aristoteles-et-corpus-aristotelicum.de-motu-animalium 11
Πῶς μὲν οὖν κινεῖται τὰς ἑκουσίους κινήσεις τὰ ζῷα , 11 καὶ διὰ τίνας αἰτίας , εἴρηται · κινεῖται δέ τινας καὶ ἀκουσίους ἔνια τῶν μερῶν , τὰς δὲ πλείστας οὐχ ἑκουσίους . λέγω δʼ ἀκουσίους μὲν οἷον τὴν τῆς καρδίας τε καὶ τὴν τοῦ αἰδοίου ( πολλάκις γὰρ φανέντος τινός , οὐ μέντοι κελεύσαντος τοῦ νοῦ κινοῦνται ) , οὐχ ἑκουσίους δʼ οἷον ὕπνον καὶ ἐγρήγορσιν καὶ ἀναπνοήν , καὶ ὅσαι ἄλλαι τοιαῦταί εἰσιν . οὐθενὸς γὰρ τούτων κυρία ἀπλῶς ἐστιν οὔθʼ ἡ φαντασία οὔθʼ ἡ ὄρεξις , ἀλλʼ ἐπειδὴ ἀνάγκη ἀλλοιοῦσθαι τὰ ζῷα φυσικὴν ἀλλοίωσιν , ἀλλοιουμένων δὲ τῶν μορίων τὰ μὲν αὔξεσθαι τὰ δὲ φθίνειν , ὥστʼ ἤδη κινεῖσθαι καὶ μεταβάλλειν τὰς πεφυκυίας ἔχεσθαι μεταβολὰς ἀλλήλων . αἰτίαι δὲ τῶν κινήσεων θερμότητές τε καὶ ψύξεις , αἵ τε θύραθεν καὶ αἱ ἐντὸς ὑπάρχουσαι φυσικαί . καὶ αἱ παρὰ τὸν λόγον δὴ γινόμεναι κινήσεις τῶν ῥηθέντων μορίων ἀλλοιώσεως συμπεσούσης γίνονται . ( ἡ γὰρ νόησις καὶ ἡ φαντασία , ὥσπερ εἴρηται πρότερον , τὰ ποιητικὰ τῶν παθημάτων προσφέρουσι · τὰ γὰρ εἴδη τῶν ποιητικῶν προσφέρουσι . ) μάλιστα δὲ τῶν μορίων ταῦτα ποιεῖ ἐπιδήλως διὰ τὸ ὥσπερ ζῷον κεχωρισμένον ἑκάτερον εἶναι τῶν μορίων . ἡ μὲν οὖν καρδία φανερὸν διʼ ἣν αἰτίαν · τὰς γὰρ ἀρχὰς ἔχει τῶν αἰσθήσεων · τὸ δὲ μόριον τὸ γεννητικὸν ὅτι τοιοῦτόν ἐστι , σημεῖον · καὶ γὰρ ἐξέρχεται ἐξ αὐτοῦ ὥσπερ ζῷόν τι ἡ τοῦ σπέρματος δύναμις . αἱ δὲ κινήσεις τῇ τε ἀρχῇ ἀπὸ τῶν μορίων καὶ τοῖς μορίοις ἀπὸ τῆς ἀρχῆς εὐλόγως συμβαίνουσι , καὶ πρὸς ἀλλήλας οὕτως ἀφικνοῦνται . δεῖ γὰρ νοῆσαι τὸ Α ἀρχήν . αἱ οὖν κινήσεις καθʼ ἕκαστον στοιχεῖον τῶν ἐπιγεγραμμένων ἐπὶ τὴν ἀρχὴν ἀφικνοῦνται , καὶ ἀπὸ τῆς ἀρχῆς κινουμένης καὶ μεταβαλλούσης , ἐπειδὴ πολλὰ δυνάμει ἐστίν , ἡ μὲν τοῦ Β ἀρχὴ ἐπὶ τὸ Β , ἡ δὲ τοῦ ἐπὶ τὸ Γ , ἡ δʼ ἀμφοῖν ἐπʼ ἄμφω . ἀπὸ δὲ τοῦ Β ἐπὶ τὸ Γ τῷ ἀπὸ μὲν τοῦ Β ἐπὶ τὸ Α ἐλθεῖν ὡς ἐπʼ ἀρχήν , ἀπὸ δὲ τοῦ Α ἐπὶ τὸ Γ ὡς ἀπʼ ἀρχῆς . ὅτι δὲ ὁτὲ μὲν ταὐτὰ νοησάντων γίνεται ἡ κίνησις ἡ παρὰ τὸν λόγον ἐν τοῖς μορίοις , ὁτὲ δʼ οὔ , αἴτιον τὸ ὁτὲ μὲν ἐνυπάρχειν τὴν παθητικὴν ὕλην ὁτὲ δὲ μὴ τοσαύτην ἢ τοιαύτην . Περὶ μὲν οὖν τῶν μορίων ἑκάστου τῶν ζῴων , καὶ περὶ ψυχῆς , ἔτι δὲ περὶ αἰσθήσεως καὶ ὕπνου καὶ μνήμης καὶ τῆς κοινῆς κινήσεως , εἰρήκαμεν τὰς αἰτίας · λοιπὸν δὲ περὶ γενέσεως εἰπεῖν .
Lemmas: πῶς μέν οὖν κινέω ὁ ἑκούσιος κίνησις ὁ ζῷον , 11 καί διά τίς αἰτία , λέγω · κινέω δέ τις καί ἀκούσιος ἔνιοι ὁ Μέρα , ὁ δέ πλεῖστος οὐ ἑκούσιος . λέγω δέ ἀκούσιος μέν οἷος ὁ ὁ καρδία τε καί ὁ ὁ αἰδοῖος ( πολλάκις γάρ φαίνω τις , οὐ μέντοι κελεύω ὁ νόος κινέω ) , οὐ ἑκούσιος δέ οἷος ὕπνος καί ἐγρήγορσις καί ἀναπνοή , καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος εἰμί . οὐδείς γάρ οὗτος κύριος ἀπλόος εἰμί οὔτε ἤ φαντασία οὔτε ὁ ὄρεξις , ἀλλά ἐπεί ἀνάγκη ἀλλοιόω ὁ ζῷον φυσικός ἀλλοίωσις , ἀλλοιόω δέ ὁ μόριον ὁ μέν αὐξάνω ὁ δέ φθίω , ὥστε ἤδη κινέω καί μεταβάλλω ὁ φύω ἔχω μεταβολή ἀλλήλων . αἰτία δέ ὁ κίνησις θερμότης τε καί ψῦξις , ὁ τε θύραθεν καί ὁ ἐντός ὑπάρχω φυσικός . καί ὁ παρά ὁ λόγος δή γίγνομαι κίνησις ὁ λέγω μόριον ἀλλοίωσις συμπίπτω γίγνομαι . ( ὁ γάρ νόησις καί ὁ φαντασία , ὥσπερ λέγω πρότερος , ὁ ποιητικός ὁ πάθημα προσφέρω · ὁ γάρ εἶδος ὁ ποιητικός προσφέρω . ) μάλιστα δέ ὁ μόριον οὗτος ποιέω ἐπίδηλος διά ὁ ὥσπερ ζῷον χωρίζω ἑκάτερος ἔρχομαι ὁ μόριον . ὁ μέν οὖν Καρδίη φανερός διά ὅς αἰτία · ὁ γάρ ἀρχή ἔχω ὁ αἴσθησις · ὁ δέ μόριον ὁ γεννητικός ὅτι τοιοῦτος εἰμί , σημεῖον · καί γάρ ἐξέρχομαι ἐκ αὐτός ὥσπερ ζῷον τίς ὁ ὁ σπέρμα δύναμις . ὁ δέ κίνησις ὁ τε ἀρχή ἀπό ὁ μόριον καί ὁ μόριον ἀπό ὁ ἀρχή εὔλογος συμβαίνω , καί πρός ἀλλήλων οὕτως ἀφικνέομαι . δέω γάρ νοέω ὁ Α ἀρχή . ὁ οὖν κίνησις κατά ἕκαστος στοιχεῖον ὁ ἐπιγράφω ἐπί ὁ ἀρχή ἀφικνέομαι , καί ἀπό ὁ ἀρχή κινέω καί μεταβάλλω , ἐπεί πολύς δύναμις εἰμί , ὁ μέν ὁ Β ἀρχή ἐπί ὁ Β , ὁ δέ ὁ ἐπί ὁ Γ , ὁ δέ ἄμφω ἐπί ἄμφω . ἀπό δέ ὁ Β ἐπί ὁ Γ ὁ ἀπό μέν ὁ Β ἐπί ὁ Α ἔρχομαι ὡς ἐπί ἀρχή , ἀπό δέ ὁ Α ἐπί ὁ Γ ὡς ἀπό ἀρχή . ὅτι δέ ὅτε μέν αὐτός νοέω γίγνομαι ὁ κίνησις ὁ παρά ὁ λόγος ἐν ὁ μόριον , ὅτε δέ οὐ , αἴτιος ὁ ὅτε μέν ἐνυπάρχω ὁ παθητικός ὕλη ὅτε δέ μή τοσοῦτος ἤ τοιοῦτος . περι μέν οὖν ὁ μόριον ἕκαστος ὁ ζῷον , καί περί ψυχή , ἔτι δέ περί αἴσθησις καί ὕπνος καί μνήμη καί ὁ κοινός κίνησις , λέγω ὁ αἰτία · λοιπός δέ περί γένεσις λέγω .