aristoteles-et-corpus-aristotelicum.problemata 37.3
Διὰ τί αἱ τρίψεις σαρκοῦσιν ; ἢ ὅτι αὐξητικώτατον τῶν ἐν τῷ σώματι τὸ θερμόν ἐστιν ; τοῦ μὲν γὰρ ἐνυπάρχοντος μείζους οἱ ὄγκοι γίνονται διὰ τὸ ἀεὶ αὐτὸ ἐν κινήσει εἶναι καὶ εἰς τὸ ἄνω φέρεσθαι καὶ πνευματοῦν τὰ ἐν ἡμῖν ὑγρά , ὃ ἐν τῇ τρίψει γίνεται · ἐκλείποντος δὲ φθίνει καὶ ἐλαττοῦται τὸ σῶμα . ἢ ὅτι ὀγκοτέρα τῆς τροφῆς γίνεται ἡ σὰρξ διὰ τὴν θερμασίαν ; ἅπαν γὰρ τὸ θερμὸν ἐπισπαστικὸν τοῦ ὑγροῦ ἐστίν , ἡ δ’ εἰς τὴν σάρκα διαδιδομένη τροφὴ ὑγρά ἐστι , καὶ ἐπιδέχεται τὴν τροφὴν μᾶλλον διὰ τὴν ἀραίωσιν · ἀραιοτέρα γὰρ γινομένη μᾶλλον δύναται δέχεσθαι ὥσπερ σπογγιά . ἡ δὲ τρῖψις εὔπνουν καὶ ἀραιὰν ποιεῖ τὴν σάρκα , καὶ κωλύει συστάσεις γίνεσθαι κατὰ τὸ σῶμα . τούτου δὲ μὴ ὄντος οὐδὲ συντήξεις γίνονται · αἱ γὰρ ἀτροφίαι καὶ αἱ συντήξεις ἐκ τῶν ἀθροισθέντων εἰσίν . εὐπνούστερα δὲ καὶ ἀραιότερα καὶ ὁμαλέστερα γινόμενα εἰκὸς μᾶλλον ὀγκοῦσθαι · τῆς τε γὰρ τροφῆς δεκτικώτερα καὶ τῶν ἐκκρίσεων προετικώτερα γίνεται , ὅτι οὐ δεῖ πυκνοῦν τὴν σάρκα πρὸς ὑγίειαν , ἀλλ’ ἀραιοῦν · ὥσπερ γὰρ πόλις ὑγιεινή ἐστι καὶ τόπος εὔπνους ( διὸ καὶ ἡ θάλαττα ὑγιεινή ) , οὕτω καὶ σῶμα τὸ εὔπνουν μᾶλλον ὑγιεινόν ἐστι τοῦ ἐναντίως ἔχοντος . δεῖ γὰρ ἢ μὴ ὑπάρχειν μηδέν , ἢ τούτου ὡς τάχιστα ἀπαλλάττεσθαι · καὶ δεῖ οὕτως ἔχειν τὸ σῶμα ὥστε λαμβάνον εὐθὺς ἐκκρίνειν τὴν περίττωσιν , καὶ εἶναι ἐν κινήσει ἀεὶ καὶ μηδέποτε ἠρεμεῖν . τὸ μὲν γὰρ μένον σήπεται , ὥσπερ καὶ ὕδωρ τὸ μὴ κινούμενον · σηπόμενον δὲ νόσον ποιεῖ · τὸ δὲ ἐκκρινόμενον πρὸ τοῦ διαφθαρῆναι χωρίζεται . τοῦτο οὖν πυκνουμένης μὲν τῆς σαρκὸς οὐ γίνεται ( ὡσπερεὶ γὰρ ἐμφράττονται οἱ πόροι ) , ἀραιουμένης δὲ συμβαίνει . διὸ καὶ οὐ δεῖ ἐν τῷ ἡλίῳ γυμνὸν βαδίζειν ( συνίσταται γὰρ ἡ σὰρξ καὶ κομιδῇ ἀποσαρκοῦται · τὸ μὲν γὰρ ἐντὸς ὑγρὸν διαμένει , τὸ δ’ ἐπιπολῆς ἀπαλλάττεται ἐξατμιζόμενον , ὥσπερ καὶ τὰ κρέα τὰ ὀπτὰ τῶν ἑφθῶν μᾶλλον τὰ ἐντὸς ὑγρά ἐστιν ) οὐδὲ τὰ στήθη γυμνὰ ἔχοντα βαδίζειν ἐν ἡλίῳ ( ἀπὸ γὰρ τῶν ἄριστα ᾠκοδομημένων τοῦ σώματος ὁ ἥλιος ἀφαιρεῖ , ὃ ἥκιστα δεῖται ἀφαιρέσεως ) , ἀλλὰ μᾶλλον τὰ ἐντὸς ξηραντέον . ἐκεῖθεν μὲν οὖν διὰ τὸ πόρρω εἶναι , ἐὰν μὴ μετὰ πόνου , οὐκ ἔστιν ἱδρῶτα ἄγειν · ἀπὸ τούτων δὲ διὰ τὸ πρόχειρα εἶναι ῥᾴδιον ἀναλῶσαι τὸ ὑγρόν .
Lemmas: διά τίς ὁ τρῖψις σαρκάω ; ἤ ὅτι αὐξητικός ὁ ἐν ὁ σῶμα ὁ θερμός εἰμί ; ὁ μέν γάρ ἐνυπάρχω μέγας ὁ ὄγκος γίγνομαι διά ὁ ἀεί αὐτός ἐν κίνησις εἰμί καί εἰς ὁ ἄνω φέρω καί πνευματόω ὁ ἐν ἐγώ ὑγρός , ὅς ἐν ὁ τρῖψις γίγνομαι · ἐκλείπω δέ φθίω καί ἐλασσόω ὁ σῶμα . ἤ ὅτι ὄγκος ὁ τροφή γίγνομαι ὁ σάρξ διά ὁ θερμασία ; ἅπας γάρ ὁ θερμός ἐπισπαστικός ὁ ὑγρός εἰμί , ὁ δέ εἰς ὁ σάρξ διαδίδωμι τροφή ὑγρός εἰμί , καί ἐπιδέχομαι ὁ τροφή μάλα διά ὁ ἀραίωσις · ἀραῖος γάρ γίγνομαι μάλα δύναμαι δέχομαι ὥσπερ σπογγιά . ὁ δέ τρῖψις εὔπνους καί ἀραιός ποιέω ὁ σάρξ , καί κωλύω σύστασις γίγνομαι κατά ὁ σῶμα . οὗτος δέ μή εἰμί οὐδέ σύντηξις γίγνομαι · ὁ γάρ ἀτροφία καί ὁ σύντηξις ἐκ ὁ ἀθροίζω εἰμί . εὐπνούρω δέ καί ἀραῖος καί ὁμαλής γίγνομαι ἔοικα μάλα ὀγκόω · ὁ τε γάρ τροφή δεκτικός καί ὁ ἔκκρισις προετικός γίγνομαι , ὅτι οὐ δέω πυκνόω ὁ σάρξ πρός ὑγίεια , ἀλλά ἀραιόω · ὥσπερ γάρ πόλις ὑγιεινός εἰμί καί τόπος εὔπνους ( διό καί ὁ θάλασσα ὑγιεινός ) , οὕτως καί σῶμα ὁ εὔπνους μάλα ὑγιεινός εἰμί ὁ ἐναντίος ἔχω . δέω γάρ ἤ μή ὑπάρχω μηδείς , ἤ οὗτος ὡς ταχύς ἀπαλλάσσω · καί δέω οὕτως ἔχω ὁ σῶμα ὥστε λαμβάνω εὐθύς ἐκκρίνω ὁ περίσσωσις , καί εἰμί ἐν κίνησις ἀεί καί μηδέποτε ἠρεμέω . ὁ μέν γάρ μένω σήπω , ὥσπερ καί ὕδωρ ὁ μή κινέω · σήπω δέ νόσος ποιέω · ὁ δέ ἐκκρίνω πρό ὁ διαφθείρω χωρίζω . οὗτος οὖν πυκνόω μέν ὁ σάρξ οὐ γίγνομαι ( ὡσπερεί γάρ ἐμφράσσω ὁ πόρος ) , ἀραιόω δέ συμβαίνω . διό καί οὐ δέω ἐν ὁ ἥλιος γυμνός βαδίζω ( συνίστημι γάρ ὁ σάρξ καί κομιδῇ ἀποσαρκόομαι · ὁ μέν γάρ ἐντός ὑγρός διαμένω , ὁ δέ ἐπιπολή ἀπαλλάσσω ἐξατμίζω , ὥσπερ καί ὁ κρέας ὁ ὀπτός ὁ ἑφθός μάλα ὁ ἐντός ὑγρός εἰμί ) οὐδέ ὁ στῆθος γυμνός ἔχω βαδίζω ἐν ἥλιος ( ἀπό γάρ ὁ ἀγαθός οἰκοδομέω ὁ σῶμα ὁ ἥλιος ἀφαιρέω , ὅς ἦκα δέω ἀφαίρεσις ) , ἀλλά μάλα ὁ ἐντός ξηραντέον . ἐκεῖθεν μέν οὖν διά ὁ πρόσω εἰμί , ἐάν μή μετά πόνος , οὐ εἰμί ἱδρώς ἄγω · ἀπό οὗτος δέ διά ὁ πρόχειρος εἰμί ῥᾴδιος ἀναλίσκω ὁ ὑγρός .