aristoteles-et-corpus-aristotelicum.physica 6.3
Ἀνάγκη δὲ καὶ τὸ νῦν τὸ μὴ καθʼ ἕτερον ἀλλὰ καθʼ αὑτὸ καὶ πρῶτον λεγόμενον ἀδιαίρετον εἶναι , καὶ ἐν ἅπαντι τὸ τοιοῦτο χρόνῳ ἐνυπάρχειν . ἔστιν γὰρ ἔσχατόν τι τοῦ γεγονότος , οὗ ἐπὶ τάδε οὐθέν ἐστι τοῦ μέλλοντος , καὶ πάλιν τοῦ μέλλοντος , οὗ ἐπὶ τάδε οὐθέν ἐστι τοῦ γεγονότος · ὅ δή φαμεν ἀμφοῖν εἶναι πέρας . τοῦτο δὲ ἐὰν δειχθῇ ὅτι τοιοῦτόν ἐστιν καὶ ταὐτόν , ἅμα φανερὸν ἔσται καὶ ὅτι ἀδιαίρετον . ἀνάγκη δὴ τὸ αὐτὸ εἶναι τὸ νῦν τὸ ἔσχατον ἀμφοτέρων τῶν χρόνων · εἰ γὰρ ἕτερον , ἐφεξῆς μὲν οὐκ ἂν εἴη θάτερον θατέρῳ διὰ τὸ μὴ εἶναι συνεχὲς ἐξ ἀμερῶν , εἰ δὲ χωρὶς ἑκάτερον , μεταξὺ ἔσται χρόνος · πᾶν γὰρ τὸ συνεχὲς τοιοῦτον ὥστʼ εἶναί τι συνώνυμον μεταξὺ τῶν περάτων . ἀλλὰ μὴν εἰ χρόνος τὸ μεταξύ , διαιρετὸν ἔσται · πᾶς γὰρ χρόνος δέδεικται ὅτι διαιρετός . ὥστε διαιρετὸν τὸ νῦν . εἰ δὲ διαιρετὸν τὸ νῦν , ἔσται τι τοῦ γεγονότος ἐν τῷ μέλλοντι καὶ τοῦ μέλλοντος ἐν τῷ γεγονότι · καθʼ ὃ γὰρ ἂν διαιρεθῇ , τοῦτο διοριεῖ τὸν παρήκοντα καὶ τὸν μέλλοντα χρόνον . ἅμα δὲ καὶ οὐκ ἂν καθʼ αὑτὸ εἴη τὸ νῦν , ἀλλὰ καθʼ ἕτερον · ἡ γὰρ διαίρεσις οὐ καθʼ αὑτό . πρὸς δὲ τούτοις τοῦ νῦν τὸ μέν τι γεγονὸς ἔσται τὸ δὲ μέλλον , καὶ οὐκ ἀεὶ τὸ αὐτὸ γεγονὸς ἢ μέλλον . οὐδὲ δὴ τὸ νῦν τὸ αὐτό · πολλαχῇ γὰρ διαιρετὸς ὁ χρόνος . ὥστʼ εἰ ταῦτα ἀδύνατον ὑπάρχ ειν , ἀνάγκη τὸ αὐτὸ εἶναι τὸ ἐν ἑκατέρῳ νῦν . ἀλλὰ μὴν εἰ ταὐτό , φανερὸν ὅτι καὶ ἀδιαίρετον · εἰ γὰρ διαιρετόν , πάλιν ταὐτὰ συμβήσεται καὶ ἐν τῷ πρότερον . ὅτι μὲν τοίνυν ἔστιν τι ἐν τῷ χρόνῳ ἀδιαίρετον , ὅ φαμεν εἶναι τὸ νῦν , δῆλόν ἐστιν ἐκ τῶν εἰρημένων · ὅτι δʼ οὐθὲν ἐν τῶ νῦν κινεῖται , ἐκ τῶνδε φανερόν ἐστιν . εἰ γάρ , ἐνδέχεται καὶ θᾶττον κινεῖσθαι καὶ βραδύτερον . ἔστω δὴ τὸ νῦν ἐφʼ ᾧ N , κεκινήσθω δʼ ἐν αὐτῷ τὸ θᾶττον τὴν AB . οὐκοῦν τὸ βραδύτερον ἐν τῷ αὐτῷ ἐλάττω τῆς AB κινηθήσεται , οἶον τὴν ΑΓ . ἐπεὶ δὲ τὸ βραδύτερον ἐν ὅλῳ τῷ νῦν κεκίνηται τὴν ΑΓ , τὸ θᾶττον ἐν ἐλάττονι τούτου κινηθήσεται , ὥστε διαιρεθήσεται τὸ νῦν . ἀλλʼ ἦν ἀδιαίρετον . οὐκ ἄρα ἔστιν κινεῖσθαι ἐν τῷ νῦν . ἀλλὰ μὴν οὐδʼ ἠρεμεῖν · ἠρεμεῖν γὰρ λέγομεν τὸ πεφυκὸς κινεῖσθαι μὴ κινούμενον ὅτε πέφυκεν καὶ οὗ καὶ ὥς , ὥστʼ ἐπεὶ ἐν τῷ νῦν οὐθὲν πέφυκε κινεῖσθαι , δῆλον ὡς οὐδʼ ἠρεμῖν . ἔτι δʼ εἰ τὸ αὐτὸ μέν ἐστι τὸ νῦν ἐν ἀμφοῖν τοῖν χρόνοιν , ἐνδέχεται δὲ τὸν μὲν κινεῖσθαι τὸν δʼ ἠρεμεῖν ὅλον , τὸ δʼ ὅλον κινούμενον τὸν χρόνον ἐν ὁτῳοῦν κινηθήσεται τῶν τούτου καθʼ ὃ πέφυκε κινεῖσθαι , καὶ τὸ ἠρεμοῦν ὡσαύτως ἠρεμήσει , συμβήσεται τὸ αὐτὸ ἅμα ἠρεμεῖν καὶ κινεῖσθαι · τὸ γὰρ αὐτὸ ἔσχατον τῶν χρόνων ἀμφοτέρων , τὸ νῦν . ἔτι δʼ ἠρεμεῖν μὲν λέγομεν τὸ ὁμοίως ἔχον καὶ αὐτὸ καὶ τὰ μέρη νῦν καὶ πρότερον · ἐν δὲ τῷ νῦν οὐκ ἔστι τὸ πρότερον , ὥστʼ οὐδʼ ἠρεμεῖν . ἀνάγκη ἄρα καὶ κινεῖσθαι τὸ κινούμενον ἐν χρόνῳ καὶ ἠρεμεῖν τὸ ἠρεμοῦν .
Lemmas: ἀνάγκη δέ καί ὁ νῦν ὁ μή κατά ἕτερος ἀλλά κατά ἑαυτοῦ καί πρῶτος λέγω ἀδιαίρετος εἰμί , καί ἐν ἅπας ὁ τοιοῦτος χρόνος ἐνυπάρχω . εἰμί γάρ ἔσχατος τις ὁ γίγνομαι , ὅς ἐπί ὅδε οὐδείς εἰμί ὁ μέλλω , καί πάλιν ὁ μέλλω , ὅς ἐπί ὅδε οὐδείς εἰμί ὁ γίγνομαι · ὅς δή φημί ἄμφω εἰμί πέρας . οὗτος δέ ἐάν δείκνυμι ὅτι τοιοῦτος εἰμί καί αὐτός , ἅμα φανερός εἰμί καί ὅτι ἀδιαίρετος . ἀνάγκη δή ὁ αὐτός εἰμί ὁ νῦν ὁ ἔσχατος ἀμφότερος ὁ χρόνος · εἰ γάρ ἕτερος , ἐφεξῆς μέν οὐ ἄν εἰμί ἕτερος ἕτερος διά ὁ μή εἰμί συνεχής ἐκ ἀμερής , εἰ δέ χωρίς ἑκάτερος , μεταξύ εἰμί χρόνος · πᾶς γάρ ὁ συνεχής τοιοῦτος ὥστε εἰμί τις συνώνυμος μεταξύ ὁ πέρας . ἀλλά μήν εἰ χρόνος ὁ μεταξύ , διαιρετός εἰμί · πᾶς γάρ χρόνος δείκνυμι ὅτι διαιρετός . ὥστε διαιρετός ὁ νῦν . εἰ δέ διαιρετός ὁ νῦν , εἰμί τις ὁ γίγνομαι ἐν ὁ μέλλω καί ὁ μέλλω ἐν ὁ γίγνομαι · κατά ὅς γάρ ἄν διαιρέω , οὗτος διορίζω ὁ παρήκω καί ὁ μέλλω χρόνος . ἅμα δέ καί οὐ ἄν κατά ἑαυτοῦ εἰμί ὁ νῦν , ἀλλά κατά ἕτερος · ὁ γάρ διαίρεσις οὐ κατά ἑαυτοῦ . πρός δέ οὗτος ὁ νῦν ὁ μέν τις γίγνομαι εἰμί ὁ δέ μέλλω , καί οὐ ἀεί ὁ αὐτός γίγνομαι ἤ μέλλω . οὐδέ δή ὁ νῦν ὁ αὐτός · πολλαχῆ γάρ διαιρετός ὁ χρόνος . ὥστε εἰ οὗτος ἀδύνατος ὑπάρχω ἐν , ἀνάγκη ὁ αὐτός εἰμί ὁ ἐν ἑκάτερος νῦν . ἀλλά μήν εἰ αὐτός , φανερός ὅτι καί ἀδιαίρετος · εἰ γάρ διαιρετός , πάλιν αὐτός συμβαίνω καί ἐν ὁ πρότερος . ὅτι μέν τοίνυν εἰμί τις ἐν ὁ χρόνος ἀδιαίρετος , ὅς φημί εἰμί ὁ νῦν , δῆλος εἰμί ἐκ ὁ λέγω · ὅτι δέ οὐδείς ἐν ὁ νῦν κινέω , ἐκ ὅδε φανερός εἰμί . εἰ γάρ , ἐνδέχομαι καί ταχύς κινέω καί βραδύς . εἰμί δή ὁ νῦν ἐπί ὅς N , κινέω δέ ἐν αὐτός ὁ ταχύς ὁ AB . οὐκοῦν ὁ βραδύς ἐν ὁ αὐτός ἐλαχύς ὁ AB κινέω , οἷος ὁ ΑΓ . ἐπεί δέ ὁ βραδύς ἐν ὅλος ὁ νῦν κινέω ὁ ΑΓ , ὁ ταχύς ἐν ἐλαχύς οὗτος κινέω , ὥστε διαιρέω ὁ νῦν . ἀλλά εἰμί ἀδιαίρετος . οὐ ἄρα εἰμί κινέω ἐν ὁ νῦν . ἀλλά μήν οὐδέ ἠρεμέω · ἠρεμέω γάρ λέγω ὁ φύω κινέω μή κινέω ὅτε φύω καί οὗ καί ὡς , ὥστε ἐπεί ἐν ὁ νῦν οὐδείς φύω κινέω , δῆλος ὡς οὐδέ ἠρεμέω . ἔτι δέ εἰ ὁ αὐτός μέν εἰμί ὁ νῦν ἐν ἄμφω ὁ χρόνος , ἐνδέχομαι δέ ὁ μέν κινέω ὁ δέ ἠρεμέω ὅλος , ὁ δέ ὅλος κινέω ὁ χρόνος ἐν ὅστις κινέω ὁ οὗτος κατά ὅς φύω κινέω , καί ὁ ἠρεμέω ὡσαύτως ἠρεμέω , συμβαίνω ὁ αὐτός ἅμα ἠρεμέω καί κινέω · ὁ γάρ αὐτός ἔσχατος ὁ χρόνος ἀμφότερος , ὁ νῦν . ἔτι δέ ἠρεμέω μέν λέγω ὁ ὅμοιος ἔχω καί αὐτός καί ὁ μέρος νῦν καί πρότερος · ἐν δέ ὁ νῦν οὐ εἰμί ὁ πρότερος , ὥστε οὐδέ ἠρεμέω . ἀνάγκη ἄρα καί κινέω ὁ κινέω ἐν χρόνος καί ἠρεμέω ὁ ἠρεμέω .