aristoteles-et-corpus-aristotelicum.politica 4.1292a
ἕτερον εἶδος δημοκρατίας τὸ μετέχειν ἅπαντας τοὺς πολίτας ὅσοι ἀνυπεύθυνοι , ἄρχειν δὲ τὸν νόμον · ἕτερον δὲ εἶδος δημοκρατίας τὸ παντὶ μετεῖναι τῶν ἀρχῶν , ἐὰν μόνον ᾖ πολίτης , ἄρχειν δὲ τὸν νόμον · ἕτερον δὲ εἶδος δημοκρατίας τἆλλα μὲν εἶναι ταὐτά , κύριον δʼ εἶναι τὸ πλῆθος καὶ μὴ τὸν νόμον . τοῦτο δὲ γίνεται ὅταν τὰ ψηφίσματα κύρια ᾖ ἀλλὰ μὴ ὁ νόμος · συμβαίνει δὲ τοῦτο διὰ τοὺς δημαγωγούς . ἐν μὲν γὰρ ταῖς κατὰ νόμον δημοκρατουμέναις οὐ γίνεται δημαγωγός , ἀλλʼ οἱ βέλτιστοι τῶν πολιτῶν εἰσιν ἐν προεδρίᾳ · ὅπου δʼ οἱ νόμοι μή εἰσι κύριοι , ἐνταῦθα γίνονται δημαγωγοί . μόναρχος γὰρ ὁ δῆμος γίνεται , σύνθετος εἷς ἐκ πολλῶν · οἱ γὰρ πολλοὶ κύριοί εἰσιν οὐχ ὡς ἕκαστος ἀλλὰ πάντες . Ὅμηρος δὲ ποίαν λέγει οὐκ ἀγαθὸν εἶναι πολυκοιρανίην , πότερον ταύτην ἢ ὅταν πλείους ὦσιν οἱ ἄρχοντες ὡς ἕκαστος , ἄδηλον . ὁ δʼ οὖν τοιοῦτος δῆμος , ἅτε μόναρχος ὤν , ζητεῖ μοναρχεῖν διὰ τὸ μὴ ἄρχεσθαι ὑπὸ νόμου , καὶ γίνεται δεσποτικός , ὥστε οἱ κόλακες ἔντιμοι , καὶ ἔστιν ὁ τοιοῦτος δῆμος ἀνάλογον τῶν μοναρχιῶν τῇ τυραννίδι . διότι καὶ τὸ ἦθος τὸ αὐτό , καὶ ἄμφω δεσποτικὰ τῶν βελτιόνων , καὶ τὰ ψηφίσματα ὥσπερ ἐκεῖ τὰ ἐπιτάγματα , καὶ ὁ δημαγωγὸς καὶ ὁ κόλαξ οἱ αὐτοὶ καὶ ἀνάλογον . καὶ μάλιστα δʼ ἑκάτεροι παρʼ ἑκατέροις ἰσχύουσιν , οἱ μὲν κόλακες παρὰ τοῖς τυράννοις , οἱ δὲ δημαγωγοὶ παρὰ τοῖς δήμοις τοῖς τοιούτοις . αἴτιοι δέ εἰσι τοῦ εἶναι τὰ ψηφίσματα κύρια ἀλλὰ μὴ τοὺς νόμους οὗτοι , πάντα ἀνάγοντες εἰς τὸν δῆμον · συμβαίνει γὰρ αὐτοῖς γίνεσθαι μεγάλοις διὰ τὸ τὸν μὲν δῆμον πάντων εἶναι κύριον , τῆς δὲ τοῦ δήμου δόξης τούτους · πείθεται γὰρ τὸ πλῆθος τούτοις . ἔτι δʼ οἱ ταῖς ἀρχαῖς ἐγκαλοῦντες τὸν δῆμόν φασι δεῖν κρίνειν , ὁ δὲ ἀσμένως δέχεται τὴν πρόκλησιν · ὥστε καταλύονται πᾶσαι αἱ ἀρχαί . εὐλόγως δὲ ἂν δόξειεν ἐπιτιμᾶν ὁ φάσκων τὴν τοιαύτην εἶναι δημοκρατίαν οὐ πολιτείαν . ὅπου γὰρ μὴ νόμοι ἄρχουσιν , οὐκ ἔστι πολιτεία . δεῖ γὰρ τὸν μὲν νόμον ἄρχειν πάντων τῶν δὲ καθʼ ἕκαστα τὰς ἀρχάς , καὶ ταύτην πολιτείαν κρίνειν . ὥστʼ εἴπερ ἐστὶ δημοκρατία μία τῶν πολιτειῶν , φανερὸν ὡς ἡ τοιαύτη κατάστασις , ἐν ᾗ ψηφίσμασι πάντα διοικεῖται , οὐδὲ δημοκρατία κυρίως · οὐθὲν γὰρ ἐνδέχεται ψήφισμα εἶναι καθόλου . τὰ μὲν οὖν τῆς δημοκρατίας εἴδη διωρίσθω τὸν τρόπον τοῦτον . ὀλιγαρχίας δὲ εἴδη ἓν μὲν τὸ ἀπὸ τιμημάτων εἶναι τὰς ἀρχὰς τηλικούτων ὥστε τοὺς ἀπόρους μὴ μετέχειν , πλείους ὄντας , ἐξεῖναι δὲ τῷ κτωμένῳ μετέχειν τῆς πολιτείας ,
Lemmas: ἕτερος εἶδος δημοκρατία ὁ μετέχω ἅπας ὁ πολίτης ὅσος ἀνυπεύθυνος , ἄρχω δέ ὁ νόμος · ἕτερος δέ εἶδος δημοκρατία ὁ πᾶς μέτειμι ὁ ἀρχή , ἐάν μόνος εἰμί πολίτης , ἄρχω δέ ὁ νόμος · ἕτερος δέ εἶδος δημοκρατία ἄλλος μέν εἰμί αὐτός , κύριος δέ εἰμί ὁ πλῆθος καί μή ὁ νόμος . οὗτος δέ γίγνομαι ὅταν ὁ ψήφισμα κύριος εἰμί ἀλλά μή ὁ νόμος · συμβαίνω δέ οὗτος διά ὁ δημαγωγός . ἐν μέν γάρ ὁ κατά νόμος δημοκρατέομαι οὐ γίγνομαι δημαγωγός , ἀλλά ὁ ἀγαθός ὁ πολίτης εἰμί ἐν προεδρία · ὅπου δέ ὁ νόμος μή εἰμί κύριος , ἐνταῦθα γίγνομαι δημαγωγός . μόναρχος γάρ ὁ δῆμος γίγνομαι , σύνθετος εἷς ἐκ πολύς · ὁ γάρ πολύς κύριος εἰμί οὐ ὡς ἕκαστος ἀλλά πᾶς . Ὅμηρος δέ ποῖος λέγω οὐ ἀγαθός εἰμί πολυκοιρανία , πότερος οὗτος ἤ ὅταν πολύς εἰμί ὁ ἄρχω ὡς ἕκαστος , ἄδηλος . ὁ δέ οὖν τοιοῦτος δῆμος , ἅτε μόναρχος εἰμί , ζητέω μοναρχέω διά ὁ μή ἄρχω ὑπό νόμος , καί γίγνομαι δεσποτικός , ὥστε ὁ κόλαξ ἔντιμος , καί εἰμί ὁ τοιοῦτος δῆμος ἀνάλογος ὁ μοναρχία ὁ τυραννίς . διότι καί ὁ ἦθος ὁ αὐτός , καί ἄμφω δεσποτικός ὁ ἀγαθός , καί ὁ ψήφισμα ὥσπερ ἐκεῖ ὁ ἐπίταγμα , καί ὁ δημαγωγός καί ὁ κόλαξ ὁ αὐτός καί ἀνάλογος . καί μάλα δέ ἑκάτερος παρά ἑκάτερος ἰσχύω , ὁ μέν κόλαξ παρά ὁ τύραννος , ὁ δέ δημαγωγός παρά ὁ δῆμος ὁ τοιοῦτος . αἴτιος δέ εἰμί ὁ εἰμί ὁ ψήφισμα κύριος ἀλλά μή ὁ νόμος οὗτος , πᾶς ἀνάγω εἰς ὁ δῆμος · συμβαίνω γάρ αὐτός γίγνομαι μέγας διά ὁ ὁ μέν δῆμος πᾶς εἰμί κύριος , ὁ δέ ὁ δῆμος δόξα οὗτος · πείθω γάρ ὁ πλῆθος οὗτος . ἔτι δέ ὁ ὁ ἀρχή ἐγκαλέω ὁ δῆμος φημί δέω κρίνω , ὁ δέ ἄσμενος δέχομαι ὁ πρόκλησις · ὥστε καταλύω πᾶς ὁ ἀρχή . εὔλογος δέ ἄν δοκέω ἐπιτιμάω ὁ φάσκω ὁ τοιοῦτος εἰμί δημοκρατία οὐ πολιτεία . ὅπου γάρ μή νόμος ἄρχω , οὐ εἰμί πολιτεία . δέω γάρ ὁ μέν νόμος ἄρχω πᾶς ὁ δέ κατά ἕκαστος ὁ ἀρχή , καί οὗτος πολιτεία κρίνω . ὥστε εἴπερ εἰμί δημοκρατία εἷς ὁ πολιτεία , φανερός ὡς ὁ τοιοῦτος κατάστασις , ἐν ὅς ψήφισμα πᾶς διοικέω , οὐδέ δημοκρατία κύριος · οὐδείς γάρ ἐνδέχομαι ψήφισμα εἰμί καθόλου . ὁ μέν οὖν ὁ δημοκρατία εἶδος διορίζω ὁ τρόπος οὗτος . ὀλιγαρχία δέ εἶδος εἷς μέν ὁ ἀπό τίμημα εἰμί ὁ ἀρχή τηλικοῦτος ὥστε ὁ ἄπορος μή μετέχω , πολύς εἰμί , ἔξεστι δέ ὁ κτάομαι μετέχω ὁ πολιτεία ,