aristoteles-et-corpus-aristotelicum.meteorologica 4.3
Πέπανσις δ’ ἐστὶ πέψις τις · ἡ γὰρ τῆς ἐν τοῖς περικαρπίοις τροφῆς πέψις πέπανσις λέγεται . Ἐπεὶ δ’ ἡ πέψις τελείωσίς τις , τότε ἡ πέπανσις τελεία ἐστίν , ὅταν τὰ ἐν τῷ περικαρπίῳ σπέρματα δύνηται ἀποτελεῖν τοιοῦτον ἕτερον οἷον αὐτό · καὶ γὰρ ἐπὶ τῶν ἄλλων τὸ τέλειον οὕτω λέγομεν . Περικαρπίου μὲν οὖν αὕτη πέπανσις , λέγεται δὲ καὶ ἄλλα πολλὰ πέπονα τῶν πεπεμμένων , κατὰ μὲν τὴν αὐτὴν ἰδέαν , μεταφορᾷ δέ , διὰ τὸ μὴ κεῖσθαι , καθάπερ εἴρηται καὶ πρότερον , ὀνόματα καθ’ ἑκάστην τελείωσιν περὶ τὰ ὁριζόμενα ὑπὸ τῆς φυσικῆς θερμότητος καὶ ψυχρότητος . Ἔστι δὲ ἡ φυμάτων καὶ φλέγματος καὶ τῶν τοιούτων πέπανσις ἡ ὑπὸ τοῦ φυσικοῦ θερμοῦ τοῦ ἐνόντος ὑγροῦ πέψις · ἀδύνατον γὰρ ὁρίζειν μὴ κρατοῦν . Ἐκ μὲν οὖν τῶν πνευματικῶν ὑδατώδη , ἐκ δὲ τῶν τοιούτων τὰ γεηρὰ συνίσταται , καὶ ἐκ λεπτῶν ἀεὶ παχύτερα γίγνεται πεπαινόμενα πάντα . Καὶ τὰ μὲν εἰς αὐτὴν ἡ φύσις ἄγει κατὰ τοῦτο , τὰ δ’ ἐκβάλλει . Πέπανσις μὲν οὖν εἴρηται τί ἐστιν , ὠμότης δ’ ἐστὶ τὸ ἐναντίον · ἐναντίον δὲ πεπάνσει ἀπεψία τῆς ἐν τῷ περικαρπίῳ τροφῆς · αὕτη δ’ ἐστὶν ἡ ἀόριστος ὑγρότης . Διὸ ἢ πνευματικὴ ἢ ὑδατώδης ἢ τῶν ἐξ ἀμφοῖν ἐστὶν ἡ ὠμότης . Ἐπεὶ δ’ ἡ πέπανσις τελείωσίς τις ἐστίν , ἡ ὠμότης ἀτέλεια ἔσται . Γίγνεται δ’ ἀτέλεια δι’ ἔνδειαν τοῦ φυσικοῦ θερμοῦ καὶ ἀσυμμετρίαν πρὸς τὸ ὑγρὸν τὸ πεπαινόμενον . Οὐδὲν δ’ ὑγρὸν αὐτὸ καθ’ αὑτὸ πεπαίνεται ἄνευ ξηροῦ · ὕδωρ γὰρ οὐ παχύνεται μόνον τῶν ὑγρῶν . Συμβαίνει δὲ τοῦτο ἢ τῷ τὸ θερμὸν ὀλίγον εἶναι ἢ τῷ τὸ ὁριζόμενον πολύ · διὸ καὶ λεπτοὶ οἱ χυμοὶ τῶν ὠμῶν , καὶ ψυχροὶ μᾶλλον ἢ θερμοί , καὶ ἄβρωτοι καὶ ἄποτοι . Λέγεται δὲ καὶ ἡ ὠμότης ὥσπερ καὶ ἡ πέπανσις , πολλαχῶς . Ὅθεν καὶ οὖρα καὶ ὑποχωρήσεις καὶ κατάρροι ὠμοὶ λέγονται διὰ τὸ αὐτὸ αἴτιον · τῷ γὰρ μὴ κεκρατῆσθαι ὑπὸ τῆς θερμότητος μηδὲ συνεστάναι ὠμὰ πάντα προσαγορεύεται . Πόρρω δὲ προϊόντων καὶ κέραμος ὠμὸς καὶ γάλα ὠμὸν καὶ ἄλλα πολλὰ λέγεται , ἐὰν δυνάμενα μεταβάλλειν καὶ συνίστασθαι ὑπὸ θερμότητος ἀπαθῆ ᾖ . Διὸ τὸ ὕδωρ ἑφθὸν μὲν λέγεται , ὠμὸν δ’ οὔ , ὅτι οὐ παχύνεται . Πέπανσις μὲν οὖν καὶ ὠμότης εἴρηται τί ἐστι , καὶ διὰ τί ἐστιν ἑκάτερον αὐτῶν · ἕψησις δ’ ἐστὶ τὸ μὲν ὅλον πέψις ὑπὸ θερμότητος ὑγρᾶς τοῦ ἐνυπάρχοντος ἀορίστου ἐν τῷ ὑγρῷ , λέγεται δὲ τοὔνομα κυρίως μόνον ἐπὶ τῶν ἑψομένων . Τοῦτο δ’ ἂν εἴη , ὥσπερ εἴρηται , πνευματῶδες ἢ ὑδατῶδες . Ἡ δε πέψις γίνεται ἀπὸ τοῦ ἐν τῷ ὑγρῷ πυρός · τὸ γὰρ ἐπὶ τῶν τηγάνων ὀπτᾶται · ὑπὸ γὰρ τοῦ ἔξωθεν θερμοῦ πάσχει , ἐν ᾧ δ’ ἐσσὶν ὑγρῷ , ποιεῖ ἐκεῖνο μᾶλλον ξηρόν , εἰς αὑτὸ ἀναλαμβάνον . Τὸ δ’ ἑψόμενον τοὐναντίον ποιεῖ · ἐκκρίνεται γὰρ ἐξ αὐτοῦ τὸ ὑγρὸν ὑπὸ τῆς ἐν τῷ ἔξω ὑγρῷ θερμασίας . Διὸ ξηρότερα τὰ ἑφθὰ τῶν ὀπτῶν · οὐ γὰρ ἀνασπᾷ εἰς αὑτὰ τὸ ὑγρὸν τὰ ἑψόμενα · κρατεῖ γὰρ ἡ ἔξωθεν θερμότης τῆς ἐντός · εἰ δ’ ἐκράτει ἡ ἐντός , εἷλκεν ἂν εἰς ἑαυτήν . Ἔστι δ’ οὐ πᾶν σῶμα ἑψητόν · οὔτε γὰρ ἐν ᾧ μηθέν ἐστιν ὑγρόν , οἷον ἐν λίθοις , οὔτ’ ἐν οἷς ἔνεστι μέν , ἀλλ’ ἀδύνατον κρατηθῆναι διὰ πυκνότητα , οἷον ἐν τοῖς ξύλοις · ἀλλ’ ὅσα τῶν σωμάτων ἔχει ὑγρότητα παθητικὴν ὑπὸ τῆς ἐν τῷ ὑγρῷ πυρώσεως . Λέγεται δὲ καὶ χρυσὸς ἕψεσθαι καὶ ξύλον καὶ ἄλλα πολλά , κατὰ μὲν τὴν ἰδέαν οὐ τὴν αὐτήν , μεταφορᾷ δέ · οὐ γὰρ κεῖται ὀνόματα ταῖς διαφοραῖς . Καὶ τὰ ὑγρὰ δὲ ἕψεσθαι λέγομεν , οἷον γάλα καὶ γλεῦκος , ὅταν ὁ ἐν τῷ ὑγρῷ χυμὸς εἰς εἶδός τι μεταβάλλῃ ὑπὸ τοῦ κύκλῳ καὶ ἔξωθεν πυρὸς θερμαίνοντος , ὥστε τρόπον τινὰ παραπλήσιον τῇ εἰρημένῃ ἑψήσει ποιεῖ . Τέλος δ’ οὐ ταὐτὸ πᾶσιν , οὔτε ἑψομένοις οὔτε πεττομένοις , ἀλλὰ τοῖς μὲν πρὸς ἐδωδήν , τοῖς δὲ πρὸς ῥόφησιν , τοῖς δὲ πρὸς ἄλλην χρείαν , ἐπεὶ καὶ τὰ φάρμακα ἕψειν λέγομεν . Ὥστε ὅσα παχύτερα δύναται γίγνεσθαι ἢ ἐλάττω ἢ βαρύτερα , ἢ τὰ μὲν αὐτῶν τοιαῦτα τὰ δ’ ἐναντία , διὰ τὸ διακρινόμενα τὰ μὲν παχύνεσθαι τὰ δὲ λεπτύνεσθαι , ὥσπερ τὸ γάλα εἰς ὀρρὸν καὶ πυτίαν , πάντα ἑψητά ἐστιν . Τὸ δ’ ἔλαιον οὐχ ἕψεται αὐτὸ καθ’ αὑτό , ὅτι τούτων οὐθὲν πάσχει . Ἡ μὲν οὖν κατὰ τὴν ἕψησιν λεγομένη πέψις τοῦτ’ ἐστίν · καὶ οὐδὲν διαφέρει ἐν ὀργάνοις τεχνικοῖς ἢ φυσικοῖς , ἐὰν γίγνηται · διὰ τὴν αὐτὴν γὰρ αἰτίαν πάντα ἔσται . Μώλυσις δ’ ἀπεψία μὲν ἡ ἐναντία ἑψήσει · εἴη δ’ ἂν ἐναντία ἥ τε πρώτη λεχθεῖσα ἀπεψία τοῦ ἐν τῷ σώματι ἀορίστου δι’ ἔνδειαν τῆς ἐν τῷ ὑγρῷ τῷ πέριξ θερμότητος . Ἡ δ’ ἔνδεια μετὰ ψυχρότητος ὅτι ἐστίν , εἴρηται · γίγνεται δὲ διὰ κίνησιν ἄλλην · ἐκκρούεται γὰρ ἡ πέττουσα , καὶ ἡ ἔνδεια δὲ ἢ διὰ τὸ πλῆθος τῆς ἐν τῷ ὑγρῷ ψυχρότητος , ἢ διὰ τὸ ἐν τῷ ἑψομένῳ πλῆθος · τότε γὰρ συμβαίνει τὴν ἐν τῷ ὑγρῷ θερμότητα πλείω μὲν εἶναι ἢ ὥστε μὴ κινῆσαι , ἐλάττω δὲ ἢ ὥστε ὁμαλῦναι καὶ συμπέψαι . Διὸ σκληρότερα μὲν τὰ μεμωλυσμένα γίγνεται τῶν ἑφθῶν , τὰ δ’ ὑγρὰ διωρισμένα μᾶλλον . Ἕψησις μὲν οὖν καὶ μώλυσις εἴρηται , καὶ τί ἐστι καὶ διὰ τί ἐστιν · ὄπτησις δ’ ἐστὶ πέψις ὑπὸ θερμότητος ξηρᾶς καὶ ἀλλοτρίας . Διὰ τοῦτο κἂν ἕψων τις ποιῇ μεταβάλλειν καὶ πέττεσθαι , μὴ ὑπὸ τῆς τοῦ ὑγροῦ θερμότητος ἀλλ’ ὑπὸ τῆς τοῦ πυρός , ὅταν τελεσθῇ , ὀπτὸν γίνεται καὶ οὐχ ἑφθόν , καὶ τῇ ὑπερβολῇ προσκεκαῦσθαι λέγεται · ὑπὸ ξηρᾶς δὲ θερμότητος γίνεται , ὅταν ξηρότερον γίγνηται ἐπιτελεσθέν . Διὸ καὶ τὰ ἐκτὸς ξηρότερα τῶν ἐντός · τὰ δ’ ἑφθὰ τοὐναντίον . Καὶ ἔργον ἐπὶ τῶν χειροκμήτων τὸ ὀπτῆσαι μεῖζον ἢ ἑψῆσαι · χαλεπὸν γὰρ τὰ ἐντὸς καὶ τὰ ἐκτὸς ὁμαλῶς θερμαίνειν . Ἀεὶ γὰρ τὰ ἐγγύτερον τοῦ πυρὸς ξηραίνεται θᾶττον , ὥστε καὶ μᾶλλον . Συνιόντων οὖν τῶν ἔξω πόρων οὐ δύναται ἐκκρίνεσθαι τὸ ἐνυπάρχον ὑγρόν , ἀλλ’ ἐγκατακλείεται , ὅταν οἱ πόροι μύσωσιν . Ὄπτησις μὲν οὖν καὶ ἕψησις γίγνονται μὲν τέχνῃ , ἔστι δ’ , ὥσπερ λέγομεν , τὰ εἴδη καθόλου ταὐτὰ καὶ φύσει · ὅμοια γὰρ τὰ γιγνόμενα πάθη , ἀλλ’ ἀνώνυμα · μιμεῖται γὰρ ἡ τέχνη τὴν φύσιν , ἐπεὶ καὶ ἡ τῆς τροφῆς ἐν τῷ σώματι πέψις ὁμοία ἑψήσει ἐστίν · καὶ γὰρ ἐν ὑγρῷ καὶ θερμῷ ὑπὸ τῆς τοῦ σώματος θερμότητος γίγνεται . Καὶ ἀπεψίαι ἔνιαι ὅμοιαι τῇ μωλύσει . Καὶ ζῷον οὐκ ἐγγίνεται ἐν τῇ πέψει , ὥσπερ τινές φασιν , ἀλλ’ ἐν τῇ ἀποκρίσει σηπομένῃ ἐν τῇ κάτω κοιλίᾳ , εἶτ’ ἐπανέρχεται ἄνω · πέττεται μὲν γὰρ ἐν τῇ ἄνω κοιλίᾳ , σήπεται δ’ ἐν τῇ κάτω τὸ ἀποκριθέν · δι’ ἣν δ’ αἰτίαν , εἴρηται ἐν ἑτέροις . Ἡ μὲν οὖν μόλυνσις τῇ ἑψήσει ἐναντίον · τῇ δὲ ὡς ὀπτήσει λεγομένῃ πέψει ἔστι μέν τι ἀντικείμενον ὁμοίως , ἀνωνυμώτερον δέ . Εἴη δ’ ἂν ὅμοιον , εἰ γένοιτο στάτευσις ἀλλὰ μὴ ὄπτησις δι’ ἔνδειαν θερμότητος , ἣ συμβαίη ἂν ἢ δι’ ὀλιγότητα τοῦ ἔξω πυρὸς ἢ διὰ τὸ πλῆθος τοῦ ἐν τῷ ὀπτωμένῳ ὕδατος · τότε γὰρ πλείων μέν ἐστιν ἢ ὥστε μὴ κινῆσαι , ἐλάττων δ’ ἢ ὥστε πέψαι . Τί μὲν οὖν ἐστὶ πέψις καὶ ἀπεψία , καὶ πέπανσις καὶ ὠμότης , καὶ ἕψησις καὶ ὄπτησις καὶ τἀναντία τούτοις , εἴρηται .
Lemmas: πέπανσις δέ εἰμί πέψις τις · ὁ γάρ ὁ ἐν ὁ περικάρπιον τροφή πέψις πέπανσις λέγω . ἐπεί δέ ὁ πέψις τελείωσις τις , τότε ὁ πέπανσις τέλειος εἰμί , ὅταν ὁ ἐν ὁ περικάρπιον σπέρμα δύναμαι ἀποτελέω τοιοῦτος ἕτερος οἷος αὐτός · καί γάρ ἐπί ὁ ἄλλος ὁ τέλειος οὕτως λέγω . περικάρπιον μέν οὖν οὗτος πέπανσις , λέγω δέ καί ἄλλος πολύς πέπων ὁ πέσσω , κατά μέν ὁ αὐτός ἰδέα , μεταφορά δέ , διά ὁ μή κεῖμαι , καθά λέγω καί πρότερος , ὄνομα κατά ἕκαστος τελείωσις περί ὁ ὁρίζω ὑπό ὁ φυσικός θερμότης καί ψυχρότης . εἰμί δέ ὁ φῦμα καί φλέγμα καί ὁ τοιοῦτος πέπανσις ὁ ὑπό ὁ φυσικός θερμός ὁ ἔνειμι ὑγρός πέψις · ἀδύνατος γάρ ὁρίζω μή κρατέω . ἐκ μέν οὖν ὁ πνευματικός ὑδατώδης , ἐκ δέ ὁ τοιοῦτος ὁ γεηρός συνίστημι , καί ἐκ λεπτός ἀεί παχύς γίγνομαι πεπαίνω πᾶς . καί ὁ μέν εἰς αὐτός ὁ φύσις ἄγω κατά οὗτος , ὁ δέ ἐκβάλλω . πέπανσις μέν οὖν λέγω τίς εἰμί , ὠμότης δέ εἰμί ὁ ἐναντίος · ἐναντίος δέ πέπανσις ἀπεψία ὁ ἐν ὁ περικάρπιον τροφή · οὗτος δέ εἰμί ὁ ἀόριστος ὑγρότης . διό ἤ πνευματικός ἤ ὑδατώδης ἤ ὁ ἐκ ἄμφω εἰμί ὁ ὠμότης . ἐπεί δέ ὁ πέπανσις τελείωσις τις εἰμί , ὁ ὠμότης ἀτέλεια εἰμί . γίγνομαι δέ ἀτέλεια διά ἔνδεια ὁ φυσικός θερμός καί ἀσυμμετρία πρός ὁ ὑγρός ὁ πεπαίνω . οὐδείς δέ ὑγρός αὐτός κατά ἑαυτοῦ πεπαίνω ἄνευ ξηρός · ὕδωρ γάρ οὐ παχύνω μόνος ὁ ὑγρός . συμβαίνω δέ οὗτος ἤ ὁ ὁ θερμός ὀλίγος εἰμί ἤ ὁ ὁ ὁρίζω πολύς · διό καί λεπτός ὁ χυμός ὁ ὠμός , καί ψυχρός μάλα ἤ θερμός , καί ἄβρωτος καί ἄποτος . λέγω δέ καί ὁ ὠμότης ὥσπερ καί ὁ πέπανσις , πολλαχῶς . ὅθεν καί οὖρον καί ὑποχώρησις καί κατάρρος ὠμός λέγω διά ὁ αὐτός αἴτιος · ὁ γάρ μή κρατέω ὑπό ὁ θερμότης μηδέ συνίστημι ὠμός πᾶς προσαγορεύω . πρόσω δέ προέρχομαι καί κέραμος ὠμός καί γάλα ὠμός καί ἄλλος πολύς λέγω , ἐάν δύναμαι μεταβάλλω καί συνίστημι ὑπό θερμότης ἀπαθής εἰμί . διό ὁ ὕδωρ ἑφθός μέν λέγω , ὠμός δέ οὐ , ὅτι οὐ παχύνω . πέπανσις μέν οὖν καί ὠμότης λέγω τίς εἰμί , καί διά τίς εἰμί ἑκάτερος αὐτός · ἕψησις δέ εἰμί ὁ μέν ὅλος πέψις ὑπό θερμότης ὑγρός ὁ ἐνυπάρχω ἀόριστος ἐν ὁ ὑγρός , λέγω δέ ὄνομα κύριος μόνος ἐπί ὁ ἕψω . οὗτος δέ ἄν εἰμί , ὥσπερ λέγω , πνευματώδης ἤ ὑδατώδης . ὁ δε πέψις γίγνομαι ἀπό ὁ ἐν ὁ ὑγρός πῦρ · ὁ γάρ ἐπί ὁ τάγηνον ὀπτάω · ὑπό γάρ ὁ ἔξωθεν θερμός πάσχω , ἐν ὅς δέ εἰμί ὑγρός , ποιέω ἐκεῖνος μάλα ξηρός , εἰς ἑαυτοῦ ἀναλαμβάνω . ὁ δέ ἕψω ἐναντίος ποιέω · ἐκκρίνω γάρ ἐκ αὐτός ὁ ὑγρός ὑπό ὁ ἐν ὁ ἔξω ὑγρός θερμασία . διό ξηρός ὁ ἑφθός ὁ ὀπτός · οὐ γάρ ἀνασπάω εἰς ἑαυτοῦ ὁ ὑγρός ὁ ἕψω · κρατέω γάρ ὁ ἔξωθεν θερμότης ὁ ἐντός · εἰ δέ κρατέω ὁ ἐντός , ἕλκω ἄν εἰς ἑαυτοῦ . εἰμί δέ οὐ πᾶς σῶμα ἑψητός · οὔτε γάρ ἐν ὅς μηδείς εἰμί ὑγρός , οἷος ἐν λίθος , οὔτε ἐν ὅς ἔνειμι μέν , ἀλλά ἀδύνατος κρατέω διά πυκνότης , οἷος ἐν ὁ ξύλον · ἀλλά ὅσος ὁ σῶμα ἔχω ὑγρότης παθητικός ὑπό ὁ ἐν ὁ ὑγρός πύρωσις . λέγω δέ καί χρυσός ἕπομαι καί ξύλον καί ἄλλος πολύς , κατά μέν ὁ ἰδέα οὐ ὁ αὐτός , μεταφορά δέ · οὐ γάρ κεῖμαι ὄνομα ὁ διαφορά . καί ὁ ὑγρός δέ ἕπομαι λέγω , οἷος γάλα καί γλεῦκος , ὅταν ὁ ἐν ὁ ὑγρός χυμός εἰς εἶδος τις μεταβάλλω ὑπό ὁ κύκλος καί ἔξωθεν πῦρ θερμαίνω , ὥστε τρόπος τις παραπλήσιος ὁ λέγω ἕψησις ποιέω . τέλος δέ οὐ αὐτός πᾶς , οὔτε ἕψω οὔτε πέσσω , ἀλλά ὁ μέν πρός ἐδωδή , ὁ δέ πρός ῥόφησις , ὁ δέ πρός ἄλλος χρεία , ἐπεί καί ὁ φάρμακον ἕψω λέγω . ὥστε ὅσος παχύς δύναμαι γίγνομαι ἤ ἐλαχύς ἤ βαρύς , ἤ ὁ μέν αὐτός τοιοῦτος ὁ δέ ἐναντίος , διά ὁ διακρίνω ὁ μέν παχύνω ὁ δέ λεπτύνω , ὥσπερ ὁ γάλα εἰς ὀρός καί πυτία , πᾶς ἑψητός εἰμί . ὁ δέ ἔλαιον οὐ ἕπομαι αὐτός κατά ἑαυτοῦ , ὅτι οὗτος οὐδείς πάσχω . ὁ μέν οὖν κατά ὁ ἕψησις λέγω πέψις οὗτος εἰμί · καί οὐδείς διαφέρω ἐν ὄργανον τεχνικός ἤ φυσικός , ἐάν γίγνομαι · διά ὁ αὐτός γάρ αἰτία πᾶς εἰμί . μώλυσις δέ ἀπεψία μέν ὁ ἐναντίος ἑψέω · εἰμί δέ ἄν ἐναντίος ὁ τε πρῶτος λέγω ἀπεψία ὁ ἐν ὁ σῶμα ἀόριστος διά ἔνδεια ὁ ἐν ὁ ὑγρός ὁ πέριξ θερμότης . ὁ δέ ἔνδεια μετά ψυχρότης ὅτι εἰμί , λέγω · γίγνομαι δέ διά κίνησις ἄλλος · ἐκκρούω γάρ ὁ πέσσω , καί ὁ ἔνδεια δέ ἤ διά ὁ πλῆθος ὁ ἐν ὁ ὑγρός ψυχρότης , ἤ διά ὁ ἐν ὁ ἕψω πλῆθος · τότε γάρ συμβαίνω ὁ ἐν ὁ ὑγρός θερμότης πολύς μέν εἰμί ἤ ὥστε μή κινέω , ἐλαχύς δέ ἤ ὥστε ὁμαλύνω καί συμπέσσω . διό σκληρός μέν ὁ μωλύνω γίγνομαι ὁ ἑφθός , ὁ δέ ὑγρός διορίζω μάλα . ἕψησις μέν οὖν καί μώλυσις λέγω , καί τίς εἰμί καί διά τίς εἰμί · ὄπτησις δέ εἰμί πέψις ὑπό θερμότης ξηρός καί ἀλλότριος . διά οὗτος ἐάν ἕψω τις ποιέω μεταβάλλω καί πέσσω , μή ὑπό ὁ ὁ ὑγρός θερμότης ἀλλά ὑπό ὁ ὁ πῦρ , ὅταν τελέω , ὀπτός γίγνομαι καί οὐ ἑφθός , καί ὁ ὑπερβολή προσκαίω λέγω · ὑπό ξηρός δέ θερμότης γίγνομαι , ὅταν ξηρός γίγνομαι ἐπιτελέω . διό καί ὁ ἐκτός ξηρός ὁ ἐντός · ὁ δέ ἑφθός ἐναντίος . καί ἔργον ἐπί ὁ χειρόκμητος ὁ ὀπτάω μέγας ἤ ἑψέω · χαλεπός γάρ ὁ ἐντός καί ὁ ἐκτός ὁμαλής θερμαίνω . ἀεί γάρ ὁ ἐγγύς ὁ πῦρ ξηραίνω ταχύς , ὥστε καί μάλα . συνέρχομαι οὖν ὁ ἔξω πόρος οὐ δύναμαι ἐκκρίνω ὁ ἐνυπάρχω ὑγρός , ἀλλά ἐγκατακλείω , ὅταν ὁ πόρος μύζω . ὄπτησις μέν οὖν καί ἕψησις γίγνομαι μέν τέχνη , εἰμί δέ , ὥσπερ λέγω , ὁ εἶδος καθόλου αὐτός καί φύσις · ὅμοιος γάρ ὁ γίγνομαι πάθος , ἀλλά ἀνώνυμος · μιμέομαι γάρ ὁ τέχνη ὁ φύσις , ἐπεί καί ὁ ὁ τροφή ἐν ὁ σῶμα πέψις ὅμοιος ἕψησις εἰμί · καί γάρ ἐν ὑγρός καί θερμός ὑπό ὁ ὁ σῶμα θερμότης γίγνομαι . καί ἀπεψία ἔνιοι ὅμοιος ὁ μώλυσις . καί ζῷον οὐ ἐγγίγνομαι ἐν ὁ πέψις , ὥσπερ τις φημί , ἀλλά ἐν ὁ ἀπόκρισις σήπω ἐν ὁ κάτω κοιλία , εἶτα ἐπανέρχομαι ἄνω · πέσσω μέν γάρ ἐν ὁ ἄνω κοιλία , σήπω δέ ἐν ὁ κάτω ὁ ἀποκρίνω · διά ὅς δέ αἰτία , λέγω ἐν ἕτερος . ὁ μέν οὖν μόλυνσις ὁ ἕψησις ἐναντίον · ὁ δέ ὡς ὄπτησις λέγω πέψις εἰμί μέν τις ἀντίκειμαι ὅμοιος , ἀνώνυμος δέ . εἰμί δέ ἄν ὅμοιος , εἰ γίγνομαι στάτευσις ἀλλά μή ὄπτησις διά ἔνδεια θερμότης , ὅς συμβαίνω ἄν ἤ διά ὀλιγότης ὁ ἔξω πῦρ ἤ διά ὁ πλῆθος ὁ ἐν ὁ ὀπτάω ὕδωρ · τότε γάρ πολύς μέν εἰμί ἤ ὥστε μή κινέω , ἐλαχύς δέ ἤ ὥστε πέσσω . τίς μέν οὖν εἰμί πέψις καί ἀπεψία , καί πέπανσις καί ὠμότης , καί ἕψησις καί ὄπτησις καί ἐναντίος οὗτος , λέγω .