aristoteles-et-corpus-aristotelicum.politica 4.1294a
δοκεῖ δʼ εἶναι τῶν ἀδυνάτων τὸ εὐνομεῖσθαι τὴν μὴ ἀριστοκρατουμένην πόλιν ἀλλὰ πονηροκρατουμένην , ὁμοίως δὲ καὶ ἀριστοκρατεῖσθαι τὴν μὴ εὐνομουμένην . οὐκ ἔστι δὲ εὐνομία τὸ εὖ κεῖσθαι τοὺς νόμους , μὴ πείθεσθαι δέ . διὸ μίαν μὲν εὐνομίαν ὑποληπτέον εἶναι τὸ πείθεσθαι τοῖς κειμένοις νόμοις , ἑτέραν δὲ τὸ καλῶς κεῖσθαι τοὺς νόμους οἷς ἐμμένουσιν ( ἔστι γὰρ πείθεσθαι καὶ κακῶς κειμένοις ) . τοῦτο δὲ ἐνδέχεται διχῶς · ἢ γὰρ τοῖς ἀρίστοις τῶν ἐνδεχομένων αὐτοῖς , ἢ τοῖς ἁπλῶς ἀρίστοις . δοκεῖ δὲ ἀριστοκρατία μὲν εἶναι μάλιστα τὸ τὰς τιμὰς νενεμῆσθαι κατʼ ἀρετήν ( ἀριστοκρατίας μὲν γὰρ ὅρος ἀρετή , ὀλιγαρχίας δὲ πλοῦτος , δήμου δʼ ἐλευθερία ) · τὸ δʼ ὅ τι ἂν δόξῃ τοῖς πλείοσιν , ἐν πάσαις ὑπάρχει · καὶ γὰρ ἐν ὀλιγαρχίᾳ καὶ ἐν ἀριστοκρατίᾳ καὶ ἐν δήμοις , ὅ τι ἂν δόξῃ τῷ πλείονι μέρει τῶν μετεχόντων τῆς πολιτείας , τοῦτʼ ἐστὶ κύριον . ἐν μὲν οὖν ταῖς πλείσταις πόλεσι τοῦτο τῆς πολιτείας εἶδος καλεῖται · μόνον γὰρ ἡ μίξις στοχάζεται τῶν εὐπόρων καὶ τῶν ἀπόρων , πλούτου καὶ ἐλευθερίας · ( σχεδὸν γὰρ παρὰ τοῖς πλείστοις οἱ εὔποροι τῶν καλῶν κἀγαθῶν δοκοῦσι κατέχειν χώραν ) · ἐπεὶ δὲ τρία ἐστὶ τὰ ἀμφισβητοῦντα τῆς ἰσότητος τῆς πολιτείας , ἐλευθερία πλοῦτος ἀρετή ( τὸ γὰρ τέταρτον , ὃ καλοῦσιν εὐγένειαν , ἀκολουθεῖ τοῖς δυσίν · ἡ γὰρ εὐγένειά ἐστιν ἀρχαῖος πλοῦτος καὶ ἀρετή ) , φανερὸν ὅτι τὴν μὲν τοῖν δυοῖν μίξιν , τῶν εὐπόρων καὶ τῶν ἀπόρων , πολιτείαν λεκτέον , τὴν δὲ τῶν τριῶν ἀριστοκρατίαν μάλιστα τῶν ἄλλων παρὰ τὴν ἀληθινὴν καὶ πρώτην . ὅτι μὲν οὖν ἔστι καὶ ἕτερα πολιτείας εἴδη παρὰ μοναρχίαν τε καὶ δημοκρατίαν καὶ ὀλιγαρχίαν , εἴρηται , καὶ ποῖα ταῦτα , καὶ τί διαφέρουσιν ἀλλήλων αἵ τʼ ἀριστοκρατίαι καὶ αἱ πολιτεῖαι · καὶ ὅτι οὐ πόρρω αὗται ἀλλήλων , φανερόν . τίνα δὲ τρόπον γίνεται παρὰ δημοκρατίαν καὶ ὀλιγαρχίαν ἡ καλουμένη πολιτεία , καὶ πῶς αὐτὴν δεῖ καθιστάναι , λέγωμεν ἐφεξῆς τοῖς εἰρημένοις . ἅμα δὲ δῆλον ἔσται καὶ οἷς ὁρίζονται τὴν δημοκρατίαν καὶ τὴν ὀλιγαρχίαν · ληπτέον γὰρ τὴν τούτων διαίρεσιν , εἶτα ἐκ τούτων ἀφʼ ἑκατέρας ὥσπερ σύμβολον λαμβάνοντας συνθετέον . εἰσὶ δὲ ὅροι τρεῖς τῆς συνθέσεως καὶ μίξεως . ἢ γὰρ ἀμφότερα ληπτέον ἃ ἑκάτεροι νομοθετοῦσιν , οἷον περὶ τοῦ δικάζειν ( ἐν μὲν γὰρ ταῖς ὀλιγαρχίαις τοῖς εὐπόροις ζημίαν τάττουσιν ἂν μὴ δικάζωσι , τοῖς δʼ ἀπόροις οὐδένα μισθόν , ἐν δὲ ταῖς δημοκρατίαις τοῖς μὲν ἀπόροις μισθόν , τοῖς δʼ εὐπόροις οὐδεμίαν ζημίαν · κοινὸν δὲ καὶ μέσον τούτων ἀμφότερα ταῦτα , διὸ καὶ πολιτικόν , μέμεικται γὰρ ἐξ ἀμφοῖν ) ·
Lemmas: δοκέω δέ εἰμί ὁ ἀδύνατος ὁ εὐνομέομαι ὁ μή ἀριστοκρατέομαι πόλις ἀλλά πονηροκρατέομαι , ὅμοιος δέ καί ἀριστοκρατέομαι ὁ μή εὐνομέομαι . οὐ εἰμί δέ εὐνομία ὁ εὖ κεῖμαι ὁ νόμος , μή πείθω δέ . διό εἷς μέν εὐνομία ὑπολαμβάνω εἰμί ὁ πείθω ὁ κεῖμαι νόμος , ἕτερος δέ ὁ καλός κεῖμαι ὁ νόμος ὅς ἐμμένω ( εἰμί γάρ πείθω καί κακός κεῖμαι ) . οὗτος δέ ἐνδέχομαι διχῶς · ἤ γάρ ὁ ἀγαθός ὁ ἐνδέχομαι αὐτός , ἤ ὁ ἁπλῶς ἀγαθός . δοκέω δέ ἀριστοκρατία μέν εἰμί μάλα ὁ ὁ τιμή νέμω κατά ἀρετή ( ἀριστοκρατία μέν γάρ ὅρος ἀρετή , ὀλιγαρχία δέ πλοῦτος , δῆμος δέ ἐλευθερία ) · ὁ δέ ὅς τις ἄν δοκέω ὁ πολύς , ἐν πᾶς ὑπάρχω · καί γάρ ἐν ὀλιγαρχία καί ἐν ἀριστοκρατία καί ἐν δῆμος , ὅς τις ἄν δοκέω ὁ πολύς μέρος ὁ μετέχω ὁ πολιτεία , οὗτος εἰμί κύριος . ἐν μέν οὖν ὁ πολύς πόλις οὗτος ὁ πολιτεία εἶδος καλέω · μόνος γάρ ὁ μίξις στοχάζομαι ὁ εὔπορος καί ὁ ἄπορος , πλοῦτος καί ἐλευθερία · ( σχεδόν γάρ παρά ὁ πολύς ὁ εὔπορος ὁ καλός ἀγαθός δοκέω κατέχω χώρα ) · ἐπεί δέ τρεῖς εἰμί ὁ ἀμφισβητέω ὁ ἰσότης ὁ πολιτεία , ἐλευθερία πλοῦτος ἀρετή ( ὁ γάρ τέταρτος , ὅς καλέω εὐγένεια , ἀκολουθέω ὁ δύο · ὁ γάρ εὐγένεια εἰμί ἀρχαῖος πλοῦτος καί ἀρετή ) , φανερός ὅτι ὁ μέν ὁ δύο μίξις , ὁ εὔπορος καί ὁ ἄπορος , πολιτεία λεκτέος , ὁ δέ ὁ τρεῖς ἀριστοκρατία μάλα ὁ ἄλλος παρά ὁ ἀληθινός καί πρῶτος . ὅτι μέν οὖν εἰμί καί ἕτερος πολιτεία εἶδος παρά μοναρχία τε καί δημοκρατία καί ὀλιγαρχία , λέγω , καί ποῖος οὗτος , καί τίς διαφέρω ἀλλήλων ὁ τε ἀριστοκρατία καί ὁ πολιτεία · καί ὅτι οὐ πρόσω οὗτος ἀλλήλων , φανερός . τίς δέ τρόπος γίγνομαι παρά δημοκρατία καί ὀλιγαρχία ὁ καλέω πολιτεία , καί πῶς αὐτός δέω καθίστημι , λέγω ἐφεξῆς ὁ λέγω . ἅμα δέ δῆλος εἰμί καί ὅς ὁρίζω ὁ δημοκρατία καί ὁ ὀλιγαρχία · λαμβάνω γάρ ὁ οὗτος διαίρεσις , εἶτα ἐκ οὗτος ἀπό ἑκάτερος ὥσπερ σύμβολον λαμβάνω συνθετέον . εἰμί δέ ὅρος τρεῖς ὁ σύνθεσις καί μίξις . ἤ γάρ ἀμφότερος λαμβάνω ὅς ἑκάτερος νομοθετέω , οἷος περί ὁ δικάζω ( ἐν μέν γάρ ὁ ὀλιγαρχία ὁ εὔπορος ζημία τάσσω ἐάν μή δικάζω , ὁ δέ ἄπορος οὐδείς μισθός , ἐν δέ ὁ δημοκρατία ὁ μέν ἄπορος μισθός , ὁ δέ εὔπορος οὐδείς ζημία · κοινός δέ καί μέσος οὗτος ἀμφότερος οὗτος , διό καί πολιτικός , μείγνυμι γάρ ἐκ ἄμφω ) ·