aristoteles-et-corpus-aristotelicum.historia-animalium 1.15
Νώτου δὲ μέρη ὠμοπλάται δύο καὶ ῥάχις , ὑποκάτω δὲ κατὰ τὴν γαστέρα τοῦ θώρακος ὀσφύς . Κοινὸν δὲ τοῦ ἄνω καὶ κάτω πλευραί , ἑκατέρωθεν ὀκτώ · περὶ γὰρ Λιγύων τῶν καλουμένων ἑπταπλεύρων οὐθενός πω ἀξιοπίστου ἀκηκόαμεν . Ἔχει δ’ ὁ ἄνθρωπος καὶ τὸ ἄνω καὶ τὸ κάτω , καὶ πρόσθια καὶ ὀπίσθια , καὶ δεξιὰ καὶ ἀριστερά . Τὰ μὲν οὖν δεξιὰ καὶ ἀριστερὰ ὅμοια σχεδὸν ἐν τοῖς μέρεσι καὶ ταὐτὰ πάντα , πλὴν ἀσθενέστερα τὰ ἀριστερά · τὰ δ’ ὀπίσθια τοῖς προσθίοις ἀνόμοια , καὶ τὰ κάτω τοῖς ἄνω , πλὴν ὧδε ὅμοια , τὰ κάτω τοῦ ἤτρου οἷον τὸ πρόσωπον εὐσαρκίᾳ καὶ ἀσαρκίᾳ , καὶ τὰ σκέλη πρὸς τοὺς βραχίονας ἀντίκειται · καὶ οἷς βραχεῖς οἱ ἀγκῶνες , καὶ οἱ μηροὶ ὡς ἐπὶ τὸ πολύ , καὶ οἷς οἱ πόδες μικροί , καὶ αἱ χεῖρες . Κώλου δὲ τὸ μὲν διφυὲς βραχίων · βραχίονος δὲ ὦμος , ἀγκών , ὠλέκρανον , πῆχυς , χείρ · χειρὸς δὲ θέναρ , δάκτυλοι πέντε · δακτύλου δὲ τὸ μὲν καμπτικὸν κόνδυλος , τὸ δ’ ἄκαμπτον φάλαγξ . Δάκτυλος δ’ ὁ μὲν μέγας μονοκόνδυλος , οἱ δ’ ἄλλοι δικόνδυλοι . Ἡ δὲ κάμψις καὶ τῷ βραχίονι καὶ τῷ δακτύλῳ εἴσω πᾶσιν · κάμπτεται δ’ ὁ βραχίων κατὰ τὸ ὠλέκρανον . Χειρὸς δὲ τὸ μὲν ἐντὸς θέναρ , σαρκῶδες καὶ διῃρημένον ἄρθροις , τοῖς μὲν μακροβίοις ἑνὶ ἢ δυσὶ δι’ ὅλου , τοῖς δὲ βραχυβίοις δυσὶ καὶ οὐ δι’ ὅλου . Ἄρθρα δὲ χειρὸς καὶ βραχίονος καρπός . Τὸ δὲ ἔξω τῆς χειρὸς νευρῶδες καὶ ἀνώνυμον . Κώλου δὲ διμερὲς ἄλλο σκέλος . Σκέλους δὲ τὸ μὲν ἀμφικέφαλον μηρός , τὸ δὲ πλανησίεδρον μύλη , τὸ δὲ διόστεον κνήμη , καὶ ταύτης τὸ μὲν πρόσθιον ἀντικνήμιον , τὸ δ’ ὀπίσθιον γαστροκνημία , σὰρξ νευρώδης ἢ φλεβώδης , τοῖς μὲν ἀνεσπασμένη ἄνω πρὸς τὴν ἰγνύν , ὅσοι μεγάλα τὰ ἰσχία ἔχουσι , τοῖς δ’ ἐναντίως κατεσπασμένη · τὸ δ’ ἔσχατον ἀντικνημίου σφυρόν , διφυὲς ἐν ἑκατέρῳ τῷ σκέλει . Τὸ δὲ πολυόστεον τοῦ σκέλους πούς . Τούτου δὲ τὸ μὲν ὀπίσθιον μέρος πτέρνα , τὸ δ’ ἐμπρόσθιον τοῦ ποδὸς τὸ μὲν ἐσχισμένον δάκτυλοι πέντε , τὸ δὲ σαρκῶδες κάτωθεν στῆθος , τὸ δ’ ἄνωθεν ἐν τοῖς πρανέσι νευρῶδες καὶ ἀνώνυμον . Δακτύλου δὲ τὸ μὲν ὄνυξ , τὸ δὲ καμπή · πάντων δὲ ὁ ὄνυξ ἐπ’ ἄκρῳ · μονόκαμπτοι δὲ πάντες οἱ κάτω δάκτυλοι . Τοῦ δὲ ποδὸς ὅσοις τὸ ἐντὸς παχὺ καὶ μὴ κοῖλον , ἀλλὰ βαίνουσιν ὅλῳ , πανοῦργοι . Κοινὸν δὲ μηροῦ καὶ κνήμης γόνυ καμπή . Ταῦτα μὲν οὖν τὰ μέρη κοινὰ καὶ ἄρρενος καὶ θήλεος . Ἡ δὲ θέσις τῶν μερῶν πρὸς τὸ ἄνω καὶ κάτω καὶ πρόσθιον καὶ ὀπίσθιον καὶ δεξιὸν καὶ ἀριστερὸν ὡς ἔχει , φανερὰ μὲν ἂν εἶναι δόξειε τὰ ἔξωθεν κατὰ τὴν αἴσθησιν , οὐ μὴν ἀλλὰ διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν λεκτέον δι’ ἥνπερ καὶ τὰ πρότερον εἰρήκαμεν , ἵνα περαίνηται τὸ ἐφεξῆς , καὶ καταριθμουμένων ὅπως ἧττον λανθάνῃ τὰ μὴ τὸν αὐτὸν ἔχοντα τρόπον ἐπί τε τῶν ἄλλων ζῴων καὶ ἐπὶ τῶν ἀνθρώπων . Μάλιστα δ’ ἔχει διωρισμένα πρὸς τοὺς κατὰ φύσιν τόπους τὰ ἄνω καὶ κάτω ἄνθρωπος τῶν ἄλλων ζῴων · τά τε γὰρ ἄνω καὶ κάτω πρὸς τὰ τοῦ παντὸς ἄνω καὶ κάτω τέτακται . Τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ τὰ πρόσθια καὶ τὰ ὀπίσθια καὶ τὰ δεξιὰ καὶ τὰ ἀριστερὰ κατὰ φύσιν ἔχει . Τῶν δ’ ἄλλων ζῴων τὰ μὲν οὐκ ἔχει , τὰ δ’ ἔχει μὲν συγκεχυμένα δ’ ἔχει μᾶλλον . Ἡ μὲν οὖν κεφαλὴ πᾶσιν ἄνω πρὸς τὸ σῶμα τὸ ἑαυτῶν · ὁ δ’ ἄνθρωπος μόνος , ὥσπερ εἴρηται , πρὸς τὸ τοῦ ὅλου τελειωθεὶς ἔχει τοῦτο τὸ μόριον . Μετὰ δὲ τὴν κεφαλήν ἐστιν ὁ αὐχήν , εἶτα στῆθος καὶ νῶτον , τὸ μὲν ἐκ τοῦ πρόσθεν τὸ δ’ ἐκ τοῦ ὄπισθεν . Καὶ ἐχόμενα τούτων γαστὴρ καὶ ὀσφὺς καὶ αἰδοῖον καὶ ἰσχίον , εἶτα μηρὸς καὶ κνήμη , τελευταῖον δὲ πόδες . Εἰς τὸ πρόσθεν δὲ καὶ τὰ σκέλη τὴν κάμψιν ἔχει , ἐφ’ ὃ καὶ ἡ πορεία , καὶ τῶν ποδῶν τὸ κινητικώτερον μέρος καὶ ἡ κάμψις · ἡ δὲ πτέρνα ἐκ τοῦ ὄπισθεν · τῶν δὲ σφυρῶν ἑκάτερον κατὰ τὸ οὖς . Ἐκ δὲ τῶν πλαγίων τῶν δεξιῶν καὶ τῶν ἀριστερῶν οἱ βραχίονες , τὴν κάμψιν ἔχοντες εἰς τὸ ἐντός , ὥστε τὰ κυρτὰ τῶν σκελῶν καὶ τῶν βραχιόνων πρὸς ἄλληλα εἶναι ἐπ’ ἀνθρώπου μάλιστα . Τὰς δ’ αἰσθήσεις καὶ τὰ αἰσθητήρια , ὀφθαλμοὺς καὶ μυκτῆρας καὶ γλῶτταν , ἐπὶ ταὐτὸ καὶ εἰς τὸ πρόσθιον ἔχει · τὴν δ’ ἀκοὴν καὶ τὸ αἰσθητήριον αὐτῆς καὶ τὰ ὦτα ἐκ τοῦ πλαγίου μέν , ἐπὶ τῆς αὐτῆς δὲ περιφερείας τοῖς ὄμμασιν . Τὰ δ’ ὄμματα ἐλάχιστον κατὰ μέγεθος διέστηκεν ἀνθρώπῳ τῶν ζῴων . Ἔχει δὲ ἀκριβεστάτην ἄνθρωπος τῶν αἰσθήσεων τὴν ἁφήν , δευτέραν δὲ τὴν γεῦσιν · ἐν δὲ ταῖς ἄλλαις λείπεται πολλῶν .
Lemmas: νῶτον δέ μέρος ὠμοπλάτη δύο καί ῥάχις , ὑποκάτω δέ κατά ὁ γαστήρ ὁ θώραξ ὀσφῦς . κοινός δέ ὁ ἄνω καί κάτω πλευρά , ἑκατέρωθεν ὀκτώ · περί γάρ Λίγυες ὁ καλέω ἑπτάπλευρος οὐδείς πω ἀξιόπιστος ἀκούω . ἔχω δέ ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ἄνω καί ὁ κάτω , καί πρόσθιος καί ὀπίσθιος , καί δεξιός καί ἀριστερός . ὁ μέν οὖν δεξιός καί ἀριστερός ὅμοιος σχεδόν ἐν ὁ μέρος καί αὐτός πᾶς , πλήν ἀσθενής ὁ ἀριστερός · ὁ δέ ὀπίσθιος ὁ πρόσθιος ἀνόμοιος , καί ὁ κάτω ὁ ἄνω , πλήν ὧδε ὅμοιος , ὁ κάτω ὁ ἦτρον οἷος ὁ πρόσωπον εὐσαρκία καί ἀσαρκία , καί ὁ σκέλος πρός ὁ βραχίων ἀντίκειμαι · καί ὅς βραχύς ὁ ἀγκών , καί ὁ μηρός ὡς ἐπί ὁ πολύς , καί ὅς ὁ πούς μικρός , καί ὁ χείρ . κῶλον δέ ὁ μέν διφυής βραχίων · βραχίων δέ ὦμος , ἀγκών , ὠλέκρανον , πῆχυς , χείρ · χείρ δέ θέναρ , δάκτυλος πέντε · δάκτυλος δέ ὁ μέν καμπτικός κόνδυλος , ὁ δέ ἄκαμπτος φάλαγξ . δάκτυλος δέ ὁ μέν μέγας μονοκόνδυλος , ὁ δέ ἄλλος δικόνδυλος . ὁ δέ κάμψις καί ὁ βραχίων καί ὁ δάκτυλος εἴσω πᾶς · κάμπτω δέ ὁ βραχίων κατά ὁ ὠλέκρανον . χείρ δέ ὁ μέν ἐντός θέναρ , σαρκώδης καί διαιρέω ἄρθρον , ὁ μέν μακρόβιος εἷς ἤ δύο διά ὅλος , ὁ δέ βραχύβιος δύο καί οὐ διά ὅλος . ἄρθρον δέ χείρ καί βραχίων καρπός . ὁ δέ ἔξω ὁ χείρ νευρώδης καί ἀνώνυμος . κῶλον δέ διμερής ἄλλος σκέλος . σκέλος δέ ὁ μέν ἀμφικέφαλος μηρός , ὁ δέ πλανησίεδρος μύλη , ὁ δέ διόστεος κνήμη , καί οὗτος ὁ μέν πρόσθιος ἀντικνήμιον , ὁ δέ ὀπίσθιος γαστροκνημία , σάρξ νευρώδης ἤ φλεβώδης , ὁ μέν ἀνασπάω ἄνω πρός ὁ ἰγνύς , ὅσος μέγας ὁ ἰσχίον ἔχω , ὁ δέ ἐναντίος κατασπάω · ὁ δέ ἔσχατος ἀντικνήμιον σφυρόν , διφυής ἐν ἑκάτερος ὁ σκέλος . ὁ δέ πολυόστεος ὁ σκέλος πούς . οὗτος δέ ὁ μέν ὀπίσθιος μέρος πτέρνα , ὁ δέ ἐμπρόσθιος ὁ πούς ὁ μέν σχίζω δάκτυλος πέντε , ὁ δέ σαρκώδης κάτωθεν στῆθος , ὁ δέ ἄνωθεν ἐν ὁ πρανής νευρώδης καί ἀνώνυμος . δάκτυλος δέ ὁ μέν ὄνυξ , ὁ δέ καμπή · πᾶς δέ ὁ ὄνυξ ἐπί ἄκρον · μονόκαμπτος δέ πᾶς ὁ κάτω δάκτυλος . ὁ δέ πούς ὅσος ὁ ἐντός παχύς καί μή κοῖλος , ἀλλά βαίνω ὅλος , πανοῦργος . κοινός δέ μηρός καί κνήμη γόνυ καμπή . οὗτος μέν οὖν ὁ μέρος κοινός καί ἄρσην καί θῆλυς . ὁ δέ θέσις ὁ μέρος πρός ὁ ἄνω καί κάτω καί πρόσθιος καί ὀπίσθιος καί δεξιός καί ἀριστερός ὡς ἔχω , φανερός μέν ἄν εἰμί δοκέω ὁ ἔξωθεν κατά ὁ αἴσθησις , οὐ μήν ἀλλά διά ὁ αὐτός αἰτία λεκτέος διά ὅς καί ὁ πρότερος λέγω , ἵνα περαίνω ὁ ἐφεξῆς , καί καταριθμέω ὅπως ἥσσων λανθάνω ὁ μή ὁ αὐτός ἔχω τρόπος ἐπί τε ὁ ἄλλος ζῷον καί ἐπί ὁ ἄνθρωπος . μάλα δέ ἔχω διορίζω πρός ὁ κατά φύσις τόπος ὁ ἄνω καί κάτω ἄνθρωπος ὁ ἄλλος ζῷον · ὁ τε γάρ ἄνω καί κάτω πρός ὁ ὁ πᾶς ἄνω καί κάτω τάσσω . ὁ αὐτός τρόπος καί ὁ πρόσθιος καί ὁ ὀπίσθιος καί ὁ δεξιός καί ὁ ἀριστερός κατά φύσις ἔχω . ὁ δέ ἄλλος ζῷον ὁ μέν οὐ ἔχω , ὁ δέ ἔχω μέν συγχέω δέ ἔχω μάλα . ὁ μέν οὖν κεφαλή πᾶς ἄνω πρός ὁ σῶμα ὁ ἑαυτοῦ · ὁ δέ ἄνθρωπος μόνος , ὥσπερ λέγω , πρός ὁ ὁ ὅλος τελειόω ἔχω οὗτος ὁ μόριον . μετά δέ ὁ κεφαλή εἰμί ὁ αὐχήν , εἶτα στῆθος καί νῶτον , ὁ μέν ἐκ ὁ πρόσθεν ὁ δέ ἐκ ὁ ὄπισθεν . καί ἔχω οὗτος γαστήρ καί ὀσφῦς καί αἰδοῖον καί ἰσχίον , εἶτα μηρός καί κνήμη , τελευταῖος δέ πούς . εἰς ὁ πρόσθεν δέ καί ὁ σκέλος ὁ κάμψις ἔχω , ἐπί ὅς καί ὁ πορεία , καί ὁ πούς ὁ κινητικός μέρος καί ὁ κάμψις · ὁ δέ πτέρνα ἐκ ὁ ὄπισθεν · ὁ δέ σφυρόν ἑκάτερος κατά ὁ οὖς . ἐκ δέ ὁ πλάγιον ὁ δεξιός καί ὁ ἀριστερός ὁ βραχίων , ὁ κάμψις ἔχω εἰς ὁ ἐντός , ὥστε ὁ κυρτός ὁ σκέλος καί ὁ βραχίων πρός ἀλλήλων εἰμί ἐπί ἄνθρωπος μάλα . ὁ δέ αἴσθησις καί ὁ αἰσθητήριον , ὀφθαλμός καί μυκτήρ καί γλῶσσα , ἐπί αὐτός καί εἰς ὁ πρόσθιος ἔχω · ὁ δέ ἀκοή καί ὁ αἰσθητήριον αὐτός καί ὁ οὖς ἐκ ὁ πλάγιος μέν , ἐπί ὁ αὐτός δέ περιφέρεια ὁ ὄμμα . ὁ δέ ὄμμα ἐλαχύς κατά μέγεθος διΐστημι ἄνθρωπος ὁ ζῷον . ἔχω δέ ἀκριβής ἄνθρωπος ὁ αἴσθησις ὁ ἁφή , δεύτερος δέ ὁ γεῦσις · ἐν δέ ὁ ἄλλος λείπω πολύς .