aristoteles-et-corpus-aristotelicum.topica 1.15
Περὶ μὲν οὖν προτάσεως ἱκανὰ τὰ προειρημένα · τὸ δὲ ποσαχῶς , πραγματευτέον μὴ μόνον ὅσα λέγεται καθ᾿ ἕτερον τρόπον , ἀλλὰ καὶ τοὺς λόγους αὐτῶν πειρατέον ἀποδιδόναι , οἷον μὴ μόνον ὅτι ἀγαθὸν καθ᾿ ἕτερον μὲν τρόπον λέγεται δικαιοσύνη καὶ ἀνδρία , εὐεκτικὸν δὲ καὶ ὑγιεινὸν καθ᾿ ἕτερον , ἀλλ᾿ ὅτι καὶ τὰ μὲν τῷ αὐτὰ ποιά τινα εἶναι , τὰ δὲ τῷ ποιητικά τινος καὶ οὐ τῷ ποιὰ αὐτά τινα εἶναι . Ὡσαύτως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων . Πότερον δὲ πολλαχῶς ἢ μοναχῶς τῷ εἴδει λέγεται , διὰ τῶνδε θεωρητέον . Πρῶτον μὲν ἐπὶ τοῦ ἐναντίου σκοπεῖν εἰ πολλαχῶς λέγεται , ἐάν τε τῷ εἴδει ἐάν τε τῷ ὀνόματι διαφωνῇ . Ἔνια γὰρ εὐθὺς καὶ τοῖς ὀνόμασιν ἕτερά ἐστιν , οἷον τῷ ὀξεῖ ἐν φωνῇ μὲν ἐναντίον τὸ βαρύ , ἐν ὄγκῳ δὲ τὸ ἀμβλύ . Δῆλον οὖν ὅτι τὸ ἐναντίον τῷ ὀξεῖ πολλαχῶς λέγεται . Εἰ δὲ τοῦτο , καὶ τὸ ὀξύ · καθ᾿ ἑκάτερον γὰρ ἐκείνων ἕτερον ἔσται τὸ ἐναντίον . Οὐ γὰρ τὸ αὐτὸ ὀξὺ ἔσται τῷ ἀμβλεῖ καὶ τῷ βαρεῖ ἐναντίον , ἑκατέρῳ δὲ τὸ ὀξὺ ἐναντίον . Πάλιν τῷ βαρεῖ ἐν φωνῇ μὲν τὸ ὀξὺ ἐναντίον , ἐν ὄγκῳ δὲ τὸ κοῦφον , ὥστε πολλαχῶς τὸ βαρὺ λέγεται , ἐπειδὴ καὶ τὸ ἐναντίον . Ὁμοίως δὲ καὶ τῷ καλῷ τῷ μὲν ἐπί τοῦ ζῴου τὸ αἰσχρόν , τῷ δ᾿ ἐπὶ τῆς οἰκίας τὸ μοχθηρόν , ὥστε ὁμώνυμον τὸ καλόν . Ἐπ᾿ ἐνίων δὲ τοῖς μὲν ὀνόμασιν οὐδαμῶς διαφωνεῖ , τῷ δ᾿ εἴδει κατάδηλος ἐν αὐτοῖς εὐθέως ἡ διαφορά ἐστιν , οἷον ἐπὶ τοῦ λευκοῦ καὶ μέλανος . Φωνὴ γὰρ λευκὴ καὶ μέλαινα λέγεται , ὁμοίως δὲ καὶ χρῶμα . Τοῖς μὲν οὖν ὀνόμασιν οὐδὲν διαφωνεῖ , τῷ δ᾿ εἴδει κατάδηλος ἐν αὐτοῖς εὐθέως ἡ διαφορά · οὐ γὰρ ὁμοίως τό τε χρῶμα λευκὸν λέγεται καὶ ἡ φωνή . Δῆλον δὲ τοῦτο καὶ διὰ τῆς αἰσθήσεως · τῶν γὰρ αὐτῶν τῷ εἴδει ἡ αὐτὴ αἴσθησις , τὸ δὲ λευκὸν τὸ ἐπὶ τῆς φωνῆς καὶ τοῦ χρώματος οὐ τῇ αὐτῇ αἰσθήσει κρίνομεν , ἀλλὰ τὸ μὲν ὄψει , τὸ δ᾿ ἀκοῇ . Ὁμοίως δὲ καὶ τὸ ὀξὺ καὶ τὸ ἀμβλὺ ἐν χυμοῖς καὶ ἐν ὄγκοις · ἀλλὰ τὸ μὲν ἁφῇ , τὸ δὲ γεύσει . Οὐδὲ γὰρ ταῦτα διαφωνεῖ τοῖς ὀνόμασιν , οὔτ᾿ ἐπ᾿ αὐτῶν οὔτ᾿ ἐπὶ τῶν ἐναντίων · ἀμβλὺ γὰρ καὶ τὸ ἐναντίον ἑκατέρῳ . Ἔτι εἰ τῷ μέν ἐστί τι ἐναντίον τῷ δ᾿ ἁπλῶς μηδέν , οἷον τῇ μὲν ἀπὸ τοῦ πίνειν ἡδονῇ ἡ ἀπὸ τοῦ διψῆν λύπη ἐναντίον , τῇ δ᾿ ἀπὸ τοῦ θεωρεῖν ὅτι ἡ διάμετρος τῇ πλευρᾷ ἀσύμμετρος οὐδέν , ὥστε πλεοναχῶς ἡ ἡδονὴ λέγεται . Καὶ τῷ μὲν κατὰ τὴν διάνοιαν φιλεῖν τὸ μισεῖν ἐναντίον , τῷ δὲ κατὰ τὴν σωματικὴν ἐνέργειαν οὐδέν · δῆλον οὖν ὅτι τὸ φιλεῖν ὁμώνυμον . Ἔτι ἐπὶ τῶν ἀνὰ μέσον , εἰ τῶν μέν ἐστί τι ἀνὰ μέσον , τῶν δὲ μηδέν , ἢ εἰ ἀμφοῖν μέν ἐστι , μὴ ταὐτὸν δέ , οἷον λευκοῦ καὶ μέλανος ἐν χρώμασι μὲν τὸ φαιόν , ἐν φωνῇ δ᾿ οὐδέν , ἢ εἰ ἄρα , τὸ σομφόν , καθάπερ τινές φασι σομφὴν φωνὴν ἀνὰ μέσον εἶναι , ὥσθ᾿ ὁμώνυμον τὸ λευκόν , ὁμοίως δὲ καὶ τὸ μέλαν . Ἔτι εἰ τῶν μὲν πλείω τὰ ἀνὰ μέσον , τῶν δὲ ἕν , καθάπερ ἐπὶ τοῦ λευκοῦ καὶ μέλανος · ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν χρωμάτων πολλὰ τὰ ἀνὰ μέσον , ἐπὶ δὲ τῆς φωνῆς ἓν τὸ σομφόν . Πάλιν ἐπὶ τοῦ κατ᾿ ἀντίφασιν ἀντικειμένου σκοπεῖν εἰ πλεοναχῶς λέγεται . Εἰ γὰρ τοῦτο πλεοναχῶς λέγεται , καὶ τὸ τούτῳ ἀντικείμενον πλεοναχῶς ῥηθήσεται , οἷον τὸ μὴ βλέπειν πλεοναχῶς λέγεται , ἓν μὲν τὸ μὴ ἔχειν ὄψιν , ἓν δὲ τὸ μὴ ἐνεργεῖν τῇ ὄψει . Εἰ δὲ τοῦτο πλεοναχῶς , ἀναγκαῖον καὶ τὸ βλέπειν πλεοναχῶς λέγεσθαι · ἑκατέρῳ γὰρ τῷ μὴ βλέπειν ἀντικείσεταί τι , οἷον τῷ μὲν μὴ ἔχειν ὄψιν τὸ ἔχειν , τῷ δὲ μὴ ἐνεργεῖν τῇ ὄψει τὸ ἐνεργεῖν . Ἔτι ἐπὶ τῶν κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν λεγομένων ἐπισκοπεῖν · εἰ γὰρ θάτερον πλεοναχῶς λέγεται , καὶ τὸ λοιπόν , οἷον εἰ τὸ αἰσθάνεσθαι πλεοναχῶς λέγεται κατά τε τὴν ψυχὴν καὶ τὸ σῶμα , καὶ τὸ ἀναίσθητον εἶναι πλεοναχῶς ῥηθήσεται κατά τε τὴν ψυχὴν καὶ τὸ σῶμα . Ὅτι δὲ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν ἀντίκειται τὰ νῦν λεγόμενα , δῆλον , ἐπειδὴ πέφυκεν ἑκατέραν τῶν αἰσθήσεων ἔχειν τὰ ζῷα καὶ κατὰ τὴν ψυχὴν καὶ κατὰ τὸ σῶμα . Ἔτι δ᾿ ἐπὶ τῶν πτώσεων ἐπισκεπτέον . Εἰ γὰρ τὸ δικαίως πλεοναχῶς λέγεται , καὶ τὸ δίκαιον πλεοναχῶς ῥηθήσεται · καθ᾿ ἑκάτερον γὰρ τῶν δικαίως ἐστὶ δίκαιον , οἷον εἰ τὸ δικαίως λέγεται τό τε κατὰ τὴν ἑαυτοῦ γνώμην κρῖναι καὶ τὸ ὡς δεῖ , ὁμοίως καὶ τὸ δίκαιον . Ὡσαύτως δὲ καὶ εἰ τὸ ὑγιεινὸν πλεοναχῶς , καὶ τὸ ὑγιεινῶς πλεοναχῶς ῥηθήσεται , οἷον εἰ ὑγιεινὸν τὸ μὲν ὑγιείας ποιητικὸν τὸ δὲ φυλακτικὸν τὸ δὲ σημαντικόν , καὶ τὸ ὑγιεινῶς ἢ ποιητικῶς ἢ φυλακτικῶς ἢ σημαντικῶς ῥηθήσεται . Ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων , ὅταν αὐτὸ πλεοναχῶς λέγηται , καὶ ἡ πτῶσις ἡ ἀπ᾿ αὐτοῦ πλεοναχῶς ῥηθήσεται , καὶ εἰ ἡ πτῶσις , καὶ αὐτό . Σκοπεῖν δὲ καὶ τὰ γένη τῶν κατὰ τοὔνομα κατηγοριῶν , εἰ ταὐτά ἐστιν ἐπὶ πάντων . Εἰ γὰρ μὴ ταὐτά , δῆλον ὅτι ὁμώνυμον τὸ λεγόμενον , οἷον τὸ ἀγαθὸν ἐν ἐδέσματι μὲν τὸ ποιητικὸν ἡδονῆς , ἐν ἰατρικῇ δὲ τὸ ποιητικὸν ὑγιείας , ἐπὶ δὲ ψυχῆς τὸ ποιὰν εἶναι , οἷον σώφρονα ἢ ἀνδρείαν ἢ δικαίαν · ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ ἀνθρώπου . Ἐνιαχοῦ δὲ τὸ ποτέ , οἷον τὸ ἐν τῷ καιρῷ ἀγαθόν · ἀγαθὸν γὰρ λέγεται τὸ ἐν τῷ καιρῷ . Πολλάκις δὲ τὸ ποσόν , οἷον ἐπὶ τοῦ μετρίου · λέγεται γὰρ καὶ τὸ μέτριον ἀγαθόν . Ὥστε ὁμώνυμον τὸ ἀγαθόν . Ὡσαύτως δὲ καὶ τὸ λευκὸν ἐπὶ σώματος μὲν χρῶμα , ἐπὶ δὲ φωνῆς τὸ εὐήκοον . Παραπλησίως δὲ καὶ τὸ ὀξύ · οὐ γὰρ ὡσαύτως ἐπὶ πάντων τὸ αὐτὸ λέγεται · φωνὴ μὲν γὰρ ὀξεῖα ἡ ταχεῖα , καθάπερ φασὶν οἱ κατὰ τοὺς ἀριθμοὺς ἁρμονικοί , γωνία δ᾿ ὀξεῖα ἡ ἐλάσσων ὀρθῆς , μάχαιρα δὲ ἡ ὀξυγώνιος . Σκοπεῖν δὲ καὶ τὰ γένη τῶν ὑπὸ τὸ αὐτὸ ὄνομα , εἰ ἕτερα καὶ μὴ ὑπ᾿ ἄλληλα , οἷον ὄνος τό τε ζῷον καὶ τὸ σκεῦος . Ἕτερος γὰρ ὁ κατὰ τοὔνομα λόγος αὐτῶν · τὸ μὲν γὰρ ζῷον ποιόν τι ῥηθήσεται , τὸ δὲ σκεῦος ποιόν τι . Ἐὰν δὲ ὑπ᾿ ἄλληλα τὰ γένη ᾖ , οὐκ ἀναγκαῖον ἑτέρους τοὺς λόγους εἶναι . Οἷον τοῦ κόρακος τὸ ζῷον καὶ τὸ ὄρνεον γένος ἐστίν . Ὅταν οὖν λέγωμεν τὸν κόρακα ὄρνεον εἶναι , καὶ ζῷον ποιόν τί φαμεν αὐτὸν εἶναι , ὥστ᾿ ἀμφότερα τὰ γένη περὶ αὐτοῦ κατηγορεῖται . Ὁμοίως δὲ καὶ ὅταν ζῷον πτηνὸν δίπουν τὸν κόρακα λέγωμεν , ὄρνεόν φαμεν αὐτὸν εἶναι · καὶ οὕτως οὖν ἀμφότερα τὰ γένη κατηγορεῖται κατὰ τοῦ κόρακος , καὶ ὁ λόγος αὐτῶν . Ἐπὶ δὲ τῶν μὴ ὑπ᾿ ἄλληλα γενῶν οὐ συμβαίνει τοῦτο · οὔτε γὰρ ὅταν σκεῦος λέγωμεν , ζῷον λέγομεν , οὔθ᾿ ὅταν ζῷον , σκεῦος . Σκοπεῖν δὲ μὴ μόνον εἰ τοῦ προκειμένου ἕτερα τὰ γένη καὶ μὴ ὑπ᾿ ἄλληλα , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τοῦ ἐναντίου · εἰ γὰρ τὸ ἐναντίον πολλαχῶς λέγεται , δῆλον ὅτι καὶ τὸ προκείμενον . Χρήσιμον δὲ καὶ τὸ ἐπὶ τὸν ὁρισμὸν ἐπιβλέπειν τὸν ἐκ τοῦ συντιθεμένου γινόμενον , οἷον λευκοῦ σώματος καὶ λευκῆς φωνῆς · ἀφαιρουμένου γὰρ τοῦ ἰδίου τὸν αὐτὸν λόγον δεῖ λείπεσθαι . Τοῦτο δ᾿ οὐ συμβαίνει ἐπὶ τῶν ὁμωνύμων , οἷον ἐπὶ τῶν νῦν εἰρημένων . Τὸ μὲν γὰρ ἔσται σῶμα τοιόνδε χρῶμα ἔχον , τὸ δὲ φωνὴ εὐήκοος · ἀφαιρεθέντος οὖν τοῦ σώματος καὶ τῆς φωνῆς οὐ ταὐτὸν ἐν ἑκατέρῳ τὸ λειπόμενον . Ἔδει δέ γε , εἴπερ συνώνυμον ἦν τὸ λευκὸν τὸ ἐφ᾿ ἑκατέρου λεγόμενον . Πολλάκις δὲ καὶ ἐν αὐτοῖς τοῖς λόγοις λανθάνει παρακολουθοῦν τὸ ὁμώνυμον · διὸ καὶ ἐπὶ τῶν λόγων σκεπτέον . Οἷον ἄν τις τὸ σημαντικὸν καὶ ποιητικὸν ὑγιείας τὸ συμμέτρως ἔχον πρὸς ὑγίειαν φῇ εἶναι , οὐκ ἀποστατέον ἀλλ᾿ ἐπισκεπτέον τί τὸ συμμέτρως καθ᾿ ἑκάτερον εἴρηκεν , οἷον εἰ τὸ μὲν τὸ τοιοῦτον εἶναι ὥστε ποιεῖν ὑγίειαν , τὸ δὲ τὸ τοιοῦτον οἷον σημαίνειν ποία τις ἡ ἕξις . Ἔτι εἰ μὴ συμβλητὰ κατὰ τὸ μᾶλλον ἢ ὁμοίως , οἷον λευκὴ φωνὴ καὶ λευκὸν ἱμάτιον καὶ ὀξὺς χυμὸς καὶ ὀξεῖα φωνή · ταῦτα γὰρ οὔθ᾿ ὁμοίως λέγεται λευκὰ ἢ ὀξέα , οὔτε μᾶλλον θάτερον . Ὥσθ᾿ ὁμώνυμον τὸ λευκὸν καὶ τὸ ὀξύ . τὸ γὰρ συνώνυμον πᾶν συμβλητόν · ἢ γὰρ ὁμοίως ῥηθήσεται , ἢ μᾶλλον θάτερον . Ἐπεὶ δὲ τῶν ἑτέρων γενῶν καὶ μὴ ὑπ᾿ ἄλληλα ἕτεραι τῷ εἴδει καὶ αἱ διαφοραί , οἷον ζῴου καὶ ἐπιστήμης ( ἕτεραι γὰρ τούτων αἱ διαφοραί ) , σκοπεῖν εἰ τὰ ὑπὸ τὸ αὐτὸ ὄνομα ἑτέρων γενῶν καὶ μὴ ὑπ᾿ ἄλληλα διαφοραί εἰσιν , οἷον τὸ ὀξὺ φωνῆς καὶ ὄγκου · διαφέρει γὰρ φωνὴ φωνῆς τῷ ὀξεῖα εἶναι , ὁμοίως δὲ καὶ ὄγκος ὄγκου . Ὥστε ὁμώνυμον τὸ ὀξύ · ἑτέρων γὰρ γενῶν καὶ οὐχ ὑπ᾿ ἄλληλα διαφοραί εἰσιν . Πάλιν εἰ αὐτῶν τῶν ὑπὸ τὸ αὐτὸ ὄνομα ἕτεραι αἱ διαφοραί , οἷον χρώματος τοῦ τε ἐπὶ τῶν σωμάτων καὶ τοῦ ἐν τοῖς μέλεσιν · τοῦ μὲν γὰρ ἐπὶ τῶν σωμάτων διακριτικὸν καὶ συγκριτικὸν ὄψεως , τοῦ δ᾿ ἐπὶ τῶν μελῶν οὐχ αἱ αὐταὶ διαφοραί . Ὥστε ὁμώνυμον τὸ χρῶμα · τῶν γὰρ αὐτῶν αἱ αὐταὶ διαφοραί . Ἔτι ἐπεὶ τὸ εἶδος οὐδενός ἐστι διαφορά σκοπεῖν τῶν ὑπὸ τὸ αὐτὸ ὄνομα εἰ τὸ μὲν εἶδός ἐστι τὸ δὲ διαφορά , οἷον τὸ λευκὸν τὸ μὲν ἐπὶ τοῦ σώματος εἶδος χρώματος , τὸ δ᾿ ἐπὶ τῆς φωνῆς διαφορά · διαφέρει γὰρ φωνὴ φωνῆς τῷ λευκὴ εἶναι .
Lemmas: περί μέν οὖν πρότασις ἱκανός ὁ προλέγω · ὁ δέ ποσαχῶς , πραγματευτέος μή μόνος ὅσος λέγω κατά ἕτερος τρόπος , ἀλλά καί ὁ λόγος αὐτός πειράω ἀποδίδωμι , οἷος μή μόνος ὅτι ἀγαθός κατά ἕτερος μέν τρόπος λέγω δικαιοσύνη καί ἀνδρεία , εὐεκτικός δέ καί ὑγιεινός κατά ἕτερος , ἀλλά ὅτι καί ὁ μέν ὁ αὐτός ποιός τις εἰμί , ὁ δέ ὁ ποιητικός τις καί οὐ ὁ ποιός αὐτός τις εἰμί . ὡσαύτως δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος . πότερος δέ πολλαχῶς ἤ μοναχῶς ὁ εἶδος λέγω , διά ὅδε θεωρέω . πρῶτος μέν ἐπί ὁ ἐναντίος σκοπέω εἰ πολλαχῶς λέγω , ἐάν τε ὁ εἶδος ἐάν τε ὁ ὄνομα διαφωνέω . ἔνιοι γάρ εὐθύς καί ὁ ὄνομα ἕτερος εἰμί , οἷος ὁ ὀξύς ἐν φωνή μέν ἐναντίος ὁ βαρύς , ἐν ὄγκος δέ ὁ ἀμβλύς . δῆλος οὖν ὅτι ὁ ἐναντίος ὁ ὀξύς πολλαχῶς λέγω . εἰ δέ οὗτος , καί ὁ ὀξύς · κατά ἑκάτερος γάρ ἐκεῖνος ἕτερος εἰμί ὁ ἐναντίος . οὐ γάρ ὁ αὐτός ὀξύς εἰμί ὁ ἀμβλύς καί ὁ βαρύς ἐναντίος , ἑκάτερος δέ ὁ ὀξύς ἐναντίος . πάλιν ὁ βαρύς ἐν φωνή μέν ὁ ὀξύς ἐναντίος , ἐν ὄγκος δέ ὁ κοῦφος , ὥστε πολλαχῶς ὁ βαρύς λέγω , ἐπειδή καί ὁ ἐναντίος . ὅμοιος δέ καί ὁ καλός ὁ μέν ἐπί ὁ ζῷον ὁ αἰσχρός , ὁ δέ ἐπί ὁ οἰκία ὁ μοχθηρός , ὥστε ὁμώνυμος ὁ καλός . ἐπί ἔνιοι δέ ὁ μέν ὄνομα οὐδαμῶς διαφωνέω , ὁ δέ εἶδος κατάδηλος ἐν αὐτός εὐθύς ὁ διαφορά εἰμί , οἷος ἐπί ὁ λευκός καί μέλας . φωνή γάρ λευκός καί μέλας λέγω , ὅμοιος δέ καί χρῶμα . ὁ μέν οὖν ὄνομα οὐδείς διαφωνέω , ὁ δέ εἶδος κατάδηλος ἐν αὐτός εὐθύς ὁ διαφορά · οὐ γάρ ὅμοιος ὁ τε χρῶμα λευκός λέγω καί ὁ φωνή . δῆλος δέ οὗτος καί διά ὁ αἴσθησις · ὁ γάρ αὐτός ὁ εἶδος ὁ αὐτός αἴσθησις , ὁ δέ λευκός ὁ ἐπί ὁ φωνή καί ὁ χρῶμα οὐ ὁ αὐτός αἴσθησις κρίνω , ἀλλά ὁ μέν ὄψις , ὁ δέ ἀκοή . ὅμοιος δέ καί ὁ ὀξύς καί ὁ ἀμβλύς ἐν χυμός καί ἐν ὄγκος · ἀλλά ὁ μέν ἁφή , ὁ δέ γεῦσις . οὐδέ γάρ οὗτος διαφωνέω ὁ ὄνομα , οὔτε ἐπί αὐτός οὔτε ἐπί ὁ ἐναντίος · ἀμβλύς γάρ καί ὁ ἐναντίος ἑκάτερος . ἔτι εἰ ὁ μέν εἰμί τις ἐναντίος ὁ δέ ἁπλῶς μηδείς , οἷος ὁ μέν ἀπό ὁ πίνω ἡδονή ὁ ἀπό ὁ διψάω λύπη ἐναντίος , ὁ δέ ἀπό ὁ θεωρέω ὅτι ὁ διάμετρος ὁ πλευρά ἀσύμμετρος οὐδείς , ὥστε πλεοναχός ὁ ἡδονή λέγω . καί ὁ μέν κατά ὁ διάνοια φιλέω ὁ μισέω ἐναντίος , ὁ δέ κατά ὁ σωματικός ἐνέργεια οὐδείς · δῆλος οὖν ὅτι ὁ φιλέω ὁμώνυμος . ἔτι ἐπί ὁ ἀνά μέσος , εἰ ὁ μέν εἰμί τις ἀνά μέσος , ὁ δέ μηδείς , ἤ εἰ ἄμφω μέν εἰμί , μή αὐτός δέ , οἷος λευκός καί μέλας ἐν χρῶμα μέν ὁ φαιός , ἐν φωνή δέ οὐδείς , ἤ εἰ ἄρα , ὁ σομφός , καθά τις φημί σομφός φωνή ἀνά μέσος εἰμί , ὥστε ὁμώνυμος ὁ λευκός , ὅμοιος δέ καί ὁ μέλας . ἔτι εἰ ὁ μέν πολύς ὁ ἀνά μέσος , ὁ δέ εἷς , καθά ἐπί ὁ λευκός καί μέλας · ἐπί μέν γάρ ὁ χρῶμα πολύς ὁ ἀνά μέσος , ἐπί δέ ὁ φωνή εἷς ὁ σομφός . πάλιν ἐπί ὁ κατά ἀντίφασις ἀντίκειμαι σκοπέω εἰ πλεοναχός λέγω . εἰ γάρ οὗτος πλεοναχός λέγω , καί ὁ οὗτος ἀντίκειμαι πλεοναχός λέγω , οἷος ὁ μή βλέπω πλεοναχός λέγω , εἷς μέν ὁ μή ἔχω ὄψις , εἷς δέ ὁ μή ἐνεργέω ὁ ὄψις . εἰ δέ οὗτος πλεοναχός , ἀναγκαῖος καί ὁ βλέπω πλεοναχός λέγω · ἑκάτερος γάρ ὁ μή βλέπω ἀντίκειμαι τις , οἷος ὁ μέν μή ἔχω ὄψις ὁ ἔχω , ὁ δέ μή ἐνεργέω ὁ ὄψις ὁ ἐνεργέω . ἔτι ἐπί ὁ κατά στέρησις καί ἕξις λέγω ἐπισκοπέω · εἰ γάρ ἕτερος πλεοναχός λέγω , καί ὁ λοιπός , οἷος εἰ ὁ αἰσθάνομαι πλεοναχός λέγω κατά τε ὁ ψυχή καί ὁ σῶμα , καί ὁ ἀναίσθητος εἰμί πλεοναχός λέγω κατά τε ὁ ψυχή καί ὁ σῶμα . ὅτι δέ κατά στέρησις καί ἕξις ἀντίκειμαι ὁ νῦν λέγω , δῆλος , ἐπειδή φύω ἑκάτερος ὁ αἴσθησις ἔχω ὁ ζῷον καί κατά ὁ ψυχή καί κατά ὁ σῶμα . ἔτι δέ ἐπί ὁ πτῶσις ἐπισκοπέω . εἰ γάρ ὁ δίκαιος πλεοναχός λέγω , καί ὁ δίκαιος πλεοναχός λέγω · κατά ἑκάτερος γάρ ὁ δίκαιος εἰμί δίκαιος , οἷος εἰ ὁ δίκαιος λέγω ὁ τε κατά ὁ ἑαυτοῦ γνώμη κρίνω καί ὁ ὡς δέω , ὅμοιος καί ὁ δίκαιος . ὡσαύτως δέ καί εἰ ὁ ὑγιεινός πλεοναχός , καί ὁ ὑγιεινός πλεοναχός λέγω , οἷος εἰ ὑγιεινός ὁ μέν ὑγίεια ποιητικός ὁ δέ φυλακτικός ὁ δέ σημαντικός , καί ὁ ὑγιεινός ἤ ποιητικός ἤ φυλακτικός ἤ σημαντικός λέγω . ὅμοιος δέ καί ἐπί ὁ ἄλλος , ὅταν αὐτός πλεοναχός λέγω , καί ὁ πτῶσις ὁ ἀπό αὐτός πλεοναχός λέγω , καί εἰ ὁ πτῶσις , καί αὐτός . σκοπέω δέ καί ὁ γένος ὁ κατά ὄνομα κατηγορία , εἰ αὐτός εἰμί ἐπί πᾶς . εἰ γάρ μή αὐτός , δῆλος ὅτι ὁμώνυμος ὁ λέγω , οἷος ὁ ἀγαθός ἐν ἔδεσμα μέν ὁ ποιητικός ἡδονή , ἐν ἰατρικός δέ ὁ ποιητικός ὑγίεια , ἐπί δέ ψυχή ὁ ποιός εἰμί , οἷος σώφρων ἤ ἀνδρεία ἤ δίκαιος · ὅμοιος δέ καί ἐπί ἄνθρωπος . ἐνιαχοῦ δέ ὁ ποτέ , οἷος ὁ ἐν ὁ καιρός ἀγαθός · ἀγαθός γάρ λέγω ὁ ἐν ὁ καιρός . πολλάκις δέ ὁ ποσός , οἷος ἐπί ὁ μέτριος · λέγω γάρ καί ὁ μέτριος ἀγαθός . ὥστε ὁμώνυμος ὁ ἀγαθός . ὡσαύτως δέ καί ὁ λευκός ἐπί σῶμα μέν χρῶμα , ἐπί δέ φωνή ὁ εὐήκοος . παραπλήσιος δέ καί ὁ ὀξύς · οὐ γάρ ὡσαύτως ἐπί πᾶς ὁ αὐτός λέγω · φωνή μέν γάρ ὀξύς ὁ ταχύς , καθά φημί ὁ κατά ὁ ἀριθμός ἁρμονικός , γωνία δέ ὀξύς ὁ ἐλαχύς ὀρθός , μάχαιρα δέ ὁ ὀξυγώνιος . σκοπέω δέ καί ὁ γένος ὁ ὑπό ὁ αὐτός ὄνομα , εἰ ἕτερος καί μή ὑπό ἀλλήλων , οἷος ὄνος ὁ τε ζῷον καί ὁ σκεῦος . ἕτερος γάρ ὁ κατά ὄνομα λόγος αὐτός · ὁ μέν γάρ ζῷον ποιός τις λέγω , ὁ δέ σκεῦος ποιός τις . ἐάν δέ ὑπό ἀλλήλων ὁ γένος εἰμί , οὐ ἀναγκαῖος ἕτερος ὁ λόγος εἰμί . οἷος ὁ κόραξ ὁ ζῷον καί ὁ ὄρνεον γένος εἰμί . ὅταν οὖν λέγω ὁ κόραξ ὄρνεον εἰμί , καί ζῷον ποιός τις φημί αὐτός εἰμί , ὥστε ἀμφότερος ὁ γένος περί αὐτός κατηγορέω . ὅμοιος δέ καί ὅταν ζῷον πτηνός δίπους ὁ κόραξ λέγω , ὄρνεον φημί αὐτός εἰμί · καί οὕτως οὖν ἀμφότερος ὁ γένος κατηγορέω κατά ὁ κόραξ , καί ὁ λόγος αὐτός . ἐπί δέ ὁ μή ὑπό ἀλλήλων γένος οὐ συμβαίνω οὗτος · οὔτε γάρ ὅταν σκεῦος λέγω , ζῷον λέγω , οὔτε ὅταν ζῷον , σκεῦος . σκοπέω δέ μή μόνος εἰ ὁ πρόκειμαι ἕτερος ὁ γένος καί μή ὑπό ἀλλήλων , ἀλλά καί ἐπί ὁ ἐναντίος · εἰ γάρ ὁ ἐναντίος πολλαχῶς λέγω , δῆλος ὅτι καί ὁ πρόκειμαι . χρήσιμος δέ καί ὁ ἐπί ὁ ὁρισμός ἐπιβλέπω ὁ ἐκ ὁ συντίθημι γίγνομαι , οἷος λευκός σῶμα καί λευκός φωνή · ἀφαιρέω γάρ ὁ ἴδιος ὁ αὐτός λόγος δέω λείπω . οὗτος δέ οὐ συμβαίνω ἐπί ὁ ὁμώνυμος , οἷος ἐπί ὁ νῦν λέγω . ὁ μέν γάρ εἰμί σῶμα τοιόσδε χρῶμα ἔχω , ὁ δέ φωνή εὐήκοος · ἀφαιρέω οὖν ὁ σῶμα καί ὁ φωνή οὐ αὐτός ἐν ἑκάτερος ὁ λείπω . δέω δέ γε , εἴπερ συνώνυμος εἰμί ὁ λευκός ὁ ἐπί ἑκάτερος λέγω . πολλάκις δέ καί ἐν αὐτός ὁ λόγος λανθάνω παρακολουθέω ὁ ὁμώνυμος · διό καί ἐπί ὁ λόγος σκοπέω . οἷος ἐάν τις ὁ σημαντικός καί ποιητικός ὑγίεια ὁ σύμμετρος ἔχω πρός ὑγίεια φημί εἰμί , οὐ ἀφίστημι ἀλλά ἐπισκοπέω τίς ὁ σύμμετρος κατά ἑκάτερος λέγω , οἷος εἰ ὁ μέν ὁ τοιοῦτος εἰμί ὥστε ποιέω ὑγίεια , ὁ δέ ὁ τοιοῦτος οἷος σημαίνω ποῖος τις ὁ ἕξις . ἔτι εἰ μή συμβλητός κατά ὁ μάλα ἤ ὅμοιος , οἷος λευκός φωνή καί λευκός ἱμάτιον καί ὀξύς χυμός καί ὀξύς φωνή · οὗτος γάρ οὔτε ὅμοιος λέγω λευκός ἤ ὀξύς , οὔτε μάλα ἕτερος . ὥστε ὁμώνυμος ὁ λευκός καί ὁ ὀξύς . ὁ γάρ συνώνυμος πᾶς συμβλητός · ἤ γάρ ὅμοιος λέγω , ἤ μάλα ἕτερος . ἐπεί δέ ὁ ἕτερος γένος καί μή ὑπό ἀλλήλων ἕτερος ὁ εἶδος καί ὁ διαφορά , οἷος ζῷον καί ἐπιστήμη ( ἕτερος γάρ οὗτος ὁ διαφορά ) , σκοπέω εἰ ὁ ὑπό ὁ αὐτός ὄνομα ἕτερος γένος καί μή ὑπό ἀλλήλων διαφορά εἰμί , οἷος ὁ ὀξύς φωνή καί ὄγκος · διαφέρω γάρ φωνή φωνή ὁ ὀξύς εἰμί , ὅμοιος δέ καί ὄγκος ὄγκος . ὥστε ὁμώνυμος ὁ ὀξύς · ἕτερος γάρ γένος καί οὐ ὑπό ἀλλήλων διαφορά εἰμί . πάλιν εἰ αὐτός ὁ ὑπό ὁ αὐτός ὄνομα ἕτερος ὁ διαφορά , οἷος χρῶμα ὁ τε ἐπί ὁ σῶμα καί ὁ ἐν ὁ μέλος · ὁ μέν γάρ ἐπί ὁ σῶμα διακριτικός καί συγκριτικός ὄψις , ὁ δέ ἐπί ὁ μέλος οὐ ὁ αὐτός διαφορά . ὥστε ὁμώνυμος ὁ χρῶμα · ὁ γάρ αὐτός ὁ αὐτός διαφορά . ἔτι ἐπεί ὁ εἶδος οὐδείς εἰμί διαφορά σκοπέω ὁ ὑπό ὁ αὐτός ὄνομα εἰ ὁ μέν εἶδος εἰμί ὁ δέ διαφορά , οἷος ὁ λευκός ὁ μέν ἐπί ὁ σῶμα εἶδος χρῶμα , ὁ δέ ἐπί ὁ φωνή διαφορά · διαφέρω γάρ φωνή φωνή ὁ λευκός εἰμί .