aristoteles-et-corpus-aristotelicum.politica 6.1317a
ταῦτα γὰρ συνδυαζόμενα ποιεῖ τὰς πολιτείας ἐπαλλάττειν , ὥστε ἀριστοκρατίας τε ὀλιγαρχικὰς εἶναι καὶ πολιτείας δημοκρατικωτέρας . λέγω δὲ τοὺς συνδυασμοὺς οὓς δεῖ μὲν ἐπισκοπεῖν , οὐκ ἐσκεμμένοι δʼ εἰσὶ νῦν , οἷον ἂν τὸ μὲν βουλευόμενον καὶ τὸ περὶ τὰς ἀρχαιρεσίας ὀλιγαρχικῶς ᾖ συντεταγμένον , τὰ δὲ περὶ τὰ δικαστήρια ἀριστοκρατικῶς , ἢ ταῦτα μὲν καὶ τὸ περὶ τὸ βουλευόμενον ὀλιγαρχικῶς , ἀριστοκρατικῶς δὲ τὸ περὶ τὰς ἀρχαιρεσίας , ἢ κατʼ ἄλλον τινὰ τρόπον μὴ πάντα συντεθῇ τὰ τῆς πολιτείας οἰκεῖα . ποία μὲν οὖν δημοκρατία πρὸς ποίαν ἁρμόττει πόλιν , ὡσαύτως δὲ καὶ ποία τῶν ὀλιγαρχιῶν ποίῳ πλήθει , καὶ τῶν λοιπῶν δὲ πολιτειῶν τίς συμφέρει τίσιν , εἴρηται πρότερον · ὅμως δʼ ἐπεὶ δεῖ γενέσθαι δῆλον μὴ μόνον ποία τούτων τῶν πολιτειῶν ἀρίστη ταῖς πόλεσιν , ἀλλὰ καὶ πῶς δεῖ κατασκευάζειν καὶ ταύτας καὶ τὰς ἄλλας , ἐπέλθωμεν συντόμως . καὶ πρῶτον περὶ δημοκρατίας εἴπωμεν · ἅμα γὰρ καὶ περὶ τῆς ἀντικειμένης πολιτείας φανερόν , αὕτη δʼ ἐστὶν ἣν καλοῦσί τινες ὀλιγαρχίαν . ληπτέον δὲ πρὸς ταύτην τὴν μέθοδον πάντα τὰ δημοτικὰ καὶ τὰ δοκοῦντα ταῖς δημοκρατίαις ἀκολουθεῖν · ἐκ γὰρ τούτων συντιθεμένων τὰ τῆς δημοκρατίας εἴδη γίνεσθαι συμβαίνει , καὶ πλείους δημοκρατίας μιᾶς εἶναι καὶ διαφόρους . δύο γάρ εἰσιν αἰτίαι διʼ ἅσπερ αἱ δημοκρατίαι πλείους εἰσί , πρῶτον μὲν ἡ λεχθεῖσα πρότερον , ὅτι διάφοροι οἱ δῆμοι ( γίνεται γὰρ τὸ μὲν γεωργικὸν πλῆθος , τὸ δὲ βάναυσον καὶ θητικόν · ὧν τοῦ πρώτου τῷ δευτέρῳ προσλαμβανομένου , καὶ τοῦ τρίτου πάλιν τοῖς ἀμφοτέροις , οὐ μόνον διαφέρει τῷ βελτίω καὶ χείρω γίνεσθαι τὴν δημοκρατίαν , ἀλλὰ καὶ τῷ μὴ τὴν αὐτήν ) , δευτέρα δὲ περὶ ἧς νῦν λέγομεν . τὰ γὰρ ταῖς δημοκρατίαις ἀκολουθοῦντα καὶ δοκοῦντʼ εἶναι τῆς πολιτείας οἰκεῖα ταύτης ποιεῖ συντιθέμενα τὰς δημοκρατίας ἑτέρας · τῇ μὲν γὰρ ἐλάττω , τῇ δʼ ἀκολουθήσει πλείονα , τῇ δʼ ἅπαντα ταῦτα . χρήσιμον δʼ ἕκαστον αὐτῶν γνωρίζειν πρός τε τὸ κατασκευάζειν ἣν ἄν τις αὐτῶν τύχῃ βουλόμενος , καὶ πρὸς τὰς διορθώσεις . ζητοῦσι μὲν γὰρ οἱ τὰς πολιτείας καθιστάντες ἅπαντα τὰ οἰκεῖα συναγαγεῖν πρὸς τὴν ὑπόθεσιν , ἁμαρτάνουσι δὲ τοῦτο ποιοῦντες , καθάπερ ἐν τοῖς περὶ τὰς φθορὰς καὶ τὰς σωτηρίας τῶν πολιτειῶν εἴρηται πρότερον . νυνὶ δὲ τὰ ἀξιώματα καὶ τὰ ἤθη καὶ ὧν ἐφίενται λέγωμεν . ὑπόθεσις μὲν οὖν τῆς δημοκρατικῆς πολιτείας ἐλευθερία ( τοῦτο γὰρ λέγειν εἰώθασιν , ὡς ἐν μόνῃ τῇ πολιτείᾳ ταύτῃ μετέχοντας ἐλευθερίας ·
Lemmas: οὗτος γάρ συνδυάζω ποιέω ὁ πολιτεία ἐπαλλάσσω , ὥστε ἀριστοκρατία τε ὀλιγαρχικός εἰμί καί πολιτεία δημοκρατικός . λέγω δέ ὁ συνδυασμός ὅς δέω μέν ἐπισκοπέω , οὐ σκοπέω δέ εἰμί νῦν , οἷος ἐάν ὁ μέν βουλεύω καί ὁ περί ὁ ἀρχαιρεσία ὀλιγαρχικός εἰμί συντάσσω , ὁ δέ περί ὁ δικαστήριον ἀριστοκρατικός , ἤ οὗτος μέν καί ὁ περί ὁ βουλεύω ὀλιγαρχικός , ἀριστοκρατικός δέ ὁ περί ὁ ἀρχαιρεσία , ἤ κατά ἄλλος τις τρόπος μή πᾶς συντίθημι ὁ ὁ πολιτεία οἰκεῖος . ποῖος μέν οὖν δημοκρατία πρός ποῖος ἁρμόζω πόλις , ὡσαύτως δέ καί ποῖος ὁ ὀλιγαρχία ποῖος πλῆθος , καί ὁ λοιπός δέ πολιτεία τίς συμφέρω τίς , λέγω πρότερος · ὅμως δέ ἐπεί δέω γίγνομαι δῆλος μή μόνος ποῖος οὗτος ὁ πολιτεία ἀγαθός ὁ πόλις , ἀλλά καί πῶς δέω κατασκευάζω καί οὗτος καί ὁ ἄλλος , ἐπέρχομαι σύντομος . καί πρῶτος περί δημοκρατία λέγω · ἅμα γάρ καί περί ὁ ἀντίκειμαι πολιτεία φανερός , οὗτος δέ εἰμί ὅς καλέω τις ὀλιγαρχία . λαμβάνω δέ πρός οὗτος ὁ μέθοδος πᾶς ὁ δημοτικός καί ὁ δοκέω ὁ δημοκρατία ἀκολουθέω · ἐκ γάρ οὗτος συντίθημι ὁ ὁ δημοκρατία εἶδος γίγνομαι συμβαίνω , καί πολύς δημοκρατία εἷς εἰμί καί διάφορος . δύο γάρ εἰμί αἰτία διά ὅς ὁ δημοκρατία πολύς εἰμί , πρῶτος μέν ὁ λέγω πρότερος , ὅτι διάφορος ὁ δῆμος ( γίγνομαι γάρ ὁ μέν γεωργικός πλῆθος , ὁ δέ βάναυσος καί θητικός · ὅς ὁ πρῶτος ὁ δεύτερος προσλαμβάνω , καί ὁ τρίτος πάλιν ὁ ἀμφότερος , οὐ μόνος διαφέρω ὁ ἀγαθός καί κακός γίγνομαι ὁ δημοκρατία , ἀλλά καί ὁ μή ὁ αὐτός ) , δεύτερος δέ περί ὅς νῦν λέγω . ὁ γάρ ὁ δημοκρατία ἀκολουθέω καί δοκέω εἰμί ὁ πολιτεία οἰκεῖος οὗτος ποιέω συντίθημι ὁ δημοκρατία ἕτερος · ὁ μέν γάρ ἐλαχύς , ὁ δέ ἀκολουθέω πολύς , ὁ δέ ἅπας οὗτος . χρήσιμος δέ ἕκαστος αὐτός γνωρίζω πρός τε ὁ κατασκευάζω ὅς ἄν τις αὐτός τυγχάνω βούλομαι , καί πρός ὁ διόρθωσις . ζητέω μέν γάρ ὁ ὁ πολιτεία καθίστημι ἅπας ὁ οἰκεῖος συνάγω πρός ὁ ὑπόθεσις , ἁμαρτάνω δέ οὗτος ποιέω , καθά ἐν ὁ περί ὁ φθορά καί ὁ σωτηρία ὁ πολιτεία λέγω πρότερος . νυνί δέ ὁ ἀξίωμα καί ὁ ἦθος καί ὅς ἐφίημι λέγω . ὑπόθεσις μέν οὖν ὁ δημοκρατικός πολιτεία ἐλευθερία ( οὗτος γάρ λέγω εἴωθα , ὡς ἐν μόνος ὁ πολιτεία οὗτος μετέχω ἐλευθερία ·