aristoteles-et-corpus-aristotelicum.politica 3.1283a
δεῖ γὰρ εἰς τὸ ἔργον συμβάλλεσθαι τὴν ὑπεροχὴν καὶ τοῦ πλούτου καὶ τῆς εὐγενείας , συμβάλλονται δʼ οὐδέν . ἔτι κατά γε τοῦτον τὸν λόγον πᾶν ἀγαθὸν πρὸς πᾶν ἂν εἴη συμβλητόν . εἰ γὰρ μᾶλλον τὸ τὶ μέγεθος , καὶ ὅλως ἂν τὸ μέγεθος ἐνάμιλλον εἴη καὶ πρὸς πλοῦτον καὶ πρὸς ἐλευθερίαν · ὥστʼ εἰ πλεῖον ὁδὶ διαφέρει κατὰ μέγεθος ἢ ὁδὶ κατʼ ἀρετήν , καὶ πλεῖον ὑπερέχει ὅλως ἀρετὴ μεγέθους , εἴη ἂν συμβλητὰ πάντα . τοσόνδε γὰρ εἰ κρεῖττον τοσοῦδε , τοσόνδε δῆλον ὡς ἴσον . ἐπεὶ δὲ τοῦτʼ ἀδύνατον , δῆλον ὡς καὶ ἐπὶ τῶν πολιτικῶν εὐλόγως οὐ κατὰ πᾶσαν ἀνισότητʼ ἀμφισβητοῦσι τῶν ἀρχῶν ( εἰ γὰρ οἱ μὲν βραδεῖς οἱ δὲ ταχεῖς , οὐδὲν διὰ τοῦτο δεῖ τοὺς μὲν πλεῖον τοὺς δʼ ἔλαττον ἔχειν , ἀλλʼ ἐν τοῖς γυμνικοῖς ἀγῶσιν ἡ τούτων διαφορὰ λαμβάνει τὴν τιμήν ) · ἀλλʼ ἐξ ὧν πόλις συνέστηκεν , ἐν τούτοις ἀναγκαῖον ποιεῖσθαι τὴν ἀμφισβήτησιν . διόπερ εὐλόγως ἀντιποιοῦνται τῆς τιμῆς οἱ εὐγενεῖς καὶ ἐλεύθεροι καὶ πλούσιοι . δεῖ γὰρ ἐλευθέρους τʼ εἶναι καὶ τίμημα φέροντας , οὐ γὰρ ἂν εἴη πόλις ἐξ ἀπόρων πάντων , ὥσπερ οὐδʼ ἐκ δούλων · ἀλλὰ μὴν εἰ δεῖ τούτων , δῆλον ὅτι καὶ δικαιοσύνης καὶ τῆς πολιτικῆς ἀρετῆς , οὐδὲ γὰρ ἄνευ τούτων οἰκεῖσθαι πόλιν δυνατόν · πλὴν ἄνευ μὲν τῶν προτέρων ἀδύνατον εἶναι πόλιν , ἄνευ δὲ τούτων οἰκεῖσθαι καλῶς . πρὸς μὲν οὖν τὸ πόλιν εἶναι δόξειεν ἂν ἢ πάντα ἢ ἔνιά γε τούτων ὀρθῶς ἀμφισβητεῖν , πρὸς μέντοι ζωὴν ἀγαθὴν ἡ παιδεία καὶ ἡ ἀρετὴ μάλιστα δικαίως ἂν ἀμφισβητοίησαν , καθάπερ εἴρηται καὶ πρότερον . ἐπεὶ δʼ οὔτε πάντων ἴσον ἔχειν δεῖ τοὺς ἴσους ἕν τι μόνον ὄντας , οὔτε ἄνισον τοὺς ἀνίσους καθʼ ἕν , ἀνάγκη πάσας εἶναι τὰς τοιαύτας πολιτείας περεκβάσεις . εἴρηται μὲν οὖν καὶ πρότερον ὅτι διαμφισβητοῦσι τρόπον τινὰ δικαίως πάντες , ἁπλῶς δʼ οὐ πάντες δικαίως · οἱ πλούσιοι μὲν ὅτι πλεῖον μέτεστι τῆς χώρας αὐτοῖς , ἡ δὲ χώρα κοινόν , ἔτι πρὸς τὰ συμβόλαια πιστοὶ μᾶλλον ὡς ἐπὶ τὸ πλέον · οἱ δὲ ἐλεύθεροι καὶ εὐγενεῖς ὡς ἐγγὺς ἀλλήλων ( πολῖται γὰρ μᾶλλον οἱ γενναιότεροι τῶν ἀγεννῶν , ἡ δʼ εὐγένεια παρʼ ἑκάστοις οἴκοι τίμιος ) · ἔτι διότι βελτίους εἰκὸς τοὺς ἐκ βελτιόνων , εὐγένεια γάρ ἐστιν ἀρετὴ γένους · ὁμοίως δὲ φήσομεν δικαίως καὶ τὴν ἀρετὴν ἀμφισβητεῖν , κοινωνικὴν γὰρ ἀρετὴν εἶναί φαμεν τὴν δικαιοσύνην , ᾗ πάσας ἀναγκαῖον ἀκολουθεῖν τὰς ἄλλας · ἀλλὰ μὴν καὶ οἱ πλείους πρὸς τοὺς ἐλάττους , καὶ γὰρ κρείττους καὶ πλουσιώτεροι καὶ βελτίους εἰσίν , ὡς λαμβανομένων τῶν πλειόνων πρὸς τοὺς ἐλάττους .
Lemmas: δέω γάρ εἰς ὁ ἔργον συμβάλλω ὁ ὑπεροχή καί ὁ πλοῦτος καί ὁ εὐγένεια , συμβάλλω δέ οὐδείς . ἔτι κατά γε οὗτος ὁ λόγος πᾶς ἀγαθός πρός πᾶς ἄν εἰμί συμβλητός . εἰ γάρ μάλα ὁ τίς μέγεθος , καί ὅλος ἄν ὁ μέγεθος ἐνάμιλλος εἰμί καί πρός πλοῦτος καί πρός ἐλευθερία · ὥστε εἰ πολύς ὅδε διαφέρω κατά μέγεθος ἤ ὅδε κατά ἀρετή , καί πολύς ὑπερέχω ὅλος ἀρετή μέγεθος , εἰμί ἄν συμβλητός πᾶς . τοσόσδε γάρ εἰ κρατύς τοσόσδε , τοσόσδε δῆλος ὡς ἴσος . ἐπεί δέ οὗτος ἀδύνατος , δῆλος ὡς καί ἐπί ὁ πολιτικός εὔλογος οὐ κατά πᾶς ἀνισότης ἀμφισβητέω ὁ ἀρχή ( εἰ γάρ ὁ μέν βραδύς ὁ δέ ταχύς , οὐδείς διά οὗτος δέω ὁ μέν πολύς ὁ δέ ἐλαχύς ἔχω , ἀλλά ἐν ὁ γυμνικός ἀγών ὁ οὗτος διαφορά λαμβάνω ὁ τιμή ) · ἀλλά ἐκ ὅς πόλις συνίστημι , ἐν οὗτος ἀναγκαῖος ποιέω ὁ ἀμφισβήτησις . διόπερ εὔλογος ἀντιποιέω ὁ τιμή ὁ εὐγενής καί ἐλεύθερος καί πλούσιος . δέω γάρ ἐλεύθερος τε ἔρχομαι καί τίμημα φέρω , οὐ γάρ ἄν εἰμί πόλις ἐκ ἄπορος πᾶς , ὥσπερ οὐδέ ἐκ δοῦλος · ἀλλά μήν εἰ δέω οὗτος , δῆλος ὅτι καί δικαιοσύνη καί ὁ πολιτικός ἀρετή , οὐδέ γάρ ἄνευ οὗτος οἰκέω πόλις δυνατός · πλήν ἄνευ μέν ὁ πρότερος ἀδύνατος εἰμί πόλις , ἄνευ δέ οὗτος οἰκέω καλός . πρός μέν οὖν ὁ πόλις εἰμί δοκέω ἄν ἤ πᾶς ἤ ἔνιοι γε οὗτος ὀρθός ἀμφισβητέω , πρός μέντοι ζωή ἀγαθός ὁ παιδεία καί ὁ ἀρετή μάλα δίκαιος ἄν ἀμφισβητέω , καθά λέγω καί πρότερος . ἐπεί δέ οὔτε πᾶς ἴσος ἔχω δέω ὁ ἴσος εἷς τις μόνος εἰμί , οὔτε ἄνισος ὁ ἄνισος κατά εἷς , ἀνάγκη πᾶς εἰμί ὁ τοιοῦτος πολιτεία περιεκβάζω . λέγω μέν οὖν καί πρότερος ὅτι διαμφισβητέω τρόπος τις δίκαιος πᾶς , ἁπλῶς δέ οὐ πᾶς δίκαιος · ὁ πλούσιος μέν ὅτι πολύς μέτειμι ὁ χώρα αὐτός , ὁ δέ χώρα κοινός , ἔτι πρός ὁ συμβόλαιον πιστός μάλα ὡς ἐπί ὁ πολύς · ὁ δέ ἐλεύθερος καί εὐγενής ὡς ἐγγύς ἀλλήλων ( πολίτης γάρ μάλα ὁ γενναῖος ὁ ἀγεννής , ὁ δέ εὐγένεια παρά ἕκαστος οἴκοι τίμιος ) · ἔτι διότι ἀγαθός ἔοικα ὁ ἐκ ἀγαθός , εὐγένεια γάρ εἰμί ἀρετή γένος · ὅμοιος δέ φημί δίκαιος καί ὁ ἀρετή ἀμφισβητέω , κοινωνικός γάρ ἀρετή εἰμί φημί ὁ δικαιοσύνη , ὅς πᾶς ἀναγκαῖος ἀκολουθέω ὁ ἄλλος · ἀλλά μήν καί ὁ πολύς πρός ὁ ἐλαχύς , καί γάρ κρατύς καί πλούσιος καί ἀγαθός εἰμί , ὡς λαμβάνω ὁ πολύς πρός ὁ ἐλαχύς .