aristoteles-et-corpus-aristotelicum.historia-animalium 8.3
Τὰ μὲν οὖν περὶ τὴν τῶν ἰχθύων τροφὴν τοῦτον ἔχει τὸν τρόπον . Τῶν δ’ ὀρνίθων ὅσοι μὲν γαμψώνυχες , σαρκοφάγοι πάντες εἰσί , σῖτον δ’ οὐδ’ ἐάν τις ψωμίζῃ δύνανται καταπιεῖν , οἷον τά τε τῶν ἀετῶν γένη πάντα καὶ ἰκτῖνοι καὶ ἱέρακες ἄμφω , ὅ τε φαβοτύπος καὶ ὁ σπιζίας ( διαφέρουσι δ’ οὗτοι τὸ μέγεθος πολὺ ἀλλήλων ) , καὶ ὁ τριόρχης · ἔστι δ’ ὁ τριόρχης τὸ μέγεθος ὅσον ἰκτῖνος , καὶ φαίνεται οὗτος διὰ παντός . Ἔτι φήνη καὶ γύψ · ἔστι δ’ ἡ μὲν φήνη τὸ μέγεθος ἀετοῦ μείζων , τὸ δὲ χρῶμα σποδοειδές , τῶν δὲ γυπῶν δύο ἐστὶν εἴδη , ὁ μὲν μικρὸς καὶ ἐκλευκότερος , ὁ δὲ μείζων καὶ σποδοειδέστερος . Ἔτι τῶν νυκτερινῶν ἔνιοι γαμψώνυχές εἰσιν , οἷον νυκτικόραξ , γλαύξ , βρύας . Ἔστι δ’ ὁ βρύας τὴν μὲν ἰδέαν ὅμοιος γλαυκί , τὸ δὲ μέγεθος ἀετοῦ οὐδὲν ἐλάττων . Ἔτι δ’ ἐλεὸς καὶ αἰγώλιος καὶ σκώψ . Τούτων δ’ ὁ μὲν ἐλεὸς μείζων ἀλεκτρυόνος , όνος , ὁ δ’ αἰγώλιος παραπλήσιος , ἀμφότεροι δὲ θηρεύουσι τὰς κίττας · ὁ δὲ σκὼψ ἐλάττων γλαυκός · πάντα δὲ ταῦτα τρία ὄντα ὅμοια τὰς ὄψεις καὶ σαρκοφάγα πάντα . Εἰσὶ δὲ καὶ τῶν μὴ γαμψωνύχων ἔνιοι σαρκοφάγοι , οἷον ἡ χελιδών . Τὰ δὲ σκωληκοφάγα , οἷον σπίζα , στρουθός , βατίς , χλωρίς , αἰγιθαλός . Ἔστι δὲ τῶν αἰγιθαλῶν εἴδη τρία , ὁ μὲν σπιζίτης μέγιστος ( ἔστι γὰρ ὅσον σπίζα ) , ἕτερος δ’ ὀρεινὸς διὰ τὸ διατρίβειν ἐν τοῖς ὄρεσιν , οὐραῖον μακρὸν ἔχων · ὁ δὲ τρίτος ὅμοιος μὲν τούτοις , διαφέρει δὲ κατὰ τὸ μέγεθος · ἔστι γὰρ ἐλάχιστος . Ἔτι δὲ συκαλίς , μελαγκόρυφος , πυρρούλας , ἐρίθακος , ἐπιλαΐς , οἶστρος , τύραννος · οὗτος τὸ μέγεθος μικρῷ μείζων ἀκρίδος , ἔστι δὲ φοινικοῦν λόφον ἔχων , καὶ ἄλλως εὔχαρι τὸ ὀρνίθιον καὶ εὔρυθμον . Ἄνθος · οὗτος τὸ μέγεθος ὅσον σπίζα . Ὀρόσπιζος · οὗτος σπίζῃ ὅμοιος καὶ τὸ μέγεθος παραπλήσιος , πλὴν ἔχει τὸν αὐχένα κυανοῦν , καὶ διατρίβει ἐν τοῖς ὄρεσιν . Ἔτι βασιλεύς , σπερμολόγος . Ταῦτα μὲν οὖν καὶ τὰ τοιαῦτα τὰ μὲν ὅλως τὰ δ’ ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ σκωληκοφάγα , τὰ δὲ τοιάδε ἀκανθοφάγα , ἀκανθίς , θραυπίς , ἔτι ἡ καλουμένη χρυσομῆτρις . Ταῦτα γὰρ πάντα ἐπὶ τῶν ἀκανθῶν νέμεται , σκωλήκα δ’ οὐδὲν οὐδ’ ἔμψυχον οὐδέν · ἐν ταὐτῷ δὲ καθεύδει καὶ νέμεται ταῦτα . Ἄλλα δ’ ἐστὶ σκνιποφάγα , ἃ τοὺς σκνῖπας θηρεύοντα ζῇ μάλιστα , οἷον πιπὼ ἥ τε μείζων καὶ ἡ ἐλάττων · καλοῦσι δέ τινες ἀμφότερα ταῦτα δρυοκολάπτας · ὅμοια δ’ ἀλλήλοις , καὶ φωνὴν ἔχουσιν ὁμοίαν , πλὴν μείζω τὸ μεῖζον · νέμεται δ’ ἀμφότερα ταῦτα πρὸς τὰ ξύλα προσπετόμενα . Ἔτι κελεός · ἔστι δ’ ὁ κελεὸς τὸ μέγεθος ὅσον τρυγών , τὸ δὲ χρῶμα χλωρὸς ὅλος · ἔστι δὲ ξυλοκόπος σφόδρα , καὶ νέμεται ἐπὶ τῶν ξύλων τὰ πολλά , φωνήν τε μεγάλην ἔχει · γίνεται δὲ μάλιστα τὸ ὄρνεον τοῦτο περὶ Πελοπόννησον . Ἄλλος ὃς καλεῖται κνιπολόγος , τὸ μέγεθος μικρὸς ὅσον ἀκανθυλλίς , τὴν δὲ χρόαν σποδοειδὴς καὶ κατάστικτος · φωνεῖ δὲ μικρόν · ἔστι δὲ καὶ τοῦτο ξυλοκόπον . Ἄλλα δ’ ἔστιν ἃ ζῇ καρποφαγοῦντα καὶ ποοφαγοῦντα , οἷον φάψ , φάττα , περιστερά , οἰνάς , τρυγών . Φάττα μὲν οὖν καὶ περιστερὰ ἀεὶ φαίνονται , τρυγὼν δὲ τοῦ θέρους · τοῦ γὰρ χειμῶνος ἀφανίζεται · φωλεῖ γάρ . Οἰνὰς δὲ τοῦ φθινοπώρου καὶ φαίνεται μάλιστα καὶ ἁλίσκεται · ἔστι δὲ τὸ μέγεθος ἡ οἰνὰς μείζων μὲν περιστερᾶς , ἐλάττων δὲ φαβός · ἡ δ’ ἅλωσις αὐτῆς γίνεται μάλιστα καπτούσης τὸ ὕδωρ . Ἀφικνοῦνται δ’ εἰς τοὺς τόπους τούτους ἔχουσαι νεοττούς · τὰ δ’ ἄλλα πάντα τοῦ θέρους ἀφικνούμενα νεοττεύει ἐνταῦθα , καὶ ἐκτρέφει τὰ πλεῖστα ζῴοις , πλὴν τῶν περιστεροειδῶν . Πάντων δ’ ὡς εἰπεῖν τῶν ὀρνίθων οἱ μὲν πεζεύουσι περὶ τὴν τροφήν , οἱ δὲ περὶ ποταμοὺς καὶ λίμνας βιοτεύουσιν , οἱ δὲ περὶ τὴν θάλατταν , ὅσοι μὲν στεγανόποδες , ἐν αὐτῷ τῷ ὕδατι ποιούμενοι τὴν πλείστην διατριβήν , ὅσοι δὲ σχιζόποδες , περὶ αὐτὸ τὸ ὕδωρ · καὶ τούτων ἔνιοι διὰ τῶν δυομένων τρεφόμενοι , ὅσοι μὴ σαρκοφάγοι , οἷον περὶ μὲν τὰς λίμνας καὶ τοὺς ποταμοὺς ἐρωδιὸς καὶ ὁ λευκερωδίος · ἔστι δ’ οὗτος τὸ μέγεθος ἐκείνου ἐλάττων , καὶ ἔχει τὸ ῥύγχος πλατὺ καὶ μακρόν . Ἔτι πελαργὸς καὶ λάρος · ὁ δὲ λάρος τὸ χρῶμα σποδοειδής . Καὶ σχοινίλος καὶ κίγκλος καὶ πύγαργος · οὗτος μέγιστος τῶν ἐλαττόνων τούτων · ἔστι γὰρ ὅσον κίχλη . Πάντες δ’ οὗτοι τὸ οὐραῖον κινοῦσιν . Ἔτι σκαλίδρις · ἔστι δὲ τοῦτο τὸ ὄρνεον ποικιλίαν ἔχον , τὸ δ’ ὅλον σποδοειδές . Καὶ τὸ τῶν ἁλκυόνων δὲ γένος πάρυδρόν ἐστιν . Τυγχάνει δ’ αὐτῶν ὄντα δύο εἴδη , καὶ ἡ μὲν φθέγγεται , καθιζάνουσα ἐπὶ τῶν δονάκων , ἡ δ’ ἄφωνος · ἔστι δ’ αὕτη μείζων · τὸν δὲ νῶτον ἀμφότεραι κυανοῦν ἔχουσιν . Καὶ τροχίλος . Περὶ δὲ τὴν θάλατταν καὶ ἁλκυὼν καὶ κήρυλος . Καὶ αἱ κορῶναι δὲ νέμονται ἁπτόμεναι τῶν ἐκπιπτόντων ζῴων · παμφάγον γάρ ἐστιν . Ἔτι δὲ λάρος ὁ λευκὸς καὶ κέπφος , αἴθυια , χαραδριός . Τῶν δὲ στεγανοπόδων τὰ μὲν βαρύτερα περὶ ποταμοὺς καὶ λίμνας ἐστίν , οἷον κύκνος , νῆττα , φαλαρίς , κολυμβίς , ἔτι βόσκας , ὅμοιος μὲν νήττῃ , τὸ δὲ μέγεθος ἐλάττων , καὶ ὁ καλούμενος κόραξ · οὗτος δ’ ἐστὶ τὸ μὲν μέγεθος οἷον πελαργός , πλὴν τὰ σκέλη ἔχει ἐλάττω , στεγανόπους δὲ καὶ νευστικός , τὸ δὲ χρῶμα μέλας · καθίζει δὲ οὗτος ἐπὶ τῶν δένδρων καὶ νεοττεύει ἐνταῦθα μόνος τῶν τοιούτων . Ἔτι χήν , καὶ ὁ μικρὸς χὴν ὁ ἀγελαῖος , καὶ χηναλώπηξ καὶ αἲξ καὶ πηνέλοψ . Ὁ δ’ ἁλιαίετος καὶ περὶ τὴν θάλατταν διατρίβει καὶ τὰ λιμναῖα κόπτει . Πολλοὶ δὲ καὶ παμφάγοι τῶν ὀρνίθων εἰσίν . Οἱ δὲ γαμψώνυχοι καὶ τῶν ἄλλων ἅπτονται ζῴων , ὅσων ἂν κρατῶσι , καὶ τῶν ὀρνέων · πλὴν οὐκ ἀλληλοφάγοι τοῦ γένους τοῦ οἰκείου εἰσίν , ὥσπερ οἱ ἰχθύες ἅπτονται πολλάκις καὶ ἑαυτῶν . Ἔστι δὲ τὸ τῶν ὀρνίθων γένος πᾶν μὲν ὀλιγόποτον , οἱ δὲ γαμψώνυχες καὶ ἄποτοι πάμπαν , εἰ μή τι ὀλίγον γένος καὶ ὀλιγάκις . Μάλιστα δὲ τοιοῦτον ἡ κεγχρίς . Καὶ ἰκτῖνος ὀλιγάκις μέν , ὦπται δὲ πίνων .
Lemmas: ὁ μέν οὖν περί ὁ ὁ ἰχθῦς τροφή οὗτος ἔχω ὁ τρόπος . ὁ δέ ὄρνις ὅσος μέν γαμψώνυξ , σαρκοφάγος πᾶς εἰμί , σῖτος δέ οὐδέ ἐάν τις ψωμίζω δύναμαι καταπίνω , οἷος ὁ τε ὁ ἀετός γένος πᾶς καί ἰκτῖνος καί ἱέραξ ἄμφω , ὁ τε φαβοτύπος καί ὁ σπιζίας ( διαφέρω δέ οὗτος ὁ μέγεθος πολύς ἀλλήλων ) , καί ὁ τριόρχης · εἰμί δέ ὁ τριόρχης ὁ μέγεθος ὅσος ἰκτῖνος , καί φαίνω οὗτος διά πᾶς . ἔτι φήνη καί γύψ · εἰμί δέ ὁ μέν φήνη ὁ μέγεθος ἀετός μέγας , ὁ δέ χρῶμα σποδοειδής , ὁ δέ γύψ δύο εἰμί εἶδος , ὁ μέν μικρός καί ἔκλευκος , ὁ δέ μέγας καί σποδοειδής . ἔτι ὁ νυκτερινός ἔνιοι γαμψώνυξ εἰμί , οἷος νυκτικόραξ , γλαύξ , βρύα . εἰμί δέ ὁ βρύα ὁ μέν ἰδέα ὅμοιος γλαύξ , ὁ δέ μέγεθος ἀετός οὐδείς ἐλαχύς . ἔτι δέ ἐλεός καί αἰγώλιος καί σκώψ . οὗτος δέ ὁ μέν ἐλεός μέγας ἀλεκτρυών , ονος , ὁ δέ αἰγώλιος παραπλήσιος , ἀμφότερος δέ θηρεύω ὁ κίσσα · ὁ δέ σκώψ ἐλαχύς γλαυκός · πᾶς δέ οὗτος τρεῖς εἰμί ὅμοιος ὁ ὄψις καί σαρκοφάγος πᾶς . εἰμί δέ καί ὁ μή γαμψῶνυξ ἔνιοι σαρκοφάγος , οἷος ὁ χελιδών . ὁ δέ σκωληκοφάγος , οἷος σπίζα , στρουθός , βατίς , χλωρίς , αἰγιθαλός . εἰμί δέ ὁ αἰγιθαλός εἶδος τρεῖς , ὁ μέν σπιζίτης μέγας ( εἰμί γάρ ὅσος σπίζα ) , ἕτερος δέ ὀρεινός διά ὁ διατρίβω ἐν ὁ ὄρος , οὐραῖος μακρός ἔχω · ὁ δέ τρίτος ὅμοιος μέν οὗτος , διαφέρω δέ κατά ὁ μέγεθος · εἰμί γάρ ἐλαχύς . ἔτι δέ συκαλίς , μελαγκόρυφος , πυρρούλας , ἐρίθακος , ἐπιλαίς , οἶστρος , τύραννος · οὗτος ὁ μέγεθος μικρός μέγας ἀκρίς , εἰμί δέ φοινίκεος λόφος ἔχω , καί ἄλλος εὔχαρις ὁ ὀρνίθιον καί εὔρυθμος . ἄνθος · οὗτος ὁ μέγεθος ὅσος σπίζα . ὀρόσπιζος · οὗτος σπίζα ὅμοιος καί ὁ μέγεθος παραπλήσιος , πλήν ἔχω ὁ αὐχήν κυάνεος , καί διατρίβω ἐν ὁ ὄρος . ἔτι βασιλεύς , σπερμολόγος . οὗτος μέν οὖν καί ὁ τοιοῦτος ὁ μέν ὅλος ὁ δέ ὡς ἐπί ὁ πολύς σκωληκοφάγος , ὁ δέ τοιόσδε ἀκανθοφάγος , ἀκανθίς , θραυπίς , ἔτι ὁ καλέω χρυσομῆτρις . οὗτος γάρ πᾶς ἐπί ὁ ἄκανθα νέμω , σκωλήκα δέ οὐδείς οὐδέ ἔμψυχος οὐδείς · ἐν αὐτός δέ καθεύδω καί νέμω οὗτος . ἄλλος δέ εἰμί σκνιποφάγος , ὅς ὁ σκνίψ θηρεύω ζάω μάλα , οἷος πιπώ ὁ τε μέγας καί ὁ ἐλαχύς · καλέω δέ τις ἀμφότερος οὗτος δρυοκολάπτης · ὅμοιος δέ ἀλλήλων , καί φωνή ἔχω ὅμοιος , πλήν μέγας ὁ μέγας · νέμω δέ ἀμφότερος οὗτος πρός ὁ ξύλον προσπέτομαι . ἔτι κελεός · εἰμί δέ ὁ κελεός ὁ μέγεθος ὅσος τρυγών , ὁ δέ χρῶμα χλωρός ὅλος · εἰμί δέ ξυλοκόπος σφόδρα , καί νέμω ἐπί ὁ ξύλον ὁ πολύς , φωνή τε μέγας ἔχω · γίγνομαι δέ μάλα ὁ ὄρνεον οὗτος περί Πελοπόννησος . ἄλλος ὅς καλέω κνιπολόγος , ὁ μέγεθος μικρός ὅσος ἀκανθυλλίς , ὁ δέ χροιά σποδοειδής καί κατάστικτος · φωνέω δέ μικρός · εἰμί δέ καί οὗτος ξυλοκόπος . ἄλλος δέ εἰμί ὅς ζάω καρποφαγέω καί ποοφαγέω , οἷος φάψ , φάσσα , περιστερά , οἰνάς , τρυγών . φάσσα μέν οὖν καί περιστερά ἀεί φαίνω , τρυγών δέ ὁ θέρος · ὁ γάρ χειμών ἀφανίζω · φωλέω γάρ . οἰνάς δέ ὁ φθινόπωρον καί φαίνω μάλα καί ἁλίσκομαι · εἰμί δέ ὁ μέγεθος ὁ οἰνάς μέγας μέν περιστερά , ἐλαχύς δέ φαβός · ὁ δέ ἅλωσις αὐτός γίγνομαι μάλα κάπτω ὁ ὕδωρ . ἀφικνέομαι δέ εἰς ὁ τόπος οὗτος ἔχω νεοσσός · ὁ δέ ἄλλος πᾶς ὁ θέρος ἀφικνέομαι νεοσσεύω ἐνταῦθα , καί ἐκτρέφω ὁ πολύς ζῷον , πλήν ὁ περιστεροειδής . πᾶς δέ ὡς λέγω ὁ ὄρνις ὁ μέν πεζεύω περί ὁ τροφή , ὁ δέ περί ποταμός καί λίμνη βιοτεύω , ὁ δέ περί ὁ θάλασσα , ὅσος μέν στεγανόπους , ἐν αὐτός ὁ ὕδωρ ποιέω ὁ πολύς διατριβή , ὅσος δέ σχιζόπους , περί αὐτός ὁ ὕδωρ · καί οὗτος ἔνιοι διά ὁ δύω τρέφω , ὅσος μή σαρκοφάγος , οἷος περί μέν ὁ λίμνη καί ὁ ποταμός ἐρῳδιός καί ὁ λευκερωδίος · εἰμί δέ οὗτος ὁ μέγεθος ἐκεῖνος ἐλαχύς , καί ἔχω ὁ ῥύγχος πλατύς καί μακρός . ἔτι πελαργός καί λάρος · ὁ δέ λάρος ὁ χρῶμα σποδοειδής . καί σχοινίλος καί κίγκλος καί πύγαργος · οὗτος μέγας ὁ ἐλαχύς οὗτος · εἰμί γάρ ὅσος κίχλη . πᾶς δέ οὗτος ὁ οὐραῖος κινέω . ἔτι σκαλίδρις · εἰμί δέ οὗτος ὁ ὄρνεον ποικιλία ἔχω , ὁ δέ ὅλος σποδοειδής . καί ὁ ὁ ἀλκυών δέ γένος πάρυδρος εἰμί . τυγχάνω δέ αὐτός εἰμί δύο εἶδος , καί ὁ μέν φθέγγομαι , καθιζάνω ἐπί ὁ δόναξ , ὁ δέ ἄφωνος · εἰμί δέ οὗτος μέγας · ὁ δέ νῶτον ἀμφότερος κυάνεος ἔχω . καί τροχίλος . περί δέ ὁ θάλασσα καί ἀλκυών καί κήρυλος . καί ὁ κορώνη δέ νέμω ἅπτω ὁ ἐκπίπτω ζῷον · παμφάγος γάρ εἰμί . ἔτι δέ λάρος ὁ λευκός καί κέπφος , αἴθυια , χαραδριός . ὁ δέ στεγανόπους ὁ μέν βαρύς περί ποταμός καί λίμνη εἰμί , οἷος κύκνος , νῆττα , φαλαρίς , κολυμβίς , ἔτι βόσκας , ὅμοιος μέν νῆττα , ὁ δέ μέγεθος ἐλαχύς , καί ὁ καλέω κόραξ · οὗτος δέ εἰμί ὁ μέν μέγεθος οἷος πελαργός , πλήν ὁ σκέλος ἔχω ἐλαχύς , στεγανόπους δέ καί νευστικός , ὁ δέ χρῶμα μέλας · καθίζω δέ οὗτος ἐπί ὁ δένδρον καί νεοσσεύω ἐνταῦθα μόνος ὁ τοιοῦτος . ἔτι χήν , καί ὁ μικρός χήν ὁ ἀγελαῖος , καί χηναλώπηξ καί αἴξ καί πηνέλοψ . ὁ δέ ἁλιαίετος καί περί ὁ θάλασσα διατρίβω καί ὁ λιμναῖος κόπτω . πολύς δέ καί παμφάγος ὁ ὄρνις εἰμί . ὁ δέ γαμψώνυχος καί ὁ ἄλλος ἅπτω ζῷον , ὅσος ἄν κρατέω , καί ὁ ὄρνεον · πλήν οὐ ἀλληλοφάγος ὁ γένος ὁ οἰκεῖος εἰμί , ὥσπερ ὁ ἰχθῦς ἅπτω πολλάκις καί ἑαυτοῦ . εἰμί δέ ὁ ὁ ὄρνις γένος πᾶς μέν ὀλιγόποτος , ὁ δέ γαμψώνυξ καί ἄποτος πάμπαν , εἰ μή τις ὀλίγος γένος καί ὀλιγάκις . μάλα δέ τοιοῦτος ὁ κεγχρίς . καί ἰκτῖνος ὀλιγάκις μέν , ὁράω δέ πίνω .