aristoteles-et-corpus-aristotelicum.politica 3.1277a
οὐκ ἂν εἴη μία ἀρετὴ πολίτου καὶ ἀνδρὸς ἀγαθοῦ . τὴν μὲν γὰρ τοῦ σπουδαίου πολίτου δεῖ πᾶσιν ὑπάρχειν ( οὕτω γὰρ ἀρίστην ἀναγκαῖον εἶναι τὴν πόλιν ) , τὴν δὲ τοῦ ἀνδρὸς τοῦ ἀγαθοῦ ἀδύνατον , εἰ μὴ πάντας ἀναγκαῖον ἀγαθοὺς εἶναι τοὺς ἐν τῇ σπουδαίᾳ πόλει πολίτας . ἔτι ἐπεὶ ἐξ ἀνομοίων ἡ πόλις , ὥσπερ ζῷον εὐθὺς ἐκ ψυχῆς καὶ σώματος , καὶ ψυχὴ ἐκ λόγου καὶ ὀρέξεως , καὶ οἰκία ἐξ ἀνδρὸς καὶ γυναικός , καὶ κτῆσις ἐκ δεσπότου καὶ δούλου , τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ πόλις ἐξ ἁπάντων τε τούτων καὶ πρὸς τούτοις ἐξ ἄλλων ἀνομοίων συνέστηκεν εἰδῶν , ἀνάγκη μὴ μίαν εἶναι τὴν τῶν πολιτῶν πάντων ἀρετήν , ὥσπερ οὐδὲ τῶν χορευτῶν κορυφαίου καὶ παραστάτου . διότι μὲν τοίνυν ἁπλῶς οὐχ ἡ αὐτή , φανερὸν ἐκ τούτων · ἀλλʼ ἆρα ἔσται τινὸς ἡ αὐτὴ ἀρετὴ πολίτου τε σπουδαίου καὶ ἀνδρὸς σπουδαίου ; φαμὲν δὴ τὸν ἄρχοντα τὸν σπουδαῖον ἀγαθὸν εἶναι καὶ φρόνιμον , τὸν δὲ πολίτην οὐκ ἀναγκαῖον εἶναι φρόνιμον . καὶ τὴν παιδείαν δʼ εὐθὺς ἑτέραν εἶναι λέγουσί τινες ἄρχοντος , ὥσπερ καὶ φαίνονται οἱ τῶν βασιλέων υἱεῖς ἱππικὴν καὶ πολεμικὴν παιδευόμενοι , καὶ Εὐριπίδης φησὶ μή μοι τὰ κόμψʼ ἀλλʼ ὧν πόλει δεῖ , ὡς οὖσάν τινα ἄρχοντος παιδείαν . εἰ δὲ ἡ αὐτὴ ἀρετὴ ἄρχοντός τε ἀγαθοῦ καὶ ἀνδρὸς ἀγαθοῦ , πολίτης δʼ ἐστὶ καὶ ὁ ἀρχόμενος , οὐχ ἡ αὐτὴ ἁπλῶς ἂν εἴη πολίτου καὶ ἀνδρός , τινὸς μέντοι πολίτου · οὐ γὰρ ἡ αὐτὴ ἄρχοντος καὶ πολίτου , καὶ διὰ τοῦτʼ ἴσως Ἰάσων ἔφη πεινῆν ὅτε μὴ τυραννοῖ , ὡς οὐκ ἐπιστάμενος ἰδιώτης εἶναι . ἀλλὰ μὴν ἐπαινεῖταί γε τὸ δύνασθαι ἄρχειν καὶ ἄρχεσθαι , καὶ πολίτου δοκεῖ που ἡ ἀρετὴ εἶναι τὸ δύνασθαι καὶ ἄρχειν καὶ ἄρχεσθαι καλῶς . εἰ οὖν τὴν μὲν τοῦ ἀγαθοῦ ἀνδρὸς τίθεμεν ἀρχικήν , τὴν δὲ τοῦ πολίτου ἄμφω , οὐκ ἂν εἴη ἄμφω ἐπαινετὰ ὁμοίως . ἐπεὶ οὖν ποτε δοκεῖ ἀμφότερα , καὶ οὐ ταὐτὰ δεῖν τὸν ἄρχοντα μανθάνειν καὶ τὸν ἀρχόμενον , τὸν δὲ πολίτην ἀμφότερʼ ἐπίστασθαι καὶ μετέχειν ἀμφοῖν , τοὐντεῦθεν ἂν κατίδοι τις . ἔστι γὰρ ἀρχὴ δεσποτική · ταύτην δὲ τὴν περὶ τὰ ἀναγκαῖα λέγομεν , ἃ ποιεῖν ἐπίστασθαι τὸν ἄρχοντα οὐκ ἀναγκαῖον , ἀλλὰ χρῆσθαι μᾶλλον · θάτερον δὲ καὶ ἀνδραποδῶδες . λέγω δὲ θάτερον τὸ δύνασθαι καὶ ὑπηρετεῖν τὰς διακονικὰς πράξεις . δούλου δʼ εἴδη πλείω λέγομεν · αἱ γὰρ ἐργασίαι πλείους . ὧν ἓν μέρος κατέχουσιν οἱ χερνῆτες · οὗτοι δʼ εἰσίν , ὥσπερ σημαίνει καὶ τοὔνομʼ αὐτούς , οἱ ζῶντες ἀπὸ τῶν χειρῶν ,
Lemmas: οὐ ἄν εἰμί εἷς ἀρετή πολίτης καί ἀνήρ ἀγαθός . ὁ μέν γάρ ὁ σπουδαῖος πολίτης δέω πᾶς ὑπάρχω ( οὕτως γάρ ἀγαθός ἀναγκαῖος εἰμί ὁ πόλις ) , ὁ δέ ὁ ἀνήρ ὁ ἀγαθός ἀδύνατος , εἰ μή πᾶς ἀναγκαῖος ἀγαθός εἰμί ὁ ἐν ὁ σπουδαῖος πόλις πολίτης . ἔτι ἐπεί ἐκ ἀνόμοιος ὁ πόλις , ὥσπερ ζῷον εὐθύς ἐκ ψυχή καί σῶμα , καί ψυχή ἐκ λόγος καί ὄρεξις , καί οἰκίον ἐκ ἀνήρ καί γυνή , καί κτῆσις ἐκ δεσπότης καί δοῦλος , ὁ αὐτός τρόπος καί πόλις ἐκ ἅπας τε οὗτος καί πρός οὗτος ἐκ ἄλλος ἀνόμοιος συνίστημι εἶδος , ἀνάγκη μή εἷς εἰμί ὁ ὁ πολίτης πᾶς ἀρετή , ὥσπερ οὐδέ ὁ χορευτής κορυφαῖος καί παραστάτης . διότι μέν τοίνυν ἁπλῶς οὐ ὁ αὐτός , φανερός ἐκ οὗτος · ἀλλά ἆρα εἰμί τις ὁ αὐτός ἀρετή πολίτης τε σπουδαῖος καί ἀνήρ σπουδαῖος ; φημί δή ὁ ἄρχω ὁ σπουδαῖος ἀγαθός εἰμί καί φρόνιμος , ὁ δέ πολίτης οὐ ἀναγκαῖος εἰμί φρόνιμος . καί ὁ παιδεία δέ εὐθύς ἕτερος εἰμί λέγω τις ἄρχων , ὥσπερ καί φαίνω ὁ ὁ βασιλεύς υἱός ἱππικός καί πολεμικός παιδεύω , καί Εὐριπίδης φημί μή ἐγώ ὁ κομψός ἀλλά ὅς πόλις δέω , ὡς εἰμί τις ἄρχω παιδεία . εἰ δέ ὁ αὐτός ἀρετή ἄρχων τε ἀγαθός καί ἀνήρ ἀγαθός , πολίτης δέ εἰμί καί ὁ ἄρχω , οὐ ὁ αὐτός ἁπλῶς ἄν εἰμί πολίτης καί ἀνήρ , τις μέντοι πολίτης · οὐ γάρ ὁ αὐτός ἄρχων καί πολίτης , καί διά οὗτος ἴσως Ἰάσων φημί πεινάω ὅτε μή τυραννεύω , ὡς οὐ ἐπίσταμαι ἰδιώτης εἰμί . ἀλλά μήν ἐπαινέω γε ὁ δύναμαι ἄρχω καί ἄρχω , καί πολίτης δοκέω που ὁ ἀρετή εἰμί ὁ δύναμαι καί ἄρχω καί ἄρχω καλός . εἰ οὖν ὁ μέν ὁ ἀγαθός ἀνήρ τίθημι ἀρχικός , ὁ δέ ὁ πολίτης ἄμφω , οὐ ἄν εἰμί ἄμφω ἐπαινετός ὅμοιος . ἐπεί οὖν ποτέ δοκέω ἀμφότερος , καί οὐ αὐτός δέω ὁ ἄρχω μανθάνω καί ὁ ἄρχω , ὁ δέ πολίτης ἀμφότερος ἐπίσταμαι καί μετέχω ἄμφω , ἐντεῦθεν ἄν καθοράω τις . εἰμί γάρ ἀρχή δεσποτικός · οὗτος δέ ὁ περί ὁ ἀναγκαῖος λέγω , ὅς ποιέω ἐπίσταμαι ὁ ἄρχω οὐ ἀναγκαῖος , ἀλλά χράω μάλα · ἕτερος δέ καί ἀνδραποδώδης . λέγω δέ ἕτερος ὁ δύναμαι καί ὑπηρετέω ὁ διακονικός πρᾶξις . δοῦλος δέ εἶδος πολύς λέγω · ὁ γάρ ἐργασία πολύς . ὅς εἷς μέρος κατέχω ὁ χερνής · οὗτος δέ εἰμί , ὥσπερ σημαίνω καί ὄνομα αὐτός , ὁ ζάω ἀπό ὁ χείρ ,