aristoteles-et-corpus-aristotelicum.problemata 3.5
Διὰ τί οἱ οἰνόφλυγες τρέμουσιν , καὶ μᾶλλον ὅσῳ ἂν ἀκρατοποτῶσιν ; ἔστιν δὲ ὁ μὲν οἶνος θερμαντικόν , ὁ δὲ τρόμος γίνεται μάλιστα ἀπὸ ψυχροῦ · διὸ οἱ ῥιγῶντες μάλιστα τρέμουσιν . πολλοῖς δ’ ἤδη χρωμένοις μόνον ἀκράτῳ τροφῆς χάριν τρόμοι ἰσχυροὶ συνέβησαν , ὥστε ἀπορρίπτειν τοὺς † φλίβοντας , καὶ τῷ θερμῷ ὕδατι λουόμενοι ἀναισθήτως εἶχον . ἢ ὅτι γίνεται μὲν ὁ τρόμος διὰ κατάψυξιν , γίνεται δὲ ἢ περιισταμένου ἐντὸς τοῦ θερμοῦ διὰ τὸ ἐκτὸς ψῦχος , οἶον τοῦ χειμῶνος , ἢ σβεννυμένου τοῦ κατὰ φύσιν θερμοῦ , σβεννυμένου μὲν τῷ ἐναντίῳ , ἢ διὰ χρόνον , οἷον γῆρας , ἢ τῇ τοῦ ἀλλοτρίου θερμοῦ ὑπερβολῇ , ὃ συμβαίνει τῷ ἐν τῷ ἡλίῳ ἢ πυρὶ καιομένῳ . συμβαίνει δὲ τοῦτο καὶ τοῖς τῷ ἀκράτῳ οἴνῳ χρωμένοις . ὢν γὰρ θερμός τις , ὅταν ὑπερτείνηται δυνάμει τῇ τοῦ σώματος οἰκείᾳ θερμότητι μιγνύμενος , ἀποσβέννυσιν αὐτό · σβεσθέντος δὲ καὶ ψυχθέντος τοῦ σώματος συμβαίνει τοὺς τρόμους γίνεσθαι . ἔστιν δὲ καὶ παρὰ πάντα τὰ εἰρημένα ἄλλος τρόπος καταψύξεως . ἀναιρεθείσης δὲ τῆς ὕλης , ᾗ τὸ θερμὸν ἑκάστῳ τρέφεται , συμβαίνει καὶ τὸ θερμὸν φθείρεσθαι . τοῦτο δὲ ἐπὶ μὲν τῶν ἀψύχων ἐπὶ τοῦ λύχνου ἐστὶ φανερόν ( τοῦ γὰρ ἐλαίου ἀναλωθέντος συμβαίνει σβέννυσθαι τὸ φῶς ) , ἐπὶ δὲ τῶν ἐμψύχων τό τε γῆρας ταὐτὸ ποιεῖ τοῦτο καὶ τῶν νόσων αἱ μακραὶ καὶ συντηκτικαί . ἀναιρουμένης γὰρ ἢ λεπτυνομένης τῆς τοῦ θερμοῦ τροφῆς ἐκλύειν αὐτὸ συμβαίνει . ὑγρῷ μὲν γὰρ τρέφεται τὸ θερμόν , τούτῳ δὲ οὐ τῷ τυχόντι , ἀλλὰ λείῳ καὶ πλείονι . διὸ τοῖς νοσοῦσι τὰς εἰρημένας νόσους καὶ πρεσβυτέροις φθειρομένου τοῦ τοιούτου καὶ ἀλλοιουμένου ( δριμὺ γὰρ καὶ αὐχμηρὸν ἀντὶ λείου καὶ λιπαροῦ γίνεται ) συμβαίνει ἐκλείπειν αὐτό . σημεῖον δὲ τῶν εἰρημένων ἐστὶν αἱ γινόμεναι βοήθειαι τοῖς μαράνσει τὸν βίον ἐκλείπουσιν · ὅ τι γὰρ ἂν ἐπιστάζῃ τις αὐτοῖς τῶν τροφωδῶν ὑγρῶν , προσαναφέρεσθαι συμβαίνει · τὸ δὲ ὀπτικὸν αὐτῶν , ὡς τῇ τοῦ τοιούτου ἐκλείψει γινομένης τῆς διαλύσεως . ἔοικεν δὲ τοῖς ἀκρατοποτοῦσι τοῦτ’ εἶναι αἴτιον . ὢν γὰρ θερμὸς ὁ οἶνος μετὰ τῆς φύσει ὑπαρχούσης θερμότητος μᾶλλον ἀναλίσκει τὰ ἐν τῷ σώματι ὑπάρχοντα ἐφόδια τῷ οἰκείῳ θερμῷ . διὸ συμβαίνει τοὺς μὲν ὑδρωπικοὺς αὐτῶν γίνεσθαι , τοὺς δὲ ῥευματικούς , τοὺς δὲ εἰς τὴν κοιλίαν . τά τε γὰρ λοιπὰ αὐτοῖς ὑγρὰ δριμέα ἐστίν , καὶ τὰ εἰσιόντα δι’ ἀσθένειαν τοῦ οικείου θερμοῦ ἁπαλὰ ὄντα οὐ παχύνεται . ἀσθενὲς δέ ἐστι τὸ θερμὸν τῷ τὴν ὕλην εἶναι τοιαύτην ἐν ᾧ ἔτι σῴζεται , καθάπερ τὸ καλάμινον πῦρ · καὶ γὰρ τοῦτο διὰ τὴν τῆς ὕλης ἀσθένειαν ἀσθενέστερόν ἐστι τοῦ ξυλίνου .
Lemmas: διά τίς ὁ οἰνόφλυξ τρέμω , καί μάλα ὅσος ἄν ἀκρατοποτέω ; εἰμί δέ ὁ μέν οἶνος θερμαντικός , ὁ δέ τρόμος γίγνομαι μάλα ἀπό ψυχρός · διό ὁ ῥιγόω μάλα τρέμω . πολύς δέ ἤδη χράω μόνος ἄκρατος τροφή χάριν τρόμος ἰσχυρός συμβαίνω , ὥστε ἀπορρίπτω ὁ † φλίβω , καί ὁ θερμός ὕδωρ λούω ἀναίσθητος ἔχω . ἤ ὅτι γίγνομαι μέν ὁ τρόμος διά κατάψυξις , γίγνομαι δέ ἤ περιίστημι ἐντός ὁ θερμός διά ὁ ἐκτός ψῦχος , οἷος ὁ χειμών , ἤ σβέννυμι ὁ κατά φύσις θερμός , σβέννυμι μέν ὁ ἐναντίος , ἤ διά χρόνος , οἷος γῆρας , ἤ ὁ ὁ ἀλλότριος θερμός ὑπερβολή , ὅς συμβαίνω ὁ ἐν ὁ ἥλιος ἤ πῦρ καίω . συμβαίνω δέ οὗτος καί ὁ ὁ ἄκρατος οἶνος χράω . εἰμί γάρ θερμός τις , ὅταν ὑπερτείνω δύναμις ὁ ὁ σῶμα οἰκεῖος θερμότης μείγνυμι , ἀποσβέννυμι αὐτός · σβέννυμι δέ καί ψύχω ὁ σῶμα συμβαίνω ὁ τρόμος γίγνομαι . εἰμί δέ καί παρά πᾶς ὁ λέγω ἄλλος τρόπος κατάψυξις . ἀναιρέω δέ ὁ ὕλη , ᾗ ὁ θερμός ἕκαστος τρέφω , συμβαίνω καί ὁ θερμός φθείρω . οὗτος δέ ἐπί μέν ὁ ἄψυχος ἐπί ὁ λύχνος εἰμί φανερός ( ὁ γάρ ἔλαιον ἀναλίσκω συμβαίνω σβέννυμι ὁ φάος ) , ἐπί δέ ὁ ἔμψυχος ὁ τε γῆρας αὐτός ποιέω οὗτος καί ὁ νόσος ὁ μακρός καί συντηκτικός . ἀναιρέω γάρ ἤ λεπτύνω ὁ ὁ θερμός τροφή ἐκλύω αὐτός συμβαίνω . ὑγρός μέν γάρ τρέφω ὁ θερμός , οὗτος δέ οὐ ὁ τυγχάνω , ἀλλά λεῖος καί πολύς . διό ὁ νοσέω ὁ λέγω νόσος καί πρέσβυς φθείρω ὁ τοιοῦτος καί ἀλλοιόω ( δριμύς γάρ καί αὐχμηρός ἀντί λεῖος καί λιπαρός γίγνομαι ) συμβαίνω ἐκλείπω αὐτός . σημεῖον δέ ὁ λέγω εἰμί ὁ γίγνομαι βοήθεια ὁ μάρανσις ὁ βίος ἐκλείπω · ὅς τις γάρ ἄν ἐπιστάζω τις αὐτός ὁ τροφώδης ὑγρός , προσαναφέρω συμβαίνω · ὁ δέ ὀπτικός αὐτός , ὡς ὁ ὁ τοιοῦτος ἔκλειψις γίγνομαι ὁ διάλυσις . ἔοικα δέ ὁ ἀκρατοποτέω οὗτος εἰμί αἴτιος . εἰμί γάρ θερμός ὁ οἶνος μετά ὁ φύσις ὑπάρχω θερμότης μάλα ἀναλίσκω ὁ ἐν ὁ σῶμα ὑπάρχω ἐφόδια ὁ οἰκεῖος θερμός . διό συμβαίνω ὁ μέν ὑδρωπικός αὐτός γίγνομαι , ὁ δέ ῥευματικός , ὁ δέ εἰς ὁ κοιλία . ὁ τε γάρ λοιπός αὐτός ὑγρός δριμύς εἰμί , καί ὁ εἰσέρχομαι διά ἀσθένεια ὁ οἰκεῖος θερμός ἁπαλός εἰμί οὐ παχύνω . ἀσθενής δέ εἰμί ὁ θερμός ὁ ὁ ὕλη εἰμί τοιοῦτος ἐν ὅς ἔτι σῴζω , καθά ὁ καλάμινος πῦρ · καί γάρ οὗτος διά ὁ ὁ ὕλη ἀσθένεια ἀσθενής εἰμί ὁ ξύλινος .