aristoteles-et-corpus-aristotelicum.physica 5.3
Μετὰ δὲ ταῦτα λέγωμεν τί ἐστιν τὸ ἅμα καὶ χωρίς , καὶ τί τὸ ἅπτεσθαι , καὶ τί τὸ μεταξὺ καὶ τί τὸ ἐφεξῆς καὶ τί τὸ ἐχόμενον καὶ συνεχές , καὶ τοῖς ποίοις ἕκαστον τούτων ὑπάρχειν πέφυκεν . ἅμα μὲν οὖν λέγω ταῦτʼ εἶναι κατὰ τόπον , ὅσα ἐν ἑνὶ τόπῳ ἐστὶ πρώτῳ . χωρὶς δὲ ὅσα ἐν ἑτέρῳ , ἅπτεσθαι δὲ ὧν τὰ ἄκρα ἅμα . | ἐπεὶ δὲ πᾶσα μεταβολὴ ἐν τοῖς ἀντικειμένοις , τὰ δʼ ἀντικείμενα τά τε ἐναντία καὶ τὰ κατὰ ἀντίφασιν , ἀντιφάσεως δʼ οὐδὲν ἀνὰ μέσου , φανερὸν ὅτι ἐν τοῖς ἐναντίοις ἔσται τὸ μεταξύ . ἐν ἐλαχίστοις δʼ ἐστὶ τὸ μεταξὺ τρισίν · ἔσχατον μὲν γάρ ἐστι τῆς μεταβολῆς τὸ ἐναντίον , | μεταξὺ δὲ εἰς ὃ πέφυκε πρότερον ἀφικνεῖσθαι τὸ μεταβάλλον ἢ εἰς ὃ ἔσχατον μεταβάλλει κατὰ φύσιν συνεχῶς μεταβάλλον . | συνεχῶς δὲ κινεῖται τὸ μηθὲν ἢ ὅτι ὀλίγιστον διαλεῖπον τοῦ πράγματος——μὴ τοῦ χρόνου ( οὐδὲν γὰρ κωλύει διαλείποντα , καὶ εὐθὺς δὲ μετὰ τὴν ὑπάτην φθέγξασθαι τὴν νεάτην ) ἀλλὰ τοῦ πράγματος ἐν ὧ κινεῖται . τοῦτο δὲ ἔν τε ταῖς κατὰ τόπον καὶ ἐν ταῖς ἄλλαις μεταβολαῖς φανερόν . ἐναντίον δὲ κατὰ τόπον τὸ κατʼ εὐθεῖαν ἀπέχον πλεῖστον · ἡ γὰρ ἐλαχίστη πεπέρανται , μέτρον δὲ τὸ πεπερασμένον . ἐφεξῆς δὲ οὗ μετὰ τὴν ἀρχὴν ὄντος ἢ θέσει ἢ εἴδει ἢ ἄλλῳ τινὶ οὕτως ἀφορισθέντος μηδὲν μεταξύ ἐστι τῶν ἐν ταὐτῷ γένει καὶ οὗ ἐφεξῆς ἐστιν ( λέγω δʼ οἶον γραμμὴ γραμμῆς ἢ γραμμαί , ἢ μονάδος μονὰς ἢ μονάδες , ἢ οἰκίας οἰκία · ἄλλο δʼ οὐδὲν κωλύει μεταξὺ εἶναι ) . τὸ γὰρ ἐφεξῆς τινὶ ἐφεξῆς καὶ ὕστερόν τι · οὐ γὰρ τὸ ἓν ἐφεξῆς τοῖν δυοῖν , οὐδʼ ἡ νουμηνία τῇ δευτέρᾳ ἐφεξῆς , ἀλλὰ ταῦτʼ ἐκείνοις . ἐχ όμενον δὲ ὃ ἂν ἐφεξῆς ὂν ἅπτηται . τὸ δὲ συνεχὲς ἔστι μὲν ὅπερ ἐχόμενόν τι , λέγω δʼ εἶναι συνεχὲς ὅταν ταὐτὸ γένηται καὶ ἓν τὸ ἑκατέρου πέρας οἶς ἅπτονται , καὶ ὥσπερ σημαίνει τοὔνομα , συνέχηται . τοῦτο δʼ οὐχ οἷόν τε δυοῖν ὄντοιν εἶναι τοῖν ἐσχάτοιν . τούτου δὲ διωρισ μένου φανερὸν ὅτι ἐν τούτοις ἐστὶ τὸ συνεχές , ἐξ ὧν ἕν τι πέφυκε γίγνεσθαι κατὰ τὴν σύναψιν . καὶ ὥς ποτε γίγνεται τὸ συνέχον ἕν , οὕτω καὶ τὸ ὅλον ἔσται ἔν , οἷον ἢ γόμφῳ ἢ κόλλῃ ἢ ἁφῇ ἢ προσφύσει . φανερὸν δὲ καὶ ὅτι πρῶτον τὸ ἐφεξῆς ἐστι · τὸ μὲν γὰρ ἁπτόμενον ἐφεξῆς ἀνἀγκη εἶναι , τὸ δʼ ἐφεξῆς οὐ πᾶν ἅπτεσθαι ( διὸ καὶ ἐν προτέροις τῷ λόγῳ τὸ ἐφεξῆς ἔστιν , οἷον ἐν ἀριθμοῖς , ἀρὴ δʼ οὐκ ἔστιν ) , καὶ εἰ μὲν συνεχές , ἀνάγκη ἅπτεσθαι , εἰ δʼ ἅπτεται , οὔπω συνεχές · οὐ γὰρ ἀνάγκη ἓν εἶναι αὐτῶν τὰ ἄκρα , εἰ ἅμα εἶεν · ἀλλʼ εἰ ἕν , ἀνάγκη καὶ ἅμα . ὥστε ἡ σύμφυσις ὑστάτη κατὰ τὴν γένεσιν · ἀνάγκη γὰρ ἅψασθαι εἰ συμφύσεται τὰ ἄκρα , τὰ δὲ ἁπτόμενα οὐ πάντα συμπέφυκεν · ἐν οἶς δὲ μὴ ἔστιν ἁρή , δῆλον ὅτι οὐκ ἔστιν οὐδὲ σύμφυσις ἐν τούτοις . ὥστʼ εἰ ἔστι στιγμὴ καὶ μονὰς οἵας λέγουσι κεχαωρισμένας , οὐχ οἶόν τε εἶναι μονάδα καὶ στιγμὴν τὸ αὐτό · ταῖς μὲν γὰρ ὑπάρχει τὸ ἅπτεσθαι , ταῖς δὲ μονάσιν τὸ ἐφεξῆς , καὶ τῶν μὲν ἐνδέχεται εἶναί τι μεταξύ ( πᾶσα γὰρ γραμμὴ μεταξὺ στιγμῶν ) , τῶν δʼ οὐκ ἀνάγκη · οὐδὲ γὰρ μεταξὺ δυάδος καὶ μονάδος . τί μὲν οὖν ἐστι τὸ ἅμα καὶ χαωρίς , καὶ τί τὸ ἄπτεσθαι , καὶ τί τὸ μεταξὺ καὶ τὸ ἐφεξῆς , καὶ τί τὸ ἐχόμενον καὶ τὸ συνεχές , καὶ τοῖς ποίοις ἕκαστον τούτων ὑπάρχει , εἴρηται .
Lemmas: μετά δέ οὗτος λέγω τίς εἰμί ὁ ἅμα καί χωρίς , καί τίς ὁ ἅπτω , καί τίς ὁ μεταξύ καί τίς ὁ ἐφεξῆς καί τίς ὁ ἔχω καί συνεχής , καί ὁ ποῖος ἕκαστος οὗτος ὑπάρχω φύω . ἅμα μέν οὖν λέγω οὗτος εἰμί κατά τόπος , ὅσος ἐν εἷς τόπος εἰμί πρῶτος . χωρίς δέ ὅσος ἐν ἕτερος , ἅπτω δέ ὅς ὁ ἄκρον ἅμα . | ἐπεί δέ πᾶς μεταβολή ἐν ὁ ἀντίκειμαι , ὁ δέ ἀντίκειμαι ὁ τε ἐναντίος καί ὁ κατά ἀντίφασις , ἀντίφασις δέ οὐδείς ἀνά μέσος , φανερός ὅτι ἐν ὁ ἐναντίος εἰμί ὁ μεταξύ . ἐν ἐλαχύς δέ εἰμί ὁ μεταξύ τρεῖς · ἔσχατος μέν γάρ εἰμί ὁ μεταβολή ὁ ἐναντίος , | μεταξύ δέ εἰς ὁ φύω πρότερος ἀφικνέομαι ὁ μεταβάλλω ἤ εἰς ὁ ἔσχατος μεταβάλλω κατά φύσις συνεχής μεταβάλλω . | συνεχής δέ κινέω ὁ μηδείς ἤ ὅτι ὀλίγος διαλείπω ὁ πράγμα ὁ χρόνος ( οὐδείς γάρ κωλύω διαλείπω , καί εὐθύς δέ μετά ὁ ὕπατος φθέγγομαι ὁ νεάτη ) ἀλλά ὁ πρᾶγμα ἐν ὅς κινέω . οὗτος δέ ἐν τε ὁ κατά τόπος καί ἐν ὁ ἄλλος μεταβολή φανερός . ἐναντίος δέ κατά τόπος ὁ κατά εὐθεῖα ἀπέχω πολύς · ὁ γάρ ἐλαχύς περαίνω , μέτρον δέ ὁ περαίνω . ἐφεξῆς δέ ὅς μετά ὁ ἀρχή εἰμί ἤ θέσις ἤ εἶδος ἤ ἄλλος τις οὕτως ἀφορίζω μηδείς μεταξύ εἰμί ὁ ἐν αὐτός γένος καί ὅς ἐφεξῆς εἰμί ( λέγω δέ οἷος γραμμή γραμμή ἤ γραμμή , ἤ μονάς μονή ἤ μονάς , ἤ οἰκία οἰκίον · ἄλλος δέ οὐδείς κωλύω μεταξύ εἰμί ) . ὁ γάρ ἐφεξῆς τις ἐφεξῆς καί ὕστερον τις · οὐ γάρ ὁ εἷς ἐφεξῆς ὁ δύο , οὐδέ ὁ νουμηνία ὁ δεύτερος ἐφεξῆς , ἀλλά οὗτος ἐκεῖνος . ἐκ μαί δέ ὅς ἄν ἐφεξῆς εἰμί ἅπτω . ὁ δέ συνεχής εἰμί μέν ὅς ἔχω τις , λέγω δέ εἰμί συνεχής ὅταν αὐτός γίγνομαι καί εἷς ὁ ἑκάτερος πέρας ὅς ἅπτω , καί ὥσπερ σημαίνω ὄνομα , συνέχω . οὗτος δέ οὐ οἷος τε δύο εἰμί εἰμί ὁ ἔσχατος . οὗτος δέ δίωρος μένω φανερός ὅτι ἐν οὗτος εἰμί ὁ συνεχής , ἐκ ὅς εἷς τις φύω γίγνομαι κατά ὁ σύναψις . καί ὡς ποτέ γίγνομαι ὁ συνέχω εἷς , οὕτως καί ὁ ὅλος εἰμί εἷς , οἷος ἤ γόμφος ἤ κόλλα ἤ ἁφή ἤ πρόσφυσις . φανερός δέ καί ὅτι πρῶτος ὁ ἐφεξῆς εἰμί · ὁ μέν γάρ ἅπτω ἐφεξῆς ἀνάγκη εἰμί , ὁ δέ ἐφεξῆς οὐ πᾶς ἅπτω ( διό καί ἐν πρότερος ὁ λόγος ὁ ἐφεξῆς εἰμί , οἷος ἐν ἀριθμός , ἀρή δέ οὐ εἰμί ) , καί εἰ μέν συνεχής , ἀνάγκη ἅπτω , εἰ δέ ἅπτω , οὔπω συνεχής · οὐ γάρ ἀνάγκη εἷς εἰμί αὐτός ὁ ἄκρον , εἰ ἅμα εἰμί · ἀλλά εἰ εἷς , ἀνάγκη καί ἅμα . ὥστε ὁ σύμφυσις ὕστατος κατά ὁ γένεσις · ἀνάγκη γάρ ἅπτω εἰ συμφύω ὁ ἄκρον , ὁ δέ ἅπτω οὐ πᾶς συμφύω · ἐν ὅς δέ μή εἰμί ἀρή , δῆλος ὅτι οὐ εἰμί οὐδέ σύμφυσις ἐν οὗτος . ὥστε εἰ εἰμί στιγμή καί μονή οἷος λέγω χαρίζω , οὐ οἷος τε εἰμί μονάς καί στιγμή ὁ αὐτός · ὁ μέν γάρ ὑπάρχω ὁ ἅπτω , ὁ δέ μονάς ὁ ἐφεξῆς , καί ὁ μέν ἐνδέχομαι εἰμί τις μεταξύ ( πᾶς γάρ γραμμή μεταξύ στιγμή ) , ὁ δέ οὐ ἀνάγκη · οὐδέ γάρ μεταξύ δυάς καί μονάς . τίς μέν οὖν εἰμί ὁ ἅμα καί χωρίς , καί τίς ὁ ἅπτω , καί τίς ὁ μεταξύ καί ὁ ἐφεξῆς , καί τίς ὁ ἔχω καί ὁ συνεχής , καί ὁ ποῖος ἕκαστος οὗτος ὑπάρχω , λέγω .