arius-didymus.liber-de-philosophorum-sectis-epitome-ap-stobaeum 3.40
Χάριν δὲ λέγεσθαι τριχῶς , τὴν μὲν ὑπουργίαν ὠφελίμου αὐτοῦ ἐκείνου ἕνεκα , τὴν δ’ ἄμειψιν ὠφελίμου , τὴν δὲ μνήμην ὑπουργίας τοιαύτης . Διὰ τοῦτο δὲ καὶ τάσδε μόνας τρεῑς ὁ βίος κατηυφήμησε . Λέγεσθαι δὲ χάριν καὶ τὴν ἐν ὄψει ἢ ἐν λόγοις , καθ’ ἢν τὸν μὲν εὔχαριν ὀνομάζεσθαι , τὸν δ’ ἐπίχαριν . Βίον δ’ αἱρήσεσθαι τὸν σπουδαῖον τὸν μετ’ ἀρετῆς , εἴτ’ ἐφ’ ἡγεμονίας ποτὲ γένοιτο , τῶν καιρῶν αὐτὸν προαγαγόντων , εἴτε βασιλεῑ δέοι συμβιοῦν , εἴτε καὶ νομοθετεῖν , ἢ ἄλλως πολιτεύεσθαι . Τούτων δὲ μὴ τυγχάνοντα , πρὸς τὸ δημοτικὸν τραπήσεσθαι σχῆμα διαγωγῆς , ἢ τὸ θεωρητικόν , ἢ μέσον παιδευτικόν . Προαιρήσεσθαι μὲν γὰρ καὶ πράττειν καὶ θεωρεῖν τὰ καλά . Κωλυόμενον δὲ περὶ ἄμφω γίγνεσθαι διὰ καιρούς , θατέρῳ χρήσεσθαι , προτιμῶντα μὲν τὸν θεωρητικὸν βίον , διὰ δὲ τὸ κοινωνικὸν ἐπὶ τὰς πολιτικὰς ὁρμῶντα πράξεις . Δι’ ὃ καὶ γαμήσειν καὶ παιδοποιήσεσθαι καὶ πολιτεύσεσθαι , καὶ ἐρασθήσεσθαι τὸν σώφρονα ἔρωτα , καὶ μεθυσθήσεσθαι κατὰ συμπεριφοράς , κἂν εἰ μὴ προηγουμένως , καὶ καθόλου τὴν ἀρετὴν ἀσκοῦντα καὶ μένειν ἐν τῷ βίῳ , καὶ πάλιν εἰ δέοι ποτὲ δι’ ἀνάγκας ἀπαλλαγήσεσθαι , ταφῆς προνοήσαντα , κατὰ νόμον καὶ τὸ πάτριον ἔθος , καὶ τῶν ἄλλων , ὅσα τοῖς κατοιχομένοις ἐπιτελεῖν ὅσιον . Βίων δὲ τριττὰς ἰδέας εἶναι , πρακτικόν , θεωρητικόν , σύνθετον ἐξ ἀμφοῖν . Τὸν μὲν γὰρ ἀπολαυστικὸν ἢ ἥττονα κατ’ ἄνθρωπον εἶναι , προκρίνεσθαι δὲ τῶν ἄλλων τὸν θεωρητικόν . Πολιτεύεσθαί τε τὸν σπουδαῖον προηγουμένως , μὴ κατὰ περίστασιν · τὸν γὰρ πρακτικὸν βίον τὸν αὐτὸν εἶναι τῷ πολιτικῷ . Βίον δὲ κράτιστον μὲν τὸν κατ’ ἀρετήν , ἐν τοῖς κατὰ φύσιν · δεύτερον δέ , τὸν κατὰ τὴν μέσην ἕξιν , τὰ πλεῖστα καὶ κυριώτατα τῶν κατὰ φύσιν ἔχοντα · τούτους μὲν οὖν αἱρετούς , φευκτέον δὲ τὸν κατὰ κακίαν . Διαφέρειν δὲ τὸν εὐδαίμονα βίον τοῦ καλοῦ , καθ’ ὅσον ὁ μὲν ἐν τοῖς κατὰ φύσιν εἶναι βούλεται διὰ παντός , ὁ δὲ καὶ ἐν τοῖς παρὰ φύσιν · καὶ πρὸς ὃν μὲν οὐκ αὐτάρκης ἡ ἀρετή , πρὸς ὃν δὲ αὐμολοχίας τάρκης . Μέσον δέ τινα βίον εἶναι τὸν κατὰ τὴν μέσην ἕξιν , ἐν ᾧ καὶ τὰ καθήκοντα ἀποδίδοσθαι · τὰ μὲν γὰρ κατορθώματα ἐν τῷ κατ’ ἀρετὴν εἶναι βίῳ , τὰ δ’ ἁμαρτήματα ἐν τῷ κατὰ κακίαν , τὰ δὲ καθήκοντα ἐν τῷ μέσῳ καλουμένῳ βίῳ .
Lemmas: Χάρις δέ λέγω τριχῶς , ὁ μέν ὑπουργία ὠφέλιμος αὐτός ἐκεῖνος ἕνεκα , ὁ δέ ἄμειψις ὠφέλιμος , ὁ δέ μνήμη ὑπουργία τοιοῦτος . Ζεύς οὗτος δέ καί ὅδε μόνος τρεῖς ὁ βίος κατηυφήμησε . λέγω δέ χάρις καί ὁ ἐν ὁράω ἢ ἐν λόγος , κατά εἄν ὁ μέν εὔχαρις ὀνομάζω , ὁ δέ ἐπίχαρις . Βίον δέ αἱρέω ὁ σπουδαῖος ὁ μετά ἀρετή , ἔτι ἐπί ἡγεμονία ποτέ γίγνομαι , ὁ καιρός αὐτός προάγω , εἴτε βασιλεύς δήω συμβιόω , εἴτε καί νομοθετέω , ἢ ἄλλως πολιτεύω . οὗτος δέ μή τυγχάνω , πρός ὁ δημοτικός τρέπω σχῆμα διαγωγεύς , ἢ ὁ θεωρητικός , ἢ μέσος παιδευτικός . Προαιρέω μέν γάρ καί πράσσω καί θεωρέω ὁ καλός . κωλύω δέ περί ἄμφω γίγνομαι διά καιρός , ἕτερος χράω , προτιμάω μέν ὁ θεωρητικός βίος , διά δέ ὁ κοινωνικός ἐπί ὁ πολιτικός ὁρμή πρᾶξις . διά ὅς καί γαμέω καί παιδοποιέω καί πολιτεύω , καί ἔραμαι ὁ σώφρων Ἔρως , καί μεθύσκω κατά συμπεριφορά , κἀν εἰμί μή προηγουμένως , καί καθόλου ὁ ἀρετή ἀσκέω καί μένω ἐν ὁ βίος , καί πάλιν εἰμί δήω ποτέ διά ἀνάγκη ἀπαλλάσσω , ταφή προνοέω , κατά νόμος καί ὁ πάτριος ἔθος , καί ὁ ἄλλος , ὅσος ὁ κατοίχομαι ἐπιτελέω ὅσιος . Βίων δέ τρισσός ἰδέα εἰμί , πρακτικός , θεωρητικός , συντίθημι ἐκ ἄμφω . ὁ μέν γάρ ἀπολαυστικός ἢ κακός κατά ἄνθρωπος εἰμί , προκρίνω δέ ὁ ἄλλος ὁ θεωρητικός . πολιτεύω τε ὁ σπουδαῖος προηγουμένως , μή κατά περίστασις · ὁ γάρ πρακτικός βίος ὁ αὐτός εἰμί ὁ πολιτικός . Βίον δέ ἀγαθός μέν ὁ κατά ἀρετή , ἐν ὁ κατά φύσις · δύο δέ , ὁ κατά ὁ μέσος ἕξις , ὁ πλεῖστος καί κύριος ὁ κατά φύσις ἔχω · οὗτος μέν οὖν αἱρετός , φευκτέος δέ ὁ κατά κακία . διαφέρω δέ ὁ εὐδαίμων βίος ὁ καλός , κατά ὅσος ὁ μέν ἐν ὁ κατά φύσις εἰμί βούλομαι διά πᾶς , ὁ δέ καί ἐν ὁ παρά φύσις · καί πρός ὅς μέν οὐ αὐτάρκης ὁ ἀρετή , πρός ὅς δέ αυμολοχιος τάρκης . Μέσον δέ τις βίος εἰμί ὁ κατά ὁ μέσος ἕξις , ἐν ὅς καί ὁ καθήκω ἀποδίδωμι · ὁ μέν γάρ κατόρθωμα ἐν ὁ κατά ἀρετή εἰμί βίος , ὁ δέ ἁμάρτημα ἐν ὁ κατά κακία , ὁ δέ καθήκω ἐν ὁ μέσος καλέω βίος .