aristoteles-et-corpus-aristotelicum.historia-animalium 8.28
Διαφέρει δὲ τὰ ζῷα καὶ κατὰ τοὺς τόπους · ὥσπερ γὰρ ἔν τισιν ἔνια οὐ γίνεται παντάπασιν , οὕτως ἐν ἐνίοις τόποις γίνεται μὲν ἐλάττω δὲ καὶ ὀλιγοβιώτερα , καὶ οὐκ εὐημερεῖ . Καὶ ἐνίοτε ἐν τοῖς πάρεγγυς τόποις ἡ διαφορὰ γίνεται τῶν τοιούτων , οἷον τῆς Μιλησίας ἐν τόποις γειτνιῶσιν ἀλλήλοις ἔνθα μὲν γίνονται τέττιγες ἔνθα δ’ οὐ γίγνονται , καὶ ἐν Κεφαληνίᾳ ποταμὸς διείργει , οὗ ἐπὶ τάδε μὲν γίγνονται τέττιγες , ἐπ’ ἐκεῖνα δ’ οὐ γίνονται . Ἐν δὲ Πορδοσελήνῃ ὁδὸς διείργει , ἧς ἐπ’ ἐκεῖνα μὲν γαλῆ γίνεται , ἐπὶ θάτερα δ’ οὐ γίνεται . Καὶ ἐν τῇ Βοιωτίᾳ ἀσπάλακες περὶ μὲν τὸν Ὀρχομενὸν πολλοὶ γίγνονται , ἐν δὲ τῇ Λεβαδιακῇ γειτνιώσῃ οὐκ εἰσίν , οὐδ’ ἄν τις κομίσῃ , ἐθέλουσιν ὀρύττειν . Ἐν Ἰθάκῃ δ’ οἱ δασύποδες , ἐάν τις ἀφῇ κομίσας , οὐ δύνανται ζῆν , ἀλλὰ φαίνονται τεθνεῶτες πρὸς τῇ θαλάττῃ ἐστραμμένοι , ᾗπερ ἂν εἰσαχθῶσιν . Καὶ ἐν μὲν Σικελίᾳ ἱππομύρμηκες οὐκ εἰσίν , ἐν δὲ Κυρήνῃ οἱ φωνοῦντες βάτραχοι πρότερον οὐκ ἦσαν . Ἐν δὲ Λιβύῃ πάσῃ οὔτε σῦς ἄγριός ἐστιν οὔτ’ ἔλαφος οὔτ’ αἲξ ἄγριος · ἐν δὲ τῇ Ἰνδικῇ , ὡς φησὶ Κτησίας οὐκ ὢν ἀξιόπιστος , οὔτ’ ἄγριος οὔτε ἥμερος ὗς , τὰ δ’ ἄναιμα καὶ τὰ φωλοῦντα πάντα μεγάλα . Καὶ ἐν μὲν τῷ Πόντῳ οὔτε τὰ μαλάκια γίνεται οὔτε τὰ ὀστρακόδερμα , εἰ μὴ ἔν τισι τόποις ὀλίγα · ἐν δὲ τῇ ἐρυθρᾷ θαλάττῃ ὑπερμεγέθη τὰ ὀστρακόδερμα πάντα . Ἐν δὲ Συρίᾳ τὰ πρόβατα τὰς οὐρὰς ἔχει τὸ πλάτος πήχεως , τὰ δ’ ὦτα αἱ αἶγες σπιθαμῆς καὶ παλαιστῆς , καὶ ἔνιαι συμβάλλουσι κάτω τὰ ὦτα πρὸς τὴν γῆν · καὶ οἱ βόες , ὥσπερ αἱ κάμηλοι , χαίτας ἔχουσιν ἐπὶ τῶν ἀκρωμίων . Καὶ ἐν Λυκίᾳ αἱ αἶγες κείρονται , ὥσπερ τὰ πρόβατα παρὰ τοῖς ἄλλοις . Καὶ ἐν μὲν Λιβύῃ εὐθὺς γίνεται κέρατα ἔχοντα τὰ κερατώδη τῶν κριῶν , οὐ μόνον οἱ ἄρνες , ὥσπερ Ὅμηρός φησιν , ἀλλὰ καὶ τἆλλα · ἐν δὲ τῷ Πόντῳ περὶ τὴν Σκυθικὴν τοὐναντίον · ἀκέρατα γὰρ γίνονται . Καὶ ἐν Αἰγύπτῳ τὰ μὲν ἄλλα μείζω ἢ ἐν τῇ Ἑλλάδι , καθάπερ οἱ βόες καὶ τὰ πρόβατα , τὰ δ’ ἐλάττω , οἷον οἱ κύνες καὶ λύκοι καὶ λαγωοὶ καὶ ἀλώπεκες καὶ κόρακες καὶ ἱέρακες , τὰ δὲ παραπλήσια , οἷον κορῶναι καὶ αἶγες . Αἰτιῶνται δὲ τὰς τροφάς , ὅτι τοῖς μὲν ἄφθονος τοῖς δὲ σπανία , οἷον τοῖς λύκοις καὶ τοῖς ἱέραξι , τοῖς δὲ σαρκοφάγοις ὀλίγη · σπάνια γὰρ τὰ μικρὰ ὄρνεα · τοῖς δὲ δασύποσι , καὶ ὅσα μὴ σαρκοφάγα , ὅτι οὔτ’ ἀκρόδρυα οὔτ’ ὀπώρα χρόνιος . Πολλαχοῦ δὲ καὶ ἡ κρᾶσις αἰτία , οἷον ἐν τῇ Ἰλλυρίδι καὶ τῇ Θρᾴκῃ καὶ τῇ Ἠπείρῳ οἱ ὄνοι μικροί , ἐν δὲ τῇ Σκυθικῇ καὶ Κελτικῇ ὅλως οὐ γίγνονται · δυσχείμερα γὰρ ταῦτα . Ἐν δ’ Ἀραβίᾳ σαῦραι μείζους πηχυαίων γίνονται καὶ μύες πολὺ μείζους τῶν ἀρουραίων , τὰ μὲν ἔμπροσθεν σκέλη ἔχοντες καὶ σπιθαμῆς , τὰ δ’ ὀπίσθια ὅσον ἄχρι τῆς πρώτης καμπῆς τῶν δακτύλων . Ἐν δὲ τῇ Λιβύῃ τὸ τῶν ὄφεων μέγεθος γίνεται ἄπλατον , ὥσπερ καὶ λέγεται · ἤδη γάρ φασί τινες προσπλεύσαντες ἰδεῖν ὀστᾶ βοῶν πολλῶν , ἃ δῆλον γενέσθαι αὐτοῖς ὅτι ὑπ’ ὄφεων ἦν κατεδηδεσμένα · ἀναγομένων γὰρ ταχὺ διώκειν τὰς τριήρεις αὐτούς , καὶ ἐνίους αὐτῶν ἐμβαλεῖν ἀνατρέψαντας τὴν τριήρη . Ἔτι δὲ λέοντες μὲν ἐν τῇ Εὐρώπῃ μᾶλλον , καὶ τῆς Εὐρώπης ἐν τῷ μεταξὺ τόπῳ τοῦ Ἀχελῴου καὶ Νέσσου · παρδάλεις δ’ ἐν τῇ Ἀσίᾳ , ἐν δὲ τῇ Εὐρώπῃ οὐ γίγνονται . Ὅλως δὲ τὰ μὲν ἄγρια ἀγριώτερα ἐν τῇ Ἀσίᾳ , ἀνδρειότερα δ’ ἐν τῇ Εὐρώπῃ πάντα , πολυμορφότατα δ’ ἐν τῇ Λιβύῃ · καὶ λέγεται δέ τις παροιμία , ὅτι “ ἀεὶ Λιβύη φέρει τι καινόν . ” Διὰ γὰρ τὴν ἀνομβρίαν μίσγεσθαι δοκεῖ ἀπαντῶντα πρὸς τὰ ὑδάτια καὶ τὰ μὴ ὁμόφυλα , καὶ ἐκφέρειν ὧν οἱ χρόνοι οἱ τῆς κυήσεως οἱ αὐτοὶ καὶ τὰ μεγέθη μὴ πολὺ ἀπ’ ἀλλήλων · πρὸς ἄλληλα δὲ πραΰνεται διὰ τὴν τοῦ ποτοῦ χρείαν . Καὶ γὰρ καὶ δέονται τοῦ πίνειν τοὐναντίον τῶν ἄλλων τοῦ χειμῶνος μᾶλλον ἢ τοῦ θέρους · διὰ γὰρ τὸ μὴ εἰωθέναι ὕδατα γίνεσθαι τοῦ θέρους ἀσύνηθες αὐτοῖς τὸ πίνειν ἐστίν . Καὶ οἵ γε μύες ὅταν πίωσιν , ἀποθνήσκουσιν . Γίνεται δὲ καὶ ἄλλα ἐκ μίξεως μὴ ὁμοφύλων , ὥσπερ καὶ ἐν Κυρήνῃ οἱ λύκοι μίσγονται ταῖς κυσὶ καὶ γεννῶσι , καὶ ἐξ ἀλώπεκος καὶ κυνὸς οἱ Λακωνικοί . Φασὶ δὲ καὶ ἐκ τοῦ τίγριος καὶ κυνὸς γίνεσθαι τοὺς Ἰνδικούς , οὐκ εὐθὺς δὲ ἀλλ’ ἐπὶ τῆς τρίτης μίξεως · τὸ γὰρ πρῶτον γεννηθὲν θηριῶδες γίνεσθαί φασιν . Ἄγοντες δὲ δεσμεύουσιν εἰς τὰς ἐρημίας τὰς κύνας · καὶ πολλαὶ κατεσθίονται , ἐὰν μὴ τύχῃ ὀργῶν πρὸς τὴν ὀχείαν τὸ θηρίον .
Lemmas: διαφέρω δέ ὁ ζῷον καί κατά ὁ τόπος · ὥσπερ γάρ ἐν τις ἔνιοι οὐ γίγνομαι παντάπασι , οὕτως ἐν ἔνιοι τόπος γίγνομαι μέν ἐλαχύς δέ καί ὀλιγόβιος , καί οὐ εὐημερέω . καί ἐνίοτε ἐν ὁ πάρεγγυς τόπος ὁ διαφορά γίγνομαι ὁ τοιοῦτος , οἷος ὁ Μιλήσιος ἐν τόπος γειτνιάω ἀλλήλων ἔνθα μέν γίγνομαι τέττιξ ἔνθα δέ οὐ γίγνομαι , καί ἐν Κεφαληνία ποταμός διείργω , ὅς ἐπί ὅδε μέν γίγνομαι τέττιξ , ἐπί ἐκεῖνος δέ οὐ γίγνομαι . ἐν δέ Πορδοσελήνη ὁδός διείργω , ὅς ἐπί ἐκεῖνος μέν γαλέη γίγνομαι , ἐπί ἕτερος δέ οὐ γίγνομαι . καί ἐν ὁ Βοιωτία ἀσπάλαξ περί μέν ὁ Ὀρχομενός πολύς γίγνομαι , ἐν δέ ὁ Λεβαδιακός γειτνιάω οὐ εἰμί , οὐδέ ἐάν τις κομίζω , ἐθέλω ὀρύσσω . ἐν Ἰθάκη δέ ὁ δασύπους , ἐάν τις ἀφίημι κομίζω , οὐ δύναμαι ζάω , ἀλλά φαίνω θνῄσκω πρός ὁ θάλασσα στρέφω , ᾗ ἄν εἰσάγω . καί ἐν μέν Σικελία ἱππομύρμηξ οὐ εἰμί , ἐν δέ Κυρήνη ὁ φωνέω βάτραχος πρότερος οὐ εἰμί . ἐν δέ Λιβύη πᾶς οὔτε ὗς ἄγριος εἰμί οὔτε ἔλαφος οὔτε αἴξ ἄγριος · ἐν δέ ὁ Ἰνδικός , ὡς φημί Κτησίας οὐ εἰμί ἀξιόπιστος , οὔτε ἄγριος οὔτε ἥμερος ὗς , ὁ δέ ἄναιμος καί ὁ φωλέω πᾶς μέγας . καί ἐν μέν ὁ Πόντος οὔτε ὁ μαλάκια γίγνομαι οὔτε ὁ ὀστρακόδερμος , εἰ μή ἐν τις τόπος ὀλίγος · ἐν δέ ὁ ἐρυθρός θάλασσα ὑπερμεγέθης ὁ ὀστρακόδερμος πᾶς . ἐν δέ Συρία ὁ πρόβατον ὁ οὐρά ἔχω ὁ πλάτος πῆχυς , ὁ δέ οὖς ὁ αἴξ σπιθαμή καί παλαιστή , καί ἔνιοι συμβάλλω κάτω ὁ οὖς πρός ὁ γῆ · καί ὁ βοῦς , ὥσπερ ὁ κάμηλος , χαίτη ἔχω ἐπί ὁ ἀκρώμιον . καί ἐν Λυκία ὁ αἴξ κείρω , ὥσπερ ὁ πρόβατον παρά ὁ ἄλλος . καί ἐν μέν Λιβύη εὐθύς γίγνομαι κέρας ἔχω ὁ κερατώδης ὁ κριός , οὐ μόνος ὁ ἀρήν , ὥσπερ Ὅμηρος φημί , ἀλλά καί ἄλλος · ἐν δέ ὁ Πόντος περί ὁ Σκυθικός ἐναντίος · ἀκέρατος γάρ γίγνομαι . καί ἐν Αἴγυπτος ὁ μέν ἄλλος μέγας ἤ ἐν ὁ Ἑλλάς , καθά ὁ βοῦς καί ὁ πρόβατον , ὁ δέ ἐλαχύς , οἷος ὁ κύων καί λύκος καί λαγώς καί ἀλώπηξ καί κόραξ καί ἱέραξ , ὁ δέ παραπλήσιος , οἷος κορώνη καί αἴξ . αἰτιάομαι δέ ὁ τροφή , ὅτι ὁ μέν ἄφθονος ὁ δέ σπάνιος , οἷος ὁ λύκος καί ὁ ἱέραξ , ὁ δέ σαρκόφαγος ὀλίγος · σπάνιος γάρ ὁ μικρός ὄρνεον · ὁ δέ δασύπους , καί ὅσος μή σαρκοφάγος , ὅτι οὔτε ἀκρόδρυα οὔτε ὀπώρα χρόνιος . πολλαχοῦ δέ καί ὁ κρᾶσις αἴτιος , οἷος ἐν ὁ Ἰλλυρίς καί ὁ Θρᾴκη καί ὁ Ἤπειρος ὁ ὄνος μικρός , ἐν δέ ὁ Σκυθικός καί Κελτικός ὅλος οὐ γίγνομαι · δυσχείμερος γάρ οὗτος . ἐν δέ Ἀραβία σαύρα μέγας πηχυαῖος γίγνομαι καί μῦς πολύς μέγας ὁ ἀρουραῖος , ὁ μέν ἔμπροσθεν σκέλος ἔχω καί σπιθαμή , ὁ δέ ὀπίσθιος ὅσος ἄχρι ὁ πρῶτος καμπή ὁ δάκτυλος . ἐν δέ ὁ Λιβύη ὁ ὁ ὄφις μέγεθος γίγνομαι ἄπλατος , ὥσπερ καί λέγω · ἤδη γάρ φημί τις προσπλέω ὁράω ὀστέον βοῦς πολύς , ὅς δῆλος γίγνομαι αὐτός ὅτι ὑπό ὄφις εἰμί κατεσθίω · ἀνάγω γάρ ταχύς διώκω ὁ τριήρης αὐτός , καί ἔνιοι αὐτός ἐμβάλλω ἀνατρέπω ὁ τριήρης . ἔτι δέ λέων μέν ἐν ὁ Εὐρώπη μάλα , καί ὁ Εὐρώπη ἐν ὁ μεταξύ τόπος ὁ Ἀχελῷος καί Νέσσος · πάρδαλις δέ ἐν ὁ Ἀσία , ἐν δέ ὁ Εὐρώπη οὐ γίγνομαι . ὅλος δέ ὁ μέν ἄγριος ἄγριος ἐν ὁ Ἀσία , ἀνδρεῖος δέ ἐν ὁ Εὐρώπη πᾶς , πολύμορφος δέ ἐν ὁ Λιβύη · καί λέγω δέ τις παροιμία , ὅτι “ ἀεί Λιβύη φέρω τις καινός . ” διά γάρ ὁ ἀνομβρία μείγνυμι δοκέω ἀπαντάω πρός ὁ ὑδάτιον καί ὁ μή ὁμόφυλος , καί ἐκφέρω ὅς ὁ χρόνος ὁ ὁ κύησις ὁ αὐτός καί ὁ μέγεθος μή πολύς ἀπό ἀλλήλων · πρός ἀλλήλων δέ πραύνω διά ὁ ὁ ποτόν χρεία . καί γάρ καί δέω ὁ πίνω ἐναντίος ὁ ἄλλος ὁ χειμών μάλα ἤ ὁ θέρος · διά γάρ ὁ μή εἴωθα ὕδωρ γίγνομαι ὁ θέρος ἀσυνήθης αὐτός ὁ πίνω εἰμί . καί ὁ γε μῦς ὅταν πίνω , ἀποθνῄσκω . γίγνομαι δέ καί ἄλλος ἐκ μίξις μή ὁμόφυλος , ὥσπερ καί ἐν Κυρήνη ὁ λύκος μείγνυμι ὁ κύων καί γεννάω , καί ἐκ ἀλώπηξ καί κύων ὁ Λακωνικός . φημί δέ καί ἐκ ὁ τίγρις καί κύων γίγνομαι ὁ Ἰνδικός , οὐ εὐθύς δέ ἀλλά ἐπί ὁ τρίτος μίξις · ὁ γάρ πρῶτος γεννάω θηριώδης γίγνομαι φημί . ἄγω δέ δεσμεύω εἰς ὁ ἐρημία ὁ κύων · καί πολύς κατεσθίω , ἐάν μή τυγχάνω ὀργάω πρός ὁ ὀχεία ὁ θηρίον .