aristoteles-et-corpus-aristotelicum.analytica-priora-et-posteriora priora.1.3
Τὸν αὐτὸν δὲ τρόπον ἕξει καὶ ἐπὶ τῶν ἀναγκαίων προτάσεων . Ἡ μὲν γὰρ καθόλου στερητικὴ καθόλου ἀντιστρέφει , τῶν δὲ καταφατικῶν ἑκατέρα κατὰ μέρος . Εἰ μὲν γὰρ ἀνάγκη τὸ Α τῷ Β μηδενὶ ὑπάρχειν , ἀνάγκη καὶ τὸ Β τῷ Α μηδενὶ ὑπάρχειν · εἰ γὰρ τινὶ ἐνδέχεται , καὶ τὸ Α τῷ Β τινὶ ἐνδέχοιτο ἄν . Εἰ δὲ ἐξ ἀνάγκης τὸ Α παντὶ ἢ τινὶ τῷ Β ὑπάρχει , καὶ τὸ Β τινὶ τῷ Α ἀνάγκη ὑπάρχειν · εἰ γὰρ μὴ ἀνάγκη , οὐδ᾿ ἂν τὸ Α τινὶ τῶν Β ἐξ ἀνάγκης ὑπάρχοι . Τὸ δ᾿ ἐν μέρει στερητικὸν οὐκ ἀντιστρέφει διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν δι᾿ ἣν καὶ πρότερον ἔφαμεν . Ἐπὶ δὲ τῶν ἐνδεχομένων , ἐπειδὴ πολλαχῶς λέγεται τὸ ἐνδέχεσθαι ( καὶ γὰρ τὸ ἀναγκαῖον καὶ τὸ μὴ ἀναγκαῖον καὶ τὸ δυνατὸν ἐνδέχεσθαι λέγομεν ) , ἐν μὲν τοῖς καταφατικοῖς ὁμοίως ἕξει κατὰ τὴν ἀντιστροφὴν ἐν ἅπασιν . Εἰ γὰρ τὸ Α παντὶ ἢ τινὶ τῷ Β ἐνδέχεται , καὶ τὸ Β τινὶ τῷ Α ἐνδέχοιτο ἄν · εἰ γὰρ μηδενί , οὐδ᾿ ἂν τὸ Α οὐδενὶ τῷ Β · δέδεικται γὰρ τοῦτο πρότερον . Ἐν δὲ τοῖς ἀποφατικοῖς οὐχ ὡσαύτως , ἀλλ᾿ ὅσα μὲν ἐνδέχεσθαι λέγεται ἢ τῷ ἐξ ἀνάγκης μὴ ὑπάρχειν ἢ τῷ μὴ ἐξ ἀνάγκης ὑπάρχειν , ὁμοίως , οἷον εἴ τις φαίη τὸν ἄνθρωπον ἐνδέχεσθαι μὴ εἶναι ἵππον ἢ τὸ λευκὸν μηδενὶ ἱματίῳ ὑπάρχειν . Τούτων γὰρ τὸ μὲν ἐξ ἀνάγκης οὐχ ὑπάρχει , τὸ δὲ οὐκ ἀνάγκη ὑπάρχειν , καὶ ὁμοίως ἀντιστρέφει ἡ πρότασις · εἰ γὰρ ἐνδέχεται μηδενὶ ἀνθρώπῳ ἵππον , καὶ ἄνθρωπον ἐγχωρεῖ μηδενὶ ἵππῳ · καὶ εἰ τὸ λευκὸν ἐγχωρεῖ μηδενὶ ἱματίῳ , καὶ τὸ ἱμάτιον ἐγχωρεῖ μηδενὶ λευκῷ · εἰ γάρ τινι ἀνάγκη , καὶ τὸ λευκὸν ἱματίῳ τινὶ ἔσται ἐξ ἀνάγκης · τοῦτο γὰρ δέδεικται πρότερον . Ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῆς ἐν μέρει ἀποφατικῆς . Ὅσα δὲ τῷ ὡς ἐπὶ πολὺ καὶ τῷ πεφυκέναι λέγεται ἐνδέχεσθαι , καθ᾿ ὃν τρόπον διορίζομεν τὸ ἐνδεχόμενον , οὐχ ὁμοίως ἕξει ἐν ταῖς στερητικαῖς ἀντιστροφαῖς , ἀλλ᾿ ἡ μὲν καθόλου στερητικὴ πρότασις οὐκ ἀντιστρέφει , ἡ δὲ ἐν μέρει ἀντιστρέφει . Τοῦτο δὲ ἔσται φανερόν , ὅταν περὶ τοῦ ἐνδεχομένου λέγωμεν . Νῦν δὲ τοσοῦτον ἡμῖν ἔστω πρὸς τοῖς εἰρημένοις δῆλον , ὅτι τὸ ἐνδέχεσθαι μηδενὶ ἢ τινὶ μὴ ὑπάρχειν καταφατικὸν ἔχει τὸ σχῆμα · τὸ γὰρ ἐνδέχεται τῷ ἔστιν ὁμοίως τάττεται , τὸ δὲ ἔστιν , οἷς ἂν προσκατηγορῆται , κατάφασιν ἀεὶ ποιεῖ καὶ πάντως , οἷον τὸ ἔστιν οὐκ ἀγαθόν ἢ ἔστιν οὐ λευκόν ἢ ἁπλῶς τὸ ἔστιν οὐ τοῦτο . Δειχθήσεται δὲ καὶ τοῦτο διὰ τῶν ἑπομένων . Κατὰ δὲ τὰς ἀντιστροφὰς ὁμοίως ἕξουσι ταῖς ἄλλαις .
Lemmas: ὁ αὐτός δέ τρόπος ἔχω καί ἐπί ὁ ἀναγκαῖος πρότασις . ὁ μέν γάρ καθόλου στερητικός καθόλου ἀντιστρέφω , ὁ δέ καταφατικός ἑκάτερος κατά μέρος . εἰ μέν γάρ ἀνάγκη ὁ Α ὁ Β μηδείς ὑπάρχω , ἀνάγκη καί ὁ Β ὁ Α μηδείς ὑπάρχω · εἰ γάρ τις ἐνδέχομαι , καί ὁ Α ὁ Β τις ἐνδέχομαι ἄν . εἰ δέ ἐκ ἀνάγκη ὁ Α πᾶς ἤ τις ὁ Β ὑπάρχω , καί ὁ Β τις ὁ Α ἀνάγκη ὑπάρχω · εἰ γάρ μή ἀνάγκη , οὐδέ ἄν ὁ Α τις ὁ Β ἐκ ἀνάγκη ὑπάρχω . ὁ δέ ἐν μέρος στερητικός οὐ ἀντιστρέφω διά ὁ αὐτός αἰτία διά ὅς καί πρότερος φημί . ἐπί δέ ὁ ἐνδέχομαι , ἐπειδή πολλαχῶς λέγω ὁ ἐνδέχομαι ( καί γάρ ὁ ἀναγκαῖος καί ὁ μή ἀναγκαῖος καί ὁ δυνατός ἐνδέχομαι λέγω ) , ἐν μέν ὁ καταφατικός ὅμοιος ἔχω κατά ὁ ἀντιστροφή ἐν ἅπας . εἰ γάρ ὁ Α πᾶς ἤ τις ὁ Β ἐνδέχομαι , καί ὁ Β τις ὁ Α ἐνδέχομαι ἄν · εἰ γάρ μηδείς , οὐδέ ἄν ὁ Α οὐδείς ὁ Β · δείκνυμι γάρ οὗτος πρότερος . ἐν δέ ὁ ἀποφατικός οὐ ὡσαύτως , ἀλλά ὅσος μέν ἐνδέχομαι λέγω ἤ ὁ ἐκ ἀνάγκη μή ὑπάρχω ἤ ὁ μή ἐκ ἀνάγκη ὑπάρχω , ὅμοιος , οἷος εἰ τις φημί ὁ ἄνθρωπος ἐνδέχομαι μή εἰμί ἵππος ἤ ὁ λευκός μηδείς ἱμάτιον ὑπάρχω . οὗτος γάρ ὁ μέν ἐκ ἀνάγκη οὐ ὑπάρχω , ὁ δέ οὐ ἀνάγκη ὑπάρχω , καί ὅμοιος ἀντιστρέφω ὁ πρότασις · εἰ γάρ ἐνδέχομαι μηδείς ἄνθρωπος ἵππος , καί ἄνθρωπος ἐγχωρέω μηδείς ἵππος · καί εἰ ὁ λευκός ἐγχωρέω μηδείς ἱμάτιον , καί ὁ ἱμάτιον ἐγχωρέω μηδείς λευκός · εἰ γάρ τις ἀνάγκη , καί ὁ λευκός ἱμάτιον τις εἰμί ἐκ ἀνάγκη · οὗτος γάρ δείκνυμι πρότερος . ὅμοιος δέ καί ἐπί ὁ ἐν μέρος ἀποφατικός . ὅσος δέ ὁ ὡς ἐπί πολύς καί ὁ φύω λέγω ἐνδέχομαι , κατά ὅς τρόπος διορίζω ὁ ἐνδέχομαι , οὐ ὅμοιος ἔχω ἐν ὁ στερητικός ἀντιστροφή , ἀλλά ὁ μέν καθόλου στερητικός πρότασις οὐ ἀντιστρέφω , ὁ δέ ἐν μέρος ἀντιστρέφω . οὗτος δέ εἰμί φανερός , ὅταν περί ὁ ἐνδέχομαι λέγω . νῦν δέ τοσοῦτος ἐγώ εἰμί πρός ὁ λέγω δῆλος , ὅτι ὁ ἐνδέχομαι μηδείς ἤ τις μή ὑπάρχω καταφατικός ἔχω ὁ σχῆμα · ὁ γάρ ἐνδέχομαι ὁ εἰμί ὅμοιος τάσσω , ὁ δέ εἰμί , ὅς ἄν προσκατηγορέω , κατάφασις ἀεί ποιέω καί πάντως , οἷος ὁ εἰμί οὐ ἀγαθός ἤ εἰμί οὐ λευκός ἤ ἁπλῶς ὁ εἰμί οὐ οὗτος . δείκνυμι δέ καί οὗτος διά ὁ ἕπομαι . κατά δέ ὁ ἀντιστροφή ὅμοιος ἔχω ὁ ἄλλος .