ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
appianus.libyca 8.48
Σκιπιων δε νίκην ἀριστην νενικηκως , τὰ μὲν ἄχρηστα τῆς λείας ἐνεπιμπρη διαζωσάμενος αὐτός , ὥσπερ εἰώθασι Ῥωμαίων οἱ στρατηγοι , χρυσίου δʼ ἐς Ῥώμην τάλαντα δέκα καὶ ἀργυριου δισχίλια καὶ πεντακόσια καὶ ἐλέφαντα εἰργασμένον καὶ τοὺς ἐπιφανεῖς τῶν αἰχμαλώτων ἔπεμπε , καὶ Λαίλιον ἐξαγγελοῦντα περὶ τῆς νίκης , ἐπὶ νεῶν . . , τὰ δὲ λοιπὰ ἀποδόμενος τὴν τιμὴν ἐπιδιεῖλε τῷ στρατῷ , καὶ δῶρα τοῖς ἀριστεύσασιν ἐδίδου , καὶ Μασσανάσσην ἐστεφάνου καὶ τότε . καὶ τὰς πόλεις ἐπιὼν ἐχειροῦτο . τὸ μὲν δὴ τέλος τῆς Ἀννίβου τε καὶ Σκιπίωνος ἐν Λιβύῃ μάχης , τότε πρῶτον ἀλλήλοις ἐς χεῖρας ἐλθόντων , τοῦτʼ ἦν , ἀπέθανον δὲ Ῥωμαίων μὲν δισχίλιοι καὶ πεντακόσιοι , Μασσανάσσου δʼ ἔτι πλείονες , καὶ τῶν πολεμίων δισμύριοι καὶ πεντακισχίλιοι . αἰχμάλωτοι δʼ ἐλήφθησαν ὀκτακισχίλιοι καὶ πεντακόσιοι . καὶ Ἴβηρες ηὐτομόλησαν πρὸς Σκιπίωνα τριακόσιοι , καὶ Νομάδες πρὸς Μασσανάσσην ὀκτακόσιοι .
Lemmas: Σκιπίων δε νίκη ἀριδιος νενικηκως , ὁ μέν ἄχρηστος ὁ λεία ἐαπνεπιμραμαι διαζώννυμι αὐτός , ὥσπερ εἴωθα Ῥωμαῖος ὁ στρατηγοι , χρυσίον δέ εἰς Ῥώμη τάλαντον δέκα καί ἀργυριον δισχίλιοι καί πεντακόσιοι καί ἐλέφας ἐργάζομαι καί ὁ ἐπιφανής ὁ αἰχμάλωτος πέμπω , καί Λαίλιος ἐξαγγέλλω περί ὁ νίκη , ἐπί ναῦς . . , ὁ δέ λοιπός ἀποδίδωμι ὁ τιμή ἐπιδιαιρέω ὁ στρατός , καί δῶρον ὁ ἀριστεύω δίδωμι , καί Μασσανάσσης στεφανόω καί τότε . καί ὁ πόλις ἐπέρχομαι χειρόω . ὁ μέν δή τέλος ὁ Ἀννίβας τε καί Σκιπίων ἐν Λιβύη μάχη , τότε πρῶτος ἀλλήλων εἰς χείρ ἔρχομαι , οὗτος εἰμί , ἀποθνῄσκω δέ Ῥωμαῖος μέν δισχίλιοι καί πεντακόσιοι , Μασσανάσσης δέ ἔτι πολύς , καί ὁ πολέμιος δισμύριοι καί πεντακισχίλιοι . αἰχμάλωτος δέ λαμβάνω ὀκτακισχίλιοι καί πεντακόσιοι . καί Ἴβηρ αὐτομολέω πρός Σκιπίων τριακόσιοι , καί Νομάς πρός Μασσανάσσης ὀκτακόσιοι .
appianus.libyca 8.49
οὔπω δὲ οὔτε Καρχηδόνιοι τῶνδε οὔτε Ῥωμαῖοι πυθόμενοι , οἱ μὲν ἐπέστελλον Μάγωνι , ξενολογοῦντι ἔτι Κελτούς , ἐσβαλεῖν ἐς τὴν Ἰταλίαν , εἰ δύναιτο , ἢ ἐς Λιβύην μετὰ τῶν μισθοφόρων καταπλεῦσαι , οἱ δέ , τῶνδε τῶν γραμμάτων ἁλόντων καὶ ἐς Ῥώμην κομισθέντων , στρατιὰν ἄλλην καὶ ἵππους καὶ ναῦς καὶ χρήματα ἔπεμπον τῷ Σκιπίωνι . ὁ δὲ ἤδη τῇ Καρχηδόνι κατὰ μὲν τὴν γῆν ἐπέπεμπεν Ὀκτάουιον , ταῖς δὲ ναυσὶν αὐτὸς ἐπέπλει . καὶ οἱ Καρχηδόνιοι τὴν ἧσσαν Ἀννίβου πυθόμενοι , πρέσβεις ἐπὶ κελητίου προσέπεμπον τῷ Σκιπίωνι , ὧν ἡγοῦντο Ἄννων τε ὁ μέγας λεγόμενος καὶ Ἀσδρούβας ὁ ἔριφος · οἳ τὸ κηρύκειον ὑψηλὸν ἔστησαν ἐπὶ τῆς πρᾴρας , καὶ τὰς χεῖρας ὤρεγον ἐς τὸν Σκιπίωνα ἱκετῶν τρόπον . ὁ δὲ αὐτοὺς ἐκέλευσεν ἥκειν ἐς τὸ στρατόπεδον καὶ ἐλθοῦσιν ἐφʼ ὑψηλοῦ προκαθήμενος ἐχρημάτιζεν . οἱ δὲ μετʼ οἰμωγῆς ἑαυτοὺς ἐρρίπτουν ἐς τὸ ἔδαφος , καὶ τῶν ὑπηρετῶν ἀνιστάντων καὶ λέγειν κελευόντων ὅ τι θέλοιεν , Ἀσδρούβας ὁ ἔριφος εἶπεν ·
Lemmas: οὔπω δέ οὔτε Καρχηδόνιος ὅδε οὔτε Ῥωμαῖος πυνθάνομαι , ὁ μέν ἐπιστέλλω Μάγων , ξενολογέω ἔτι Κελτοί , εἰσβάλλω εἰς ὁ Ἰταλία , εἰ δύναμαι , ἤ εἰς Λιβύη μετά ὁ μισθοφόρος καταπλέω , ὁ δέ , ὅδε ὁ γράμμα ἁλίσκομαι καί εἰς Ῥώμη κομίζω , στρατιά ἄλλος καί ἵππος καί ναῦς καί χρῆμα πέμπω ὁ Σκιπίων . ὁ δέ ἤδη ὁ Καρχηδόνιος κατά μέν ὁ γῆ ἐπιπέμπω Ὀκτάουιος , ὁ δέ ναῦς αὐτός ἐπιπλέω . καί ὁ Καρχηδόνιος ὁ ἧσσα Ἀννίβας πυνθάνομαι , πρέσβυς ἐπί κελήτιον προσπέμπω ὁ Σκιπίων , ὅς ἡγέομαι Ἄννων τε ὁ μέγας λέγω καί Ἀσδρούβας ὁ ἔριφος · ὁ ὁ κηρύκειον ὑψηλός ἵστημι ἐπί ὁ πᾴρα , καί ὁ χείρ ὀρέγω εἰς ὁ Σκιπίων ἱκέτης τρόπος . ὁ δέ αὐτός κελεύω ἥκω εἰς ὁ στρατόπεδον καί ἔρχομαι ἐπί ὑψηλός προκάθημαι χρηματίζω . ὁ δέ μετά οἰμωγή ἑαυτοῦ ῥίπτω εἰς ὁ ἔδαφος , καί ὁ ὑπηρέτης ἀνίστημι καί λέγω κελεύω ὅς τις ἐθέλω , Ἀσδρούβας ὁ ἔριφος λέγω ·
appianus.libyca 8.50
ἐμοὶ μὲν ἔστιν , ὦ Ῥωμαῖοι , καὶ Ἄννωνι τῷδε , καὶ ὅσοι Καρχηδονίων ἔμφρονες , καθαρεύειν ἁμαρτημάτων ὧν ἡμῖν ἐπικαλεῖτε · τοὺς γὰρ πρέσβεις ὑμῶν , ἐς οὓς ἐξήμαρτεν ἡ πατρὶς ἄκουσα ὑπὸ λιμοῦ , περιεσώζομεν καὶ πρὸς ὑμᾶς ἐπέμπομεν . χρὴ δʼ ὑμᾶς μηδὲ Καρχηδονίων καταγιγνώσκειν ἁπάντων , οἵ γε τὴν εἰρήνην καὶ πρότερον ᾔτησαν καὶ λαβόντες προθύμως ὤμνυον . εἰσὶ δʼ αἱ πόλεις ἐπὶ τὸ χεῖρον εὐεπίστρεπτοι , καὶ τὸ πρὸς χάριν ἀεὶ παρὰ τοῖς πλήθεσιν ἐπικρατεῖ . ἃ καὶ ἡμεῖς ἐπάθομεν , οὔτε πεῖσαι δυνηθέντες τὸ πλῆθος οὔτʼ ἐπισχεῖν διὰ τοὺς ἐκεῖ μὲν διαβάλλοντας ἡμᾶς , παρὰ δὲ ὑμῖν τὴν παρρησίαν ἀφῃρημένους . μὴ δὴ ἀπὸ τῆς ὑμετέρας εὐπειθείας ἢ εὐβουλίας , ὦ Ῥωμαῖοι , τὰ παρʼ ἡμῖν κρίνετε , ἀλλʼ εἴ τῳ καὶ τὸ πεισθῆναι τοι?͂ς ἐπιτρίβουσιν ἀδίκημα εἶναι δοκεῖ , τὸν λιμὸν ἐπίδεσθε , καὶ τὴν ἀνάγκην ἣ γέγονεν ἡμῖν ὑπὸ τοῦ πάθους . οὐ γὰρ δὴ τῶν αὐτῶν ἔργον ἑκούσιον ἦν ἄρτι μὲν περὶ εἰρήνης παρακαλεῖν , καὶ χρήματα τοσαῦτα διδόναι , καὶ τῶν νεῶν τῶν μακρῶν πλὴν ὀλίγων ἀφίστασθαι , καὶ τὸ πολὺ τῆς ἀρχῆς ὑμῖν παριέναι , καὶ περὶ τῶνδε ὀμνύναι τε καὶ ὁρκοῦν πέμψαντας ἐς Ῥωμην , ἔτι δʼ ὄντων τῶν ἡμετέρων πρέσβεων παρʼ ὑμῖν ἑκόντας ἁμαρτεῖν . ἀλλὰ μάλιστα μὲν θεῶν τις ἔβλαψε , καὶ ὁ χειμὼν ὁ τὴν ἀγορὰν ὑμῶν ἐς Καρχηδόνα καταγαγών · ἐπὶ δὲ τῷ χειμῶνι ὁ λιμὸς ἡμᾶς ἀφείλετο μὴ καλῶς ὑπὲρ τῶν ἀλλοτρίων φρονῆσαι , πάντων ἐνδεεῖς ὄντας . οὐδὲ λογισμὸν αἰτεῖν ἄξιον παρὰ πλήθους ἀσυντάκτου καὶ ἀτυχοῦντος .
Lemmas: ἐγώ μέν εἰμί , ὦ Ῥωμαῖος , καί Ἄννων ὅδε , καί ὅσος Καρχηδόνιος ἔμφρων , καθαρεύω ἁμάρτημα ὅς ἐγώ ἐπικαλέω · ὁ γάρ πρέσβυς σύ , εἰς ὅς ἐξαμαρτάνω ὁ πατρίς ἄκων ὑπό λιμός , περισῴζω καί πρός σύ πέμπω . χρή δέ σύ μηδέ Καρχηδόνιος καταγιγνώσκω ἅπας , ὅς γε ὁ εἰρήνη καί πρότερος αἰτέω καί λαμβάνω πρόθυμος ὄμνυμι . εἰμί δέ ὁ πόλις ἐπί ὁ κακός εὐεπίστρεπτος , καί ὁ πρός χάρις ἀεί παρά ὁ πλῆθος ἐπικρατέω . ὅς καί ἐγώ πάσχω , οὔτε πείθω δύναμαι ὁ πλῆθος οὔτε ἐπέχω διά ὁ ἐκεῖ μέν διαβάλλω ἐγώ , παρά δέ σύ ὁ παρρησία ἀφαιρέω . μή δή ἀπό ὁ ὑμέτερος εὐπείθεια ἤ εὐβουλία , ὦ Ῥωμαῖος , ὁ παρά ἐγώ κρίνω , ἀλλά εἰ τις καί ὁ πείθω ὅς ἐπιτρίβω ἀδίκημα εἰμί δοκέω , ὁ λιμός ἐφοράω , καί ὁ ἀνάγκη ὅς γίγνομαι ἐγώ ὑπό ὁ πάθος . οὐ γάρ δή ὁ αὐτός ἔργον ἑκούσιος εἰμί ἄρτι μέν περί εἰρήνη παρακαλέω , καί χρῆμα τοσοῦτος δίδωμι , καί ὁ ναῦς ὁ μακρός πλήν ὀλίγος ἀφίστημι , καί ὁ πολύς ὁ ἀρχή σύ παρέρχομαι , καί περί ὅδε ὄμνυμι τε καί ὁρκόω πέμπω εἰς Ῥωμη , ἔτι δέ εἰμί ὁ ἡμέτερος πρέσβυς παρά σύ ἑκών ἁμαρτάνω . ἀλλά μάλα μέν θεός τις βλάπτω , καί ὁ χειμών ὁ ὁ ἀγορά σύ εἰς Καρχηδών κατάγω · ἐπί δέ ὁ χειμών ὁ λιμός ἐγώ ἀφαιρέω μή καλός ὑπέρ ὁ ἀλλότριος φρονέω , πᾶς ἐνδεής εἰμί . οὐδέ λογισμός αἰτέω ἄξιος παρά πλῆθος ἀσύντακτος καί ἀτυχέω .
appianus.libyca 8.51
εἰ δὲ καὶ ὣς ἀδικεῖν ὑμῖν δοκοῦμεν , οὐκ ἀτυχεῖν , ὁμολογοῦμεν , καὶ διʼ αὐτὸ καὶ παρακαλοῦμεν . ἔστι δὲ τῶν μὲν οὐδὲν ἁμαρτόντων δικαιολογία , τῶν δʼ ἁμαρτόντων παράκλησις . ἐφʼ ᾗ ταχύτερός ἐστιν ὁ τῶν εὐτυχούντων ἔλεος , τὰ ἀνθρώπεια ὑφορωμένων , ὅταν αἴσθωνται διὰ τὰς αἰφνιδίους μεταβολὰς παρακαλοῦντας τοὺς ἐχθὲς ἀδικεῖν δυναμένους . οἷα καὶ ἡ Καρχηδονίων πόλις , ἡ τῆς Λιβύης μεγίστη καὶ δυνατωτάτη ναυσὶ καὶ χρήμασιν ὁμοῦ καὶ ἐλέφασι καὶ στρατῷ πεζῷ τε καὶ ἱππικῷ , καὶ ὑπηκόοις πολλοῖς , ἑπτακοσίοις ἔτεσιν ἀνθήσασα , καὶ Λιβύης πάσης καὶ ἄλλων ἐθνῶν καὶ νήσων καὶ θαλάσσης τοσῆσδε ἄρξασα , καὶ ὑμῖν αὐτοῖς ἐς ἀμφήριστον ἐπὶ πλεῖστον ἐλθοῦσα , νῦν οὐκ ἐν τῇ θαλάσσῃ καὶ ταῖς ναυσίν , οὐδʼ ἐν τοῖς ἐλέφασι καὶ ἵπποις , οὐδʼ ἐν τοῖς ὑπηκόοις , ὧν πάντων ὑμῖν ἀφίσταται , τὴν ἐλπίδα τῆς σωτηρίας , ἀλλʼ ἐν αὐτοῖς ὑμῖν ἔχει τοῖς προπεπονθόσι κακῶς . ἃ χρὴ θεωροῦντας ὑμᾶς , καὶ τὴν ἐπʼ αὐτοῖς νέμεσιν φυλασσομένους , μετριοπαθῶς χρῆσθαι ταῖς εὐπραξίαις , καὶ τῆς σφετέρας αὐτῶν , ὦ Ῥωμαῖοι , μεγαλοφροσύνης καὶ τῆς Καρχηδονίων ποτὲ τύχης ἄξια πράσσειν , τάς τε τοῦ δαιμονίου μεταβολὰς ἀνεπιφθόνως ἐν ταῖς ἡμετέραις συμφοραῖς διατίθεσθαι , ἵνα καὶ πρὸς τοὺς θεοὺς ἀναμάρτητα ᾖ τὰ ὑμέτερα ὑμῖν , καὶ πρὸς ἀνθρώπους ἀξιέπαινα πάντας .
Lemmas: εἰ δέ καί ὡς ἀδικέω σύ δοκέω , οὐ ἀτυχέω , ὁμολογέω , καί διά αὐτός καί παρακαλέω . εἰμί δέ ὁ μέν οὐδείς ἁμαρτάνω δικαιολογία , ὁ δέ ἁμαρτάνω παράκλησις . ἐπί ὅς ταχύς εἰμί ὁ ὁ εὐτυχέω ἔλεος , ὁ ἀνθρώπειος ὑφοράω , ὅταν αἰσθάνομαι διά ὁ αἰφνίδιος μεταβολή παρακαλέω ὁ χθές ἀδικέω δύναμαι . οἷος καί ὁ Καρχηδόνιος πόλις , ὁ ὁ Λιβύη μέγας καί δυνατός ναῦς καί χρῆμα ὁμοῦ καί ἐλέφας καί στρατός πεζός τε καί ἱππικός , καί ὑπήκοος πολύς , ἑπτακόσιοι ἔτος ἀνθέω , καί Λιβύη πᾶς καί ἄλλος ἔθνος καί νῆσος καί θάλασσα τοσάσδε ἄρχω , καί σύ αὐτός εἰς ἀμφήριστος ἐπί πολύς ἔρχομαι , νῦν οὐ ἐν ὁ θάλασσα καί ὁ ναῦς , οὐδέ ἐν ὁ ἐλέφας καί ἵππος , οὐδέ ἐν ὁ ὑπήκοος , ὅς πᾶς σύ ἀφίστημι , ὁ ἐλπίς ὁ σωτηρία , ἀλλά ἐν αὐτός σύ ἔχω ὁ προπάσχω κακός . ὅς χρή θεωρέω σύ , καί ὁ ἐπί αὐτός νέμεσις φυλάσσω , μετριοπαθής χράω ὁ εὐπραξία , καί ὁ σφέτερος αὐτός , ὦ Ῥωμαῖος , μεγαλοφροσύνη καί ὁ Καρχηδόνιος ποτέ τύχη ἄξιος πράσσω , ὁ τε ὁ δαιμόνιον μεταβολή ἀνεπίφθονος ἐν ὁ ἡμέτερος συμφορά διατίθημι , ἵνα καί πρός ὁ θεός ἀναμάρτητος εἰμί ὁ ὑμέτερος σύ , καί πρός ἄνθρωπος ἀξιέπαινος πᾶς .
appianus.libyca 8.52
οὐ γὰρ δὴ μὴ μετάθωνται γε καὶ νῦν οἱ Καρχηδόνιοι δέος ἔστιν , οἳ τοσήνδε μετάνοιαν καὶ δίκην τῆς πρὶν ἀγνωμοσύνης ὑφίστανται . ἔστι δʼ ἀναμαρτησίας τοῖς μὲν σώφροσιν ἡ εὐβουλία φυλακή , τοῖς δʼ ἁμαρτοῦσι τὸ προπαθεῖν καὶ μεταγνῶναι . βεβαιοτέρους τε εἰκός ἐστι τοὺς νενουθετημένους εἶναι τῶν ἀπειράτων . οὐδʼ ἄξιον Καρχηδονίοις ὑμᾶς ὠμότητα καὶ ἁμαρτίαν ἐπικαλοῦντας ταῦτα μιμεῖσθαι · τοῖς μὲν γὰρ ἀτυχοῦσιν ἑτέρων ἁμαρτημάτων ἄρχουσιν ὑπὸ τῆς ἀπορίας αἱ συμφοραί , τοῖς δʼ εὖ πράσσουσιν ἐν ἐξουσίᾳ τὸ φιλάνθρωπόν ἐστιν . οὐδʼ εὐκλεές , οὐδὲ συμφέρον ἐς τὴν ἀρχὴν ὑμῖν ἐστὶ πόλιν τοσήνδε καθαιρεῖν μᾶλλον ἢ περισώζειν . ἐστὲ δὲ ἀμείνονες μὲν ὑμεῖς τῶν ὑμετέρων συμφερόντων κριταί , ἡμεῖς δʼ ὑμῖν ἐς τὴν ἑαυτῶν σωτηρίαν δύο ταῦτα μάλιστα φέρομεν ἐκ πάντων , τὸ τῆς Καρχηδονίων ποτὲ ἀξίωμα ἀρχῆς , καὶ τὴν ὑμετέραν αὐτῶν ἐς πάντα μετριοπάθειαν , ἣ μετὰ τῶν ὅπλων ἐς τοσοῦτον ὑμᾶς ἐπῇρεν ἀρχῆς καὶ δυνάμεως . τίσι δὲ συνθήκαις , ἂν ἄρα διδῶτε τὴν εἰρήνην , χρησόμεθα περὶ αὐτῆς , περισσὸν λέγειν τοὺς ἐφʼ ὑμῖν τὰ ἑαυτῶν τιθεμένους .
Lemmas: οὐ γάρ δή μή μετατίθημι γε καί νῦν ὁ Καρχηδόνιος δέος εἰμί , ὅς τοσόσδε μετάνοια καί δίκη ὁ πρίν ἀγνωμοσύνη ὑφίστημι . εἰμί δέ ἀναμαρτησία ὁ μέν σώφρων ὁ εὐβουλία φυλακή , ὁ δέ ἁμαρτέω ὁ προπάσχω καί μεταγιγνώσκω . βέβαιος τε ἔοικα εἰμί ὁ νουθετέω εἰμί ὁ ἀπείρητος . οὐδέ ἄξιος Καρχηδόνιος σύ ὠμότης καί ἁμαρτία ἐπικαλέω οὗτος μιμέομαι · ὁ μέν γάρ ἀτυχέω ἕτερος ἁμάρτημα ἄρχω ὑπό ὁ ἀπορία ὁ συμφορά , ὁ δέ εὖ πράσσω ἐν ἐξουσία ὁ φιλάνθρωπος εἰμί . οὐδέ εὐκλεής , οὐδέ συμφέρω εἰς ὁ ἀρχή σύ εἰμί πόλις τοσόσδε καθαιρέω μάλα ἤ περισῴζω . εἰμί δέ ἀγαθός μέν σύ ὁ ὑμέτερος συμφέρω κριτής , ἐγώ δέ σύ εἰς ὁ ἑαυτοῦ σωτηρία δύο οὗτος μάλα φέρω ἐκ πᾶς , ὁ ὁ Καρχηδόνιος ποτέ ἀξίωμα ἀρχή , καί ὁ ὑμέτερος αὐτός εἰς πᾶς μετριοπάθεια , ὅς μετά ὁ ὅπλον εἰς τοσοῦτος σύ ἐπαίρω ἀρχή καί δύναμις . τίς δέ συνθήκη , ἐάν ἄρα δίδωμι ὁ εἰρήνη , χράω περί αὐτός , περισσός λέγω ὁ ἐπί σύ ὁ ἑαυτοῦ τίθημι .
appianus.libyca 8.53
τοσαῦτʼ εἰπὼν ὁ ἔριφος ἐπέκλαυσεν . ὁ δὲ Σκιπίων μεταστησάμενος αὐτοὺς ἐβουλεύετο μετὰ τῶν ἀρίστων ἐπὶ πολύ . ὡς δʼ ἔκρινεν , ἐσκαλέσας αὐτοὺς ἔλεγεν ὧδε · ἐστὲ μὲν οὐδεμιᾶς συγγνώμης ἄξιοι , πολλάκις ἐς σπονδὰς ἡμῶν ὑβρίσαντες , καὶ τὰ τελευταῖα νῦν καὶ ἐς πρεσβείας ἁμαρτόντες οὕτω φανερῶς καὶ ἀθεμίτως ὡς μήτε ἐξαρνεῖσθαι μήτε ἀντιλέγειν ὅτι μὴ τῆς ἐσχάτης ἐστὲ τιμωρίας ἄξιοι . τί δὲ δεῖ κατηγορεῖν τῶν ὁμολογούντων ; ἐς ἱκεσίας καταφεύγετε οἱ μηδʼ ὄνομα Ῥωμαίων ὑπολιπόντες ἄν , εἰ ὑμεῖς ἐκρατήσατε . ἀλλʼ ἡμεῖς μὲν οὐδέ ποθʼ ὑμῖν ὅμοια ποιήσομεν , ἐπεὶ καὶ τοὺς πρέσβεις ὑμῶν , ἔτι ὄντας ἐν Ῥώμῃ , παρεσπονδηκότων ὑμῶν καὶ ἐς πρέσβεις ἁμαρτόντων , ἥ τε πόλις ἀπέλυσε , κἀγὼ καταχθέντας ἐς τὸ στρατόπεδον πρὸς ὑμᾶς ἤδη πολεμοῦντας ἀπέπεμψα ἀπαθεῖς . χρὴ δʼ ὑμᾶς καταγιγνώσκοντας αὑτῶν , ὅ τι ἂν λάβητε , κέρδος ἡγεῖσθαι . λέξω δʼ ἅ μοι δοκεῖ , καὶ ἡ σύγκλητος ἐπιψηφιεῖ ἃ ἂν δοκιμάσῃ .
Lemmas: τοσοῦτος λέγω ὁ ἔριφος ἐπικλαίω . ὁ δέ Σκιπίων μεθίστημι αὐτός βουλεύω μετά ὁ ἀγαθός ἐπί πολύς . ὡς δέ κρίνω , εἰσκαλέω αὐτός λέγω ὧδε · εἰμί μέν οὐδείς συγγνώμη ἄξιος , πολλάκις εἰς σπονδή ἐγώ ὑβρίζω , καί ὁ τελευταῖος νῦν καί εἰς πρεσβεία ἁμαρτάνω οὕτως φανερός καί ἀθέμιστος ὡς μήτε ἐξαρνέομαι μήτε ἀντιλέγω ὅτι μή ὁ ἔσχατος εἰμί τιμωρία ἄξιος . τίς δέ δέω κατηγορέω ὁ ὁμολογέω ; εἰς ἱκεσία καταφεύγω ὁ μηδέ ὄνομα Ῥωμαῖος ὑπολείπω ἄν , εἰ σύ κρατέω . ἀλλά ἐγώ μέν οὐδέ ποτέ σύ ὅμοιος ποιέω , ἐπεί καί ὁ πρέσβυς σύ , ἔτι εἰμί ἐν Ῥώμη , παρασπονδέω σύ καί εἰς πρέσβυς ἁμαρτάνω , ὁ τε πόλις ἀπολύω , ἐγώ κατάγω εἰς ὁ στρατόπεδον πρός σύ ἤδη πολεμέω ἀποπέμπω ἀπαθής . χρή δέ σύ καταγιγνώσκω ἑαυτοῦ , ὅς τις ἄν λαμβάνω , κέρδος ἡγέομαι . λέγω δέ ὅς ἐγώ δοκέω , καί ὁ σύγκλητος ἐπιψηφίζω ὅς ἄν δοκιμάζω .
appianus.libyca 8.54
δίδομεν ὑμῖν καὶ ἔτι τὴν εἰρήνην , ὦ Καρχηδόνιοι , ἢν τάς τε ναῦς τὰς μακρὰς παραδιδῶτε Ῥωμαίοις χωρὶς δέκα μόνων , καὶ τοὺς ἐλέφαντας ὅσους ἔχετε , καὶ ὅσα ἡρπάσατε πρῴην , ἢ τῶν ἀπολωλότων τιμήν , ἐμοῦ τὰ ἀμφίβολα κρίνοντος , καὶ αἰχμάλωτα πάντα καὶ αὐτομόλους , καὶ ὅσους Ἀννίβας ἐξ Ἰταλίας ἤγαγεν . ταῦτα μὲν ἐν τριάκοντα ἡμέραις ἀφʼ οὗ ἂν ἡ εἰρήνη κριθῇ · ἐν δʼ ἑξήκοντα ἡμέραις Μάγωνα χρὴ Λιγύων ἀποστῆναι , καὶ τὰς φρουρὰς ὑμᾶς ἐξαγαγεῖν ἐκ τῶν πόλεων ὅσαι τῶν Φοινικίδων τάφρων ἐκτός εἰσι , καὶ ὅσα αὐτῶν ἔχετε ὅμηρα , ἀποδοῦναι , καὶ ἐς Ῥώμην ἑκάστου ἔτους ἀναφέρειν Εὐβοϊκὰ τάλαντα διακόσια ἐπὶ πεντήκοντα ἐνιαυτούς . καὶ μήτε ξενολογεῖν ἀπὸ Κελτῶν ἢ Λιγύων ἔτι , μήτε Μασσανάσσῃ μηδὲ ἄλλῳ Ῥωμαίων φίλῳ πολεμεῖν , μηδὲ στρατεύειν τινὰ Καρχηδονίων ἐπʼ ἐκείνους ἀπό γε τοῦ κοινοῦ . τὴν δὲ πόλιν ὑμᾶς ἔχειν , καὶ τὴν χώραν ὅσην ἐντὸς τῶν Φοινικίδων τάφρων εἴχετε ἐμοῦ διαπλέοντος ἐς Λιβύην . Ῥωμαίων τε εἶναι φίλους καὶ συμμάχους κατὰ γῆν καὶ κατὰ θάλασσαν , ἢν ἀρέσκῃ ταῦτα τῇ βουλῇ . ἀρεσάντων δέ , Ῥωμαίους ἀναχωρεῖν ἐκ Λιβύης πεντήκοντα καὶ ἑκατὸν ἡμέραις . ἀνοχὰς δὲ ἢν ἐθέλητε λαβεῖν ἔστε πρεσβεύσητε ἐς Ῥώμην , δώσετε μὲν ἡμῖν αὐτίκα ὅμηρα πεντήκοντα καὶ ἑκατὸν παῖδας , οὓς ἂν αὐτὸς ἐπιλέξωμαι , δώσετε δὲ ἐς δαπάνην τῇ στρατιᾷ ἄλλα τάλαντα χίλια καὶ ἀγοράν . καὶ γενομένων τῶν σπονδῶν ἀπολήψεσθε τὰ ὅμηρα .
Lemmas: δίδωμι σύ καί ἔτι ὁ εἰρήνη , ὦ Καρχηδόνιος , ἐάν ὁ τε ναῦς ὁ μακρός παραδίδωμι Ῥωμαῖος χωρίς δέκα μόνος , καί ὁ ἐλέφας ὅσος ἔχω , καί ὅσος ἁρπάζω πρῴην , ἤ ὁ ἀπόλλυμι τιμή , ἐγώ ὁ ἀμφίβολος κρίνω , καί αἰχμάλωτος πᾶς καί αὐτόμολος , καί ὅσος Ἀννίβας ἐκ Ἰταλία ἄγω . οὗτος μέν ἐν τριάκοντα ἡμέρα ἀπό ὅς ἄν ὁ εἰρήνη κρίνω · ἐν δέ ἑξήκοντα ἡμέρα Μάγων χρή Λίγυες ἀφίστημι , καί ὁ φρουρά σύ ἐξάγω ἐκ ὁ πόλις ὅσος ὁ Φοινίκιος τάφρος ἐκτός εἰμί , καί ὅσος αὐτός ἔχω ὅμηρος , ἀποδίδωμι , καί εἰς Ῥώμη ἕκαστος ἔτος ἀναφέρω Εὐβοϊκός τάλαντον διακόσιοι ἐπί πεντήκοντα ἐνιαυτός . καί μήτε ξενολογέω ἀπό Κελτοί ἤ Λίγυες ἔτι , μήτε Μασσανάσσης μηδέ ἄλλος Ῥωμαῖος φίλος πολεμέω , μηδέ στρατεύω τις Καρχηδόνιος ἐπί ἐκεῖνος ἀπό γε ὁ κοινός . ὁ δέ πόλις σύ ἔχω , καί ὁ χώρα ὅσος ἐντός ὁ Φοινίκιος τάφρος ἔχω ἐγώ διαπλέω εἰς Λιβύη . Ῥωμαῖος τε εἰμί φίλος καί σύμμαχος κατά γῆ καί κατά θάλασσα , ἐάν ἀρέσκω οὗτος ὁ βουλή . ἀρέσκω δέ , Ῥωμαῖος ἀναχωρέω ἐκ Λιβύη πεντήκοντα καί ἑκατόν ἡμέρα . ἀνοχή δέ ἐάν ἐθέλω λαμβάνω ἔστε πρεσβεύω εἰς Ῥώμη , δίδωμι μέν ἐγώ αὐτίκα ὅμηρος πεντήκοντα καί ἑκατόν παῖς , ὅς ἄν αὐτός ἐπιλέγω , δίδωμι δέ εἰς δαπάνη ὁ στρατιά ἄλλος τάλαντον χίλιοι καί ἀγορά . καί γίγνομαι ὁ σπονδή ἀπολαμβάνω ὁ ὅμηρος .
appianus.libyca 9.55
ταῦτα τοῦ Σκιπίωνος εἰπόντος οἱ μὲν πρέσβεις ἔφερον ἐς Καρχηδόνα τοὺς λόγους , συνιόντος δὲ τοῦ πλήθους ἐς ἐκκλησίαν ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας , τοῖς μὲν ἀρίστοις ἐδόκει τὰ προτεινόμενα δέξασθαι καὶ μὴ περὶ τινῶν ἀπειθοῦντας κινδυνεύειν περὶ ἁπάντων , τὸ δʼ ἀγοραῖον πλῆθος οὐ τὸ παρὸν δεινὸν ἐκλογιζόμενοι μᾶλλον ἢ τὴν ἀφαίρεσιν ὧν ἔχουσι , τοσήνδε οὖσαν , ἠπείθουν , καὶ ἠγανάκτουν εἰ ἐν λιμῷ τὸν σῖτον οἱ ἄρχοντες αἱροῦνται Ῥωμαίοις ἀντὶ τῶν πολιτῶν ἐς τὰς ἀνοχὰς παρασχεῖν , ἐφʼ ἕκαστόν τε αὐτῶν συνιστάμενοι πᾶσιν ἠπείλουν τὰς οἰκίας αὐτῶν διαρπάσειν καὶ καταπρήσειν . τέλος δʼ ἔγνωσαν Ἀννίβαν , ἔχοντα μὲν ἤδη πεζοὺς ἑξακισχιλίους ἱππέας δὲ πεντακοσίους , σταθμεύοντα δʼ ἐν πόλει Μαρθαμά , σύμβουλον ἐπὶ τοῖς παροῦσι καλεῖν . ὁ δʼ ἧκε , καὶ τῶν μετρίων δεδιότων μὴ φιλοπόλεμος ἀνὴρ ἐπιτρίψῃ τὸ πλῆθος , πάνυ σεμνῶς ἐκέλευε τὴν εἰρήνην δέχεσθαι . ὁ δὲ δῆμος καὶ τόνδε ὑπʼ ὀργῆς μανιώδους ἐβλασφήμει καὶ πᾶσιν ἠπείλει , μέχρι τῶν γνωρίμων τοὺς μὲν ἐς Μασσανάσσην καταφυγεῖν , τοὺς δὲ ἐς αὐτοὺς Ῥωμαίους αὐτομολῆσαι , τῆς πόλεως ἀπογνόντας .
Lemmas: οὗτος ὁ Σκιπίων λέγω ὁ μέν πρέσβυς φέρω εἰς Καρχηδών ὁ λόγος , συνέρχομαι δέ ὁ πλῆθος εἰς ἐκκλησία ἐπί πολύς ἡμέρα , ὁ μέν ἀγαθός δοκέω ὁ προτείνω δέχομαι καί μή περί τις ἀπειθέω κινδυνεύω περί ἅπας , ὁ δέ ἀγοραῖος πλῆθος οὐ ὁ πάρειμι δεινός ἐκλογίζομαι μάλα ἤ ὁ ἀφαίρεσις ὅς ἔχω , τοσόσδε εἰμί , ἀπειθέω , καί ἀγανακτέω εἰ ἐν λιμός ὁ σῖτος ὁ ἄρχων αἱρέω Ῥωμαῖος ἀντί ὁ πολίτης εἰς ὁ ἀνοχή παρέχω , ἐπί ἕκαστος τε αὐτός συνίστημι πᾶς ἀπειλέω ὁ οἰκία αὐτός διαρπάζω καί καταπίμπρημι . τέλος δέ γιγνώσκω Ἀννίβας , ἔχω μέν ἤδη πεζός ἑξακισχίλιοι ἱππεύς δέ πεντακόσιοι , σταθμεύω δέ ἐν πόλις Μαρθαμά , σύμβουλος ἐπί ὁ πάρειμι καλέω . ὁ δέ ἵημι , καί ὁ μέτριος δείδω μή φιλοπόλεμος ἀνήρ ἐπιτρίβω ὁ πλῆθος , πάνυ σεμνός κελεύω ὁ εἰρήνη δέχομαι . ὁ δέ δῆμος καί ὅδε ὑπό ὀργή μανιώδης βλασφημέω καί πᾶς ἀπειλέω , μέχρι ὁ γνώριμος ὁ μέν εἰς Μασσανάσσης καταφεύγω , ὁ δέ εἰς αὐτός Ῥωμαῖος αὐτομολέω , ὁ πόλις ἀπογιγνώσκω .
appianus.libyca 9.56
οἱ δὲ Καρχηδόνιοι πυθόμενοι σῖτον πολὺν ἐς ἐμπόριόν τι ὑπὸ Ἀννίβου σεσωρεῦσθαι , ὁλκάδας ἐπʼ αὐτὸν ἐξέπεμπον καὶ ναῦς μακράς , ἐγνωκότες , εἰ τὸν σῖτον λάβοιεν , ἐκστρατεῦσαι καὶ ὑπομεῖναι πᾶν ὅ τι ἂν ἡ τύχη κρίνῃ , μᾶλλον ἢ Ῥωμαίοις δουλεύειν ἑκόντες . ἐπεὶ δὲ ἄνεμός τε καὶ χειμὼν τὰς ναῦς συνέτριψαν , ἀπογνόντες ἁπάντων ἐμέμφοντο τοῖς θεοῖς ὡς ἐπιβουλεύουσι , καὶ συνετίθεντο τῷ Σκιπίωνι , καὶ ἐπρεσβεύοντο ἐς Ῥώμην . καὶ ὁ Σκιπίων ἔπεμπε τοὺς συμβουλεύσοντας κυροῦν τὰ συγκείμενα . λέγεται δὲ τοῦτο ἐσηγήσασθαι τῇ τε πόλει συμφέρειν ὑπολαβών , καὶ πυθόμενος Γναῖον Κορνήλιον Λέντλον τὸν ὕπατον ἐφεδρεύειν αὑτοῦ τῇ στρατηγίᾳ , τὴν δόξαν οὐκ ἐθέλων ἑτέρου γενέσθαι . προσέταξε γοῦν λέγειν ἀπιοῦσιν ὅτι βραδυνόντων Ῥωμαίων αὐτὸς ἐφʼ ἑαυτοῦ συνθήσεται .
Lemmas: ὁ δέ Καρχηδόνιος πυνθάνομαι σῖτος πολύς εἰς ἐμπόριον τις ὑπό Ἀννίβας σωρεύω , ὁλκάς ἐπί αὐτός ἐκπέμπω καί ναῦς μακρός , γιγνώσκω , εἰ ὁ σῖτος λαμβάνω , ἐκστρατεύω καί ὑπομένω πᾶς ὅς τις ἄν ὁ τύχη κρίνω , μάλα ἤ Ῥωμαῖος δουλεύω ἑκών . ἐπεί δέ ἄνεμος τε καί χειμών ὁ ναῦς συντρίβω , ἀπογιγνώσκω ἅπας μέμφομαι ὁ θεός ὡς ἐπιβουλεύω , καί συντίθημι ὁ Σκιπίων , καί πρεσβεύω εἰς Ῥώμη . καί ὁ Σκιπίων πέμπω ὁ συμβουλεύω κυρόω ὁ σύγκειμαι . λέγω δέ οὗτος εἰσηγέομαι ὁ τε πόλις συμφέρω ὑπολαμβάνω , καί πυνθάνομαι Γναῖος Κορνήλιος Λέντλος ὁ ὕπατος ἐφεδρεύω ἑαυτοῦ ὁ στρατηγία , ὁ δόξα οὐ ἐθέλω ἕτερος γίγνομαι . προστάσσω γοῦν λέγω ἀπέρχομαι ὅτι βραδύνω Ῥωμαῖος αὐτός ἐπί ἑαυτοῦ συντίθημι .
appianus.libyca 9.57
οἱ δὲ πάνυ μὲν ἥδοντο κεκρατηκότες πόλεως τοσαύτης , ἣ πολλὰ καὶ δεινὰ πρότερον αὐτοὺς ἐδεδράκει , καὶ τῶν ἐπὶ τῆς γῆς δευτέραν ἢ τρίτην εἶχεν ἡγεμονίαν · οἱ σύμβουλοι δʼ ἐστασίαζον , οἱ μὲν ἔτι σὺν ὀργῇ χαλεπαίνοντες τοῖς Καρχηδονίοις , οἱ δὲ ἐλεοῦντες αὐτοὺς ἤδη , καὶ ἀξιοῦντες ἐν ταῖς ἀλλοτρίαις συμφοραῖς τὸ σφέτερον εὐπρεπῶς διατίθεσθαι . ὑπαναστὰς δέ τις τῶν Σκιπίωνος φίλων εἶπεν · οὐ περὶ τῆς Καρχηδονίων σωτηρίας ἐστὶν ἡμῖν ἡ φροντίς , ὦ ἄνδρες , ἀλλὰ περὶ τῆς Ῥωμαίων ἔς τε θεοὺς πίστεως καὶ πρὸς ἀνδρῶν εὐφημίας , μὴ Καρχηδονίων αὐτῶν ὠμότερα πράξωμεν , οἳ Καρχηδονίοις ὠμότητα ἐπικαλοῦμεν , καὶ μετριοπαθείας ἀεὶ φροντίσαντες ἐπὶ τῶν βραχυτέρων , ἀμελήσωμεν ἐν τοῖς μείζοσιν · ἃ μηδὲ λαθεῖν ἔνεστι διὰ τὸ μέγεθος , ἀλλʼ ἐς ἅπασαν γῆν περιελεύσεται καὶ νῦν καὶ ὕστερον , ἢν πόλιν περιώνυμον καὶ θαλασσοκράτορα ἀνέλωμεν , ἣ καὶ νήσων ἦρξε πολλῶν καὶ θαλάσσης ὅλης καὶ Λιβύης ὑπὲρ ἥμισυ , ἔν τε τοῖς πρὸς ἡμᾶς αὐτοὺς ἀγῶσι πολλὰ καὶ τύχης καὶ δυνάμεως ἔργα ἐπεδείξατο , οἷς ἔτι μὲν φιλονεικοῦσιν ἐρίζειν ἔδει , πεσόντων δὲ φείδεσθαι , καθὰ καὶ τῶν ἀθλητῶν οὐδεὶς τὸν πεσόντα ἔτι τύπτει , καὶ τῶν θηρίων τὰ πολλὰ φείδεται τῶν καταπεσόντων . καλὸν δʼ ἐν τοῖς εὐτυχήμασι νέμεσιν θεῶν φυλάσσεσθαι καὶ ἀνθρώπων φθόνον . εἰ δέ τις , ὅσα ἔδρασαν ἡμᾶς , ἀκριβῶς ἐκλογίζεται , αὐτὸ μάλιστά ἐστι τοῦτο τῆς τύχης τὸ φοβερώτατον , εἰ περὶ μόνης ἄρτι σωτηρίας παρακαλοῦσιν οἱ πόσα καὶ πηλίκα δεδυνημένοι δρᾶσαι καὶ οὐ πρὸ πολλοῦ περί τε Σικελίας καὶ Ἰβηρίας καλῶς ἀγωνισάμενοι . ἀλλʼ ἐκείνων μὲν δίκας ἔδοσαν , τῶν δὲ τελευταίων παραβάσεων λιμὸν αἰτιῶνται , κακὸν ἀνθρώποις ἐπιπονώτατον , ὃ πάντας ἐξαιρεῖν δύναται λογισμούς .
Lemmas: ὁ δέ πάνυ μέν ἥδομαι κρατέω πόλις τοσοῦτος , ὅς πολύς καί δεινός πρότερος αὐτός δράω , καί ὁ ἐπί ὁ γῆ δεύτερος ἤ τρίτος ἔχω ἡγεμονία · ὁ σύμβουλος δέ στασιάζω , ὁ μέν ἔτι σύν ὀργή χαλεπαίνω ὁ Καρχηδόνιος , ὁ δέ ἐλεέω αὐτός ἤδη , καί ἀξιόω ἐν ὁ ἀλλότριος συμφορά ὁ σφέτερος εὐπρεπής διατίθημι . ὑπανίσταμαι δέ τις ὁ Σκιπίων φίλος λέγω · οὐ περί ὁ Καρχηδόνιος σωτηρία εἰμί ἐγώ ὁ φροντίς , ὦ ἀνήρ , ἀλλά περί ὁ Ῥωμαῖος εἰς τε θεός πίστις καί πρός ἀνήρ εὐφημία , μή Καρχηδόνιος αὐτός ὠμός πράσσω , ὅς Καρχηδόνιος ὠμότης ἐπικαλέω , καί μετριοπάθεια ἀεί φροντίζω ἐπί ὁ βραχύς , ἀμελέω ἐν ὁ μέγας · ὅς μηδέ λανθάνω ἔνειμι διά ὁ μέγεθος , ἀλλά εἰς ἅπας γῆ περιέρχομαι καί νῦν καί ὕστερον , ἐάν πόλις περιώνυμος καί θαλασσοκράτωρ ἀναιρέω , ὅς καί νῆσος ἄρχω πολύς καί θάλασσα ὅλος καί Λιβύη ὑπέρ ἥμισυς , ἐν τε ὁ πρός ἐγώ αὐτός ἀγών πολύς καί τύχη καί δύναμις ἔργον ἐπιδείκνυμι , ὅς ἔτι μέν φιλονεικέω ἐρίζω δέω , πίπτω δέ φείδομαι , καθά καί ὁ ἀθλητής οὐδείς ὁ πίπτω ἔτι τύπτω , καί ὁ θηρίον ὁ πολύς φείδομαι ὁ καταπίπτω . καλός δέ ἐν ὁ εὐτύχημα νέμεσις θεός φυλάσσω καί ἄνθρωπος φθόνος . εἰ δέ τις , ὅσος δράω ἐγώ , ἀκριβής ἐκλογίζομαι , αὐτός μάλα εἰμί οὗτος ὁ τύχη ὁ φοβερός , εἰ περί μόνος ἄρτι σωτηρία παρακαλέω ὁ πόσος καί πηλίκος δύναμαι δράω καί οὐ πρό πολύς περί τε Σικελία καί Ἰβηρία καλός ἀγωνίζομαι . ἀλλά ἐκεῖνος μέν δίκη δίδωμι , ὁ δέ τελευταῖος παράβασις λιμός αἰτιάομαι , κακός ἄνθρωπος ἐπίπονος , ὅς πᾶς ἐξαιρέω δύναμαι λογισμός .
appianus.libyca 9.58
ἐγὼ δʼ οὐκ ἐρῶ μὲν οὐδὲν ὑπὲρ Καρχηδονίων ( οὐ γὰρ ἄξιον ) , οὐδʼ ἀγνοῶ καὶ πρότερον αὐτοὺς ἄλλας συνθήκας πρὸ τῶνδε παραβῆναι · ἃ δʼ ἐπὶ τοῖς τοιούτοις ποιοῦντες οἱ πατέρες ἡμῶν ἐς τόδε τύχης προῆλθον , εἰδότας ὑμᾶς ἀναμνήσω . τῶν γὰρ γειτόνων ἡμῖν τωνδε πάντων ἐν κύκλῳ πολλάκις ἀποστάντων καὶ σπονδὰς συνεχῶς λυσάντων οὐ κατεφρόνησαν , οὐ Λατίνων , οὐ Τυρρηνῶν , οὐ Σαβίνων . τούς τε αὖ μετʼ ἐκείνους περιοικοῦντας ἡμῖν Αἰκανοὺς καὶ Οὐολούσκους καὶ Καμπανούς , καὶ ὅσα ἄλλα τῆς Ἰταλίας ἐς σπονδὰς ὕβρισεν , εὐσταθῶς ἔφερον . καὶ τὸ Σαυνιτῶν γένος τρὶς μὲν φιλίας καὶ συνθηκῶν καταφρονῆσαν , ἔτεσι δʼ ὀγδοήκοντα μεγίστους ἡμῖν πολέμους πεπολεμηκὸς οὐκ ἀνέστησαν , οὐδὲ τοὺς ἄλλους ὅσοι Πύρρον προσηγάγοντο κατὰ τῆς Ἰταλίας . οὐδʼ ἡμεῖς , τὰ ἔναγχος ταῦτα , τοὺς Ἰταλῶν Ἀννίβᾳ προσθεμένους διεφθείραμεν , οὐδὲ Βρεττίους , οἳ μέχρι τέλους αὐτῷ συνηγωνίσαντο , ἀλλὰ γῇ μόνῃ ζημιώσαντες εἰάσαμεν ἔχειν τὰ ὑπόλοιπα , ὡς εὐσεβὲς ὁμοῦ καὶ ἐς εὐτυχίαν ἡμῖν χρήσιμον , μὴ ἀφανίζειν ἀνθρώπων γένη μᾶλλον ἢ νουθετεῖν .
Lemmas: ἐγώ δέ οὐ λέγω μέν οὐδείς ὑπέρ Καρχηδόνιος ( οὐ γάρ ἄξιος ) , οὐδέ ἀγνοέω καί πρότερος αὐτός ἄλλος συνθήκη πρό ὅδε παραβαίνω · ὅς δέ ἐπί ὁ τοιοῦτος ποιέω ὁ πατήρ ἐγώ εἰς ὅδε τύχη προέρχομαι , οἶδα σύ ἀναμιμνῄσκω . ὁ γάρ γείτων ἐγώ τωνδε πᾶς ἐν κύκλος πολλάκις ἀφίστημι καί σπονδή συνεχής λύω οὐ καταφρονέω , οὐ Λατῖνος , οὐ Τυρρηνός , οὐ Σαβῖνος . ὁ τε αὖ μετά ἐκεῖνος περιοικέω ἐγώ Αἰκανός καί Οὐόλουσκος καί Καμπανοί , καί ὅσος ἄλλος ὁ Ἰταλία εἰς σπονδή ὑβρίζω , εὐσταθής φέρω . καί ὁ Σαυνῖται γένος τρίς μέν φιλία καί συνθήκη καταφρονέω , ἔτος δέ ὀγδοήκοντα μέγας ἐγώ πόλεμος πολεμέω οὐ ἀνίστημι , οὐδέ ὁ ἄλλος ὅσος Πύρρος προσάγω κατά ὁ Ἰταλία . οὐδέ ἐγώ , ὁ ἔναγχος οὗτος , ὁ Ἰταλός Ἀννίβας προστίθημι διαφθείρω , οὐδέ Βρέττιος , ὅς μέχρι τέλος αὐτός συναγωνίζομαι , ἀλλά γῆ μόνος ζημιόω ἐάω ἔχω ὁ ὑπόλοιπος , ὡς εὐσεβής ὁμοῦ καί εἰς εὐτυχία ἐγώ χρήσιμος , μή ἀφανίζω ἄνθρωπος γένος μάλα ἤ νουθετέω .
appianus.libyca 9.59
τί οὖν παθόντες ἐπὶ Καρχηδονίων ἀλλάξωμεν τὴν φύσιν , ᾗ χρώμενοι μέχρι νῦν εὐτυχοῦμεν ; ὅτι μείζων ἐστὶν ἡ πόλις αὕτη ; διʼ αὐτὸ μέντοι καὶ τοῦτο μᾶλλον ἔτι φειδοῦς ἀξία . ἀλλʼ ὅτι πολλάκις παρεσπόνδησεν ἐς ἡμᾶς ; καὶ γὰρ ἕτεροι , καὶ σχεδὸν ἅπαντες . ἀλλʼ ὅτι μικρὰν νῦν ὑφίστανται τιμωρίαν ; ὧν νῆές τε πᾶσαι χωρὶς δέκα παραιροῦνται , καὶ τοὺς ἐλέφαντας , οἷς ἰσχύουσι , παραδιδόασι , καὶ τάλαντα Εὐβοϊκὰ μύρια τελοῦσι , καὶ πόλεων ἁπασῶν ἀφίστανται καὶ χώρας ὅσης ἄρχουσιν ἐκτὸς τῶν Φοινικίδων τάφρων , καὶ στρατολογεῖν αὐτοῖς ἀπηγόρευται , καὶ ὅσα λιμώττοντες ἥρπασαν ἀποδιδόασιν ἔτι λιμώττοντες , καὶ τῶν ἀμφιλόγων ἐστὶν αὐτοῖς Σκιπίων ὁ πολεμήσας κριτής . ἐγὼ μὲν καὶ τοῦ μεγέθους τῶνδε καὶ τοῦ πλήθους ἐπαινῶ τὸν Σκιπίωνα , καὶ ὑμᾶς ἀξιῶ φείσασθαι διὰ τὸν φθόνον καὶ τὴν τῶν ἀνθρωπείων μεταβολήν , οἷς εἰσὶν ἔτι νῆες , πρὶν συνθώμεθα , πολλαὶ καὶ πλῆθος ἐλεφάντων , καὶ Ἀννίβας στρατηγικώτατος ἀνὴρ ἤδη στρατιὰν ἔχει , καὶ Μάγων ἐκ Κελτῶν καὶ Λιγύων ἑτέρους ἄγει πολλούς , καὶ Οὐερμινᾶς ὁ Σύφακος αὐτοῖς συμμαχεῖ καὶ ἄλλα Νομάδων ἔθνη , δούλους τε ἔχουσι πολλούς . καὶ ἢν ἀπογνῶσι τὰ παρʼ ἡμῶν , ἀφειδῶς ἅπασι χρήσονται . χαλεπώτερον δʼ οὐδὲν ἀφειδίας ἐν μάχαις , ἐν αἷς καὶ τὸ δαιμόνιον ἀνώμαλον καὶ ἐπίφθονόν ἐστιν .
Lemmas: τίς οὖν πάσχω ἐπί Καρχηδόνιος ἀλλάσσω ὁ φύσις , ὅς χράω μέχρι νῦν εὐτυχέω ; ὅτι μέγας εἰμί ὁ πόλις οὗτος ; διά αὐτός μέντοι καί οὗτος μάλα ἔτι φειδώ ἄξιος . ἀλλά ὅτι πολλάκις παρασπονδέω εἰς ἐγώ ; καί γάρ ἕτερος , καί σχεδόν ἅπας . ἀλλά ὅτι μικρός νῦν ὑφίστημι τιμωρία ; ὅς ναῦς τε πᾶς χωρίς δέκα παραιρέω , καί ὁ ἐλέφας , ὅς ἰσχύω , παραδίδωμι , καί τάλαντον Εὐβοϊκός μυρίος τελέω , καί πόλις ἅπας ἀφίστημι καί χώρα ὅσος ἄρχω ἐκτός ὁ Φοινίκιος τάφρος , καί στρατολογέω αὐτός ἀπαγορεύω , καί ὅσος λιμώσσω ἁρπάζω ἀποδίδωμι ἔτι λιμώσσω , καί ὁ ἀμφίλογος εἰμί αὐτός Σκιπίων ὁ πολεμέω κριτής . ἐγώ μέν καί ὁ μέγεθος ὅδε καί ὁ πλῆθος ἐπαινέω ὁ Σκιπίων , καί σύ ἀξιόω φείδομαι διά ὁ φθόνος καί ὁ ὁ ἀνθρώπειος μεταβολή , ὅς εἰμί ἔτι ναῦς , πρίν συντίθημι , πολύς καί πλῆθος ἐλέφας , καί Ἀννίβας στρατηγικός ἀνήρ ἤδη στρατιά ἔχω , καί Μάγων ἐκ Κελτοί καί Λίγυες ἕτερος ἄγω πολύς , καί Οὐερμινᾶς ὁ Σύφαξ αὐτός συμμαχέω καί ἄλλος Νομάς ἔθνος , δοῦλος τε ἔχω πολύς . καί ἐάν ἀπογιγνώσκω ὁ παρά ἐγώ , ἀφειδής ἅπας χράω . χαλεπός δέ οὐδείς ἀφειδία ἐν μάχη , ἐν ὅς καί ὁ δαιμόνιον ἀνώμαλος καί ἐπίφθονος εἰμί .
appianus.libyca 9.60
ἃ καὶ Σκιπίων ἔοικεν ὑφορώμενος ἐπιστεῖλαι μὲν ἡμῖν τὴν ἑαυτοῦ γνώμην , ἐπειπεῖν δʼ ὅτι καὶ βραδυνόντων συνθήσεται . εἰκὸς δʼ ἐκεῖνον καὶ τάδε ἄμεινον ἡμῶν ἐκλογίζεσθαι καὶ πλέον τι συνορᾶν , ὄντα ἐπὶ τῶν ἔργων . λυπήσομέν τε , ἀκυροῦντες αὐτοῦ τὴν παραίνεσιν , ἄνδρα φιλόπολιν καὶ στρατηγὸν ἐξαίρετον , ὃς οὐδʼ ἐς Λιβύην ἡμᾶς ὁρμωμένους παρώξυνέ τε , καὶ στρατιὰν οὐ λαβὼν αὑτῷ συνεστήσατο , καὶ τὰ ἐκεῖ προήγαγεν ἡμῖν ἐς ὅσον οὐκ ἠλπίζομεν . ὃ καὶ θαυμάζειν ἄξιον , ὅτι ῥᾳθύμως ἔχοντες ἐν ἀρχῇ τοῦδε τοῦ πολέμου νῦν ἔχετε φιλονείκως καὶ ἀμέτρως . εἰ δέ τις ταῦτα μὲν ἡγεῖται καλῶς ἔχειν , δέδιε δὲ μὴ καὶ νῦν τὰς σπονδὰς παραβῶσιν οἱ Καρχηδόνιοι , μάλιστα μὲν εἰκὸς αὐτοὺς ἤδη σπονδῶν φυλακῆς αἰσθάνεσθαι , πολλὰ ἐκ τῶν παραβάσεων παθόντας , καὶ τὴν εὐσέβειαν ἐς τὸ μέλλον ποιήσεσθαι περὶ πολλοῦ , ἐξ ἀσεβείας ἐς γόνυ πεσόντας · οὐκ ἔστι δὲ τῶν αὐτῶν συμβούλων ἄρτι μὲν καταφρονεῖν τῶν Καρχηδονίων ὡς οὐδὲν ἔτι ἰσχυόντων , δεδιέναι δʼ αὖθις ὡς ἀποστῆναι δυναμένους . ἡμῖν δὲ τὸ φυλάσσειν αὐτοὺς ἐς τὸ μὴ πάλιν αὔξεσθαι τοῦ νῦν ἀνελεῖν εὐχερέστερόν ἐστι · νῦν μὲν γὰρ ἐξ ἀπογνώσεως μαχοῦνται , ὕστερον δʼ ἀεὶ δεδιότας τηρήσομεν . ἅλις δὲ κακῶν ἕξουσι καὶ χωρὶς ἡμῶν , οἷς οἵ τε περίοικοι πάντες ἐπικείσονται δυσμεναίνοντες τῆς ποτὲ βίας , καὶ Μασσανάσσης , ἀνὴρ πιστότατος ἡμῖν , ἐφεδρεύσει παρὼν ἀεί .
Lemmas: ὅς καί Σκιπίων ἔοικα ὑφοράω ἐπιστέλλω μέν ἐγώ ὁ ἑαυτοῦ γνώμη , ἐπιλέγω δέ ὅτι καί βραδύνω συντίθημι . ἔοικα δέ ἐκεῖνος καί ὅδε ἀγαθός ἐγώ ἐκλογίζομαι καί πολύς τις συνοράω , εἰμί ἐπί ὁ ἔργον . λυπέω τε , ἀκυρόω αὐτός ὁ παραίνεσις , ἀνήρ φιλόπολις καί στρατηγός ἐξαιρετός , ὅς οὐδέ εἰς Λιβύη ἐγώ ὁρμάω παροξύνω τε , καί στρατιά οὐ λαμβάνω ἑαυτοῦ συνίστημι , καί ὁ ἐκεῖ προάγω ἐγώ εἰς ὅσος οὐ ἐλπίζω . ὅς καί θαυμάζω ἄξιος , ὅτι ῥᾴθυμος ἔχω ἐν ἀρχή ὅδε ὁ πόλεμος νῦν ἔχω φιλόνεικος καί ἄμετρος . εἰ δέ τις οὗτος μέν ἡγέομαι καλός ἔχω , δείδω δέ μή καί νῦν ὁ σπονδή παραβαίνω ὁ Καρχηδόνιος , μάλα μέν ἔοικα αὐτός ἤδη σπονδή φυλακή αἰσθάνομαι , πολύς ἐκ ὁ παράβασις πάσχω , καί ὁ εὐσέβεια εἰς ὁ μέλλω ποιέω περί πολύς , ἐκ ἀσέβεια εἰς γόνυ πίπτω · οὐ εἰμί δέ ὁ αὐτός σύμβουλος ἄρτι μέν καταφρονέω ὁ Καρχηδόνιος ὡς οὐδείς ἔτι ἰσχύω , δείδω δέ αὖθις ὡς ἀφίστημι δύναμαι . ἐγώ δέ ὁ φυλάσσω αὐτός εἰς ὁ μή πάλιν αὐξάνω ὁ νῦν ἀναιρέω εὐχερής εἰμί · νῦν μέν γάρ ἐκ ἀπόγνωσις μαχέομαι , ὕστερον δέ ἀεί δείδω τηρέω . ἅλις δέ κακός ἔχω καί χωρίς ἐγώ , ὅς ὁ τε περίοικος πᾶς ἐπίκειμαι δυσμεναίνω ὁ ποτέ βία , καί Μασσανάσσης , ἀνήρ πιστός ἐγώ , ἐφεδρεύω πάρειμι ἀεί .
appianus.libyca 9.61
εἰ δʼ ἄρα τις καὶ τῶνδε πάντων καταφρονεῖ , ὅπως δʼ αὐτὸς ἐκδέξεται τὴν Σκιπίωνος ἀρχήν , τὸ ἑαυτοῦ μόνον σκοπεῖ , καὶ πιστεύει καὶ τὰ τῆς τύχης αὐτῷ ἐς τέλος ἀπαντήσειν , τί καὶ χρησόμεθα τῇ πόλει λαβόντες αὐτήν , ἢν καὶ λάβωμεν ; ἀνελοῦμεν ἄρδην , ὅτι σῖτον ἡμῶν καὶ ναῦς ἥρπασαν ; ἃ μετὰ πολλῶν ἄλλων ἀξιοῦσιν ἀποδοῦναι . ἢ τοῦτο μὲν οὐ πράξομεν , νέμεσίν τε θεῶν φυλασσόμενοι καὶ ψόγον ἀνθρώπων , Μασσανάσσῃ δʼ ἔχειν δώσομεν ; ἀλλʼ εἰ καὶ φίλος ἐστίν , οὐ χρὴ στερροποιεῖν οὐδʼ ἐκεῖνον ἀμέτρως , ἡγεῖσθαι δὲ τὴν ἔριν αὐτῶν τὴν ἐς ἀλλήλους τῷ Ῥωμαίων κοινῷ συμφέρειν . ἀλλʼ ἐς προσόδους τὴν χώραν ἀνήσομεν ; ἀλλʼ ἡ φυλάξουσα στρατιὰ τὴν πρόσοδον ἀναλώσει · πολλῆς γάρ , ὡς ἐν πολλοῖς περιοίκοις καὶ πᾶσι βαρβάροις , δεησόμεθα . ἀλλʼ ἀποίκους πέμψομεν ἐς μέσους τοσούσδε Νομάδας ; οἳ τῶν μὲν βαρβάρων ἰσχυόντων ἀεὶ δεινὰ πείσονται , ἢν δʼ ἐπικρατήσωσιν αὐτῶν , ἐς τὸ μέλλον ἡμῖν ἔσονται φοβεροὶ καὶ ἐπίφθονοι , χώραν τοσήνδε καὶ πολὺ κρείττονα τῆς ἡμετέρας ἔχοντες . ἃ καὶ αὐτά μοι δοκεῖ συνιδὼν ὁ Σκιπίων κελεύειν ἡμῖν δέχεσθαι τὰς Καρχηδονίων παρακλήσεις . πειθώμεθα οὖν καὶ τοῖς δεομένοις καὶ τῷ στρατηγῷ .
Lemmas: εἰ δέ ἄρα τις καί ὅδε πᾶς καταφρονέω , ὅπως δέ αὐτός ἐκδείκνυμι ὁ Σκιπίων ἀρχή , ὁ ἑαυτοῦ μόνος σκοπέω , καί πιστεύω καί ὁ ὁ τύχη αὐτός εἰς τέλος ἀπαντάω , τίς καί χράω ὁ πόλις λαμβάνω αὐτός , ἐάν καί λαμβάνω ; ἀναιρέω ἄρδην , ὅτι σῖτος ἐγώ καί ναῦς ἁρπάζω ; ὅς μετά πολύς ἄλλος ἀξιόω ἀποδίδωμι . ἤ οὗτος μέν οὐ πράσσω , νέμεσις τε θεός φυλάσσω καί ψόγος ἄνθρωπος , Μασσανάσσης δέ ἔχω δίδωμι ; ἀλλά εἰ καί φίλος εἰμί , οὐ χρή στερροποιέω οὐδέ ἐκεῖνος ἄμετρος , ἡγέομαι δέ ὁ ἔρις αὐτός ὁ εἰς ἀλλήλων ὁ Ῥωμαῖος κοινός συμφέρω . ἀλλά εἰς πρόσοδος ὁ χώρα ἀνίημι ; ἀλλά ὁ φυλάσσω στρατιά ὁ πρόσοδος ἀναλόω · πολύς γάρ , ὡς ἐν πολύς περίοικος καί πᾶς βάρβαρος , δέω . ἀλλά ἄποικος πέμπω εἰς μέσος τοσόσδε Νομάς ; ὁ ὁ μέν βάρβαρος ἰσχύω ἀεί δεινός πάσχω , ἐάν δέ ἐπικρατέω αὐτός , εἰς ὁ μέλλω ἐγώ εἰμί φοβερός καί ἐπίφθονος , χώρα τοσόσδε καί πολύς κρατύς ὁ ἡμέτερος ἔχω . ὅς καί αὐτός ἐγώ δοκέω συνοράω ὁ Σκιπίων κελεύω ἐγώ δέχομαι ὁ Καρχηδόνιος παράκλησις . πείθω οὖν καί ὁ δέω καί ὁ στρατηγός .
appianus.libyca 9.62
ὁ μὲν οὕτως εἶπε , Πόπλιος δὲ Κορνήλιος , Κορνηλίου Λέντλου συγγενὴς τοῦ τότε ὄντος ὑπάτου καὶ τὸν Σκιπίωνα διαδέξεσθαι προσδοκῶντος , ἀντέλεγεν οὕτως · τὸ μὲν συμφέρον ἐστὶ μόνον ἐν τοῖς πολέμοις , ὦ ἄνδρες , χρήσιμον · καὶ ὅσῳ δυνατὴν ἔτι καὶ νῦν ἀποφαίνουσιν οὗτοι τὴν πόλιν , φυλάξασθαι χρὴ τὴν ἀπιστίαν αὐτῆς μετὰ τῆς δυνάμεως , καὶ τὴν ἰσχὺν προανελεῖν , ἐπεὶ μὴ τὴν ἀπιστίαν δυνάμεθα . οὐδεὶς δʼ ἡμῖν καιρὸς ἐς τὸ λῦσαι τὸν ἀπὸ Κάρχηδονίων φόβον ἐπιτηδειότερός ἐστι τοῦ παρόντος , ἐν ᾧ πάντων εἰσὶν ἀσθενεῖς καὶ ἄποροι , πρὶν αὖθις αὐτῶν ἐς ἑκάτερον αὐξηθῆναι . οὐ μέντοι καὶ τὸν τοῦ δικαίου λογισμὸν ἂν περιφύγοιμι , οὐδʼ ἀμετρίας μοι δοκῶ δόξαν οἴσεσθαι τὴν πόλιν ἐπὶ Καρχηδονίοις , οἳ παρὰ μὲν τὰς εὐπραξίας ἀδικοῦσι καὶ ἐνυβρίζουσιν ἐς ἅπαντας , ἐν δὲ ταῖς συμφοραῖς παρακαλοῦσιν , ἂν δὲ τύχωσιν , εὐθὺς ἐπὶ ταῖς συνθήκαις μετατίθενται . καὶ οὔτε σπονδῶν ἐστὶν αὐτοῖς αἰδὼς οὔτε λόγος ὅρκων · οὓς οὗτος ἀξιοῖ περισώζειν διὰ νέμεσιν θεῶν καὶ ἀνθρώπων φθόνον . ἐγὼ δʼ αὐτοὺς ἡγοῦμαι τοὺς θεοὺς ἐς τόδε τὴν Καρχηδόνα περιενεγκεῖν , ἵνα δῶσί ποτε δίκην τῆς ἀσεβείας οἳ καὶ περὶ Σικελίαν καὶ Ἰβηρίαν καὶ Ἰταλίαν καὶ ἐν αὐτῇ τῇ Λιβύῃ , καὶ πρὸς ἡμᾶς καὶ πρὸς τοὺς ἄλλους ἅπαντας , ἀεὶ συνετίθεντο καὶ παρώρκουν καὶ δεινὰ καὶ σχέτλια ἔδρων . ὧν τὰ ἀλλότρια ὑμῖν πρὸ τῶν ἡμετέρων διέξειμι , ἵνα εἰδῆτε πάντας ἐφησθησομένους Καρχηδονίοις , εἰ δίκην δοῖεν .
Lemmas: ὁ μέν οὕτως λέγω , Πόπλιος δέ Κορνήλιος , Κορνήλιος Λέντλος συγγενής ὁ τότε εἰμί ὕπατος καί ὁ Σκιπίων διαδέχομαι προσδοκάω , ἀντιλέγω οὕτως · ὁ μέν συμφέρω εἰμί μόνος ἐν ὁ πόλεμος , ὦ ἀνήρ , χρήσιμος · καί ὅσος δυνατός ἔτι καί νῦν ἀποφαίνω οὗτος ὁ πόλις , φυλάσσω χρή ὁ ἀπιστία αὐτός μετά ὁ δύναμις , καί ὁ ἰσχύς προαναιρέω , ἐπεί μή ὁ ἀπιστία δύναμαι . οὐδείς δέ ἐγώ καιρός εἰς ὁ λύω ὁ ἀπό Κάρχηδονιος φόβος ἐπιτήδειος εἰμί ὁ πάρειμι , ἐν ὅς πᾶς εἰμί ἀσθενής καί ἄπορος , πρίν αὖθις αὐτός εἰς ἑκάτερος αὐξάνω . οὐ μέντοι καί ὁ ὁ δίκαιος λογισμός ἄν περιφεύγω , οὐδέ ἀμετρία ἐγώ δοκέω δόξα φέρω ὁ πόλις ἐπί Καρχηδόνιος , ὅς παρά μέν ὁ εὐπραξία ἀδικέω καί ἐνυβρίζω εἰς ἅπας , ἐν δέ ὁ συμφορά παρακαλέω , ἐάν δέ τυγχάνω , εὐθύς ἐπί ὁ συνθήκη μετατίθημι . καί οὔτε σπονδή εἰμί αὐτός αἰδώς οὔτε λόγος ὅρκος · ὅς οὗτος ἀξιόω περισῴζω διά νέμεσις θεός καί ἄνθρωπος φθόνος . ἐγώ δέ αὐτός ἡγέομαι ὁ θεός εἰς ὅδε ὁ Καρχηδών περιφέρω , ἵνα δίδωμι ποτέ δίκη ὁ ἀσέβεια ὅς καί περί Σικελία καί Ἰβηρία καί Ἰταλία καί ἐν αὐτός ὁ Λιβύη , καί πρός ἐγώ καί πρός ὁ ἄλλος ἅπας , ἀεί συντίθημι καί παρορκέω καί δεινός καί σχέτλιος δράω . ὅς ὁ ἀλλότριος σύ πρό ὁ ἡμέτερος διεξέρχομαι , ἵνα οἶδα πᾶς ἐφήδομαι Καρχηδόνιος , εἰ δίκη δίδωμι .
appianus.libyca 9.63
οὗτοι Ζακανθαίους , πόλιν Ἰβηριας ἐπιφανῆ , σφίσι τε αὐτοῖς ἔνσπονδον καὶ φίλην ἡμῖν , ἡβηδὸν ἔκτειναν οὐδὲν ἀδικοῦντας . οὗτοι Νουκερίαν ὑπήκοον ἡμῶν ἐπὶ συνθήκῃ λαβόντες , καὶ ὀμόσαντες σὺν δύο ἱματίοις ἕκαστον ἀπολύσειν , τὴν μὲν βουλὴν αὐτῶν ἐς τὰ βαλανεῖα συνέκλεισαν καὶ ὑποκαίοντες τὰ βαλανεῖα ἀπέπνιξαν , τὸν δὲ δῆμον ἀπιόντα κατηκόντισαν . Ἀχερρανῶν δὲ τὴν βουλὴν ἐν σπονδαῖς ἐς τὰ φρέατα ἐνέβαλον , καὶ τὰ φρέατα ἐπέχωσαν . Μᾶρκόν τε Κορνήλιον ὕπατον ἡμέτερον ὅρκοις ἀπατήσαντες ἤγαγον μὲν ὡς ἐπισκεψόμενον αὐτῶν τὸν στρατηγὸν ἀρρωστοῦντα , συναρπάσαντες δὲ ἀπήγαγον ἐς Λιβύην ἐκ Σικελίας αἰχμάλωτον μετὰ δύο καὶ εἴκοσι νεῶν . ἔκτειναν δὲ καὶ Ῥῆγλον αἰκισάμενοι , στρατηγὸν ἕτερον ἡμῶν , ὑπʼ εὐορκίας ἐπανελθόντα πρὸς αὐτούς . ὅσα δʼ Ἀννίβας ἢ πολεμῶν ἢ ἐνεδρεύων ἢ παρορκῶν ἔς τε πόλεις καὶ στρατόπεδα ἡμῶν καὶ λήγων ἐς τοὺς συμμάχους ἔδρασε τοὺς αὑτοῦ , τάς τε πόλεις πορθῶν καὶ τοὺς αὐτῷ συστρατευσαμένους κατακαίνων , μακρὸν ἂν εἴη καταλέγειν . πλὴν ὅτι τετρακόσια ἡμῶν ἀνέστησεν ἄστη . τοὺς δʼ αἰχμαλώτους ἡμῶν τοὺς μὲν ἐς τάφρους καὶ ποταμοὺς ἐμβαλόντες ὡς γεφύραις ἐπέβαινον , τοὺς δὲ τοῖς ἐλέφασιν ὑπέβαλλον , τοὺς δʼ ἀλλήλοις μονομαχεῖν ἐκέλευον , ἀδελφοὺς ἀδελφοῖς συνιστάντες καὶ πατέρας υἱοῖς . τὰ δʼ ἔναγχος ταῦτα , περὶ εἰρήνης ἐπρέσβευον ἐνταῦθα καὶ παρεκάλουν καὶ ὤμνυον , καὶ οἱ πρέσβεις αὐτῶν ἔτι παρῆσαν , ἐν δὲ Λιβύῃ τὰς ναῦς ἡμῶν διήρπαζον καὶ τοὺς στρατιώτας κατέδεον . τοσοῦτον αὐτοῖς καὶ ἀνοίας διὰ τὴν ὠμότητα περίεστιν .
Lemmas: οὗτος Ζακανθαῖος , πόλις Ἰβηριος ἐπιφανής , σφεῖς τε αὐτός ἔνσπονδος καί φίλος ἐγώ , ἡβηδόν κτείνω οὐδείς ἀδικέω . οὗτος νυξερια ὑπήκοος ἐγώ ἐπί συνθήκη λαμβάνω , καί ὄμνυμι σύν δύο ἱμάτιον ἕκαστος ἀπολύω , ὁ μέν βουλή αὐτός εἰς ὁ βαλανεῖον συγκλείω καί ὑποκαίω ὁ βαλανεῖον ἀποπνίγω , ὁ δέ δῆμος ἀπέρχομαι κατακοντίζω . Ἀχερρανός δέ ὁ βουλή ἐν σπονδή εἰς ὁ φρέαρ ἐμβάλλω , καί ὁ φρέαρ ἐπιχόω . Μάρκος τε Κορνήλιος ὕπατος ἡμέτερος ὅρκος ἀπατάω ἄγω μέν ὡς ἐπισκοπέω αὐτός ὁ στρατηγός ἀρρωστέω , συναρπάζω δέ ἀπάγω εἰς Λιβύη ἐκ Σικελία αἰχμάλωτος μετά δύο καί εἴκοσι ναῦς . κτείνω δέ καί Ῥῆγλος αἰκίζω , στρατηγός ἕτερος ἐγώ , ὑπό εὐορκία ἐπανέρχομαι πρός αὐτός . ὅσος δέ Ἀννίβας ἤ πολεμέω ἤ ἐνεδρεύω ἤ παρορκέω εἰς τε πόλις καί στρατόπεδον ἐγώ καί λήγω εἰς ὁ σύμμαχος δράω ὁ ἑαυτοῦ , ὁ τε πόλις πορθέω καί ὁ αὐτός συστρατεύω κατακαίνω , μακρός ἄν εἰμί καταλέγω . πλήν ὅτι τετρακόσιοι ἐγώ ἀνίστημι ἄστυ . ὁ δέ αἰχμάλωτος ἐγώ ὁ μέν εἰς τάφρος καί ποταμός ἐμβάλλω ὡς γέφυρα ἐπιβαίνω , ὁ δέ ὁ ἐλέφας ὑποβάλλω , ὁ δέ ἀλλήλων μονομαχέω κελεύω , ἀδελφός ἀδελφός συνίστημι καί πατήρ υἱός . ὁ δέ ἔναγχος οὗτος , περί εἰρήνη πρεσβεύω ἐνταῦθα καί παρακαλέω καί ὄμνυμι , καί ὁ πρέσβυς αὐτός ἔτι πάρειμι , ἐν δέ Λιβύη ὁ ναῦς ἐγώ διαρπάζω καί ὁ στρατιώτης καταδέω . τοσοῦτος αὐτός καί ἄνοια διά ὁ ὠμότης περίειμι .
appianus.libyca 9.64
τούτοις οὖν τίς ἐστῖν ἔλεος ἢ μετριοπάθεια παρʼ ἑτέρων , τοῖς οὐδὲν μέτριον οὐδʼ ἥμερον ἐς οὐδένας εἰργασμένοις ; τοῖς , ὥσπερ ἔφη Σκιπίων , εἰ ἐλάβοντο ἡμῶν , οὐδʼ ἂν ὄνομα Ῥωμαίων ὑπολιποῦσιν ; ἀλλὰ πίστις ἐστὶ βέβαιος ἡ δεξιά . ποία ; τίς σπονδή , τίς ὅρκος ὃν οὐκ ἐπάτησαν ; τίς δὲ συνθήκη καὶ χάρις ἐς ἣν οὐχ ὕβρισαν ; μὴ μιμησώμεθα , φησίν , αὐτούς . τίνα γὰρ συνθήκην ἡμεῖς λύομεν οἱ μήπω τι συνθέμενοι ; ἀλλὰ τὴν ὠμοτητα , φησίν , αὐτῶν μὴ μιμησώμεθα . φίλους οὖν καὶ συμμάχους ποιησόμεθα τοὺς ὠμοτάτους ; οὐδέτερα τούτων ἄξια . ἀλλʼ ἐπιτρεψάτωσαν ἡμῖν αὑτοὺς νόμῳ νενικημένων , ὡς πολλοὶ σφᾶς ἐπέτρεψαν , σκεψόμεθα δʼ ἡμεῖς . και ὅ τι ἂν δῶμεν , εἴσονται χάριν , οὐχὶ συνθήκην νομίζοντες εἶναι . διαφέρει δὲ τούτοιν ἑκάτερον ὧδε . μέχρι μὲν συντίθενται , παραβήσονται καθάπερ καὶ πάλαι , πρόφασιν ἀεί τινα τῶν συνθηκῶν φέροντες ὡς ἐν αὐταῖς ἠλαττωμένοι · τὰ δʼ ἀμφίλογα εὐπροφάσιστα . ὅταν δὲ παραδῶσιν αὑτούς , καὶ τὰ ὅπλα παρελώμεθα , καὶ τὰ σώματα ἐφʼ ἡμῖν γένηται , καὶ πεισθῶσιν ὅτι μηδὲν αὐτοῖς ἐστὶν ἴδιον , τὰ μὲν φρονήματα αὐτῶν καταβήσεται , ἀγαπήσουσι δʼ ὅ τι ἂν παρʼ ἡμῶν λάβωσιν ὡς ἀλλότριον . εἰ μὲν οὖν Σκιπίων ἑτέρως δοκεῖ , τὰς γνώμας ἔχετε συγκρίνειν · εἰ δὲ συνθήσεται Καρχηδονίοις χωρὶς ὑμῶν , τί καὶ ἐπέστελλεν ὑμῖν ; ἐγὼ μὲν γάρ , ὡς ὑμῖν κυρίοις οὖσι περὶ τῶνδε κρῖναι , τὴν γνώμην εἶπον , ἣν νομίζω συνοίσειν τῇ πόλει .
Lemmas: οὗτος οὖν τίς ἐστ́ω ἔλεος ἤ μετριοπάθεια παρά ἕτερος , ὁ οὐδείς μέτριος οὐδέ ἥμερος εἰς οὐδείς ἐργάζομαι ; ὁ , ὥσπερ φημί Σκιπίων , εἰ λαμβάνω ἐγώ , οὐδέ ἄν ὄνομα Ῥωμαῖος ὑπολιπάω ; ἀλλά πίστις εἰμί βέβαιος ὁ δεξιός . ποῖος ; τίς σπονδή , τίς ὅρκος ὅς οὐ πατέω ; τίς δέ συνθήκη καί χάρις εἰς ὅς οὐ ὑβρίζω ; μή μιμέομαι , φημί , αὐτός . τίς γάρ συνθήκη ἐγώ λύω ὁ μήπω τις συντίθημι ; ἀλλά ὁ ὠμωτη , φημί , αὐτός μή μιμέομαι . φίλος οὖν καί σύμμαχος ποιέω ὁ ὠμός ; οὐδέτερος οὗτος ἄξιος . ἀλλά ἐπιτρέπω ἐγώ ἑαυτοῦ νόμος νικάω , ὡς πολύς σφεῖς ἐπιτρέπω , σκοπέω δέ ἐγώ . και ὅς τις ἄν δίδωμι , οἶδα χάρις , οὐ συνθήκη νομίζω εἰμί . διαφέρω δέ οὗτος ἑκάτερος ὧδε . μέχρι μέν συντίθημι , παραβαίνω καθά καί πάλαι , πρόφασις ἀεί τις ὁ συνθήκη φέρω ὡς ἐν αὐτός ἐλασσόω · ὁ δέ ἀμφίλογος εὐπροφάσιστος . ὅταν δέ παραδίδωμι ἑαυτοῦ , καί ὁ ὅπλον παραιρέω , καί ὁ σῶμα ἐπί ἐγώ γίγνομαι , καί πείθω ὅτι μηδείς αὐτός εἰμί ἴδιος , ὁ μέν φρόνημα αὐτός καταβαίνω , ἀγαπάω δέ ὅς τις ἄν παρά ἐγώ λαμβάνω ὡς ἀλλότριος . εἰ μέν οὖν Σκιπίων ἕτερος δοκέω , ὁ γνώμη ἔχω συγκρίνω · εἰ δέ συντίθημι Καρχηδόνιος χωρίς σύ , τίς καί ἐπιστέλλω σύ ; ἐγώ μέν γάρ , ὡς σύ κύριος εἰμί περί ὅδε κρίνω , ὁ γνώμη λέγω , ὅς νομίζω συμφέρω ὁ πόλις .
appianus.libyca 9.65
τοιαῦτα μὲν κὰ ὁ Πόπλιος εἶπεν · ἡ δὲ βουλὴ κατʼ ἄνδρα παρʼ ἑκάστου ψῆφον ᾔτει , καὶ ἐς τὴν Σκιπίωνος γνώμην αἱ πλείους συνέδραμον . ἐγίγνοντο οὖν αἱ συνθῆκαι , τρίται αἵδε , Ῥωμαίοις καὶ Καρχηδονίοις πρὸς ἀλλήλους . καὶ ὁ Σκιπίων ἐς αὐτὰς ἐδόκει μάλιστα τοὺς Ῥωμαίους ἐναγαγέσθαι , εἴτε τῶν εἰρημένων οὕνεκα λογισμῶν , εἴτε ὡς ἀρκοῦν Ῥωμαίοις ἐς εὐτυχίαν τὸ μόνην ἀφελέσθαι Καρχηδονίους τὴν ἡγεμονίαν · εἰσὶ γὰρ οἳ καὶ τόδε νομίζουσιν , αὐτὸν ἐς Ῥωμαίων σωφρονισμὸν ἐθελῆσαι γείτονα καὶ ἀντίπαλον αὐτοῖς φόβον ἐς ἀεὶ καταλιπεῖν , ἵνα μή ποτε ἐξυβρίσειαν ἐν μεγέθει τύχης καὶ ἀμεριμνία . καὶ τόδε οὕτω φρονῆσαι τὸν Σκιπίωνα οὐ πολὺ ὕστερον ἐξεῖπε τοῖς Ῥωμαίοις Κάτων , ἐπιπλήττων παρωξυμμένοις κατὰ Ῥόδου . ὁ δὲ Σκιπίων ταῦτα συνθέμενος ἐκ Λιβύης ἐς τὴν Ἰταλίαν παντὶ τῷ στρατῷ διέπλει , καὶ ἐς τὴν Ῥώμην ἐσήλαυνε θριαμβεύων , ἐπιφανέστατα δὴ τῶν πρὸ αὐτοῦ .
Lemmas: τοιοῦτος μέν ἄν ὁ Πόπλιος λέγω · ὁ δέ βουλή κατά ἀνήρ παρά ἕκαστος ψῆφος αἰτέω , καί εἰς ὁ Σκιπίων γνώμη ὁ πολύς συντρέχω . γίγνομαι οὖν ὁ συνθήκη , τρίτος ὅδε , Ῥωμαῖος καί Καρχηδόνιος πρός ἀλλήλων . καί ὁ Σκιπίων εἰς αὐτός δοκέω μάλα ὁ Ῥωμαῖος ἐνάγω , εἴτε ὁ λέγω οὕνεκα λογισμός , εἴτε ὡς ἀρκέω Ῥωμαῖος εἰς εὐτυχία ὁ μόνος ἀφαιρέω Καρχηδόνιος ὁ ἡγεμονία · εἰμί γάρ ὅς καί ὅδε νομίζω , αὐτός εἰς Ῥωμαῖος σωφρονισμός ἐθέλω γείτων καί ἀντίπαλος αὐτός φόβος εἰς ἀεί καταλείπω , ἵνα μή ποτέ ἐξυβρίζω ἐν μέγεθος τύχη καί ἀμεριμνία . καί ὅδε οὕτως φρονέω ὁ Σκιπίων οὐ πολύς ὕστερον ἐκλέγω ὁ Ῥωμαῖος Κάτων , ἐπιπλήσσω παροξύνω κατά Ῥόδος . ὁ δέ Σκιπίων οὗτος συντίθημι ἐκ Λιβύη εἰς ὁ Ἰταλία πᾶς ὁ στρατός διαπλέω , καί εἰς ὁ Ῥώμη εἰσελαύνω θριαμβεύω , ἐπιφανής δή ὁ πρό αὐτός .
appianus.libyca 10.67
καὶ τέλος εἶχε Ῥωμαίοις ὁ δεύτερος πρὸς Καρχηδονίους πόλεμος , ἀρξάμενος ἀπὸ Ἰβηρίας , λήξας δʼ ἐν Λιβύῃ ἐς τάσδε τὰς περὶ αὐτῆς Καρχηδόνος σπονδάς . καὶ ὀλυμπιάδες ἐν τοῖς Ἕλλησιν ἦσαν ἀμφὶ τὰς ἑκατὸν καὶ τεσσαράκοντα καὶ τέσσαρας . Μασσανάσσης δὲ Καρχηδονίοις τε μηνίων καὶ Ῥωμαίοις θαρρῶν ἐπέβαινε γῇ πολλῇ τῶν Καρχηδονίων ὡς γενομένῃ ποτὲ ἑαυτοῦ . καὶ οἱ Καρχηδόνιοι Ῥωμαίους παρεκάλουν σφίσι Μασσανάσσην συναλλάξαι . οἱ δʼ ἔπεμπον διαλλακτάς , οἷς εἴρητο συμπράσσειν ὅσα δύναιντο Μασσανάσσῃ . οὕτω μὲν τὴν γῆν ἀπετέμετο Καρχηδονιων ὁ Μασσανάσσης , καὶ συνθῆκαι Καρχηδονίοις καὶ πρὸς τόνδε ἐγένοντο , αἳ διέμειναν ἐς ἔτη πεντήκοντα , ἐν οἷς μάλιστα ἡ Καρχηδὼν εἰρηνεύουσα ὁμαλῶς ἐς μέγα δυνάμεως καὶ εὐανδρίας ἦλθεν ἔκ τε πεδίων εὐκαρπίας καὶ θαλάσσης εὐκαιρίας .
Lemmas: καί τέλος ἔχω Ῥωμαῖος ὁ δεύτερος πρός Καρχηδόνιος πόλεμος , ἄρχω ἀπό Ἰβηρία , λήγω δέ ἐν Λιβύη εἰς ὅδε ὁ περί αὐτός Καρχηδών σπονδή . καί ὀλυμπιάς ἐν ὁ Ἕλλην εἰμί ἀμφί ὁ ἑκατόν καί τεσσαράκοντα καί τέσσαρες . Μασσανάσσης δέ Καρχηδόνιος τε μηνίω καί Ῥωμαῖος θαρσέω ἐπιβαίνω γῆ πολύς ὁ Καρχηδόνιος ὡς γίγνομαι ποτέ ἑαυτοῦ . καί ὁ Καρχηδόνιος Ῥωμαῖος παρακαλέω σφεῖς Μασσανάσσης συναλλάσσω . ὁ δέ πέμπω διαλλακτής , ὅς λέγω συμπράσσω ὅσος δύναμαι Μασσανάσσης . οὕτως μέν ὁ γῆ ἀποτέμνω Καρχηδόνιος ὁ Μασσανάσσης , καί συνθήκη Καρχηδόνιος καί πρός ὅδε γίγνομαι , ὅς διαμένω εἰς ἔτος πεντήκοντα , ἐν ὅς μάλα ὁ Καρχηδών εἰρηνεύω ὁμαλής εἰς μέγας δύναμις καί εὐανδρία ἔρχομαι ἐκ τε πεδίον εὐκαρπία καί θάλασσα εὐκαιρία .
appianus.libyca 10.68
καὶ εὐθύς , οἷον ἐν ταῖς εὐτυχίαις γίγνεται , οἱ μὲν ἐρρωζμάιον , οἱ δὲ ἐδημοκράτιζον , οἷς δʼ ἤρεσκε Μασσανάσσης . ἡγοῦντο δʼ ἑκάστων οἱ καὶ δόξῃ καὶ ἀρετῇ προύχοντες , τῶν μὲν ῥωμαϊζόντων ὁ μέγας Ἄννων , τῶν δʼ αἱρουμένων τὰ Μασσανάσσου Ἀννίβας ὁ ψὰρ ἐπικαλούμενος , τῶν δὲ δημοκρατιζόντων Ἀμίλχαρ , ᾧ Σαυνίτης ἐπώνυμον ἦν , καὶ Καρθάλων · οἳ φυλάξαντες Ῥωμαίους τε Κελτίβηρσι πολεμοῦντας καὶ Μασσανάσσην ἐπικουροῦντα υἱῷ πρὸς ἑτέρων Ἰβήρων συγκεκλεισμένῳ , πείθουσι τὸν Καρθάλωνα βοήθαρχον ὄντα , καὶ ἐπὶ τῇδε τῇ ἀρχῇ τὴν χώραν περιιόντα , ἐπιθέσθαι τοῖς Μασσανάσσου σκηνουμένοις ἐν ἀμφιλόγῳ γῇ . ὁ δὲ καὶ ἔκτεινέ τινας αὐτῶν καὶ λείαν περιήλασε , καὶ τοὺς ἐν τοῖς ἀγροῖς Λίβυας ἐπὶ τοὺς Νομάδας ἤγειρεν . ἄλλα τε πολλὰ αὐτοῖς ἔργα πολέμων ἐς ἀλλήλους γίγνεται , μέχρι Ῥωμαίων ἕτεροι πρέσβεις ἐπῆλθον ἐς διαλύσεις , οἷς ὁμοίως εἴρητο Μασσανάσσῃ βοηθεῖν ἀδήλως . καὶ ἐβεβαίωσαν οἵδε τῷ Μασσανάσσῃ ὅσα προειλήφει , μετὰ τέχνης , ὧδε . εἶπον μὲν οὐδὲν οὐδὲ ἤκουσαν , ἵνα μή τι ὡς ἐν δίκῃ Μασσανάσσης ἐλαττοῖτο , ἐν μέσῳ δʼ ἀμφοῖν γενόμενοι τὰς χεῖρας διέστησαν · καὶ τοῦτο ἦν αὐτοῖς κέλευσμα πρὸς ἀμφοτέρους ἐς διαλύσεις . οὐ πολὺ δʼ ὕστερον ὁ Μασσανάσσης ἠμφισβήτει καὶ τῶν λεγομένων μεγάλων πεδίων καὶ χώρας πεντήκοντα πόλεων , ἣν Τύσκαν προσαγορεύουσιν . ἐφʼ οἷς πάλιν οἱ Καρχηδόνιοι κατέφυγον ἐπὶ Ῥωμαίους . οἱ δʼ ὑπέσχοντο μὲν αὐτοῖς καὶ τότε πρέσβεις πέμψειν ἐς δίαιταν , διέτριψαν δὲ ἕως εἴκασαν πολλὰ τῶν Καρχηδονίων διεφθάρθαι .
Lemmas: καί εὐθύς , οἷος ἐν ὁ εὐτυχία γίγνομαι , ὁ μέν ρρωζμαίω , ὁ δέ δημοκρατίζω , ὅς δέ ἀρέσκω Μασσανάσσης . ἡγέομαι δέ ἕκαστος ὁ καί δόξα καί ἀρετή προέχω , ὁ μέν ῥωμαΐζω ὁ μέγας Ἄννων , ὁ δέ αἱρέω ὁ Μασσανάσσης Ἀννίβας ὁ ψάρ ἐπικαλέω , ὁ δέ δημοκρατίζω Ἀμίλχαρ , ὅς Σαυνίτης ἐπώνυμος εἰμί , καί Καρθάλων · ὁ φυλάσσω Ῥωμαῖος τε Κελτίβηρ πολεμέω καί Μασσανάσσης ἐπικουρέω υἱός πρός ἕτερος Ἴβηρος συγκλείω , πείθω ὁ Καρθάλων βοήθαρχος εἰμί , καί ἐπί ὅδε ὁ ἀρχή ὁ χώρα περιέρχομαι , ἐπιτίθημι ὁ Μασσανάσσης σκηνέω ἐν ἀμφίλογος γῆ . ὁ δέ καί κτείνω τις αὐτός καί λεία περιελαύνω , καί ὁ ἐν ὁ ἀγρός Λίβυς ἐπί ὁ Νομάς ἐγείρω . ἄλλος τε πολύς αὐτός ἔργον πόλεμος εἰς ἀλλήλων γίγνομαι , μέχρι Ῥωμαῖος ἕτερος πρέσβυς ἐπέρχομαι εἰς διάλυσις , ὅς ὅμοιος λέγω Μασσανάσσης βοηθέω ἄδηλος . καί βεβαιόω ὅδε ὁ Μασσανάσσης ὅσος προλαμβάνω , μετά τέχνη , ὧδε . λέγω μέν οὐδείς οὐδέ ἀκούω , ἵνα μή τις ὡς ἐν δίκη Μασσανάσσης ἐλασσόω , ἐν μέσος δέ ἄμφω γίγνομαι ὁ χείρ διΐστημι · καί οὗτος εἰμί αὐτός κέλευθος πρός ἀμφότερος εἰς διάλυσις . οὐ πολύς δέ ὕστερον ὁ Μασσανάσσης ἀμφισβητέω καί ὁ λέγω μέγας πεδίον καί χώρα πεντήκοντα πόλις , ὅς Τύσκα προσαγορεύω . ἐπί ὅς πάλιν ὁ Καρχηδόνιος καταφεύγω ἐπί Ῥωμαῖος . ὁ δέ ὑπισχνέομαι μέν αὐτός καί τότε πρέσβυς πέμπω εἰς δίαιτα , διατρίβω δέ ἕως εἰκάζω πολύς ὁ Καρχηδόνιος διαφθείρω .
appianus.libyca 10.69
καὶ τότε πρέσβεις ἔπεμπον ἑτερους τε καὶ Κάτωνα , οἳ ἐς τὴν ἀμφίλογον γῆν ἀφικόμενοι ἠξίουν σφίσιν ἀμφοτέρους περὶ ἁπάντων ἐπιτρέπειν . Μασσανάσσης μὲν οὖν , οἷα πλεονεκτῶν καὶ Ῥωμαίοις ἀεὶ θαρρῶν , ἐπέτρεπεν , οἱ Καρχηδόνιοι δʼ ὑπώπτευον , ἐπεὶ καὶ τοὺς πρότερον ᾔδεσαν οὐκ εὖ δικάσαντας . ἔφασαν οὖν τὰς συνθήκας τὰς ἐπὶ Σκιπίωνος οὐδὲν χρῄζειν δικῶν οὐδὲ διορθώσεως , ὅσα μὴ ἐξ αὐτῶν παραβαίνεται μόνα . οἱ δʼ οὐκ ἀνασχόμενοι περὶ μέρους δικάζειν ἐπανῄεσαν , καὶ τὴν χώραν περιεσκόπουν , ἀκριβῶς τε εἰργασμένην καὶ κατασκευὰς μεγάλας ἔχουσαν . εἶδον δὲ καὶ τὴν πόλιν ἐσελθόντες , ὅση τε τὴν δύναμιν ἦν , καὶ πλῆθος ὅσον ηὔξητο ἐκ τῆς οὐ πρὸ πολλοῦ κατὰ Σκιπίωνα διαφθορᾶς . ἐπανελθόντες τε ἐς Ῥώμην , ἔφραζον οὐ ζήλου μᾶλλον ἢ φόβου γέμειν αὐτοῖς τὰ Καρχηδονίων , πόλεως δυσμενοῦς τοσῆσδε καὶ γείτονος εὐχερῶς οὕτως αὐξανομένης . καὶ ὁ Κάτων μάλιστα ἔλεγεν οὔ ποτε Ῥωμαίοις βέβαιον οὐδὲ τὴν ἐλευθερίαν ἔσεσθαι πρὶν ἐξελεῖν Καρχηδόνα . ὧν ἡ βουλὴ πυνθανομένη ἔκρινε μὲν πολεμεῖν , ἔτι δʼ ἔχρῃζε προφάσεων , καὶ τὴν κρίσιν ἀπόρρητον εἶχον . Κάτωνα δʼ ἐξ ἐκείνου φασὶν ἐν τῇ βουλῇ συνεχεῖ γνώμῃ λέγειν , Καρχηδόνα μὴ εἶναι , Σκιπίωνα δὲ τὸν Νασικᾶν τὰ ἐναντία ἀξιοῦν , Καρχηδόνα ἐᾶν , ἐς φόβον ἄρα καὶ τόνδε · Ῥωμαίων ἐκδιαιτωμένων ἤδη .
Lemmas: καί τότε πρέσβυς πέμπω ἑτερος τε καί Κάτων , ὅς εἰς ὁ ἀμφίλογος γῆ ἀφικνέομαι ἀξιόω σφεῖς ἀμφότερος περί ἅπας ἐπιτρέπω . Μασσανάσσης μέν οὖν , οἷος πλεονεκτέω καί Ῥωμαῖος ἀεί θαρσέω , ἐπιτρέπω , ὁ Καρχηδόνιος δέ ὑποπτεύω , ἐπεί καί ὁ πρότερος οἶδα οὐ εὖ δικάζω . φημί οὖν ὁ συνθήκη ὁ ἐπί Σκιπίων οὐδείς χρῄζω δίκη οὐδέ διόρθωσις , ὅσος μή ἐκ αὐτός παραβαίνω μόνος . ὁ δέ οὐ ἀνέχω περί μέρος δικάζω ἐπανέρχομαι , καί ὁ χώρα περισκοπέω , ἀκριβής τε ἐργάζομαι καί κατασκευή μέγας ἔχω . ὁράω δέ καί ὁ πόλις εἰσέρχομαι , ὅσος τε ὁ δύναμις εἰμί , καί πλῆθος ὅσος αὐξάνω ἐκ ὁ οὐ πρό πολύς κατά Σκιπίων διαφθορά . ἐπανέρχομαι τε εἰς Ῥώμη , φράζω οὐ ζῆλος μάλα ἤ φόβος γέμω αὐτός ὁ Καρχηδόνιος , πόλις δυσμενής τοσάσδε καί γείτων εὐχερής οὕτως αὐξάνω . καί ὁ Κάτων μάλα λέγω οὐ ποτέ Ῥωμαῖος βέβαιος οὐδέ ὁ ἐλευθερία εἰμί πρίν ἐξαιρέω Καρχηδών . ὅς ὁ βουλή πυνθάνομαι κρίνω μέν πολεμέω , ἔτι δέ χρῄζω πρόφασις , καί ὁ κρίσις ἀπόρρητος ἔχω . Κάτων δέ ἐκ ἐκεῖνος φημί ἐν ὁ βουλή συνεχής γνώμη λέγω , Καρχηδών μή εἰμί , Σκιπίων δέ ὁ Νασικᾶς ὁ ἐναντίος ἀξιόω , Καρχηδών ἐάω , εἰς φόβος ἄρα καί ὅδε · Ῥωμαῖος ἐκδιαιτάω ἤδη .