ammonius-philosophy.in-porphyrii-isagogen-sive-quinque-voces 2.33
<Εἰ δὲ καὶ τὸ γένος ἀποδιδόντες> . Εἰ δέ <φησι> καὶ τὸ γένος ἀποδιδόντες τοῦ εἴδους ἐμεμνήμεθα εἰπόντες τὸ κατὰ πλειόνων καὶ διαφερόντων τῷ εἴδει ἐν τῷ τί ἐστι κατηγορούμενον καὶ τὸ εἶδος ὁριζόμενοι πάλιν γένους ἐμεμνήμεθα φάσκοντες εἶδός ἐστι τὸ ὑπὸ τὸ ἀποδοθὲν γένος , μηδεὶς μέμφοιτο . κατὰ ἀλήθειαν γὰρ ταῦτα λέγων ὁ Πορφύριος νομίζεται τῇ διαλλήλῳ δείξει κεχρῆσθαι . ἡ δὲ διάλληλος δεῖξις διαβέβληται παρὰ τοῖς φιλοσόφοις ὡς τὰ αὐτὰ καὶ πρῶτα ποιοῦσα καὶ δεύτερα καὶ ἀμείβουσα τὴν τάξιν τῶν προτάσεων καὶ τῶν συμπερασμάτων · ποιεῖ γὰρ τὸ μὲν δεύτερον πρῶτον καὶ τὸ πρῶτον δεύτερον , καὶ τὰ αὐτὰ τῶν αὐτῶν σαφέστερά τε ποιεῖ καὶ ἀσαφέστερα . οἷον ἐὰν εἴπῃ μοί τις , ὅτι ἡ ψυχὴ ἀθάνατος , λέγω ὅτι ναί · πῶς ; ὅτι ἡ ψυχὴ αὐτοκίνητος , τὸ αὐτοκίνητον ἀεικίνητον , τὸ ἀεικίνητον ἀθάνατον , ἡ ψυχὴ ἄρα ἀθάνατος . ἐὰν δὲ εἴπῃ μοι , πόθεν δῆλον ὅτι αὐτοκίνητος ἡ ψυχή ; εἶτα τοῦτο δεῖξαι βουλόμενος εἴπω , ὅτι ἡ ψυχὴ ἀθάνατος , τὸ ἀθάνατον ἀεικίνητον , τὸ ἀεὶ κίνητον αὐτοκίνητον , ἡ ψυχὴ ἄρα αὐτοκίνητος · ἡ τοιαύτη διάλληλος λέγεται ται δεῖξις . βουλόμενος γὰρ δεῖξαι ὅτι ἡ ψυχὴ ἀθάνατος ἔλαβον τὸ αὐτοκίντον πρῶτον , συνεπέρανα δὲ τὸ ἀθάνατον , βουλόμενος δὲ πάλιν δεῖξαι ὅτι ἡ ψυχὴ αὐτοκίνητος ἔλαβον πρῶιον τὸ ὕστερον λεχθὲν τὸ ἀθάνατον καὶ συνεπέρανα ὅτι αὐτοκίνητος , τὸ πρῶτον ὕστερον ποιήσας . ὥστε διάλληλος δεῖξίς ἐστιν ἡ τὰς προτάσεις συμπεράσματα ποιοῦσα καὶ πάλιν τὰ συμπεράσματα προτάσεις , ὅθεν καὶ διαβέβληται · πάσα γὰρ ἀπόδειξις τὰς μὲν προτάσεις σαφεῖς καὶ ὁμολογουμένας λαμβάνει , τὸ δὲ συμπέρασμα ἀσαφὲς ὄν σαφηνίζει καὶ φανερὸν ποιεῖ διὰ τῶν προτάσεων · εἰκότως σῦν διαβολῆς ἀξία ἡ τὴν τάξιν τούτων ἀντιστρέφουσα καὶ τὸ μὲν συμπέρασμα , ὅπερ πρότερον ὡς ἀσαφὲς ἐλαμβάνετο , σαφὲς ποιοῦσα τῷ ἐν τάξει προ - τάσεως παραλαμβάνειν , τὴν δὲ πρότασιν , ἣν ὡς ὁμολογουμένην πρὶν ἐλαμβάνομεν , νὺν ἄδηλον συμπέρασμα ποιοῦσα . πάλιν ἄν βουληθέντες δεῖξαι , ὅτι ἥδε ἡ γυνὴ γάλα ἔχει , εἴπωμεν ὅτι ἥδε ἡ γυνὴ τέτοκεν . ἡ δὲ τετοκυῖα γάλα ἔχει , ἥδε ἄρα ἡ γυνὴ γάλα ἔχει · βουληθέντες δὲ αὐτὸ τοῦτο δεῖξαι πάλιν ὅτι τέτοκεν εἴπωμεν , ἥδε ἡ γυνὴ γάλα ἔχει , ἡ δὲ γάλα ἔχουσα τέτοκεν , ἥδε ἄρα ἡ γυνὴ τέτοκεν · ἐνταῦθα δὲ πάλιν τὰ αὐτὰ τῶν αὐτῶν καὶ πρότερα ἐλάβομεν καὶ ὕστερα καὶ σαφέστερα καὶ ἀσαφέστερα · πρότερον μὲν γὰρ ἐλαμβάνομεν σαφὲς μὲν · καὶ πρότερον τὸ τετοκέναι , ἀσαφὲς δὲ καὶ ὕστερον τὸ γάλα ἔχειν , ὕστερον δὲ ἐλάβομεν σαφὲς μὲν καὶ πρότερον τὸ γάλα ἔχειν , ἀσαφὲς δὲ καὶ ὕστερον τὸ τετοκέναι . ὥστε ἐν τῇ τοιαύτῃ δείξει τῶν · αὐτῶν τὰ αὐτὰ καὶ πρότερα λαμβάνεται καὶ ὕστερα καὶ σαφέστερα καὶ ἀσαφέστερα . πᾶσα γὰρ δεῖξις ἢ ἐκ τοῦ σαφοῦς τὸ ἀσαφὲς δείκνυσιν ἢ ἐκ τοῦ ἀσαφοῦς τὸ σαφὲς ἢ ἐκ τοῦ ἀσαφοῦς τὸ ἀσαφὲς ἢ ἐκ τοῦ σαφοῦς τὸ σαφές . καὶ δῆλον ὅτι μόνη ἐστὶ κυρίως δεῖξις ἡ ἐκ τοῦ σαφοῦς δεικνύουσα τὸ ἀσαφές . αἰ οὖν ἄλλαι τρεῖς ψεκταὶ καὶ οὐδ’ ὅλως δείξεις ἂν εἶεν · οὐ γὰρ οἷόν τε τὸ σαφὲς ἐκ τοῦ ἀσαφοῦς δεικνύειν , οὐδὲ τὸ σαφὲς ἐκ τοῦ σαφοῦς · οὐδὲ γὰρ τὸ σαφὲς δείξεως δεῖται , ἵνα ἐξ ἄλλου σαφοῦς δηλωθῇ . πολλῷ οὗν ἀτοπώτερον τὸ ἐκ | τῶν ἀσαφῶν τὰ ἀσαφῆ δείκνυσθαι λέγειν . μία οὖν μόνη ἐστὶ κυρίως δεῖξις ἡ ἐκ τοῦ σαφοῦς τὸ ἀσαφὲς δεικνύουσα . εἰκότως ἄρα ἡ διάλληλος διαβέβληται δεῖξις τὰ σαφῆ καὶ πρῶτα ἀσαφῆ ποιοῦσα καὶ ὕστερα καὶ ἔμπαλιν τὰ ἀσαφῆ καὶ ὕστερα σαφῆ καὶ πρῶτα ποιοῦσα . ἐπεὶ οὖν ὁ φιλόσοφος Πορφύριος ᾔσθετο ἑαυτοῦ τῇ διαλλήλῳ δείξει χεχρημένου ( ἔν τε γὰρ τῇ τοῦ γένους διδασκαλίᾳ παρέλαβε τὸ εἶδος καὶ ἔμπαλιν ἐν τῇ τοῦ εἴδους τὸ γέ . νος , ὅπερ ἄν τις ἴσως ἐμέμψατο ) , αὐτὸς φθάσας ἀπελογήσατο · ἔφησε γὰρ ὅτι τὸ γένος εἴδους ἐστὶ γένος καὶ τὸ εἶδος γένους ἐστὶν εἶδος · ἀνάγκη τοίνυν διδάσκοντα περὶ γένους μνημονεῦσαι καὶ τοῦ εἴδους , καὶ περὶ εἴδους λέγοντα μνησθῆναι καὶ τοῦ γένους · τὰ γὰρ πρός τι καὶ ἅμα . συνυφίσταται καὶ ἅμα νοεῖται · τὸ γὰρ γένος τινός ἐστι γένος , τοῦτ’ ἔστιν εἴδους , καὶ τὸ εἶδος τινός ἐστιν εἶδος , τοῦτ’ ἔστι γένους , καὶ ἀδύνατον τούτων θάτερον χωρὶς θατέρου γνῶναι . ὥστε ἀνάγκη πᾶσα τὸν περὶ θατέρου τούτων διδασκαλίαν ποιούμενον καὶ τοὺ λοιποῦ μνησθῆναι · ὁ γὰρ τὸ ἕτερον τῶν πρός τι ἀγνοῶν οὐδὲ τὸ λοιπὸν εἴσεται .
Lemmas: Εἰ δέ καί ὁ γένος ἀποδίδωμι . εἰμί δέ <φησι> καί ὁ γένος ἀποδίδωμι ὁ εἶδος μιμνήσκω εἶπον ὁ κατά πλείων καί διαφέρω ὁ εἶδος ἐν ὁ τίς εἰμί κατηγορέω καί ὁ εἶδος ὁρίζω πάλιν γένος μιμνήσκω φάσκω εἶδος εἰμί ὁ ὑπό ὁ ἀποδίδωμι γένος , μηδείς μέμφομαι . κατά ἀλήθεια γάρ οὗτος λέγω ὁ Πορφύριος νομίζω ὁ διάλληλος δείκνυμι χράομαι . ὁ δέ διάλληλος δεῖξις διαβάλλω παρά ὁ φιλόσοφος ὡς ὁ αὐτός καί πρῶτος ποιέω καί δύο καί ἀμείβω ὁ τάξις ὁ πρότασις καί ὁ συμπέρασμα · ποιέω γάρ ὁ μέν δύο πρῶτος καί ὁ πρῶτος δύο , καί ὁ αὐτός ὁ αὐτός σαφής τε ποιέω καί ἀσαφής . οἷος ἐάν εἶπον ἐγώ τις , ὅτι ὁ ψυχή ἀθάνατος , λέγω ὅτι ναί · πῶς ; ὅτι ὁ ψυχή αὐτοκίνητος , ὁ αὐτοκίνητον ἀεικίνητος , ὁ ἀεικίνητος ἀθάνατος , ὁ ψυχή ἄρα ἀθάνατος . ἐάν δέ εἶπον ἐγώ , πόθεν δῆλος ὅτι αὐτοκίνητος ὁ ψυχή ; εἶτα οὗτος δείκνυμι βούλομαι εἶπον , ὅτι ὁ ψυχή ἀθάνατος , ὁ ἀθάνατος ἀεικίνητος , ὁ ἀεί κινέω αὐτοκίνητον , ὁ ψυχή ἄρα αὐτοκίνητος · ὁ τοιοῦτος διάλληλος λέγω ὁ δεῖξις . βούλομαι γάρ δείκνυμι ὅτι ὁ ψυχή ἀθάνατος λαμβάνω ὁ αὐτοκίντον πρῶτος , συμπεραίνω δέ ὁ ἀθάνατος , βούλομαι δέ πάλιν δείκνυμι ὅτι ὁ ψυχή αὐτοκίνητος λαμβάνω πρώϊος ὁ ὕστερος λέγω3 ὁ ἀθάνατος καί συμπεραίνω ὅτι αὐτοκίνητος , ὁ πρῶτος ὕστερος ποιέω . ὥστε διάλληλος δεῖξις εἰμί ὁ ὁ πρότασις συμπέρασμα ποιέω καί πάλιν ὁ συμπέρασμα πρότασις , ὅθεν καί διαβάλλω · πᾶς γάρ ἀπόδειξις ὁ μέν πρότασις σαφής καί ὁμολογέω λαμβάνω , ὁ δέ συμπέρασμα ἀσαφής εἰμί σαφηνίζω καί φανερός ποιέω διά ὁ πρότασις · εἰκότως σῦς διαβολή ἄξιος ὁ ὁ τάξις οὗτος ἀντιστρέφω καί ὁ μέν συμπέρασμα , ὅσπερ πρότερος ὡς ἀσαφής λαμβάνω , σαφής ποιέω ὁ ἐν τάξις προ - τάσις παραλαμβάνω , ὁ δέ πρότασις , ὅς ὡς ὁμολογέω πρίν λαμβάνω , νῦν ἄδηλος συμπέρασμα ποιέω . πάλιν ἄν βούλομαι δείκνυμι , ὅτι ὅδε ὁ γυνή γάλα ἔχω , εἶπον ὅτι ὅδε ὁ γυνή τίκτω . ὁ δέ τίκτω γάλα ἔχω , ὅδε ἄρα ὁ γυνή γάλα ἔχω · βούλομαι δέ αὐτός οὗτος δείκνυμι πάλιν ὅτι τίκτω εἶπον , ὅδε ὁ γυνή γάλα ἔχω , ὁ δέ γάλα ἔχω τίκτω , ὅδε ἄρα ὁ γυνή τίκτω · ἐνταῦθα δέ πάλιν ὁ αὐτός ὁ αὐτός καί πρότερος λαμβάνω καί ὕστερος καί σαφής καί ἀσαφής · πρότερος μέν γάρ λαμβάνω σαφής μέν · καί πρότερος ὁ τίκτω , ἀσαφής δέ καί ὕστερος ὁ γάλα ἔχω , ὕστερος δέ λαμβάνω σαφής μέν καί πρότερος ὁ γάλα ἔχω , ἀσαφής δέ καί ὕστερος ὁ τίκτω . ὥστε ἐν ὁ τοιοῦτος δείκνυμι ὁ · αὐτός ὁ αὐτός καί πρότερος λαμβάνω καί ὕστερος καί σαφής καί ἀσαφής . πᾶς γάρ δεῖξις ἢ ἐκ ὁ σαφής ὁ ἀσαφής δείκνυμι ἢ ἐκ ὁ ἀσαφής ὁ σαφής ἢ ἐκ ὁ ἀσαφής ὁ ἀσαφής ἢ ἐκ ὁ σαφής ὁ σαφής . καί δῆλος ὅτι μόνος εἰμί κύριος δεῖξις ὁ ἐκ ὁ σαφής δείκνυμι ὁ ἀσαφής . ὁ οὖν ἄλλος τρεῖς ψεκτός καί οὐδέ ὅλως δείκνυμι εἄν ἄγω · οὖον γάρ οἷος τε ὁ σαφής ἐκ ὁ ἀσαφής δείκνυμι , οὐδέ ὁ σαφής ἐκ ὁ σαφής · οὐδέ γάρ ὁ σαφής δεῖξις δήω , ἵνα ἐκ ἄλλος σαφής δηλόω . πολύς ἐν ἄτοπος ὁ ἐκ | ὁ ἀσαφής ὁ ἀσαφής δείκνυμι λέγω . εἷς οὖν μόνος εἰμί κύριος δεῖξις ὁ ἐκ ὁ σαφής ὁ ἀσαφής δείκνυμι . εἰκότως ἄρα ὁ διάλληλος διαβάλλω δεῖξις ὁ σαφής καί πρῶτος ἀσαφής ποιέω καί ὕστερος καί ἔμπαλιν ὁ ἀσαφής καί ὕστερος σαφής καί πρῶτος ποιέω . ἐπεί οὖν ὁ φιλόσοφος Πορφύριος αἰσθάνομαι ἑαυτοῦ ὁ διάλληλος δείκνυμι χράω ( ἐν τε γάρ ὁ ὁ γένος διδασκαλία παραλαμβάνω ὁ εἶδος καί ἔμπαλιν ἐν ὁ ὁ εἶδος ὁ γε . Μύκονος , ὅσπερ ἄν τις ἴσως μέμφομαι ) , αὐτός φθάνω ἀπολογέομαι · φημί γάρ ὅτι ὁ γένος εἶδος εἰμί γένος καί ὁ εἶδος γένος εἰμί εἶδος · ἀνάγκη τοίνυν διδάσκω περί γένος μνημονεύω καί ὁ εἶδος , καί περί εἶδος λέγω μιμνήσκω καί ὁ γένος · ὁ γάρ πρός τίς καί ἅμα . συνυφίστημι καί ἅμα νοέω · ὁ γάρ γένος τις εἰμί γένος , οὗτος εἰμί εἶδος , καί ὁ εἶδος τις εἰμί εἶδος , οὗτος εἰμί γένος , καί ἀδύνατος οὗτος ἕτερος Χωρὶς θατέρου γιγνώσκω . ὥστε ἀνάγκη πᾶς ὁ περί θατέρου οὗτος διδασκαλία ποιέω καί ὅς λοιπός μιμνήσκω · ὁ γάρ ὁ ἕτερος ὁ πρός τίς ἀγνοέω οὐδέ ὁ λοιπός εἶμι .