aristoteles-et-corpus-aristotelicum.politica 5.1308b
ἐν δὲ ταῖς μείζοσι διὰ τριετηρίδος ἢ πενταετηρίδος , κἂν ᾖ πολλαπλάσιον ἢ πολλοστημόριον τοῦ πρότερον , ἐν ᾧ αἱ τιμήσεις κατέστησαν τῆς πολιτείας , νόμον εἶναι καὶ τὰ τιμήματα ἐπιτείνειν ἢ ἀνιέναι , ἐὰν μὲν ὑπερβάλλῃ , ἐπιτείνοντας κατὰ τὴν πολλαπλασίωσιν , ἐὰν δʼ ἐλλείπῃ , ἀνιέντας καὶ ἐλάττω ποιοῦντας τὴν τίμησιν . ἐν γὰρ ταῖς ὀλιγαρχίαις καὶ ταῖς πολιτείαις , μὴ ποιούντων οὕτως μὲν ἔνθα μὲν ὀλιγαρχίαν ἔνθα δὲ δυναστείαν γίνεσθαι συμβαίνει , ἐκείνως δὲ ἐκ μὲν πολιτείας δημοκρατίαν , ἐκ δʼ ὀλιγαρχίας πολιτείαν ἢ δῆμον . κοινὸν δὲ καὶ ἐν δήμῳ καὶ ὀλιγαρχίᾳ καὶ πάσῃ πολιτείᾳ μήτʼ αὐξάνειν λίαν μηθένα παρὰ τὴν συμμετρίαν , ἀλλὰ μᾶλλον πειρᾶσθαι μικρὰς καὶ πολυχρονίους διδόναι τιμὰς ἢ ταχὺ μεγάλας ( διαφθείρονται γάρ , καὶ φέρειν οὐ παντὸς ἀνδρὸς εὐτυχίαν ) , εἰ δὲ μή , μή τοί γʼ ἀθρόας δόντας ἀφαιρεῖσθαι πάλιν ἀθρόας , ἀλλʼ ἐκ προσαγωγῆς · καὶ μάλιστα μὲν πειρᾶσθαι τοῖς νόμοις οὕτω ῥυθμίζειν ὥστε μηδένα ἐγγίγνεσθαι πολὺ ὑπερέχοντα δυνάμει μήτε φίλων μήτε χρημάτων , εἰ δὲ μή , ἀποδημητικὰς ποιεῖσθαι τὰς παραστάσεις αὐτῶν . ἐπεὶ δὲ καὶ διὰ τοὺς ἰδίους βίους νεωτερίζουσιν , δεῖ ἐμποιεῖν ἀρχήν τινα τὴν ἐποψομένην τοὺς ζῶντας ἀσυμφόρως πρὸς τὴν πολιτείαν , ἐν μὲν δημοκρατίᾳ πρὸς τὴν δημοκρατίαν , ἐν δὲ ὀλιγαρχίᾳ πρὸς τὴν ὀλιγαρχίαν , ὁμοίως δὲ καὶ τῶν ἄλλων πολιτειῶν ἑκάστῃ · καὶ τὸ εὐημεροῦν δὲ τῆς πόλεως ἀνὰ μέρος φυλάττεσθαι διὰ τὰς αὐτὰς αἰτίας · τούτου δʼ ἄκος τὸ αἰεὶ τοῖς ἀντικειμένοις μορίοις ἐγχειρίζειν τὰς πράξεις καὶ τὰς ἀρχάς ( λέγω δʼ ἀντικεῖσθαι τοὺς ἐπιεικεῖς τῷ πλήθει , καὶ τοὺς ἀπόρους τοῖς εὐπόροις ) , καὶ τὸ πειρᾶσθαι ἢ συμμιγνύναι τὸ τῶν ἀπόρων πλῆθος καὶ τὸ τῶν εὐπόρων ἢ τὸ μέσον αὔξειν ( τοῦτο γὰρ διαλύει τὰς διὰ τὴν ἀνισότητα στάσεις ) . μέγιστον δὲ ἐν πάσῃ πολιτείᾳ τὸ καὶ τοῖς νόμοις καὶ τῇ ἄλλῃ οἰκονομίᾳ οὕτω τετάχθαι ὥστε μὴ εἶναι τὰς ἀρχὰς κερδαίνειν . τοῦτο δὲ μάλιστα ἐν ταῖς ὀλιγαρχικαῖς δεῖ τηρεῖν . οὐ γὰρ οὕτως ἀγανακτοῦσιν εἰργόμενοι τοῦ ἄρχειν οἱ πολλοί , ἀλλὰ καὶ χαίρουσιν ἐάν τις ἐᾷ πρὸς τοῖς ἰδίοις σχολάζειν , ὥστʼ ἐὰν οἴωνται τὰ κοινὰ κλέπτειν τοὺς ἄρχοντας , τότε γʼ ἀμφότερα λυπεῖ , τό τε τῶν τιμῶν μὴ μετέχειν καὶ τὸ τῶν κερδῶν · μοναχῶς δὲ καὶ ἐνδέχεται ἅμα εἶναι δημοκρατίαν καὶ ἀριστοκρατίαν , εἰ τοῦτο κατασκευάσειέ τις .
Lemmas: ἐν δέ ὁ μέγας διά τριετηρίς ἤ πενταετηρίς , ἐάν εἰμί πολλαπλάσιος ἤ πολλοστημόριος ὁ πρότερος , ἐν ὅς ὁ τίμησις καθίστημι ὁ πολιτεία , νόμος εἰμί καί ὁ τίμημα ἐπιτείνω ἤ ἀνίημι , ἐάν μέν ὑπερβάλλω , ἐπιτείνω κατά ὁ πολλαπλασίωσις , ἐάν δέ ἐλλείπω , ἀνίημι καί ἐλαχύς ποιέω ὁ τίμησις . ἐν γάρ ὁ ὀλιγαρχία καί ὁ πολιτεία , μή ποιέω οὕτως μέν ἔνθα μέν ὀλιγαρχία ἔνθα δέ δυναστεία γίγνομαι συμβαίνω , ἐκεῖνος δέ ἐκ μέν πολιτεία δημοκρατία , ἐκ δέ ὀλιγαρχία πολιτεία ἤ δῆμος . κοινός δέ καί ἐν δῆμος καί ὀλιγαρχία καί πᾶς πολιτεία μήτε αὐξάνω λίαν μηδείς παρά ὁ συμμετρία , ἀλλά μάλα πειράω μικρός καί πολυχρόνιος δίδωμι τιμή ἤ ταχύς μέγας ( διαφθείρω γάρ , καί φέρω οὐ πᾶς ἀνήρ εὐτυχία ) , εἰ δέ μή , μή τοι γε ἀθρόος δίδωμι ἀφαιρέω πάλιν ἀθρόος , ἀλλά ἐκ προσαγωγή · καί μάλα μέν πειράω ὁ νόμος οὕτως ῥυθμίζω ὥστε μηδείς ἐγγίγνομαι πολύς ὑπερέχω δύναμις μήτε φίλος μήτε χρῆμα , εἰ δέ μή , ἀποδημητικός ποιέω ὁ παράστασις αὐτός . ἐπεί δέ καί διά ὁ ἴδιος βίος νεωτερίζω , δέω ἐμποιέω ἀρχή τις ὁ ἐποράω ὁ ζάω ἀσύμφορος πρός ὁ πολιτεία , ἐν μέν δημοκρατία πρός ὁ δημοκρατία , ἐν δέ ὀλιγαρχία πρός ὁ ὀλιγαρχία , ὅμοιος δέ καί ὁ ἄλλος πολιτεία ἕκαστος · καί ὁ εὐημερέω δέ ὁ πόλις ἀνά μέρος φυλάσσω διά ὁ αὐτός αἰτία · οὗτος δέ ἄκος ὁ ἀεί ὁ ἀντίκειμαι μόριον ἐγχειρίζω ὁ πρᾶξις καί ὁ ἀρχή ( λέγω δέ ἀντίκειμαι ὁ ἐπιεικής ὁ πλῆθος , καί ὁ ἄπορος ὁ εὔπορος ) , καί ὁ πειράω ἤ συμμείγνυμι ὁ ὁ ἄπορος πλῆθος καί ὁ ὁ εὔπορος ἤ ὁ μέσος αὐξάνω ( οὗτος γάρ διαλύω ὁ διά ὁ ἀνισότης στάσις ) . μέγας δέ ἐν πᾶς πολιτεία ὁ καί ὁ νόμος καί ὁ ἄλλος οἰκονομία οὕτως τάσσω ὥστε μή εἰμί ὁ ἀρχή κερδαίνω . οὗτος δέ μάλα ἐν ὁ ὀλιγαρχικός δέω τηρέω . οὐ γάρ οὕτως ἀγανακτέω ἔργω ὁ ἄρχω ὁ πολύς , ἀλλά καί χαίρω ἐάν τις ἐάω πρός ὁ ἴδιος σχολάζω , ὥστε ἐάν οἴομαι ὁ κοινός κλέπτω ὁ ἄρχω , τότε γε ἀμφότερος λυπέω , ὁ τε ὁ τιμή μή μετέχω καί ὁ ὁ κέρδος · μοναχῶς δέ καί ἐνδέχομαι ἅμα εἰμί δημοκρατία καί ἀριστοκρατία , εἰ οὗτος κατασκευάζω τις .