ammonius-philosophy.in-aristotelis-analyticorum-priorum-librum-i-commentarium 14
Α ΣΧΗΜΑ ΕΞ ΑΜΦΟΤΕΡΩΝ ENAEXOMENQN . p . 32b38 Ὅταν οὖν τὸ Α καὶ τὰ λοιπὰ τοῦ πρώτου σχήματος [ Εἰπὼν ἐνδεχόμενόν ἐστιν καὶ ὁρισάμενος τὸ κυρίως ἐνδεχόμενον καὶ παραδοὺς τὰς ἐνδεχομένας ἀντιστροφάς , ὅτι αἱ καθόλου πρὸς ἀλλήλας καὶ τὰς διαγωνίους μερικάς , αἰ δὲ μερικαὶ πρὸς ἀλλήλας μόνον , ] παραδοὺς τὰ σημαινόμενα τοῦ κυρίως ἐνδεχομένου , ὦν ἑκάστῳ βούλεται καὶ τὸν ὁρισμὸν τοῦ ἐνδεχομένου ἀντιστρέφειν , καὶ τὰς ἐνδεχομένας ἀντιστροφὰς καὶ τὴν νῦν τάξιν ὑφηγησάμενος , ὅτι μετὰ τἀς ἐνδεχομένας ἐν πρώτῳ σχήματι οὐ παραδίδωσι τὰς ἐνδεχομένας ἐν δευτέρῳ σχήματι ἀλλὰ πρῶτον τὴν μῖξιν ὑπάρχοντος καὶ ἐνδεχομένου ἐν πρώτῳ σχήματι , περὶ τῶν ἐξ ἀμφοτέρων ἐνδεχομένων συλλογισμῶν διαλέγεται . τούτοις δὲ ξένα τινὰ συμβέβηκεν · οὐ γὰρ ἔτι| πάντες οἱ πρώτω σχήματι τέλειοι ἀλλ’ οἱ μὲν τέλειοι οἱ δ’ ἀτελεῖς , καὶ ἐκ δύο ἀποφάσεων γίνεται , καὶ οὐκέτι τέσσαρες οἱ συλλογιστικοὶ τρόποι τοῦ πρώτου σχήματος ἀλλ’ ὀκτώ · οἷον οὐκέτι δύο ἴδια τοῦ πρώτου σχήματος , τὸ τὴν μείζονα καθόλου εἶναι τὴν δ’ ἐλάτ - τονα | καταφατικήν , ἀλλ’ ἓν μόνον , τὸ τὴν μείζονα καθόλου εἶναι . τῆς δ’ αἰτίας τούτων ἀπὸ τοῦ πρώτου ἀρξόμεθα διὰ τὴν συνέχειαν τοῦ λόγου τὸ πέρας τοῦ ὅτι ἀρχὴν τοῦ διότι ποιούμενοι . ἐπεὶ τοίνυν δέδεικται ὅτι ἐπὶ τοῦ ἐνδεχομένου κατὰ τὰς ἐνδεχο - μένας ἀντιστροφὰς αἱ μερικαὶ πρὸς ἑαυτὰς μόνας ἀντιστρέφουσιν , οὐκέτι δὲ πάντως καὶ πρὸς τὰς καθόλου , διὰ τοῦτο ἡ μὲν ἐλάττων , κἄν ἀπόφασις ᾖ , εἰς κατάφασιν μετα - βάλλει καὶ συλλογιστικὴ γίνεται · ἡ δὲ μείζων ἐὰν ᾖ μερική , οὐ μεταβάλλει εἰς καθόλου , καὶ διὰ τοῦτο οὐ γίνεται συλλογισμός . καὶ τέλειοι μέν εἰσιν οἱ τὴν ἐλάττονα κατα - φατικὴν ἔχοντες ὡς διὰ μόνου τοῦ κατὰ παντὸς καὶ κατὰ μηδενὸς δεικνύμενοι · ἀτελεῖς δὲ οἱ τὴν ἐλάττονα ἀποφατικὴν ἔχοντες ὡς ἐνδεχομένης ἀντιστροφῆς δεόμενοι . ὀκτὼ δέ εἰσι συλλογισμοὶ τοῦ πρώτου σχήματος , ἐπειδὴ τῆς μείζονος καθόλου οὔσης ἡ ἐλάττων ἢ καθόλου ἐστὶν ἢ μερική , καὶ ἑκατέρως τετραχῶς παρὰ τὸ ποιόν . καὶ ταῦτα μὲν περὶ τῶν συλλογιστικῶν τρόπων . Ἀσυλλόγιστοι δὲ πάντες οἱ τὴν μείζονα μερικὴν ἔχοντες · ἐπεὶ γὰρ ὑπερέχεταἳ τὸ Α ὑπὸ τοῦ Β τὸ γὰρ Α τινὶ τῷ Β ὑπάρχει ) , ὑπερεχέσθω τὸ Α ὑπὸ τοῦ Β τῷ Γ · τὸ δὴ Α τῷ Γ οὐδενὶ ἐξ ἀνάγκης ὑπάρχει · οἷον λευκόν , κινούμενον , κόραξ . εἰ δὲ τό Α οὐδενὶ τῷ Γ ἐξ ἀνάγκης , οὐδὲν ἐνδεχόμενον συνάγεται , οὐ τὸ παντί , οὐ τὸ οὐδενί , οὐ τὸ τινί , οὐ τὸ οὐ παντί , καὶ διὰ τοῦτο ἀσυλλόγιστος ἡ συζυγία · εἰ γὰρ ἦν συλλογιστική , ἐξ ἀμφοτέρων ἐνδεχομένων οὖσα ἐνδεχόμενον συνῆγεν , ὥσπερ ἐξ ἀμφοτέρων ὑπαρχουσῶν ὑπάρχον καὶ ἐξ ἀμφοτέρων ἀναγκαίων | ἀναγκαῖον . καὶ τί λέγω τὴν τοιαύτην f . 237r συζυγίαν μηδὲν συνάγειν ἐνδεχόμενον ; καθόλου γὰρ οὐδὲν συνάγει , οὐ τὸ ἐνδεχόμενον οὐ τὸ ὑπάρχον , οὐ τὸ ἀναγκαῖον , ἐπειδὴ συνάγει τὸ μὲν ἐξ ἀνάγκης παντὶ οὕτως · λευκόν , περιπατοῦν , κύκνος · τὸ δὲ ἐξ ἀνάγκης οὐδενὶ λευκόν , περιπατοῦν , κόραξ · καὶ ᾗ μὲν τὸ ἐξ ἀνάγκης παντὶ συνάγει , οὐδεμία ἀπόφασις συνάγεται , οὐκ ἐνδεχομένη , οὐκ ἀναγκαία , οὐχ ὑπάρχουσα · ᾖ δὲ τό ἐξ ἀνάγκης οὐδενί , οὐδεμία τῶν αὐτῶν καταφάσεων . ἐπεὶ οὑν , εἰ συνῆγεν , ἢ κατάφασιν συνῆγεν ἢ ἀπόφασιν , καὶ καθ’ ἑκάτερον τούτων ἢ ἐνδεχομένως ἡ ὑπαρχόντως ἢ ἀναγκαίως , δέδεικται δὲ μηδὲν τούτων συνάγουσα , ἀσυλλόγιστος ἄρα ἐστίν . ζητητέον δὲ μὴ ὅσον ἐπὶ τοῖς ἐκτεθεῖσιν ὅροις οὐ γίνεται συλλογισμὸς οὐδεὶς ἐξ ἀμφοτέρων ἐνδεχομένων ἐν πρώτῳ σχήματι . εἰ δ’ αἱ ἐνδεχόμεναι ἀντιστροφαὶ οὐ παραδεκτέαι εἰσὶν ὡς μὴ φυλάττουσαι τό ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ ἐνδεχόμενον , δῆλον ὡς οὐδὲ τὰς περὶ τοῦ πρώτου σχήματος ἐννοίας μετακινήσουσι Θεόφραστος καὶ Εὔδημος καὶ οἱ ἀπὸ Πλάτωνος · διὰ γὰρ τὰς ἐνδεχομένας ἀντιστροφὰς καὶ ἀτελεῖς ἦσαν ἐν πρώτῳ σχήματι καὶ συλλογιστικοὶ τὴν ἐλάττονα ἀποφατικὴν ἔχοντες καὶ ὀκτὼ τὸν ἀριθμόν . p . 32b40 Ἐκ τοῦ ὁρισμοῦ τοῦ κατὰ παντός , οὐ τοῦ ἐνδεχομένου , ἐκ τοῦ ὁρισμοῦ τοῦ ἐνδέχεσθαι παντί . p . 33a29 Τῇ δὲ θέσει ὁμοίως ἔχωσιν , ἵνα πάλιν ἡ μὲν μείζων καθόλου , ἡ δὲ ἐλάττων μερικὴ ᾖ . ὅτι τῶν ὀκτὼ τρόπων παρῆκε τὸν ἔχοντα τὴν μείζονα καθόλου ἀποφατικὴν τὴν δ’ ἐλάττονα μερικὴν ἀποφατικήν . p . 33a40 τούτῳ γὰρ οὔτε παντί . πᾶν γὰρ ἐνδεχόμενον , καθόλου , μερικόν , καταφατικόν , ἀποφατικόν , ἀναιρεῖται διὰ τοῦ ἐξ ἀνάγκης μηδενί . p . 33b3 Ἔτι δὲ καὶ ἐκ τῶν ὅρων φανερόν . δεύτερον ἐπιχείρημα τοῦ πρώτου καθολικώτερον τοῦ ἀσυλλογίστους εἶναι τοὺς ἔχοντας τὴν μείζονα μερικήν . p . 33b18 Φανερὸν δ’ ὅτι ἐν πρώτῳ σχήματι αἱ ἐξ ἀμφοτέρων ἐνδεχομένων αἱ ἐξ ἀμφοτέρων καθόλου πᾶσαι συλλογιστικαί εἰσιν . p . 33b21 Δεῖ δὲ τὸ ἐνδέχεσθαι . οὐ ῥητέον τὸ λευκὸν ἐνδέχεσθαι παντὶ ζῴῳ , ἐπειδὴ τὸ λευκὸν τινὶ | ζῴῳ ἐξ ἀνάγκης ὑπάρχει , οἷον κύκνῳ , καὶ τινὶ ζῴῳ ἐξ ἀνάγκης οὐχ ὑπάρχει , οἷον κόρακι . εἰ μὴ μόνον αἱ ἀποφάσεις ταῖς καταφάσεσιν ἀντιστρέφουσι κατὰ τὴν ἐνδεχομένην ἀντιστοφὴν ἀλλὰ καὶ ἀνάπαλιν , οὐδὲν μᾶλλον αἱ ἀσυλλόγιστοι συλλογιστικαί εἰσιν ἡ ἔμπαλιν . ἡ ἀπόφασιν εἰς κατάφασιν χρὴ μεταβαλεῖν , ἐπειδὴ πᾶσαι ἔργῳ καταφάσεις εἰσὶν τοῦ τρόπου μείναντος ἀκεραίου
Lemmas: Α σχῆμα ΕΞ Ἀμφότερος ENAEXOMENQN . p . 32b38 ὅταν οὖν ὁ Α καί ὁ λοιπάς ὁ πρῶτος σχῆμα [ εἶπον ἐνδέχομαι εἰμί καί ὁρίζω ὁ κύριος ἐνδέχομαι καί παραδίδωμι ὁ ἐνδέχομαι ἀντιστροφή , ὅτι ὁ καθόλου πρός ἀλλήλων καί ὁ διαγώνιος μερικός , ὁ δέ μερικός πρός ἀλλήλων μόνος , ] παραδίδωμι ὁ σημαίνω ὁ κύριος ἐνδέχομαι , οὖν ἕκαστος βούλομαι καί ὁ ὁρισμός ὁ ἐνδέχομαι ἀντιστρέφω , καί ὁ ἐνδέχομαι ἀντιστροφή καί ὁ νῦν τάξις ὑφηγέομαι , ὅτι μετά εἰς ἐνδέχομαι ἐν πρῶτος σχῆμα οὖον παραδίδωμι ὁ ἐνδέχομαι ἐν δύο σχῆμα ἀλλά πρῶτος ὁ μῖξις ὑπάρχω καί ἐνδέχομαι ἐν πρῶτος σχῆμα , περί ὁ ἐκ ἀμφότερος ἐνδέχομαι συλλογισμός διαλέγω . οὗτος δέ ξένος τις συμβαίνω · οὖον γάρ ἔτι πᾶς ὁ πρῶτος σχῆμα τέλειος ἀλλά ὁ μέν τέλειος ὁ δέ ἀτελής , καί ἐκ δύο ἀπόφασις γίγνομαι , καί οὐκέτι τέσσαρες ὁ συλλογιστικός τρόπος ὁ πρῶτος σχῆμα ἀλλά ὀκτώ · οἷος οὐκέτι δύο ἴδιος ὁ πρῶτος σχῆμα , ὁ ὁ μείζων καθόλου εἰμί ὁ δέ ἐλατός - τονή | καταφατικός , ἀλλά εἷς μόνος , ὁ ὁ μείζων καθόλου εἰμί . ὁ δέ αἴτιος οὗτος ἀπό ὁ πρῶτος ἄρχω διά ὁ συνέχεια ὁ λόγος ὁ πέρας ὁ ὅτι ἀρχή ὁ διότι ποιέω . ἐπεί τοίνυν δείκνυμι ὅτι ἐπί ὁ ἐνδέχομαι κατά ὁ ἐνδέχομαι - Μένας ἀντιστροφή ὁ μερικός πρός ἑαυτοῦ μόνος ἀντιστρέφω , οὐκέτι δέ πάντως καί πρός ὁ καθόλου , διά οὗτος ὁ μέν μικρός , ἄν ἀπόφασις εἰμί , εἰς κατάφασις μετά - βάλλω καί συλλογιστικός γίγνομαι · ὁ δέ μείζων ἐάν εἰμί μερικός , οὖον μεταβάλλω εἰς καθόλου , καί διά οὗτος οὖον γίγνομαι συλλογισμός . καί τέλειος μέν εἰμί ὁ ὁ μικρός κατά - φατικός ἔχω ὡς διά μόνος ὁ κατά πᾶς καί κατά μηδείς δείκνυμι · ἀτελής δέ ὁ ὁ μικρός ἀποφατικός ἔχω ὡς ἐνδέχομαι ἀντιστροφή δήω . ὀκτώ δέ εἰμί συλλογισμός ὁ πρῶτος σχῆμα , ἐπεί ὁ μείζων καθόλου εἰμί ὁ μικρός ἢ καθόλου εἰμί ἢ μερικός , καί ἑκατέρως τετραχῶς παρά ὁ ποιός . καί οὗτος μέν περί ὁ συλλογιστικός τρόπος . ἀσυλλόγιστος δέ πᾶς ὁ ὁ μείζων μερικός ἔχω · ἐπεί γάρ ὑπερέχω ὁ Α ὑπό ὁ Β ὁ γάρ Α τις ὁ Β ὑπάρχω ) , ὑπερέχω ὁ Α ὑπό ὁ Β ὁ Γ · ὁ δή Α ὁ Γ οὐδείς ἐκ ἀνάγκη ὑπάρχω · οἷος λευκός , κινέω , κόραξ . εἰμί δέ ὁ Α οὐδείς ὁ Γ ἐκ ἀνάγκη , οὐδείς ἐνδέχομαι συνάγω , οὖον ὁ πᾶς , οὖον ὁ οὐδείς , οὖον ὁ τις , οὖον ὁ οὖον πᾶς , καί διά οὗτος ἀσυλλόγιστος ὁ συζυγία · εἰμί γάρ εἰμί συλλογιστικός , ἐκ ἀμφότερος ἐνδέχομαι εἰμί ἐνδέχομαι συνάγω , ὥσπερ ἐκ ἀμφότερος ὑπάρχω ὑπάρχω καί ἐκ ἀμφότερος ἀναγκαῖος | ἀναγκαῖος . καί τίς λέγω ὁ τοιοῦτος f . 237r συζυγία μηδείς συνάγω ἐνδέχομαι ; καθόλου γάρ οὐδείς συνάγω , οὖον ὁ ἐνδέχομαι οὖον ὁ ὑπάρχω , οὖον ὁ ἀναγκαῖος , ἐπεί συνάγω ὁ μέν ἐκ ἀνάγκη πᾶς οὕτως · λευκός , περιπατέω , κύκνος · ὁ δέ ἐκ ἀνάγκη οὐδείς λευκός , περιπατέω , κόραξ · καί ὅς μέν ὁ ἐκ ἀνάγκη πᾶς συνάγω , οὐδείς ἀπόφασις συνάγω , οὐ ἐνδέχομαι , οὐ ἀναγκαῖος , οὐ ὑπάρχω · εἰμί δέ ὁ ἐκ ἀνάγκη οὐδείς , οὐδείς ὁ αὐτός κατάφασις . ἐπεί ἐν , εἰμί συνάγω , ἢ κατάφασις συνάγω ἢ ἀπόφασις , καί κατά ἑκάτερος οὗτος ἢ ἐνδεχομένως ὁ ὑπάρχω ἢ ἀναγκαῖος , δείκνυμι δέ μηδείς οὗτος συνάγω , ἀσυλλόγιστος ἄρα εἰμί . ζητητέος δέ μή ὅσος ἐπί ὁ ἐκτίθημι ὅρος οὖον γίγνομαι συλλογισμός οὐδείς ἐκ ἀμφότερος ἐνδέχομαι ἐν πρῶτος σχῆμα . εἰμί δέ ὁ ἐνδέχομαι ἀντιστροφή οὖον παραδέχομαι εἰμί ὡς μή φυλάσσω ὁ ὡς ἐπί ὁ πολύς ἐνδέχομαι , δῆλος ὡς οὐδέ ὁ περί ὁ πρῶτος σχῆμα ἔννοια μετακινέω Θεόφραστος καί Εὔδημος καί ὁ ἀπό Πλάτων · διά γάρ ὁ ἐνδέχομαι ἀντιστροφή καί ἀτελής εἰμί ἐν πρῶτος σχῆμα καί συλλογιστικός ὁ μικρός ἀποφατικός ἔχω καί ὀκτώ ὁ ἀριθμός . p . 32b40 ἐκ ὁ ὁρισμός ὁ κατά πᾶς , οὖον ὁ ἐνδέχομαι , ἐκ ὁ ὁρισμός ὁ ἐνδέχομαι πᾶς . p . 33a29 ὁ δέ θέσις ὁμοίως ἔχω , ἵνα πάλιν ὁ μέν μείζων καθόλου , ὁ δέ μικρός μερικός εἰμί . ὅτι ὁ ὀκτώ τρόπος παρίημι ὁ ἔχω ὁ μείζων καθόλου ἀποφατικός ὁ δέ μικρός μερικός ἀποφατικός . p . 33a40 οὗτος γάρ οὔτε πᾶς . πᾶς γάρ ἐνδέχομαι , καθόλου , μερικός , καταφατικός , ἀποφατικός , ἀναιρέω διά ὁ ἐκ ἀνάγκη μηδείς . p . 33b3 ἔτι δέ καί ἐκ ὁ ὁράω φανερός . δύο ἐπιχείρημα ὁ πρῶτος καθολικός ὁ ἀσυλλόγιστος εἰμί ὁ ἔχω ὁ μείζων μερικός . p . 33b18 Φανερός δέ ὅτι ἐν πρῶτος σχῆμα ὁ ἐκ ἀμφότερος ἐνδέχομαι ὁ ἐκ ἀμφότερος καθόλου πᾶς συλλογιστική εἰμί . p . 33b21 Δεύς δέ ὁ ἐνδέχομαι . οὖον ῥητέος ὁ λευκός ἐνδέχομαι πᾶς ζῷον , ἐπεί ὁ λευκός τις | ζῷον ἐκ ἀνάγκη ὑπάρχω , οἷος κύκνος , καί τις ζῷον ἐκ ἀνάγκη οὐ ὑπάρχω , οἷος κόραξ . εἰμί μή μόνος ὁ ἀπόφασις ὁ κατάφασις ἀντιστρέφω κατά ὁ ἐνδέχομαι αντιστοφημι ἀλλά καί ἀνάπαλιν , οὐδείς μᾶλλον ὁ ἀσυλλόγιστος συλλογιστική εἰμί ὁ ἔμπαλιν . ὁ ἀπόφασις εἰς κατάφασις χρή μεταβάλλω , ἐπεί πᾶς ἔργον κατάφασις εἰμί ὁ τρόπος μένω ἀκέραιος