aristoteles-et-corpus-aristotelicum.metaphysica 3.6
ὅλως δʼ ἀπορήσειεν ἄν τις διὰ τί καὶ δεῖ ζητεῖν ἄλλʼ ἄττα παρά τε τὰ αἰσθητὰ καὶ τὰ μεταξύ , οἷον ἃ τίθεμεν εἴδη . εἰ γὰρ διὰ τοῦτο , ὅτι τὰ μὲν μαθηματικὰ τῶν δεῦρο ἄλλῳ μέν τινι διαφέρει , τῷ δὲ πόλλʼ ἄττα ὁμοειδῆ εἶναι οὐθὲν διαφέρει , ὥστʼ οὐκ ἔσονται αὐτῶν αἱ ἀρχαὶ ἀριθμῷ ἀφωρισμέναι ( ὥσπερ οὐδὲ τῶν ἐνταῦθα γραμμάτων ἀριθμῷ μὲν πάντων οὐκ εἰσὶν αἱ ἀρχαὶ ὡρισμέναι , εἴδει δέ , ἐὰν μὴ λαμβάνῃ τις τησδὶ τῆς συλλαβῆς ἢ τησδὶ τῆς φωνῆς · τούτων δʼ ἔσονται καὶ ἀριθμῷ ὡρισμέναι—ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν μεταξύ · ἄπειρα γὰρ κἀκεῖ τὰ ὁμοειδῆ ) , ὥστʼ εἰ μὴ ἔστι παρὰ τὰ αἰσθητὰ καὶ τὰ μαθηματικὰ ἕτερʼ ἄττα οἷα λέγουσι τὰ εἴδη τινές , οὐκ ἔσται μία ἀριθμῷ ἀλλʼ εἴδει οὐσία , οὐδʼ αἱ ἀρχαὶ τῶν ὄντων ἀριθμῷ ἔσονται ποσαί τινες ἀλλὰ εἴδει·—εἰ οὖν τοῦτο ἀναγκαῖον , καὶ τὰ εἴδη ἀναγκαῖον διὰ τοῦτο εἶναι τιθέναι . καὶ γὰρ εἰ μὴ καλῶς διαρθροῦσιν οἱ λέγοντες , ἀλλʼ ἔστι γε τοῦθʼ ὃ βούλονται , καὶ ἀνάγκη ταῦτα λέγειν αὐτοῖς , ὅτι τῶν εἰδῶν οὐσία τις ἕκαστόν ἐστι καὶ οὐθὲν κατὰ συμβεβηκός.—ἀλλὰ μὴν εἴ γε θήσομεν τά τε εἴδη εἶναι καὶ ἓν ἀριθμῷ τὰς ἀρχὰς ἀλλὰ μὴ εἴδει , εἰρήκαμεν ἃ συμβαίνειν ἀναγκαῖον ἀδύνατα.—σύνεγγυς δὲ τούτων ἐστὶ τὸ διαπορῆσαι πότερον δυνάμει ἔστι τὰ στοιχεῖα ἤ τινʼ ἕτερον τρόπον . εἰ μὲν γὰρ ἄλλως πως , πρότερόν τι ἔσται τῶν ἀρχῶν ἄλλο ( πρότερον γὰρ ἡ δύναμις ἐκείνης τῆς αἰτίας , τὸ δὲ δυνατὸν οὐκ ἀναγκαῖον ἐκείνως πᾶν ἔχειν ) · εἰ δʼ ἔστι δυνάμει τὰ στοιχεῖα , ἐνδέχεται μηθὲν εἶναι τῶν ὄντων · δυνατὸν γὰρ εἶναι καὶ τὸ μήπω ὄν · γίγνεται μὲν γὰρ τὸ μὴ ὄν , οὐθὲν δὲ γίγνεται τῶν εἶναι ἀδυνάτων.—ταύτας τε οὖν τὰς ἀπορίας ἀναγκαῖον ἀπορῆσαι περὶ τῶν ἀρχῶν , καὶ πότερον καθόλου εἰσὶν ἢ ὡς λέγομεν τὰ καθʼ ἕκαστα . εἰ μὲν γὰρ καθόλου , οὐκ ἔσονται οὐσίαι ( οὐθὲν γὰρ τῶν κοινῶν τόδε τι σημαίνει ἀλλὰ τοιόνδε , ἡ δʼ οὐσία τόδε τι · εἰ δʼ ἔσται τόδε τι καὶ ἓν θέσθαι τὸ κοινῇ κατηγορούμενον , πολλὰ ἔσται ζῷα ὁ Σωκράτης , αὐτός τε καὶ ὁ ἄνθρωπος καὶ τὸ ζῷον , εἴπερ σημαίνει ἕκαστον τόδε τι καὶ ἕν)·—εἰ μὲν οὖν καθόλου αἱ ἀρχαί , ταῦτα συμβαίνει · εἰ δὲ μὴ καθόλου ἀλλʼ ὡς τὰ καθʼ ἕκαστα , οὐκ ἔσονται ἐπιστηταί ( καθόλου γὰρ ἡ ἐπιστήμη πάντων ) , ὥστʼ ἔσονται ἀρχαὶ ἕτεραι πρότεραι τῶν ἀρχῶν αἱ καθόλου κατηγορούμεναι , ἄνπερ μέλλῃ ἔσεσθαι αὐτῶν ἐπιστήμη .
Lemmas: ὅλος δέ ἀπορέω ἄν τις διά τίς καί δέω ζητέω ἄλλος τις παρά τε ὁ αἰσθητός καί ὁ μεταξύ , οἷος ὅς τίθημι εἶδος . εἰ γάρ διά οὗτος , ὅτι ὁ μέν μαθηματικός ὁ δεῦρο ἄλλος μέν τις διαφέρω , ὁ δέ πολύς τις ὁμοειδής εἰμί οὐδείς διαφέρω , ὥστε οὐ εἰμί αὐτός ὁ ἀρχή ἀριθμός ἀφορίζω ( ὥσπερ οὐδέ ὁ ἐνταῦθα γράμμα ἀριθμός μέν πᾶς οὐ εἰμί ὁ ἀρχή ὁρίζω , εἶδος δέ , ἐάν μή λαμβάνω τις τησδὶ ὁ συλλαβή ἤ τησδὶ ὁ φωνή · οὗτος δέ εἰμί καί ἀριθμός ωρισμεναι—ομοιος δέ καί ἐπί ὁ μεταξύ · ἄπειρος γάρ ἐκεῖ ὁ ὁμοειδής ) , ὥστε εἰ μή εἰμί παρά ὁ αἰσθητός καί ὁ μαθηματικός ἕτερος τις οἷος λέγω ὁ εἶδος τις , οὐ εἰμί εἷς ἀριθμός ἀλλά εἶδος οὐσία , οὐδέ ὁ ἀρχή ὁ εἰμί ἀριθμός εἰμί ποσός τις ἀλλά εἴδει·—εἰ οὖν οὗτος ἀναγκαῖος , καί ὁ εἶδος ἀναγκαῖος διά οὗτος εἰμί τίθημι . καί γάρ εἰ μή καλός διαρθρέω ὁ λέγω , ἀλλά εἰμί γε οὗτος ὅς βούλομαι , καί ἀνάγκη οὗτος λέγω αὐτός , ὅτι ὁ εἶδος οὐσία τις ἕκαστος εἰμί καί οὐδείς κατά συμβεβηκός.—ἀλλὰ μήν εἰ γε τίθημι ὁ τε εἶδος εἰμί καί εἷς ἀριθμός ὁ ἀρχή ἀλλά μή εἶδος , λέγω ὅς συμβαίνω ἀναγκαῖος ἀδύνατα.—σύνεγγυς δέ οὗτος εἰμί ὁ διαπορέω πότερος δύναμις εἰμί ὁ στοιχεῖον ἤ τις ἕτερος τρόπος . εἰ μέν γάρ ἄλλος πως , πρότερος τις εἰμί ὁ ἀρχή ἄλλος ( πρότερος γάρ ὁ δύναμις ἐκεῖνος ὁ αἰτία , ὁ δέ δυνατός οὐ ἀναγκαῖος ἐκεῖνος πᾶς ἔχω ) · εἰ δέ εἰμί δύναμις ὁ στοιχεῖον , ἐνδέχομαι μηδείς εἰμί ὁ εἰμί · δυνατός γάρ εἰμί καί ὁ μήπω εἰμί · γίγνομαι μέν γάρ ὁ μή εἰμί , οὐδείς δέ γίγνομαι ὁ εἰμί ἀδύνατος τε οὖν ὁ ἀπορία ἀναγκαῖος ἀπορέω περί ὁ ἀρχή , καί πότερος καθόλου εἰμί ἤ ὡς λέγω ὁ κατά ἕκαστος . εἰ μέν γάρ καθόλου , οὐ εἰμί οὐσία ( οὐδείς γάρ ὁ κοινός ὅδε τις σημαίνω ἀλλά τοιόσδε , ὁ δέ οὐσία ὅδε τις · εἰ δέ εἰμί ὅδε τις καί εἷς τίθημι ὁ κοινῇ κατηγορέω , πολύς εἰμί ζῷον ὁ Σωκράτης , αὐτός τε καί ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ζῷον , εἴπερ σημαίνω ἕκαστος ὅδε τις καί ἰνέω μέν οὖν καθόλου ὁ ἀρχή , οὗτος συμβαίνω · εἰ δέ μή καθόλου ἀλλά ὡς ὁ κατά ἕκαστος , οὐ εἰμί ἐπιστητός ( καθόλου γάρ ὁ ἐπιστήμη πᾶς ) , ὥστε εἰμί ἀρχή ἕτερος πρότερος ὁ ἀρχή ὁ καθόλου κατηγορέω , ἐάν μέλλω εἰμί αὐτός ἐπιστήμη .