aristoteles-et-corpus-aristotelicum.de-generatione-animalium 3.5
Ὅτι μὲν οὖν αὐξάνεταί τε καὶ δι᾽ ἣν αἰτίαν τὰ τοιαῦτα τῶν ᾠῶν , εἴρηται · ὅτι δ᾽ ᾠοτοκοῦσι καὶ οὗτοι οἱ ἰχθύες , σημεῖον τὸ καὶ τοὺς ζῳοτοκοῦντας τῶν ἰχθύων , οἷον τὰ σελάχη , ᾠοτοκεῖν ἐν αὑτοῖς πρῶτον . δῆλον γὰρ ὅτι τὸ γένος ὅλον ἐστὶν ᾠοτόκον τὸ τῶν ἰχθύων , τέλος μέντοι οὐθὲν λαμβάνει τῶν τοιούτων ᾠῶν , ὅσων ἐστὶ τὸ μὲν θῆλυ τὸ δ᾽ ἄρρεν καὶ γίγνονται ἐξ ὀχείας , ἐὰν μὴ ἐπιρράνῃ ὁ ἄρρην τὸν θορόν . εἰσὶ δέ τινες οἵ φασι πάντας εἶναι τοὺς ἰχθῦς θήλεις ἔξω τῶν σελαχῶν , οὐκ ὀρθῶς λέγοντες . οἴονται γὰρ διαφέρειν τῶν νομιζομένων ἀρρένων τοὺς θήλεις αὐτῶν ὥσπερ τῶν φυτῶν , ἐν ὅσοις τὸ μὲν καρποφορεῖ τὸ δ᾽ ἄκαρπόν ἐστιν , οἷον ἐλάα καὶ κότινος καὶ συκῆ καὶ ἐρινεός . ὁμοίως δὲ καὶ τοὺς ἰχθῦς πλὴν τῶν σελαχῶν · τούτοις γὰρ οὐκ ἀμφισβητοῦσιν . καίτοι ὡσαύτως τε διάκεινται οἱ ἄρρενες περὶ τὰ θορικὰ οἵ τε σελαχώδεις καὶ οἱ ἐν τῷ γένει τῷ τῶν ᾠοτόκων , καὶ σπέρμα κατὰ τὴν ὥραν φαίνεται ἀμφοῖν ἐκθλιβόμενον . ἔχουσι δὲ καὶ ὑστέρας αἱ θήλειαι . ἔδει δ᾽ οὐ μόνον τοὺς ᾠοτοκοῦντας ἀλλὰ καὶ τοὺς ἄλλους ἔχειν μέν , ἀλλὰ διαφερούσας τῶν ᾠοτοκούντων , ὥσπερ αἱ ἡμίονοι ἐν τῷ γένει τῶν λοφούρων , εἴπερ ἦν θῆλυ τὸ γένος πᾶν , ἀλλ᾽ ἄτεκνοί τινες αὐτῶν . νῦν δ᾽ οἱ μὲν ἔχουσι θορικὰ οἱ δ᾽ ὑστέρας , καὶ ἐν ἄπασιν ἔξω δυοῖν , ἐρυθρίνου καὶ χάννης , αὕτη ἐστὶν ἡ διαφορά · οἱ μὲν γὰρ θορικὰ ἔχουσιν , οἱ δ᾽ ὑστέρας . ἡ δ᾽ ἀπορία δ᾽ ἣν οὕτως ὑπολαμβάνουσιν , εὔλυτος τὸ συμβαῖνον ἀκούσασιν . οὐθὲν γὰρ τῶν ὀχευομένων πολλά φασι τίκτειν , λέγοντες ὀρθῶς · ὅσα γὰρ ἐξ αὑτῶν γεννᾷ τέλεια ἢ ζῷα ἢ ᾠά , οὐ πολυτοκεῖ οὕτως ὥσπερ οἱ ᾠοτοκοῦντες τῶν ἰχθύων · ἄπλετον γάρ τι τούτων πλῆθος τῶν ᾠῶν ἐστίν . ἀλλὰ τοῦτο οὐχὶ συνεωράκεσαν , ὅτι οὐχ ὁμοιοτρόπως τοῖς τῶν ὀρνίθων ἔχει τὰ περὶ τὰ ᾠὰ τῶν ἰχθύων . οἱ μὲν γὰρ ὄρνιθες καὶ τῶν τετραπόδων ὅσα ᾠοτοκεῖ , καὶ εἴ τινα τῶν σελαχωδῶν , τέλειον ᾠὸν γεννῶσι , καὶ οὐ λαμβάνει ἐξελθὸν αὔξησιν · οἱ δ᾽ ἰχθύες ἀτελῆ , καὶ λαμβάνει θύραζε τὰ ᾠὰ τὴν αὔξησιν . ἔτι καὶ ἐπὶ τῶν μαλακίων τὸν αὐτὸν ἔχει τρόπον καὶ ἐπὶ τῶν μαλακοστράκων , ἃ καὶ συνδυαζόμενα ὁρᾶται διὰ τὸ χρόνιον εἶναι τὸν συνδασμὸν αὐτῶν · καὶ τούτων φανερόν ἐστι τὸ μὲν ἄρρεν ὄν , τὸ δ᾽ ἔχον ὑστέραν . ἄτοπον δὲ καὶ τὸ μὴ ἐν παντὶ γένει ταύτην εἶναι τὴν δύναμιν , ὥσπερ ἐν τοῖς ζῳοτόκοις τὸ μὲν ἄρρεν τὸ δὲ θῆλυ . αἴτιον δὲ τοῖς ἐκείνως λέγουσι τῆς ἀγνοίας τὸ τὰς διαφορὰς μὴ δήλας εἶναι παντοδαπὰς οὔσας περί τε τὰς ὀχείας τῶν ζῴων καὶ τὰς γενέσεις , ἀλλ᾽ ἐξ ὀλίγου θεωροῦντας οἴεσθαι δεῖν ἔχειν ὁμοίως ἐπὶ πάντων . διὸ καὶ οἱ λέγοντες τὰς κυήσεις εἶναι ἐκ τοῦ ἀνακάπτειν τὸ σπέρμα τοὺς θήλεις τῶν ἰχθύων , οὐ κατανενοηκότες ἔνια λέγουσιν οὕτως . ὑπὸ τὸν αὐτὸν γὰρ καιρὸν οἵ τ᾽ ἄρρενες τὸν θορὸν καὶ αἱ θήειαι τὰ ᾠὰ ἔχουσι , καὶ ὅσῳ ἂν οὖ ἐγγυτέρω ἡ θήλεια τοῦ τίκτειν , τότε πλείων καὶ ὑγρότερος ὁ θορὸς ἐν τῷ ἄρρενι ἐγγίνεται . καὶ ὥσπερ ἡ αὔξησις κατὰ τὸν αὐτὸν χρόνον τοῦ θοροῦ ἐν τῷ ἄρρενι καὶ τοῦ ᾠοῦ ἐν τῇ θηλείᾳ , οὕτω καὶ ἡ ἄφεσις συμβαίνει · οὔτε γὰρ αἱ θήλειαι ἀθρόα ἐκτίκτουσιν , ἀλλὰ κατὰ μικρόν , οὔθ᾽ οἱ ἄρρενες ἀθρόον ἀφιᾶσι τὸν θορόν . καὶ ταῦτα πάντα συμβαίνει κατὰ λόγον . ὥσπερ γὰρ καὶ τὸ τῶν ὀρνέων γένος ἐν ἐνίοις ἴσχει μὲν ᾠὰ ἄνευ κυήσεως , ὀλίγα δὲ καὶ ὀλιγάκις , ἀλλ᾽ ἐξ ὀχείας τὰ πολλά , τοῦτ᾽ αὐτὸ συμβαίνει καὶ ἐπὶ τῶν ἰχθύων , ἧττον δέ . ἄγονα δὲ καὶ ἀμφοτέροις γίνεται τὰ αὐτόματα , ἑὰν μὴ ἐπιρράνη τὸ ἄρρεν , ἐν ὅσοις γένεσιν αὐτῶν καὶ τὸ ἄρρεν ἐστίν . τοῖς μὲν οὖν ὄρνισι , διὰ τὸ τέλεια ἐξιέναι τὰ ᾠά , ἔτι ἐντὸς ὄντων ἀνάγκη τοῦτο συμβῆναι · τοῖς δ᾽ ἰχθύσι διὰ τὸ ἀτελῆ καὶ ἔξω λαμβάνειν τὴν αὔξησιν πᾶσιν , κἂν ἐξ ὀχείας γένηται τὸ ᾠόν , ὅμως τὰ ἔξω ἐπιρραινόμενα σώζεται , καὶ ἐνταῦθα ἀναλίσκεται ὁ θορὸς τοῖς ἄρρεσιν . διὸ καὶ συγκαταβαίνει ἐλαττούμενος ἅμα τοῖς ᾠοῖς τοῖς ἐν τοῖς θήλεσιν · ἀεὶ γὰρ τοῖς ἐκτικτομένοις ἐπιρραίνουσι παρακολουθοῦντες . ὥστε ἄρρενες μὲν καὶ θήλεις εἰσὶ καὶ ὀχεύονται πάντες , εἰ μὴ ἔν τινι γένει ἀδιόριστόν ἐστι τὸ θῆλυ καὶ τὸ ἄρρεν , καὶ ἄνευ τῆς τοῦ ἄρρενος γονῆς οὐ γίνεται τῶν τοιούτων οὐθέν , συμβάλλεται δὲ πρὸς τὴν ἀπάτην αὐτοῖς καὶ τὸ ταχὺν εἶναι τὸν συνδυασμὸν τῶν τοιούτων ἰχθύων , ὥστε πολλοὺς λανθάνειν καὶ τῶν ἁλιέων · οὐθεὶς γὰρ αὐτῶν οὐθὲν τηρεῖ τοιοῦτον τοῦ γνῶναι χάριν . ἀλλ᾽ ὅμως ὠμμένος ὁ συνδυασμός ἐστιν . τὸν αὐτὸν γὰρ τρόπον οἵ τε δελφῖνες ὀχεύονται παραπίπτοντες καὶ οἷ ἰχθύες , ὅσοις ἐμποδίζει τὸ οὐραῖον . ἀλλὰ τῶν μὲν δελφίνων χρονιωτέρα ἡ ἀπόλυσίς ἐστι , τῶν δὲ τοιούτων ἰχθύων ταχεῖα . διόπερ ταύτην οὐχ ὁρῶντες , τὰς δ᾽ ἀνακάψεις τοῦ θοροῦ καὶ τῶν ᾠῶν , καὶ οἱ ἁλιεῖς περὶ τῆς κυήσεως τῶν ἰχθύων τὸν εὐήθη λέγουσι λόγον καὶ τεθρυλημένον , ὅνπερ καὶ Ἡρόδοτος ὁ μυθολόγος , ὡς κυϊσκομένων τῶν ἰχθύων ἐκ τοῦ ἀνακάπτειν τὸν θορόν , οὐ συνορῶντες ὅτι τοῦτ᾽ ἐστὶν ἀδύνατον . ὁ γὰρ πόρος ὁ διὰ τοῦ στόματος εἰσιὼν εἰς τὴν κοιλίαν φέρει , ἀλλ᾽ οὐκ εἰς τὰς ὑστέρας · καὶ τὸ μὲν εἰς τὴν κοιλίαν ἐλθὸν ἀνάγκη τροφὴν γίνεσθαι ( καταπέττεται γάρ ) , αἱ δ᾽ ὑστέραι φαίνονται πλήρεις ᾠῶν , ἃ πόθεν εἰσῆλθεν .
Lemmas: ὅτι μέν οὖν αὐξάνω τε καί διά ὅς αἰτία ὁ τοιοῦτος ὁ ᾤα , λέγω · ὅτι δέ ᾠοτοκέω καί οὗτος ὁ ἰχθῦς , σημεῖον ὁ καί ὁ ζωοτοκέω ὁ ἰχθῦς , οἷος ὁ σέλαχος , ᾠοτοκέω ἐν ἑαυτοῦ πρῶτος . δῆλος γάρ ὅτι ὁ γένος ὅλος εἰμί ᾠότοκος ὁ ὁ ἰχθῦς , τέλος μέντοι οὐδείς λαμβάνω ὁ τοιοῦτος ᾠόν , ὅσος εἰμί ὁ μέν θῆλυς ὁ δέ ἄρσην καί γίγνομαι ἐκ ὀχεία , ἐάν μή ἐπιρραίνω ὁ ἄρσην ὁ θορός . εἰμί δέ τις ὅς φημί πᾶς εἰμί ὁ ἰχθῦς θῆλυς ἔξω ὁ σέλαχος , οὐ ὀρθός λέγω . οἴομαι γάρ διαφέρω ὁ νομίζω ἄρσην ὁ θῆλυς αὐτός ὥσπερ ὁ φυτόν , ἐν ὅσος ὁ μέν καρποφορέω ὁ δέ ἄκαρπος εἰμί , οἷος ἐλαία καί κότινος καί συκῆ καί ἐρινεός . ὅμοιος δέ καί ὁ ἰχθῦς πλήν ὁ σέλαχος · οὗτος γάρ οὐ ἀμφισβητέω . καίτοι ὡσαύτως τε διάκειμαι ὁ ἄρσην περί ὁ θορικός ὁ τε σελαχώδης καί ὁ ἐν ὁ γένος ὁ ὁ ᾠότοκος , καί σπέρμα κατά ὁ ὥρα φαίνω ἄμφω ἐκθλίβω . ἔχω δέ καί ὑστέρα ὁ θῆλυς . δέω δέ οὐ μόνος ὁ ᾠοτοκέω ἀλλά καί ὁ ἄλλος ἔχω μέν , ἀλλά διαφέρω ὁ ᾠοτοκέω , ὥσπερ ὁ ἡμίονος ἐν ὁ γένος ὁ λόφουρος , εἴπερ εἰμί θῆλυς ὁ γένος πᾶς , ἀλλά ἄτεκνος τις αὐτός . νῦν δέ ὁ μέν ἔχω θορικός ὁ δέ ὑστέρα , καί ἐν ἅπας ἔξω δύο , ἐρυθρῖνος καί χάννη , οὗτος εἰμί ὁ διαφορά · ὁ μέν γάρ θορικός ἔχω , ὁ δέ ὑστέρα . ὁ δέ ἀπορία δέ ὅς οὕτως ὑπολαμβάνω , εὔλυτος ὁ συμβαίνω ἀκούω . οὐδείς γάρ ὁ ὀχεύω πολύς φημί τίκτω , λέγω ὀρθός · ὅσος γάρ ἐκ ἑαυτοῦ γεννάω τέλειος ἤ ζῷον ἤ ᾠόν , οὐ πολυτοκέω οὕτως ὥσπερ ὁ ᾠοτοκέω ὁ ἰχθῦς · ἄπλετος γάρ τις οὗτος πλῆθος ὁ ᾠόν εἰμί . ἀλλά οὗτος οὐ συνοράω , ὅτι οὐ ὁμοιότροπος ὁ ὁ ὄρνις ἔχω ὁ περί ὁ ᾠόν ὁ ἰχθῦς . ὁ μέν γάρ ὄρνις καί ὁ τετράπους ὅσος ᾠοτοκέω , καί εἰ τις ὁ σελαχώδης , τέλειος ᾠόν γεννάω , καί οὐ λαμβάνω ἐξέρχομαι αὔξησις · ὁ δέ ἰχθῦς ἀτελής , καί λαμβάνω θύραζε ὁ ᾠόν ὁ αὔξησις . ἔτι καί ἐπί ὁ μαλάκια ὁ αὐτός ἔχω τρόπος καί ἐπί ὁ μαλακόστρακος , ὅς καί συνδυάζω ὁράω διά ὁ χρόνιος εἰμί ὁ συνδασμὸν αὐτός · καί οὗτος φανερός εἰμί ὁ μέν ἄρσην εἰμί , ὁ δέ ἔχω ὑστέρα . ἄτοπος δέ καί ὁ μή ἐν πᾶς γένος οὗτος εἰμί ὁ δύναμις , ὥσπερ ἐν ὁ ζῳοτόκος ὁ μέν ἄρσην ὁ δέ θῆλυς . αἴτιος δέ ὁ ἐκεῖνος λέγω ὁ ἄγνοια ὁ ὁ διαφορά μή δῆλος εἰμί παντοδαπός εἰμί περί τε ὁ ὀχεία ὁ ζῷον καί ὁ γένεσις , ἀλλά ἐκ ὀλίγος θεωρέω οἴομαι δέω ἔχω ὅμοιος ἐπί πᾶς . διό καί ὁ λέγω ὁ κύησις εἰμί ἐκ ὁ ἀνακάπτω ὁ σπέρμα ὁ θῆλυς ὁ ἰχθῦς , οὐ κατανοέω ἔνιοι λέγω οὕτως . ὑπό ὁ αὐτός γάρ καιρός ὁ τε ἄρσην ὁ θορός καί ὁ ἠθέω ὁ ᾠόν ἔχω , καί ὅσος ἄν ὅς ἐγγύς ὁ θῆλυς ὁ τίκτω , τότε πολύς καί ὑγρός ὁ θορός ἐν ὁ ἄρσην ἐγγίγνομαι . καί ὥσπερ ὁ αὔξησις κατά ὁ αὐτός χρόνος ὁ θορός ἐν ὁ ἄρσην καί ὁ ᾠόν ἐν ὁ θῆλυς , οὕτως καί ὁ ἄφεσις συμβαίνω · οὔτε γάρ ὁ θῆλυς ἀθρόος ἐκτίκτω , ἀλλά κατά μικρός , οὔτε ὁ ἄρσην ἀθρόος ἀφίημι ὁ θορός . καί οὗτος πᾶς συμβαίνω κατά λόγος . ὥσπερ γάρ καί ὁ ὁ ὄρνεον γένος ἐν ἔνιοι ἴσχω μέν ᾠόν ἄνευ κύησις , ὀλίγος δέ καί ὀλιγάκις , ἀλλά ἐκ ὀχεία ὁ πολύς , οὗτος αὐτός συμβαίνω καί ἐπί ὁ ἰχθῦς , ἥσσων δέ . ἄγονος δέ καί ἀμφότερος γίγνομαι ὁ αὐτόματος , ἐάν μή ἐπιρραίνω ὁ ἄρσην , ἐν ὅσος γένεσις αὐτός καί ὁ ἄρσην εἰμί . ὁ μέν οὖν ὄρνις , διά ὁ τέλειος ἐξέρχομαι ὁ ᾠόν , ἔτι ἐντός εἰμί ἀνάγκη οὗτος συμβαίνω · ὁ δέ ἰχθῦς διά ὁ ἀτελής καί ἔξω λαμβάνω ὁ αὔξησις πᾶς , κἀν ἐκ ὀχεία γίγνομαι ὁ ᾠόν , ὅμως ὁ ἔξω ἐπιρραίνω σῴζω , καί ἐνταῦθα ἀναλίσκω ὁ θορός ὁ ἄρσην . διό καί συγκαταβαίνω ἐλασσόω ἅμα ὁ ᾠόν ὁ ἐν ὁ θῆλυς · ἀεί γάρ ὁ ἐκτίκτω ἐπιρραίνω παρακολουθέω . ὥστε ἄρσην μέν καί θῆλυς εἰμί καί ὀχεύω πᾶς , εἰ μή ἐν τις γένος ἀδιόριστος εἰμί ὁ θῆλυς καί ὁ ἄρσην , καί ἄνευ ὁ ὁ ἄρσην γονή οὐ γίγνομαι ὁ τοιοῦτος οὐδείς , συμβάλλω δέ πρός ὁ ἀπάτη αὐτός καί ὁ ταχύς εἰμί ὁ συνδυασμός ὁ τοιοῦτος ἰχθῦς , ὥστε πολύς λανθάνω καί ὁ ἁλιεύς · οὐδείς γάρ αὐτός οὐδείς τηρέω τοιοῦτος ὁ γιγνώσκω χάριν . ἀλλά ὅμως ὁράω ὁ συνδυασμός εἰμί . ὁ αὐτός γάρ τρόπος ὁ τε δελφίς ὀχεύω παραπίπτω καί ὁ ἰχθῦς , ὅσος ἐμποδίζω ὁ οὐραῖος . ἀλλά ὁ μέν δελφίς χρόνιος ὁ ἀπόλυσις εἰμί , ὁ δέ τοιοῦτος ἰχθῦς ταχύς . διόπερ οὗτος οὐ ὁράω , ὁ δέ ἀνάκαψις ὁ θορός καί ὁ ᾠόν , καί ὁ ἁλιεύς περί ὁ κύησις ὁ ἰχθῦς ὁ εὐήθης λέγω λόγος καί θρυλέω , ὅς καί Ἡρόδοτος ὁ μυθολόγος , ὡς κυΐσκομαι ὁ ἰχθῦς ἐκ ὁ ἀνακάπτω ὁ θορός , οὐ συνοράω ὅτι οὗτος εἰμί ἀδύνατος . ὁ γάρ πόρος ὁ διά ὁ στόμα εἰσέρχομαι εἰς ὁ κοιλία φέρω , ἀλλά οὐ εἰς ὁ ὑστέρα · καί ὁ μέν εἰς ὁ κοιλία ἔρχομαι ἀνάγκη τροφή γίγνομαι ( καταπέσσω γάρ ) , ὁ δέ ὑστέρα φαίνω πλήρης ᾠόν , ὅς πόθεν εἰσέρχομαι .