aristoteles-et-corpus-aristotelicum.ethica-nicomachea 8.7
ἕτερον δʼ ἐστὶ φιλίας εἶδος τὸ καθʼ ὑπεροχήν , οἷον πατρὶ πρὸς υἱὸν καὶ ὅλως πρεσβυτέρῳ πρὸς νεώτερον , ἀνδρί τε πρὸς γυναῖκα καὶ παντὶ ἄρχοντι πρὸς ἀρχόμενον . διαφέρουσι δʼ αὗται καὶ ἀλλήλων · οὐ γὰρ ἡ αὐτὴ γονεῦσι πρὸς τέκνα καὶ ἄρχουσι πρὸς ἀρχομένους , ἀλλʼ οὐδὲ πατρὶ πρὸς υἱὸν καὶ υἱῷ πρὸς πατέρα , οὐδʼ ἀνδρὶ πρὸς γυναῖκα καὶ γυναικὶ πρὸς ἄνδρα . ἑτέρα γὰρ ἑκάστου τούτων ἀρετὴ καὶ τὸ ἔργον , ἕτερα δὲ καὶ διʼ ἃ φιλοῦσιν · ἕτεραι οὖν καὶ αἱ φιλήσεις καὶ αἱ φιλίαι . ταὐτὰ μὲν δὴ οὔτε γίνεται ἑκατέρῳ παρὰ θατέρου οὔτε δεῖ ζητεῖν · ὅταν δὲ γονεῦσι μὲν τέκνα ἀπονέμῃ ἃ δεῖ τοῖς γεννήσασι , γονεῖς δὲ ἃ δεῖ τοῖς τέκνοις , μόνιμος ἡ τῶν τοιούτων καὶ ἐπιεικὴς ἔσται φιλία . ἀνάλογον δʼ ἐν πάσαις ταῖς καθʼ ὑπεροχὴν οὔσαις φιλίαις καὶ τὴν φίλησιν δεῖ γίνεσθαι , οἷον τὸν ἀμείνω μᾶλλον φιλεῖσθαι ἢ φιλεῖν , καὶ τὸν ὠφελιμώτερον , καὶ τῶν ἄλλων ἕκαστον ὁμοίως · ὅταν γὰρ κατʼ ἀξίαν ἡ φίλησις γίνηται , τότε γίνεταί πως ἰσότης , ὃ δὴ τῆς φιλίας εἶναι δοκεῖ . οὐχ ὁμοίως δὲ τὸ ἴσον ἔν τε τοῖς δικαίοις καὶ ἐν τῇ φιλίᾳ φαίνεται ἔχειν · ἔστι γὰρ ἐν μὲν τοῖς δικαίοις ἴσον πρώτως τὸ κατʼ ἀξίαν , τὸ δὲ κατὰ ποσὸν δευτέρως , ἐν δὲ τῇ φιλίᾳ τὸ μὲν κατὰ ποσὸν πρώτως , τὸ δὲ κατʼ ἀξίαν δευτέρως . δῆλον δʼ , ἂν πολὺ διάστημα γένηται ἀρετῆς ἢ κακίας ἢ εὐπορίας ἤ τινος ἄλλου · οὐ γὰρ ἔτι φίλοι εἰσὶν ἀλλʼ οὐδʼ ἀξιοῦσιν . ἐμφανέστατον δὲ τοῦτʼ ἐπὶ τῶν θεῶν · πλεῖστον γὰρ οὗτοι πᾶσι τοῖς ἀγαθοῖς ὑπερέχουσιν . δῆλον δὲ καὶ ἐπὶ τῶν βασιλέων · οὐδὲ γὰρ τούτοις ἀξιοῦσιν εἶναι φίλοι οἱ πολὺ καταδεέστεροι , οὐδὲ τοῖς ἀρίστοις ἢ σοφωτάτοις οἱ μηδενὸς ἄξιοι . ἀκριβὴς μὲν οὖν ἐν τοῖς τοιούτοις οὐκ ἔστιν ὁρισμός , ἕως τίνος οἱ φίλοι · πολλῶν γὰρ ἀφαιρουμένων ἔτι μένει , πολὺ δὲ χωρισθέντος , οἷον τοῦ θεοῦ , οὐκέτι . ὅθεν καὶ ἀπορεῖται , μή ποτʼ οὐ βούλονται οἱ φίλοι τοῖς φίλοις τὰ μέγιστα τῶν ἀγαθῶν , οἷον θεοὺς εἶναι · οὐ γὰρ ἔτι φίλοι ἔσονται αὐτοῖς , οὐδὲ δὴ ἀγαθά · οἱ γὰρ φίλοι ἀγαθά . εἰ δὴ καλῶς εἴρηται ὅτι ὁ φίλος τῷ φίλῳ βούλεται τἀγαθὰ ἐκείνου ἕνεκα , μένειν ἂν δέοι οἷός ποτʼ ἐστὶν ἐκεῖνος · ἀνθρώπῳ δὴ ὄντι βουλήσεται τὰ μέγιστα ἀγαθά . ἴσως δʼ οὐ πάντα · αὑτῷ γὰρ μάλισθʼ ἕκαστος βούλεται τἀγαθά .
Lemmas: ἕτερος δέ εἰμί φιλία εἶδος ὁ κατά ὑπεροχή , οἷος πατήρ πρός υἱός καί ὅλος πρέσβυς πρός νέος , ἀνήρ τε πρός γυνή καί πᾶς ἄρχων πρός ἄρχω . διαφέρω δέ οὗτος καί ἀλλήλων · οὐ γάρ ὁ αὐτός γονεύς πρός τέκνον καί ἄρχω πρός ἄρχω , ἀλλά οὐδέ πατήρ πρός υἱός καί υἱός πρός πατήρ , οὐδέ ἀνήρ πρός γυνή καί γυνή πρός ἀνήρ . ἕτερος γάρ ἕκαστος οὗτος ἀρετή καί ὁ ἔργον , ἕτερος δέ καί διά ὅς φιλέω · ἕτερος οὖν καί ὁ φίλησις καί ὁ φιλία . αὐτός μέν δή οὔτε γίγνομαι ἑκάτερος παρά ἕτερος οὔτε δέω ζητέω · ὅταν δέ γονεύς μέν τέκνον ἀπονέμω ὅς δέω ὁ γεννάω , γονεύς δέ ὅς δέω ὁ τέκνον , μόνιμος ὁ ὁ τοιοῦτος καί ἐπιεικής εἰμί φιλία . ἀνάλογος δέ ἐν πᾶς ὁ κατά ὑπεροχή εἰμί φιλία καί ὁ φίλησις δέω γίγνομαι , οἷος ὁ ἀγαθός μάλα φιλέω ἤ φιλέω , καί ὁ ὠφέλιμος , καί ὁ ἄλλος ἕκαστος ὅμοιος · ὅταν γάρ κατά ἀξία ὁ φίλησις γίγνομαι , τότε γίγνομαι πως ἰσότης , ὅς δή ὁ φιλία εἰμί δοκέω . οὐ ὅμοιος δέ ὁ ἴσος ἐν τε ὁ δίκαιος καί ἐν ὁ φιλία φαίνω ἔχω · εἰμί γάρ ἐν μέν ὁ δίκαιος ἴσος πρῶτος ὁ κατά ἀξία , ὁ δέ κατά ποσός δεύτερος , ἐν δέ ὁ φιλία ὁ μέν κατά ποσός πρῶτος , ὁ δέ κατά ἀξία δεύτερος . δῆλος δέ , ἐάν πολύς διάστημα γίγνομαι ἀρετή ἤ κακία ἤ εὐπορία ἤ τις ἄλλος · οὐ γάρ ἔτι φίλος εἰμί ἀλλά οὐδέ ἀξιόω . ἐμφανής δέ οὗτος ἐπί ὁ θεός · πολύς γάρ οὗτος πᾶς ὁ ἀγαθός ὑπερέχω . δῆλος δέ καί ἐπί ὁ βασιλεύς · οὐδέ γάρ οὗτος ἀξιόω εἰμί φίλος ὁ πολύς καταδεής , οὐδέ ὁ ἀγαθός ἤ σοφός ὁ μηδείς ἄξιος . ἀκριβής μέν οὖν ἐν ὁ τοιοῦτος οὐ εἰμί ὁρισμός , ἕως τίς ὁ φίλος · πολύς γάρ ἀφαιρέω ἔτι μένω , πολύς δέ χωρίζω , οἷος ὁ θεός , οὐκέτι . ὅθεν καί ἀφοράω , μή ποτέ οὐ βούλομαι ὁ φίλος ὁ φίλος ὁ μέγας ὁ ἀγαθός , οἷος θεός εἰμί · οὐ γάρ ἔτι φίλος εἰμί αὐτός , οὐδέ δή ἀγαθός · ὁ γάρ φίλος ἀγαθός . εἰ δή καλός λέγω ὅτι ὁ φίλος ὁ φίλος βούλομαι ἀγαθός ἐκεῖνος ἕνεκα , μένω ἄν δέω οἷος ποτέ εἰμί ἐκεῖνος · ἄνθρωπος δή εἰμί βούλομαι ὁ μέγας ἀγαθός . ἴσως δέ οὐ πᾶς · ἑαυτοῦ γάρ μάλα ἕκαστος βούλομαι ἀγαθός .