aristoteles-et-corpus-aristotelicum.politica 4.1298b
κατὰ νόμον δʼ ἄρχωσιν ὥσπερ καὶ πρότερον , ὀλιγαρχικόν · ὅταν δὲ καὶ αἱρῶνται αὐτοὶ αὑτοὺς οἱ κύριοι τοῦ βουλεύεσθαι , καὶ ὅταν παῖς ἀντὶ πατρὸς εἰσίῃ καὶ κύριοι τῶν νόμων ὦσιν , ὀλιγαρχικὴν ἀναγκαῖον εἶναι τὴν τάξιν ταύτην . ὅταν δὲ τινῶν τινές , οἷον πολέμου μὲν καὶ εἰρήνης καὶ εὐθυνῶν πάντες , τῶν δὲ ἄλλων ἄρχοντες , καὶ οὗτοι αἱρετοί , μὴ κληρωτοί , ἀριστοκρατία ἡ πολιτεία . ἐὰν δʼ ἐνίων μὲν αἱρετοὶ ἐνίων δὲ κληρωτοί , καὶ κληρωτοὶ ἢ ἁπλῶς ἢ ἐκ προκρίτων , ἢ κοινῇ αἱρετοὶ καὶ κληρωτοί , τὰ μὲν πολιτείας ἀριστοκρατικῆς ἐστι τούτων , τὰ δὲ πολιτείας αὐτῆς . διῄρηται μὲν οὖν τὸ βουλευόμενον πρὸς τὰς πολιτείας τοῦτον τὸν τρόπον , καὶ διοικεῖ ἑκάστη πολιτεία κατὰ τὸν εἰρημένον διορισμόν · συμφέρει δὲ δημοκρατίᾳ τῇ μάλιστʼ εἶναι δοκούσῃ δημοκρατίᾳ νῦν ( λέγω δὲ τοιαύτην ἐν ᾗ κύριος ὁ δῆμος καὶ τῶν νόμων ἐστίν ) πρὸς τὸ βουλεύεσθαι βέλτιον τὸ αὐτὸ ποιεῖν ὅπερ ἐπὶ τῶν δικαστηρίων ἐν ταῖς ὀλιγαρχίαις ( τάττουσι γὰρ ζημίαν τούτοις οὓς βούλονται δικάζειν , ἵνα δικάζωσιν , οἱ δὲ δημοτικοὶ μισθὸν τοῖς ἀπόροις ) , τοῦτο δὴ καὶ περὶ τὰς ἐκκλησίας ποιεῖν ( βουλεύσονται γὰρ βέλτιον κοινῇ βουλευόμενοι πάντες , ὁ μὲν δῆμος μετὰ τῶν γνωρίμων , οὗτοι δὲ μετὰ τοῦ πλήθους ) , συμφέρει δὲ καὶ τὸ αἱρετοὺς εἶναι τοὺς βουλευομένους , ἢ κληρωτοὺς ἴσους ἐκ τῶν μορίων , συμφέρει δέ , κἂν ὑπερβάλλωσι πολὺ κατὰ τὸ πλῆθος οἱ δημοτικοὶ τῶν πολιτικῶν ἢ μὴ πᾶσι διδόναι μισθόν , ἀλλʼ ὅσοι σύμμετροι πρὸς τὸ τῶν γνωρίμων πλῆθος , ἢ ἀποκληροῦν τοὺς πλείους · ἐν δὲ ταῖς ὀλιγαρχίαις ἢ προσαιρεῖσθαί τινας ἐκ τοῦ πλήθους , ἢ κατασκευάσαντας ἀρχεῖον οἷον ἐν ἐνίαις πολιτείαις ἐστὶν οὓς καλοῦσι προβούλους καὶ νομοφύλακας , περὶ τούτων χρηματίζειν περὶ ὧν ἂν οὗτοι προβουλεύσωσιν ( οὕτω γὰρ μεθέξει ὁ δῆμος τοῦ βουλεύεσθαι , καὶ λύειν οὐθὲν δυνήσεται τῶν περὶ τὴν πολιτείαν ) , ἔτι ἢ ταὐτὰ ψηφίζεσθαι τὸν δῆμον ἢ μηθὲν ἐναντίον τοῖς εἰσφερομένοις , ἢ τῆς συμβουλῆς μὲν μεταδιδόναι πᾶσι , βουλεύεσθαι δὲ τοὺς ἄρχοντας . καὶ τὸ ἀντικείμενον δὲ τοῦ ἐν ταῖς πολιτείαις γιγνομένου δεῖ ποιεῖν . ἀποψηφιζόμενον μὲν γὰρ κύριον δεῖ ποιεῖν τὸ πλῆθος , καταψηφιζόμενον δὲ μὴ κύριον , ἀλλʼ ἐπαναγέσθω πάλιν ἐπὶ τοὺς ἄρχοντας . ἐν γὰρ ταῖς πολιτείαις ἀνεστραμμένως ποιοῦσιν · οἱ γὰρ ὀλίγοι ἀποψηφισάμενοι μὲν κύριοι , καταψηφισάμενοι δὲ οὐ κύριοι , ἀλλʼ ἐπανάγεται εἰς τοὺς πλείους αἰεί .
Lemmas: κατά νόμος δέ ἄρχω ὥσπερ καί πρότερος , ὀλιγαρχικός · ὅταν δέ καί αἱρέω αὐτός ἑαυτοῦ ὁ κύριος ὁ βουλεύω , καί ὅταν παῖς ἀντί πατήρ εἰσέρχομαι καί κύριος ὁ νόμος εἰμί , ὀλιγαρχικός ἀναγκαῖος εἰμί ὁ τάξις οὗτος . ὅταν δέ τις τις , οἷος πόλεμος μέν καί εἰρήνη καί εὔθυνα πᾶς , ὁ δέ ἄλλος ἄρχω , καί οὗτος αἱρετός , μή κληρωτός , ἀριστοκρατία ὁ πολιτεία . ἐάν δέ ἔνιοι μέν αἱρετός ἔνιοι δέ κληρωτός , καί κληρωτός ἤ ἁπλῶς ἤ ἐκ πρόκριτος , ἤ κοινῇ αἱρετός καί κληρωτός , ὁ μέν πολιτεία ἀριστοκρατικός εἰμί οὗτος , ὁ δέ πολιτεία αὐτός . διαιρέω μέν οὖν ὁ βουλεύω πρός ὁ πολιτεία οὗτος ὁ τρόπος , καί διοικέω ἕκαστος πολιτεία κατά ὁ λέγω διορισμός · συμφέρω δέ δημοκρατία ὁ μάλα εἰμί δοκέω δημοκρατία νῦν ( λέγω δέ τοιοῦτος ἐν ὅς κύριος ὁ δῆμος καί ὁ νόμος εἰμί ) πρός ὁ βουλεύω ἀγαθός ὁ αὐτός ποιέω ὅς ἐπί ὁ δικαστήριον ἐν ὁ ὀλιγαρχία ( τάσσω γάρ ζημία οὗτος ὅς βούλομαι δικάζω , ἵνα δικάζω , ὁ δέ δημοτικός μισθός ὁ ἄπορος ) , οὗτος δή καί περί ὁ ἐκκλησία ποιέω ( βουλεύω γάρ ἀγαθός κοινῇ βουλεύω πᾶς , ὁ μέν δῆμος μετά ὁ γνώριμος , οὗτος δέ μετά ὁ πλῆθος ) , συμφέρω δέ καί ὁ αἱρετός εἰμί ὁ βουλεύω , ἤ κληρωτός ἴσος ἐκ ὁ μόριον , συμφέρω δέ , ἐάν ὑπερβάλλω πολύς κατά ὁ πλῆθος ὁ δημοτικός ὁ πολιτικός ἤ μή πᾶς δίδωμι μισθός , ἀλλά ὅσος σύμμετρος πρός ὁ ὁ γνώριμος πλῆθος , ἤ ἀποκληρόω ὁ πολύς · ἐν δέ ὁ ὀλιγαρχία ἤ προσαιρέομαι τις ἐκ ὁ πλῆθος , ἤ κατασκευάζω ἀρχεῖον οἷος ἐν ἔνιοι πολιτεία εἰμί ὅς καλέω πρόβουλος καί νομοφύλαξ , περί οὗτος χρηματίζω περί ὅς ἄν οὗτος προβουλεύω ( οὕτως γάρ μετέχω ὁ δῆμος ὁ βουλεύω , καί λύω οὐδείς δύναμαι ὁ περί ὁ πολιτεία ) , ἔτι ἤ αὐτός ψηφίζω ὁ δῆμος ἤ μηδείς ἐναντίος ὁ εἰσφέρω , ἤ ὁ συμβουλή μέν μεταδίδωμι πᾶς , βουλεύω δέ ὁ ἄρχω . καί ὁ ἀντίκειμαι δέ ὁ ἐν ὁ πολιτεία γίγνομαι δέω ποιέω . ἀποψηφίζομαι μέν γάρ κύριος δέω ποιέω ὁ πλῆθος , καταψηφίζομαι δέ μή κύριος , ἀλλά ἐπανάγω πάλιν ἐπί ὁ ἄρχων . ἐν γάρ ὁ πολιτεία ἀνεστραμμένως ποιέω · ὁ γάρ ὀλίγος ἀποψηφίζομαι μέν κύριος , καταψηφίζομαι δέ οὐ κύριος , ἀλλά ἐπανάγω εἰς ὁ πολύς ἀεί .