ammonius-philosophy.in-porphyrii-isagogen-sive-quinque-voces 2.introduction
Μέλλοντας ἡμᾶς ἄρχεσθαι φιλοσόφων λόγων ἀναγκαῖόν ὲστι μαθεῖν τί ποτέ ἐστι φιλοσοφία . δεῖ γὰρ τὸν ἀρχόμενόν του πρότερον μαθεῖν τί μανθάνομεν δὲ τὰ πράγματα ἐκ τῶν ὁρισμῶν . καὶ πῶς δυνατὸν δι’ ὁρισμοῦ μαθεῖν πρᾶγμα ἀγνοουμένου τοῦ τί ἐστιν ὁρισμός ; ὁρισμὸς τοίνυν ἐστὶ λόγος σύντομος δεικνὺς τὴν τοὐ πράγματος φύσιν . ὁρισμὸς δὲ λέγεται ἀπὸ μεταφορᾶς τῶν ἐν τοῖς χωρίοις ὅρων · ὥσπερ γὰρ ἐκεῖνοι περιλαμβάνουσι τὸ χωρίον καὶ χωρίζουσι τῶν ἀλλοτρίων , οὕτω καὶ οἱ ὁρισμοὶ περιλαμβάνουσι τὸ πρᾶγμα καὶ χωρίζουσι τῶν ἄλλων ἀπάντων . δεῖ τοίνυν ὁρισμὸν τῆς φιλοσοφίας εἰπεῖν , ὥσπερ καὶ τῆς γραμματικῆς ἀρχόμενοι τὸν ὁρισμὸν ἐμανθάνομεν , ὅτι γραμματική ἐστιν ἐμπειρία τῶν παρὰ ποιηταῖς καὶ συγγραφεῦσιν ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ λεγομένων · ὁμοίως καὶ ῥητορικῆς ἀρχόμενοι τὸν ὁρισμὸν ἐμάθομεν , ὅτι ῥητορική ἐστι δύναμις τεχνικὴ πιθανοῦ λόγου ἐν πράγματι πολιτικῷ τέλος ἔχουσα τὸ εὖ λέγειν · δεῖ οὖν καὶ τῆς φιλοσοφίας τὸν ὁρισμὸν μαθεῖν , αὕτη γάρ ἐστιν ἡ καὶ ταῖς ἄλλαις ἐπιστήμαις τε καὶ τέχναις τοὺς ὁρισμοὺς παρέχουσα . Πᾶσά οὖν ἐπιστήμη καὶ πᾶσα τέχνη ὑποκείμενόν τι ἔχει καὶ τέλος . ὑποκείμενον μὲν οὖν ἐστι περὶ ὃ καταγίνεται , τέλος δὲ οὗ στοχάζεται καὶ δ βούλεται κοσμεῖν · οἷον ὁ ἰατρὸς ἔχει ὑποκείμενα μὲν τὰ ἀνθρώπεια σώμάτα περὶ γὰρ ταῦτα καταγίνεται ) , τέλος δὲ τὸ ὑγιάσαι ταύτα τούτου γὰρ στοχάζεται ) ὁμοίως καὶ ὁ τέκτων ὑποκείμενον μὲν ἔχει τὸ ξύλον , τέλος δὲ τὸ ποιῆσαι ἀβάκιον . οἱ ὁρισμοὶ οὖν λαμβάνονται ἢ ἐκ τοῦ ὐποκειμένου ἢ ἐκ τοῦ τέλους ἢ καὶ ἀπὸ συναμφοτέρου · ἐκ μὲν τοῦ ὑποκει - μένου ὡς ὅταν εἴπωμεν ’ἰατρική ἐστιν τέχνη περὶ τὰ ἀνθρώπινα σώματα καταγινομένη’ , ἐκ δὲ τοῦ τέλους ὡς ὅταν εἴπωμεν ‘ὑγείας περιποιητική’ , ἐκ δὲ τοῦ συναμφοτέρου ‘τέχνη τέχνη περὶ τὰ ἀνθρώπινα σώματα καταγινομένη ὑγείας περιποιητική’ . ὁμοίως δὲ καὶ ἡ ἀστρονομία ἐπιστήμη οὖσα ἔχει ὑποκείμενον τὰ οὐράνια σώματα , τέλος δὲ τὸ γνῶναι τὰς κινήσεις αὐτῶν . μάθωμεν οὖν καὶ τί ὑπόκειται τῇ φιλοσοφίᾳ καὶ τί τὸ τέλος αὐτῆς · καὶ οὕτω δυνησόμεθα τὸν ὁρισμὸν αὐτῆς ἀποδοῦναι . ἰστέον οὖν , ὅτι αἱ μὲν ἄλλαι ἐπιστῆμαι καὶ τέχναι περί τινα μερικὰ καταγίνονται , οἷον ἡ τεκτονικὴ περὶ μόνα τὰ ξύλα , ἡ ἀστρονομία περὶ μόνα τὰ οὐράνια , μόνη δὲ ἡ φιλοσοφία περὶ πάντα τὰ ὄντα καταγίνεται , τέλος δὲ ἔχει οὐ ποιῆσαι ταῦτα ἀλλὰ γνῶναι αὐτά . παραλαμβάνονται οὖν τῆς φιλοσοφίας ὁρισμοὶ πολλοί · πολλοὶ γὰρ καὶ πολλαχῶς ὡρίσαντο τῶν παλαιοτέρων αὐτὴν . ἵνα δὲ μὴ τοῖς φιλαιτίοις ἀκαίρου φιλοτιμίας ἐν τῷ παρόντι δῶμεν ἔγκλημα τοὺς ἑκάστου διεξιόντες ὅρους , ἀπόχρη πέντε ἢ ὀλίγῳ πλείους ἐπελθεῖν . δύο μὲν οὖν εἰσιν ἐκ τοῦ ὑποκειμένου δύο δὲ ἐκ τοῦ τέλους καὶ ἕτερος ἐκ ἵης ὑπεροχῆς , ἧς ἔχει πρὸς τὰς ἄλλας τέχνας . Ἔστιν οὖν ὁ πρῶτος οὗτος · “ φιλοσοφία ἐστὶ γνῶσις τῶν ὄντων ᾗ ὄντα ἐστί ” . τὸ ᾗ ἀντὶ τοῦ καθὸ ὄντα ἐστίν · οὐ γὰρ προτίθεται ὁ φιλόσοφος πάντας τοὺς ἐν τῷ κόσμῳ ἀνθρώπους εἰδέναι κατὰ ἀριθμόν , ἀλλὰ τίς ποτέ ἐστιν ἡ τοῦ ἀνθρώπου φύσις . τὴν γὰρ οὐσίαν ἑκάστου πράγματος καὶ τὸ εἶναι σκοπεῖ ὁ φιλόσοφος . τινὲς δὲ ὁρίζονται οὕτως · “ φιλοσοφία ἐστὶ θείων τε καὶ ἀνθρωπίνων πραγμάτων γνῶσις ” . καὶ δῆλον ὅτι ὁ αὐτός ἐστι τῷ πρὸ αὐτοῦ , διαφέρει δὲ μόνῳ τῷ σαφεῖ τε καὶ ἀσαφεῖ · διεῖλε γὰρ τὰ ὄντα εἰς τά θεῖα καὶ ἀνθρώπινα τὰ μὲν ἀίδια εἰπὼν θεῖα , τὰ δὲ ἐν γενέσει καὶ φθορᾷ εἰπὼν ἀνθρώπινα . οὗτος οὖν ὁ ὁρισμὸς καὶ ὁ πρῶτος ἐκ τοῦ ὑποκειμένου ἀποδίδονται , διενηνόχασι δὲ ἀλλήλων , ὡς εἴρηται , τῷ σαφεῖ τε καὶ ἀσαφεῖ . ἔστι δὲ καὶ τοιοῦτος ὁρισμὸς ἀπὸ τοῦ τέλους ὁ λέγων ‘‘φιλοσοφία ἐστὶ ὁμοίωσις θεῷ κατὰ τὸ δυνατὸν ἀνθφώπῳ . ” οὕτω γὰρ ὁ Πλατῶν ὡρίσατο . ὁ γὰρ θεὸς διττὰς ἔχει τὰς ἐνεργείας , τὰς μὲν γνωστικάς , καθ’ ἃς τὰ πάντα γινώσκει , ὡς καὶ οἱ ποιηταὶ σημαίνουσι λέγοντες θεοὶ δέ τε πάντα ἴσασι , τὰς δὲ προνοητικὰς τῶν καταδεεστέρων καθ’ ἃς τοῦ κόσμου ὅλου προνοεῖται , ὡς καὶ οἱ ποιηταί φασι θεοὶ δωτῆρες ἐάων . ὁ δὲ φιλόσοφος κατ’ ἄμφω βούλεται ἐξομοιοῦν ἑαυτὸν τῷ θεῷ · βούλεται γὰρ καὶ θεωρητὴς εἶναι τῶν πάντων ( πάντα γὰρ ἐπισκέπτεται ) καὶ μέντοι καὶ πρόνοιαν τῶν καταδεεστέρων ποιεῖται ( ό γάρ τοι πολιτικὸς φιλόσοφος δικάζει καὶ νόμους τίθησιν ) · ὥστε εἰκότως ἡ φιλοσοφία ὁμοίωσίς ἐστι θεῷ . τὸ δὲ “ κατά τὸ δυνατὸν ἀνθρώπῳ ” καλῶς πρόσκειται · οὕτε γὰρ ἡ γνῶσις ὁμοία οὔτε ἡ πρόνοια ἡ αὐτή ἐπεὶ οὕ ποτε φῦλον ὁμοῖον ἀθανάτων τε θεῶν χαμαὶ ἐρχομένων τ’ ἀνθρώπων · ὧν γὰρ αἱ οὐσίαι διάφοροι , τούτων καὶ αἱ τελειότητες διάφοροι ὑπάρχουσι . καὶ ἔστιν ἰδεῖν τοῦτο καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ζῴων · ἐπειδὴ γὰρ ὁ ἄνθρωπος καὶ ὁ ἵππος διάφορον ἔχουσι τὴν οὐσίαν , διάφορον ἔχουσι καὶ τὴν τελειότητα · τητᾷ · ἀνθρώπου μὲν γὰρ τελειότης τὸ μετὰ λόγου καὶ φρονήσεως ζῆν , ἵππου δὲ τὸ ὀξέως θεῖν καὶ ἐν πολέμοις ἐπιτήδειον εἶναι . καὶ ἐν αὐτοῖς δὲ τοῖς ἀλόγοις πολλὴ διαφορὰ ὑπάρχει τῶν τελειοτήτων , ἐπειδὴ καὶ τῆς οὐσίας αὐτῶν · ἄλλη μὲν ὑπάρχει κυνὸς τελειότης , ἄλλη δὲ ἵππου . εἰ οὖν μᾶλλον ἐπὶ ἀνθρώπου τε καὶ θεοῦ . ἐπεὶ οὖν πολὺ διαφέρουσι κατὰ τὴν οὐσίαν , εἰκότως καὶ τὰς τελειότητας διαφερούσας ἔχουσι . καλῶς οὖν πρόσκειται τῷ ὅρῳ “ τὸ κατὰ τὸ δυνατὸν ἀνθρώπῳ " . ἔστιν οὖν ἡ φιλοσοφία ‘‘ ὁμοίωσις θεῷ κατὰ τὸ δυνατὸν ἀνθρώπῳ ’’ . ἐκ ποίας δὲ αἰτίας ὥρμησεν οὕτως ὁρίσασθαι τὴν φιλοσοφίαν , ῥητέον . ἐπειδὴ γάρ , ὡς εἶπον , διτταί εἰσιν αἱ τοῦ θεοῦ δυνάμεις , αἵ τε γνωστικαὶ καὶ αἱ πρακτικαί , διτταὶ δὲ καὶ αἱ τῆς ἡμετέρας ψυχῆς , αἵ τε θεωρητικαὶ καὶ πρακτικαί . ὁ δὲ φιλόσοφος ἑκάτερον τῶν μερῶν τῆς ψυχῆς κοσμεῖν βούλεται τῇ πρὸς τὸν θεὸν μιμήσει . τὸ μὲν τὴν τῶν ὄντων Φύσιν ὅπως ἔγει ἐπισκεπτόμενος . τὸ δὲ τὰς παθητικὰς τῆς ψυχῆς κοσμῶν δυνάμεις καὶ τῶν ἄλλων ἀπιμελούμενος , εἰκότως ὁ Πλάτων ὁμοίωσιν εἶναι θεῶ τὴν φιλοσοφίαν κατὰ τὸ δυνατὸν ἀνθρώπῳ ὡρίσατο . ἔστι δὲ καὶ ἄλλος ὁρισμὸς ἐκ τοῦ τέλους ὁ λέγων | “ φιλοσοφία ἐστὶ μελέτη θανάτου ” . ἐπεὶ δὲ ὁ προκείμενος ὅρος μελέτην θανάτου τὴν φιλοσοφίαν ὁρίζει , ῥητέον , ὅπως δεῖ τῆς τοῦ θανάτου μελέτης ἀκούειν . Κλεόμβροτος γάρ τις ὀνόματι ἐγκύψας τῷ Πλάτωνος Φαίδωνι καὶ ὅτι μὲμ δεῖ τὸν φιλόσοφον θάνατον μελετᾶν γνούς , ὅτῳ δὲ δεῖ τρόπῳ μὴ γνούς , ἀνελθὼν ἀπὸ τοῦ τείχους ἑαυτὸν κατεκρήμνισε . τούτου μαρτύριον ὁ τὸ εἰς αὐτὸ τὸ Ἀμβρακιωτικὸν μειράκιον ἐκθέμενος ἐπίγραμμα ποιητής · φησὶ γὰρ Εἴπας ‘ἥλιε , Χαῖρε’ Κλεόμβροτος Ἀμβρακιώτης ἥλατ’ ἀφ’ ὑψηλοῦ τείχεος εἰς Ἀίδην ἄξιον οὐδὲν ἰδὼν θανάτου κακόν , ἀλλὰ Πλάτωνος ἓν τὸ περὶ ψυχῆς γράμμ’ ἀναλεξάμενος . διὰ τὴν ἐξ ἀγνοίας τοίνυν συμβᾶσαν τῷ νέῳ ἐγχείρησιν ἐπισκεπτέον ἄν εἴη , τί ποτε βούλεται ἡ ῥηθεῖσα τοῦ θανάτου μελέτη . καὶ γὰρ καὶ ό Πλατῶν παρακελεύεται μὴ ἐξάγειν ἑαυτόν . φησὶ γοῦν οὕτως · ‘ὁ μὲν οὖν ἐν ἀπορρήτως περὶ αὐτῶν λεγόμενος λόγος , ὡς ἔν τινι φρουρᾷ ἐσμεν οἱ ἄνθρωποι καὶ οὐ δεῖ ἑαυτοὺς ἐκ ταύτης ἐξάγειν οὐδὲ ἀποδιδράσκειν , μέγας τίς μοι φαίνεται καὶ οὐ ῥᾴδιος διιδεῖν‘ . οὐ δεῖ δὴ ἐξαίειν ἑαυτόν · ὥσπερ γὰρ ὁ ἐν φρουρᾷ ὑπάρχων καὶ καταδεθεὶς διά τι πλημμέλημα , εἰ βουληθείη ἀποδράσαι , ἀνατρέπει ὅσον ἐφ’ ἑαυτῷ τοὺς νόμους , οὕτω καὶ ὁ σπεύδων δων διαλῦσαι τὸν δεσμὸν τοὐ σώματος τὸν δεθέντα ὑπὸ τῆς προνοίας ἀνατρέπει τρέπει τοὺς δημιουργικοὺς νόμους · οὐ δεῖ οὖν θανατᾶν . εἰ τοίνυν ταῦθ’ οὕτως ἔχει , πῶς μελέτην θανάτου τὴν φιλοσοφίαν φαμέν , πρόσεχε τοῖς λεγομένοις , καὶ λυθήσεται ἡ ἀπορία . ἰστέον ὅτι τοῦ ἀνθρώπου συνθέτου ὄντος ἐκ ψυχῆς καὶ σώματος καὶ ὁ σύνδεσμος διττὸς καὶ ἡ τῆς ψυχῆς λύσις διττή · ἔστι γὰρ ὁ φυσικὸς λεγόμενος δεσμός , καθ’ ὃν τῇ ψυχῇ δέδεται τὸ σῶμα καὶ ζωοποιεῖται ἐξ αὐτῆς , ἔστι καὶ ὁ προαιρετικὸς δεσμός , καθ’ ὃν ἡ ψυχὴ τῷ σώματι δέδεται δουλεύουσα αὐτῷ κεκρατημένη ὑπ’ αὐτοῦ . διττὴ οὖν καὶ ἡ λύσις , ἡ μὲν τοῦ σώματος ἀπὸ τῆς ψυχῆς , ἡ δὲ τῆς ψυχῆς ἀπὸ ἰοῦ σώματος . καὶ ὁ θάνατος διττός , ὁ μὲν φυσικός , καθ’ ὃν πάντες οἱ ἄνθρωποι ἀποθνήσκομεν , τοῦτ’ ἔστι καθ’ ὃν χωρίζεται τὸ σῶμα ἀπὸ τῆς ψυχῆς , ὁ δὲ προαιρετικός , καθ’ ὃν οἱ φιλόσοφοι μελετῶσι χωρίζειν τὴν ψυχὴν ἀπὸ τοῦ σώματος . καὶ κατὰ τοῦτο λέγονται μελετᾶν θάνατον , τοῦτ’ ἔστι χωρισμὸν ψυχῆς ἀπὸ τοῦ σώματος . ἰστέον δὲ ὅτι οὗ πάντως τοῦ σώματος χωρισθέντος τῆς Ψυχῆς καὶ ἡ ψυχὴ χωρίζεται τοῦ σώματος · αἱ γὰρ φιλοσώματοι ψυχαὶ καὶ μετὰ θάνατον τὸν τῶν σωμάτων ἔτι περιέπουσιν ἔρωτα , καὶ τούτων εἶναί φασι τὰ φαινόμενα περὶ τοὺς τάφους σκιοειδῆ φαντάσματα . ἀλλ’ οὐδὲ τῆς ψυχῆς ἀπὸ τοῦ σώματος χωριζομένης τὸ σῶμα παντελῶς Κωρίζεται τῆς ψυχῆς · οἱ γὰρ φιλοσόφως ζῶντες καὶ ἐν τῇ ζωῇ ὄντες ἔτι χωρίζουσιν ἑαυτοὺς ἰοῦ σώματος . ἔστιν οὖν ἡ φιλοσοφία μελέτη θανάτου , τοῦτ’ ἔστι μελέτη χωρισμοῦ ψυχῆς ἀπὸ τοῦ σώματος . Ζητῆσαι δὲ λοιπὸν ἄξιον , ὡς εἰ τέλος ἔχει ἡ φιλοσοφία τὴν τῶν ὄντων γνῶσιν , πῶς τὸν ὁρισμὸν τὸν λέγοντα “ γνῶσις τῶν ὄντων ᾗ ὄντα ἐστί ” , καὶ πάλιν “ γνῶσις θείων τε καὶ ἀνθρωπίνων πραγμάτων ” , ἐκ τοῦ ὑποκειμένου φαμὲν καὶ οὐκ ἐκ τοῦ τέλους . ὡς γὰρ τὴν ἰατρικὴν ἐπιστήμην περὶ τὰ ἀνθρώπινα σώματα καταγινομένην ἐκ τοῦ ὑποκειμένου φαμὲν ὁρίζεσθαι , ὅταν δὲ ὑγείας περιποιητικήν , ἐκ τοῦ τέλους , ὅτι τούτου στοχάζεται .. οὕτω δὴ καὶ ἐπὶ τῆς φιλοσοφίας , εἰ τέλος ἔχει τὴν τῶν ὄντων γνῶσιν , ἐκ τοῦ τέλους εἶναι λέγειν δεῖ τοὺς ἀποδιδομένους ὁρισμούς . ἐκεῖνο δὲ πρῶτον σκοπητέον , ὡς ἡ μὲν φιλοσοφία τὸ μέν τι ἔχουσα μέρος θεωρητικὸν τὸ δὲ πρακτικὸν διττὸν ἔχει καὶ τὸ τέλος · ὅταν γὰρ λέγωμεν εἶναι θανάτου μελέτην τὴν φιλοσοφίαν , ἐκ τοῦ πρακτικοῦ τέλους αὐτὴν ὁριζόμεθα , | ὅταν δὲ γνῶσιν τῶν ὄντων ᾗ ὄντα ἐστίν , ἐκ τοῦ γνωστικοῦ , ὅταν δὲ ὁμοίωσιν θεῷ κατὰ τὸ δυνατὸν ἀνθρώπῳ , ἐξ ἀμφοῖν . ἡ μὲν οὖν ἰστρικὴ μικτὴ οὖσα , ὅταν μὲν κατὰ μόνον τὸ θεωρητικὸν αὐτῆς ὁρίζηται , λέγεται ἐπιστήμη περὶ τὰ ἀνθρώπινα σώματα καταγινομένη ( καὶ εἰκότως ἐκ τοῦ ὐποκειμένου αὐτῆς τὸν ὁρισμόν φαμεν τοῦτον ) , ὅταν δὲ κατὰ τὸ οὗ ἔνεκεν τοιαύτῃ χρῆται θεωρίᾳ , ὑγείας εἶναι περιποιητική , καὶ ἐκ τοῦ τέλους εἶναι τοῦτον λέγομεν τὸν ὁρισμόν . ἡ δὲ φιλοσοφία ἁπλοῦν ἔχουσα τὸ θεωρητικὸν εἶδος αὐτοῦ γάρ καὶ μόνου ἕνεκεν γίνεται τοῦ γνῶναι τὰ πράγματα ) οὐκ ἄν ἄλλον μὲν ἐκ τοῦ ὑποκειμένου δέξαιτο ὁρισμόν . ἄλλον δὲ ἐκ τοῦ τέλους . ἡ γὰρ γνῶσις τινῶν ἐστι γνῶσις · ἅμα οὖν καὶ ὅτι γνῶσις καὶ τινῶν γνῶσις συμπεριλήφεται . καὶ οἶμαί γε , εἴτε ἐκ τοῦ ὑποκειμένου τὸν τοιοῦτον ὁρισμὸν εἴτε ἐκ τοὺ τέλους εἴποι τις , οὐκ ἄν ἁμάρτοι , μᾶλλον μᾶλλον δὲ ἐξ ἀμφοῖν εἴη ἄν . ἀλλ’ ἴσως πρὸς διαστολὴν τῶν ἄλλων ὁρισμῶν , τοῦ τε λέγοντος “ ὁμοίωσις θεῷ κατὰ τὸ δυνατὸν ἀνθρώπῳ οὐ προσδιορίζοντος ἐν τίσιν ἡ ὁμοίωσις , καὶ τοῦ λέγοντος “ μελέτη θανάτου ” ἐκ τοῦ ὑποκειμένου τοὺς εἰρημένους ὅρους προσηγοπεύσαμεν . Ἔστι δὲ καὶ ἄλλος τῆς φιλοσοφίας ὁρισμὸς Ἀριστοτέλους ἐκ τῆς ὑπεροχῆς αὐτῆς , ἧς ἔχει πρὸς τὰς ἄλλας ἐπιστήμας καὶ τέχνας , λέγων “ φιλοσοφία ἐστὶ τέχνη τεχνῶν καὶ ἐπιστήμη ἐπιστημῶν ” , τοιῷδέ τινι τρόπῳ πρὸς ταύτην ἰόντος τὴν ἀπόδοσιν . τῶν γνώσεων αἱ μέν εἰσι τέχναις πρέπουσαι , αἱ δὲ ἐπιστήμαις . αὗται δὲ αἱ τέχναι καὶ ἐπιστῆμαι κατὰ μὲν τοὺς λόγους οὐδὲν διαφέρουσιν ἀλλήλων ( οί γάρ ἑκάστης λόγοι καθ' ἑαυτοὺς μὲν ἄπταιστοί εἰσι ) , κατὰ δὲ τὴν ὔλην διαλλάττουσιν · αἱ μὲν γὰρ ἐπιστῆμαι περὶ τὰ ὡσαύτως ἔχοντα καταγίνονται , οἷον ἀστρονομία γεω - μετρία ἀριθμητική , αἱ δὲ τέχναι περὶ τὰ ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ καὶ μετταβαλλόμενα . ὅθεν τῆς γεωμετρίας οἱ λόγοι ἄπταιστοι μένουσιν , ὣ ἔχει ἐκεΤνος ‘παντὸς κύκλου τὰ ἀπὸ τοῦ κέντρου ἐπὶ τὴν περιφέρειαν δ,-αστήματα ἴσα εἰσὶν ἀλλήλοισ’’ ( τοῦτο γὰρ ὡσαύτως ἔχον ἐστίν ) , οἱ δὲ τῆς ἰατρικῆζ - πταίπταίουσίν , ὡς ὁ λέγων ‘τὰ ἐναντία τῶν ἐναντίων ἰάματα’ , διὰ τὸ μὴ περὶ τὸ ὡσαύτως ἔχον ἀεὶ καταγίνεσθαι · πρῶτον μὲν γὰρ οὐδὲ πάντων τῶν νοση - μάτων ἰάματά ἐστι · τί γάρ , ἐάν ἡ νόσος ὀλεθρία ᾖ ; ἄλλως τε ἔστιν ὅτε οὐ τὰ ἐναντία προσάγουσιν , ἀλλὰ τὰ ὅμοια , ὡς ἐπὶ τῶν κατὰ συμβεβηκός · πολλάκις γὰρ ψυχρὸν ὕδωρ ἐπιχεόμενον ἠτονηκυῖαν ἤδη θερμότητα ἀνεκαλέσατο . πάσαις τοίνυν ταῖς ἐπιστήμαις καὶ τέχναις ἡ φιλοσοφία τὰς ἀρχάς δίδωσι · τῇ μὲν γὰρ γεωμετρίᾳ τοὺς καθολικοὺς λόγους ( φιλοσόφων γὰρ τὸ καθόλου ζητεῖν ) , ἄλλως τε ὁ γεωμέτρης τὸ σημεῖον ἀμερὲς λαμβάνει καὶ τὸ μέγεθος ἐπ’ ἄπειρον διαιρεῖ καὶ ταύταις ἀναποδείκτως ταῖς ἀρχαῖς κέχρηται , ὁ δὲ φιλόσοφος ταῦτα δείκνυσιν . ἐπειδὴ γάρ ύͅησι πᾶν τὸ περατοῦν τοῦ περατουμένου λείπεται μιᾷ διαστάσει · τὸ γὰρ σῶμα τρεῖς ἔχον διαστάσεις περατοῦται ὑπὸ τῆς ἐπιφανείας , ἥτις ἔχει δύο διαστάσεις , μῆκος καὶ πλάτος ( βάθος γάρ οὐκ ἔχει ᾦ λείπεται τοῦ σώματος ) , ἡ δὲ ἐπιφάνεια δύο ἔχουσα διαστάσεις περατοῦται ὑπὸ τῆς γραμμῆς , ἥτις μίαν ἔχει διάστασιν τὸ μῆκος μόνον , ἡ δὲ γραμμὴ περατοῦται ὑπὸ τοῦ σημείου , ὃ δῆλον ὅτι οὐχ ἕξει οὐδεμίαν διάσιασιν , ἀλλ’ ἔσται ἀμερές , εἴ γε , ὡς εἴρη - τᾶι , πᾶν πέρας τοῦ περατουμένου λείπεται μιᾷ διαστάσει . ὅτι δὲ καὶ πᾶν μέγεθος - ἐπ’ ἄπειρόν ἐσ · τι διαιρετόν , δείκνυσι λαμβάνων , ὅτι ἡ τομὴ κατὰ σημεῖα γίνεται , ἅπερ οὐ συντίθενται οὐδὲ ποιοῦσι σῶμα . οὐκοῦν τὸ σῶμα τρεῖς ἔχει διαστάσεις κατὰ σημεῖα διαιρούμενον , οὐδὲν γὰρ ἀφαιρεῖται ἡ διαίρεσις τοῦ σώματος πλὴν τοῦ ποσοῦ τοῦ μεγέθους , τὸ δὲ ῳεῖς ἔχειν διαστάσεις οὐκ ἀφαιρεῖται · οὐκοῦν ὁ λόγος τοῦ σώλuατος ἐπιδέχεται τὴν εἰς ἄπειρον τομήν · εἰ δὲ ἡμῖν ἀδύνατός ἐστι διὰ τὴν σύμφυτον ἀσθένειαν ἀνυσθῆναι , οὐ διὰ τοῦτο ἀνῄρηται . τῇ δὲ ἰατρικῇ τὰ τέσσαρα στοιχεια · τῶν γὰρ φιλοσόφων ἀποδεικνύντων τέσσαρα εἶναι τῶν ἐν γενέσει σωμάτων τὰ στοιχεῖα , ταῦτα δὴ τὰ πολυθρύλλητα , καὶ οὔτε πλείονα οὔτε ἐλάττονα , ἐκεῖνοι ὡμολογημένον τοῦτο λαμβάνοντες ἐκ τούτων προσεχῆ στοιχεῖα τοὺς χείοις τούτους λαμβάνοντες . ἔτι μὴν καὶ ῥητορικῇ φιλοσοφία τὰς ἀρχὰς δίδωσιν · ἀναλόγως γὰρ τῇ τε ἐπαγωγῇ καὶ τῷ συλλογισμῷ τὸ παράδειγμα καὶ τὸ ἐνθύμημα ὁ ῥήτωρ λαμβάνει · ὥσπερ γὰρ ὁ συλλογισμὸς ἀληθής ἐστιν , ἐπειδὴ τὸ ἀναγκαῖον ἔχει , οὕτως καὶ τὸ ἐνθύμημα ἀληθὲς βούλεται εἶναι , μιᾷ μέντοι προτάσει τοὐ συλλογισμοῦ λείπεται , ὅθεν καὶ συλλογισμὸς ἀτελὴς λέγεται . συλλογισμὸς δέ ἐστι λόγος ἐν ᾧ τεθέντων τινῶν ἕτερόν τι τῶν κειμένων ἐξ ἀνάγκης συμβαίνει τῷ ταῦτα εἶναι . τὸν αὐτὸν δὲ τρόπον ἀναλογεῖ καὶ τῇ ἐπαγωγῇ τὸ παράδειγμα · ὥσπερ γὰρ ἐκείνη τὸ ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ ἔχει καὶ τὸ εἰκός , οὐ πάντως δὲ τὸ ἀληθές , οὕτω καὶ τὸ παράδειγμα . διαφέρει δὲ καὶ ταῦτα ἀλλήλων , ὅτι ἡ μὲν ἐπαγωγὴ λόγος ἐστὶν ἀπὸ τῶν μερικῶν τὰ καθόλου πιστούμενος , τὸ δὲ παράδειγμα ἀπὸ τῶν μερικῶν τὰ ἐπὶ μέρους πιστοῦται . καὶ τὰ ἐπιχειρήματα δὲ ἐκεῖθεν λαμβάνει · περὶ γὰρ τοπικῶν ὁ Ἀριστοτέλης ἐν τῇ λογικῇ διείλεκται καὶ ὅλως ῥητορικὰς τέχνας ἐπραγματεύσατο . οὐκοῦν καὶ ἡ ῥητορικὴ παρὰ φιλοσοφίας τὰς ἀρχὰς εἴληφεν , ἄλλως τε καὶ ὁ ῥήτωρ κέχρηται τῷ καλῷ καὶ τῷ δικαίῳ καὶ τῷ συμφέροντι οὐκ εἰδὼς ποῦ ποτε θεωρεῖται τὸ δίκαιον , οὐδὲ εἰ ταὐτόν ἐστι τῷ συμφέροντι · ἔστι γὰρ ὅπου εἰς ταὐτὸν αὐτὸ κομίζουσι τῷ δικαίῳ , ἔστι δ’ ὅτε καὶ διαιροῦσιν αὐτὸ καὶ ἐναντίον τίθενται · δείκνυται δὲ ὅτι ταῦτά ἐστι καὶ ἀντιστρέφει . καὶ γραμματικῇ δὲ ὁμοίως · περὶ γὰρ τόνους καὶ χρόνους καταγίνεται , ἅπερ ἐστὶ μουσικῆς , ἡ δὲ μουσικὴ φιλοσοφίας ἐστὶ μέρος . οὐ μόνον δὲ αἱ λογικαὶ τέχναι καὶ ἐπιστῆμαι δέονται φιλοσοφίας ἀλλὰ καὶ αἱ βάναυσοι λεγόμεναι τέχναι . ὁ γοῦν αἰκοδόμος μος τῇ καθέτῳ χρῆται πρὸς τὸ διακρῖναι , εἴτε ὄρθιός ἐστιν ὁ τοῖχος ἢ οὔ , τίς μέντοι ἡ κάθετος οὐκέτι οἶδεν . ὁ μέντοι φιλόσοφος οἶδεν εὐθὺς τὴν αἰτίαν · ἐρεῖ γὰρ ὅτι πάντα τὰ βάρη αὐτοφυῶς ἐπὶ τὸ κέντρον ὁρμᾷ , ὅθεν πρὸς ὀρθὰς γωνίας πανταχόθεν τὰ βάρη καταφέρεται , αἱ δὲ ὀρθαὶ γωνίαι ἀπαρέγκλιτοί εἰσι . καὶ ὁ τέκτων δὲ πρὸς τὸ εὐθὲς ποιῆσαι τὸ ξύλον τῇ στάθμῃ κέχρηται · τίς μέντοι ἡ ἰῆς εὐθείας φύσις , οὐκέτι οἶδεν . ἡ δὲ γεωμετρία μέρος τι οὖσα καὶ αὐτὴ φιλοσοφίας ἐρεῖ · εὐθεῖα γάρ ἐστιν ἥτις ἐξ ἴσου τοῖς ἐφ’ ἑαυτῆς σημείοις κεῖται . ὁμοίως δὲ καὶ πάσας τὰς ἄλλας ἐπιστήμας καὶ τέχνας ἀπὸ φιλοσοφίας τὰς ἀρχὰς ἐχούσας ἔστιν εὑρεῖν . ἔστιν οὗν ἡ φιλοσοφία τέχνη τεχνῶν καὶ ἐπιστήμη ἐπιστημῶν . Ὁ μέντοι Πυθαγόρας φησὶ “ φιλοσοφία ἐστὶ φιλία σοφίας ” πρῶτος τῷ παρὰ τοῖς παλαιοτέροις ἐπιστὰς ἁμαρτήματι . ἐπειδὴ γὰρ ἐκεῖνοι σοφὸν ὠνόμαζον τὸν ἡντιναοῦν μετιόντα τέχνην , ὧν εἷς ἦν καὶ Ἀρχίλοχος λέγων τρίαιναν ἐσθλὴν καὶ κυβερνήτης σοφός , καὶ ὁ ποιητὴς ἐπεὶ σοφὸς ἤραρε τέκτων καὶ εὖ εἰδὼς σοφίης ὑποθημοσύνῃσιν Ἀθήνης , μεθίστησι τὴν προσηγορίαν ταύτην ἐπὶ τὸν θεὸν ὡς μόνον ἐκεῖνον παλεῖσθαι σοφόν , τὸν θεόν φημι , σοφίαν τε καὶ τὴν τῶν ὄντων ἀιδίων ἔχοντα γνῶσιν . ὁρῶν δὲ τοὺς μὲν ἐπὶ ῥητορικὴν ἰοὺς δὲ ἐπὶ γραμματικὴν τοὺς δὲ ἐπὶ τὴν τῶν φυσικῶν ζήτησιν τρέχοντας , ἄλλους δ’ αὖ πάλιν ἐφ’ ἕτερα , προσαγοπεύει τοὺς τὴν τῶν φυσικῶν θεωρίαν ἀσκοῦντας φιλοσόφους οἱονεὶ φιλοῦντας τὸν σοφόν , ὅπερ ἠξίου καλεῖν τὸν θεόν , τὴν δὲ τούτων γνῶσιν φιλοσοφίαν ἀναλόγως τὴν φιλίαν τῆς σοφίας · σοφίαν γὰρ , ὡς ἤδη εἴρηται , τὴν τοὐ θεοῦ γνῶσιν ὠνόμαζε . ταῦτα Πυθαγόρας . εἰσὶ δὲ καὶ ἄλλοι τῆς φιλοσοφίας ὁρισμοί , ἀρκοῦσι δὲ καὶ οὗτοι . ἐπειδὴ δὲ τἀν πρᾶγμα ἢ διαιρετόν ἐστιν ἢ ἀδιαίρετον , ἀνάγκη καὶ ἡμᾶς εἰπεῖν , πότερον ἡ φιλοσοφία διαιρετὴ ἢ οὔ . πρὸ δὲ τούτου δίκαιόν ἐστιν εἰπεῖν , τί ὅλως ἐστὶ διαίρεσις καὶ τί ἐπιδιαίρεσις καὶ τί ὑποδιαίρεσις · τὸν γὰρ περὶ διαιρέσεως διαλεγόμενον χρὴ πρότερον εἰπεῖν ὅ τι ποτέ ἐστι τούτων ἔκαστον . ἔστι μὲν οὖν διαίρεσις ἡ κατὰ πρώτην ἐπιβολὴν τομὴ τοῦ πράγματος , ἐπιδιαίρεσις δὲ ἡ κατὰ δευτέραν ἐπιβολὴν τομὴ τοῦ αὐτοῦ πράγματος , οἷον κατὰ πρώτην ἐπιβολὴν τέμνω τὸ ζῷον εἰς λογικὸν καὶ ἄλογον τοῦτο διαίρεσις ) , κατὰ δευτέραν δὲ ἐπιβολὴν τὸ αὐτὸ εἰς θνητὸν καὶ ἀθά . νατον ( τοῦτό ἐστιν ἐπιδιαίρεσις ) · μόνῃ δὲ τῇ τάξει διαφέρουσιν ἀλλήλων . ὑποδιαιρεσις δέ ἐστιν ἡ τοῦ διαιρεθέντος ἤδη πράγματος τοῦ μέρους ἤτοι τοῦ εἴδους τομή εἶδος δὲ λέγω νῦν τὸ ὑπάλληλον ) , οἷον ὅτι τοῦ ἐπουρανίου τὸ μέν ἐστιν ἀπλανὲς τὸ δὲ πλανώμενον · τὸ γὰρ ἐπουράνιον εἶδος ἢν τοῦ ζώου , τοῦτο δὲ ὑποδιείλομεν εἴς τε τὸ ἀπλανές καὶ τὸ πλανώμενον . διδαξάντων οὗν ἡμῶν τί ἐστι διαίρεσις , τί ἐπιδιαίρεσις καὶ τί ὑποδιαίρεσις , ἀκόλουθον καὶ περὶ τῆς ἐν τῇ φιλοσοφίᾳ διαιρέσεως λέγειν . [ διαιρεῖται γάρ , ὡς ἀνωτάτω διελεῖν ἔστι , κατὰ μέν τινας εἰς δύο , κατὰ δὲ ἑτέρους εἰς τρία · τινὲς γὰρ εἰς τρία διαιροῦσι τὸν φιλοσοφίαν , εἰς θεωρητικὸν καὶ πρακτικὸν καὶ λογικὸν . εἰ δ’ οὕτως ἔχει ἢ μή , ἐπισκεφώμεθα . ἰστέον ὅτι τῆς διαιρέσεως τῇ ἀληθείᾳ τὸ θεολογικὸν πρῶτόν ἐστιν · ἀρχαὶ γὰρ πάντων τὰ θεῖα . διὸ καὶ οὐκ ἀκαίρως οἱ παλαιοὶ τοῦτο προέθηκαν . τὸ δὲ φυσιολογικὸν ὡς μὲν πρὸς ἡμᾶς πρῶτον ( οὐ γὰρ ἄν γνοίημεν τὴν νοητὴν οὐσίαν πρὸ τῆς αἰσθητῆς ) , ὡς δὲ πρὸς τὸ ἀληθὲς ἔσχατον · ἐσχάτη γὰρ οὐσία ἡ ἔνυλος , διὸ καὶ τὴν ἐσχάτην εἴληφε τάξιν . μέσον δὲ τούτων τὸ μαθηματικόν , ἐπειδὴ καὶ κατὰ φύσιν μέσην ἔχει τάξιν . τοῦτο δέ τινες τῶν πάλαι προέταξαν τοῦ φυσιολογικοῦ , οἱ μὲν κατὰ Πλάτωνα , ἵνα , φασί , τὰς ἰδέας ἐν τῇ ψυχῇ ἤδη ἀποκειμένας ἐπιγινώσκωμεν ἤτοι ἀναμιμνησκώμεθα τὰ ἐν τοῖς καθ’ ἕκαστα θεωροῦντες , ὁδῷ τινι ἢ κλίμακι τῷ μαθηματικῷ χρώμενοι · οἱ δὲ κατὰ Ἀριστοτέλην βουλόμενοι ἡμάς ἐθίζειν ἀπὸ τῆς ἐνύλου οὐσίας γινώσκειν τὴν νοητήν , ἥτις ἐστὶ μὲν ἀόρατος , πλείονα δὲ ἔχει καὶ ἐναργεστέραν τὴν ὑπόστασιν ἢ κατὰ τὴν ὕλην · καὶ γὰρ ἐνταῦθα τὴν γραμμὴν τὴν ἐν τῇ ὕλη μανθάνομεν , οὐχ ὅπως τὴν ὕλην ἢ τὸν κηρὸν ἡ τὸν χαλκὸν γνοίημεν , ἀλλ’ ἵνα ἀποσυλήσαντες αὐτὴν ἀποθώμεθα εἰς τὸν νοῦν , ἔνθα βεβαιοτέραν ὁρῶμεν αὐτῆς τὴν ὑπόστασιν · ὅτι δὲ οὐ κοινωνεῖ τῷ κηρῷ κατὰ τὴν οὐσίαν τὸ σχῆμα οἷον ἡ γραμμὴ ἢ τὸ τρίγωνον , αὐτόθεν δῆλον · αὐτίκα γοῦν τριγώνου σχήματος μεταβληθέντος ἀφαιρεθείσης τῆς μιᾶς πλευρᾶς οὐ συμμεταβάλλεται ὁ κηρός , καίτοι εἰ ἐκοινώνει κατὰ τὴν οὐσίαν , ἔδει συμμεταβάλλεσθαι ] . Διαιρεῖται οὖν ἡ φιλοσοφία ὡς ἤδη εἴρηται ] εἰς τὸ θεωρητικὸν καὶ πρακτικόν . ἄξιον δὲ ζητῆσαι , δι’ ἣν αἰτίαν εἰς δύο καὶ διὰ τί εἰς ταῦτα διαιρεῖται καὶ μήτε εἰς πλείονα μήτε εἰς ἐλάττονα . καὶ εἰς ἐλάττονα μὲν ἀδύνατον ἦν ποιῆσαι τὴν διαίρεσιν · οὐδὲ γὰρ ἂν τὸ ἓν εἰς ἓν διαιρεθείη . διὰ τί οὖν μὴ εἰς πλείονα ἀλλ’ εἰς δύο ; τούτου δὲ αἰτίαι δύο εἰσίν . ἐπειδὴ γὰρ ἐλέγομεν τὴν φιλοσοφίαν ὁμοίωσιν θεῷ εἶναι , ὁ δὲ θεὸς διττὰς ἔχει τὰς ἐνεργείας , τὰς μὲν γνωστικὰς πάντων τῶν ὄντων , τὰς οε προνοητικὰς ἡμῶν τῶν καταδεεστέρων , εἰκότως ἡ φιλοσοφία διαιρεῖται εἰς τὸ θεωρητικὸν καὶ πρακτικόν · διὰ γὰρ τοῦ θεωρητικοῦ γινώσκομεν τὰ ὄντα , διὰ δὲ τοῦ πρακτικοῦ προνοούμεθα τῶν καταδεεστέρων , καὶ οὕτως ἐξομοιοῦμεν ἑαυτοὺς τῷ θεῷ . πάλιν δὲ τῆς ἡμετέρας ψυχῆς διτταὶ αἱ ἐνέργειαι , αἱ μὲν γνωστικαὶ οἷον νοῦς διάνοια δόξα φαντασία καὶ αἴσθησις , αἱ δὲ ζετικαὶ καὶ ὀρεκτικαὶ οἷον βούλησις θυμὸς ἐπιθυμία . ὁ οὖν φιλόσοφος πάντα τὰ τῆς ψυχῆς μέρη βούλεται κοσμῆσαι καὶ εἰς τελείωσιν ἀγαγεῖν · διὰ οὖν τοῦ θεωρητικοῦ τελειοῦται τὸ ἐν ἡμῖν γνωστικόν , διὰ δὲ τοῦ πρακτικοῦ τὸ ζωτικόν . εἰκότως οὖν ἡ φιλοσοφία εἰς δύο διαιρεῖται , εἴς τε θεωρητικὸν καὶ πρακτικόν . πάλιν τὸ θεωρ·ητικὸν διαιρεῖται εἰς θεολογικὸν μαθηματικὸν καὶ φυσιολογικόν . εἰκότως καὶ τοῦτο · ἐπειδὴ γὰρ πάντα τὰ ὄντα βούλεται θεωρεῖν ὁ φιλόσοφος , τῶν δὲ ὄντων πάντων τρεῖς εἰσι τάξεις · τὰ μὲν γὰρ τῶν πραγμάτων παντάπασίν ἐστι χωριστὰ τῆς ὅλης καὶ τῇ ὑποστάσει καὶ τῇ περὶ αὐτῶν ἐπινοίᾳ , οἷά ἐστι τὰ θεῖα , τὰ δὲ παντάπασιν ἀχώριστα τῆς ὕλης καὶ τῇ ὑποστάσει καὶ τῇ περὶ αὐτῶν ἐπινοίᾳ , οἷά ἐστι τὰ φυσικὰ καὶ ἔνυλα εἴδη , ξύλον καὶ ὀστοῦν καὶ σὰρξ καὶ πάντα ἁπλῶς τὰ σώματα ταῦτα δὲ φυσικὰ καλοῦμεν ὡς ὑπὸ φύσεως δημιουργούμενα προσεχῶς ) , τὰ δὲ μέσα τούτων ὄντα κατά τι μέν ἐστι χωριστὰ κατά τι δὲ ἀχώριστα , οἷά ἐστὶ τὰ μαθηματικά · κύκλος γὰρ καὶ τρίγωνον καὶ τὰ τοιαῦτα καθ’ ἑαυτὰ ὑποστῆναι δίχα ὕλης τινὸς οὐ δύνανται καὶ κατὰ τοῦτο ἀχώριστά ἐστι τῆς ὕλης , ἐπειδὴ δὲ θεασάμενοι κύκλον ξύλινον καὶ χαλκοῦν καὶ λίθινον ἀνεμαξάμεθα αὐτοῦ τοῦ κ.ύκλου τὸ εἶδος ἐν τῇ διανοίᾳ καὶ ἔχομεν παρ’ ἑαυτοῖς δίχα τῆς ὕλης ὥσπερ εἰ κηρὸς λάβοι τὸ ἐκτύπωμα τοὺ δακτυλίου μὴ προσλαβών τι τῆς ὕληζ̣ ) , κατὰ τοῦτο χωριστά ἐστι τῆς ὕλης , καθὸ τῇ ἐπινοίᾳ χωρίζεται . τῶν οὗν ὄντων τά μέν ἐστι πανταπασι χωριστὰ τὰ οε παντάπασιν ἀχώριστα τὰ δὲ κάτα τι μὲν χωριστὰ κατά τι δὲ ἀχώριστα · τὸ οὖν θεωρητικὸν διαῳεἰται εἰς θεολογικὸν μαθηματικὸν καὶ φυσιολογικόν . τὰ μὲν οὖν παντάπασι χωριστὰ ἀπονέμουσι τῷ θεολογικῷ μέρει , τὰ δὲ παντάπασιν ἀχώριστα τῷ φυσιολογικῷ , τὰ δὲ κατά τι μὲν χωριστὰ κατά τι δὲ ἀχώριστα τῷ μαθηματικῷ . ὅτι δὲ τὰ μὲν ἔνυλα εἴδη παντάπασιν ἀχώριστά ἐστι τῆς ὕλης τὰ δὲ μαθηματικὰ · χωριστά , δῆλον καὶ ἐκ τῶν ὁρισμῶν · κύκλον γὰρ ὁριζόμενοι οὐδεμίαν ὕλην παραλαμβάνομεν λέγοντες ‘ κύκλος ἐστὶ σχῆμα ἐπίπεδον ὑπὸ μιᾶς γραμμῆς περιεχόμενον , πρὸς ἣν ἀφ’ ἕνος σημείου τῶν ἐντὸς τοῦ σχήματος κειμένων πᾶσαι αἱ προσπίπτουσαι εὐθεῖαι πρὸς τὴν τοῦ κύκλου περιφέρειαν ἴσαι ἀλλήλαις εἰσίν’ . οἶκον δὲ ὁριζόμενοι ἄνευ ὕλης ἀδυνατοῦμεν ὁρίζεσθαι · φαμὲν οὖν ‘ἐστι ἐστι σκέπασμα κωλυτικὸν ὄμβρων καὶ καυμάτων ἐκ λίθων καὶ ξύλων’ . εἰ γὰρ μὴ προσθῶμεν τὴν ὕλην , δυνατὸν καὶ σκηνὴν καὶ ἑτέραν τοιαύτην νοῆσαι σκέπην . μέσον δέ ἐστι τὸ μαθηματικὸν εἰκότως · ἐπεὶ γὰρ οὐ δυνάμεθα ἀμέσως ἀπὸ τῶν φυσικῶν ἐπὶ τὰ θεῖα ἀνάγεσθαι καὶ ἀπὸ τῶν παντάπασιν ἀχωρίστων τῆς ὕλης ἐπὶ τὰ παντάπασι χωριστά , όδεύομεν διὰ τῶν μαθημάτων , τῶν κατά τι μὲν χωριστῶν κατά τι δὲ ἀχωρίστων . διὰ τοῦτο γὰρ καὶ μαθήματα λέγεται , ὅτι δεῖ αὐτὰ μαθόντας καὶ ἐθισθέντας νοεῖν ἀσωμάτως ἀνάγεσθαι ἐπὶ τὰ θεῖα . καὶ γὰρ ὁ θεῖός φησι Πλωτῖνος · “ παραδοτέον τοῖς νέοις τὰ μαθήματα πρὸς συνεθισμὸν τῆς ἀσωμάτου φύσεως ” . ἐὰν γὰρ βουληθῶμεν εὐθὺς ἀπὸ τῶν φυσιολογικῶν ἐπὶ θεολογίαν ἀμέσως αὑτοὺς ἀναγαγεῖν , τυφλώττομεν , καθάπερ οἱ ἐκ σκοτεινοτάτου οἴκου εἰς πεφωτισμένον ἀμέσως εἰσερχόμενοι · δεῖ γὰρ πρότερον ἐν οἴκῳ διατρίβειν σύμμετρον ἔχοντι φῶς , εἶθ’ οὕτως ἐλθεῖν εἰς τὸν φωτεινότατον . οὔτως οὖν μεῖά τὰ φυσικὰ δεῖ διατρίψαντας ἐν ἰοῖς μαθήμασιν ἀνάγεσθαι ἐπὶ θεολογίαν · κλῖμαξ γάρ τις καὶ γέφυρά ἐστι . τὰ μαθήματα κοινωνοῦντα μὲν τοῖς φυσικοῖς καθὸ ἀχώριστα τοῖς δὲ θείοις καθὸ χωριστὰ . Καὶ τὸ φυσιολογικὸν μὲν οὖν καὶ τὸ θεολογικὸν ὐποδιαιρέσις τινὰς ἐπιδέχονται , ἀλλὰ τὰς μὲν τούτων ὐποδιαιρέσεις ὡς ἀσυμμέτρους οὔσας εἰσγωγικαῖς ἀκοαῖς σιωπήσωμεν , τὸ δὲ μαθηματικὸν διαιρεῖται εἰς τέσσαρα , εἰς γεωμετρίαν καὶ ἀστρονομίαν καὶ μουσικὴν καὶ ἀριθμητικήν . καὶ ἡ μὲν ἀριθμητικὴ τοὺς ἀριθμοὺς ἐπισκέπτεται ἔστι δὲ θεῖα τὰ ἀριθμητικὰ θεωρήματα · οὐ γὰρ τὸν λεγόμενον ἀριθμὸν παρὰ τοῖς ἰδιώταις , καθ’ ὃν ἀπαριθμοῦνται , θεωρεῖ ἡ ἀριθμητική , ἀλλὰ τὰ εἴδη τοῦ ἀριθμοῦ ὁποίαν σχέσιν ἔχουσι πρὸς ἄλληλα , οἷον ὁ ἓξ πρὸς τὰ τρία τὸν διπλάσιον ἔχει λόγον καὶ ὁ ἐννέα π.ρὸς τὸν ἓξ τὸν ἡμιόλιον . ἔτι γε μὴν καὶ τὰς γενέσεις τῶν ἀριθμῶν τοῦ τε ἀρτίου καὶ τοῦ περιττοῦ καὶ τοῦ περισσαρτίου καὶ ἄλλα πολλὰ τῶν τοιούτων ἐπισκέπεται ) , ἡ δὲ γεωμετρία τὰ μεγέθη καὶ τὰ αχήματα , ἡ δὲ μουσικὴ τὰς τῶν χορδῶν συμφωνίας . ἐπιτηδεύει δὲ καί τινα μέλη κοιμίζοντα μὲν τὰ τῆς ψυχῆς πάθη , διεγείροντα δὲ αὐτὴν ἐπὶ ἀρετήν . ὅτι δὲ τοῦτο οὕτως ἔχει , δηλοῖ τὰ ἔτι σωζόμενα ἴχνη καὶ οἷον ἀποπτώσεις τῆς μουσικῆς · ἀκούοντες γοῦν σάλπιγγος θυμικώτερον διατιθέμεθα καὶ διὰ τοῦτο ἐν τοῖς πολέμοις ἡ σάλπιγξ ἐπιτηδεύεται ) , ἀκούοντες δὲ θεατρικῶν μελῶν ἐκλυτώτερον διακείμεθα τὰς ψυχάς . φέρεται δὲ καὶ ἱστορία τοιαύτη , ὅτι ὁ Πυθαγόρας ἑωρακώς τινα νέον αὐλητρίᾳ ἔκλυτον μέλος αὐλούσῃ ἑπόμενον κελεύσαι αὐτὴν στρέψασαν τὸν αὐλὸν αύλῆσαι , καὶ τούτου γενομένου παύσαι τοῦ νέου τὴν ἐπιθυμίαν · ὥστε οὐ δεῖ ἀπιστεῖν τοῖς λεγομένοις περὶ τῆς θείας μουσικῆς . διὰ τοῦτο καὶ ὁ θεῖος Πλατῶν παρακελεύεται τοὺς νέους καὶ διὰ μουσικῆς καὶ διὰ γυμναστικῆς ἰέναι , ἵνα διὰ μὲν τῆς μουσικῆς . τὴν ψυχὴν ἐπικοσμῶσι , διὰ δὲ τοῦ γυμνασίου τὸ σῶμα . ἡ δὲ ἀστρονομία καταγίνεται περὶ τὰς ἐποχὰς τῶν ἀστέρων . Διὰ τί δὲ εἰς τέσσαρα διαιρεῖται ἡ μαθηματικὴ καὶ μὴ εἰς πλείονα ἢ εἰς ἐλάττονα , νυνὶ λέγωμεν . ἰστέον ὅτι τὸ μαθηματικὸν περὶ τὸ ποσὸν καταγίνεται . του δὲ πόσου τὸ μὲν ἐστι σύνεχες , τὸ δὲ διωρισμένον . οιαιρεῖται δὲ τούτων ἕκαστον εἰς δύο · τὸ μὲν συνεχὲς εἴς τε τὸ κινητὸν καὶ τὸ ἀκίνητον τοῦ κινητοῦ πάλιν τὸ μὲν ἀεικίνητον τὸ δὲ οὐκ ἀεικίνητον ) , τὸ δὲ διωρισμένον ποσὸν εἰς τὸ καθ’ αὑτὸ καὶ τὸ πρός τι . ποσὸν συνεχὲς ἐν θέσει ἀκίνητόν ἐστιν ἡ γῆ , περὶ ἣν καταγίνεται ἡ γεωμετρία · ἔστιν οὖν ἡ γεωμετρία γνῶσις ποσοῦ συνεχοῦς ἀκινήτου ἐν θέσει . ποσὸν ἀεικίνητόν ἐστιν ὁ οὐρανός , περὶ ὃν καταγίνεται ἡ ἀστρονομία · καὶ ἔστιν ἡ ἀστρονομία γνῶσις ποσοῦ συνεχοῦς ἀεικινήτου . καταγίνεται δὲ ἡ ἀστρονομία καὶ ἡ γεωμετρία περὶ τὸ συνεχὲς ποσόν , συνεχὲς δέ ἐστιν οὗ τὰ μόρια πρός τινα κοινὸν ὅρον συνάπτει . ἐλέγομεν δὲ καὶ τοῦ διωρισμένου ποσοῦ τὸ μὲν εἶναι καθ’ αὑτὸ τὸ δὲ πρός τι · ποσὸν διωρισμένον καθ’ αὑτό ἐστιν ὁ ἀριθμός , ὅταν αὐτὸν καθ’ ἑαυτὸν σκοπῶμεν , οἷον τὸν ἀρτιά|κις ἄρτιον ἢ τὸν περισσάρτιον ἀριθμόν , καὶ μὴ τὴν πρὸς ἕτερον αὐτοῦ σχέσιν κατὰ τὸ συμβεβηκὸς τοῦτο γὰρ μουσικῆς , καταγίνεται οὖν περὶ τοῦτο ) , ποσὸν οὖν διωρισμένον καθ’ αὑτό ἐστιν ὁ ἀριθμὸς ἐφ’ ἑαυτοῦ σκοπούμενος . ἡ ἀριθμητικὴ οὖν ἐστι γνῶσις ποσοῦ καθ’ αὑτὸ διωρισμένου . ποσὸν δὲ διωρισμένον μένον πρὸς ἕτερόν ἐστιν ἡ σχέσις ἡ πρὸς ἄλληλα τῶν τόνων , περὶ ἣν ἡ ἁρμονία καταγίνεται , ἣν δι’ ἀριθμοῦ γνωρίζομεν , περὶ ἣν καταγίνεται ἡ μουσική . καὶ ἔστιν ἡ μουσικὴ γνῶσις ποσοῦ διωρισμένου σχέσιν ἔχοντος ἑτέρου πρὸς ἕτερον · δέδεικται οὖν ὅτι ἡ μουσικὴ καὶ ἡ ἀριθμητικὴ περὶ τὸ διωρισμένον ποσὸν καταγίνονται . διωρισμένον δέ ἐστιν οὗ τὰ μόρια καθ’ αὑτὰ θεωρεῖται ὡς μὴ συνεφέλκεσθαι ἀλλήλοις . εἰς πόσα μὲν οὖν καὶ τίνα τὸ θεωρητικὸν διαιρεῖται καὶ τί ἔχει πέρας ; ἐκ τῶν εἰρημένων δῆλον . Ἐπειδὴ δὲ καὶ τὸ πρακτικὸν μέρος τῆς φιλοσοφίας εἰρήκαμεν , ἀνάγκη καὶ τοῦτο διελεῖν . διαιρεῖται τοίνυν τὸ πρακτικὸν εἴς τε τὸ ἠθικὸν καὶ οἰκονομικὸν καὶ πολιτικόν . ὁ γὰρ πράττων τι ἀγαθὸν ἢ εἰς ἑαυτὸν πράττει κοσμῶν αὑτοῦ τὰ ἤθη καὶ τὸν βίον καὶ λέγεται ἠθικός , ἢ εἰς τὸν ἑαυτοῦ οἶκον καὶ λέγεται οἰκονομικός , ἢ τὴν ὅλην κοσμεῖ πόλιν καὶ λέγεται πολιτικός . τινὲς δέ φασιν ὅτι ὁ πολιτικὸς καὶ ἠθικός ἐστι καὶ οἰκονομικός ( ό γὰρ πόλιν ὅλην δυνάμενος κοσμῆσαι πολλῷ μᾶλλον καὶ ἑαυτὸν καὶ τὸν οἶκον ) , καὶ εἰς ταὐτὸν ἄγουσι τῷ πρακτικῷ τὸ πολιτικόν . πρὸς οὓς ἐροῦμεν ὅτι πολλοί τινες κενοδοξίᾳ νικώμενοι τὴν μὲν πόλιν κοσμοῦσιν , ἑαυτῶν δὲ καταφρονοῦσιν . ὥστε διῄρηται τὰ εἰρημένα τρία τοῦ πρακτικοῦ εἴὸη ἀπ’ ἀλλήλων . τούτων δὲ ἕκαστον διαιρεῖται εἴς τε τὸ νομοθετικὸν καὶ δικαστικόν · ὁ γὰρ πολιτικὸς φιλόσοφος ἢ νόμους τίθησι , καθ’ οὓς δεῖ ζῆν τοὺς ἐν τῇ πόλει , ἢ δικάζει κὰλ τοὺς μὲν γερῶν ἀξιοῖ τοὺς δὲ παρατρέψαντάς τι τῶν κειμένων νόμων κολάζει . εἰδέναι δὲ χρὴ ὅτι καὶ ἐν τῷ οἰκονομικῷ θεωρεῖται τὸ νομοθετεῖν καὶ δικάζειν · καὶ γὰρ ἐν τῷ οἴκῳ νόμους τίθεμεν καὶ δικάζομεν τῶν οἰκετῶν ἢ υἱῶν τοὺς παραβαίνοντας . οὐ μόνον δὲ ἐν τῷ οἰκονομικῷ ταῦτα θεωρεῖται , ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ ἠθικῷ . καὶ γὰρ καὶ ὁ ἠθικὸς νόμους τίθησιν ἑαυτῷ , ὅταν λέγῃ κρατεῖν δ’ εἰθίζεο τῶνδε · γαστρὸς μὲν πρώτιστα καὶ ὕπνου καὶ φιλότητος , καὶ πάλιν ὁπόταν Ἰσοκράτης λέγῃ “ τοὺς μὲν θεοὺς φοβοῦ , τοὺς δὲ γονεῖς τίμα , τοὺς δὲ φίλους αἰσχύνου ” . οὗτοι γὰρ ἠθικοὶ λόγοι τε καὶ νόμοι ὑπάρχουσι . καὶ δικάζει δ’ ἑαυτὸν ὅτε φησὶν μηδ’ ὕπνον μαλακοῖσιν ἐπ’ ὄμμασι προσδέξασθαι , πρὶν τῶν ἡμερινῶν ἔργων τρὶς ἕκαστον ἐπελθεῖν · πῇ παρέβην ; τί δ’ ἔρεξα ; τί μοι δέον οὐκ ἐτελέσθη ; ἀρξάμενος δ᾿ ἀπὸ πρώτου ἐπέξιθι , αὐτὰρ ἔπειτα αἰσχρὰ μὲν ἐκπρήξας ἐπιπλήσσεο , χρηστὰ δὲ τέρπου . καὶ περὶ μὲν τοῦ οἰκονομικοῦ καὶ πολιτικοῦ καὶ κατὰ τὸν οἰκεῖον καιρὸν εἰρήσεται . Νυνὶ δὲ περὶ τῆς τοῦ ἠθικοῦ διαιρέσεως δεῖ εἰπεῖν , καὶ πρῶτόν γε τί ἐστιν ἦθος . ἦθος τοίνυν ἐστὶν ἀνθρώπου κόσμος , κόσμος δὲ ἡ ἑκάστου τελειότης , ἣ διὰ τῆς τῶν ἄκρων στερήσεως ἤγουν παρατηρήσεως κατορθοῦται τῆς τε ὑπεροχῆς καὶ τῆς ἐνδείας . ἀκοσμία γὰρ ὅ τε πλεονασμὸς καὶ ἡ ἔλλειψις · καὶ γὰρ εἴποι τις ἄκοσμον τὸν ἄνθρωπον ἐνδεᾶ τινος μορίου οἷον χειρὸς ἢ ἑτέρου μορίου , εἴποι δὲ ἄκοσμον πάλιν καὶ τὸν περιττεύοντα μορίοις τισὶ τοῦ ἀνενδεοῦς οἷον ἑξαδάκτυλον ἡ ἑξάχειρα , ὡς τοὺς κατὰ Ἀπολλώνιον τὸν ποιητὴν γίγαντας . οὐκοῦν ἀκοσμία ἥ τε ὑπεροχὴ καὶ ἡ ἔλλειψις , αἱ δὲ ἀκοσμίαι ἀτελεῖς εἰσι , τὸ γὰρ ἐναντίον ταύταις ὁ κόσμος · τελειότης ἄρα ἐκ τῆς παρατηρήσεώς ἐστι τοῦ τε πλεονασμοῦ καὶ τῆς ἐνδείας , αἵπερ εἰσὶν ἀτέλειαι · τελειότης γὰρ ἐναντίον ἀτελείᾳ · τὰ δὲ ἐναντία διὰ τῆς τῶν ἐναντίων παρατηρήσεως κατορθοῦται . Ἐμάθομεν τοίνυν τί ἐστι φιλοσοφία καὶ ποῖα αὑτῆς τὰ μέρη . θεία τοίνυν ἐστὶ καὶ ἐφετή , καὶ καλῶς περὶ αὐτῆς ἐρρέθη ὅτι ‘ τοιοῦτον ἀγαθὸν οὔτε ἦλθε πρὸς ἀνθρώπους οὔτε ἥξει ποτέ’ . τοσαῦτα μὲν κοινῶς ὑπὲρ φιλοσοφίας εἰρήσθω · ἰδία δὲ περὶ τοῦ προκειμένου βιβλίου λέγομεν ταῦτα . Εἴρηται ὄτι φιλοσοφία γνῶσις τῶν ὄντων ᾔ ὄντα ἐστίν . ἐζήτησαν οὖν οἱ φιλόσοφοι , τίνα ἂν τρόπον γένοιντο τῶν ὄντων ἐπιστήμονες . καὶ ἐπειδὴ ἑώρων τὰ κατὰ μέρος γεννητὰ καὶ φθαρτὰ ὄντα , ἔτι δὲ καὶ ἄπειρα , ἡ δὲ ἐπιστήμη ἀιδίων τε καὶ πεπερασμένων ἐστὶ γνῶσις τὸ γὰρ γνωστὸν βούλεται ὑπὸ τῆς γνώσεως περιλαμβάνεσθαι , τὸ δὲ ἄπειρον ἀπερίληπτον ) , ἀνήγαγον ἑαυτοὺς ἀπὸ τῶν κατὰ μέρος ἐπὶ τὰ καθόλου ἀίδια ὄντα καὶ πεπερασμένα . ὡς γάρ φησιν ὁ θεῖος πλάτων , ‘ἐπιστήμη εἴρηται παρὰ τὸ ἐπὶ στάσιν ἡμᾶς καὶ ὅρον τινὰ ἄγειν τῶν πραγμάτων’ . τοῦτο δὲ ποριζόμεθα διὰ τῆς εἰς τὰ καθόλου ἀναὸρμῆς . ἀνέδραμον οὖν ἀπὸ τῶν κατὰ μέρος ἀνθρώπων ἐπὶ τὸν καθόλου ἄνθρωπον · οὐ προτίθενται γὰρ οἱ φιλόσοφοι πόσοι εἰσὶν ἐν τῷ κόσμῳ ἄνθρωποι γνῶναι , ἀλλά τίς ἡ φύσις τοῦ ἀνθρώπου , ὅτι ζῷον λογικὸν θνητόν ἐστιν · ὁ γὰρ τοῦτο ἐγνωκὼς εἴσεται καὶ πάντας τοὺς ἐν τῷ κόσμῳ ἀνθρώπους καὶ τοὺς ἤδη γενομένους καὶ τοὺς αὖθις ἐσομένους . οὕτως οὖν ἀπὸ τῶν κατὰ μέρος ἀνθρώπων ἀνήγαγον ἑαυτοὺς εἴς τινα κοινότητα τὴν τοῦ ἀνθρώπου , πάλιν ἀπὸ τῶν κατὰ μέρος ἵππων ἐπί τινα κοινότητα τὴν τοῦ ἵππου περιεκτικὴν πάντων τῶν κατὰ μέρος , εἰρηκότες ὅτι ἵππος ἐστὶ ζῷον τετράπουν χρεμετιστικόν · οὐ γὰρ τοὺς κατὰ μέρος ἵππους βούλεται γνῶναι ὁ φιλόσοφος , οἷον τίς ἐστιν ὁ Ξάνθος καὶ τίς ὁ Βαλίας , ἀλλὰ τίς ὁ καθόλου ἵππος . τὰ γὰρ καθόλου ἀεὶ ὡσαύτως ἔχουσι καὶ οὐ νῦν μὲν οὕτως , αὖθις δὲ ἑτέρως , ὥσπερ καὶ τὰ μερικά · ἄλλη γὰρ φύσις ἡ τοῦ Βαλίου ἵππου καὶ ἄλλη ἡ τοῦ Ξάνθου , ὥσπερ ἄλλη φύσις Πλάτωνος καὶ ἄλλη Ἀλκιβιάδου , ὁ δὲ καθόλου ἄνθρωπος καὶ ὁ καθόλου ἵππος ἀεὶ ὡσαύτως ἔχει · πᾶς γὰρ ἵππος ζῷόν ἐστι τετράπουν χρεμετιστικόν , καὶ πάλιν πᾶς ἄνθρωπος ζῷον λογικὸν θνητόν . ὁμοίως καὶ ἐπὶ κυνὸς καὶ τῶν ἄλλων εἰδῶν τοῦ ζῴου . θεασάμενοι οὖν ταῦτα τὰ εἴδη , εἰ καὶ πεπερασμένα , ἀλλ’ οὖν τῇ ἀνθρωπίνῃ διανοίᾳ ἀπερίληπτα οὐδὲ γὰρ θαυμαστὸν πολλὰ ἡμῖν εἶναι ἄγνωστα ζῷα ) , ἀνήγαγον ἑαυτοὺς ἐπί τινα κοινότητα τὴν τοῦ ζῴου περιεκτικὴν πάντων τῶν κατὰ μέρος . καὶ γὰρ ὁ ἄνθρωπος ζῷον καὶ ὁ ἵππος καὶ ὁ κύων καὶ τὰ ἄλλα καθὸ ζῷα οὐδὲν διαφέρουσι · πάντα γὰρ οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικὴ ὑπάρχουσιν . ὁ οὗν ἐγνωκὼς κὼς τί ποτέ ἐστι τὸ ζῷον , ἐγνωκὼς ἔσται πάντα τὰ ζῷα . πάλιν ἀπὸ τῆσδε τῆς συκῆς ἢ τῆσδε τῆς ἀμπέλου καὶ τῆσδε τῆς πλατάνου καὶ τῆσδε τῆς ἐλαίας ἀνήγαγον ἑαυτοὺς ἐπὶ τὴν καθόλου συκῆν καὶ ἄμπελον καὶ ἐλαίαν καὶ πλάτανον . πάλιν ταῦτα τήν τε καθόλου συκῆν καὶ ἄμπελον καὶ ἐλαίαν καὶ τὰ ἄλλα ἐπί τι κοινὸν γένος ἀνήγαγον τὸ φυτὸν περιέχον τὰ κατὰ μέρος φυτά . ἔσχον οὖν δύο κοινότητας τήν τε τοῦ ζῴου καὶ τοῦ φυτοῦ . πάλιν τό τε ζῷον καὶ τὸ φυτὸν ἀνήγαγον εἰς τὸ ἔμψυχον · καὶ γὰρ τὸ φυτὸν ἔμψυχόν ἐστιν · αὔξεται γὰρ καὶ τρέφεται καὶ γεννᾶ ὅμοιον ἑαυτῷ . ἐπειδὴ δὲ τῷ ἐμψύχῳ ἀντίκειται τὸ ἄψυχον , ἄψυχον δέ ἐστι τὸ μὴ μετέχον ψυχῆς οἷον λίθος ξύλον καὶ ὅσα τούτοις παραπλήσια πολλὰ δέ εἰσι ταῦτα ἐν τοῖς κατὰ μέρος καὶ ἄπειρα ) , διὰ τοῦτο πάλιν ἀπὸ τῶν κατὰ μέρος λίθων ἀνήγαγον ἑαυτοὺς ἐπὶ τὸν καθόλου λίθον καὶ ἀπὸ | τῶν κατὰ μέρος ξύλων ἐπὶ τὸ καθόλου ξύλον καὶ ἀπὸ τῶν λοιπῶν ὁμοίως , καὶ ἀπὸ τοῦ καθόλου λίθου καὶ τοῦ καθόλου ξύλου ἐπί τι κοινὸν γένος , τὸ ἄψυχον , ὃ περιέχει ταῦτα πάντα . ἔσχον οὖν δύο κοινότητας τὸ ἔμψυχον καὶ τὸ ἄψυχον . ταῦτα πάλιν ἀνήγαγον ἐπί τι κοινὸν γένος τὸ σῶμα , ὅ ἐστι τριχῇ διαστατόν · καὶ λίθος δὴ καὶ ξύλον καὶ ἄνθρωπος καὶ πάντα ἁπλῶς ὅσα σώματά ἐστι τἀς τρεῖς ἔχουσι διαστάσεις . πάλιν ἀπὸ ψυχῆς καὶ ἀγγέλου καὶ τῶν τοιούτων ἀνήγαγον ἑαυτοὺς ἐπί τινα κοινότητα τὴν τοῦ ἀσωμάτου ἀντιπεπονθότως τῷ σώματι ἔχουσαν · τὸ μὲν γὰρ τριχῆ διαστατόν ἐστι καὶ πάντῃ μεριστόν , τὸ δὲ παντελῶς ἀμερές τε καὶ ἀδιάστατον . ἐζήτησαν οὖν τί ἐστι κοινὸν ἐν ἀμφοτέροις καὶ εὗρον ὡς οὐσία ἐστὶν ἑκάτερον · καὶ γὰρ τὸ σῶμα οὐσία ἐστὶ καὶ τὸ ἀσώματον οἷον ψυχὴ ἄγγελος θεός . ἔσχον οὗν ἀναγαγεῖν ἑαυτοὺς ἐπί τι κοινὸν γένος τὴν οὐσίαν τοῦ τῆς οὐσίας ὀνόματος αὐθυπόστατον πρᾶγμα δηλοῦντος . μάθοιμεν δ’ ἄν τὸ λεγόμενον ἐκ τοῦ ἐναντίου · ἔστι τινὰ τῶν πραγμάτων ἃ μὴ δύναται αὐτὰ καθ’ ἑαυτὰ ὑποστῆναι , ἀλλ’ ἐν ἄλλοις τὸ εἶναι ἔχει , ἃ καὶ συμβεβηκότα καλεῖται , λευκότης μελανία γλυκύτης καὶ τὰ τοιαῦτα · ταῦτα γὰρ αὐτὰ μὲν καθ’ ἑαυτὰ οὐ δύνανται ὑποστῆναι , ἀλλὰ πάντως ἡ λευκότης ἢ ἐν ψιμμυθίῳ ἢ ἐν γάλακτι σώμασιν οὖσιν ὐφέστηκεν , ὁμοίως δὲ καὶ τὰ 15 ἄλλα . ὅσα οὖν ἐστιν αὐτὰ καθ’ ἑαυτὰ ὐποστῆναι δυνάμενα καὶ μὴ δεόμενα πρὸς τὸ ὑποστῆναι ἄλλου τινός , οὐσίαι λέγονται , οἷον ἄνθρωποι ψυχαὶ λίθοι καὶ ὅσα τοιαῦτα . ἀνῆλθον οὖν , ὡς εἴρηται , ἐπί τινα κοινότητα τὴν οὐσίαν . Ἄρα οὖν πάντα τὰ ὄντα ἡ οὐσία περιλαμβάνει , ἐπειδὴ πάντων τῶν ὄντων ἐπιστήμων ὑπισχνεῖται εἶναι ὁ φιλόσοφος ; οὐδαμῶς . πάλιν γὰρ εὗρον δύο πού τινα καὶ δέκα καὶ εἴκοσιν , ἅπερ ἀνήγαγον ἐπί τι κοινὸν γένος τὸν ἀριθμόν . πάλιν εὗρόν τι μέγα καὶ μικρὸν καὶ ταῦτα ἐκάλεσαν συνεχῆ . ἐπεὶ οὖν ὁ ἀριθμὸς καὶ τὸ συνηχὲς κοινωνοῦσιν ἀλλήλοις , καθὸ ποσά ἐστι ( ποσὸν γὰρ ἑκάτερον ) , ἀνήγαγον ταῦτα ἐπὶ τὸ καθόλου ποσόν . ἔσχον οὖν κοινότητας δύο περιεκτικὰς πραγμάτων πολλῶν τὴν οὐσίαν καὶ τὸ ποσόν . πάλιν ἔστι τι λευκὸν καὶ πολλαὶ αἱ καιὰ μέρος λευκότητες · τὸ γὰρ λευκὸν ἢ ἐν ψιμμυθίῳ ἐστὶν ἢ ἐν χιόνι ἢ ἐν κύκνῳ · ταῦτα οὖν πάντα ὑπὸ τὸ αὐτὸ ἁπλῶς λευκὸν ἀνήγαγον . ὡσαύτως δὲ καὶ τὸ μέλαν καὶ τὸ φαιόν . καὶ τὰ τοιαῦτα ἀνήγαγον ὑπὸ τὸ χρῶμα . ἔστι δὲ πάλιν γλυκὺ πικρὸν θερμὸν ψυχρόν . ταῦτα οὖν πάντα τὰ ἀπηριθμημένα τὸ χρῶμα τὸ γλυκὺ τὸ θερμὸν . καὶ τὰ παραπλήσια πάντα ἀνήγαγον ὑπό τι κοινὸν γένος τὸ ποιόν . ποιὸν δέ ἐστιν ἀφ’ οὗ παρωνύμως τὸ μετέχον ὀνομάζεται · ἀπὸ γὰρ τῆς λευκότητος λέγεται λευκὸς καὶ ἀπὸ τῆς γραμματικῆς λέγεται γραμματικός . πάλιν ἔστι τι δεξιὸν ἀριστερὸν διπλάσιον ἥμισυ , καὶ ταῦτα πάντα ἀνήγαγον ὑπό τι κοινὸν γένος τὸ πρός τι , ὅ ἐστι σχέσις ἑτέρου πρὸς ἕτερον . πάλιν δὲ ἔστι τι τὸ ἐν τῷ Λυκείῳ εἶναι ἢ ἐν ἀγορᾷ καὶ ὅσα τοιαῦτα , ἅπερ ἀνή . γαγον ὑπὸ τὸ ποῦ , ὅπερ ἐστὶ τόπου σημαντικόν . πάλιν ἔστι τι χθὲς πέρυσιν αὔριον καὶ ὅσα τοιαῦτα , ἅπερ ἀνήγαγον ὑπὸ τὸ ποτέ , ὅπερ ἐστὶ χρόνου σημαντικόν . πάλιν ἔστι τι τὸ ἀνακεῖσθαι τὸ ἑστάναι τὸ καθῆσθαι , ἅπερ ἀνήγαγον ὑπὸ τὸ κεῖσθαι · κεῖσθαι δέ ἐστιν ἡ τοιάδε θέσις τοῦ σώ · μάτος . πάλιν δὲ ὑποδεδέσθαι ὡπλίσθαι δακτύλιον φέρειν · τὰ τοιαῦτα ἀνήγαγον ὑπὸ τὸ ἔχειν · ἔχειν γάρ ἐστιν οὐσίας περὶ οὐσίαν περίθεσις . πάλιν ἔστι τι τύπτειν θερμαίνειν ψύχειν · τὰ τοιαῦτα ἀνήγαγον ὑπὸ τὸ ποιεῖν · ποιεῖν δέ ἐστι τὸ δρᾶν περί τι . πάλιν θεασάμενοί τινα λευκαινόμενα τυπτόμενα ἀνήγαγον ταῦτα ὑπὸ τὸ πάσχειν , ὅπερ ἐστὶν ἀλλοιοῦσθαι ὑφ’ ἑτέρου . ἔσχον οὖν δέκα τοιαύτας κοινότητας · οὐσίαν ποσὸν ποιὸν πρός τι ποῦ ποτὲ κεῖσθαι ἔχειν ποιεῖν πάσχειν . ἕκαστον οὖν τῶν ὄντων πάντων ὑπὸ μίαν τούτων τελεῖ τῶν κοινοτήτων . ταύτας δὲ ἐκάλεσαν κατηγορίας ὡς κατά τινων τῶν ὑπ’ αὐτὰς τελούντων ἀγορευομένας καὶ λεγομένας . Περὶ τούτων οὖν τῶν δέκα κατηγοριῶν ὁ Ἀριστοτέλης ἔγραψε βιβλίον καὶ ἐμνήσθη ἐν τῇ διδασκαλία φωνῶν τινων πέντε ἀγνώστων ἡμῖν οὐσῶν ἐν τῇ συνηθείᾳ γένους διαφοράς εἴδους ἰδίου καὶ συμβεβηκότος . ὁ γοῦν φιλόσοφος Πορφύριος φιλανθρώπως ποιῶν ἅμα καὶ φιλοσόφως ἔγραψε τουτὶ τὸ βιβλίον διδάσκων ἡμᾶς , τί σημαίνει ἑκάστη φωνή , ἵνα μαθόντες εὐχερέστερον δυνηθῶμεν παρακολουθεῖν τοῖς ὑπὸ τοῦ Ἀριστοτέλους λεγομένοις περὶ τῶν κατηγοριῶν . ὁ οὖν τοῦ Πορφυρίου σκοπὸς οὗτός ἐστιν . ἐπέγραψε δὲ τὸ βιβλίον εἰσαγωγήν , ἐπειδὴ ὁδός ἐστι πρὸς πᾶσαν φιλοσοφίαν · προηγοῦνται γὰρ τῶν φιλοσόφων πάντων συγγραμμάτων αἱ Κατηγορίαι , τούτων δὲ ἡ Εἰσαγωγή . [ Ὅπερ δὲ οἱ φιλόσοφοι ἐπὶ πάντων τῶν ὄντων ἐποίησαν ἀνήγαγον γὰρ πάντα τὰ ὄντα ὑπὸ τὰς δέκα κοινότητας καὶ οὐδέν ἐστι τῶν ὄντων , ὃ μὴ πάντως εὑρίσκεται ὑπό τινα τῶν τοιούτων κοινοτήτων ἀναγόμενον ) , τοῦτο οἱ γραμματικοὶ ἐπὶ τῶν φωνῶν πεποίηκασι · βουλόμενοι γὰρ τῇ ἀπειρίᾳ τῶν φωνῶν ἐπεξελθεῖν καὶ μὴ δυνηθέντες συνήγαγον τὰς μὲν τοιάσδε φωνὰς ὲπί τινα κοινότητα τὴν τοῦ ὀνόματος . τὰς δὲ τοιάσδε ἐπί τινα κοινότητα τὴν τοῦ ῥήματος , καὶ οὕτως ἐποίησαν τὰ ὀκτὼ παρ’ αὐτοῖς τοὺ λόγου μέρη , ὑφ’ ἃ πᾶσαι αἱ κατὰ μέρος ἀνάγονται σημαντικαὶ φωναί . ] Εἰς πόσα μὲν οὖν καὶ τίνα διαιρεῖται τῆς φιλοσοφίας ἕκαστον μέρος καὶ τί ἔχει ἀποτέλεσμα , εἴρηται . δεῖ δὲ ἡμᾶς εἰπεῖν καὶ τὰ πρὸς τῶν φιλοσόφων οὕτω προσαγοπευόμενα προλεγόμενα ἤτοι προτεχνολογούμενα ἐπὶ παντὸς βιβλίου . ἔστι δὲ ταῦτα · ὁ σκοπὸς τὸ χρήσιμον τὸ γνήσιον ἡ τάξις τῆς ἀναγνώσεως ἡ αἰτία τῆς ἐπιγραφῆς ἡ εἰς τὰ κεφάλαια διαίρεσις καὶ ὑπὸ ποῖον μέρος ἀνάγεται τὸ παρὸν σύγγραμμα . ταῦτα δὲ ἐπενόησαν οἱ φιλόσοφοι προλέγειν οὐχ ὡς περιττόν τι προσεπινοοῦντες αὐτοῖς ἢ κατὰ τὰς ἄλλας τέχνας , ἀλλὰ προθυμοτέρους ποιεῖν βουλόμενοι τοὺς ἀναγινώσκοντας . ἀναγινώσκων γάρ τις ἐὰν ἀγνοῇ τὸν σκοπὸν τοῦ βιβλίου , ὀκνεῖ καὶ ἀφίησι διὰ μέσου καὶ ταὐτὰ πάσχει τοῖς ὁδοιποροῦσιν ἐφ’ ἃ μὴ ἴσασι . διὰ τοῦτο οὖν τὸν σκοπὸν λέγουσιν . οὐ μὴν οὐδὲ ὁ τὸν σκοπὸν ἐγνωκὼς ἐγχειρεῖ προθύμως τῷ ἔργῳ , πρὶν ἂν καὶ τὸ ἀπ’ αὐτοῦ χρήσιμον μάθῃ · ὥστε εἰκότως καὶ τὸ χρήσιμον λέγουσιν . ἔτι δὲ καὶ ταῦτα μαθόντες ἀπιστοῦμεν εἰ χρήσιμόν ἐστι , πρὶν γνῶμεν εἰ γνήσιόν ἐστι τὸ βιβλίον τοῦ παλαιοῦ , ὃν ἴσμεν ἔνδοξον ὄντα , οἷον τοῦ Ἀριστοτέλους ἢ Πλάτωνος · ἐκείνους γὰρ ὑπολαμβάνομεν χρήσιμα πάντα εἰρηκέναι . διὰ τοῦτο οὖν καὶ τὸ γνήσιον λέγομεν . ἐκ δὲ τῆς τούτων γνώσεως ἀνακύπτει καὶ ἡ περὶ τάξεως ζήτησις , πότερον πρῶτον αὐτὸ δεῖ τάττεσθαι ἢ ὕστερον · καὶ διὰ τοῦτο καὶ τὴν τάξιν λέγουσι . τὴν δὲ ἐπιγραφήν , ἐπειδὴ ὡς ἐν συντόμῳ τὸν σκοπὸν ἔχει . ἔτι δὲ καὶ τὸ ὑπὸ ποῖον μέρος ἀνάγεται τῆς φιλοσοφίας διὰ τὸ εἰδέναι ποῦ μάλιστα συντελεῖ . δεδειγμένου δὲ τίνος ἕνεκα ταῦτα προλέγουσιν οἱ φιλόσοφοι , καιρὸς ἤδη καὶ ἡμᾶς λέγειν τὰ προλεγό|μενα τοῦ βιβλίου . Ἔστι δὲ σκοπὸς τῷ Πορψυρίῳ ἐνταῦθα περὶ πέντε τινῶν εἰπεῖν , ἃ πάντα τὰ ὄντα ἐστὶν ἤγουν ἐν τοῖς οὖσι πᾶσι θεωρεῖται . ἔστι δὲ ταῦτα · γένος εἶδος διαφορὰ ἴδιον καὶ συμβεβηκός . χρήσιμον δέ ἐστι τὸ βιβλίον εἰς πᾶσαν φιλοσοφίαν · διδάσκει γὰρ ἡμᾶς τὰ καθ’ αὑτὰ προσόντα τοῖς εἴδεσιν , ἅπερ αὐτῶν ἐστιν αἴτια τῆς συστάσεως · ἐκ δὲ τῶν αἰτίων τῆς συστάσεως τὰς ἀποδείξεις λαμβάνομεν . ὥστε ἀπόδειξιν διδάσκει καὶ πρὸς πᾶσαν φιλοσοφίαν χρήσιμον · διὰ γὰρ τῆς ἀποδείξεως τὰ τέλη αὐτῆς γινώσκομεν . τὸ δὲ γνήσιον δηλοῖ μὲν καὶ ἡ φράσις σαφὴς οὖσα καὶ τὸ ἐν ἄλλοις αὐτὸν βιβλίοις τῶν ἐν τῷδε τῷ βιβλίῳ θεωρημάτων μεμνῆσθαι . ἔτι δὲ καὶ τὸ προσφωνεῖν αὐτὸν τῷ Χρυσαορίῳ · τούτῳ γὰρ καὶ ἄλλα τινὰ προσφωνήσας βιβλία καὶ τοῦτο προσφωνεῖ διὰ τοιαύτην αἰτίαν . διδάσκαλος ἦν τοῦ Χρυσαορίου καὶ ἐξηγούμενος αὐτῷ τὰ μαθήματα . ἐδέησεν οὖν ἱστορῆσαι τὸ πῦρ τῆς Αἴτνης καὶ ἐξεδήμησε . τούτῳ τῷ χρόνῳ εὑρίσκει ὁ Χρυσαόριος τὰς Ἀριστοτέλους Κατηγορίας , καὶ οὐδὲ ὅλως παρηκολούθει ἐγκύπτων . δηλοῖ οὖν τῷ Πορφυρίῳ ἐκεῖ ὄντι γράψας τὸ συμβάν , καὶ εἰ μὲν ἱστόρησε τὸ πῦρ , ἐλθεῖν , εἰ δὲ μή , εἰσαγωγὴν αὐτῷ τινα γράψαι , δι’ ἧς ἄν μέλλοι παρακολουθεῖν τῷ βιβλίῳ . ἐπειδὴ τοίνυν ὁ Πορφύριος οὐκ ἠδύνατο τέως ὑποστρέψαι , γράφει αὐτῷ τὸ βιβλίον τοῦτο ἐκ τῶν εἰρημένων μένων τῷ Πλάτωνι καὶ Ταύρῳ ταυτὶ συλλέξας σχεδὸν καὶ δι’ αὐτῶν τῶν ῥημάτων ἐλθών . καὶ ἐκ τούτων μὲν δῆλον ὅτι γνήσιον τοῦ παλαιοῦ τὸ βιβλίον . πρῶτον δέ ἐστι τῇ τάξει · εἰ γὰρ εἰς τὰς Ἀριστοτέλους Κατηγορίας εἰσάγει , αἳ περὶ τῶν ἁπλῶν εἰσι φωνῶν , αὗται δὲ τῆς λογικῆς εἰσιν ἀρχαί , δῆλον ὅτι πρῶτόν ἐστι τῇ τάξει τῆς λογικῆς . εἰκότως οὖν πρὸ αὐτοῦ τάττεται . καὶ ταῦτα μὲν περὶ τῆς τάξεως . εἰσαγωγὴ δὲ ἐπιγέγραπται . καὶ ἀποροῦσί τινες , διὰ τί ἀπροσδιορίστως ἐπέγραψεν εἰσαγωγή · ἄδηλον γὰρ πότερον ῥητορικὴ ἢ λογικὴ ἢ γραμματική . φαμὲν οὖν πρὸς αὐτοὺς ὅτι τὰ ὑπερέχοντα τῶν πραγμάτων ἀορίστως εἰώθαμεν σημαίνειν , ὥπερ ὅτε τὸν Ὅμηρον βουλόμεθα σημᾶναι , ‘ὁ ποιητής’ λέγομεν κατ’ ἐθοχήν . τί οὖν ἐκώλυε τὸν βουλόμενον τὴν φιλοσοφίαν σημᾶναι ἀορίστως εἰπεῖν κατ’ ἐξοχήν ; ἔπειτα δὲ καὶ τοῦτό φαμεν , ὅτι ἡ εἰσαγωγὴ τέχνης ἢ ἐπιστήμης ἐστὶν εἰσαγωγὴ ἀναμφισθητήτως , ἡ δὲ φιλοσοφία τέχνη ἐστὶ τεχνῶν καὶ ἐπιστήμη ἐπιστημῶν · πῶς οὖν εἰς ταύτην ἡμᾶς μέλλων εἰσάγειν , διὰ μέσης δὲ ταύτης εἰς ἁπάσας τὰς τέχνας , εἴπερ ἀληθῶς ὁ ὅρος ἔχει , ἤμελλε μιᾶς τέχνης εἰσαγωγὴν τὸ βιβλίον ἐπιγράφειν ; τοσαῦτα μὲν οὖν καὶ περὶ τῆς ἐπιγραφῆς . ἰστέον δ’ ὅτι διῄρηται τὸ σύγγραμμα τοῦτο εἰς τρία , καὶ ἐν μὲν τῷ πρώτῳ μέρει διδάσκει περὶ τῶν εἰρημένων πέντε φωνῶν , ἐν δὲ τῷ δευτέρῳ συμπλέκει αὐτὰς κατὰ δύο καὶ διδάσκει τί κοινὸν αὐταῖς καὶ τί ἴδιον , οἷον τί κοινὸν γένει καὶ εἴδει καὶ τί ἴδιον , καὶ γένει καὶ διαφορᾷ , καὶ ἐπὶ πάντων ὡσαύτως . ἐν δὲ τῷ τρίτῳ διδάσκει τίνα πάντων ἅμα κοινά ἐστι . πρὸ δὲ τούτων ἐν τῷ προοιμίῳ προανακρουεται τὸν σκοπὸν τοῦ βιβλίου καὶ τὸ χρήσιμον διδάσκει καὶ τὸν τρόπον τῆς διδασκαλίας , ὅτι ἁπλούστερος καὶ εἰσαγωρικώτερος ἔσται . ὑπὸ δὲ τὸ λογικὸν ὄργανον ἀνά · γεται τῆς φιλοσοφίας τὸ προκείμενον βιβλίον · διδάσκει γὰρ τὰ εἰς τὰς ἀρχὰς τῆς ἀποδείξεως συντελοῦντα , ἥτις ἐστὶ τῷ γένει συλλογισμός , ὃς εἶδός ἐστι τοῦ συνθέτου λόγου , ὃς πάλιν γένει ἐστὶ λόγος . ἔπειτα δὲ καὶ εἰς τὰς Ἀριστοτέλους Κατηγορίας εἰσάγει , αἵπερ εἰσὶ τῆς λογικῆς . ἡ δὲ λογικὴ οὐ μέρος τῆς φιλοσοφίας ἀλλ’ ὄργανον , ὡς ἐν ἑτέρῳ δείξομεν .
Lemmas: μέλλω ἐγώ ἄρχω φιλόσοφος λόγος ἀναγκαῖον εἰμί μανθάνω τίς ποτός εἰμί φιλοσοφία . δεῖ γάρ ὁ ἄρχω ὁ πρότερος μανθάνω τίς μανθάνω δέ ὁ πρᾶγμα ἐκ ὁ ὁρισμός . καί πῶς δυνατός διά ὁρισμός μανθάνω πρᾶγμα ἀγνοέω ὁ τίς εἰμί ὁρισμός ; ὁρισμός τοίνυν εἰμί λόγος σύντομος δείκνυμι ὁ ὁ πρᾶγμα φύσις . ὁρισμός δέ λέγω ἀπό μεταφορά ὁ ἐν ὁ χωρίον ὁράω · ὥσπερ γάρ ἐκεῖνος περιλαμβάνω ὁ χωρίον καί χωρίζω ὁ ἀλλότριος , οὗτος καί ὁ ὁρισμός περιλαμβάνω ὁ πρᾶγμα καί χωρίζω ὁ ἄλλος ἀπαντάω . δεῖ τοίνυν ὁρισμός ὁ φιλοσοφία εἶπον , ὥσπερ καί ὁ γραμματικός ἄρχω ὁ ὁρισμός μανθάνω , ὅτι γραμματικός εἰμί ἐμπειρία ὁ παρά ποιητής καί συγγραφεύς ὡς ἐπί ὁ πολύς λέγω · ὁμοίως καί ῥητορικός ἄρχω ὁ ὁρισμός μανθάνω , ὅτι ῥητορικός εἰμί δύναμις τεχνικός πιθανός λόγος ἐν πρᾶγμα πολιτικός τέλος ἔχω ὁ εὕω λέγω · δεῖ οὖν καί ὁ φιλοσοφία ὁ ὁρισμός μανθάνω , οὗτος γάρ εἰμί ὁ καί ὁ ἄλλος ἐπιστήμη τε καί τέχνη ὁ ὁρισμός παρέχω . Πᾶς οὖν ἐπιστήμη καί πᾶς τέχνη ὑπόκειμαι τίς ἔχω καί τέλος . ὑπόκειμαι μέν οὖν εἰμί περί ὅς καταγίγνομαι , τέλος δέ ὅς στοχάζομαι καί δ βούλομαι κοσμέω · οἷος ὁ ἰατρός ἔχω ὑπόκειμαι μέν ὁ ἀνθρώπειος σῶμα περί γάρ οὗτος καταγίγνομαι ) , τέλος δέ ὁ ὑγιάζω οὗτος οὗτος γάρ στοχάζομαι ) ὁμοίως καί ὁ τέκτων ὑπόκειμαι μέν ἔχω ὁ ξύλον , τέλος δέ ὁ ποιέω ἀβάκιον . ὁ ὁρισμός οὖν λαμβάνω ἢ ἐκ ὁ ὑπόκειμαι ἢ ἐκ ὁ τέλος ἢ καί ἀπό συναμφότεροι · ἐκ μέν ὁ ὑποκει - μένω ὡς ὅταν εἶπον ἰατρικός εἰμί τέχνη περί ὁ ἀνθρώπινος σῶμα καταγίγνομαι , ἐκ δέ ὁ τέλος ὡς ὅταν εἶπον ὑγεία περιποιητικός , ἐκ δέ ὁ συναμφότεροι τέχνη τέχνη περί ὁ ἀνθρώπινος σῶμα καταγίγνομαι ὑγεία περιποιητικός . ὁμοίως δέ καί ὁ ἀστρονομία ἐπιστήμη εἰμί ἔχω ὑπόκειμαι ὁ οὐράνιος σῶμα , τέλος δέ ὁ γιγνώσκω ὁ κινέω αὐτός . μανθάνω οὖν καί τίς ὑπόκειμαι ὁ φιλοσοφία καί τίς ὁ τέλος αὐτός · καί οὗτος δύναμαι ὁ ὁρισμός αὐτός ἀποδίδωμι . ἰστέον οὖν , ὅτι ὁ μέν ἄλλος ἐπιστήμη καί τέχνη περί τις μερικός καταγίγνομαι , οἷος ὁ τεκτονικός περί μόνος ὁ ξύλον , ὁ ἀστρονομία περί μόνος ὁ οὐράνιος , μόνος δέ ὁ φιλοσοφία περί πᾶς ὁ εἰμί καταγίγνομαι , τέλος δέ ἔχω οὖον ποιέω οὗτος ἀλλά γιγνώσκω αὐτός . παραλαμβάνω οὖν ὁ φιλοσοφία ὁρισμός πολύς · πολύς γάρ καί πολλαχῶς ὁρίζω ὁ παλαιός αὐτός . ἵνα δέ μή ὁ φιλαίτιος ἄκαιρος φιλοτιμία ἐν ὁ πάρειμι δήω ἔγκλημα ὁ ἕκαστος διέξειμι ὅρος , ἀποχράω πέντε ἢ ὀλίγος πλείων ἐπέρχομαι . δύο μέν οὖν εἰμί ἐκ ὁ ὑπόκειμαι δύο δέ ἐκ ὁ τέλος καί ἕτερος ἐκ ἵημι ὑπεροχή , ὅς ἔχω πρός ὁ ἄλλος τέχνη . ἔρτις οὖν ὁ πρῶτος οὗτος · “ φιλοσοφία εἰμί γνῶσις ὁ εἰμί ὅς εἰμί εἰμί ” . ὁ ὅς ἀντί ὁ καθό εἰμί εἰμί · οὖον γάρ προτίθημι ὁ φιλόσοφος πᾶς ὁ ἐν ὁ κόσμος ἄνθρωπος οἶδα κατά ἀριθμός , ἀλλά τίς ποτός εἰμί ὁ ὁ ἄνθρωπος φύσις . ὁ γάρ οὐσία ἕκαστος πρᾶγμα καί ὁ εἰμί σκοπέω ὁ φιλόσοφος . τις δέ ὁρίζω οὕτως · “ φιλοσοφία εἰμί θεῖον τε καί ἀνθρώπινος πρᾶγμα γνῶσις ” . καί δῆλος ὅτι ὁ αὐτός εἰμί ὁ πρό αὐτός , διαφέρω δέ μόνος ὁ σαφής τε καί ἀσαφής · διαιρέω γάρ ὁ εἰμί εἰς ὁ θεῖον καί ἀνθρώπινος ὁ μέν ἀίδιος εἶπον θεῖον , ὁ δέ ἐν γένεσις καί φθορά εἶπον ἀνθρώπινος . οὗτος οὖν ὁ ὁρισμός καί ὁ πρῶτος ἐκ ὁ ὑπόκειμαι ἀποδίδωμι , διαφέρω δέ ἀλλήλων , ὡς εἴρω , ὁ σαφής τε καί ἀσαφής . εἰμί δέ καί τοιοῦτος ὁρισμός ἀπό ὁ τέλος ὁ λέγω φιλοσοφία εἰμί ὁμοίωσις θεός κατά ὁ δυνατός ἀνθφώπῳ . ” οὗτος γάρ ὁ Πλάτος ὁρίζω . ὁ γάρ θεός δισσός ἔχω ὁ ἐνέργεια , ὁ μέν γνωστικός , κατά ὅς ὁ πᾶς γιγνώσκω , ὡς καί ὁ ποιητής σημαίνω λέγω θεός δέ τε πᾶς οἶδα , ὁ δέ προνοητικός ὁ καταδεής κατά ὅς ὁ κόσμος ὅλος προνοέω , ὡς καί ὁ ποιητής φημί θεός δωτήρ ἐάω . ὁ δέ φιλόσοφος κατά ἄμφω βούλομαι ἐξομοιόω ἑαυτοῦ ὁ θεός · βούλομαι γάρ καί θεωρητής εἰμί ὁ πᾶς ( πᾶς γάρ ἐπισκέπτομαι ) καί μέντοι καί πρόνοια ὁ καταδεής ποιέω ( ὅς γάρ ὅς Πολιτικὸς φιλόσοφος δικάζω καί νόμος τίθημι ) · ὥστε εἰκότως ὁ φιλοσοφία ὁμοίωσις εἰμί θεός . ὁ δέ “ κατά ὁ δυνατός ἄνθρωπος ” καλῶς πρόσκειμαι · ἵημι γάρ ὁ γνῶσις ὅμοιος οὔτε ὁ πρόνοια ὁ αὐτός ἐπεί ἕ ποτός φῦλον ὅμοιος ἀθάνατος τε θεός χαμαί ἐρχόμενος τε ἄνθρωπος · ὅς γάρ ὁ οὐσία διάφορος , οὗτος καί ὁ τελειότης διάφορος ὑπάρχω . καί εἰμί ὁράω οὗτος καί ἐπί ὁ ἄλλος ζῷον · ἐπεί γάρ ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ἵππος διάφορος ἔχω ὁ οὐσία , διάφορος ἔχω καί ὁ τελειότης · τητάω · ἄνθρωπος μέν γάρ τελειότης ὁ μετά λόγος καί φρόνησις ζῶ , ἵππος δέ ὁ ὀξύς θέω καί ἐν πόλεμος ἐπιτήδειος εἰμί . καί ἐν αὐτός δέ ὁ ἄλογος πολύς διαφορά ὑπάρχω ὁ τελειότητα , ἐπεί καί ὁ οὐσία αὐτός · ἄλλος μέν ὑπάρχω κύων τελειότης , ἄλλος δέ ἵππος . εἰμί οὖν μᾶλλον ἐπί ἄνθρωπος τε καί θεός . ἐπεί οὖν πολύς διαφέρω κατά ὁ οὐσία , εἰκότως καί ὁ τελειότης διαφέρω ἔχω . καλῶς οὖν πρόσκειμαι ὁ ὅρος “ ὁ κατά ὁ δυνατός ἄνθρωπος " . εἰμί οὖν ὁ φιλοσοφία ‘‘ ὁμοίωσις θεός κατά ὁ δυνατός ἄνθρωπος ’’ . ἐκ Ποίας δέ αἴτιος ὁρμάω οὕτως ὁρίζω ὁ φιλοσοφία , ῥητέος . ἐπεί γάρ , ὡς εἶπον , διττός εἰμί ὁ ὁ θεός δύναμις , ὁ τε γνωστικός καί ὁ πρακτικός , δισσός δέ καί ὁ ὁ ἡμέτερος Ψυχή , ὁ τε θεωρητικός καί πρακτικός . ὁ δέ φιλόσοφος ἑκάτερος ὁ μέρος ὁ Ψυχή κοσμέω βούλομαι ὁ πρός ὁ θεός μιμέομαι . ὁ μέν ὁ ὁ εἰμί Φύσις ὅπως ἐγώ ἐπισκέπτομαι . ὁ δέ ὁ παθητικός ὁ Ψυχή κοσμέω δύναμις καί ὁ ἄλλος απιμελουμην , εἰκότως ὁ Πλάτων ὁμοίωσις εἰμί θεάομαι ὁ φιλοσοφία κατά ὁ δυνατός ἄνθρωπος ὁρίζω . εἰμί δέ καί ἄλλος ὁρισμός ἐκ ὁ τέλος ὁ λέγω | “ φιλοσοφία εἰμί μελέτη θάνατος ” . ἐπεί δέ ὁ πρόκειμαι ὅρος μέλω θάνατος ὁ φιλοσοφία ὁρίζω , ῥητέος , ὅπως δεῖ ὁ ὁ θάνατος μελέτη ἀκούω . Κλεόμβροτος γάρ τις ὄνομα ἐγκύπτω ὁ Πλάτων Φαίδων καί ὅτι μέμα δεῖ ὁ φιλόσοφος θάνατος μελετάω γιγνώσκω , ὅστις δέ δεῖ τρόπος μή γιγνώσκω , ἀνέρχομαι ἀπό ὁ τεῖχος ἑαυτοῦ κατακρημνίζω . οὗτος μαρτύριον ὁ ὁ εἰς αὐτός ὁ αμβρακιωτικος μειράκιον ἐκτίθημι ἐπίγραμμα ποιητής · φημί γάρ εἶπον ἥλιος , χαίρω Κλεόμβροτος Ἀμβρακιώτης ἅλλομαι ἀπό ὑψηλός τεῖχος εἰς Ἅιδης ἄξιος οὐδείς εἶδον θάνατος κακός , ἀλλά Πλάτων εἷς ὁ περί Ψυχή γράμμα ἀναλέγω . διά ὁ ἐκ ἄγνοια τοίνυν συμβαίνω ὁ νέος ἐγχείρησις ἐπισκεπτέος ἄν εἰμί , τίς ποτός βούλομαι ὁ εἴρω ὁ θάνατος μελέτη . καί γάρ καί ὅς Πλάτος παρακελεύομαι μή ἐξάγω ἑαυτοῦ . φημί γοῦν οὕτως · ὅς μέν οὖν ἐν ἀπόρρητος περί αὐτός λέγω λόγος , ὡς ἐν τις φρουρά εἰμί ὁ ἄνθρωπος καί οὖον δεῖ ἑαυτοῦ ἐκ οὗτος ἐξάγω οὐδέ ἀποδιδράσκω , μέγας τίς ἐγώ φαίνω καί οὖον ῥᾴδιος δίδωμι . οὖον δεῖ δή ἐξαΐω ἑαυτοῦ · ὥσπερ γάρ ὁ ἐν φρουρά ὑπάρχω καί καταδέω διά τίς πλημμέλημα , εἰμί βούλομαι ἀποδράω , ἀνατρέπω ὅσος ἐπί ἑαυτοῦ ὁ νόμος , οὗτος καί ὁ σπεύδω δήω διαλύω ὁ δεσμός ὁ σῶμα ὁ δέω1 ὑπό ὁ πρόνοια ἀνατρέπω τρέπω ὁ δημιουργικός νόμος · οὖον δεῖ οὖν θανατάω . εἰμί τοίνυν αὐτός οὕτως ἔχω , πῶς μέλω θάνατος ὁ φιλοσοφία φημί , προσέχω ὁ λέγω , καί λύω ὁ ἀπορία . ἰστέον ὅτι ὁ ἄνθρωπος σύνθετος εἰμί ἐκ Ψυχή καί σῶμα καί ὁ σύνδεσμος δισσός καί ὁ ὁ Ψυχή λύσις διττός · εἰμί γάρ ὁ φυσικός λέγω δεσμός , κατά ὅς ὁ Ψυχή δήω ὁ σῶμα καί ζωοποιέω ἐκ αὐτός , εἰμί καί ὁ προαιρετικός δεσμός , κατά ὅς ὁ ψυχή ὁ σῶμα δήω δουλεύω αὐτός κρατέω ὑπό αὐτός . δισσός οὖν καί ὁ λύσις , ὁ μέν ὁ σῶμα ἀπό ὁ Ψυχή , ὁ δέ ὁ Ψυχή ἀπό ἰός σῶμα . καί ὁ θάνατος διττός , ὁ μέν φυσικός , κατά ὅς πᾶς ὁ ἄνθρωπος ἀποθνῄσκω , οὗτος εἰμί κατά ὅς χωρίζω ὁ σῶμα ἀπό ὁ Ψυχή , ὁ δέ προαιρετικός , κατά ὅς ὁ φιλόσοφος μελετάω χωρίζω ὁ ψυχή ἀπό ὁ σῶμα . καί κατά οὗτος λέγω μελετάω θάνατος , οὗτος εἰμί χωρισμός Ψυχή ἀπό ὁ σῶμα . ἰστέον δέ ὅτι ὅς πάντως ὁ σῶμα χωρίζω ὁ Ψυχή καί ὁ ψυχή χωρίζω ὁ σῶμα · ὁ γάρ φιλοσώματος ψυχή καί μετά θάνατος ὁ ὁ σῶμα ἔτι περιέπω Ἔρως , καί οὗτος εἰμί φημί ὁ φαίνω περί ὁ τάφος σκιοειδής φάντασμα . ἀλλά οὐδέ ὁ Ψυχή ἀπό ὁ σῶμα χωρίζω ὁ σῶμα παντελῶς κωριζω ὁ Ψυχή · ὁ γάρ φιλόσοφος ζῶ καί ἐν ὁ ζωή εἰμί ἔτι χωρίζω ἑαυτοῦ ἰός σῶμα . εἰμί οὖν ὁ φιλοσοφία μελέτη θάνατος , οὗτος εἰμί μελέτη χωρισμός Ψυχή ἀπό ὁ σῶμα . ζητέω δέ λοιπός ἄξιος , ὡς εἰμί τέλος ἔχω ὁ φιλοσοφία ὁ ὁ εἰμί γνῶσις , πῶς ὁ ὁρισμός ὁ λέγω “ γνῶσις ὁ εἰμί ὅς εἰμί εἰμί ” , καί πάλιν “ γνῶσις θεῖον τε καί ἀνθρώπινος πρᾶγμα ” , ἐκ ὁ ὑπόκειμαι φημί καί οὐ ἐκ ὁ τέλος . ὡς γάρ ὁ ἰατρικός ἐπιστήμη περί ὁ ἀνθρώπινος σῶμα καταγίγνομαι ἐκ ὁ ὑπόκειμαι φημί ὁρίζω , ὅταν δέ ὑγεία περιποιητικός , ἐκ ὁ τέλος , ὅτι οὗτος στοχάζομαι .. οὗτος δή καί ἐπί ὁ φιλοσοφία , εἰμί τέλος ἔχω ὁ ὁ εἰμί γνῶσις , ἐκ ὁ τέλος εἰμί λέγω δεῖ ὁ ἀποδίδωμι ὁρισμός . ἐκεῖνος δέ πρῶτος σκοπητέον , ὡς ὁ μέν φιλοσοφία ὁ μέν τίς ἔχω μέρος θεωρητικός ὁ δέ πρακτικός δισσός ἔχω καί ὁ τέλος · ὅταν γάρ λέγω εἰμί θάνατος μέλω ὁ φιλοσοφία , ἐκ ὁ πρακτικός τέλος αὐτός ὁρίζω , | ὅταν δέ γνῶσις ὁ εἰμί ὅς εἰμί εἰμί , ἐκ ὁ γνωστικός , ὅταν δέ ὁμοίωσις θεός κατά ὁ δυνατός ἄνθρωπος , ἐκ ἄμφω . ὁ μέν οὖν ἰστρικὴ μικτός εἰμί , ὅταν μέν κατά μόνος ὁ θεωρητικός αὐτός ὁρίζω , λέγω ἐπιστήμη περί ὁ ἀνθρώπινος σῶμα καταγίγνομαι ( καί εἰκότως ἐκ ὁ ὑπόκειμαι αὐτός ὁ ὁρισμός φημί οὗτος ) , ὅταν δέ κατά ὁ ὅς ἐνέλκω τοιοῦτος χράω θεωρία , ὑγεία εἰμί περιποιητικός , καί ἐκ ὁ τέλος εἰμί οὗτος λέγω ὁ ὁρισμός . ὁ δέ φιλοσοφία ἁπλόος ἔχω ὁ θεωρητικός εἶδος αὐτός γάρ καί μόνος ἕνεκα γίγνομαι ὁ γιγνώσκω ὁ πρᾶγμα ) οὐ ἄν ἄλλος μέν ἐκ ὁ ὑπόκειμαι δέχομαι ὁρισμός . ἄλλος δέ ἐκ ὁ τέλος . ὁ γάρ γνῶσις τις εἰμί γνῶσις · ἅμα οὖν καί ὅτι γνῶσις καί τις γνῶσις συμπεριλαμβάνω . καί οἴομαι γε , εἴτε ἐκ ὁ ὑπόκειμαι ὁ τοιοῦτος ὁρισμός εἴτε ἐκ ὅς τέλος εἶπον τις , οὐ ἄν ἁμαρτάνω , μᾶλλον μᾶλλον δέ ἐκ ἄμφω εἰμί ἄν . ἀλλά ἴσως πρός διαστολή ὁ ἄλλος ὁρισμός , ὁ τε λέγω “ ὁμοίωσις θεός κατά ὁ δυνατός ἄνθρωπος οὖον προσδιορίζω ἐν τίσις ὁ ὁμοίωσις , καί ὁ λέγω “ μελέτη θάνατος ” ἐκ ὁ ὑπόκειμαι ὁ εἴρω ὅρος προσηγοπευσω . εἰμί δέ καί ἄλλος ὁ φιλοσοφία ὁρισμός Ἀριστοτέλης ἐκ ὁ ὑπεροχή αὐτός , ὅς ἔχω πρός ὁ ἄλλος ἐπιστήμη καί τέχνη , λέγω “ φιλοσοφία εἰμί τέχνη τέχνη καί ἐπιστήμη ἐπιστήμη ” , τοιόσδε τις τρόπος πρός οὗτος εἶμι ὁ ἀπόδοσις . ὁ γνῶσις ὁ μέν εἰμί τέχνη πρέπω , ὁ δέ ἐπιστήμη . οὗτος δέ ὁ τέχνη καί ἐπιστήμη κατά μέν ὁ λόγος οὐδείς διαφέρω ἀλλήλων ( οἷ γάρ ἕκαστος λόγος κατά ἑαυτοῦ μέν άπταιστος εἰμί ) , κατά δέ ὁ ὕλη διαλλάσσω · ὁ μέν γάρ ἐπιστήμη περί ὁ ὡσαύτως ἔχω καταγίγνομαι , οἷος ἀστρονομία γεόω - μέτριος ἀριθμητικός , ὁ δέ τέχνη περί ὁ ὡς ἐπί ὁ πολύς καί μεταβάλλω . ὅθεν ὁ γεωμετρία ὁ λόγος ἄπταιστος μένω , ὅς ἔχω ἐκεΤνος πάντος κύκλος ὁ ἀπό ὁ κέντρον ἐπί ὁ περιφέρεια δ,-αστήματα ἴσος εἰμί ἀλλήλοισ’’ ( οὗτος γάρ ὡσαύτως ἔχω εἰμί ) , ὁ δέ ὁ ἰατρικός - πταιπταιω , ὡς ὁ λέγω τάτος ἐναντίος ὁ ἐναντίος ἴαμα , διά ὁ μή περί ὁ ὡσαύτως ἔχω ἀεί καταγίγνομαι · πρῶτος μέν γάρ οὐδέ πᾶς ὁ νοσέω - Μάτων ἴαμα εἰμί · τίς γάρ , ἐάν ὁ νόσος ὀλέθριος εἰμί ; ἄλλως τε εἰμί ὅτε οὖον ὁ ἐναντίος προσάγω , ἀλλά ὁ ὅμοιος , ὡς ἐπί ὁ κατά συμβεβηκός · πολλάκις γάρ ψυχρός ὕδωρ ἐπιχέω ἀτονέω ἤδη θερμότης ἀνακαλέω . πᾶς τοίνυν ὁ ἐπιστήμη καί τέχνη ὁ φιλοσοφία ὁ ἀρχή δίδωμι · ὁ μέν γάρ γεωμετρία ὁ καθολικός λόγος ( φιλόσοφος γάρ ὁ καθόλου ζητέω ) , ἄλλως τε ὁ γεωμέτρης ὁ σημεῖον ἀμερής λαμβάνω καί ὁ μέγεθος ἐπί ἤπειρος διαιρέω καί οὗτος ἀναπόδεικτος ὁ ἀρχή χράομαι , ὁ δέ φιλόσοφος οὗτος δείκνυμι . ἐπεί γάρ ὕω πᾶς ὁ περατόω ὁ περατουμενοω λείπω εἷς διάστασις · ὁ γάρ σῶμα τρεῖς ἔχω διάστασις περατόω ὑπό ὁ ἐπιφάνεια , ὅστις ἔχω δύο διάστασις , μῆκος καί πλάτος ( βάθος γάρ οὐ ἔχω οἶς λείπω ὁ σῶμα ) , ὁ δέ ἐπιφάνεια δύο ἔχω διάστασις περατόω ὑπό ὁ γραμμή , ὅστις εἷς ἔχω διάστασις ὁ μῆκος μόνος , ὁ δέ γραμμή περατόω ὑπό ὁ σημεῖον , ὅς δῆλος ὅτι οὐ ἔχω οὐδείς διάσιος , ἀλλά εἰμί ἀμερής , εἰμί γε , ὡς εἴρη - ὁ , πᾶς πέρας ὁ περατουμενοω λείπω εἷς διάστασις . ὅτι δέ καί πᾶς μέγεθος - ἐπί ἄπειρος2 εἰς · τίς διαιρετός , δείκνυμι λαμβάνω , ὅτι ὁ τομή κατά σημεῖον γίγνομαι , ὅσπερ οὖον συντίθημι οὐδέ ποιέω σῶμα . οὐκοῦν ὁ σῶμα τρεῖς ἔχω διάστασις κατά σημεῖον διαιρέω , οὐδείς γάρ ἀφαιρέω ὁ διαίρεσις ὁ σῶμα πλήν ὁ ποσός ὁ μέγεθος , ὁ δέ ἵημι ἔχω διάστασις οὐ ἀφαιρέω · οὐκοῦν ὁ λόγος ὁ σῶλος ἐπιδέχομαι ὁ εἰς ἤπειρος τομή · εἰμί δέ ἐγώ ἀδύνατος εἰμί διά ὁ συμφύω ἀσθένεια ἀνύω , οὖον διά οὗτος ἀναιρέω . ὁ δέ ἰατρικός ὁ τέσσαρες στοιχεῖον · ὁ γάρ φιλόσοφος ἀποδείκνυμι τέσσαρες εἰμί ὁ ἐν γένεσις σῶμα ὁ στοιχεῖον , οὗτος δή ὁ πολυθρύλλητος , καί οὔτε πλείων οὔτε μικρός , ἐκεῖνος ὁμολογέω οὗτος λαμβάνω ἐκ οὗτος προσεχής στοιχεῖον ὁ χέω οὗτος λαμβάνω . ἔτι μήv καί ῥητορικός φιλοσοφία ὁ ἀρχή δίδωμι · ἀνάλογος γάρ ὁ τε ἐπαγωγή καί ὁ συλλογισμός ὁ παράδειγμα καί ὁ ἐνθύμημα ὁ ῥήτωρ λαμβάνω · ὥσπερ γάρ ὁ συλλογισμός ἀληθής εἰμί , ἐπεί ὁ ἀναγκαῖος ἔχω , οὕτως καί ὁ ἐνθύμημα ἀληθής βούλομαι εἰμί , εἷς μέντοι πρότασις ὁ συλλογισμός λείπω , ὅθεν καί συλλογισμός ἀτελής λέγω . συλλογισμός δέ εἰμί λόγος ἐν ὅς τίθημι τις ἕτερος τίς ὁ κεῖμαι ἐκ ἀνάγκη συμβαίνω ὁ οὗτος εἰμί . ὁ αὐτός δέ τρόπος ἀναλογέω καί ὁ ἐπαγωγή ὁ παράδειγμα · ὥσπερ γάρ ἐκεῖνος ὁ ὡς ἐπί ὁ πολύς ἔχω καί ὁ εἰκός , οὖον πάντως δέ ὁ ἀληθής , οὗτος καί ὁ παράδειγμα . διαφέρω δέ καί οὗτος ἀλλήλων , ὅτι ὁ μέν ἐπαγωγή λόγος εἰμί ἀπό ὁ μερικός ὁ καθόλου πιστόω , ὁ δέ παράδειγμα ἀπό ὁ μερικός ὁ ἐπί μέρος πιστόω . καί ὁ ἐπιχείρημα δέ ἐκεῖθεν λαμβάνω · περί γάρ τοπικός ὁ Ἀριστοτέλης ἐν ὁ λογικός διαλέγω καί ὅλως ῥητορικός τέχνη πραγματεύομαι . οὐκοῦν καί ὁ ῥητορικός παρά φιλοσοφία ὁ ἀρχή λαμβάνω , ἄλλως τε καί ὁ ῥήτωρ χράομαι ὁ καλός καί ὁ Δίκαιος καί ὁ συμφέρω οὐ εἰδοί ποῦ ποτός θεωρέω ὁ Δίκαιος , οὐδέ εἰμί αὐτός εἰμί ὁ συμφέρω · εἰμί γάρ ὅπου εἰς αὐτός αὐτός κομίζω ὁ Δίκαιος , εἰμί δέ ὅτε καί διαιρέω αὐτός καί ἐναντίος τίθημι · δείκνυμι δέ ὅτι οὗτος εἰμί καί ἀντιστρέφω . καί γραμματικός δέ ὁμοίως · περί γάρ τόνος καί χρόνος καταγίγνομαι , ὅσπερ εἰμί μουσικός , ὁ δέ μουσική φιλοσοφία εἰμί μέρος . οὖον μόνος δέ ὁ λογικός τέχνη καί ἐπιστήμη δήω φιλοσοφία ἀλλά καί ὁ βάναυσος λέγω τέχνη . ὁ γοῦν αἰκοδόμος μος ὁ κάθετος χράω πρός ὁ διακρίνω , εἴτε ὄρθιος εἰμί ὁ τοῖχος ἢ οὖον , τίς μέντοι ὁ κάθετος οὐκέτι οἶδα . ὁ μέντοι φιλόσοφος οἶδα εὐθύς ὁ αἴτιος · εἴρω γάρ ὅτι πᾶς ὁ βάρος αὐτοφυής ἐπί ὁ κέντρον ὁρμάω , ὅθεν πρός ὀρθός γωνία πανταχόθεν ὁ βάρος καταφέρω , ὁ δέ ὀρθός γωνία απαρέγκλιτος εἰμί . καί ὁ τέκτων δέ πρός ὁ εὐθύς ποιέω ὁ ξύλον ὁ στάθμη χράομαι · τίς μέντοι ὁ εἷς εὐθύς φύσις , οὐκέτι οἶδα . ὁ δέ γεωμετρία μέρος τίς εἰμί καί αὐτός φιλοσοφία εἴρω · εὐθύς γάρ εἰμί ὅστις ἐκ ἴσος ὁ ἐπί ἑαυτοῦ σημεῖον κεῖμαι . ὁμοίως δέ καί πᾶς ὁ ἄλλος ἐπιστήμη καί τέχνη ἀπό φιλοσοφία ὁ ἀρχή ἔχω εἰμί εὑρίσκω . εἰμί ἐν ὁ φιλοσοφία τέχνη τέχνη καί ἐπιστήμη ἐπιστήμη . ὁ μέντοι Πυθαγόρας φημί “ φιλοσοφία εἰμί φίλιος σοφία ” πρῶτος ὁ παρά ὁ παλαιός ἐφίστημι ἁμάρτημα . ἐπεί γάρ ἐκεῖνος σοφός ὀνομάζω ὁ ὁστισοῦν μέτειμι1 τέχνη , ὅς εἷς εἰμί καί Ἀρχίλοχος λέγω τρίαινα ἐσθλός καί κυβερνήτης σοφός , καί ὁ ποιητής ἐπεί σοφός ἀραρίσκω τέκτων καί εὕω εἰδοί σοφία ὑποθημοσύνη Ἀθήνη , μεθίστημι ὁ προσηγορία οὗτος ἐπί ὁ θεός ὡς μόνος ἐκεῖνος παλέω σοφός , ὁ θεός φημί , σοφία τε καί ὁ ὁ εἰμί ἀίδιος ἔχω γνῶσις . ὁράω δέ ὁ μέν ἐπί ῥητορική ἰός δέ ἐπί γραμματικός ὁ δέ ἐπί ὁ ὁ φυσικός ζήτησις τρέχω , ἄλλος δέ αὖος πάλιν ἐπί ἕτερος , προσάγω ὁ ὁ ὁ φυσικός θεωρία ἀσκέω φιλόσοφος οἱονεί φιλέω ὁ σοφός , ὅσπερ ἀξιόω καλέω ὁ θεός , ὁ δέ οὗτος γνῶσις φιλοσοφία ἀνάλογος ὁ φίλιος ὁ σοφία · σοφία γάρ , ὡς ἤδη εἴρω , ὁ ὁ θεός γνῶσις ὀνομάζω . οὗτος Πυθαγόρας . εἰμί δέ καί ἄλλος ὁ φιλοσοφία ὁρισμός , ἀρκέω δέ καί οὗτος . ἐπεί δέ ἐν πρᾶγμα ἢ διαιρετός εἰμί ἢ ἀδιαίρετος , ἀνάγκη καί ἐγώ εἶπον , πότερος ὁ φιλοσοφία διαιρετός ἢ οὖον . πρό δέ οὗτος δίκαιος εἰμί εἶπον , τίς ὅλως εἰμί διαίρεσις καί τίς ἐπιδιαίρεσις καί τίς ὑποδιαίρεσις · ὁ γάρ περί διαίρεσις διαλέγω χρή πρότερος εἶπον ὅς τίς ποτός εἰμί οὗτος ἕκαστος . εἰμί μέν οὖν διαίρεσις ὁ κατά πρῶτος ἐπιβολή τομή ὁ πρᾶγμα , ἐπιδιαίρεσις δέ ὁ κατά δύο ἐπιβολή τομή ὁ αὐτός πρᾶγμα , οἷος κατά πρῶτος ἐπιβολή τέμνω ὁ ζῷον εἰς λογικός καί ἄλογος οὗτος διαίρεσις ) , κατά δύο δέ ἐπιβολή ὁ αὐτός εἰς θνητός καί ἀθά . νάω ( οὗτος εἰμί ἐπιδιαίρεσις ) · μόνος δέ ὁ τάξις διαφέρω ἀλλήλων . ὑποδιαίρεσις δέ εἰμί ὁ ὁ διαιρέω ἤδη πρᾶγμα ὁ μέρος ἤτοι ὁ εἶδος τομή εἶδος δέ λέγω νῦν ὁ ὑπάλληλος ) , οἷος ὅτι ὁ ἐπουράνιος ὁ μέν εἰμί ἀπλανής ὁ δέ πλανάω · ὁ γάρ ἐπουράνιος εἶδος εἄν ὁ ζῷον , οὗτος δέ ὑποδιαιρέω εἰς τε ὁ ἀπλανής καί ὁ πλανάω . διδάσκω ἐν ἐγώ τίς εἰμί διαίρεσις , τίς ἐπιδιαίρεσις καί τίς ὑποδιαίρεσις , ἀκόλουθος καί περί ὁ ἐν ὁ φιλοσοφία διαίρεσις λέγω . [ διαιρέω γάρ , ὡς ἄνω2 διαιρέω εἰμί , κατά μέν τις εἰς δύο , κατά δέ ἕτερος εἰς τρεῖς · τις γάρ εἰς τρεῖς διαιρέω ὁ φιλοσοφία , εἰς θεωρητικός καί πρακτικός καί λογικός . εἰμί δέ οὕτως ἔχω ἢ μή , ἐπισκέπτομαι . ἰστέον ὅτι ὁ διαίρεσις ὁ ἀλήθεια ὁ θεολογικός πρότερος εἰμί · ἀρχή γάρ πᾶς ὁ θεῖον . διό καί οὐ ἄκαιρος ὁ παλαιός οὗτος προτίθημι . ὁ δέ φυσιολογικός ὡς μέν πρός ἐγώ πρῶτος ( οὖον γάρ ἄν γιγνώσκω ὁ νοητός οὐσία πρό ὁ αἰσθητός ) , ὡς δέ πρός ὁ ἀληθής ἔσχατος · ἔσχατος γάρ οὐσία ὁ ἔνυλος , διό καί ὁ ἔσχατος λαμβάνω τάξις . μέσος δέ οὗτος ὁ μαθηματικός , ἐπεί καί κατά φύσις μέσος ἔχω τάξις . οὗτος δέ τις ὁ πάλαι προτάσσω ὁ φυσιολογικός , ὁ μέν κατά Πλάτων , ἵνα , φημί , ὁ ἰδέα ἐν ὁ Ψυχή ἤδη ἀπόκειμαι ἐπιγιγνώσκω ἤτοι ἀναμιμνήσκω ὁ ἐν ὁ κατά ἕκαστος θεωρέω , ὁδός τις ἢ κλῖμαξ ὁ μαθηματικός χράω · ὁ δέ κατά Ἀριστοτέλης βούλομαι ἡμέτερος ἐθίζω ἀπό ὁ ἔνυλος οὐσία γιγνώσκω ὁ νοητός , ὅστις εἰμί μέν ἀόρατος , πλείων δέ ἔχω καί ἐναργής ὁ ὑπόστασις ἢ κατά ὁ ὕλη · καί γάρ ἐνταῦθα ὁ γραμμή ὁ ἐν ὁ ὕλη μανθάνω , οὐ ὅπως ὁ ὕλη ἢ ὁ κηρός ὁ ὁ χαλκός γιγνώσκω , ἀλλά ἵνα ἀποσυλάω αὐτός ἀποτίθημι εἰς ὁ νόος , ἔνθα βέβαιος ὁράω αὐτός ὁ ὑπόστασις · ὅτι δέ οὖον κοινωνέω ὁ κῆρ κατά ὁ οὐσία ὁ σχῆμα οἷος ὁ γραμμή ἢ ὁ τρίγωνος , αὐτόθεν δῆλος · αὐτίκα γοῦν τρίγωνος σχῆμα μεταβάλλω ἀφαιρέω ὁ εἷς πλευρά οὖον συμμεταβάλλω ὁ κῆρ , καίτοι εἰμί κοινωνέω κατά ὁ οὐσία , ἐσθίω συμμεταβάλλω ] . διαιρέω οὖν ὁ φιλοσοφία ὡς ἤδη εἴρω ] εἰς ὁ θεωρητικός καί πρακτικός . ἄξιος δέ ζητέω , διά ὅς αἴτιος εἰς δύο καί διά τίς εἰς οὗτος διαιρέω καί μήτε εἰς πλείων μήτε εἰς μικρός . καί εἰς μικρός μέν ἀδύνατος εἰμί ποιέω ὁ διαίρεσις · οὐδέ γάρ εἄν ὁ εἷς εἰς εἷς διαιρέω . διά τίς οὖν μή εἰς πλείων ἀλλά εἰς δύο ; οὗτος δέ αἰτία δύο εἰμί . ἐπεί γάρ λέγω ὁ φιλοσοφία ὁμοίωσις θεός εἰμί , ὁ δέ θεός δισσός ἔχω ὁ ἐνέργεια , ὁ μέν γνωστικός πᾶς ὁ εἰμί , ὁ οεʹ προνοητικός ἐγώ ὁ καταδεής , εἰκότως ὁ φιλοσοφία διαιρέω εἰς ὁ θεωρητικός καί πρακτικός · διά γάρ ὁ θεωρητικός γιγνώσκω ὁ εἰμί , διά δέ ὁ πρακτικός προνοέω ὁ καταδεής , καί οὕτως ἐξομοιόω ἑαυτοῦ ὁ θεός . πάλιν δέ ὁ ἡμέτερος Ψυχή δισσός ὁ ἐνέργεια , ὁ μέν γνωστικός οἷος νόος διάνοια δόξα φαντασία καί αἴσθησις , ὁ δέ ζετικαὶ καί ὀρεκτικός οἷος βούλησις θυμός ἐπιθυμία . ὁ οὖν φιλόσοφος πᾶς ὁ ὁ Ψυχή μέρος βούλομαι κοσμέω καί εἰς τελέω ἄγω · διά οὖν ὁ θεωρητικός τελειόω ὁ ἐν ἐγώ γνωστικός , διά δέ ὁ πρακτικός ὁ ζωτικός . εἰκότως οὖν ὁ φιλοσοφία εἰς δύο διαιρέω , εἰς τε θεωρητικός καί πρακτικός . πάλιν ὁ θεωρητικός διαιρέω εἰς θεολογικός μαθηματικός καί φυσιολογικός . εἰκότως καί οὗτος · ἐπεί γάρ πᾶς ὁ εἰμί βούλομαι θεωρέω ὁ φιλόσοφος , ὁ δέ εἰμί πᾶς τρεῖς εἰμί τάξις · ὁ μέν γάρ ὁ πρᾶγμα παντάπασι εἰμί χωριστός ὁ ὅλος καί ὁ ὑπόστασις καί ὁ περί αὐτός ἐπίνοια , οἷος εἰμί ὁ θεῖον , ὁ δέ παντάπασι ἀχώριστος ὁ ὕλη καί ὁ ὑπόστασις καί ὁ περί αὐτός ἐπίνοια , οἷος εἰμί ὁ φυσικός καί ἔνυλος εἶδος , ξύλον καί ὀστέον καί σάρξ καί πᾶς ἁπλόος ὁ σῶμα οὗτος δέ φυσικός καλέω ὡς ὑπό φύσις δημιουργέω προσεχῶς ) , ὁ δέ μέσος οὗτος εἰμί κατά τίς μέν εἰμί χωριστός κατά τίς δέ ἀχώριστος , οἷος εἰμί ὁ μαθηματικός · κύκλος γάρ καί τρίγωνος καί ὁ τοιοῦτος κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι δίχα ὕλη τις οὖον δύναμαι καί κατά οὗτος ἀχώριστος εἰμί ὁ ὕλη , ἐπεί δέ θεάομαι κύκλος ξύλινος καί χάλκεος καί λίθινος ἀναμάσσω αὐτός ὁ κύκλος ὁ εἶδος ἐν ὁ διάνοια καί ἔχω παρά ἑαυτοῦ δίχα ὁ ὕλη ὥσπερ εἰμί κηρός λαμβάνω ὁ ἐκτύπωμα ὅς δακτύλιος μή προσλαμβάνω τίς ὁ ὑλίζω ) , κατά οὗτος χωριστής εἰμί ὁ ὕλη , καθό ὁ ἐπίνοια χωρίζω . ὁ ἐν εἰμί ὁ μέν εἰμί παντάπασι χωριστός ὁ οεʹ παντάπασι ἀχώριστος ὁ δέ καὶ τίς μέν χωριστός κατά τίς δέ ἀχώριστος · ὁ οὖν θεωρητικός διαωειος εἰς θεολογικός μαθηματικός καί φυσιολογικός . ὁ μέν οὖν παντάπασι χωριστός ἀπονέμω ὁ θεολογικός μέρος , ὁ δέ παντάπασι ἀχώριστος ὁ φυσιολογικός , ὁ δέ κατά τίς μέν χωριστός κατά τίς δέ ἀχώριστος ὁ μαθηματικός . ὅτι δέ ὁ μέν ἔνυλος εἶδος παντάπασι ἀχώριστος εἰμί ὁ ὕλη ὁ δέ μαθηματικός · χωριστής , δῆλος καί ἐκ ὁ ὁρισμός · κύκλος γάρ ὁρίζω οὐδείς ὕλη παραλαμβάνω λέγω ‘ κύκλος εἰμί σχῆμα ἐπίπεδος ὑπό εἷς γραμμή περιέχω , πρός ὅς ἀπό ἕνος σημεῖον ὁ ἐντός ὁ σχῆμα κεῖμαι πᾶς ὁ προσπίπτω εὐθύς πρός ὁ ὁ κύκλος περιφέρεια Ἴσαι ἀλλήλων εἰσέρχομαι . οἶκος δέ ὁρίζω ἄνευ ὕλη ἀδυνατέω ὁρίζω · φημί οὖν εἰμί εἰμί σκέπασμα κωλυτικός ὄμβρος καί καῦμα ἐκ λίθος καί ξυλόω . εἰμί γάρ μή προστίθημι ὁ ὕλη , δυνατός καί σκηνή καί ἕτερος τοιοῦτος νοέω σκέπη . μέσος δέ εἰμί ὁ μαθηματικός εἰκότως · ἐπεί γάρ οὖον δύναμαι ἀμέσως ἀπό ὁ φυσικός ἐπί ὁ θεῖον ἀνάγω καί ἀπό ὁ παντάπασι ἀχώριστος ὁ ὕλη ἐπί ὁ παντάπασι χωριστής , ὁδεύω διά ὁ μάθημα , ὁ κατά τίς μέν χωριστής κατά τίς δέ ἀχώριστος . διά οὗτος γάρ καί μάθημα λέγω , ὅτι δεῖ αὐτός μανθάνω καί ἐθίζω νοέω ἀσώματος ἀνάγω ἐπί ὁ θεῖον . καί γάρ ὁ θεῖος1 φημί Πλωτῖνος · “ παραδοτέος ὁ νέος ὁ μάθημα πρός συνεθισμός ὁ ἀσώματος φύσις ” . ἐάν γάρ βούλομαι εὐθύς ἀπό ὁ φυσιολογικός ἐπί θεολογία ἀμέσως ἑαυτοῦ ἀνάγω , τυφλώττω , καθάπερ ὁ ἐκ σκοτεινός οἶκος εἰς πεφωτισμένος ἀμέσως εἰσέρχομαι · δεῖ γάρ πρότερος ἐν οἶκος διατρίβω σύμμετρος ἔχω φάος , εἶτα οὕτως ἔρχομαι εἰς ὁ φωτεινός . οὔτως οὖν μείης ὁ φυσικός δεῖ διατρίβω ἐν ἰός μάθημα ἀνάγω ἐπί θεολογία · κλῖμαξ γάρ τις καί γέφυρα εἰμί . ὁ μάθημα κοινωνέω μέν ὁ φυσικός καθό ἀχώριστος ὁ δέ θεῖον καθό χωριστός . καί ὁ φυσιολογικός μέν οὖν καί ὁ θεολογικός ὑποδιαίρεσις τις ἐπιδέχομαι , ἀλλά ὁ μέν οὗτος υποδιαίρεση ὡς ἀσύμμετρος εἰμί εἰσγωγικαῖς ἀκοή σιωπάω , ὁ δέ μαθηματικός διαιρέω εἰς τέσσαρες , εἰς γεωμετρία καί ἀστρονομία καί μουσική καί ἀριθμητικός . καί ὁ μέν ἀριθμητικός ὁ ἀριθμός ἐπισκέπτομαι εἰμί δέ θεῖον ὁ ἀριθμητικός θεώρημα · οὖον γάρ ὁ λέγω ἀριθμός παρά ὁ ἰδιώτης , κατά ὅς απαριθμώ , θεωρέω ὁ ἀριθμητικός , ἀλλά ὁ εἶδος ὁ ἀριθμός ὁποῖος σχέσις ἔχω πρός ἀλλήλων , οἷος ὁ ἓξ πρός ὁ τρεῖς ὁ διπλάσιος ἔχω λόγος καί ὁ ἐννέα πρός ὁ ἓξ ὁ ἡμιόλιος . ἔτι γε μήv καί ὁ γένεσις ὁ ἀριθμός ὁ τε ἄρτιος καί ὁ περισσός καί ὁ περισσάρτιος καί ἄλλος πολύς ὁ τοιοῦτος ἐπισκέπω ) , ὁ δέ γεωμετρία ὁ μέγεθος καί ὁ ἄκημα , ὁ δέ μουσική ὁ ὁ χορδή συμφωνία . ἐπιτηδεύω δέ καί τις μέλος κοιμίζω μέν ὁ ὁ Ψυχή πάθος , διεγείρω δέ αὐτός ἐπί ἀρετή . ὅτι δέ οὗτος οὕτως ἔχω , δηλόω ὁ ἔτι σῴζω ἴχνος καί οἷος ἀπόπτωσις ὁ μουσικός · ἀκούω γοῦν σάλπιγξ θυμικός διατίθημι καί διά οὗτος ἐν ὁ πόλεμος ὁ σάλπιγξ ἐπιτηδεύω ) , ἀκούω δέ θεατρικός μέλος ἔκλυτος διάκειμαι ὁ Ψυχή . φέρω δέ καί ἱστορία τοιοῦτος , ὅτι ὁ Πυθαγόρας ὁράω τις νέος αὐλητρίς ἔκλυτος μέλος αὐλέω ἕπω κελεύω αὐτός στρέφω ὁ αὐλός αὐλέω , καί οὗτος γίγνομαι παύω ὁ νέος ὁ ἐπιθυμία · ὥστε οὖον δεῖ ἀπιστέω ὁ λέγω περί ὁ θεῖος μουσικός . διά οὗτος καί ὁ θεῖος Πλάτος παρακελεύομαι ὁ νέος καί διά μουσικός καί διά γυμναστικός εἶμι , ἵνα διά μέν ὁ μουσικός . ὁ ψυχή ἐπικοσμέω , διά δέ ὁ γυμνάσιον ὁ σῶμα . ὁ δέ ἀστρονομία καταγίγνομαι περί ὁ ἐποχή ὁ ἀστήρ . Ζεύς τίς δέ εἰς τέσσαρες διαιρέω ὁ μαθηματικός καί μή εἰς πλείων ἢ εἰς μικρός , νυνί λέγω . ἰστέον ὅτι ὁ μαθηματικός περί ὁ ποσός καταγίγνομαι . ὁ δέ πόσος ὁ μέν εἰμί συνεχής , ὁ δέ διορίζω . οιαιρεω δέ οὗτος ἕκαστος εἰς δύο · ὁ μέν συνεχής εἰς τε ὁ κινητός καί ὁ ἀκίνητος ὁ κινητής πάλιν ὁ μέν ἀεικίνητος ὁ δέ οὐ ἀεικίνητος ) , ὁ δέ διορίζω ποσός εἰς ὁ κατά ἑαυτοῦ καί ὁ πρός τίς . ποσός συνεχής ἐν θέσις ἀκίνητος εἰμί ὁ γῆ , περί ὅς καταγίγνομαι ὁ γεωμετρία · εἰμί οὖν ὁ γεωμετρία γνῶσις ποσός συνεχής ἀκίνητος ἐν θέσις . ποσός ἀεικίνητος εἰμί ὁ οὐρανός , περί ὅς καταγίγνομαι ὁ ἀστρονομία · καί εἰμί ὁ ἀστρονομία γνῶσις ποσός συνεχής ἀεικίνητος . καταγίγνομαι δέ ὁ ἀστρονομία καί ὁ γεωμετρία περί ὁ συνεχής ποσός , συνεχής δέ εἰμί ὅς ὁ μόριον πρός τις κοινός ὅρος συνάπτω . λέγω δέ καί ὁ διορίζω ποσός ὁ μέν εἰμί κατά ἑαυτοῦ ὁ δέ πρός τίς · ποσός διορίζω κατά ἑαυτοῦ εἰμί ὁ ἀριθμός , ὅταν αὐτός κατά ἑαυτοῦ σκοπέω , οἷος ὁ ἀρτιάκις ἄρτιος ἢ ὁ περισσάρτιος ἀριθμός , καί μή ὁ πρός ἕτερος αὐτός σχέσις κατά ὁ συμβαίνω οὗτος γάρ μουσικός , καταγίγνομαι οὖν περί οὗτος ) , ποσός οὖν διορίζω κατά ἑαυτοῦ εἰμί ὁ ἀριθμός ἐπί ἑαυτοῦ σκοπέω . ὁ ἀριθμητικός οὖν εἰμί γνῶσις ποσός κατά ἑαυτοῦ διορίζω . ποσός δέ διορίζω μένω πρός ἕτερος εἰμί ὁ σχέσις ὁ πρός ἀλλήλων ὁ τόνος , περί ὅς ὁ ἁρμονία καταγίγνομαι , ὅς διά ἀριθμός γνωρίζω , περί ὅς καταγίγνομαι ὁ μουσικός . καί εἰμί ὁ μουσική γνῶσις ποσός διορίζω σχέσις ἔχω ἕτερος πρός ἕτερος · δείκνυμι οὖν ὅτι ὁ μουσική καί ὁ ἀριθμητικός περί ὁ διορίζω ποσός καταγίγνομαι . διορίζω δέ εἰμί ὅς ὁ μόριον κατά ἑαυτοῦ θεωρέω ὡς μή συνεφέλκω ἀλλήλων . εἰς πόσος μέν οὖν καί τίς ὁ θεωρητικός διαιρέω καί τίς ἔχω πέρας ; ἐκ ὁ εἴρω δῆλος . ἐπεί δέ καί ὁ πρακτικός μέρος ὁ φιλοσοφία εἴρω , ἀνάγκη καί οὗτος διαιρέω . διαιρέω τοίνυν ὁ πρακτικός εἰς τε ὁ ἠθικός καί οἰκονομικός καί πολιτικός . ὁ γάρ πράσσω τίς ἀγαθός ἢ εἰς ἑαυτοῦ πράσσω κοσμέω αὐτός ὁ ἦθος καί ὁ βίος καί λέγω ἠθικός , ἢ εἰς ὁ ἑαυτοῦ οἶκος καί λέγω οἰκονομικός , ἢ ὁ ὅλος κοσμέω πόλις καί λέγω πολιτικός . τις δέ φημί ὅτι ὁ Πολιτικὸς καί ἠθικός εἰμί καί οἰκονομικός ( ὅς γάρ πόλις ὅλος δύναμαι κοσμέω πολύς μᾶλλον καί ἑαυτοῦ καί ὁ οἶκος ) , καί εἰς αὐτός ἄγω ὁ πρακτικός ὁ πολιτικός . πρός ὅς εἴρω ὅτι πολύς τις κενοδοξία νικάω ὁ μέν πόλις κοσμέω , ἑαυτοῦ δέ καταφρονέω . ὥστε διαιρέω ὁ εἴρω τρεῖς ὁ πρακτικός ἰόω ἀπό ἀλλήλων . οὗτος δέ ἕκαστος διαιρέω εἰς τε ὁ νομοθετικός καί δικαστικός · ὁ γάρ Πολιτικὸς φιλόσοφος ἢ νόμος τίθημι , κατά ὅς δεῖ ζῶ ὁ ἐν ὁ πόλις , ἢ δικάζω κάλη ὁ μέν γέρας ἀξιόω ὁ δέ παρατρέπω τίς ὁ κεῖμαι νόμος κολάζω . οἶδα δέ χρή ὅτι καί ἐν ὁ οἰκονομικός θεωρέω ὁ νομοθετέω καί δικάζω · καί γάρ ἐν ὁ οἶκος νόμος τίθημι καί δικάζω ὁ οἰκέτης ἢ υἱός ὁ παραβαίνω . οὖον μόνος δέ ἐν ὁ οἰκονομικός οὗτος θεωρέω , ἀλλά καί ἐν ὁ ἠθικός . καί γάρ καί ὁ ἠθικός νόμος τίθημι ἑαυτοῦ , ὅταν λέγω κρατέω δέ ἐθίζω ὅδε · γαστήρ μέν πρῶτος καί ὕπνος καί φιλότης , καί πάλιν ὁπόταν Ἰσοκράτης λέγω “ ὁ μέν θεός φοβέω , ὁ δέ γονεύς τιμάω , ὁ δέ φίλος αἰσχύνω ” . οὗτος γάρ ἠθικός λόγος τε καί νόμος ὑπάρχω . καί δικάζω δέ ἑαυτοῦ ὅτε φημί μηδέ ὕπνος μαλακός ἐπί ὄμμα προσδέχομαι , πρίν ὁ ἡμερινός ἔργον τρίς ἕκαστος ἐπέρχομαι · πῇ παραβαίνω ; τίς δέ ῥέζω ; τίς ἐγώ δήω οὐ τελέω ; ἄρχω δέ ἀπό πρῶτος ἐπέξειμι , ἀτάρ ἔπειτα αἰσχρός μέν ἐκπράσσω ἐπιπλήσσω , χρηστός δέ τέρπω . καί περί μέν ὁ οἰκονομικός καί πολιτικός καί κατά ὁ οἰκέω καιρός εἴρω . νυνί δέ περί ὁ ὁ ἠθικός διαίρεσις δεῖ εἶπον , καί πρότερος γε τίς εἰμί ἦθος . ἦθος τοίνυν εἰμί ἄνθρωπος κόσμος , κόσμος δέ ὁ ἕκαστος τελειότης , ὅς διά ὁ ὁ ἄκρος στέρησις ἤγουν παρατήρησις κατορθόω ὁ τε ὑπεροχή καί ὁ ἔνδεια . ἀκοσμία γάρ ὅς τε πλεονασμός καί ὁ ἔλλειψις · καί γάρ εἶπον τις ἄκοσμος ὁ ἄνθρωπος ἐνδεής τις μόριον οἷος χείρ ἢ ἕτερος μόριον , εἶπον δέ ἄκοσμος πάλιν καί ὁ περισσεύω μόριον τις ὁ ἀνενδεής οἷος ἑξαδάκτυλος ὁ ἑξάχειρ , ὡς ὁ κατά Ἀπολλώνιος ὁ ποιητής Γίγας . οὐκοῦν ἀκοσμία ὅς τε ὑπεροχή καί ὁ ἔλλειψις , ὁ δέ ἀκοσμία ἀτελής εἰμί , ὁ γάρ ἐναντίος οὗτος ὁ κόσμος · τελειότης ἄρα ἐκ ὁ παρατήρησις εἰμί ὁ τε πλεονασμός καί ὁ ἔνδεια , ὅσπερ εἰμί ἀτέλεια · τελειότης γάρ ἐναντίος ἀτέλεια · ὁ δέ ἐναντίος διά ὁ ὁ ἐναντίος παρατήρησις κατορθόω . μανθάνω τοίνυν τίς εἰμί φιλοσοφία καί ποῖος ἑαυτοῦ ὁ μέρος . θεῖος τοίνυν εἰμί καί ἐφέτης , καί καλῶς περί αὐτός εἴρω ὅτι ‘ τοιοῦτος ἀγαθός οὔτε ἔρχομαι πρός ἄνθρωπος οὔτε ἥκω ποτέω . τοσοῦτος μέν κοινῶς ὑπέρ φιλοσοφία εἴρω · ἴδιος δέ περί ὁ πρόκειμαι βιβλίον λέγω οὗτος . ἔρομαι ὅστις φιλοσοφία γνῶσις ὁ εἰμί ἠΐ εἰμί εἰμί . ζητέω οὖν ὁ φιλόσοφος , τίς εἄν τρόπος γίγνομαι ὁ εἰμί ἐπιστήμων . καί ἐπεί ὁράω ὁ κατά μέρος γεννητός καί φθαρτός εἰμί , ἔτι δέ καί ἤπειρος , ὁ δέ ἐπιστήμη ἀίδιος τε καί περαίνω εἰμί γνῶσις ὁ γάρ γνωστός βούλομαι ὑπό ὁ γνῶσις περιλαμβάνω , ὁ δέ ἤπειρος ἀπερίληπτος ) , ἀνάγω ἑαυτοῦ ἀπό ὁ κατά μέρος ἐπί ὁ καθόλου ἀίδιος εἰμί καί περαίνω . ὡς γάρ φημί ὁ θεῖος Πλάτων , ἐπιστήμη εἴρω παρά ὁ ἐπί στάσις ἐγώ καί ὅρος τις ἄγω ὁ πραγματώνω . οὗτος δέ πορίζω διά ὁ εἰς ὁ καθόλου ἀναὸρμῆς . ἀνατρέχω οὖν ἀπό ὁ κατά μέρος ἄνθρωπος ἐπί ὁ καθόλου ἄνθρωπος · οὖον προτίθημι γάρ ὁ φιλόσοφος πόσος εἰμί ἐν ὁ κόσμος ἄνθρωπος γιγνώσκω , ἀλλά τίς ὁ φύσις ὁ ἄνθρωπος , ὅτι ζῷον λογικός θνητός εἰμί · ὁ γάρ οὗτος γιγνώσκω εἶμι καί πᾶς ὁ ἐν ὁ κόσμος ἄνθρωπος καί ὁ ἤδη γίγνομαι καί ὁ αὖθις εἰμί . οὕτως οὖν ἀπό ὁ κατά μέρος ἄνθρωπος ἀνάγω ἑαυτοῦ εἰς τις κοινότης ὁ ὁ ἄνθρωπος , πάλιν ἀπό ὁ κατά μέρος ἵππος ἐπί τις κοινότης ὁ ὁ ἵππος περιεκτικός πᾶς ὁ κατά μέρος , ἐρῶ ὅτι ἵππος εἰμί ζῷον τετράπους χρεμετιστικός · οὖον γάρ ὁ κατά μέρος ἵππος βούλομαι γιγνώσκω ὁ φιλόσοφος , οἷος τίς εἰμί ὁ Ξάνθος καί τίς ὁ Βάλιος , ἀλλά τίς ὁ καθόλου ἵππος . ὁ γάρ καθόλου ἀεί ὡσαύτως ἔχω καί οὖον νῦν μέν οὕτως , αὖθις δέ ἑτέρως , ὥσπερ καί ὁ μερικός · ἄλλος γάρ φύσις ὁ ὁ Βαλίος ἵππος καί ἄλλος ὁ ὁ Ξάνθος , ὥσπερ ἄλλος φύσις Πλάτων καί ἄλλος Ἀλκιβιάδης , ὁ δέ καθόλου ἄνθρωπος καί ὁ καθόλου ἵππος ἀεί ὡσαύτως ἔχω · πᾶς γάρ ἵππος ζώιον εἰμί τετράπους χρεμετιστικός , καί πάλιν πᾶς ἄνθρωπος ζῷον λογικός θνητός . ὁμοίως καί ἐπί κύων καί ὁ ἄλλος εἶδος ὁ ζῷον . θεάομαι οὖν οὗτος ὁ εἶδος , εἰμί καί περαίνω , ἀλλά οὖν ὁ ἀνθρώπινος διάνοια ἀπερίληπτος οὐδέ γάρ θαυμαστός πολύς ἐγώ εἰμί ἄγνωστος ζῷον ) , ἀνάγω ἑαυτοῦ ἐπί τις κοινότης ὁ ὁ ζῷον περιεκτικός πᾶς ὁ κατά μέρος . καί γάρ ὁ ἄνθρωπος ζῷον καί ὁ ἵππος καί ὁ κύω καί ὁ ἄλλος καθό ζῷον οὐδείς διαφέρω · πᾶς γάρ οὐσία ἔμψυχος αἰσθητικός ὑπάρχω . ὁ ἐν γιγνώσκω πως τίς ποτός εἰμί ὁ ζῷον , γιγνώσκω εἰμί πᾶς ὁ ζῷον . πάλιν ἀπό ὅδε ὁ συκέα ἢ ὅδε ὁ ἄμπελος καί ὅδε ὁ πλάτανος καί ὅδε ὁ ἐλαία ἀνάγω ἑαυτοῦ ἐπί ὁ καθόλου συκέα καί ἄμπελος καί ἐλαία καί πλάτανος . πάλιν οὗτος ὁ τε καθόλου συκέα καί ἄμπελος καί ἐλαία καί ὁ ἄλλος ἐπί τίς κοινός γένος ἀνάγω ὁ φυτόν περιέχω ὁ κατά μέρος φυτός . ἔχω οὖν δύο κοινότης ὁ τε ὁ ζῷον καί ὁ φυτός . πάλιν ὁ τε ζῷον καί ὁ φυτόν ἀνάγω εἰς ὁ ἔμψυχος · καί γάρ ὁ φυτόν ἔμψυχος εἰμί · αὐξάνω γάρ καί τρέφω καί γεννάω ὅμοιος ἑαυτοῦ . ἐπεί δέ ὁ ἔμψυχος ἀντίκειμαι ὁ ἄψυχος , ἄψυχος δέ εἰμί ὁ μή μετέχω Ψυχή οἷος λίθος ξύλον καί ὅσος οὗτος παραπλήσιος πολύς δέ εἰμί οὗτος ἐν ὁ κατά μέρος καί ἤπειρος ) , διά οὗτος πάλιν ἀπό ὁ κατά μέρος λίθος ἀνάγω ἑαυτοῦ ἐπί ὁ καθόλου λίθος καί ἀπό | ὁ κατά μέρος ξύλον ἐπί ὁ καθόλου ξύλον καί ἀπό ὁ λοιπός ὁμοίως , καί ἀπό ὁ καθόλου λίθος καί ὁ καθόλου ξύλον ἐπί τίς κοινός γένος , ὁ ἄψυχος , ὅς περιέχω οὗτος πᾶς . ἔχω οὖν δύο κοινότης ὁ ἔμψυχος καί ὁ ἄψυχος . οὗτος πάλιν ἀνάγω ἐπί τίς κοινός γένος ὁ σῶμα , ὅς εἰμί τριχῆ διαστατός · καί λίθος δή καί ξύλον καί ἄνθρωπος καί πᾶς ἁπλόος ὅσος σῶμα εἰμί εἰς τρεῖς ἔχω διάστασις . πάλιν ἀπό Ψυχή καί ἄγγελος καί ὁ τοιοῦτος ἀνάγω ἑαυτοῦ ἐπί τις κοινότης ὁ ὁ ἀσώματος ἀντιπεπονθότως ὁ σῶμα ἔχω · ὁ μέν γάρ τριχῆ διαστατός εἰμί καί πάντῃ μεριστός , ὁ δέ παντελῶς ἀμερής τε καί ἀδιάστατος . ζητέω οὖν τίς εἰμί κοινός ἐν ἀμφότερος καί εὑρίσκω ὡς οὐσία εἰμί ἑκάτερος · καί γάρ ὁ σῶμα οὐσία εἰμί καί ὁ ἀσώματος οἷος ψυχή ἄγγελος θεός . ἔχω ἐν ἀνάγω ἑαυτοῦ ἐπί τίς κοινός γένος ὁ οὐσία ὁ ὁ οὐσία ὄνομα αὐθυπόστατος πρᾶγμα δηλόω . μανθάνω δέ ἄν ὁ λέγω ἐκ ὁ ἐναντίος · εἰμί τις ὁ πρᾶγμα ὁ μή δύναμαι αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι , ἀλλά ἐν ἄλλος ὁ εἰμί ἔχω , ὁ καί συμβεβηκός καλέω , λευκότης μελανία γλυκύτης καί ὁ τοιοῦτος · οὗτος γάρ αὐτός μέν κατά ἑαυτοῦ οὖον δύναμαι ὑφίστημι , ἀλλά πάντως ὁ λευκότης ἢ ἐν ψιμύθιον ἢ ἐν γάλα σῶμα εἰμί ὑφίστημι , ὁμοίως δέ καί ὁ 15 ἄλλος . ὅσος οὖν εἰμί αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι δύναμαι καί μή δήω πρός ὁ ὑφίστημι ἄλλος τις , οὐσία λέγω , οἷος ἄνθρωπος ψυχή λίθος καί ὅσος τοιοῦτος . ἀνέρχομαι οὖν , ὡς εἴρω , ἐπί τις κοινότης ὁ οὐσία . ἄρας οὖν πᾶς ὁ εἰμί ὁ οὐσία περιλαμβάνω , ἐπεί πᾶς ὁ εἰμί Ἐπιστήμων ὑπισχνέομαι εἰμί ὁ φιλόσοφος ; οὐδαμῶς . πάλιν γάρ εὑρίσκω δύο πού τις καί δέκα καί εἴκοσι , ὅσπερ ἀνάγω ἐπί τίς κοινός γένος ὁ ἀριθμός . πάλιν εὑρίσκω τίς μέγας καί μικρός καί οὗτος καλέω συνεχής . ἐπεί οὖν ὁ ἀριθμός καί ὁ συνηχέω κοινωνέω ἀλλήλων , καθό ποσός εἰμί ( ποσός γάρ ἑκάτερος ) , ἀνάγω οὗτος ἐπί ὁ καθόλου ποσός . ἔχω οὖν κοινότης δύο περιεκτικός πρᾶγμα πολύς ὁ οὐσία καί ὁ ποσός . πάλιν εἰμί τίς λευκός καί πολύς ὁ Καία μέρος λευκότητα · ὁ γάρ λευκός ἢ ἐν ψιμύθιον εἰμί ἢ ἐν χιών ἢ ἐν κύκνος · οὗτος οὖν πᾶς ὑπό ὁ αὐτός ἁπλόος λευκός ἀνάγω . ὡσαύτως δέ καί ὁ μέλας καί ὁ φαιός . καί ὁ τοιοῦτος ἀνάγω ὑπό ὁ χρῶμα . εἰμί δέ πάλιν γλυκύς πικρός θερμός ψυχρός . οὗτος οὖν πᾶς ὁ ἀπαριθμέω ὁ χρῶμα ὁ γλυκύς ὁ θερμός . καί ὁ παραπλήσιος πᾶς ἀνάγω ὑπό τίς κοινός γένος ὁ ποιός . ποιός δέ εἰμί ἀπό ὅς παρώνυμος ὁ μετέχω ὀνομάζω · ἀπό γάρ ὁ λευκότης λέγω λευκός καί ἀπό ὁ γραμματικός λέγω γραμματικός . πάλιν εἰμί τίς δεξιός ἀριστερός διπλάσιος ἥμισυς , καί οὗτος πᾶς ἀνάγω ὑπό τίς κοινός γένος ὁ πρός τίς , ὅς εἰμί σχέσις ἕτερος πρός ἕτερος . πάλιν δέ εἰμί τίς ὁ ἐν ὁ Λύκειον εἰμί ἢ ἐν ἀγορά καί ὅσος τοιοῦτος , ὅσπερ ἀνίημι . γος ὑπό ὁ ποῦ , ὅσπερ εἰμί τόπος σημαντικός . πάλιν εἰμί τίς χθές πέρυσι αὔριον καί ὅσος τοιοῦτος , ὅσπερ ἀνάγω ὑπό ὁ ποτός , ὅσπερ εἰμί χρόνος σημαντικός . πάλιν εἰμί τίς ὁ ἀνάκειμαι ὁ ἵστημι ὁ κάθημαι , ὅσπερ ἀνάγω ὑπό ὁ κεῖμαι · κεῖμαι δέ εἰμί ὁ τοιόσδε θέσις ὁ σός · μάτος . πάλιν δέ ὑποδέω ὁπλίζω δακτύλιος φέρω · ὁ τοιοῦτος ἀνάγω ὑπό ὁ ἔχω · ἔχω γάρ εἰμί οὐσία περί οὐσία περίθεσις . πάλιν εἰμί τίς τύπτω θερμαίνω ψύχω · ὁ τοιοῦτος ἀνάγω ὑπό ὁ ποιέω · ποιέω δέ εἰμί ὁ δράω περί τίς . πάλιν θεάομαι τις λευκαίνω τύπτω ἀνάγω οὗτος ὑπό ὁ πάσχω , ὅσπερ εἰμί ἀλλοιόω ὑπό ἕτερος . ἔχω οὖν δέκα τοιοῦτος κοινότης · οὐσία ποσός ποιός πρός τίς ποῦ ποτέ κεῖμαι ἔχω ποιέω πάσχω . ἕκαστος οὖν ὁ εἰμί πᾶς ὑπό εἷς οὗτος τελέω ὁ κοινότης . οὗτος δέ καλέω κατηγορία ὡς κατά τίνω ὁ ὑπό αὐτός τελέω ἀγορεύω καί λέγω . περι οὗτος οὖν ὁ δέκα κατηγορία ὁ Ἀριστοτέλης γράφω βιβλίον καί μιμνήσκω ἐν ὁ διδασκαλία φωνή τίνω πέντε ἄγνωστος ἐγώ εἰμί ἐν ὁ συνήθεια γένος διαφορά εἶδος ἴδιος καί συμβεβηκός . ὁ γοῦν φιλόσοφος Πορφύριος φιλάνθρωπος ποιέω ἅμα καί φιλόσοφος γράφω οὗτος ὁ βιβλίον διδάσκω ἐγώ , τίς σημαίνω ἕκαστος φωνή , ἵνα μανθάνω εὐχερής δύναμαι παρακολουθέω ὁ ὑπό ὁ Ἀριστοτέλης λέγω περί ὁ κατηγορία . ὁ οὖν ὁ Πορφύριος σκοπός οὗτος εἰμί . ἐπιγράφω δέ ὁ βιβλίον εἰσαγωγή , ἐπεί ὁδός εἰμί πρός πᾶς φιλοσοφία · προηγέομαι γάρ ὁ φιλόσοφος πᾶς σύγγραμμα ὁ κατηγορία , οὗτος δέ ὁ εἰσαγωγή . [ ὅπερ δέ ὁ φιλόσοφος ἐπί πᾶς ὁ εἰμί ποιέω ἀνάγω γάρ πᾶς ὁ εἰμί ὑπό ὁ δέκα κοινότης καί οὐδείς εἰμί ὁ εἰμί , ὅς μή πάντως εὑρίσκω ὑπό τις ὁ τοιοῦτος κοινότης ἀνάγω ) , οὗτος ὁ γραμματικός ἐπί ὁ φωνή ποιέω · βούλομαι γάρ ὁ ἀπειρία ὁ φωνή ἐπεξέρχομαι καί μή δύναμαι συνάγω ὁ μέν τοιόσδε φωνή ἐπί τις κοινότης ὁ ὁ ὄνομα . ὁ δέ τοιόσδε ἐπί τις κοινότης ὁ ὁ ῥῆμα , καί οὕτως ποιέω ὁ ὀκτώ παρά αὐτός ὅς λόγος μέρος , ὑπό ὁ πᾶς ὁ κατά μέρος ἀνάγω σημαντικός φωνή . ] εἰς πόσος μέν οὖν καί τίς διαιρέω ὁ φιλοσοφία ἕκαστος μέρος καί τίς ἔχω ἀποτέλεσμα , εἴρω . δεῖ δέ ἐγώ εἶπον καί ὁ πρός ὁ φιλόσοφος οὗτος προσαγοπευόμενα προλέγω ἤτοι προτεχνολογέω ἐπί πᾶς βιβλίον . εἰμί δέ οὗτος · ὁ σκοπός ὁ χρήσιμος ὁ γνήσιος ὁ τάξις ὁ ἀνάγνωσις ὁ αἰτία ὁ ἐπιγραφή ὁ εἰς ὁ κεφάλαιος διαίρεσις καί ὑπό ποῖος μέρος ἀνάγω ὁ πάρειμι σύγγραμμα . οὗτος δέ ἐπινοέω ὁ φιλόσοφος προλέγω οὐ ὡς περισσός τίς προσεπινοέω αὐτός ἢ κατά ὁ ἄλλος τέχνη , ἀλλά πρόθυμος ποιέω βούλομαι ὁ ἀναγιγνώσκω . ἀναγιγνώσκω γάρ τις ἐάν ἀγνοέω ὁ σκοπός ὁ βιβλίον , ὀκνέω καί ἀφίημι διά μέσος καί αὐτός πάσχω ὁ ὁδοιπορέω ἐπί ὁ μή οἶδα . διά οὗτος οὖν ὁ σκοπός λέγω . οὖον μήv οὐδέ ὁ ὁ σκοπός γιγνώσκω ἐγχειρέω προθύμως ὁ ἔργον , πρίν εἄν καί ὁ ἀπό αὐτός χρήσιμος μανθάνω · ὥστε εἰκότως καί ὁ χρήσιμος λέγω . ἔτι δέ καί οὗτος μανθάνω ἀπιστέω εἰμί χρήσιμος εἰμί , πρίν γιγνώσκω εἰμί γνήσιος εἰμί ὁ βιβλίον ὁ παλαιός , ὅς οἶδα ἔνδοξος εἰμί , οἷος ὁ Ἀριστοτέλης ἢ Πλάτων · ἐκεῖνος γάρ ὑπολαμβάνω χρήσιμος πᾶς εἴρω . διά οὗτος οὖν καί ὁ γνήσιος λέγω . ἐκ δέ ὁ οὗτος γνῶσις ἀνακύπτω καί ὁ περί τάξις ζήτησις , πότερος πρῶτος αὐτός δεῖ τάσσω ἢ ὕστερος · καί διά οὗτος καί ὁ τάξις λέγω . ὁ δέ ἐπιγραφή , ἐπεί ὡς ἐν σύντομος ὁ σκοπός ἔχω . ἔτι δέ καί ὁ ὑπό ποῖος μέρος ἀνάγω ὁ φιλοσοφία διά ὁ οἶδα ποῦ μάλιστα συντελής . δείκνυμι δέ τίς ἕνεκα οὗτος προλέγω2 ὁ φιλόσοφος , καιρός ἤδη καί ἐγώ λέγω ὁ προλέγω ὁ βιβλίον . εἰμί δέ σκοπός ὁ πορψυριον ἐνταῦθα περί πέντε τις εἶπον , ὁ πᾶς ὁ εἰμί εἰμί ἤγουν ἐν ὁ εἰμί πᾶς θεωρέω . εἰμί δέ οὗτος · γένος εἶδος διαφορά ἴδιος καί συμβεβηκός . χρήσιμος δέ εἰμί ὁ βιβλίον εἰς πᾶς φιλοσοφία · διδάσκω γάρ ἐγώ ὁ κατά ἑαυτοῦ πρόσειμι ὁ εἶδος , ὅσπερ αὐτός εἰμί αἴτιος ὁ σύστασις · ἐκ δέ ὁ αἴτιος ὁ σύστασις ὁ ἀποδείκνυμι λαμβάνω . ὥστε ἀπόδειξις διδάσκω καί πρός πᾶς φιλοσοφία χρήσιμος · διά γάρ ὁ ἀπόδειξις ὁ τέλος αὐτός γιγνώσκω . ὁ δέ γνήσιος δηλόω μέν καί ὁ φράσις σαφής εἰμί καί ὁ ἐν ἄλλος αὐτός βιβλίον ὁ ἐν ὅδε ὁ βιβλίον θεώρημα μιμνήσκω . ἔτι δέ καί ὁ προσφωνέω αὐτός ὁ Χρυσαόριος · οὗτος γάρ καί ἄλλος τις προσφωνέω βιβλίον καί οὗτος προσφωνέω διά τοιοῦτος αἴτιος . διδάσκαλος εἰμί ὁ Χρυσαόριος καί ἐξηγέομαι αὐτός ὁ μάθημα . δήω οὖν ἱστορέω ὁ πῦρ ὁ Αἴτνη καί ἐκδημέω . οὗτος ὁ χρόνος εὑρίσκω ὁ Χρυσαόριος ὁ Ἀριστοτέλης κατηγορία , καί οὐδέ ὅλως παρακολουθέω ἐγκύπτω . δηλόω οὖν ὁ Πορφύριος ἐκεῖ εἰμί γράφω ὁ συμβαίνω , καί εἰμί μέν ἱστορέω ὁ πῦρ , ἔρχομαι , εἰμί δέ μή , εἰσαγωγή αὐτός τις γράφω , διά ὅς ἄν μέλλω παρακολουθέω ὁ βιβλίον . ἐπεί τοίνυν ὁ Πορφύριος οὐ δύναμαι τέως ὑποστρέφω , γράφω αὐτός ὁ βιβλίον οὗτος ἐκ ὁ εἴρω Μένων ὁ Πλάτων καί Ταῦρος οὗτος συλλέγω σχεδόν καί διά αὐτός ὁ ῥῆμα ἔρχομαι . καί ἐκ οὗτος μέν δῆλος ὅτι γνήσιος ὁ παλαιός ὁ βιβλίον . πρῶτος δέ εἰμί ὁ τάξις · εἰμί γάρ εἰς ὁ Ἀριστοτέλης κατηγορία εἰσάγω , ὅς περί ὁ ἁπλόος εἰμί φωνή , οὗτος δέ ὁ λογικός εἰμί ἀρχή , δῆλος ὅτι πρότερος εἰμί ὁ τάξις ὁ λογικός . εἰκότως οὖν πρό αὐτός τάσσω . καί οὗτος μέν περί ὁ τάξις . εἰσαγωγή δέ ἐπιγράφω . καί ἀπορέω τις , διά τίς ἀπροσδιόριστος ἐπιγράφω εἰσαγωγή · ἄδηλος γάρ πότερος ῥητορικός ἢ λογικός ἢ γραμματικός . φημί οὖν πρός αὐτός ὅτι ὁ ὑπερέχω ὁ πρᾶγμα ἀόριστος εἴωθα σημαίνω , ὅσπερ ὅτε ὁ Ὅμηρος βούλομαι σημαίνω , ὅς ποιητής λέγω κατά ἐθοχήν . τίς οὖν κωλύω ὁ βούλομαι ὁ φιλοσοφία σημαίνω ἀόριστος εἶπον κατά ἐξοχή ; ἔπειτα δέ καί οὗτος φημί , ὅτι ὁ εἰσαγωγή τέχνη ἢ ἐπιστήμη εἰμί εἰσαγωγή ἀναμφισθητήτως , ὁ δέ φιλοσοφία τέχνη εἰμί τέχνη καί ἐπιστήμη ἐπιστήμη · πῶς οὖν εἰς οὗτος ἐγώ μέλλω εἰσάγω , διά μέσος δέ οὗτος εἰς ἅπας ὁ τέχνη , εἴπερ ἀληθής ὁ ὅρος ἔχω , μέλλω εἷς τέχνη εἰσαγωγή ὁ βιβλίον ἐπιγράφω ; τοσοῦτος μέν οὖν καί περί ὁ ἐπιγραφή . ἰστέον δέ ὅτι διαιρέω ὁ σύγγραμμα οὗτος εἰς τρεῖς , καί ἐν μέν ὁ πρῶτος μέρος διδάσκω περί ὁ εἴρω πέντε φωνή , ἐν δέ ὁ δύο συμπλέκω αὐτός κατά δύο καί διδάσκω τίς κοινός αὐτός καί τίς ἴδιος , οἷος τίς κοινός γένος καί εἶδος καί τίς ἴδιος , καί γένος καί διαφορά , καί ἐπί πᾶς ὡσαύτως . ἐν δέ ὁ τρίτος διδάσκω τίς πᾶς ἅμα κοινός εἰμί . πρό δέ οὗτος ἐν ὁ προοίμιον προανακρούω ὁ σκοπός ὁ βιβλίον καί ὁ χρήσιμος διδάσκω καί ὁ τρόπος ὁ διδασκαλία , ὅτι ἁπλόος καί εἰσαγωρικώτερος εἰμί . ὑπό δέ ὁ λογικός ὄργανον ἀνά · Γέτης ὁ φιλοσοφία ὁ πρόκειμαι βιβλίον · διδάσκω γάρ ὁ εἰς ὁ ἀρχή ὁ ἀπόδειξις συντελέω , ὅστις εἰμί ὁ γένος συλλογισμός , ὅς εἶδος εἰμί ὁ σύνθετος λόγος , ὅς πάλιν γένος εἰμί λόγος . ἔπειτα δέ καί εἰς ὁ Ἀριστοτέλης κατηγορία εἰσάγω , ὅσπερ εἰμί ὁ λογικός . ὁ δέ λογικός οὖον μέρος ὁ φιλοσοφία ἀλλά ὄργανον , ὡς ἐν ἕτερος δείκνυμι .