aristoteles-et-corpus-aristotelicum.ethica-eudemia 7.12
σκεπτέον δὲ καὶ περὶ αὐταρκείας καὶ φιλίας , πῶς ἔχουσι πρὸς τὰς ἀλλήλων δυνάμεις . ἀπορήσειε γὰρ ἄν τις πότερον , εἴ τις εἴη κατὰ πάντα αὐτάρκης , ἔσται τούτῳ φίλος . εἰ κατʼ ἔνδειαν ζητεῖται φίλος καὶ ἔσται ἀγαθὸς αὐταρκέστατος , εἰ ὁ μετʼ ἀρετῆς εὐδαίμων , τί ἂν δέοι φίλου ; οὔτε γὰρ τῶν χρησίμων δεῖσθαι αὐτάρκους οὔτε τῶν εὐφρανούντων οὔτε τοῦ συζῆν · αὐτὸς γὰρ αὑτῷ ἱκανὸς συνεῖναι . μάλιστα δὲ τοῦτο φανερὸν ἐπὶ θεοῦ · δῆλον γὰρ ὡς οὐδενὸς προσδεόμενος οὐδὲ φίλου δεήσεται , οὐδʼ ἔσται αὐτῷ οὔτε μηθὲν δεσπότου . ὥστε καὶ ἄνθρωπος ὁ εὐδαιμονέστατος ἥκιστα δεήσεται φίλου , ἀλλʼ ἢ καθʼ ὅσον ἀδύνατον εἶναι αὐτάρκη . ἀνάγκη ἄρα ἐλαχίστους εἶναι φίλους τῷ ἄριστα ζῶντι , καὶ ἀεὶ ἐλάττους γίνεσθαι , καὶ μὴ σπουδάζειν ὅπως ὦσι φίλοι , ἀλλʼ ὀλιγωρεῖν μὴ μόνον τῶν χρησίμων , ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ συζῆν αἱρετῶν . ἀλλὰ μὴν καὶ τότε φανερὸν ἂν εἶναι δόξειεν ὡς οὐ χρήσεως ἕνεκα ὁ φίλος οὐδʼ ὠφελείας , ἀλλὰ διʼ ἀρετὴν φίλος μόνος . ὅταν γὰρ μηθενὸς ἐνδεεῖς ὦμεν , τότε τοὺς συναπλαυσομένους ζητοῦσι πάντες , καὶ τοὺς εὖ πεισομένους μᾶλλον ἢ τοὺς ποιήσοντας . ἀμείνω δʼ ἔχομεν κρίσιν αὐτάρκεις ὄντες ἢ μετʼ ἐνδείας , ὅτε μάλιστα τῶν συζῆν ἀξίων δεόμεθα φίλων . περὶ δὲ τῆς ἀπορίας ταύτης σκεπτέον , μή ποτε τὸ μέν τι λέγεται καλῶς , τὸ δὲ λανθάνει διὰ τὴν παραβολήν . δῆλον δὲ λαβοῦσι τί τὸ ζῆν τὸ κατʼ ἐνέργειαν , καὶ ὡς τέλος . φανερὸν οὖν ὅτι τὸ αἰσθάνεσθαι καὶ τὸ γνωρίζειν , ὥστε καὶ τὸ συζῆν τὸ συναισθάνεσθαι καὶ τὸ συγγνωρίζειν ἐστίν . ἔστι δὲ τὸ αὑτοῦ αἰσθάνεσθαι καὶ τὸ αὑτὸν γνωρίζειν αἱρετώτατον ἑκάστῳ , καὶ διὰ τοῦτο τοῦ ζῆν πᾶσιν ἔμφυτος ἡ ὄρεξις · τὸ γὰρ ζῆν δεῖ τιθέναι γνῶσιν τινά . εἰ οὖν τις ἀποτέμοι καὶ ποιήσειε τὸ γινώσκειν αὐτὸ καθʼ αὑτὸ καὶ μὴ ( ἀλλὰ τοῦτο μὲν λανθάνει , ὥσπερ ἐν τῷ λόγῳ γέγραπται , τῷ μέντοι πράγματι ἔστι μὴ λανθάνειν ) , οὐθὲν ἂν διαφέροι ἢ τὸ γινώσκειν ἄλλον ἀνθʼ αὑτοῦ · τὸ δʼ ὅμοιον τοῦ ζῆν ἀνθʼ αὑτοῦ ἄλλον . εὐλόγως δὴ τὸ ἑαυτοῦ αἰσθάνεσθαι καὶ γνωρίζειν αἱρετώτερον . δεῖ γὰρ ἅμα συνθεῖναι δύο ἐν τῷ λόγῳ , ὅτι τε τὸ ζῆν αἱρετόν , καὶ ὅτι τὸ ἀγαθόν , καὶ ἐκ τούτων ὅτι τὸ αὐτὸ τοῖς ὑπάρχειν τὴν τοιαύτην φύσιν . εἰ οὖν ἐστιν ἀεὶ τῆς τοιαύτης συστοιχίας ἡ ἑτέρα ἐν τῇ τοῦ αἱρετοῦ τάξει , καὶ τὸ γνωστὸν καὶ τὸ αἰσθητόν ἐστιν ὡς ὅλως εἰπεῖν τῷ κοινωνεῖν τῆς ὡρισμένης φύσεως · ὥστε τὸ αὑτοῦ βούλεσθαι αἰσθάνεσθαι τὸ αὑτὸν εἶναι τοιονδὶ βούλεσθαι ἐστίν . ἐπεὶ οὖν οὐ κατʼ αὐτούς ἐσμεν ἕκαστον τούτων , ἀλλὰ κατὰ μετάληψιν τῶν δυνάμεων ἐν τῷ αἰσθάνεσθαι ἢ γνωρίζειν ( αἰσθανόμενος μὲν γὰρ αἰσθητὸς γίνεται ταύτῃ καὶ κατὰ τοῦτο , καθὰ πρότερον αἰσθάνεται , καὶ ᾗ καὶ οὗ , γνωστὸς δὲ γινώσκων ) · ὥστε διὰ τοῦτο καὶ ζῆν ἀεὶ βούλεται , ὅτι βούλεται ἀεὶ γνωρίζειν , τοῦτο δὲ ὅτι αὐτὸς εἶναι τὸ γνωστόν . τὸ δὴ συζῆν αἱρεῖσθαι δόξειε μὲν ἂν εἶναι σκοπουμένοις πως εὔηθες ( ἐπὶ τῶν κοινῶν πρῶτον καὶ τοῖς ἄλλοις ζῴοις , οἷον τοῦ συνεσθίειν ἢ τοῦ συμπίνειν · τί γὰρ διαφέρει τὸ πλησίον οὖσι ταῦτα συμβαίνειν ἢ χωρίς , ἂν ἀφέλῃς τὸν λόγον ; ἀλλὰ μὴν καὶ τοῦ λόγου κοινωνεῖν τοῦ τυχόντος ἕτερον τοιοῦτον · ἅμα τε οὔτε διδάσκειν οὔτε μανθάνειν τοῖς αὐταρκέσι φίλοις οἷόν τε · μανθάνων μὲν γὰρ αὐτὸς οὐκ ἔχει ὡς δεῖ , διδάσκοντος δʼ ὁ φίλος , ἡ δʼ ὁμοιότης φιλία ) · ἀλλὰ μὴν φαίνεταί γε , καὶ πάντες ἥδιον τῶν ἀγαθῶν μετὰ τῶν φίλων κοινωνοῦμεν , καθʼ ὅσον ἐπιβάλλει ἕκαστον καὶ οὗ δύναται ἀρίστου , ἀλλὰ τούτων τῷ μὲν ἡδονῆς σωματικῆς , τῷ δὲ θεωρίας μουσικῆς , τῷ δὲ φιλοσοφίας . καὶ τὸ ἅμα δεῖ εἶναι τῷ φίλῳ . διό φησι " μόχθος οἱ τηλοῦ φίλοι " , ὥστʼ οὐ δεῖ γενέσθαι ἀπʼ ἀλλήλων τούτου γινομένου . ὅθεν καὶ ὁ ἔρως δοκεῖ φιλίᾳ ὅμοιον εἶναι · τοῦ γὰρ συζῆν ὀρέγεται ὁ ἐρῶν , ἀλλʼ οὐχ ᾗ μάλιστα δεῖ , ἀλλὰ κατʼ αἴσθησιν . ὁ μὲν τοίνυν λόγος ἐκεῖνά φησι διαπορῶν , τὸ δʼ ἔργον οὕτω φαίνεται γινόμενον , ὥστε δῆλον ὅτι παρακρούεταί πως ἡμᾶς ὁ διαπορῶν . σκεπτέον ἔνθεν τἀληθές . ὁ γὰρ φίλος βούλεται εἶναι , ὥσπερ ἡ παροιμία φησίν , ἄλλος Ἡρακλῆς , ἄλλος αὐτός . διέσπασται δὲ καὶ χαλεπὸν τὰ ἐφʼ ἑνὸς γενέσθαι · ἀλλὰ κατὰ μὲν τὴν φύσιν τὸ συγγενέστατον , κατὰ δὲ τὸ σῶμα ὅμοιος ἕτερος , ἄλλος δὲ κατὰ τὴν ψυχήν , καὶ τούτων κατὰ μόριον ἕτερος ἕτερον . ἀλλʼ οὐθέν τε ἧττον βούλεται ὥσπερ αὐτὸς διαιρετὸς εἶναι ὁ φίλος . τὸ οὖν τοῦ φίλου αἰσθάνεσθαι τὸ αὑτοῦ πως ἀνάγκη αἰσθάνεσθαι εἶναι , καὶ τὸ τὸν φίλον γνωρίζειν τὸ αὑτόν πως γνωρίζειν . ὥστε καὶ τὰ φορτικὰ μὲν συνήδεσθαι καὶ συζῆν τῷ φίλῳ ἡδὺ εὐλόγως ( συμβαίνει γὰρ ἐκείνου ἅμα αἴσθησις ἀεί ) , μᾶλλον δὲ τὰς θειοτέρας ἡδονάς . αἴτιον δʼ ὅτι ἀεὶ ἥδιον ἑαυτὸν θεωρεῖν ἐν τῷ βελτίονι ἀγαθῷ . τοῦτο δʼ ἐστὶν ὁτὲ μὲν πάθος , ὁτὲ δὲ πρᾶξις , ὁτὲ δὲ ἕτερόν τι . εἰ δʼ αὐτὸν εὖ ζῆν , καὶ οὕτω καὶ τὸν φίλον , ἐν δὲ τῷ συζῆν συνεργεῖν , ἡ κοινωνία τῶν ἐν τέλει μάλιστά γε . διὸ δεῖ συνθεωρεῖν καὶ συνευωχεῖσθαι , οὐ τὰ διὰ τροφὴν καὶ τὰ ἀναγκαῖα · αἱ τοιαῦται ὁμιλίαι δοκοῦσιν εἶναι , ἀλλὰ ἀπολαύσεις . ἀλλʼ ἕκαστος οὗ δύναται τυγχάνειν τέλους , ἐν τούτῳ βούλεται συζῆν · εἰ δὲ μή , καὶ ποιεῖν εὖ καὶ πάσχειν ὑπὸ τῶν φίλων αἱροῦνται μάλιστα . ὅτι μὲν τοίνυν καὶ δεῖ συζῆν , καὶ ὅτι μάλιστα βούλονται πάντες , καὶ ὅτι ὁ εὐδαιμονέστατος καὶ ἄριστος μάλιστα τοιοῦτος , φανερόν · ὅτι δὲ κατὰ τὸν λόγον οὐκ ἐφαίνετο , καὶ τοῦτʼ εὐλόγως συνέβαινε λέγοντος ἀληθῆ . κατὰ τὴν σύνθεσιν γὰρ τῆς παραβολῆς ἀληθοῦς οὔσης ἡ λύσις οὐκ ἔστιν . ὅτι γὰρ ὁ θεὸς οὐ τοιοῦτος οἷος δεῖσθαι φίλου , καὶ τὸν ὅμοιον ἀξιοῦμεν . καίτοι κατὰ τοῦτον τὸν λόγον οὐδὲ νοήσει ὁ σπουδαῖος · οὐ γὰρ οὕτως ὁ θεὸς εὖ ἔχει , ἀλλὰ βέλτιον ἢ ὥστε ἄλλο τι νοεῖν παρʼ αὐτὸς αὑτόν . αἴτιον δʼ ὅτι ἡμῖν μὲν τὸ εὖ καθʼ ἕτερον , ἐκείνῳ δὲ αὐτὸς αὑτοῦ τὸ εὖ ἐστίν . καὶ τὸ ζητεῖν ἡμῖν καὶ εὔχεσθαι πολλοὺς φίλους , ἅμα δὲ λέγειν ὡς οὐθεὶς φίλος ᾧ πολλοὶ φίλοι , ἄμφω λέγεται ὀρθῶς . ἐνδεχομένου γὰρ πολλοῖς συζῆν ἅμα καὶ συναισθάνεσθαι ὡς πλείστοις αἱρετώτατον · ἐπεὶ δὲ χαλεπώτατον , ἐν ἐλάττοσιν ἀνάγκη τὴν ἐνέργειαν τῆς συναισθήσεως εἶναι , ὥστʼ οὐ μόνον χαλεπὸν τὸ πολλοὺς κτήσασθαι ( πείρας γὰρ δεῖ ) , ἀλλὰ καὶ οὖσι χρήσασθαι . καὶ ὁτὲ μὲν ἀπεῖναι εὖ πράττοντα τὸν φιλούμενον βουλόμεθα , ὁτὲ δὲ μετέχειν τῶν αὐτῶν , καὶ τὸ ἅμα βούλεσθαι εἶναι φιλικόν . ἐνδεχομένου μὲν γὰρ ἅμα καὶ εὖ , τοῦτο πάντες αἱροῦνται · μὴ ἐνδεχομένου δέ , ἀλλʼ ὥσπερ τὸν Ἡρακλῆ ἴσως ἂν ἡ μήτηρ εἵλετο θεὸν εἶναι μᾶλλον ἢ μετʼ αὐτῆς ὄντα τῷ Εὐρυσθεῖ θητεύειν . ὁμοίως γὰρ ἂν εἴπειεν καὶ ὃν ὁ Λάκων ἔσκωψεν , ἐπεί τις ἐκέλευσεν αὐτὸν χειμαζόμενον ἐπικαλέσασθαι τοὺς Διοσκόρους . δοκεῖ δὲ τοῦ μὲν φιλοῦντος τὸ ἀπείργειν εἶναι τῆς συμμεθέξεως τῶν χαλεπῶν , τοῦ δὲ φιλουμένου τὸ βούλεσθαι συμμετέχειν , καὶ ταῦτα ἀμφότερα συμβαίνει εὐλόγως . δεῖ γὰρ τῷ φίλῳ μηθὲν εἶναι οὕτω λυπηρὸν ὡς μὴ ἰδεῖν τὸν φίλον · δοκεῖ δὲ δεῖν αἱρεῖσθαι μὴ τὸ αὑτοῦ . διὸ κωλύουσι συμμετέχειν · ἱκανοὶ γὰρ αὐτοὶ κακοπαθοῦντες , ἵνα μὴ φαίνωνται τὰ αὑτῶν σκοποῦντες καὶ αἱρεῖσθαι τὸ χαίρειν λυπουμένου τοῦ φίλου . ἔτι δὲ τὸ κουφότεροι εἶναι μὴ μόνοι φέροντες τὰ κακά . ἐπεὶ δʼ αἱρετὸν τό τʼ εὖ καὶ τὸ ἅμα , δῆλον ὅτι τὸ ἅμα εἶναι μετʼ ἐλάττονος ἀγαθοῦ αἱρετώτερόν πως ἢ χωρὶς μετὰ μείζονος . ἐπεὶ δὲ ἄδηλον τὸ πόσον δύναται τὸ ἅμα , ἤδη διαφέρονται καὶ οἴονται τὸ μετέχειν ἅμα πάντων φιλικόν , ὥσπερ συνδειπνεῖν ἅμα φασὶν ἥδιον ταὐτὰ ἔχοντας · οἳ δʼ ἂν μέντοι οὐ βούλονται . ἐπεὶ δʼ εἴ γέ τις ὑπερβολὰς ποιήσει , ὁμολογῶσιν ἅμα κακῶς πράττοντας σφόδρα ἢ εὖ σφόδρα χωρίς . παραπλήσιον δὲ τούτῳ καὶ περὶ τὰς ἀτυχίας . ὁτὲ μὲν γὰρ βουλόμεθα τοὺς φίλους ἀπεῖναι οὐδὲ λυπεῖν , ὅταν μηθὲν μέλλωσι ποιήσειν πλέον · ὁτὲ δὲ αὐτοὺς ἥδιστον παρεῖναι . τὸ δὲ τῆς ὑπεναντιώσεως ταύτης καὶ μάλʼ εὔλογον . διὰ γὰρ τὰ προειρημένα τοῦτο συμβαίνει , καὶ ὅτι μὲν τὸ λυπούμενον ἢ ἐν φαύλῃ ὄντα ἕξει τὸν φίλον θεωρεῖν φεύγομεν ἁπλῶς , ὥσπερ καὶ ἡμᾶς αὐτούς , τὸ δʼ ὁρᾶν τὸν φίλον ἡδύ , ὥσπερ ἄλλο τι τῶν ἡδίστων , διὰ τὴν εἰρημένην αἰτίαν , καὶ μὴ κάμνοντα , εἰ αὐτός · ὥστε ὁπότερον ἂν τούτων ᾖ μᾶλλον ἡδύ , ποιεῖ τὴν ῥοπὴν τοῦ βούλεσθαι παρεῖναι ἢ μή . καὶ τοῦτο ἐπὶ τῶν χειρόνων συμβαίνει καὶ διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν γίνεσθαι · μάλιστα γὰρ φιλοτιμοῦνται τοὺς φίλους μὴ πράττειν εὖ μηδʼ εἶναι ἀνάγκαι αὐτοῖς κακῶς . διὸ ἐνίοτε τοὺς ἐρωμένους συναποτιννύασι . μᾶλλον γὰρ τοῦ οἰκείου αἰσθάνεσθαι κακοῦ , ὥσπερ ἂν εἰ καὶ μεμνημένος ὅτι ποτὲ εὖ ἔπραττε μᾶλλον , ἢ εἰ ᾤετο ἀεὶ κακῶς πράττειν .
Lemmas: σκοπέω δέ καί περί αὐτάρκεια καί φιλία , πῶς ἔχω πρός ὁ ἀλλήλων δύναμις . ἀπορέω γάρ ἄν τις πότερος , εἰ τις εἰμί κατά πᾶς αὐτάρκης , εἰμί οὗτος φίλος . εἰ κατά ἔνδεια ζητέω φίλος καί εἰμί ἀγαθός αὐτάρκης , εἰ ὁ μετά ἀρετή εὐδαίμων , τίς ἄν δέω φίλος ; οὔτε γάρ ὁ χρήσιμος δέω αὐτάρκης οὔτε ὁ εὐφραίνω οὔτε ὁ συζάω · αὐτός γάρ ἑαυτοῦ ἱκανός σύνειμι . μάλα δέ οὗτος φανερός ἐπί θεός · δῆλος γάρ ὡς οὐδείς προσδέω οὐδέ φίλος δέω , οὐδέ εἰμί αὐτός οὔτε μηδείς δεσπότης . ὥστε καί ἄνθρωπος ὁ εὐδαίμων ἦκα δέω φίλος , ἀλλά ἤ κατά ὅσος ἀδύνατος εἰμί αὐτάρκης . ἀνάγκη ἄρα ἐλαχύς εἰμί φίλος ὁ ἀγαθός ζάω , καί ἀεί ἐλαχύς γίγνομαι , καί μή σπουδάζω ὅπως εἰμί φίλος , ἀλλά ὀλιγωρέω μή μόνος ὁ χρήσιμος , ἀλλά καί εἰς ὁ συζάω αἱρετός . ἀλλά μήν καί τότε φανερός ἄν εἰμί δοκέω ὡς οὐ χρῆσις ἕνεκα ὁ φίλος οὐδέ ὠφέλεια , ἀλλά διά ἀρετή φίλος μόνος . ὅταν γάρ μηθενός ἐνδεής εἰμί , τότε ὁ συναπολαύω ζητέω πᾶς , καί ὁ εὖ πάσχω μάλα ἤ ὁ ποιέω . ἀγαθός δέ ἔχω κρίσις αὐτάρκης εἰμί ἤ μετά ἔνδεια , ὅτε μάλα ὁ συζάω ἄξιος δέω φίλος . περί δέ ὁ ἀπορία οὗτος σκοπέω , μή ποτέ ὁ μέν τις λέγω καλός , ὁ δέ λανθάνω διά ὁ παραβολή . δῆλος δέ λαμβάνω τίς ὁ ζάω ὁ κατά ἐνέργεια , καί ὡς τέλος . φανερός οὖν ὅτι ὁ αἰσθάνομαι καί ὁ γνωρίζω , ὥστε καί ὁ συζάω ὁ συναισθάνομαι καί ὁ συγγνωρίζω εἰμί . εἰμί δέ ὁ ἑαυτοῦ αἰσθάνομαι καί ὁ ἑαυτοῦ γνωρίζω αἱρετός ἕκαστος , καί διά οὗτος ὁ ζάω πᾶς ἔμφυτος ὁ ὄρεξις · ὁ γάρ ζάω δέω τίθημι γνῶσις τις . εἰ οὖν τις ἀποτέμνω καί ποιέω ὁ γιγνώσκω αὐτός κατά ἑαυτοῦ καί μή ( ἀλλά οὗτος μέν λανθάνω , ὥσπερ ἐν ὁ λόγος γράφω , ὁ μέντοι πρᾶγμα εἰμί μή λανθάνω ) , οὐδείς ἄν διαφέρω ἤ ὁ γιγνώσκω ἄλλος ἀντί ἑαυτοῦ · ὁ δέ ὅμοιος ὁ ζάω ἀντί ἑαυτοῦ ἄλλος . εὔλογος δή ὁ ἑαυτοῦ αἰσθάνομαι καί γνωρίζω αἱρετός . δέω γάρ ἅμα συντίθημι δύο ἐν ὁ λόγος , ὅτι τε ὁ ζάω αἱρετός , καί ὅτι ὁ ἀγαθός , καί ἐκ οὗτος ὅτι ὁ αὐτός ὁ ὑπάρχω ὁ τοιοῦτος φύσις . εἰ οὖν εἰμί ἀεί ὁ τοιοῦτος συστοιχία ὁ ἕτερος ἐν ὁ ὁ αἱρετός τάξις , καί ὁ γνωστός καί ὁ αἰσθητός εἰμί ὡς ὅλος λέγω ὁ κοινωνέω ὁ ὁρίζω φύσις · ὥστε ὁ ἑαυτοῦ βούλομαι αἰσθάνομαι ὁ ἑαυτοῦ εἰμί τοονδ́ς βούλομαι εἰμί . ἐπεί οὖν οὐ κατά αὐτός εἰμί ἕκαστος οὗτος , ἀλλά κατά μετάληψις ὁ δύναμις ἐν ὁ αἰσθάνομαι ἤ γνωρίζω ( αἰσθάνομαι μέν γάρ αἰσθητός γίγνομαι ταύτῃ καί κατά οὗτος , καθά πρότερος αἰσθάνομαι , καί ᾗ καί ὅς , γνωστός δέ γιγνώσκω ) · ὥστε διά οὗτος καί ζάω ἀεί βούλομαι , ὅτι βούλομαι ἀεί γνωρίζω , οὗτος δέ ὅτι αὐτός εἰμί ὁ γνωστός . ὁ δή συζάω αἱρέω δοκέω μέν ἄν εἰμί σκοπέω πως εὐήθης ( ἐπί ὁ κοινός πρῶτος καί ὁ ἄλλος ζῷον , οἷος ὁ συνεσθίω ἤ ὁ συμπίνω · τίς γάρ διαφέρω ὁ πλησίος εἰμί οὗτος συμβαίνω ἤ χωρίς , ἐάν ἀφαιρέω ὁ λόγος ; ἀλλά μήν καί ὁ λόγος κοινωνέω ὁ τυγχάνω ἕτερος τοιοῦτος · ἅμα τε οὔτε διδάσκω οὔτε μανθάνω ὁ αὐταρκής φίλος οἷος τε · μανθάνω μέν γάρ αὐτός οὐ ἔχω ὡς δέω , διδάσκω δέ ὁ φίλος , ὁ δέ ὁμοιότης φιλία ) · ἀλλά μήν φαίνω γε , καί πᾶς ἡδύς ὁ ἀγαθός μετά ὁ φίλος κοινωνέω , κατά ὅσος ἐπιβάλλω ἕκαστος καί ὅς δύναμαι ἀγαθός , ἀλλά οὗτος ὁ μέν ἡδονή σωματικός , ὁ δέ θεωρία μουσικός , ὁ δέ φιλοσοφία . καί ὁ ἅμα δέω εἰμί ὁ φίλος . διό φημί " μόχθος ὁ τηλοῦ φίλος " , ὥστε οὐ δέω γίγνομαι ἀπό ἀλλήλων οὗτος γίγνομαι . ὅθεν καί ὁ ἔρως δοκέω φιλία ὅμοιος εἰμί · ὁ γάρ συζάω ὀρέγω ὁ ἐράω , ἀλλά οὐ ᾗ μάλα δέω , ἀλλά κατά αἴσθησις . ὁ μέν τοίνυν λόγος ἐκεῖνος φημί διαπορέω , ὁ δέ ἔργον οὕτως φαίνω γίγνομαι , ὥστε δῆλος ὅτι παρακρούω πως ἐγώ ὁ διαπορέω . σκοπέω ἔνθεν ἀληθής . ὁ γάρ φίλος βούλομαι εἰμί , ὥσπερ ὁ παροιμία φημί , ἄλλος Ἡρακλῆς , ἄλλος αὐτός . διασπάω δέ καί χαλεπός ὁ ἐπί εἷς γίγνομαι · ἀλλά κατά μέν ὁ φύσις ὁ συγγενής , κατά δέ ὁ σῶμα ὅμοιος ἕτερος , ἄλλος δέ κατά ὁ ψυχή , καί οὗτος κατά μόριον ἕτερος ἕτερος . ἀλλά οὐδείς τε ἥσσων βούλομαι ὥσπερ αὐτός διαιρετός εἰμί ὁ φίλος . ὁ οὖν ὁ φίλος αἰσθάνομαι ὁ ἑαυτοῦ πως ἀνάγκη αἰσθάνομαι εἰμί , καί ὁ ὁ φίλος γνωρίζω ὁ ἑαυτοῦ πως γνωρίζω . ὥστε καί ὁ φορτικός μέν συνήδομαι καί συζάω ὁ φίλος ἡδύς εὔλογος ( συμβαίνω γάρ ἐκεῖνος ἅμα αἴσθησις ἀεί ) , μάλα δέ ὁ θεῖος ἡδονή . αἴτιος δέ ὅτι ἀεί ἡδύς ἑαυτοῦ θεωρέω ἐν ὁ ἀγαθός ἀγαθός . οὗτος δέ εἰμί ὅτε μέν πάθος , ὅτε δέ πρᾶξις , ὅτε δέ ἕτερος τις . εἰ δέ αὐτός εὖ ζάω , καί οὕτως καί ὁ φίλος , ἐν δέ ὁ συζάω συνεργέω , ὁ κοινωνία ὁ ἐν τέλος μάλα γε . διό δέω συνθεωρέω καί συνευωχέομαι , οὐ ὁ διά τροφή καί ὁ ἀναγκαῖος · ὁ τοιοῦτος ὁμιλία δοκέω εἰμί , ἀλλά ἀπόλαυσις . ἀλλά ἕκαστος ὅς δύναμαι τυγχάνω τέλος , ἐν οὗτος βούλομαι συζάω · εἰ δέ μή , καί ποιέω εὖ καί πάσχω ὑπό ὁ φίλος αἱρέω μάλα . ὅτι μέν τοίνυν καί δέω συζάω , καί ὅτι μάλα βούλομαι πᾶς , καί ὅτι ὁ εὐδαίμων καί ἀγαθός μάλα τοιοῦτος , φανερός · ὅτι δέ κατά ὁ λόγος οὐ φαίνω , καί οὗτος εὔλογος συμβαίνω λέγω ἀληθής . κατά ὁ σύνθεσις γάρ ὁ παραβολή ἀληθής εἰμί ὁ λύσις οὐ εἰμί . ὅτι γάρ ὁ θεός οὐ τοιοῦτος οἷος δέω φίλος , καί ὁ ὅμοιος ἀξιόω . καίτοι κατά οὗτος ὁ λόγος οὐδέ νοέω ὁ σπουδαῖος · οὐ γάρ οὕτως ὁ θεός εὖ ἔχω , ἀλλά ἀγαθός ἤ ὥστε ἄλλος τις νοέω παρά αὐτός ἑαυτοῦ . αἴτιος δέ ὅτι ἐγώ μέν ὁ εὖ κατά ἕτερος , ἐκεῖνος δέ αὐτός ἑαυτοῦ ὁ εὖ εἰμί . καί ὁ ζητέω ἐγώ καί εὔχομαι πολύς φίλος , ἅμα δέ λέγω ὡς οὐδείς φίλος ὅς πολύς φίλος , ἄμφω λέγω ὀρθός . ἐνδέχομαι γάρ πολύς συζάω ἅμα καί συναισθάνομαι ὡς πολύς αἱρετός · ἐπεί δέ χαλεπός , ἐν ἐλαχύς ἀνάγκη ὁ ἐνέργεια ὁ συναίσθησις εἰμί , ὥστε οὐ μόνος χαλεπός ὁ πολύς κτάομαι ( πεῖρα γάρ δέω ) , ἀλλά καί εἰμί χράω . καί ὅτε μέν ἄπειμι εὖ πράσσω ὁ φιλέω βούλομαι , ὅτε δέ μετέχω ὁ αὐτός , καί ὁ ἅμα βούλομαι εἰμί φιλικός . ἐνδέχομαι μέν γάρ ἅμα καί εὖ , οὗτος πᾶς αἱρέω · μή ἐνδέχομαι δέ , ἀλλά ὥσπερ ὁ Ἡρακλῆς ἴσως ἄν ὁ μήτηρ αἱρέω θεός εἰμί μάλα ἤ μετά αὐτός εἰμί ὁ Εὐρυσθεύς θητεύω . ὅμοιος γάρ ἄν λέγω καί ὅς ὁ Λάκων σκώπτω , ἐπεί τις κελεύω αὐτός χειμάζω ἐπικαλέω ὁ Διοσκόρος . δοκέω δέ ὁ μέν φιλέω ὁ ἀπείργω εἰμί ὁ συμμέθεξις ὁ χαλεπός , ὁ δέ φιλέω ὁ βούλομαι συμμετέχω , καί οὗτος ἀμφότερος συμβαίνω εὔλογος . δέω γάρ ὁ φίλος μηδείς εἰμί οὕτως λυπηρός ὡς μή ὁράω ὁ φίλος · δοκέω δέ δέω αἱρέω μή ὁ ἑαυτοῦ . διό κωλύω συμμετέχω · ἱκανός γάρ αὐτός κακοπαθέω , ἵνα μή φαίνω ὁ ἑαυτοῦ σκοπέω καί αἱρέω ὁ χαίρω λυπέω ὁ φίλος . ἔτι δέ ὁ κοῦφος εἰμί μή μόνος φέρω ὁ κακός . ἐπεί δέ αἱρετός ὁ τε εὖ καί ὁ ἅμα , δῆλος ὅτι ὁ ἅμα εἰμί μετά ἐλαχύς ἀγαθός αἱρετός πως ἤ χωρίς μετά μέγας . ἐπεί δέ ἄδηλος ὁ πόσος δύναμαι ὁ ἅμα , ἤδη διαφέρω καί οἴομαι ὁ μετέχω ἅμα πᾶς φιλικός , ὥσπερ συνδειπνέω ἅμα φημί ἡδύς αὐτός ἔχω · ὁ δέ ἄν μέντοι οὐ βούλομαι . ἐπεί δέ εἰ γε τις ὑπερβολή ποιέω , ὁμολογέω ἅμα κακός πράσσω σφόδρα ἤ εὖ σφόδρα χωρίς . παραπλήσιος δέ οὗτος καί περί ὁ ἀτυχία . ὅτε μέν γάρ βούλομαι ὁ φίλος ἄπειμι οὐδέ λυπέω , ὅταν μηδείς μέλλω ποιέω πολύς · ὅτε δέ αὐτός ἡδύς πάρειμι . ὁ δέ ὁ ὑπεναντίωσις οὗτος καί μάλα εὔλογος . διά γάρ ὁ προλέγω οὗτος συμβαίνω , καί ὅτι μέν ὁ λυπέω ἤ ἐν φαῦλος εἰμί ἕξις ὁ φίλος θεωρέω φεύγω ἁπλῶς , ὥσπερ καί ἐγώ αὐτός , ὁ δέ ὁράω ὁ φίλος ἡδύς , ὥσπερ ἄλλος τις ὁ ἡδύς , διά ὁ λέγω αἰτία , καί μή κάμνω , εἰ αὐτός · ὥστε ὁπότερος ἄν οὗτος εἰμί μάλα ἡδύς , ποιέω ὁ ῥοπή ὁ βούλομαι πάρειμι ἤ μή . καί οὗτος ἐπί ὁ κακός συμβαίνω καί διά ὁ αὐτός αἰτία γίγνομαι · μάλα γάρ φιλοτιμέομαι ὁ φίλος μή πράσσω εὖ μηδέ εἰμί ἀνάγκη αὐτός κακός . διό ἐνίοτε ὁ ἐράω σύναποτιννυιμι . μάλα γάρ ὁ οἰκεῖος αἰσθάνομαι κακός , ὥσπερ ἄν εἰ καί μιμνῄσκω ὅτι ποτέ εὖ πράσσω μάλα , ἤ εἰ οἴομαι ἀεί κακός πράσσω .