aristoteles-et-corpus-aristotelicum.de-generatione-animalium 5.2
Τὸν αὐτὸν δὲ τρόπον ἔχει καὶ περὶ τὴν ἀκοὴν καὶ τὴν ὄσφρησιν · ἓν μὲν γάρ ἐστι τοῦ ἀκριβῶς ἀκούειν καὶ ὀσφραίνεσθαι τὸ τὰς διαφορὰς τῶν ὑποκειμένων αἰσθητῶν ὅτι μάλιστα αἰσθάνεσθαι πάσας , ἓν δὲ τὸ πόρρωθεν καὶ ἀκούειν καὶ ὀσφραίνεσθαι . τοῦ μὲν οὖν τὰς διαφορὰς κρίνειν καλῶς τὸ αἰσθητήριον αἴτιον , ὥσπερ ἐπὶ τῆς ὄψεως , ἂν ᾖ καθαρὸν αὐτό τε καὶ ἡ περὶ αὐτὸ μῆνιγξ . οἱ γὰρ πόροι τῶν αἰσθητηρίων πάντων , ὥσπερ εἴρηται ἐν τοῖς περὶ αἰσθήσεως , τείνουσι πρὸς τὴν καρδίαν , τοῖς δὲ μὴ ἔχουσι καρδίαν πρὸς τὸ ἀνάλογον . ὁ μὲν οὖν τῆς ἀκοῆς , ἐπεί ἐστι τὸ αἰσθητήριον ἀέρος , ᾗ τὸ πνεῦμα τὸ σύμφυτον ποιεῖται ἐνίοις μὲν τὴν σφύξιν τοῖς δὲ τὴν ἀναπνοὴν καὶ εἰσπνοήν , ταύτῃ περαίνει · διὸ καὶ ἡ μάθησις γίνεται τῶν λεγομένων ὥστ᾽ ἀντιφθέγγεσθαι τὸ ἀκουσθέν · οἵα γὰρ ἡ κίνησις εἰσῆλθε διὰ τοῦ αἰσθητηρίου , τοιαύτη πάλιν , οἷον ἀπὸ χαρακτῆρος τοῦ αὐτοῦ καὶ ἑνός , διὰ τῆς φωνῆς γίνεται ἡ κίνησις , ὥσθ᾽ ὃ ἤκουσε , τοῦτ᾽ εἰπεῖν . καὶ χασμώμενοι καὶ ἐκπνέοντες ἧττον ἀκούουσιν ἢ εἰσπνέοντες διὰ τὸ ἐπὶ τῷ πνευματικῷ μορίῳ τὴν ἀρχὴν τοῦ αἰσθητηρίου εἶναι τοῦ τῆς ἀκοῆς , καὶ σείεσθαι καὶ κινεῖσθαι αμα κινοῦντος τοῦ ὀργάνου τὸ πνεῦμα · κινεῖται γὰρ κινοῦν τὸ ὄργανον . καὶ ἐν ταῖς ὑγραῖς ὥραις καὶ κράσεσι συμβαίνει τὸ αὐτὸ πάθος , καὶ τὰ ὦτα πληροῦσθαι δοκεῖ πνεύματος διὰ τὸ γειτνιᾶν τῇ ἀρχῇ τοῦ πνευματικοῦ τόπου . ἡ μὲν οὖν περὶ τὰς διαφορὰς ἀκρίβεια τῆς κρίσεως καὶ τῶν ψόφων καὶ τῶν ὀσμῶν ἐν τῷ τὸ αἰσθητήριον καθαρὸν εἶναι καὶ τὸν ὑμένα τὸν ἐπιπολῆς ἐστίν · πᾶσαι γὰρ αἱ κινήσεις διάδηλοι , καθάπερ ἐπὶ τῆς ὄψεως , καὶ ἐπὶ τῶν τοιούτων συμβαίνουσιν . καὶ τὸ πόρρωθεν δὲ αἰσθάνεσθαι , τὰ δὲ μὴ αἰσθάνεσθαι , ὁμοίως συμβαίνει ὥσπερ ἐπὶ τῆς ὄψεως . τὰ γὰρ ἔχοντα πρὸ τῶν αἰσθητηρίων ἐπὶ πολὺ οἷον ὀχετοὺς διὰ τῶν μορίων , ταῦτα πόρρωθεν αἰσθητικά ἐστιν . διὸ ὅσων οἱ μυκτῆρες μακροί , οἷον τῶν Λακωνικῶν κυνιδίων , ὀσφραντικά · ἄνω γὰρ ὄντος τοῦ αἰσθητηρίου πόρρωθεν αἱ κινήσεις οὐ διασπῶνται ἀλλ᾽ εὐθυποροῦσιν , ὥσπερ τοῖς ἐπηλυγιζομένοις πρὸ τῶν ὀμμάτων . ὁμοίως δὲ καὶ ὅσοις τὰ ὦτα μακρὰ καὶ ἀπογεγεισσωμένα πόρρωθεν , οἷα ἔχουσιν ἔνια τῶν τετραπόδων , καὶ ἔσω τὴν ἑλίκην μακράν · καὶ γὰρ ταῦτα ἐκ πολλοῦ λαμβάνοντα τὴν κίνησιν ἀποδίδωσι πρὸς τὸ αἰσθητήριον . τὴν μὲν οὖν πόρρωθεν ἀκρίβειαν τῶν αἰσθήσεων ἥκιστα ὡς εἰπεῖν ἄνθρωπος ἔχει ὡς κατὰ μέγεθος τῶν ζῴων , τὴν δὲ περὶ τὰς διαφορὰς μάλιστα πάντων εὐαίσθητον . αἴτιον δ᾽ ὅτι τὸ αἰσθητήριον καθαρὸν καὶ ἥκιστα γεῶδες καὶ σωματῶδες , καὶ φύσει λεπτοδερμότατον τῶν ζῴων ὡς κατὰ μέγεθος ἄνθρωπός ἐστιν . εὐλόγως δ᾽ ἀπείργασται ἡ φύσις καὶ τὰ περὶ τὴν φώκην · τετράπουν γὰρ ὂν καὶ ζῳοτόκον οὐκ ἔχει ὦτα ἀλλὰ πόρους μόνον . αἴτιον δ᾽ ὅτι ἐν ὑγρῷ αὐτῇ ὁ βίος · τὸ δὲ τῶν ὤτων μόριον πρόσκειται τοῖς πόροις πρὸς τὸ σώζειν τὴν τοῦ πόρρωθεν ἀέρος κίνησιν · οὐθὲν οὖν χρήσιμόν ἐστιν αὐτῇ , ἀλλὰ καὶ τοὐναντίον ἀπεργάζοιτ᾽ ἄν , δεχόμενα εἰς αὑτὰ ὑγροῦ πλῆθος . καὶ περὶ μὲν ὄψεως καὶ ἀκοῆς καὶ ὀσφρήσεως εἴρηται .
Lemmas: ὁ αὐτός δέ τρόπος ἔχω καί περί ὁ ἀκοή καί ὁ ὄσφρησις · εἷς μέν γάρ εἰμί ὁ ἀκριβής ἀκούω καί ὀσφραίνομαι ὁ ὁ διαφορά ὁ ὑπόκειμαι αἰσθητός ὅτι μάλα αἰσθάνομαι πᾶς , εἷς δέ ὁ πρόσωθεν καί ἀκούω καί ὀσφραίνομαι . ὁ μέν οὖν ὁ διαφορά κρίνω καλός ὁ αἰσθητήριον αἴτιος , ὥσπερ ἐπί ὁ ὄψις , ἐάν εἰμί καθαρός αὐτός τε καί ὁ περί αὐτός μήνιγξ . ὁ γάρ πόρος ὁ αἰσθητήριον πᾶς , ὥσπερ λέγω ἐν ὁ περί αἴσθησις , τείνω πρός ὁ καρδία , ὁ δέ μή ἔχω καρδία πρός ὁ ἀνάλογος . ὁ μέν οὖν ὁ ἀκοή , ἐπεί εἰμί ὁ αἰσθητήριον ἀήρ , ᾗ ὁ πνεῦμα ὁ σύμφυτος ποιέω ἔνιοι μέν ὁ σφύξις ὁ δέ ὁ ἀναπνοή καί εἰσπνοή , ταύτῃ περαίνω · διό καί ὁ μάθησις γίγνομαι ὁ λέγω ὥστε ἀντιφθέγγομαι ὁ ἀκούω · οἷος γάρ ὁ κίνησις εἰσέρχομαι διά ὁ αἰσθητήριον , τοιοῦτος πάλιν , οἷος ἀπό χαρακτήρ ὁ αὐτός καί εἷς , διά ὁ φωνή γίγνομαι ὁ κίνησις , ὥστε ὅς ἀκούω , οὗτος λέγω . καί χασμάομαι καί ἐκπνέω ἥσσων ἀκούω ἤ εἰσπνέω διά ὁ ἐπί ὁ πνευματικός μόριον ὁ ἀρχή ὁ αἰσθητήριον εἰμί ὁ ὁ ἀκοή , καί σείω καί κινέω ἅμα κινέω ὁ ὄργανον ὁ πνεῦμα · κινέω γάρ κινέω ὁ ὄργανον . καί ἐν ὁ ὑγρός ὥρα καί κρᾶσις συμβαίνω ὁ αὐτός πάθος , καί ὁ οὖς πληρόω δοκέω πνεῦμα διά ὁ γειτνιάω ὁ ἀρχή ὁ πνευματικός τόπος . ὁ μέν οὖν περί ὁ διαφορά ἀκρίβεια ὁ κρίσις καί ὁ ψόφος καί ὁ ὀσμή ἐν ὁ ὁ αἰσθητήριον καθαρός εἰμί καί ὁ ὑμήν ὁ ἐπιπολή εἰμί · πᾶς γάρ ὁ κίνησις διάδηλος , καθά ἐπί ὁ ὄψις , καί ἐπί ὁ τοιοῦτος συμβαίνω . καί ὁ πρόσωθεν δέ αἰσθάνομαι , ὁ δέ μή αἰσθάνομαι , ὅμοιος συμβαίνω ὥσπερ ἐπί ὁ ὄψις . ὁ γάρ ἔχω πρό ὁ αἰσθητήριον ἐπί πολύς οἷος ὀχετός διά ὁ μόριον , οὗτος πρόσωθεν αἰσθητικός εἰμί . διό ὅσος ὁ μυκτήρ μακρός , οἷος ὁ Λακωνικός κυνίδιον , ὀσφραντικός · ἄνω γάρ εἰμί ὁ αἰσθητήριον πρόσωθεν ὁ κίνησις οὐ διασπάω ἀλλά εὐθυπορέω , ὥσπερ ὁ επηλυγιζομενω πρό ὁ ὄμμα . ὅμοιος δέ καί ὅσος ὁ οὖς μακρός καί ἀπογεγεισσόω πρόσωθεν , οἷος ἔχω ἔνιοι ὁ τετράπους , καί ἔσω ὁ ἑλίκη μακρός · καί γάρ οὗτος ἐκ πολύς λαμβάνω ὁ κίνησις ἀποδίδωμι πρός ὁ αἰσθητήριον . ὁ μέν οὖν πρόσωθεν ἀκρίβεια ὁ αἴσθησις ἦκα ὡς λέγω ἄνθρωπος ἔχω ὡς κατά μέγεθος ὁ ζῷον , ὁ δέ περί ὁ διαφορά μάλα πᾶς εὐαίσθητος . αἴτιος δέ ὅτι ὁ αἰσθητήριον καθαρός καί ἦκα γεώδης καί σωματώδης , καί φύσις λεπτόδερμος ὁ ζῷον ὡς κατά μέγεθος ἄνθρωπος εἰμί . εὔλογος δέ ἀπεργάζομαι ὁ φύσις καί ὁ περί ὁ φώκη · τετράπους γάρ εἰμί καί ζῳοτόκος οὐ ἔχω οὖς ἀλλά πόρος μόνος . αἴτιος δέ ὅτι ἐν ὑγρός αὐτός ὁ βίος · ὁ δέ ὁ οὖς μόριον πρόσκειμαι ὁ πόρος πρός ὁ σῴζω ὁ ὁ πρόσωθεν ἀήρ κίνησις · οὐδείς οὖν χρήσιμος εἰμί αὐτός , ἀλλά καί ἐναντίος ἀπεργάζομαι ἄν , δέχομαι εἰς ἑαυτοῦ ὑγρός πλῆθος . καί περί μέν ὄψις καί ἀκοή καί ὄσφρησις λέγω .