aristaenetus.epistulae aristaenetus_hercher_epistolographi_0611.1
ἐρωτώμενοι ὑπὸ τῶν ἐρωτῶντων , δυναμένων δὲ τὰ τέτταρα διαρρίπτειν τε καὶ ἐλέγχειν · ἐν οἷς δ' ἂν τὸ πέμπτον ἀποκρίνασθαι καὶ ζηλοῦν ἀναγκάζωμεν , ὁ βουλόμενος τὴν δυναμὲνον ἀνατρέπειν κρατεῖ , καὶ ποιεῖ τὸν ἐξηγούμενον ἐν λόγῳ τῇ γραμματικῇ ἢ ἀποκρίσει τοῖς πολλοῖς τῶν ἀκουόντων δοκεῖν μηδὲν γιγνώσκειν ὧν ἂν ἐπιχειρῇ γράφειν ἢ λέγειν , ἀγνοούντων ἐνίοτε , ὡς οὐχ ἡ ψυχὴ τοῦ γράφοντος ἢ λέξαντος ἐλέγγεται , ἀλλ' ἡ τῶν τεττάρων φύσις ἑκάστου , περικυκία σαύλως . ἢ δὲ διὰ πάντων αὐτῶν διαγωγή , ἄνω καὶ κάτω μεταβαίνουσα ἐφ' ἕκαστον , μόγις ἐπιστήμην ἐντέχεν εὖ περιυκότος εὖ περιυκότι . κακῶς δὲ ἂν φύῃ , ὡς ἡ τῶν πολλῶν ἐκὶς τῆς ψυχῆς εἰς τε τὸ μαθεῖν εἰς τε τὰ λεγόμενα ἤδη πέφυκε , τὰ δὲ διέρβαται , ( 31a ) οὐδ' ἂν ὁ Λυγκεὺς ἰδεῖν ποιήσῃε τοὺς τοιούτους . ἐνὶ δὲ λόγῳ , τὸν μὴ ζυγγενῆ τοῦ πράγματος οὐτ' ἂν εὐμαθὲια μαθεῖν ποιήσειε ποτε οὔτε μνήμη · τὴν ἀρχὴν γὰρ ἐν ἀλλοτρίαις ἐξεσιν οὐκ ἐγγίγνεται . ὥστε ὅποσοι τῶν δικαίων τε καὶ τῶν ἄλλων ὅσα καλὰ μὴ προσφεύει εἰσὶ καὶ ζυγγενεῖς , ἀλλοι δὲ ἄλλων εὐμαθεῖς ἄμα καὶ μνήμονες , οὐδ' ὅσοι ζυγγενεῖς , δυσμαθεῖς δὲ καὶ ἀμνήμονες , οὐδὲνες τούτων μήποτε μάθωσιν ἀληθεῖαν ἀρετὰς εἰς τὸ δυνατὸν οὐδὲ κακίας . ἄμα γὰρ αὐτὰ ἀνάγκη μαυθάνειν , καὶ τὸ ψεύδος ἄμα καὶ ἀληθὲς τῆς ὅλης οὐσίας , μετὰ τριβῆς πάσης καὶ χρόνου πολλοῦ , ὅπερ ἐν ἀρχαῖς εἶπον . μόγις δὲ τριβόμενα πρὸς ἄλληλα αὐτῶν ἕκαστα , ὀνόματα καὶ λόγοι ὀθεῖς τε καὶ αἰσθησεις , ἐν εὐμενεσὶν ἐλέγχοις ἐλεγχόμενα καὶ ἀνευ φθόνων ἐρωτῶν καὶ ἀποκρίσεων χρησμένων , ἐξελαμψε φρόνησις περὶ ἕκαστον . καὶ νοῦς , συντείνων ὅτι μάλιστα' εἰς δύναμιν ἀνθρωπίνην . διὸ δὴ πᾶς ἄνθρω σπουδαῖος τῶν ὄντων σπουδαίων περὶ πολλοῦ δεῖ μὴ γράψας ποτὰ ἐν ἀνθρώποις εἰς φθόνον καὶ ἀπορίαν καταβάλῃ . ἐνὶ δὴ ἐκ τούτων δεῖ γιγνώσκειν λόγῳ , ὅταν τὸν τίς τοὺς συγγράμματα γεγραμμένα εἴτε ἐν νόμοις νομοθέτου εἴτε ἐν ἄλλοις τισὶν ἀττ' οὖν , ὡς οὐκ ἤν τούτῳ ταῦτα σπουδαϊότατα , εἴπερ ἐστ' αὐτὸς σπουδαῖος , κεῖται δὲ που ἐν χώρᾳ τῇ καλλίστῃ τῶν τούτου . εἰ δὲ ὄντως αὐτῷ ταῦτ' ἐσπουδασμένα ἐν γράμμασιν ἐτέθη , ἐξ ἀρὰ δὴ οἱ ἕπειτα , θεοὶ μὲν οὖ , βροτοὶ δὲ φρένας ὤλεσαν αὐτοῖ .
Lemmas: ἐρωτάω ὑπό ὁ ἐρωτάω , δύναμαι δέ ὁ τέσσαρες διαρρίπτω τε καί ἐλέγχω · ἐν ὅς δέ εἄν ὁ πέμπτος ἀποκρίνω καί ζηλόω ἀναγκάζω , ὁ βούλομαι ὁ δύναμαι ἀνατρέπω κρατέω , καί ποιέω ὁ ἐξηγέομαι ἐν λόγος ὁ γραμματικός ἢ ἀπόκρισις ὁ πολύς ὁ ἀκούω δοκέω μηδείς γιγνώσκω ὅς εἄν ἐπιχειρέω γράφω ἢ λέγω , ἀγνοέω ἐνίοτε , ὡς οὐ ὁ ψυχή ὁ γράφω ἢ λέγω ἐλέγχω , ἀλλά ὁ ὁ τέσσαρες φύσις ἕκαστος , περικυκία σαῦλος . ἢ δέ διά πᾶς αὐτός διαγωγή , ἄνω καί κάτω μεταβαίνω ἐπί ἕκαστος , μόγις ἐπιστήμη ἔντεχνος εὕω περιυκοος εὕω περιυκότι . κακῶς δέ εἄν φύω , ὡς ὁ ὁ πολύς Ἕκις ὁ Ψυχή εἰς τε ὁ μανθάνω εἰς τε ὁ λέγω ἤδη φύω , ὁ δέ διέρβαται , ( 31a ) οὐδέ εἄν ὁ Λυγκεύς ὁράω ποιέω ὁ τοιοῦτος . ἐν δέ λόγος , ὁ μή ζυγγενῆ ὁ πρᾶγμα οὐ εἄν εὐμάθεια μανθάνω ποιέω ποτός οὔτε μνήμη · ὁ ἀρχή γάρ ἐν ἀλλότριος ἕξις οὐ ἐγγίγνομαι . ὥστε ὁπόσος ὁ Δίκαιος τε καί ὁ ἄλλος ὅσος καλός μή προσφύω εἰμί καί ζυγγενεῖς , ἄλλος δέ ἄλλος εὐμαθής ἄμη καί μνήμων , οὐδέ ὅσος ζυγγενεῖς , δυσμαθέω δέ καί ἀμνήμων , οὐδείς οὗτος μήποτε μανθάνω ἀλήθεια ἀρετή εἰς ὁ δυνατός οὐδέ κακία . ἄμη γάρ αὐτός ἀνάγκη μανθάνω , καί ὁ ψεύδος ἄμη καί ἀληθής ὁ ὅλος οὐσία , μετά τριβή πᾶς καί χρόνος πολύς , ὅσπερ ἐν ἀρχή εἶπον . μόγις δέ τρίβω πρός ἀλλήλων αὐτός ἕκαστος , ὄνομα καί λόγος ὀθέω τε καί αἴσθησις , ἐν εὐμενής ἐλέγχω ἐλέγχω καί ἄνευ φθόνος ἐρωτάω καί ἀπόκρισις χράω , ἐκλάμπω φρόνησις περί ἕκαστος . καί νόος , συντείνω ὅτι μάλιστα εἰς δύναμις ἀνθρώπινος . διό δή πᾶς ἄνθρω σπουδαῖος ὁ εἰμί σπουδαῖος περί πολύς δεῖ μή γράφω ποτόν ἐν ἄνθρωπος εἰς φθόνος καί ἀπορία καταβάλλω . ἐν δή ἐκ οὗτος δεῖ γιγνώσκω λόγος , ὅταν ὁ τίς ὁ σύγγραμμα γράφω εἴτε ἐν νόμος νομοθέτης εἴτε ἐν ἄλλος τις τις οὖν , ὡς οὐ ἐάν οὗτος οὗτος σπουδαίος , εἴπερ ἐστώ αὐτός σπουδαῖος , κεῖμαι δέ ποῦ ἐν χώρα ὁ καλός ὁ οὗτος . εἰμί δέ εἰμί αὐτός αὐτός σπουδάζω ἐν γράμμα τίθημι , ἐκ ἀρά δή ὁ ἔπειτα , θεός μέν οὖον , βροτός δέ φρήν ὄλλυμι αὐτός .