anna-comnena.alexias 8.3
Οὕτω μὶν οὖν τηνικαῦτα θεὸς τὴν παράδοξον ταύτην τῷ κρατοῦντι δέδωκε νίκην . εἰσερχόμενον δὲ ὁρῶντες αὐτὸν οἱ Βυζάντιοι ἔχαιρον , ἐκπληττόμενοι τὸ τάχος , τὴν τόλμαν , τὴν περιδεξιότητα τοῦ ἐπιχειρήματος καὶ τὸ ἐξ ὑπογυίου τρόπαιον , ἐπαιάνιζον , ἐσκίρτων , θεὸν ἀνύμνουν , σωτῆρα καὶ εὐεργέτην τοιοῦτον αὐτοῖς δεδωκότα . ὁ δὲ Μελισσηνὸς Νικηφόρος δακνόμενος ἐπὶ τούτοις καὶ μὴ φέρων , ὁποῖα τὰ ἀνθρώπινα , ἔφη “ ἡ νίκη αὕτη χαρὰ μὲν ἀκερδής , λύπη δὲ ἀζήμιος . " οἱ μέντοι Σκύθαι ἀπειροπληθεῖς ὄντες ἀπανταχοῦ τῆς ἐσπέρας διασπαρέντες , ἐληΐζοντο ἅπαντα , καὶ οὐδὲν τὸ παράπαν τῶν συμπεσόντων αὐτοῖς τὴν ἐκείνων ἀκάθεκτον ἀνέκοπτε τόλμαν . ἐνιαχοῦ δὲ τῆς ἑσπέρας καὶ πολίχνιά τινα κα - τεῖχον , μηδὲ τῶν ἀγχοῦ τῆς βασιλίδος τῶν πόλεων κωμοπόλεων φειδόμενοι , παραγενόμενοι καὶ μέχρις αὐτοῦ τοῦ οὕτω P . 226 μάρτυσι μεγίστου Θεοδώρου τέμενος ἵδρυται . πολλοὶ μὶν γὰρ καὶ ἐφοίτων ἐντεύξεως τοῦ ἁγίου χάριν καθεκάστην · ἥνικα δ’ ἡ κυριακὴ παρῆν , πάνδημον οἱ εὐσεβεῖς ἐποιοῦντο τὴν πρὸς τὸ ἱερὸν τούτου τέμενος ἔλευσιν , παννύχιοι καὶ πανημέριοι κύκλῳ τε καὶ κατὰ τὸν πρόδομον καὶ ὀπισθόδομον τοῦ νεὼ προσμένοντες . ἀλλὰ τοσοῦτον ὑπεσχύρισεν ἡ τῶν Σκυθῶν ἀκάθεκτος ὁρμή , ὡς μηδὲ τὰς πύλας ὑπανοῖξαι τοῦ Βυζαντίου τολμᾷν τοὺς εἰς τὸν μάρτυρα φοιτᾶν βουλομένους διὰ τὰς ἀθρόας ἐφόδους τῶν Σκυθῶν . ἀλλὰ ταῦτα μὲν τὰ ἐξ ἠπείρου τῆς ἑσπέρας προσπεσόντα τῷ αὐτοκράτορι δεινά . οὐ μέντοι γε οὐδὲ τὰ κατὰ τὴν θάλατταν ἀνέτως εἶχεν ἀλλὰ καὶ λίαν ἐπικινδύνως τοῦ Τζαχᾶ αὖθις στόλον κτησαμένου καἰ τὰ παρὰ θάλατταν ἅπαντα κατατρέχοντος . ἐπὶ τούτοις οὖν ὁ βασιλεὺς ἠνιᾶτο καἰ ἤσχαλλεν , ἁπανταχόθεν βαλλόμενος ταῖς φρόντισιν . ἐπειδὰν δ’ ἠγγέλη τούτῳ , ὡς ἤδη καὶ πλείονα στόλον ἐκ τῶν παραλίων κτησάμενος ὁ Τζαχᾶς καὶ τὰς ἐπιλοίπους , ὧν προφθάσας κατέσχε νήσων , πορθήσας , καὶ κατὰ τῶν ἑσπερίων χωρῶν διανοεῖσθαι ἐπικεχείρηκε , καὶ πρὸς τοὺς Σκύθας διαπεμπόμενος συνεβούλευε τὴν Χερρόνησον καταλαβεῖν · οὐ μὴν οὐδὲ τὸ ἐκ τῆς ἑῴας προσεληλυθὸς τῷ αὐτο - κράτορι μισθοφορικόν , τῶν Τούρκων συνεχώρει τὰς πρὸς αὐτὸν σπονδὰς ἀρραγεῖς τηρεῖν , ὑποσχέσεσι χρησταῖς ὑποσαίνων , εἰ τὸν αὐτοκράτορα καταλιπόντες αὐτῷ προσχωρήσαιεν , ὁπηνίκα τὰς κριθὰς καταλάβοι · ταῦτα γνοὺς ὁ βασιλεύς , ἐπεὶ τὰ τε κατὰ θάλατταν τά τε κατὰ τὴν ἤπειρον λίαν κακῶς αὐτῷ διετίθετο , ναί ὁ χειμὼν σφοδρῶς ἐπικείμενος τὰς ἔξόδους παντάπασιν ἔκλειεν ὥστε μηδὲ ἀποζυγοῦσθαι τὰς τῶν οἰκημάτων μάτων θύρας διὰ τὸ τῆς χιόνος ἐπιβριθές , συνέβη γὰρ τότε πολλὴν ἐπιφορηθῆναι καὶ ὅσην οὐδείς πω πρότερον ἔγνωκεν , ) ὡς ἐνὸν διὰ γραμμάτων ἁπανταχόθεν ἔσπευδε μισθοφορικὸν μετακαλέσασθαι , τοῦ ἡλίου δὲ τὴν ἐαρινὴν τροπὴν ἀπαρτὶ καταλαμβάνοντος , ἔπει καὶ ὁ ἐκ τῶν νεφῶν ἀπειλούμενος πό - λεμος ᾤχετο καὶ ἡ θάλαττα τοῦ θυμοῦ μετεβέβλητο δεῖν ἐλογίσατο , γίσατο , ἑκατέρωθεν τῶν ἐναντίων ἐπικειμένων , τὰ κατὰ μᾶλλον καταλαβεῖν , ἵνα ὁμοῦ καὶ τοῖς νατυσιπόροις ἐχθροῖς ῥᾳδίως ἔχοι ἀντικαθίστασθαι καὶ πρὸς τοὺς ἐξ ἠπείρου εὐχερῶς μάχεσθαι . παραχρῆμα τοίνυν τὸν Καίσαρα Νικηφόρον τὸν Μελισσηνὸν ἀποστείλας μετεκαλεῖτο θᾶττον ἢ λόγος τὴν Αἶνον καταλαβεῖν . ἔφθασε γὰρ διὰ γραμμάτων δηλώσας συλλέξασθαι , ὁπόσους ἂν δυνηθείη , οὐκ ἀπὸ τῶν ἤδη ἐστρατευμένων , ( ἐκείνους γὰρ φθάσας εἰς τὰς τυχῆ τῆς ἑσπέρας διέσπειρεν , ἐφ’ ἥ φρουρεῖν τὰ κυριώτερα τῶν πολιχνίων , ) ἀλλὰ κατὰ μέρος νεολέκτοις καταλέγων , ὁπό - B σοι τε ἐκ Βουλγάρων καἰ ὁπόσοι τὸν νομάδα βιόν εἵλοντο , βλάχους τούτους ἡ κοινὴ καλεῖν οἶδε διάλεκτος , ) καὶ τοὺς ἄλλοθεν ἐξ ἁπασῶν τῶν χωρῶν ἐρχομένους ἱππέας τε καὶ πεζούς . αὐτὸς δὲ τοὺς τοῦ Φλάντρα πεντακοσίους Κελτοὺς ἐκ Νικομηδείας μεταπεμψάμενος , μετὰ τῶν συγγενῶν αὐτοῦ ἐξεληλυθὼς τῆς Βυζαντίδος , θᾶττον τὴν Αἶνον καταλαμβάνει . καὶ · τηνικαῦτα έν ἀμφιρύκῳ εἰσελθὼν καὶ παραδραμών , τὴν τοῦ ὅλου ποταμοῦ θέσιν κὼ τὴν ἴλην αὐτοῦ κοίτην κατα - σκεψάμενος ἑκατέρωθεν , καὶ διαγνούς , ὅποι τὸ στρατιωτικὸν καταθεῖναι βέλτιον , ὑπέστρεψε . καὶ διὰ τῆς νυκτὸς τοὺς λογάδας συναγαγὼν τοῦ στρατεύματος , τὰ ἰατὰ τὸν ποταμὸν ίαι τὰ τούτου παρ’ ἑκάτερα διηγεῖτο , καὶ ὡς “ χρὴ τὴν αὔριον διαπεράσαντας καὶ ὑμᾶς τὴν ὅλην περιαθρῆσαι πεδιάδα . καὶ ἴσως οὐκ ἀδόκιμος ὑμῖν ὂν αὐτὸς ὑποδείξω τόπον φανεῖται , οὖ χρὴ τὰς σκηνὰς πήξασθαι . " τοῦτο δὲ πᾶσι συνδόξαντος , αὐγαζούσης ἡμέρας πρῶτος αὐτὸς τὴν περαίαν κατέλαβε κᾆθ᾿ οὕτως ἅπαν αὐτῷ συνείπετο τὸ στρατιωτικὸν . καὶ μετὰ τῶν λογάδων αὖθις κατασκοπήσας τὰς ὄχθας τοῦ ποταμοῦ . καὶ τὴν ὑπερκειμένην πεδιάδα καὶ τὸν ἀρέσκοντα τόπον αὐτῷ ὑποδείξας αὐτοῖς , ἀγχοῦ δὲ ἦν πολιχνίου τινὸς τοῦ οὑ - τωσὶ Χοιρηνοὺς ἐγχωρίως ἐπονομαζομένου , ἔξ ἑνὸς μὲν μέρους ἔχοντος τὸν ποταμόν , ἐξ ἑτέρου δὲ βαλτώδης ὤν , ) ἐπεὶ ἱκανὸν ὀχύρωμα καὶ πᾶσι ὁμοῦ τοῖς στρατιώταις ἐφαίνετο , θᾶττον τάφρον διορύξας , ἅπαν ἐκεῖ τὸ στράτευμα κατατίθησιν . αὐτὸς δὲ αὖθις μεθ’ ἱκανῶν πελταστῶν πρὸς τὴν Αἶνον ἐπάνεισιν , ἐφ᾿ ᾦ τὰς τῶν Σκυθῶν ὁρμὰς ἐς ἡμᾶς ἐκεῖθεν ἐρχομένων ἀναστέλλειν .
Lemmas: οὕτως μιν οὖν τηνικαῦτα θεός ὁ παράδοξος οὗτος ὁ κράτος δίδωμι Νίκη . εἰσέρχομαι δέ ὁράω αὐτός ὁ Βύζαντες χαίρω , ἐκπλήσσω ὁ τάχος , ὁ τόλμα , ὁ περιδεξιότης ὁ ἐπιχείρημα καί ὁ ἐκ ὑπόγυιος τρόπαιον , παιανίζω , σκιρτάω , θεός ἀνυμνέω , σωτήρ καί εὐεργέτης τοιοῦτος αὐτός δίδωμι . ὁ δέ Μελισσηνός Νικηφόρος δάκνω ἐπί οὗτος καί μή φέρω , ὁποῖος ὁ ἀνθρώπινος , φημί “ ὁ νίκη οὗτος χαρά μέν ἀκερδής , λύπη δέ Ἀζήμιος . " ὁ μέντοι Σκύθης ἀπειροπληθής εἰμί ἀπαντηχέω ὁ εἰσπεράω διασπείρω , ληΐζομαι ἅπας , καί οὐδείς ὁ παράπαν ὁ συμπίπτω αὐτός ὁ ἐκεῖνος ἀκάθεκτος ἀνακόπτω τόλμα . ἐνιαχοῦ δέ ὁ ἑσπέρα καί πολίχνιον τις ἄν - τεῖχος , μηδέ ὁ ἀγχοῦ ὁ βασιλίς ὁ πόλις κωμόπολις φείδομαι , παραγίγνομαι καί μέχρι αὐτός ὁ οὗτος P . 226 μάρτυς μέγας Θεόδωρος τέμενος ἱδρύω . πολύς μιν γάρ καί φοιτάω ἔντευξις ὁ ἅγιος χάρις καθεκάστην · ἑνίζω δέ ὁ κυριακός πάρειμι , πάνδημος ὁ εὐσεβής ποιέω ὁ πρός ὁ ἱερόν οὗτος τέμενος ἔλευσις , παννύχιος καί πανημέριος κύκλος τε καί κατά ὁ πρόδομος καί ὀπισθόδομος ὁ ναός προσμένω . ἀλλά τοσοῦτος ὑπεσχύρισεν ὁ ὁ Σκύθης ἀκάθεκτος ὁρμή , ὡς μηδέ ὁ πύλη ὑπανοίγω ὁ Βυζάντιον τολμάω ὁ εἰς ὁ μάρτυς φοιτάω βούλομαι διά ὁ ἀθρόος ἔφοδος ὁ Σκύθης . ἀλλά οὗτος μέν ὁ ἐκ ἤπειρος ὁ ἑσπέρα προσπίπτω ὁ αὐτοκράτωρ δεινός . οὖον μέντοι γε οὐδέ ὁ κατά ὁ θάλασσα ανέτως ἔχω ἀλλά καί λίαν ἐπικίνδυνος ὁ Τζαχά αὖθις στόλος κτάομαι καίω ὁ παρά θάλασσα ἅπας κατατρέχω . ἐπί οὗτος οὖν ὁ βασιλεύς ἀνιάω καίω ἀσχάλλω , ἁπανταχόθεν βάλλω ὁ φρόντισις . ἐπειδάν δέ ἀγγέλλω οὗτος , ὡς ἤδη καί πλείων στόλος ἐκ ὁ παράλιος κτάομαι ὁ Τζάχας καί ὁ ἐπίλοιπος , ὅς προφθάνω κατέχω νῆσος , πορθέω , καί κατά ὁ ἑσπέριος χώρα διανοέομαι ἐπιχειρέω , καί πρός ὁ Σκύθης διαπέμπω συμβουλεύω ὁ Χερρόνησος καταλαμβάνω · οὖον μήv οὐδέ ὁ ἐκ ὁ ἑῷος προσέρχομαι ὁ αὐτός - κράτωρ μισθοφορικός , ὁ Τοῦρκος συγχωρέω ὁ πρός αὐτός σπονδή ἀρραγής τηρέω , ὑπόσχεσις χρηστός ὑποσαίνω , εἰμί ὁ αὐτοκράτωρ καταλείπω αὐτός προσχωρέω , ὁπηνίκα ὁ κριθή καταλαμβάνω · οὗτος γιγνώσκω ὁ βασιλεύς , ἐπεί ὁ τε κατά θάλασσα ὁ τε κατά ὁ ἤπειρος λίαν κακῶς αὐτός διατίθημι , ναί ὁ χειμών σφοδρός ἐπίκειμαι ὁ ἔξοδος παντάπασι καλέω ὥστε μηδέ ἀποζυγόω ὁ ὁ οἴκημα Μάτων θύρα διά ὁ ὁ χιών ἐπιβριθής , συμβαίνω γάρ τότε πολύς ἐπιφορέω καί ὅσος οὐδείς πω πρότερος γιγνώσκω , ) ὡς ἐν-εἰμί διά γράμμα ἁπανταχόθεν σπεύδω μισθοφορικός μετακαλέω , ὁ ἥλιος δέ ὁ ἐαρινός τροπή ἀπαρτί καταλαμβάνω , ἔπος καί ὁ ἐκ ὁ νέφος ἀπειλέω πό - Λεμός οἴχομαι καί ὁ θάλασσα ὁ θυμός μεταβάλλω δήω λογίζομαι , γίσατο , ἑκατέρωθεν ὁ ἐναντίος ἐπίκειμαι , ὁ κατά μᾶλλον καταλαμβάνω , ἵνα ὁμοῦ καί ὁ νατυσιπορος ἐχθρός ῥᾳδίως ἔχω ἀντικαθίστημι καί πρός ὁ ἐκ ἤπειρος εὐχερής μάχομαι . παραχρῆμα τοίνυν ὁ Καῖσαρ Νικηφόρος ὁ Μελισσηνός ἀποστέλλω μετακαλέω ταχύς ἢ λόγος ὁ Αἶνος καταλαμβάνω . φθάνω γάρ διά γράμμα δηλόω συλλέγω , ὁπόσος εἄν δύναμαι , οὐ ἀπό ὁ ἤδη στρατεύω , ( ἐκεῖνος γάρ φθάνω εἰς ὁ τυχής ὁ ἑσπέρα διασπείρω , ἐπί ὅς φρουρέω ὁ κύριος ὁ πολίχνιον , ) ἀλλά κατά μέρος νεόλεκτος καταλέγω , ὁπὸ - B σύ τε ἐκ Βουλγάρα καίω ὁπόσος ὁ Νομάς βιός αἱρέω , Βλάχος οὗτος ὁ κοινός καλέω οἶδα διάλεκτος , ) καί ὁ ἄλλοθεν ἐκ ἅπας ὁ χώρα ἐρχόμενος ἱππεύς τε καί πεζός . αὐτός δέ ὁ ὁ Φλάντρα πεντακόσιοι Κελτοί ἐκ Νικομήδεια μεταπέμπω , μετά ὁ συγγενής αὐτός ἐξέρχομαι ὁ Βυζαντίς , ταχύς ὁ Αἶνος καταλαμβάνω . καί · τηνικαῦτα ἐν ἀμφίρυκος εἰσέρχομαι καί παρατρέχω , ὁ ὁ ὅλος ποταμός θέσις Κῶς ὁ ἴλη αὐτός κοίτη κατά - σκέπτομαι ἑκατέρωθεν , καί διαγιγνώσκω , ὅποι ὁ στρατιωτικός κατατίθημι ἀγαθός , ὑποστρέφω . καί διά ὁ νύξ ὁ λογάς συνάγω ὁ στράτευμα , ὁ ἰατός ὁ ποταμός ἰά ὁ οὗτος παρά ἑκάτερος διηγέομαι , καί ὡς “ χρή ὁ αὔριον διαπεράω καί σύ ὁ ὅλος περιαθρέω πεδιάς . καί ἴσως οὐ ἀδόκιμος σύ εἰμί αὐτός ὑποδείκνυμι τόπος φαίνω , οὖον χρή ὁ σκηνή πήγνυμι . " οὗτος δέ πᾶς συνδοκέω , αὐγάζω ἡμέρα πρῶτος αὐτός ὁ περαίας καταλαμβάνω κατά οὕτως ἅπας αὐτός συνέπομαι ὁ στρατιωτικός . καί μετά ὁ λογάς αὖθις κατασκοπέω ὁ ὄχθη ὁ ποταμός . καί ὁ ὑπέρκειμαι πεδιάς καί ὁ ἀρέσκω τόπος αὐτός ὑποδείκνυμι αὐτός , ἀγχοῦ δέ εἰμί πολίχνιον τις ὁ ὅς - ὅς χοιρινός ἐγχώριος επονομάζω , ἐκ εἷς μέν μέρος ἔχω ὁ ποταμός , ἐκ ἕτερος δέ βαλτώδης εἰμί , ) ἐπεί ἱκανός ὀχύρωμα καί πᾶς ὁμοῦ ὁ στρατιώτης φαίνω , ταχύς τάφρος διορύσσω , ἅπας ἐκεῖ ὁ στράτευμα κατατίθημι . αὐτός δέ αὖθις μετά ἱκανός πελταστής πρός ὁ Αἶνος ἐπάνειμι , ἐπί οἶς ὁ ὁ Σκύθης ὁρμή εἰς ἐγώ ἐκεῖθεν ἐρχόμενος ἀναστέλλω .