aristoteles-et-corpus-aristotelicum.ethica-eudemia 8.2
ἐπεὶ δʼ οὐ μόνον ἡ φρόνησις ποιεῖ τὴν εὐπραγίαν καὶ ἀρετή , ἀλλὰ φαμὲν καὶ τοὺς εὐτυχεῖς εὖ πράττειν ὡς καὶ τῆς εὐτυχίας ποιούσης εὐπραγίαν καὶ τὰ αὐτὰ τῆς ἐπιστήμης , σκεπτέον ἆρʼ ἐστι φύσει ὃ μὲν εὐτυχὴς ὃ δʼ ἀτυχής , ἢ οὔ , καὶ πῶς ἔχει περὶ τούτων . ὅτι μὲν γάρ εἰσί τινες εὐτυχεῖς ὁρῶμεν . ἄφρονες γὰρ ὄντες κατορθοῦσι πολλά , ἐν οἷς ἡ τύχη κυρία · ἔτι δὲ καὶ ἐν οἷς τέχνη ἐστί , πολὺ μέντοι καὶ τύχης ἐνυπάρχει , οἷον ἐν στρατηγίᾳ καὶ κυβερνητικῇ . πότερον οὖν ἀπό τινος ἕξεως οὗτοί εἰσιν , ἢ οὐ τῷ αὐτοὶ ποιοί τινες εἶναι πρακτικοί εἰσι τῶν εὐτυχημάτων ; νῦν μὲν γὰρ οὕτως οἴονται ὡς φύσει τινῶν ὄντων · ἡ δὲ φύσις ποιούς τινας ποιεῖ , καὶ εὐθὺς ἐκ γενετῆς διαφέρουσιν , ὥσπερ οἳ μὲν γλαυκοὶ οἳ δὲ μελανόμματοι τῷ τὸ δεῖν τοιονδὶ κατὰ τὸ εἶναι τοιονδὶ ἔχειν , οὕτω καὶ οἱ εὐτυχεῖς καὶ ἀτυχεῖς . ὅτι μὲν γὰρ οὐ φρονήσει κατορθοῦσι , δῆλον . οὐ γὰρ ἄλογος φρόνησις , ἀλλʼ ἔχει λόγον διὰ τί οὕτως πράττει , οἳ δʼ οὐκ ἂν ἔχοιεν εἰπεῖν διὰ τί κατορθοῦσι ( τέχνη γὰρ ἂν ἦν ) · ἔτι δὲ φανερὸν ὅτι ὄντες ἄφρονες , οὐχ ὅτι περὶ ἄλλα ( τοῦτο μὲν γὰρ οὐθὲν ἄτοπον · οἷον Ἱπποκράτης γεωμετρικὸς ὤν , ἀλλὰ περὶ τὰ ἄλλα ἐδόκει βλὰξ καὶ ἄφρων εἶναι , καὶ πολὺ χρυσίον πλέων ἀπώλεσεν ὑπὸ τῶν ἐν Βυζαντίῳ πεντηκοστολόγων διʼ εὐήθειαν , ὡς λέγουσιν ) ἀλλʼ ὅτι καὶ ἐν οἷς εὐτυχοῦσιν ἄφρονες . περὶ γὰρ ναυκληρίαν οὐχ οἱ δεινότατοι εὐτυχεῖς , ἀλλʼ ὥσπερ ἐν κύβων πτώσει ὃ μὲν οὐδέν , ἄλλος δὲ βάλλει πολὺ καθʼ ἣν φύσει ἐστὶν εὐτυχής , ἢ τῷ φιλεῖσθαι , ὥσπερ φασίν , ὑπὸ θεοῦ , καὶ ἔξωθέν τι εἶναι τὸ κατορθοῦν . οἷον πλοῖον κακῶς νεναυπηγημένον ἄμεινον πολλάκις πλεῖ , ἀλλʼ οὐ διʼ αὑτό , ἀλλʼ ὅτι ἔχει κυβερνήτην ἀγαθόν , οὗτος εὐτυχὴς τὸν δαίμονʼ ἔχει κυβερνήτην ἀγαθόν . ἀλλʼ ἄτοπον θεὸν ἢ δαίμονα φιλεῖν τὸν τοιοῦτον , ἀλλὰ μὴ τὸν βέλτιστον καὶ τὸν φρονιμώτατον . εἰ δὴ ἀνάγκη ἢ φύσει ἢ νόῳ ἢ ἐπιτροπίᾳ τινὶ κατορθοῦν , τὰ δὲ δύο μὴ ἐστί , φύσει ἂν εἶεν οἱ εὐτυχεῖς . ἀλλὰ μὴν ἥ γε φύσις αἰτία ἢ τοῦ ἀεὶ ὡσαύτως ἢ τοῦ ὡς ἐπὶ τὸ πολύ , ἡ δὲ τύχη τοὐναντίον . εἰ μὲν οὖν τὸ παραλόγως ἐπιτυγχάνειν τύχης δοκεῖ εἶναι , ἀλλʼ εἴπερ διὰ τύχην εὐτυχής , οὐκ ἂν τοιοῦτον εἶναι τὸ αἴτιον , οἷον ἀεὶ τοῦ αὐτοῦ ἢ ὡς ἐπὶ τὸ πολύ . ἔτι εἰ , ὅτι τοιοσδί , ἐπιτυγχάνει ἢ ἀποτυγχάνει , ὥσπερ , ὅτι γλαυκός , οὐκ ὀξὺ ὁρᾷ , οὐ τύχη αἰτία ἀλλὰ φύσις · οὐκ ἄρα ἐστὶν εὐτυχὴς ἀλλʼ οἷον εὐφυής . ὥστε τοῦτʼ ἂν εἴη λεκτέον , ὅτι οὓς λέγομεν εὐτυχεῖς , οὐ διὰ τύχην εἰσίν . οὐκ ἄρα εἰσὶν εὐτυχεῖς · τύχης γάρ , ὅσων αἰτία τύχη ἀγαθὴ ἀγαθῶν . εἰ δʼ οὕτως , πότερον οὐκ ἔσται τύχη ὅλως , ἢ ἔσται μέν , ἀλλʼ οὐκ αἰτία ; ἀλλʼ ἀνάγκη καὶ εἶναι καὶ αἰτίαν εἶναι . ἔσται ἄρα καὶ ἀγαθῶν τισιν αἰτία ἢ κακῶν . εἰ δʼ ὅλως ἐξαιρετέον καὶ οὐδὲν ἀπὸ τύχης φατέον γίνεσθαι , ἀλλʼ ἡμεῖς ἄλλης οὔσης αἰτίας διὰ τὸ μὴ ὁρᾶν τύχην εἶναί φαμεν αἰτίαν ( διὸ καὶ ὁριζόμενοι τὴν τύχην τιθέασιν αἰτίαν ἄλογον ἀνθρωπίνῳ λογισμῷ , ὡς οὔσης τινὸς φύσεως ) · τοῦτο μὲν οὖν ἄλλο πρόβλημʼ ἂν εἴη , ἐπεὶ δὲ ὁρῶμέν τινας ἅπαξ εὐτυχήσαντας , διὰ τί οὐ καὶ πάλιν ἄν ; ἀλλὰ διὰ τὸ ἀποκατορθῶσαι ἕν , καὶ πάλιν . τὸ γὰρ αὐτὸ τοῦτʼ αἴτιον . οὐκ ἄρα ἔσται τύχης τοῦτο , ἀλλʼ ὅταν τὸ αὐτὸ ἀποβαίνῃ , ἀπείρων καὶ ἀορίστων , ἔσται μὲν τὸ ἀγαθὸν ἢ κακόν , ἐπιστήμη δʼ οὐκ ἔσται αὐτοῦ διʼ ἀπειρίαν , ἐπεὶ ἐμάνθανον ἄν τινες εὐτυχεῖν , ἢ καὶ πᾶσαι ἂν αἱ ἐπιστῆμαι , ὥσπερ ἔφη Σωκράτης , εὐτυχίαι ἦσαν . τί οὖν κωλύει συμβῆναί τινι ἐφεξῆς τὰ τοιαῦτα πολλάκις , οὐχ ὅτι οὕτως δεῖ , ἀλλʼ οἷον ἂν εἴη τὸ κύβους ἀεὶ μακαρίαν βάλλειν ; τί δὲ δή ; ἆρʼ οὐκ ἔνεισιν ὁρμαὶ ἐν τῇ ψυχῇ αἱ μὲν ἀπὸ λογισμοῦ , αἱ δὲ ἀπὸ ὀρέξεως ἀλόγου , καὶ πρότεραι αὗται ; εἰ γάρ ἐστι φύσει ἡ διʼ ἐπιθυμίαν ἡδέος ὄρεξις , φύσει γε ἐπὶ τὸ ἀγαθὸν βαδίζοι ἂν πᾶν . εἰ δή τινές εἰσιν εὐφυεῖς ὥσπερ οἱ ἄδικοι οὐκ ἐπιστάμενοι ᾄδειν , οὕτως εὖ πεφύκασι καὶ ἄνευ λόγου ὁρμῶσιν , ἡ φύσις πέφυκε , καὶ ἐπιθυμοῦσι καὶ τούτου καὶ τότε καὶ οὕτως ὡς δεῖ καὶ οὗ δεῖ καὶ ὅτε , οὗτοι κατορθώσουσι , κἂν τύχωσιν ἄφρονες ὄντες καὶ ἄλογοι , ὥσπερ καὶ εὖ ἔσονται οὐ διδασκαλικοὶ ὄντες . οἱ δέ γε τοιοῦτοι εὐτυχεῖς , ὅσοι ἄνευ λόγου κατορθοῦσιν ὡς ἐπὶ τὸ πολύ . φύσει ἄρα οἱ εὐτυχεῖς εἶεν ἄν . ἢ πλεοναχῶς λέγεται ἡ εὐτυχία ; τὰ μὲν γὰρ πράττεται ἀπὸ τῆς ὁρμῆς καὶ προελομένων πρᾶξαι , τὰ δʼ οὔ , ἀλλὰ τοὐναντίον . καὶ ἐν ἐκείνοις , ἐν οἷς κακῶς λογίσασθαι δοκοῦσι , κατορθοῦντας καὶ εὐτυχῆσαι φαμέν · καὶ πάλιν ἐν τούτοις , εἰ ἐβουλεύοντο ἂν ἢ ἔλαττον ἔλαβον τἀγαθόν . ἐκείνους μὲν τοίνυν εὐτυχεῖν διὰ φύσιν ἐνδέχεται ( ἡ γὰρ ὁρμὴ καὶ ὄρεξις οὖσα οὗ ἔδει κατώρθωσεν , ὁ δὲ λογισμὸς ἦν ἠλίθιος · καὶ τοὺς μὲν ἐνταῦθα , ὅταν μὲν λογισμὸς μὴ δοκῶν ὀρθὸς εἶναι , τύχη δʼ αὐτοῦ αἰτία οὖσα , αὐτὴ ὀρθὴ οὖσα ἔσωσεν , ἀλλʼ ἐνίοτε διʼ ἐπιθυμίαν ἐλογίσατο πάλιν οὕτω καὶ ἠτύχησεν ) · ἐν δὲ δὴ τοῖς ἑτέροις πῶς ἔσται ἡ εὐτυχία κατʼ εὐφυΐαν ὀρέξεως καὶ ἐπιθυμίας ; ἀλλὰ μὴν ἡ ἐνταῦθα εὐτυχία καὶ τύχη διττή , κἀκεῖ ἡ αὐτή , ἢ πλείους αἱ εὐτυχίαι . ἐπεὶ δʼ ὁρῶμεν παρὰ πάσας τὰς ἐπιστήμας καὶ τοὺς λογισμοὺς τοὺς ὀρθοὺς εὐτυχοῦντας τινάς , δῆλον ὅτι ἕτερον ἄν τι εἴη τὸ αἴτιον τῆς εὐτυχίας . ἐκείνη δὲ πότερον εὐτυχία ἢ οὐκ ἔστιν , ἣ ἐπεθύμησεν ὧν ἔδει καὶ ὅτε ἔδει το λογισμὸς ἀνθρώπινος οὐκ ἂν τούτου εἴη . οὐ γὰρ δὴ πάμπαν ἀλόγιστον τοῦτο , οὐδὲ φυσική ἐστιν ἡ ἐπιθυμία , ἀλλὰ διαφθείρεται ὑπὸ τινός . εὐτυχεῖν μὲν οὖν δοκεῖ , ὅτι ἡ τύχη τῶν παρὰ λόγον αἰτία , τοῦτο δὲ παρὰ λόγον ( παρὰ γὰρ τὴν ἐπιστήμην καὶ τὸ καθόλου ) · ἀλλʼ , ὡς ἔοικεν , οὐκ ἀπὸ τύχης , ἀλλὰ δοκεῖ διὰ τοῦτο . ὥσθʼ οὗτος μὲν ὁ λόγος οὐ δείκνυσιν ὅτι φύσει εὐτυχεῖν , ἀλλʼ ὅτι οὐ πάντες οἱ δοκοῦντες εὐτυχεῖν διὰ τύχην κατορθοῦσιν , ἀλλὰ διὰ φύσιν · οὐδʼ ὅτι οὐδέν ἐστι τύχη αἰτία οὐθενὸς δείκνυσιν , ἀλλʼ οὐ τῶν πάντων ὧν δοκεῖ . τοῦτο μέντʼ ἂν ἀπορήσειέ τις , ἆρʼ αὐτοῦ τούτου τύχη αἰτία , τοῦ ἐπιθυμῆσαι οὗ δεῖ καὶ ὅτε δεῖ . ἢ οὕτως γε πάντων ἔσται ; καὶ γὰρ τοῦ νοῆσαι καὶ βουλεύσασθαι · οὐ γὰρ δὴ ἐβουλεύσατο βουλευσάμενος , καὶ τοῦτʼ ἐβουλεύσατο , ἀλλʼ ἔστιν ἀρχή τις , οὐδʼ ἐνόησε νοήσας πρότερον ἢ νοῆσαι , καὶ τοῦτο εἰς ἄπειρον . οὐκ ἄρα τοῦ νοῆσαι ὁ νοῦς ἀρχή , οὐδὲ τοῦ βουλεύσασθαι βουλή . τί οὖν ἄλλο πλὴν τύχη ; ὥστʼ ἀπὸ τύχης ἅπαντα ἔσται . ἢ ἔστι τις ἀρχὴ ἧς οὐκ ἔστιν ἄλλη ἔξω , αὕτη δὲ τοιαύτη τῷ εἶναι τὸ τοιοῦτο δύναται ποιεῖν ; τὸ δὲ ζητούμενον τοῦτʼ ἐστί , τίς ἡ τῆς κινήσεως ἀρχὴ ἐν τῇ ψυχῇ . δῆλον δὴ ὥσπερ ἐν τῷ ὅλῳ θεός , κἀν ἐκείνῳ . κινεῖ γάρ πως πάντα τὸ ἐν ἡμῖν θεῖον · λόγου δʼ ἀρχὴ οὐ λόγος , ἀλλά τι κρεῖττον · τί οὖν ἂν κρεῖττον καὶ ἐπιστήμης εἴη καὶ νοῦ πλὴν θεός ; ἡ γὰρ ἀρετὴ τοῦ νοῦ ὄργανον · καὶ διὰ τοῦτο , ὃ οἱ πάλαι ἔλεγον , εὐτυχεῖς καλοῦνται οἳ ἂν ὁρμήσωσι , κατορθοῦσιν ἄλογοι ὄντες , καὶ βουλεύεσθαι οὐ συμφέρει αὐτοῖς . ἔχουσι γὰρ ἀρχὴν τοιαύτην ἣ κρείττων τοῦ νοῦ καὶ τῆς βουλεύσεως ʽοἳ δὲ τὸν λόγον · τοῦτο δʼ οὐκ ἔχουσἰ καὶ ἐνθουσιασμόν , τοῦτο δʼ οὐ δύνανται . ἄλογοι γὰρ ὄντες ἐπιτυγχάνουσι · καὶ τούτων φρονίμων καὶ σοφῶν ταχεῖαν εἶναι τὴν μαντικήν , καὶ μόνον οὐ τὴν ἀπὸ τοῦ λόγου δεῖ ἀπολαβεῖν , ἀλλʼ οἳ μὲν διʼ ἐμπειρίαν , οἳ δὲ διὰ συνήθειάν τε ἐν τῷ σκοπεῖν χρῆσθαι · τῷ θεῷ δὲ αὗται . τοῦτο καὶ εὖ ὁρᾷ καὶ τὸ μέλλον καὶ τὸ ὄν , καὶ ὧν ἀπολύεται ὁ λόγος οὗτος . διὸ οἱ μελαγχολικοὶ καὶ εὐθυόνειροι . ἔοικε γὰρ ἡ ἀρχὴ ἀπολυομένου τοῦ λόγου ἰσχύειν μᾶλλον · καὶ ὥσπερ οἱ τυφλοὶ μνημονεύουσι μᾶλλον ἀπολυθέντες τοῦ πρὸς τοῖς ὁρατοῖς , τῷ ἐρρωμενέστερον εἶναι τὸ μνημονεῦον . φανερὸν δὴ ὅτι δύο εἴδη εὐτυχίας , ἣ μὲν θεία ( διὸ καὶ δοκεῖ ὁ εὐτυχὴς διὰ θεὸν κατορθοῦν ) ἣ δὲ φύσει . οὗτος δέ ἐστιν ὁ κατὰ τὴν ὁρμὴν διορθωτικός , ὁ δʼ ἕτερος ὁ παρὰ τὴν ὁρμήν · ἄλογοι δʼ ἀμφότεροι . καὶ ἣ μὲν συνεχὴς εὐτυχία μᾶλλον , αὕτη δὲ οὐ συνεχής .
Lemmas: ἐπεί δέ οὐ μόνος ὁ φρόνησις ποιέω ὁ εὐπραγία καί ἀρετή , ἀλλά φημί καί ὁ εὐτυχής εὖ πράσσω ὡς καί ὁ εὐτυχία ποιέω εὐπραγία καί ὁ αὐτός ὁ ἐπιστήμη , σκοπέω ἆρα εἰμί φύσις ὁ μέν εὐτυχής ὁ δέ ἀτυχής , ἤ οὐ , καί πῶς ἔχω περί οὗτος . ὅτι μέν γάρ εἰμί τις εὐτυχής ὁράω . ἄφρων γάρ εἰμί κατορθόω πολύς , ἐν ὅς ὁ τύχη κύριος · ἔτι δέ καί ἐν ὅς τέχνη εἰμί , πολύς μέντοι καί τύχη ἐν-ὑπάρχω , οἷος ἐν στρατηγία καί κυβερνητικός . πότερος οὖν ἀπό τις ἕξις οὗτος εἰμί , ἤ οὐ ὁ αὐτός ποιός τις εἰμί πρακτικός εἰμί ὁ εὐτύχημα ; νῦν μέν γάρ οὕτως οἴομαι ὡς φύσις τις εἰμί · ὁ δέ φύσις ποιός τις ποιέω , καί εὐθύς ἐκ γενετή διαφέρω , ὥσπερ ὁ μέν γλαυκός ὁ δέ μελανόμματος ὁ ὁ δέω τοονδ́ς κατά ὁ εἰμί τοονδ́ς ἔχω , οὕτως καί ὁ εὐτυχής καί ἀτυχής . ὅτι μέν γάρ οὐ φρόνησις κατορθόω , δῆλος . οὐ γάρ ἄλογος φρόνησις , ἀλλά ἔχω λόγος διά τίς οὕτως πράσσω , ὁ δέ οὐ ἄν ἔχω λέγω διά τίς κατορθόω ( τέχνη γάρ ἄν εἰμί ) · ἔτι δέ φανερός ὅτι εἰμί ἄφρων , οὐ ὅτι περί ἄλλος ( οὗτος μέν γάρ οὐδείς ἄτοπος · οἷος Ἱπποκράτης γεωμετρικός εἰμί , ἀλλά περί ὁ ἄλλος δοκέω βλάξ καί ἄφρων εἰμί , καί πολύς χρυσίον πλέω ἀπόλλυμι ὑπό ὁ ἐν Βυζάντιον πεντηκοστολόγος διά εὐήθεια , ὡς λέγω ) ἀλλά ὅτι καί ἐν ὅς εὐτυχέω ἄφρων . περί γάρ ναυκληρία οὐ ὁ δεινός εὐτυχής , ἀλλά ὥσπερ ἐν κύβος πτῶσις ὁ μέν οὐδείς , ἄλλος δέ βάλλω πολύς κατά ὅς φύσις εἰμί εὐτυχής , ἤ ὁ φιλέω , ὥσπερ φημί , ὑπό θεός , καί ἔξωθεν τις εἰμί ὁ κατορθόω . οἷος πλοῖον κακός ναυπηγέω ἀγαθός πολλάκις πλέω , ἀλλά οὐ διά ἑαυτοῦ , ἀλλά ὅτι ἔχω κυβερνήτης ἀγαθός , οὗτος εὐτυχής ὁ δαίμων ἔχω κυβερνήτης ἀγαθός . ἀλλά ἄτοπος θεός ἤ δαίμων φιλέω ὁ τοιοῦτος , ἀλλά μή ὁ ἀγαθός καί ὁ φρόνιμος . εἰ δή ἀνάγκη ἤ φύσις ἤ νόος ἤ ἐπιτροπία τις κατορθόω , ὁ δέ δύο μή εἰμί , φύσις ἄν εἰμί ὁ εὐτυχής . ἀλλά μήν ὁ γε φύσις αἴτιος ἤ ὁ ἀεί ὡσαύτως ἤ ὁ ὡς ἐπί ὁ πολύς , ὁ δέ τύχη ἐναντίος . εἰ μέν οὖν ὁ παράλογος ἐπιτυγχάνω τύχη δοκέω εἰμί , ἀλλά εἴπερ διά τύχη εὐτυχής , οὐ ἄν τοιοῦτος εἰμί ὁ αἴτιος , οἷος ἀεί ὁ αὐτός ἤ ὡς ἐπί ὁ πολύς . ἔτι εἰ , ὅτι τοιοσδί , ἐπιτυγχάνω ἤ ἀποτυγχάνω , ὥσπερ , ὅτι γλαυκός , οὐ ὀξύς ὁράω , οὐ τύχη αἴτιος ἀλλά φύσις · οὐ ἄρα εἰμί εὐτυχής ἀλλά οἷος εὐφυής . ὥστε οὗτος ἄν εἰμί λεκτέος , ὅτι ὅς λέγω εὐτυχής , οὐ διά τύχη εἰμί . οὐ ἄρα εἰμί εὐτυχής · τύχη γάρ , ὅσος αἰτία τύχη ἀγαθός ἀγαθός . εἰ δέ οὕτως , πότερος οὐ εἰμί τύχη ὅλος , ἤ εἰμί μέν , ἀλλά οὐ αἴτιος ; ἀλλά ἀνάγκη καί εἰμί καί αἰτία εἰμί . εἰμί ἄρα καί ἀγαθός τις αἰτία ἤ κακός . εἰ δέ ὅλος ἐξαιρετέος καί οὐδείς ἀπό τύχη φημί γίγνομαι , ἀλλά ἐγώ ἄλλος εἰμί αἰτία διά ὁ μή ὁράω τύχη εἰμί φημί αἰτία ( διό καί ὁρίζω ὁ τύχη τίθημι αἰτία ἄλογος ἀνθρώπινος λογισμός , ὡς εἰμί τις φύσις ) · οὗτος μέν οὖν ἄλλος πρόβλημα ἄν εἰμί , ἐπεί δέ ὁράω τις ἅπαξ εὐτυχέω , διά τίς οὐ καί πάλιν ἄν ; ἀλλά διά ὁ ἀποκατορθόω εἷς , καί πάλιν . ὁ γάρ αὐτός οὗτος αἴτιος . οὐ ἄρα εἰμί τύχη οὗτος , ἀλλά ὅταν ὁ αὐτός ἀποβαίνω , ἄπειρος καί ἀόριστος , εἰμί μέν ὁ ἀγαθός ἤ κακός , ἐπιστήμη δέ οὐ εἰμί αὐτός διά ἀπειρία , ἐπεί μανθάνω ἄν τις εὐτυχέω , ἤ καί πᾶς ἄν ὁ ἐπιστήμη , ὥσπερ φημί Σωκράτης , εὐτυχία εἰμί . τίς οὖν κωλύω συμβαίνω τις ἐφεξῆς ὁ τοιοῦτος πολλάκις , οὐ ὅτι οὕτως δέω , ἀλλά οἷος ἄν εἰμί ὁ κύβος ἀεί μακάριος βάλλω ; τίς δέ δή ; ἆρα οὐ ἔνειμι ὁρμή ἐν ὁ ψυχή ὁ μέν ἀπό λογισμός , ὁ δέ ἀπό ὄρεξις ἄλογος , καί πρότερος οὗτος ; εἰ γάρ εἰμί φύσις ὁ διά ἐπιθυμία ἡδύς ὄρεξις , φύσις γε ἐπί ὁ ἀγαθός βαδίζω ἄν πᾶς . εἰ δή τις εἰμί εὐφυής ὥσπερ ὁ ἄδικος οὐ ἐπίσταμαι ἀείδω , οὕτως εὖ φύω καί ἄνευ λόγος ὁρμάω , ὁ φύσις φύω , καί ἐπιθυμέω καί οὗτος καί τότε καί οὕτως ὡς δέω καί ὅς δέω καί ὅτε , οὗτος κατορθόω , ἐάν τυγχάνω ἄφρων εἰμί καί ἄλογος , ὥσπερ καί εὖ εἰμί οὐ διδασκαλικός εἰμί . ὁ δέ γε τοιοῦτος εὐτυχής , ὅσος ἄνευ λόγος κατορθόω ὡς ἐπί ὁ πολύς . φύσις ἄρα ὁ εὐτυχής εἰμί ἄν . ἤ πλεοναχός λέγω ὁ εὐτυχία ; ὁ μέν γάρ πράσσω ἀπό ὁ ὁρμή καί προαιρέω πράσσω , ὁ δέ οὐ , ἀλλά ἐναντίος . καί ἐν ἐκεῖνος , ἐν ὅς κακός λογίζομαι δοκέω , κατορθόω καί εὐτυχέω φημί · καί πάλιν ἐν οὗτος , εἰ βουλεύω ἄν ἤ ἐλαχύς λαμβάνω ἀγαθός . ἐκεῖνος μέν τοίνυν εὐτυχέω διά φύσις ἐνδέχομαι ( ὁ γάρ ὁρμή καί ὄρεξις εἰμί ὅς δέω κατορθόω , ὁ δέ λογισμός εἰμί ἠλίθιος · καί ὁ μέν ἐνταῦθα , ὅταν μέν λογισμός μή δοκέω ὀρθός εἰμί , τύχη δέ αὐτός αἴτιος εἰμί , αὐτός ὀρθός εἰμί σῴζω , ἀλλά ἐνίοτε διά ἐπιθυμία λογίζομαι πάλιν οὕτως καί ἀτυχέω ) · ἐν δέ δή ὁ ἕτερος πῶς εἰμί ὁ εὐτυχία κατά εὐφυΐα ὄρεξις καί ἐπιθυμία ; ἀλλά μήν ὁ ἐνταῦθα εὐτυχία καί τύχη δισσός , ἐκεῖ ὁ αὐτός , ἤ πολύς ὁ εὐτυχία . ἐπεί δέ ὁράω παρά πᾶς ὁ ἐπιστήμη καί ὁ λογισμός ὁ ὀρθός εὐτυχέω τις , δῆλος ὅτι ἕτερος ἄν τις εἰμί ὁ αἴτιος ὁ εὐτυχία . ἐκεῖνος δέ πότερος εὐτυχία ἤ οὐ εἰμί , ὅς ἐπιθυμέω ὅς δέω καί ὅτε δέω το λογισμός ἀνθρώπινος οὐ ἄν οὗτος εἰμί . οὐ γάρ δή πάμπαν ἀλόγιστος οὗτος , οὐδέ φυσικός εἰμί ὁ ἐπιθυμία , ἀλλά διαφθείρω ὑπό τις . εὐτυχέω μέν οὖν δοκέω , ὅτι ὁ τύχη ὁ παρά λόγος αἴτιος , οὗτος δέ παρά λόγος ( παρά γάρ ὁ ἐπιστήμη καί ὁ καθόλου ) · ἀλλά , ὡς ἔοικα , οὐ ἀπό τύχη , ἀλλά δοκέω διά οὗτος . ὥστε οὗτος μέν ὁ λόγος οὐ δείκνυμι ὅτι φύσις εὐτυχέω , ἀλλά ὅτι οὐ πᾶς ὁ δοκέω εὐτυχέω διά τύχη κατορθόω , ἀλλά διά φύσις · οὐδέ ὅτι οὐδείς εἰμί τύχη αἴτιος οὐδείς δείκνυμι , ἀλλά οὐ ὁ πᾶς ὅς δοκέω . οὗτος μέντοι ἄν ἀπορέω τις , ἆρα αὐτός οὗτος τύχη αἴτιος , ὁ ἐπιθυμέω ὅς δέω καί ὅτε δέω . ἤ οὕτως γε πᾶς εἰμί ; καί γάρ ὁ νοέω καί βουλεύω · οὐ γάρ δή βουλεύω βουλεύω , καί οὗτος βουλεύω , ἀλλά εἰμί ἀρχή τις , οὐδέ νοέω νοέω πρότερος ἤ νοέω , καί οὗτος εἰς ἄπειρος . οὐ ἄρα ὁ νοέω ὁ νόος ἀρχή , οὐδέ ὁ βουλεύω βουλή . τίς οὖν ἄλλος πλήν τύχη ; ὥστε ἀπό τύχη ἅπας εἰμί . ἤ εἰμί τις ἀρχή ὅς οὐ εἰμί ἄλλος ἔξω , οὗτος δέ τοιοῦτος ὁ εἰμί ὁ τοιοῦτος δύναμαι ποιέω ; ὁ δέ ζητέω οὗτος εἰμί , τίς ὁ ὁ κίνησις ἀρχή ἐν ὁ ψυχή . δῆλος δή ὥσπερ ἐν ὁ ὅλος θεός , ἐν ἐκεῖνος . κινέω γάρ πως πᾶς ὁ ἐν ἐγώ θεῖος · λόγος δέ ἀρχή οὐ λόγος , ἀλλά τις κρατύς · τίς οὖν ἄν κρατύς καί ἐπιστήμη εἰμί καί νόος πλήν θεός ; ὁ γάρ ἀρετή ὁ νόος ὄργανον · καί διά οὗτος , ὅς ὁ πάλαι λέγω , εὐτυχής καλέω ὅς ἄν ὁρμάω , κατορθόω ἄλογος εἰμί , καί βουλεύω οὐ συμφέρω αὐτός . ἔχω γάρ ἀρχή τοιοῦτος ὅς κρατύς ὁ νόος καί ὁ βούλευσις ὅς δέ ὁ λόγος · οὗτος δέ οὐ ἔχω καί ἐνθουσιασμός , οὗτος δέ οὐ δύναμαι . ἄλογος γάρ εἰμί ἐπιτυγχάνω · καί οὗτος φρόνιμος καί σοφός ταχύς εἰμί ὁ μαντικός , καί μόνος οὐ ὁ ἀπό ὁ λόγος δέω ἀπολαμβάνω , ἀλλά ὁ μέν διά ἐμπειρία , ὁ δέ διά συνήθεια τε ἐν ὁ σκοπέω χράω · ὁ θεός δέ οὗτος . οὗτος καί εὖ ὁράω καί ὁ μέλλω καί ὁ εἰμί , καί ὅς ἀπολύω ὁ λόγος οὗτος . διό ὁ μελαγχολικός καί εὐθυόνειρος . ἔοικα γάρ ὁ ἀρχή ἀπολύω ὁ λόγος ἰσχύω μάλα · καί ὥσπερ ὁ τυφλός μνημονεύω μάλα ἀπολύω ὁ πρός ὁ ὁρατός , ὁ ἐρρωμένος εἰμί ὁ μνημονεύω . φανερός δή ὅτι δύο εἶδος εὐτυχία , ὁ μέν θεῖος ( διό καί δοκέω ὁ εὐτυχής διά θεός κατορθόω ) ὁ δέ φύσις . οὗτος δέ εἰμί ὁ κατά ὁ ὁρμή διορθωτικός , ὁ δέ ἕτερος ὁ παρά ὁ ὁρμή · ἄλογος δέ ἀμφότερος . καί ὁ μέν συνεχής εὐτυχία μάλα , οὗτος δέ οὐ συνεχής .