aristoteles-et-corpus-aristotelicum.de-anima 1.4
Καὶ ἄλλη δέ τις δόξα παραδέδοται περὶ ψυχῆς , πιθανὴ μὲν πολλοῖς οὐδεμιᾶς ἧττον τῶν λεγομένων , λόγους δ’ ὥσπερ εὐθύνας δεδωκυῖα καὶ τοῖς ἐν κοινῷ γινομένοις λόγοις · ἁρμονίαν γάρ τινα αὐτὴν λέγουσι · καὶ γὰρ τὴν ἁρμονίαν κρᾶσιν καὶ σύνθεσιν ἐναντίων εἶναι , καὶ τὸ σῶμα συγκεῖσθαι ἐξ ἐναντίων . Καίτοι γε ἡ μὲν ἁρμονία λόγος τίς ἐστι τῶν μιχθέντων ἢ σύνθεσις , τὴν δὲ ψυχὴν οὐδέτερον οἷόν τ’ εἶναι τούτων . Ἔτι δὲ τὸ κινεῖν οὐκ ἔστιν ἁρμονίας , ψυχῇ δὲ πάντες ἀπονέμουσι τοῦτο μάλισθ’ ὡς εἰπεῖν . Ἁρμόζει δὲ μᾶλλον καθ’ ὑγιείας λέγειν ἁρμονίαν , καὶ ὅλως τῶν σωματικῶν ἀρετῶν , ἢ κατὰ ψυχῆς . Φανερώτατον δ’ εἴ τις ἀποδιδόναι πειραθείη τὰ πάθη καὶ τὰ ἔργα τῆς ψυχῆς ἁρμονίᾳ τινί · χαλεπὸν γὰρ ἐφαρμόζειν . Ἔτι δ’ εἰ λέγοιμεν τὴν ἁρμονίαν εἰς δύο ἀποβλέποντες , κυριώτατα μὲν τῶν μεγεθῶν ἐν τοῖς ἔχουσι κίνησιν καὶ θέσιν τὴν σύνθεσιν αὐτῶν , ἐπειδὰν οὕτω συναρμόζωσιν ὥστε μηδὲν συγγενὲς παραδέχεσθαι , ἐντεῦθεν δὲ καὶ τὸν τῶν μεμιγμένων λόγον . Οὐδετέρως μὲν οὖν εὔλογον , ἡ δὲ σύνθεσις τῶν τοῦ σώματος μερῶν λίαν εὐεξέταστος · πολλαί τε γὰρ αἱ συνθέσεις τῶν μερῶν καὶ πολλαχῶς · τίνος οὖν ἢ πῶς ὑπολαβεῖν τὸν νοῦν χρὴ σύνθεσιν εἶναι , ἢ καὶ τὸ αἰσθητικὸν ἢ ὀρεκτικόν ; Ὁμοίως δὲ ἄτοπον καὶ τὸν λόγον τῆς μίξεως εἶναι τὴν ψυχήν · οὐ γὰρ τὸν αὐτὸν ἔχει λόγον ἡ μίξις τῶν στοιχείων καθ’ ἣν σὰρξ καὶ καθ’ ἣν ὀστοῦν . Συμβήσεται οὖν πολλάς τε ψυχὰς ἔχειν καὶ κατὰ πᾶν τὸ σῶμα , εἴπερ πάντα μὲν ἐκ τῶν στοιχείων μεμιγμένων , ὁ δὲ τῆς μίξεως λόγος ἁρμονία καὶ ψυχή . Ἀπαιτήσειε δ’ ἄν τις τοῦτό γε καὶ παρ’ Ἐμπεδοκλέους · ἕκαστον γὰρ αὐτῶν λόγῳ τινί φησιν εἶναι · πότερον οὖν ὁ λόγος ἐστὶν ἡ ψυχή , ἢ μᾶλλον ἕτερόν τι οὖσα ἐγγίνεται τοῖς μέλεσιν ; Ἔτι δὲ πότερον ἡ φιλία τῆς τυχούσης αἰτία μίξεως ἢ τῆς κατὰ τὸν λόγον ; Καὶ αὕτη πότερον ὁ λόγος ἐστὶν ἢ παρὰ τὸν λόγον ἕτερόν τι ; Ταῦτα μὲν οὖν ἔχει τοιαύτας ἀπορίας · εἰ δ’ ἐστὶν ἕτερον ἡ ψυχὴ τῆς μίξεως , τί δή ποτε ἅμα τῷ σαρκὶ εἶναι ἀναιρεῖται καὶ τῷ τοῖς ἄλλοις μορίοις τοῦ ζῴου ; Πρὸς δὲ τούτοις εἴπερ μὴ ἕκαστον τῶν μορίων ψυχὴν ἔχει , εἰ μή ἐστιν ἡ ψυχὴ ὁ λόγος τῆς μίξεως , τί ἐστιν ὃ φθείρεται τῆς ψυχῆς ἀπολειπούσης ; Ὅτι μὲν οὖν οὔθ’ ἁρμονίαν οἷόν τ’ εἶναι τὴν ψυχὴν οὔτε κύκλῳ περιφέρεσθαι , δῆλον ἐκ τῶν εἰρημένων . Κατὰ συμβεβηκὸς δὲ κινεῖσθαι , καθάπερ εἴπομεν , ἔστι καὶ κινεῖν ἑαυτήν , οἷον κινεῖσθαι μὲν ἐν ᾧ ἐστί , τοῦτο δὲ κινεῖσθαι ὑπὸ τῆς ψυχῆς · ἄλλως δ’ οὐχ οἷόν τε κινεῖσθαι κατὰ τόπον αὐτήν . Εὐλογώτερον δ’ ἀπορήσειεν ἄν τις περὶ αὐτῆς ὡς κινουμένης , εἰς τὰ τοιαῦτα ἀποβλέψας . Φαμὲν γὰρ τὴν ψυχὴν λυπεῖσθαι χαίρειν , θαρρεῖν φοβεῖσθαι , ἔτι δὲ ὀργίζεσθαί τε καὶ αἰσθάνεσθαι καὶ διανοεῖσθαι · ταῦτα δὲ πάντα κινήσεις εἶναι δοκοῦσιν . Ὅθεν οἰηθείη τις ἂν αὐτὴν κινεῖσθαι · τὸ δ’ οὐκ ἔστιν ἀναγκαῖον · εἰ γὰρ καὶ ὅτι μάλιστα τὸ λυπεῖσθαι ἢ χαίρειν ἢ διανοεῖσθαι κινήσεις εἰσί , καὶ ἕκαστον κινεῖσθαι τούτων , τὸ δὲ κινεῖσθαί ἐστιν ὑπὸ τῆς ψυχῆς , οἷον τὸ ὀργίζεσθαι ἢ φοβεῖσθαι τῷ τὴν καρδίαν ὡδὶ κινεῖσθαι , τὸ δὲ διανοεῖσθαι ἢ τοιοῦτον ἴσως ἢ ἕτερόν τι · τούτων δὲ συμβαίνει τὰ μὲν κατὰ φορὰν τινῶν κινουμένων , τὰ δὲ κατ’ ἀλλοίωσιν . Ποῖα δὲ καὶ πῶς , ἕτερός ἐστι λόγος . Τὸ δὲ λέγειν ὀργίζεσθαι τὴν ψυχὴν ὅμοιον κἂν εἴ τις λέγοι τὴν ψυχὴν ὑφαίνειν ἢ οἰκοδομεῖν · βέλτιον γὰρ ἴσως μὴ λέγειν τὴν ψυχὴν ἐλεεῖν ἢ μανθάνειν ἢ διανοεῖσθαι , ἀλλὰ τὸν ἄνθρωπον τῇ ψυχῇ . Τοῦτο δὲ μὴ ὡς ἐν ἐκείνῃ τῆς κινήσεως οὔσης , ἀλλ’ ὁτὲ μὲν μέχρι ἐκείνης , ὁτὲ δ’ ἀπ’ ἐκείνης , οἷον ἡ μὲν αἴσθησις ἀπὸ τωνδί , ἡ δ’ ἀνάμνησις ἀπ’ ἐκείνης ἐπὶ τὰς ἐν τοῖς αἰσθητηρίοις κινήσεις ἢ μονάς . Ὁ δὲ νοῦς ἔοικεν ἐγγίνεσθαι οὐσία τις οὖσα , καὶ οὐ φθείρεσθαι . Μάλιστα γὰρ ἐφθείρετ’ ἂν ὑπὸ τῆς ἐν τῷ γήρᾳ ἀμαυρώσεως , νῦν δ’ ἴσως ὅπερ ἐπὶ τῶν αἰσθητηρίων συμβαίνει · εἰ γὰρ λάβοι ὁ πρεσβύτης ὄμμα τοιονδί , βλέποι ἂν ὥσπερ καὶ ὁ νέος . Ὥστε τὸ γῆρας οὐ τῷ τὴν ψυχήν τι πεπονθέναι , ἀλλ’ ἐν ᾧ , καθάπερ ἐν μέθαις καὶ νόσοις . Καὶ τὸ νοεῖν δὴ καὶ τὸ θεωρεῖν μαραίνεται ἄλλου τινὸς ἔσω φθειρομένου , αὐτὸ δὲ ἀπαθές ἐστιν . Τὸ δὲ διανοεῖσθαι καὶ φιλεῖν ἢ μισεῖν οὐκ ἔστιν ἐκείνου πάθη , ἀλλὰ τουδὶ τοῦ ἔχοντος ἐκεῖνο , ᾗ ἐκεῖνο ἔχει . Διὸ καὶ τούτου φθειρομένου οὔτε μνημονεύει οὔτε φιλεῖ · οὐ γὰρ ἐκείνου ἦν , ἀλλὰ τοῦ κοινοῦ , ὃ ἀπόλωλεν · ὁ δὲ νοῦς ἴσως θειότερόν τι καὶ ἀπαθές ἐστιν . Ὅτι μὲν οὖν οὐχ οἷόν τε κινεῖσθαι τὴν ψυχήν , φανερὸν ἐκ τούτων · εἰ δ’ ὅλως μὴ κινεῖται , δῆλον ὡς οὐδ’ ὑφ’ ἑαυτῆς . Πολὺ δὲ τῶν εἰρημένων ἀλογώτατον τὸ λέγειν ἀριθμὸν εἶναι τὴν ψυχὴν κινοῦνθ’ ἑαυτόν · ὑπάρχει γὰρ αὐτοῖς ἀδύνατα πρῶτα μὲν τὰ ἐκ τοῦ κινεῖσθαι συμβαίνοντα , ἰδίᾳ δ’ ἐκ τοῦ λέγειν αὐτὴν ἀριθμόν · πῶς γὰρ χρὴ νοῆσαι μονάδα κινουμένην , καὶ ὑπὸ τίνος , καὶ πῶς , ἀμερῆ καὶ ἀδιάφορον οὖσαν ; Εἰ γάρ ἐστι κινητικὴ καὶ κινητή , διαφέρειν δεῖ . Ἔτι δ’ ἐπεί φασι κινηθεῖσαν γραμμὴν ἐπίπεδον ποιεῖν , στιγμὴν δὲ γραμμήν , καὶ αἱ τῶν μονάδων κινήσεις γραμμαὶ ἔσονται · ἡ γὰρ στιγμὴ μονάς ἐστι θέσιν ἔχουσα · ὁ δ’ ἀριθμὸς τῆς ψυχῆς ἤδη πού ἐστι καὶ θέσιν ἔχει . Ἔτι δ’ ἀριθμοῦ μὲν ἐὰν ἀφέλῃ τις ἀριθμὸν ἢ μονάδα , λείπεται ἄλλος ἀριθμός · τὰ δὲ φυτὰ καὶ τῶν ζῴων πολλὰ διαιρούμενα ζῇ , καὶ δοκεῖ τὴν αὐτὴν ψυχὴν ἔχειν τῷ εἴδει . Δόξειε δ’ ἂν οὐθὲν διαφέρειν μονάδας λέγειν ἢ σωμάτια μικρά · καὶ γὰρ ἐκ τῶν Δημοκρίτου σφαιρίων ἐὰν γένωνται στιγμαί , μόνον δὲ μένῃ τὸ ποσόν , ἔσται τι ἐν αὐτῷ τὸ μὲν κινοῦν τὸ δὲ κινούμενον , ὥσπερ ἐν τῷ συνεχεῖ · οὐ γὰρ διὰ τὸ μεγέθει διαφέρειν ἢ μικρότητι συμβαίνει τὸ λεχθέν , ἀλλ’ ὅτι ποσόν . Διὸ ἀναγκαῖον εἶναί τι τὸ κινῆσον τὰς μονάδας . Εἰ δ’ ἐν τῷ ζῴῳ τὸ κινοῦν ἡ ψυχή , καὶ ἐν τῷ ἀριθμῷ , ὥστε οὐ τὸ κινοῦν καὶ τὸ κινούμενον ἡ ψυχή , ἀλλὰ τὸ κινοῦν μόνον . Ἑνδέχεται δὲ δή πως μονάδα ταύτην εἶναι · δεῖ γὰρ ὑπάρχειν τινὰ αὐτῇ διαφορὰν πρὸς τὰς ἄλλας · στιγμῆς δὲ μοναδικῆς τίς ἂν εἴη διαφορὰ πλὴν θέσις ; Εἰ μὲν οὖν εἰσὶν ἕτεραι αἱ ἐν τῷ σώματι μονάδες καὶ αἱ στιγμαί , ἐν τῷ αὐτῷ ἔσονται αἱ μονάδες · καθέξει γὰρ χώραν στιγμῆς . Καίτοι τί κωλύει ἐν τῷ αὐτῷ εἶναι , εἰ δύο , καὶ ἀπείρους ; Ὧν γὰρ ὁ τόπος ἀδιαίρετος , καὶ αὐτά . Εἰ δ’ αἱ ἐν τῷ σώματι στιγμαὶ ὁ ἀριθμὸς ὁ τῆς ψυχῆς , ἢ εἰ ὁ ἐκ τῶν ἐν τῷ σώματι στιγμῶν ἀριθμὸς ἡ ψυχή , διὰ τί οὐ πάντα ψυχὴν ἔχουσι τὰ σώματα ; Στιγμαὶ γὰρ ἐν ἅπασι δοκοῦσιν εἶναι καὶ ἄπειροι . Ἔτι δὲ πῶς οἷόν τε χωρίζεσθαι τὰς ψυχὰς καὶ ἀπολύεσθαι τῶν σωμάτων , εἴ γε μὴ διαιροῦνται αἱ γραμμαὶ εἰς στιγμάς ;
Lemmas: καί ἄλλος δέ τις δόξα παραδίδωμι περί ψυχή , πιθανός μέν πολύς οὐδείς ἥσσων ὁ λέγω , λόγος δέ ὥσπερ εὔθυνα δίδωμι καί ὁ ἐν κοινός γίγνομαι λόγος · ἁρμονία γάρ τις αὐτός λέγω · καί γάρ ὁ ἁρμονία κρᾶσις καί σύνθεσις ἐναντίος εἰμί , καί ὁ σῶμα σύγκειμαι ἐκ ἐναντίος . καίτοι γε ὁ μέν ἁρμονία λόγος τις εἰμί ὁ μείγνυμι ἤ σύνθεσις , ὁ δέ ψυχή οὐδέτερος οἷος τε εἰμί οὗτος . ἔτι δέ ὁ κινέω οὐ εἰμί ἁρμονία , ψυχή δέ πᾶς ἀπονέμω οὗτος μάλα ὡς λέγω . ἁρμόζω δέ μάλα κατά ὑγίεια λέγω ἁρμονία , καί ὅλος ὁ σωματικός ἀρετή , ἤ κατά ψυχή . φανερός δέ εἰ τις ἀποδίδωμι πειράω ὁ πάθος καί ὁ ἔργον ὁ ψυχή ἁρμονία τις · χαλεπός γάρ ἐφαρμόζω . ἔτι δέ εἰ λέγω ὁ ἁρμονία εἰς δύο ἀποβλέπω , κύριος μέν ὁ μέγεθος ἐν ὁ ἔχω κίνησις καί θέσις ὁ σύνθεσις αὐτός , ἐπειδάν οὕτως συναρμόζω ὥστε μηδείς συγγενής παραδέχομαι , ἐντεῦθεν δέ καί ὁ ὁ μείγνυμι λόγος . οὐδέτερος μέν οὖν εὔλογος , ὁ δέ σύνθεσις ὁ ὁ σῶμα μέρος λίαν εὐεξέταστος · πολύς τε γάρ ὁ σύνθεσις ὁ μέρος καί πολλαχῶς · τίς οὖν ἤ πῶς ὑπολαμβάνω ὁ νόος χρή σύνθεσις εἰμί , ἤ καί ὁ αἰσθητικός ἤ ὀρεκτικός ; ὅμοιος δέ ἄτοπος καί ὁ λόγος ὁ μίξις εἰμί ὁ ψυχή · οὐ γάρ ὁ αὐτός ἔχω λόγος ὁ μίξις ὁ στοιχεῖον κατά ὅς σάρξ καί κατά ὅς ὀστέον . συμβαίνω οὖν πολύς τε ψυχή ἔχω καί κατά πᾶς ὁ σῶμα , εἴπερ πᾶς μέν ἐκ ὁ στοιχεῖον μείγνυμι , ὁ δέ ὁ μίξις λόγος ἁρμονία καί ψυχή . ἀπαιτέω δέ ἄν τις οὗτος γε καί παρά Ἐμπεδοκλῆς · ἕκαστος γάρ αὐτός λόγος τις φημί εἰμί · πότερος οὖν ὁ λόγος εἰμί ὁ ψυχή , ἤ μάλα ἕτερος τις εἰμί ἐγγίγνομαι ὁ μέλος ; ἔτι δέ πότερος ὁ φιλία ὁ τυγχάνω αἴτιος μίξις ἤ ὁ κατά ὁ λόγος ; καί οὗτος πότερος ὁ λόγος εἰμί ἤ παρά ὁ λόγος ἕτερος τις ; οὗτος μέν οὖν ἔχω τοιοῦτος ἀπορία · εἰ δέ εἰμί ἕτερος ὁ ψυχή ὁ μίξις , τίς δή ποτέ ἅμα ὁ σάρξ εἰμί ἀναιρέω καί ὁ ὁ ἄλλος μόριον ὁ ζῷον ; πρός δέ οὗτος εἴπερ μή ἕκαστος ὁ μόριον ψυχή ἔχω , εἰ μή εἰμί ὁ ψυχή ὁ λόγος ὁ μίξις , τίς εἰμί ὅς φθείρω ὁ ψυχή ἀπολείπω ; ὅτι μέν οὖν οὔτε ἁρμονία οἷος τε εἰμί ὁ ψυχή οὔτε κύκλος περιφέρω , δῆλος ἐκ ὁ λέγω . κατά συμβαίνω δέ κινέω , καθά λέγω , εἰμί καί κινέω ἑαυτοῦ , οἷος κινέω μέν ἐν ὅς εἰμί , οὗτος δέ κινέω ὑπό ὁ ψυχή · ἄλλος δέ οὐ οἷος τε κινέω κατά τόπος αὐτός . εὔλογος δέ ἀπορέω ἄν τις περί αὐτός ὡς κινέω , εἰς ὁ τοιοῦτος ἀποβλέπω . φημί γάρ ὁ ψυχή λυπέω χαίρω , θαρσέω φοβέω , ἔτι δέ ὀργίζω τε καί αἰσθάνομαι καί διανοέω · οὗτος δέ πᾶς κίνησις εἰμί δοκέω . ὅθεν οἴομαι τις ἄν αὐτός κινέω · ὁ δέ οὐ εἰμί ἀναγκαῖος · εἰ γάρ καί ὅτι μάλα ὁ λυπέω ἤ χαίρω ἤ διανοέω κίνησις εἰμί , καί ἕκαστος κινέω οὗτος , ὁ δέ κινέω εἰμί ὑπό ὁ ψυχή , οἷος ὁ ὀργίζω ἤ φοβέω ὁ ὁ καρδία ὡδί κινέω , ὁ δέ διανοέω ἤ τοιοῦτος ἴσως ἤ ἕτερος τις · οὗτος δέ συμβαίνω ὁ μέν κατά φορά τις κινέω , ὁ δέ κατά ἀλλοίωσις . ποῖος δέ καί πῶς , ἕτερος εἰμί λόγος . ὁ δέ λέγω ὀργίζω ὁ ψυχή ὅμοιος ἄν εἰ τις λέγω ὁ ψυχή ὑφαίνω ἤ οἰκοδομέω · ἀγαθός γάρ ἴσως μή λέγω ὁ ψυχή ἐλεέω ἤ μανθάνω ἤ διανοέω , ἀλλά ὁ ἄνθρωπος ὁ ψυχή . οὗτος δέ μή ὡς ἐν ἐκεῖνος ὁ κίνησις εἰμί , ἀλλά ὅτε μέν μέχρι ἐκεῖνος , ὅτε δέ ἀπό ἐκεῖνος , οἷος ὁ μέν αἴσθησις ἀπό ὅδε , ὁ δέ ἀνάμνησις ἀπό ἐκεῖνος ἐπί ὁ ἐν ὁ αἰσθητήριον κίνησις ἤ μονή . ὁ δέ νόος ἔοικα ἐγγίγνομαι οὐσία τις εἰμί , καί οὐ φθείρω . μάλα γάρ φθείρω ἄν ὑπό ὁ ἐν ὁ γῆρας ἀμαύρωσις , νῦν δέ ἴσως ὅς ἐπί ὁ αἰσθητήριον συμβαίνω · εἰ γάρ λαμβάνω ὁ πρεσβύτης ὄμμα τοονδ́ς , βλέπω ἄν ὥσπερ καί ὁ νέος . ὥστε ὁ γῆρας οὐ ὁ ὁ ψυχή τις πάσχω , ἀλλά ἐν ὅς , καθά ἐν μέθη καί νόσος . καί ὁ νοέω δή καί ὁ θεωρέω μαραίνω ἄλλος τις ἔσω φθείρω , αὐτός δέ ἀπαθής εἰμί . ὁ δέ διανοέω καί φιλέω ἤ μισέω οὐ εἰμί ἐκεῖνος πάθος , ἀλλά εδί ὁ ἔχω ἐκεῖνος , ᾗ ἐκεῖνος ἔχω . διό καί οὗτος φθείρω οὔτε μνημονεύω οὔτε φιλέω · οὐ γάρ ἐκεῖνος εἰμί , ἀλλά ὁ κοινός , ὅς ἀπόλλυμι · ὁ δέ νόος ἴσως θεῖος τις καί ἀπαθής εἰμί . ὅτι μέν οὖν οὐ οἷος τε κινέω ὁ ψυχή , φανερός ἐκ οὗτος · εἰ δέ ὅλος μή κινέω , δῆλος ὡς οὐδέ ὑπό ἑαυτοῦ . πολύς δέ ὁ λέγω ἄλογος ὁ λέγω ἀριθμός εἰμί ὁ ψυχή κινέω ἑαυτοῦ · ὑπάρχω γάρ αὐτός ἀδύνατος πρῶτος μέν ὁ ἐκ ὁ κινέω συμβαίνω , ἴδιος δέ ἐκ ὁ λέγω αὐτός ἀριθμός · πῶς γάρ χρή νοέω μονάς κινέω , καί ὑπό τίς , καί πῶς , ἀμερής καί ἀδιάφορος εἰμί ; εἰ γάρ εἰμί κινητικός καί κινητός , διαφέρω δέω . ἔτι δέ ἐπεί φημί κινέω γραμμή ἐπίπεδος ποιέω , στιγμή δέ γραμμή , καί ὁ ὁ μονάς κίνησις γραμμή εἰμί · ὁ γάρ στιγμή μονή εἰμί θέσις ἔχω · ὁ δέ ἀριθμός ὁ ψυχή ἤδη που εἰμί καί θέσις ἔχω . ἔτι δέ ἀριθμός μέν ἐάν ἀφαιρέω τις ἀριθμός ἤ μονάς , λείπω ἄλλος ἀριθμός · ὁ δέ φυτόν καί ὁ ζῷον πολύς διαιρέω ζάω , καί δοκέω ὁ αὐτός ψυχή ἔχω ὁ εἶδος . δοκέω δέ ἄν οὐδείς διαφέρω μονάς λέγω ἤ σωμάτιον μικρός · καί γάρ ἐκ ὁ Δημόκριτος σφαιρίον ἐάν γίγνομαι στιγμή , μόνος δέ μένω ὁ ποσός , εἰμί τις ἐν αὐτός ὁ μέν κινέω ὁ δέ κινέω , ὥσπερ ἐν ὁ συνεχής · οὐ γάρ διά ὁ μέγεθος διαφέρω ἤ μικρότης συμβαίνω ὁ λέγω , ἀλλά ὅτι ποσός . διό ἀναγκαῖος εἰμί τις ὁ κινέω ὁ μονάς . εἰ δέ ἐν ὁ ζῷον ὁ κινέω ὁ ψυχή , καί ἐν ὁ ἀριθμός , ὥστε οὐ ὁ κινέω καί ὁ κινέω ὁ ψυχή , ἀλλά ὁ κινέω μόνος . ἐνδέχομαι δέ δή πως μονάς οὗτος εἰμί · δέω γάρ ὑπάρχω τις αὐτός διαφορά πρός ὁ ἄλλος · στιγμή δέ μοναδικός τίς ἄν εἰμί διαφορά πλήν θέσις ; εἰ μέν οὖν εἰμί ἕτερος ὁ ἐν ὁ σῶμα μονάς καί ὁ στιγμή , ἐν ὁ αὐτός εἰμί ὁ μονάς · κατέχω γάρ χώρα στιγμή . καίτοι τίς κωλύω ἐν ὁ αὐτός εἰμί , εἰ δύο , καί ἄπειρος ; ὅς γάρ ὁ τόπος ἀδιαίρετος , καί αὐτός . εἰ δέ ὁ ἐν ὁ σῶμα στιγμή ὁ ἀριθμός ὁ ὁ ψυχή , ἤ εἰ ὁ ἐκ ὁ ἐν ὁ σῶμα στιγμή ἀριθμός ὁ ψυχή , διά τίς οὐ πᾶς ψυχή ἔχω ὁ σῶμα ; στιγμή γάρ ἐν ἅπας δοκέω εἰμί καί ἄπειρος . ἔτι δέ πῶς οἷος τε χωρίζω ὁ ψυχή καί ἀπολύω ὁ σῶμα , εἰ γε μή διαιρέω ὁ γραμμή εἰς στιγμή ;