aristoteles-et-corpus-aristotelicum.politica 6.1321a
τὰς μὲν οὖν δημοκρατίας ὅλως ἡ πολυανθρωπία σῴζει ( τοῦτο γὰρ ἀντίκειται πρὸς τὸ δίκαιον τὸ κατὰ τὴν ἀξίαν ) · τὴν δʼ ὀλιγαρχίαν δῆλον ὅτι τοὐναντίον ἀπὸ τῆς εὐταξίας δεῖ τυγχάνειν τῆς σωτηρίας . ἐπεὶ δὲ τέτταρα μὲν ἔστι μέρη μάλιστα τοῦ πλήθους , γεωργικὸν βαναυσικὸν ἀγοραῖον θητικόν , τέτταρα δὲ τὰ χρήσιμα πρὸς πόλεμον , ἱππικὸν ὁπλιτικὸν ψιλὸν ναυτικόν , ὅπου μὲν συμβέβηκε τὴν χώραν εἶναι ἱππάσιμον , ἐνταῦθα μὲν εὐφυῶς ἔχει κατασκευάζειν τὴν ὀλιγαρχίαν ἰσχυράν ( ἡ γὰρ σωτηρία τοῖς οἰκοῦσι διὰ ταύτης ἐστὶ τῆς δυνάμεως , αἱ δʼ ἱπποτροφίαι τῶν μακρὰς οὐσίας κεκτημένων εἰσίν ) , ὅπου δʼ ὁπλῖτιν , τὴν ἐχομένην ὀλιγαρχίαν ( τὸ γὰρ ὁπλιτικὸν τῶν εὐπόρων ἐστὶ μᾶλλον ἢ τῶν ἀπόρων ) , ἡ δὲ ψιλὴ δύναμις καὶ ναυτικὴ δημοκρατικὴ πάμπαν . νῦν μὲν οὖν ὅπου τοιοῦτον πολὺ πλῆθος ἔστιν , ὅταν διαστῶσι , πολλάκις ἀγωνίζονται χεῖρον · δεῖ δὲ πρὸς τοῦτο φάρμακον παρὰ τῶν πολεμικῶν λαμβάνειν στρατηγῶν , οἳ συνδυάζουσι πρὸς τὴν ἱππικὴν δύναμιν καὶ τὴν ὁπλιτικὴν τὴν ἁρμόττουσαν τῶν ψιλῶν . ταύτῃ δʼ ἐπικρατοῦσιν ἐν ταῖς διαστάσεσιν οἱ δῆμοι τῶν εὐπόρων · ψιλοὶ γὰρ ὄντες πρὸς ἱππικὴν καὶ ὁπλιτικὴν ἀγωνίζονται ῥᾳδίως . τὸ μὲν οὖν ἐκ τούτων καθιστάναι ταύτην τὴν δύναμιν ἐφʼ ἑαυτούς ἐστι καθιστάναι , δεῖ δὲ διῃρημένης τῆς ἡλικίας , καὶ τῶν μὲν ὄντων πρεσβυτέρων τῶν δὲ νέων , ἔτι μὲν ὄντας νέους τοὺς αὐτῶν υἱεῖς διδάσκεσθαι τὰς κούφας καὶ τὰς ψιλὰς ἐργασίας , ἐκκεκριμένους δὲ ἐκ παίδων ἀθλητὰς εἶναι αὐτοὺς τῶν ἔργων · τὴν δὲ μετάδοσιν γίνεσθαι τῷ πλήθει τοῦ πολιτεύματος ἤτοι καθάπερ εἴρηται πρότερον , τοῖς τὸ τίμημα κτωμένοις , ἢ καθάπερ Θηβαίοις , ἀποσχομένοις χρόνον τινὰ τῶν βαναύσων ἔργων , ἢ καθάπερ ἐν Μασσαλίᾳ κρίσιν ποιουμένους τῶν ἀξίων τῶν ἐν τῷ πολιτεύματι καὶ τῶν ἔξωθεν . ἔτι δὲ καὶ ταῖς ἀρχαῖς ταῖς κυριωτάταις , ἃς δεῖ τοὺς ἐν τῇ πολιτείᾳ κατέχειν , δεῖ προσκεῖσθαι λειτουργίας , ἵνʼ ἑκὼν ὁ δῆμος μὴ μετέχῃ καὶ συγγνώμην ἔχῃ τοῖς ἄρχουσιν ὡς μισθὸν πολὺν διδοῦσι τῆς ἀρχῆς . ἁρμόττει δὲ θυσίας τε εἰσιόντας ποιεῖσθαι μεγαλοπρεπεῖς καὶ κατασκευάζειν τι τῶν κοινῶν , ἵνα τῶν περὶ τὰς ἑστιάσεις μετέχων ὁ δῆμος καὶ τὴν πόλιν ὁρῶν κοσμουμένην τὰ μὲν ἀναθήμασι τὰ δὲ οἰκοδομήμασιν ἄσμενος ὁρᾷ μένουσαν τὴν πολιτείαν · συμβήσεται δὲ καὶ τοῖς γνωρίμοις εἶναι μνημεῖα τῆς δαπάνης . ἀλλὰ τοῦτο νῦν οἱ περὶ τὰς ὀλιγαρχίας οὐ ποιοῦσιν , ἀλλὰ τοὐναντίον · τὰ λήμματα γὰρ ζητοῦσιν οὐχ ἧττον ἢ τὴν τιμήν . διόπερ εὖ ἔχει λέγειν ταύτας εἶναι δημοκρατίας μικράς .
Lemmas: ὁ μέν οὖν δημοκρατία ὅλος ὁ πολυανθρωπία σῴζω ( οὗτος γάρ ἀντίκειμαι πρός ὁ δίκαιος ὁ κατά ὁ ἀξία ) · ὁ δέ ὀλιγαρχία δῆλος ὅτι ἐναντίος ἀπό ὁ εὐταξία δέω τυγχάνω ὁ σωτηρία . ἐπεί δέ τέσσαρες μέν εἰμί μέρος μάλα ὁ πλῆθος , γεωργικός βαναυσικός ἀγοραῖος θητικός , τέσσαρες δέ ὁ χρήσιμος πρός πόλεμος , ἱππικός ὁπλιτικός ψιλός ναυτικός , ὅπου μέν συμβαίνω ὁ χώρα εἰμί ἱππάσιμος , ἐνταῦθα μέν εὐφυής ἔχω κατασκευάζω ὁ ὀλιγαρχία ἰσχυρός ( ὁ γάρ σωτηρία ὁ οἰκέω διά οὗτος εἰμί ὁ δύναμις , ὁ δέ ἱπποτροφία ὁ μακρός οὐσία κτάομαι εἰμί ) , ὅπου δέ ὁπλῖτις , ὁ ἔχω ὀλιγαρχία ( ὁ γάρ ὁπλιτικός ὁ εὔπορος εἰμί μάλα ἤ ὁ ἄπορος ) , ὁ δέ ψιλός δύναμις καί ναυτικός δημοκρατικός πάμπαν . νῦν μέν οὖν ὅπου τοιοῦτος πολύς πλῆθος εἰμί , ὅταν διίστημι , πολλάκις ἀγωνίζομαι κακός · δέω δέ πρός οὗτος φάρμακον παρά ὁ πολεμικός λαμβάνω στρατηγός , ὅς συνδυάζω πρός ὁ ἱππικός δύναμις καί ὁ ὁπλιτικός ὁ ἁρμόζω ὁ ψιλός . οὗτος δέ ἐπικρατέω ἐν ὁ διάστασις ὁ δῆμος ὁ εὔπορος · ψιλός γάρ εἰμί πρός ἱππικός καί ὁπλιτικός ἀγωνίζομαι ῥᾴδιος . ὁ μέν οὖν ἐκ οὗτος καθίστημι οὗτος ὁ δύναμις ἐπί ἑαυτοῦ εἰμί καθίστημι , δέω δέ διαιρέω ὁ ἡλικία , καί ὁ μέν εἰμί πρέσβυς ὁ δέ νέος , ἔτι μέν εἰμί νέος ὁ αὐτός υἱός διδάσκω ὁ κοῦφος καί ὁ ψιλός ἐργασία , ἐκκρίνω δέ ἐκ παῖς ἀθλητής εἰμί αὐτός ὁ ἔργον · ὁ δέ μετάδοσις γίγνομαι ὁ πλῆθος ὁ πολίτευμα ἤτοι καθά λέγω πρότερος , ὁ ὁ τίμημα κτάομαι , ἤ καθά Θηβαῖος , ἀπέχω χρόνος τις ὁ βάναυσος ἔργον , ἤ καθά ἐν Μασσαλία κρίσις ποιέω ὁ ἄξιος ὁ ἐν ὁ πολίτευμα καί ὁ ἔξωθεν . ἔτι δέ καί ὁ ἀρχή ὁ κύριος , ὅς δέω ὁ ἐν ὁ πολιτεία κατέχω , δέω πρόσκειμαι λειτουργία , ἵνα ἑκών ὁ δῆμος μή μετέχω καί συγγνώμη ἔχω ὁ ἄρχω ὡς μισθός πολύς δίδωμι ὁ ἀρχή . ἁρμόζω δέ θυσία τε εἰσέρχομαι ποιέω μεγαλοπρεπής καί κατασκευάζω τις ὁ κοινός , ἵνα ὁ περί ὁ ἑστίασις μετέχω ὁ δῆμος καί ὁ πόλις ὁράω κοσμέω ὁ μέν ἀνάθημα ὁ δέ οἰκοδόμημα ἄσμενος ὁράω μένω ὁ πολιτεία · συμβαίνω δέ καί ὁ γνώριμος εἰμί μνημεῖον ὁ δαπάνη . ἀλλά οὗτος νῦν ὁ περί ὁ ὀλιγαρχία οὐ ποιέω , ἀλλά ἐναντίος · ὁ λῆμμα γάρ ζητέω οὐ ἥσσων ἤ ὁ τιμή . διόπερ εὖ ἔχω λέγω οὗτος εἰμί δημοκρατία μικρός .