ammonius-philosophy.in-aristotelis-analyticorum-priorum-librum-i-commentarium 26
ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΚΑΤΑ ΠΡΟΣΛΗΨΙΝ ΥΥΛΛΟΓΙΣΜΩΝ . Οὖτοι τοίνυν τῶν μὲν κατηγορικῶν ἔχουσι τὸ ἐν πᾶσι τοῖς σχήμασιν εἶναι · ἐν μὲν τῷ πρώτῳ ὃ τῷ Γ παντί , τούτῳ τὸ Α παντί · ἐν δὲ τῷ δευτέρῳ ὃ κατὰ τοῦ Β παντός , τοῦτο καὶ κατὰ τοῦ Γ παντός · ἐν δὲ τῷ τρίτῳ καθ’ οὗ τὸ Α παντός , κατὰ τούτου καὶ τὸ Β · ἀλλὰ συνάγεται νῦν καὶ ἐν δευτέρῳ καταφατικὸν καὶ ἐν τρίτῳ καθόλου , καὶ ἐκ δύο ἀποφατικῶν ἐν πᾶσι , καὶ τῷ ὑπάρχειν ἡ ἀνυπαρξία συνάγεται · τῶν δὲ ὑποθετικῶν ἔχουσι τὸ συνῆφθαι τὰς προτάσεις καὶ τὸ τὴν ἑτέραν διὰ τῆς ἑτέρας κατασκευάζεσθαι · ἀλλ’ οὔτε δι’ ὅλου ὑποθετικοί εἰσιν , οὔτε ὑπὸ τοὺς πέντε τρόπους ἀνάγοντι . Οἱ κατὰ πρόσληψιν κατηγορικοί εἰσιν ὡς γινόμενοι κατὰ τὰ τρία σχήματα οὐκ εἰσὶν κατηγορικοὶ ὡς μὴ σώζοντες τὰ ἵδια | τῶν σχημάτων . ὑποθετικοὶ δέ εἰσιν διὰ τὸ συνῆφθαι τὰς δύο προτάσεις καὶ τὴν ἑτέραν διὰ τῆς ἑτέρας · κατασ·κευάζεσθαι · οὐκ εἰσὶν ὑποθετικοί . οὔτε γὰρ δι’ ὅλου οὔτε μὴ δι’ ὅλου · τὸ δὲ δεύτερον , ἐπειδὴ μὴ τελοῦσιν ὑπὸ τοὺς πέντε τρόπους . Ἔτι δὲ ἐν παντὶ δεῖ . θεωρήματα κοινὰ παραδίδωσι τῶν τριῶν σχημάτων . πρῶτον οὐ γίνεται συλλογισμὸς ἄνευ καθόλου προτάσεως · ὁ γὰρ ἐκ δύο μερικῶν οὐ συλλογίζεται · καὶ ἣ οὐ τὸ προκείμενον , ἡ τὸ ἐν ἀρχῇ αἰτεῖται . εἰ γὰρ δεῖ δεῖξαι τὴν μουσικὴν ἡδονὴν σπουδαίαν , <ἂν> οὕτως εἴπῃ ‘ἡ μουσικὴ ἡδονὴ ἡ ] ἐστιν · ἡ ἡδονὴ σπουδαία · ἡ μουσικὴ ἄρα ἡδονὴ σπουδαία ἐστίν᾿ , οὐ συλλογίζεται · δέδεικται γὰρ ὅτι ἐκ δύο μερικῶν οὐδὲν ἀναγκαῖον συνάγεται . ἔπειτα δέ , ὅταν λέγῃ ‘ἡ ἡδονὴ σπουδαία ἐστιν᾿ , εἰ μὲν πρὸς τὴν γεωμετρικὴν ἡδονὴν ἀποβλέψας φησίν , οὐ τὸ προκείμενον συνάγεται · εἰ δὲ πρὸς τὴν μουσικὴν ἡδονήν , τὸ ἐν ἀρχῇ αἰτήσεται . ἄμεινον δὲ μὴ τρία τμήματα ποιεῖν ἀλλὰ δύο · πάντως γὰρ οὐ συλλογίζεται · ᾗ δὲ <οὐδέν,> οὐδὲ τὸ προκείμενον · ἢ τὸ προκείμενον μέν , μετὰ δὲ τοῦ[το ] τὸ ἐν ἀρχῇ αἰτεῖσθαι . μὴ οὖν λεγέτωσαν οἱ γεωμέτραι ‘ἐπειδὴ τὸ Α τῷ Β ἴσον , τὸ δὲ Β τῷ Γ ἴσον , καὶ τὸ Α ἄρα τῷ Γ ἴσον᾿ · ἀληθῆ γὰρ συλλογίζονται οὐ διὰ τὴν πλοκὴν ἀλλὰ διὰ τὴν ὕλην · διὸ καὶ οἱ Στωικοὶ ἀμεθόδως περαίνοντάς | φασιν αὐτούς · ἀλλὰ τὰς δύο μερικὰς μίαν μερικὴν ποιείτωσαν καὶ προστικθέτωσαν τὴν καθόλου · οἷον τὰ ΑΒ τῷ αὐτῷ ἴσα · πάντα τὰ τῷ αὐτῷ ἴσα καὶ ἀλλήλοις ἴσα · τὰ ΑΒ ἄρα ἴσα ἀλλήλοις . ἢ ὡς ἡ λέξις , μὴ λεγέτωσαν ‘ἐπειδὴ αἰδὲ αἱ τῶν ἡμικυκλίων ἴσαι , ὧν αἵδε αἱ τοῦ τμήματος ἴσαι , λοιπαὶ ἄρα αἵδε αἱ πρός τῇ βάσει τοῦ ἰσοσκελοῦς τριγώνου ἴσαι᾿ · οὕτω δὲ μᾶλλον αἰδὲ αἱ τοῦ ἰσοσκελοῦς καταλείπονται ἀπὸ ἴσων ἴσων ἀφῃρημένων · πάντα τὰ καταλειπόμενα μετὰ ἀφαίρεσιν ἴσων ἀπὸ ἴσων ἴσα ἐστίν · αἵδε ἄρα τοῦ ἰσοσκελοῦς τριγώνου ἴσαι εἰσίν᾿ . μερικὸν δὲ τὸ τόδε τῷδε ἴσον οὐ διὰ τὸ δεικτικόν ἐπὶ γὰρ τῶν καθόλου ποιοῦνται τὸν λόγον πανταχοῦ οἱ γεωμέτραι ) , ἀλλ’ ὅτι τὸ ἀπροσδιόριστον ἰσοδυναμεῖ τῷ μερικῷ . Δεύτερον κοινὸν τῶν τριῶν σχημάτων . τὸ συμπέρασμα οὐ πάντως ἔοικε μιᾷ τῶν προτάσεων , οὐδὲ κατὰ ποσὸν οὐδὲ κατὰ ποιόν · κατὰ μὲν τὸ ποσόν , ἐπειδὴ ἐν τρίτῳ σχήματι ἐξ ἀμφοτέρων καθόλου μερικὸν συνάγεται · κατὰ δὲ τὸ ποιόν , ἐπειδή , εἰ καὶ κατὰ τὸ καταφατικὸν καὶ ἀποφατικὸν καὶ ὑπάρχον καὶ ἀναγκαῖον καὶ ἐνδεχόμενον ἢ ἀμφοτέραις ταῖς προτάσεσιν ἔοικεν ἢ μιᾷ πάντως , οὐ δήπου καὶ κατὰ τὸ ψεῦδος καὶ ἀληθές , ἅπερ καὶ αὐτὰ ποιά εἰσιν καὶ τρόποι · ἀληθὲς γὰρ καὶ ἐξ ἀμφοτέρων ψευδῶν συνάγεται . Ὅτι εἰπὼν ἐκ δύο ἀποφάσεων ἢ μερικῶν μὴ γίνεσθαι συλλογισμὸν μόνον τὸ δεύτερον ἐπεξργάζεται . κείσθω γάρ , τουτέστιν προκείσθω εἰς ζήτησιν , εἰ ἡ μουσικὴ ηοονη σπουδαία ἐστίν . ΑΓ , ΒΔ καλεῖ τὰς τῶν ἡμικυκλίων γωνίας , ΓΔ τὰς τοῦ τμήματος , EZ τὰς τοῦ τριγώνου · καὶ τὰ στοιχεῖα γὰρ τῶν γωνιῶν τῶν ἡμικυκλίων διαιρεῖ εἰς τὰ στοιχεῖα τῶν γωνιῶν τοῦ τμήματος καὶ τοῦ τριγώνου · τὰς δὲ πλευρὰς τοῦ τριγώνου ΑΒ καλεῖ . τρεῖς εἰσι συλλογισμοί · αἱ ΑΓ , ΒΔ γωνίαι ἡμικυκλίων ἴσων εἰσὶν γωνίαι · πᾶσαι αἱ τῶν ἴσων ἡμικυκλίων | γωνίαι ἴσαι · αἱ ΑΓ , ΒΔ ἄρα γωνίαι ἴσαι πάλιν αἱ ΓΔ τοῦ f . 257r αὐτοῦ τμήματός εἰσιν γωνίαι · πᾶσαι αἱ τοῦ αὐτοῦ τμήματός εἰσι γωνίαι ἴσαι διὰ τὴν έ ] ἐφαρμογήν · πάλιν ] αἱ ΓΔ ἄρα γωνίαι ἴσαι . πάλιν αἱ EZ τοῦ τριγώνου γωνίαι καταλείπονται μετὰ ἀφαίρεσιν ἴσων ἀπὸ ἴσων · πάντα τὰ καταλειπόμενα κατὰ ἀφαίρεσιν ἴσων ἀπὸ ἴσων ἴσα ἐστίν . καὶ αἱ EZ ἄρα τοῦ τριγώνου γωνίαι ἴσαι εἰσίν · ὅπερ * * * δὲ οὕτω λέγειν φασί τινες ‘ἐπειδὴ αἱ ΑΓ , ΒΔ ἴσαι , ὧν αἱ ΓΔ ἴσαι , λοιπαὶ ἄρα αἰ EZ γωνίαι τοῦ ἰσοσκελοῦς τριγώνου ἴσαι εἰσίν᾿ διχῶς ἁμαρτάνοντες · καὶ γὰρ ἄμφω μερικαί , ἐπειδὴ ἀπροσδιόριστοι · καὶ ὅτι τὴν μείζονα παρῆκαν τὴν τὸ κῦρος ἔχουσαν ὲν τοῖς συλλογισμοῖς καὶ ἀξιώματος λόγον ἐπέχουσαν , τὴν δὲ ἐλάττονα διεῖλον εἰς δύο · καὶ ἐντεῦθεν τὸ ὲν ἀρχῇ αἰτοῦνται · ὃ γὰρ μὴ ἔδειξαν , οἴονται δεδειχέναι · p . 41b30 Ἀλλὰ καὶ τῷ ἀναγκαίαν ἢ ὑπάρχουσαν ἢ ἐνδεχομένην . πῶς οὖν ἐν δευτέρῳ σχήματι καὶ τρίτῳ ἐπὶ τῆς μίξεως ἐνδεχομένου καὶ ἀναγκαίου τῆς ἀναγκαίας καθόλου ἀποφατικῆς οὔσης τὸ ἐξ ἡμισείας ἐνδεχόμενον καὶ ἀναγκαῖον συνάγεται ; ἡ καὶ τότε ἔοικεν · τὸ γὰρ οὐδενὶ ἐξ ἀνάγκης συνάγεται , ὃ φέρεται καὶ κάτα τοῦ ἐξ ἀνάγκης οὐδενὶ καὶ κατὰ τοῦ ἐνδέχεται οὐδενί · ἀμφοτέραις οὖν ἔοικεν · p . 41b31 Ἐπισκέφασθαι δὲ καὶ τὰς ἄλλας κατηγορίας . οἶδεν ἄρα καὶ αὑτὸς ὅτι οὐκ ἀεὶ ἕπεται τὸ συμπέρασμα μιᾷ τῶν προτάσεων κατὰ τὸ ποιόν , εἴ γε ἀληθὲς ἐκ ψευδῶν συνάγεται . τοὺς δὲ τρόπους κατηγορίας ἐκάλεσεν , ἐπεί , <εἰ> τὸ ὑποκεῖσθαι ὕλης , τὸ κατηγορεῖσθαι εἴδους ἄν εἴη , ταὐτὸν δ’ εἰπεῖν ποιοῦ ἢ τρόπου . p . 41b 33 Ὅτι δυνατὸν καλεῖ τὸν ἀτελῆ ὡς δυνάμει τέλειον · p . 41b36 Δῆλον δὲ καὶ ὅτι πᾶσα ἀπόδειξις . δείξας ὅτι πᾶς κατηγορικὸς ἀπλοῦς συλλογισμὸς δι’ ἑνὸς τῶν τριῶν σχημάτων γίνεται καὶ ὅτι καὶ πᾶς ὑποθετικός , δι’ ἀδυνάτου καὶ ἐπ’ εὐθείας , ταὐτὸν δ’ εἰπεῖν σύνθετός τε καὶ ἁπλοῦς , ὑπὸ τὰ τρία σχήματα ἀνάγεται διὰ μέσου ἁπλοῦ 1 κατηγορικοῦ τοῦ κατασκευάζοντος ἣ τὸ συνημμένον , ὡς ἐν τοῖς δι’ ἀδυνάτου , ἡ τὴν πρόσληψιν , ὡς ἐν τοῖς ἐπ᾿ εὐθείας , τὸ λοιπὸν δείκνυσι νῦν , ὅτι πᾶς σύνθετος κατηγορικὸς συλλογισμὸς ὑπὸ τὰ τρία σχήματα ἀνάγεται διὰ μέσου τοῦ προσεχῶς δεικνύντος , ὃς πάντως ἐκ τριῶν ὅρων ἐστίν · καὶ πρότερον τῷ ἀντικειμένῳ συνηγορεῖ , ὅτι ὁ κατηγορικὸς συλλογισμὸς ὁ προσεχῶς δει - κνὺς δύναται ἐκ πλειόνων ὅρων εἶναι ἢ τριῶν · καὶ γὰρ καὶ τῇ σχέσει δύναται ἐκ πλειόνων εἶναι ἢ τριῶν καὶ τῷ ὑποκειμένῳ . τῇ μὲν σχέσει , ἐπειδὴ ἐνδέχεται δεῖξαι οὐ πάντα ἄνθρωπον λευκὸν διὰ τοῦ αὐτοῦ μέσου , τοῦ Αἰθίοπος , ἐν τοῖς τρισὶ σχήμασιν , ὡς ὑπο - γέγραπται · διὰ γὰρ τοῦτο μερικὸν ἀποφατικὸν εἴληπται τὸ πρόβλημα ὡς μόνον τῶν προβλημάτων ἐν τοῖς τρισὶ σχήμασι δεικνύμενον . οἱ τρεῖς οὑν ὅροι τῷ ὑποκειμένῳ τῇ σχέσει ἐννέα γεγόνασι . καὶ λύει λέγων ὅτι πολλοί εἰσιν οἱ συλλογισμοί τρεῖς γάρ ) , προέκειτο δὲ δεῖξαι οὐ τὸ πολλοὺς συλλογισμοὺς ἐκ τριῶν ὅρων , ἀλλὰ τὸ ἔνα συλλογισμὸν ἐκ τριῶν ὅρων πάντως . δευτέρα συνηγορία . καὶ τῷ ὑποκειμένῳ δύνατον πλείονας τῶν τριῶν εἶναι τοὺς ὅρους τοῦ συλλογισμοῦ , εἴ γ’ ἐνδέχεται τὸ αὐτὸ πρόβλημα ἄλλοτε δι’ ἄλλου μέσου δεικνύναι , ὡς ὁ Πλάτων τὴν ἀθανασίαν τῆς φυχῆς ἐν μὲν τῷ Φαίδωνι διὰ μέσου τοῦ ζωὴν ἐπάγειν τῷ σώματι · οὐδὲν γὰρ ἐπιδέχεται τὸ ἐναντίον οὗ ἐπάγει ὅπου τὸ αὐτοκίνητον ἀθάνατον ] · ἐν δὲ τῷ δεκάτῳ τῆς Πολιτείας εἰπών . ἡ ψυχὴ ὑπὸ τῆς ἰδίας κακίας οὐ φθείρεται · τοὐναντίον γὰρ δοκοῦσιν οἱ κακοὶ καὶ ζωτικώτεροι εἶναι καὶ μόνοι ζῆν διὰ τὰς πλεονεξίας καὶ τὴν τρυφήν · τὸ μὴ φθειρόμενον ὑπὸ τῆς ἰδίας κακίας ἄφθαρτόν ἐστιν , ἐπειδὴ πᾶν τὸ φθεειρόμενον ὑπὸ τῆς ἰδίας κακίας φθείρεται , ὡς ὁ σίδηρος καὶ ὁ χαλκὸς ὑπὸ τοῦ ἰοῦ , ὁ σῖτος ὕπο | τῆς ἐρυσίβης . ἀλλὰ νῦν πάλιν πολλοὶ οἱ συλλογισμοί , ὅσῳ καὶ αἱ προτάσεις τῶν συλλογισμῶν μᾶλλον διεστήκασιν ἀλλήλων , καὶ ὅσα τὰ μέσα , τοσοῦτοι καὶ οἱ συλλογισμοί . καὶ τὸ αὐτὸ μὲν πρόβλημα διὰ πλειόνων ὅρων ἢ τριῶν , οὐ μὴν ὁ εἴς συλλογισμὸς περὶ οὗ ὁ λόγος . τρίτη συνηγορία . ἐνδέχεται κατηγορικὸν συλλογισμὸν διὰ πλειόνων ἢ τριῶν ὅρων προβαίνειν , ὡς ὁ Πλάτων ἐν Φαιδρῷ τὴν ψυχὴν ἀθάνατον ἀπέδειξε διὰ μέσου τοῦ αὐτοκινήτου καὶ ἀεικινήτου . ἀλλὰ πάλιν δύο εἰσὶ συλλογισμοί , ὅτι ἡ ψυχὴ ἀεικίνητον διὰ μέσου τοῦ αὐτοκινήτου , καὶ ὅτι ἀθάνατος διὰ μέσου τοῦ ἀεικινήτου . Ὅτι δὲ πᾶς συλλογισμὸς ἐκ δύο προτάσεων προσεχῶν , οὕτως δείκνυσιν · εἰ γὰρ δυνατόν συναγέσθω τὸ E ἐκ τεττάρων προτάσεων προσεχῶν τῶν ΑΒ ΓΔ · αἱ ΑΒ προτάσεις τοίνυν ἢ συνάγουσί τι ἡ οὐ συνάγουσι · ἀλλ’ εἰ μὲν μὴ συνάγουσί τι , μάτην εἰλημμέναι εἰσίν · εἰ δὲ συνάγουσί τι , ἡ τὸ E συνάγουσιν ἢ μίαν τῶν ΓΔ λοιπῶν προτάσεων ἡ ἄλλο τι παρὰ ταῦτα · ἀλλ’ εἰ μὲν τὸ E , ἔχομεν τὸ ζητούμενον , ὅτι ἐκ δύο προτάσεων συλλογισμός · εἰ δὲ ἓν τῶν ΓΔ , οὐκέτι προσεχής ἐστιν ὁ συλλογισμὸς οὐδ’ ἁπλοῦς ἀλλὰ σύνθετος ἐκ προσυλλογισμοῦ · εἰ δὲ ἄλλο παρὰ τὸ Ε καὶ τὰ ΓΔ συνάγει τὰ ΑΒ , νῦν οὐ μόνον πολλοί εἰσιν οἱ συλλογισμοί , καθάπερ καὶ ἐπὶ τῆς δευτέρας ὑποθέσεως , ἀλλὰ καὶ ἀσύναπτοι πρὸς ἀλλήλους . ἁ δὲ ἐπὶ τῶν ΑΒ εἴρηται , ἁρμόσει καὶ ἐπὶ τῶν ΓΔ · πάλιν γὰρ τἄ ΓΔ ἢ συνάγει τι ἢ οὐ συνάγει · καὶ εἰ μὲν μὴ συνάγει , μάτην εἴληπται · εἰ δὲ συνάγει , εἰ μὲν τὸ E , παρέλκουσιν αἱ ΑΒ προτάσεις , καὶ ἐκ δύο προτάσεων προσεχῶν πᾶς συλλογισμός · εἰ δὲ ἓν τῶν ΑΒ , πολλοὶ ἔσονται οἱ συλλο - γισμοί , ὁ μὲν προσυλλογισμός , ὁ δὲ τοῦ προκειμένου · εἰ δὲ ἄλλο παρὰ τὰ ΑΒ , ἐναργῶς πολλοί εἰσιν οἱ συλλογισμοί · καὶ γὰρ ἀσύναπτοι πρὸς ἀλλήλους οἱ συλλογισμοί , καὶ οὐκ ἐκκρούει ἓν φαντάζουσα ἡ συνέχεια τῶν προτάσεων . Καὶ ὅτι πᾶσα ἀπόδειξις . πᾶσαν κατασκευὴν | ἀπόδειξιν ἐκάλεσεν . p . 41b37 ἐὰν μὴ δι᾿ ἄλλων καὶ ἄλλων . ἢ τῇ σχέσει , ὡς ἐν τῇ πρώτῃ συνηγορίᾳ , ἢ τῷ ὑποκειμένῳ , ὡς ἐν τῇ δευτέρᾳ . p . 41b38 Οἶον τὸ E τῶν ΑΒ καὶ τῶν ΓΔ . τοῦτο παράδειγμα τῆς δευτέρας συνηγορίας τῆς τὸ αὐτό , τὸ E τυχόν , συναγούσης δι’ ἄλλων καὶ ἄλλων ὅρων τῷ ὑποκειμένῳ , οἷον τῶν ΑΒ καὶ ΓΔ · καὶ γὰρ τὰ ΑΒ τῶν ΓΔ τῷ ὑποκειμένῳ διαφέρει . p . 41b39 Ἤ διὰ τῶν ΑΒ καὶ ΒΓ καὶ ΑΓ . τοῦτο παράδειγμα τῆς πρώτης συνηγορίας , ὅπου τὸ αὐτὸ συνάγεται , οἷον τὸ E , δι’ ἄλλων καὶ ἄλλων τῇ σχέσει μόνον · διὸ καὶ ἕνα κοινὸν ὅρον ἔχουσι καὶ ἕνα διάφορον τὰ ΑΒ καὶ ΒΓ καὶ ΑΓ · καὶ γὰρ τὸ δεύτερον πρῶτον γίνεται τῆς μείζονος ἀντιστραφείσης , τὸ δὲ τρίτον τῆς ἐλάττονος . ΑΒ οὖν τὸ πρῶτον σχῆμα , καὶ Α μὲν ἡ μείζων πρότασις , Β δὲ ἡ ἐλάττων · καὶ ἐν μὲν τῷ δευτέρῳ σχήματι τῷ ΒΓ ἡ ἐλάττων τοῦ ΑΒ ἔμεινε , τὸ Β · ἐν δὲ τῷ τρίτῳ σχήματι τῷ ΑΓ ἡ μείζων ἔμεινε τοῦ ΑΒ , τὸ Α . p . 41b40 τούτων δ’ ὄντων οὐχ εἷς ἀλλὰ πολλοί εἰσιν οἱ συλλογισμοί . ἡ λύσις τῶν δύο συνηγοριῶν , ὅτι οὐκ ἔμεινεν εἴς ὁ συλλογισμός , εἰ καὶ τὸ πρόβλημα . p . 42a1 Ἤ πάλιν ὅταν ἑκάτερον ἡ τρίτη συνηγορία ἡ καὶ πιθανωτέρα , διὸ καὶ ἰδικῆς λύσεως αὐτὴν ἀξιοῖ , ἡ ἑνὸς συλλογισμοῦ ἐμμέσους τὰς προτάσεις λαμβάνουσα . βάνουσα . καὶ λύει τοῦτο λέγων τρεῖς εἶναι τοὺς συλλογισμούς , ἐπειδὴ καὶ τρία τὰ συμπεράσματα , αἱ δύο προτάσεις καὶ τὸ συπέρασμα · αἱ μέν γὰρ τῶν προσυλλογισμῶν εἰσι συμπεράσματα , τὸ δὲ τοῦ συλλογισμοῦ . p . 42a3 Ἤ τὸ μὲν ἐπαγωγῇ τὸ δὲ συλλογισμῷ . οἶον εἰ πρόβλημα εἴη ὅτι ἡ ἰατρικὴ χρήσιμος τῷ βίῳ καὶ εἴπωμεν · ἡ ἰατρικὴ τέχνη ἐστίν , πᾶσα τέχνη χρήσιμος τῷ βίῳ , καὶ ἡ ἰατρικὴ ἄρα · καὶ τὴν μὲν ἐλάττονα κατασευάσομεν διὰ συλλογισμοῦ · ἡ ἰατρικὴ μέθοδος ὁδοποιητική , πᾶσα μέθοδος ὁδοποιητικὴ τέχνη , καὶ ἡ ἰατρικὴ ἄρα τέχνη · τὴν δὲ μείζονα , ὅτι πᾶσα τέχνη χρήσιμος τῷ βίῳ , δι’ ἐπαγωγῆς · καὶ γὰρ γεωργία καὶ ὑφαντική . ἢ ὡς ὁ Πλατῶν ἐν τῇ Πολιτείᾳ · τοῦ γὰρ Θρασυμάχου εἰπόντος τὴν δικαιοσύνην κακοβουλίαν αὐτὸς κατασκευ|άζει τὸν δίκαιον φρό - νιμον εἰπὼν οὕτως · δίκαιος τοῦ μὲν ὁμοίου <οὐκ> ἐθέλει πλέον ἔχειν φρόνιμος τοῦ δ’ ἀνομοίου ἐθέλει πλέον ἔχειν . καὶ τῶν προτάσεων τούτων τὴν μὲν ἐλάττονα κατασκευάζει μέσον λαβὼν τὸ ἀπονεμητικὸν τοῦ κατ’ ἀξίαν , τὴν δὲ δευτέραν δι’ ἐπαγωγῆς τοῦ ἰατροῦ , τοῦ μάντεως , του γεωμέτρου . p . 42a6 Εἰ οὑν πλείους ἀλλ᾿ εἶς . τις , φησίν , τὸν διὰ πέντε ὅρων συλλογισμὸν ἢ ὁποσωνοῦν ἕνα λέγοι ἀποβλέπων πρὸς τὴν συνέχειαν τῶν προτάσεων , οὐ φθονήσομεν αὐτῷ τοῦ ὀνόματος , πλὴν εἷς ἐστιν πόρρω , οὐχ εἷς προσεχής · τοῦτο γὰρ δηλοῖ τὸ οὕτω μὲν ἐνδέχεται καὶ τὸ ὡς δὲ τὸ Γ διὰ τῶν ΑΒ , ἀδύνατον . καὶ ὅτι μή ἐστιν εἷς προσεχής , ἐπάγει τὴν ἀπόδειξιν . τῶν ΑΒ ΓΔ τεσσάρων προτάσεων τὸ E συναγουσῶν αἱ ΑΒ , φησίν , ἢ συλλογιστικῶς συμπεπλεγμέναι εἰσὶν ὡς εἶναι τὴν μὲν μείζονα τὴν δ’ ἐλάττονα , ἀνθ’ ὧν αὐτὸς εἶπεν ὅλην καὶ μέρος , ἢ ἀσυλλογίστως . καὶ εἰ τὸ πρῶτον , ἢ τὸ E συνάγουσιν ἢ θάτερον τῶν ΓΔ ἢ ἄλλο παρὰ ταῦτα . καὶ μόνον τὸ πρῶτον ἀναιρεῖ λέγων ὅτι καὶ πῶς ὑπόκειται τὸ E ἐκ τῶν ΑΒ ΓΔ ἐκ μόνων τῶν ΑΒ συναγόμενον , καὶ πρὶν τὰς λοιπὰς ὑποθέσεις τῶν ΑΒ ἀνελεῖν μέτεισι καὶ ἐπὶ τὰ ΓΔ · καὶ ταῦτα γὰρ ἡ συνάγει τι ἡ οὔ . καὶ εἰ συνάγει , ἢ τὸ E ἡ θάτερον τῶν ΑΒ ἡ ἄλλο παρὰ ταῦτα . καὶ εἰ μὲν τῶν ΑΒ θάτερον , πλείους ἔσονται οἱ συλλογισμοί , ἐπειδὴ καὶ τὰ συμπεράσματα , καὶ προσυλλογισμὸς ὁ ΓΔ τοῦ ΑΒ ΓΔ . εἰ δὲ τὸ E , εἰ μέν εἰσιν οἱ συλλογισμοὶ ὁ ΑΒ ΓΔ καὶ ὁ ΓΔ , ὡς ἐνδέχεται ἕνα εἷναι , τῷ ταὐτὸ συνάγειν , οὐ μὴν κατ’ ἀλήθειαν εἷς εἰσιν · ἐνδείκνυται δὲ τοὺς ἐπὶ τοῦ Αἰθίοπος ἐν τοῖς τρισὶ σχήμασι συλλογισμοὺς διὰ τῶν αὐτῶν ὅρων . εἰ δὲ τὰ ΓΔ μηδὲ θάτερον τῶν ΑΒ ἀλλ’ ἄλλο τι παρὰ ταῦτα , οὐ μόνον πολλοὶ ἔσονται οἱ συλλογισμοί , ὁ ΑΒ ΓΔ καὶ ὁ ΓΔ , ἀλλὰ καὶ ἀσύναπτοι ἀλλήλοις . εἰ δὲ τὰ ΓΔ οὐδὲν συνάγει , μάτην εἴληπται ἐν συλλογισμῷ , εἰ μὴ ἄρα ἐπαγωγῆς | χάριν f . 259v ἢ κρύψεως ἢ δι’ ἄλλο τι τοιοῦτον παρείληπται . εἶτα ἄνεισι πάλιν ἐπὶ τὰς λοιπὰς ὑποθέσεις τῶν ΑΒ . καὶ ἐπαγωγῆς μέν , ὡς πᾶσαν τέχνην χρήσιμον ἐδείξαμεν τῷ βίῳ διὰ γεωργίας καὶ ὑφαντικῆς . κρύψεως δὲ χάριν , ὅτι οὐ δεῖ συνεχεῖς τὰς δύο προτάσεις ἐρωτᾶν , ἐπεὶ συναισθόμενος ὁ ἐρωτώμενος ἐνστατικώτερος γίνεται , ἀλλὰ χρὴ ἐν μέσῳ τινὰ παρεμβαλεῖν οἰκείαν τῇ ἐρωτηθείσῃ προτάσει , εἶτα τὴν ἄλλην ἐπαγαγεῖν · ἴον εἰ πρόβλημα εἴη ὅτι ἡδονὴ ἀγαθόν , καὶ λάβωμεν ὅτι ἡ ἡδονὴ ἐφετόν , μὴ εὐθὺς ἴπωμεν ‘τί οὖν ; πᾶν ἐφετὸν ἀγαθόν;᾿ , ἀλλὰ ἐφετοῦ κατατείνωμεν λόγον , ὅτι καὶ τὸ καλὸν ἐφ’ ἑαυτὸ καλεῖ καὶ ἀγαθόν ἐστιν ἐφ’ ὃ πάντα ἄγαν θεῖ . καὶ εἴ τις βουλόεμενος δεῖξαι τὴν ὑγείαν ἀγαθὸν εἴπῃ ‘ἡ ὑγίεια τῷ ἀγαθῷ ἀνδρὶ ἀγαθόν᾿ , μὴ εὐθὺς ἐπαγέτω ‘τὸ δὲ τῷ τοιούτῳ ἀγαθὸν καὶ ὄντως ἀγαθόν ἐστιν᾿ , ἀλλ’ ὲν μέσῳ λεγέτω πῶς γίνεται ἡ ὑγίεια , ὅτι τοῦ ἰατροῦ τοῖς στοιχείοις καὶ τοῖς χυμοῖς δικάζοντος · ποτὲ δὲ καὶ δι’ οἰκονομίαν . οἷον αἱ ἀρεταὶ δι’ αὑτὰς αἱρεταί , κἄν μὴ ἐπικάρπιαι ὦσι · ποτὲ καὶ διὰ τὸ ξηρὸν τοῦ διαλεκτικοῦ λόγου τοῦ καλλωπισμοῦ χάριν τοῦ λόγου ἐπεντίθεται . τίθεται . ποτὲ δὲ καὶ διὰ σαφήνειαν , ὡς ἐν ταῖς παραβολαῖς , ὅτι ὡς μία αἴσθησις τῶν ἐναντίων . οὕτω καὶ ἐπιστήμη ποτὲ καὶ διὰ τὸ πρὸς ἐπίδειξιν ὁρᾶν τὸν λόγον ὀγκοῦμεν αὐτὸν ταῖς παρεμβολαῖς . p . 42 a 24 Εἰ δὲ εκ τῶν ΑΒ μὴ τὸ Ε ἀλλ᾿ ἄλλο τι γίνεται συμπέρασμα , ἐκ δὲ τῶν ΓΔ ἢ τούτων θάτερον ἢ ἄλλο παρὰ ταῦτα . ἄνεισι πάλιν ἐπὶ τὰ ΑΒ καὶ τὰς λοιπὰς ὑποθέσεις διελέγχει · μίαν γὰρ μόνην ἤλεγξε τὴν συνάγουσαν τὸ E . ἐὰν γάρ . φησίν , τὰ ΑΒ μὴ τὸ E συνάγῃ ἀλλ’ ἄλλο τι , ἐκ δὲ τῶν ΓΔ τοῦτο τὸ ἄλλο ἢ θάτερον τύχῃ ὂν ἡ ἀλλαχοῦ καὶ παρὰ ταῦτα , εἰ μὲν ἓν τῶν ΓΔ , προσυλλογισμός ἐστι τοῦ συλλογισμοῦ , καὶ διὰ τοῦτο οὐχ εἷς ὁ συλλογισμὸς ἀλλὰ πολλοί · εἰ δὲ ἄλλο παρὰ τὰ ΓΔ , καὶ μάτην ἐστὶν εἰλημμένα τὰ ΑΒ , εἰ διὰ τὸ E εἴληπται , | μήτε δὲ τοῦτο συνάγει μήτε ἄλλο συνάγον αὐτό . p . 42a28 Et δὲ μηδὲν γίνεται ἐκ τῶν ΓΔ . γραφικόν ἐστιν ἐξ ἀρχῆς τὸ ἁμάρτημα · ἔδει γὰρ εἰπεῖν ἐκ τῶν AB · εἴρηται γὰρ ἤδη περὶ τῶν ΓΔ , τί ἕπεται , εἰ μηδὲν συνάγουσιν · ἐπὶ δὲ τῶν ΑΒ οὐκ εἴρηται . καὶ ἔστιν ὅσον ἐπὶ τῇ φερομένῃ γραφῆ καὶ ἀδολεσχῶν ὁ Ἀριστοτέλης καὶ παραλιμπάνων , τὸ μὲν δὶς λέγων , τὸ δὲ μη - δὲ ἅπαξ . p . 42a34 Εἰ μὴ προσλαμβάνοιτο , τουτέστιν εἰ μὴ πάλιν κρύψεως ἢ ἐπαγωγῆς ἢ καλλωπισμοῦ χάριν τοῦ λόγου λαμβάνοιτο . p . 42 a 35 Ὃς οὖν συλλογισμὸς μὴ δύο προτάσεις ἔχει , ἤτοι τρεῖς ὅρους μόνον τοὺς τὸ κύριον συμπέρασμα συνάγοντας εἰσὶν γὰρ καὶ ἄκυρα συμπεράσματα , ὡς τὰ τῶν προσυλλογισμῶν ) , οὗτος ὁ λόγος ἢ οὐ συλλελόγισται , ὡς εἴ τις πολλὰς καθ’ ἕκαστα προτάσεις λαμβάνοι μηδὲν κοινὸν ἐχούσας , ἡ περιττὰ τῶν ἀναγκαίων ἠρώτησεν , ὡς εἴ τις βουλόμενος δεῖξαι ὅτι ὁ ἄνθρωπος ζῷον εἴπῃ ‘ὁ ἄνθρωπος γελαστικόν , τὸ γελαστικὸν ζῷον , τὸ ζῷον ἔμψυχον , ὁ ἄνθρωπος ἄρα ζῷον᾿ · περιττὴ γὰρ ἡ λέγουσα τὸ ζῷον ἔμφυχον . p . 42b1 Κατὰ μὲν οὖν τὰς κυρίας προτάσεις . δείξας ὅτι πᾶς συλλογισμὸς κατηγορικὸς ἁπλοῦς ἐκ τριῶν , δύο τούτῳ ἑπόμενα παραδίδωσιν , ὅτι τοῦ κατηγορικοῦ τοῦ προσεχοῦς συλλογισμοῦ ἄρτιαι μὲν αἱ προτάσεις , περιττοὶ δὲ οἱ ὅροι · τὸν γὰρ πρῶτον ἄρτιον καὶ τὸν πρῶτον περιττὸν κυρίῳ ὀνόματι ἄρτιον ἁπλῶς καλεῖ καὶ περίτιόν ἁπλῶς . τὸ δὲ συμπέρασμα τῶν μὲν προτάσεων ἥμισυ , τῶν δὲ ὅρων τριττόν · τὰ δὲ διαστήματα ἑνὶ λείπει τῶν ὅρων . συνθέτου δὲ ὄντος τοῦ συλλογισμοῦ ἓν μόνον σώζεται τῶν εἰρημένων , τὸ τὰ διαστήματα ἑνὶ λείπειν τῶν ὅρων · τοῦτο γὰρ ἀληθές , εἴτε καταπυκνοῖτο ὁ προστιθέμενος εἴτε ἔξωθεν ἐμβάλλοιτο · οὐκέτι δὲ πάντως αἱ μὲν προτάσεις ἄρτιαι , οἱ δ’ ὅροι περιττοί , ἀλλὰ δυνατὸν καὶ ἐναλλάξ . οὐδέποτε μέντοι ἄμφω ἄρτια , καὶ αἱ προτάσεις καὶ οἱ ὅροι , ἀλλ’ ἀναμίξ , διότι κατ’ ἀρχὰς τῷ ἀρτίῳ καὶ περιττῷ διέφερον ἀλλήλων καὶ μονὰς ἑκατέρῳ πρόσκειται , ἐξαλλάττεται δὲ τὸ εἶδος τοῦ ἀρτίου καὶ τοῦ περιττοῦ | μονάδος προστεθείσης · μονὰς δὲ πρόσκειται ἑκατέρῳ , ἐπειδὴ ὅρου προστεθέντος , εἴτε κατὰ πύκνωσιν εἴτε ἔξωθεν , μία πρότασις προστίθεται . τὰ δὲ συμπεράσματα οὐκέτι τῶν προτάσεων ἥμισύ εἰσι , τῶν δ’ ὅρων τριττόν , ἀλλὰ ποτὲ ὑπερβάλλει τῷ πλήθει καὶ τὰς προτάσεις καὶ τοὺς ὅρους · προτάσεις δέ λέγω τὰς μόνως προτάσεις . πέντε γὰρ ὄντων ὅρων δ μὲν γίνονται προτάσεις , συμ·περάσματα δὲ ἕξ · καθόλου γὰρ καθ’ ἑκάστην ὅρου προσθήκην , εἴτ’ ἔξωθεν προστίθοιτο εἴτε παρεμβάλλοιτο , προστίθενται συμπεράσματα ἑνὶ ἐλάττονα τῶν προκειμένων ὅρων . τὸ δ’ αἴτιον , ὅτι πρὸς τὸν ἐφεξῆς μόνον ὁ προστεθεὶς οὐ ποιεῖ συμπέρασμα .
Lemmas: περί ὁ κατά πρόσληψις Ι . οὗτος τοίνυν ὁ μέν κατηγορικός ἔχω ὁ ἐν πᾶς ὁ σχῆμα εἰμί · ἐν μέν ὁ πρῶτος ὅς ὁ Γ πᾶς , οὗτος ὁ Α πᾶς · ἐν δέ ὁ δύο ὅς κατά ὁ Β πᾶς , οὗτος καί κατά ὁ Γ πᾶς · ἐν δέ ὁ τρίτος κατά ὅς ὁ Α πᾶς , κατά οὗτος καί ὁ Β · ἀλλά συνάγω νῦν καί ἐν δύο καταφατικός καί ἐν τρίτος καθόλου , καί ἐκ δύο ἀποφατικός ἐν πᾶς , καί ὁ ὑπάρχω ὁ ἀνυπαρξία συνάγω · ὁ δέ ὑποθετικός ἔχω ὁ συνάπτω ὁ πρότασις καί ὁ ὁ ἕτερος διά ὁ ἕτερος κατασκευάζω · ἀλλά οὔτε διά ὅλος ὑποθετικός εἰμί , οὔτε ὑπό ὁ πέντε τρόπος ἀνάγω . ὁ κατά πρόσληψις κατηγορικός εἰμί ὡς γίγνομαι κατά ὁ τρεῖς σχῆμα οὐ εἰμί κατηγορικός ὡς μή σῴζω ὁ ἴδιος | ὁ σχῆμα . ὑποθετικός δέ εἰμί διά ὁ συνάπτω ὁ δύο πρότασις καί ὁ ἕτερος διά ὁ ἕτερος · κατασκευάζω · οὐ εἰμί ὑποθετικός . οὔτε γάρ διά ὅλος οὔτε μή διά ὅλος · ὁ δέ δύο , ἐπεί μή τελέω ὑπό ὁ πέντε τρόπος . ἔτι δέ ἐν πᾶς δεῖ . θεώρημα κοινός παραδίδωμι ὁ τρεῖς σχῆμα . πρῶτος οὖον γίγνομαι συλλογισμός ἄνευ καθόλου πρότασις · ὁ γάρ ἐκ δύο μερικός οὖον συλλογίζομαι · καί ὅς οὖον ὁ πρόκειμαι , ὁ ὁ ἐν ἀρχή αἰτέω . εἰμί γάρ δεῖ δείκνυμι ὁ μουσική ἡδονά σπουδαῖος , ὅς οὕτως εἶπον ἡʹ μουσική ἡδονή ὁ ] εἰμί · ὁ ἡδονή σπουδαῖος · ὁ μουσική ἄρα ἡδονή σπουδαῖος εἰμί , οὖον συλλογίζομαι · δείκνυμι γάρ ὅτι ἐκ δύο μερικός οὐδείς ἀναγκαῖος συνάγω . ἔπειτα δέ , ὅταν λέγω ἡʹ ἡδονή σπουδαῖος εἰμί , εἰμί μέν πρός ὁ γεωμετρικός ἡδονά ἀποβλέπω φημί , οὖον ὁ πρόκειμαι συνάγω · εἰμί δέ πρός ὁ μουσική ἡδονή , ὁ ἐν ἀρχή αἰτέω . ἀγαθός δέ μή τρεῖς τμῆμα ποιέω ἀλλά δύο · πάντως γάρ οὖον συλλογίζομαι · ὅς δέ <οὐδέν,> οὐδέ ὁ πρόκειμαι · ἢ ὁ πρόκειμαι μέν , μετά δέ τοῦτος ] ὁ ἐν ἀρχή αἰτέω . μή οὖν λέγω ὁ γεωμέτρης ἐπειδή ὁ Α ὁ Β ἴσος , ὁ δέ Β ὁ Γ ἴσος , καί ὁ Α ἄρα ὁ Γ ἴσος · ἀληθής γάρ συλλογίζομαι οὖον διά ὁ πλοκή ἀλλά διά ὁ ὕλη · διό καί ὁ στωϊκός ἀμέθοδος περαίνω | φημί αὐτός · ἀλλά ὁ δύο μερικός εἷς μερικός ποιέω καί προστίθημι ὁ καθόλου · οἷος ὁ ΑΒ ὁ αὐτός ἴσος · πᾶς ὁ ὁ αὐτός ἴσος καί ἀλλήλων ἴσος · ὁ ΑΒ ἄρα ἴσος ἀλλήλων . ἢ ὡς ὁ λέξις , μή λέγω ἐπειδή εἰ ὁ ὁ ἡμικύκλιον Ἴσαι , ὅς ὅδε ὁ ὁ τμῆμα Ἴσαι , λοιπός ἄρα ὅδε ὁ πρός ὁ βάσις ὁ ἰσοσκελής τρίγωνος ἵζω · οὗτος δέ μᾶλλον εἰ ὁ ὁ ἰσοσκελής καταλείπω ἀπό ἴσος ἴσος ἀφαιρέω · πᾶς ὁ καταλείπω μετά ἀφαίρεσις ἴσος ἀπό ἴσος ἴσος εἰμί · ὅδε ἄρα ὁ ἰσοσκελής τρίγωνος Ἴσαι εἰμί . μερικός δέ ὁ ὅδε ὅδε ἴσος οὖον διά ὁ δεικτικός ἐπί γάρ ὁ καθόλου ποιέω ὁ λόγος πανταχοῦ ὁ γεωμέτρης ) , ἀλλά ὅτι ὁ ἀπροσδιόριστος ἰσοδυναμέω ὁ μερικός . Δεύτερος κοινός ὁ τρεῖς σχῆμα . ὁ συμπέρασμα οὖον πάντως ἔοικα εἷς ὁ πρότασις , οὐδέ κατά ποσός οὐδέ κατά ποιός · κατά μέν ὁ ποσός , ἐπεί ἐν τρίτος σχῆμα ἐκ ἀμφότερος καθόλου μερικός συνάγω · κατά δέ ὁ ποιός , ἐπειδή , εἰμί καί κατά ὁ καταφατικός καί ἀποφατικός καί ὑπάρχω καί ἀναγκαῖος καί ἐνδέχομαι ἢ ἀμφότερος ὁ πρότασις ἔοικα ἢ εἷς πάντως , οὖον δήπου καί κατά ὁ ψεῦδος καί ἀληθής , ὅσπερ καί αὐτός ποιός εἰμί καί τρόπος · ἀληθής γάρ καί ἐκ ἀμφότερος ψευδής συνάγω . ὅτι2 εἶπον ἐκ δύο ἀπόφασις ἢ μερικός μή γίγνομαι συλλογισμός μόνος ὁ δύο ἐπεξεργάζομαι . κεῖμαι γάρ , τουτέστιν πρόκειμαι εἰς ζήτησις , εἰμί ὁ μουσική ηοονη σπουδαῖος εἰμί . ΑΓ , ΒΔ καλέω ὁ ὁ ἡμικύκλιον γωνία , ΓΔ ὁ ὁ τμῆμα , EZ ὁ ὁ τρίγωνος · καί ὁ στοιχεῖον γάρ ὁ γωνία ὁ ἡμικύκλιον διαιρέω εἰς ὁ στοιχεῖον ὁ γωνία ὁ τμῆμα καί ὁ τρίγωνος · ὁ δέ πλευρά ὁ τρίγωνος ΑΒ καλέω . τρεῖς εἰμί συλλογισμός · ὁ ΑΓ , ΒΔ γωνία ἡμικύκλιον ἴσος εἰμί γωνία · πᾶς ὁ ὁ ἴσος ἡμικύκλιον | γωνία Ἴσαι · ὁ ΑΓ , ΒΔ ἄρα γωνία Ἴσαι πάλιν ὁ ΓΔ ὁ f . 257r αὐτός τμῆμα εἰμί γωνία · πᾶς ὁ ὁ αὐτός τμῆμα εἰμί γωνία Ἴσαι διά ὁ ἔ ] ἐφαρμογή · πάλιν ] ὁ ΓΔ ἄρα γωνία Ἴσαι . πάλιν ὁ EZ ὁ τρίγωνος γωνία καταλείπω μετά ἀφαίρεσις ἴσος ἀπό ἴσος · πᾶς ὁ καταλείπω κατά ἀφαίρεσις ἴσος ἀπό ἴσος ἴσος εἰμί . καί ὁ EZ ἄρα ὁ τρίγωνος γωνία Ἴσαι εἰμί · ὅσπερ * * * δέ οὗτος λέγω φημί τις ἐπειδή ὁ ΑΓ , ΒΔ Ἴσαι , ὅς ὁ ΓΔ Ἴσαι , λοιπός ἄρα ὁ EZ γωνία ὁ ἰσοσκελής τρίγωνος Ἴσαι εἰμί διχῶς ἁμαρτάνω · καί γάρ ἄμφω μερικός , ἐπεί απροσδιόριστος · καί ὅτι ὁ μείζων παρίημι ὁ ὁ κῦρος ἔχω εἰμί ὁ συλλογισμός καί ἀξίωμα λόγος ἐπέχω , ὁ δέ μικρός διαιρέω εἰς δύο · καί ἐντεῦθεν ὁ εἰμί ἀρχή αἰτέω · ὅς γάρ μή δείκνυμι , οἴομαι δείκνυμι · p . 41b30 ἀλλά καί ὁ ἀναγκαῖος ἢ ὑπάρχω ἢ ἐνδέχομαι . πῶς οὖν ἐν δύο σχῆμα καί τρίτος ἐπί ὁ μίξις ἐνδέχομαι καί ἀναγκαῖος ὁ ἀναγκαῖος καθόλου ἀποφατικός εἰμί ὁ ἐκ ἥμισυς ἐνδέχομαι καί ἀναγκαῖος συνάγω ; ὁ καί τότε ἔοικα · ὁ γάρ οὐδείς ἐκ ἀνάγκη συνάγω , ὅς φέρω καί καὶ ὁ ἐκ ἀνάγκη οὐδείς καί κατά ὁ ἐνδέχομαι οὐδείς · ἀμφότερος οὖν ἔοικα · p . 41b31 Ἐπισκέφασθαι δέ καί ὁ ἄλλος κατηγορία . οἶδα ἄρα καί αὐτός ὅτι οὐ ἀεί ἕπω ὁ συμπέρασμα εἷς ὁ πρότασις κατά ὁ ποιός , εἰμί γε ἀληθής ἐκ ψευδής συνάγω . ὁ δέ τρόπος κατηγορία καλέω , ἐπεί , εἰμί ὁ ὑπόκειμαι ὕλη , ὁ κατηγορέω εἶδος ἄν εἰμί , αὐτός δέ εἶπον ποιέω ἢ τρόπος . p . 41b 33 ὅτι2 δυνατός καλέω ὁ ἀτελής ὡς δύναμις τέλειος · p . 41b36 Δῆλος δέ καί ὅτι πᾶς ἀπόδειξις . δείκνυμι ὅτι πᾶς κατηγορικός Ἀπλοῦς συλλογισμός διά εἷς ὁ τρεῖς σχῆμα γίγνομαι καί ὅτι καί πᾶς ὑποθετικός , διά ἀδύνατος καί ἐπί εὐθύς , αὐτός δέ εἶπον σύνθετος τε καί ἁπλόος , ὑπό ὁ τρεῖς σχῆμα ἀνάγω διά μέσος ἁπλόος 1 κατηγορικός ὁ κατασκευάζω ὅς ὁ συνάπτω , ὡς ἐν ὁ διά ἀδύνατος , ὁ ὁ πρόσληψις , ὡς ἐν ὁ ἐπί εὐθύς , ὁ λοιπός δείκνυμι νῦν , ὅτι πᾶς σύνθετος κατηγορικός συλλογισμός ὑπό ὁ τρεῖς σχῆμα ἀνάγω διά μέσος ὁ προσεχῶς δείκνυμι , ὅς πάντως ἐκ τρεῖς ὁράω εἰμί · καί πρότερος ὁ ἀντίκειμαι συνηγορέω , ὅτι ὁ κατηγορικός συλλογισμός ὁ προσεχῶς δεῖ - κνύω δύναμαι ἐκ πλείων ὁράω εἰμί ἢ τρεῖς · καί γάρ καί ὁ σχέσις δύναμαι ἐκ πλείων εἰμί ἢ τρεῖς καί ὁ ὑπόκειμαι . ὁ μέν σχέσις , ἐπεί ἐνδέχομαι δείκνυμι οὖον πᾶς ἄνθρωπος λευκός διά ὁ αὐτός μέσος , ὁ Αἰθίοψ , ἐν ὁ τρεῖς σχῆμα , ὡς ὑπο - γράφω · διά γάρ οὗτος μερικός ἀποφατικός λαμβάνω ὁ πρόβλημα ὡς μόνος ὁ πρόβλημα ἐν ὁ τρεῖς σχῆμα δείκνυμι . ὁ τρεῖς ἐν ὅρος ὁ ὑπόκειμαι ὁ σχέσις ἐννέα γίγνομαι . καί λύω λέγω ὅτι πολύς εἰμί ὁ συλλογισμός τρεῖς γάρ ) , πρόκειμαι δέ δείκνυμι οὖον ὁ πολύς συλλογισμός ἐκ τρεῖς ὁράω , ἀλλά ὁ νάω συλλογισμός ἐκ τρεῖς ὁράω πάντως . δύο συνηγορία . καί ὁ ὑπόκειμαι δύο πλείων ὁ τρεῖς εἰμί ὁ ὅρος ὁ συλλογισμός , εἰμί γε ἐνδέχομαι ὁ αὐτός πρόβλημα ἄλλοτε διά ἄλλος μέσος δείκνυμι , ὡς ὁ Πλάτων ὁ ἀθανασία ὁ φυχή ἐν μέν ὁ Φαίδων διά μέσος ὁ ζωή ἐπάγω ὁ σῶμα · οὐδείς γάρ ἐπιδέχομαι ὁ ἐναντίος ὅς ἐπάγω ὅπου ὁ αὐτοκίνητον ἀθάνατος ] · ἐν δέ ὁ δέκατος ὁ Πολιτεία εἶπον . ὁ ψυχή ὑπό ὁ ἴδιος κακία οὖον φθείρω · ἐναντίος γάρ δοκέω ὁ κακός καί ζωτικός εἰμί καί μόνος ζῶ διά ὁ πλεονεξία καί ὁ τρυφή · ὁ μή φθείρω ὑπό ὁ ἴδιος κακία ἄφθαρτος εἰμί , ἐπεί πᾶς ὁ φθείρω ὑπό ὁ ἴδιος κακία φθείρω , ὡς ὁ σίδηρος καί ὁ χαλκός ὑπό ὁ ἰός , ὁ σῖτος ὑπό | ὁ ἐρυσίβη . ἀλλά νῦν πάλιν πολύς ὁ συλλογισμός , ὅσος καί ὁ πρότασις ὁ συλλογισμός μᾶλλον διΐστημι ἀλλήλων , καί ὅσος ὁ μέσος , τοσοῦτος καί ὁ συλλογισμός . καί ὁ αὐτός μέν πρόβλημα διά πλείων ὁράω ἢ τρεῖς , οὖον μήv ὁ εἰς συλλογισμός περί ὅς ὁ λόγος . τρίτος συνηγορία . ἐνδέχομαι κατηγορικός συλλογισμός διά πλείων ἢ τρεῖς ὁράω προβαίνω , ὡς ὁ Πλάτων ἐν Φαιδρός ὁ ψυχή ἀθάνατος ἀποδείκνυμι διά μέσος ὁ αὐτοκίνητος καί ἀεικίνητος . ἀλλά πάλιν δύο εἰμί συλλογισμός , ὅτι ὁ ψυχή ἀεικίνητος διά μέσος ὁ αὐτοκίνητος , καί ὅτι ἀθάνατος διά μέσος ὁ ἀεικίνητος . ὅτι2 δέ πᾶς συλλογισμός ἐκ δύο πρότασις προσεχής , οὕτως δείκνυμι · εἰμί γάρ δυνατός συνάγω ὁ E ἐκ τέσσαρες πρότασις προσεχής ὁ ΑΒ ΓΔ · ὁ ΑΒ πρότασις τοίνυν ἢ συνάγω τίς ὁ οὖον συνάγω · ἀλλά εἰμί μέν μή συνάγω τίς , μάτην λαμβάνω εἰμί · εἰμί δέ συνάγω τίς , ὁ ὁ E συνάγω ἢ εἷς ὁ ΓΔ λοιπός πρότασις ὁ ἄλλος τίς παρά οὗτος · ἀλλά εἰμί μέν ὁ E , ἔχω ὁ ζητέω , ὅτι ἐκ δύο πρότασις συλλογισμός · εἰμί δέ εἷς ὁ ΓΔ , οὐκέτι προσεχής εἰμί ὁ συλλογισμός οὐδέ ἁπλόος ἀλλά σύνθετος ἐκ προσυλλογισμός · εἰμί δέ ἄλλος παρά ὁ Ε καί ὁ ΓΔ συνάγω ὁ ΑΒ , νῦν οὖον μόνος πολύς εἰμί ὁ συλλογισμός , καθάπερ καί ἐπί ὁ δύο ὑπόθεσις , ἀλλά καί ἀσύναπτος πρός ἀλλήλων . ὅς δέ ἐπί ὁ ΑΒ εἴρω , ἁρμόζω καί ἐπί ὁ ΓΔ · πάλιν γάρ ὁ ΓΔ ἢ συνάγω τίς ἢ οὖον συνάγω · καί εἰμί μέν μή συνάγω , μάτην λαμβάνω · εἰμί δέ συνάγω , εἰμί μέν ὁ E , παρέλκω ὁ ΑΒ πρότασις , καί ἐκ δύο πρότασις προσεχής πᾶς συλλογισμός · εἰμί δέ εἷς ὁ ΑΒ , πολύς εἰμί ὁ Συλλός - γισμοω , ὁ μέν προσυλλογισμός , ὁ δέ ὁ πρόκειμαι · εἰμί δέ ἄλλος παρά ὁ ΑΒ , ἐναργής πολύς εἰμί ὁ συλλογισμός · καί γάρ ἀσύναπτος πρός ἀλλήλων ὁ συλλογισμός , καί οὐ ἐκκρούω εἷς φαντάζω ὁ συνέχεια ὁ πρότασις . καί ὅτι πᾶς ἀπόδειξις . πᾶς κατασκευή | ἀπόδειξις καλέω . p . 41b37 ἐάν μή διά ἄλλος καί ἄλλος . ἢ ὁ σχέσις , ὡς ἐν ὁ πρῶτος συνηγορία , ἢ ὁ ὑπόκειμαι , ὡς ἐν ὁ δύο . p . 41b38 Οἶον ὁ E ὁ ΑΒ καί ὁ ΓΔ . οὗτος παράδειγμα ὁ δύο συνηγορία ὁ ὁ αὐτός , ὁ E τυγχάνω , συνάγω διά ἄλλος καί ἄλλος ὁράω ὁ ὑπόκειμαι , οἷος ὁ ΑΒ καί ΓΔ · καί γάρ ὁ ΑΒ ὁ ΓΔ ὁ ὑπόκειμαι διαφέρω . p . 41b39 ἤ διά ὁ ΑΒ καί ΒΓ καί ΑΓ . οὗτος παράδειγμα ὁ πρῶτος συνηγορία , ὅπου ὁ αὐτός συνάγω , οἷος ὁ E , διά ἄλλος καί ἄλλος ὁ σχέσις μόνος · διό καί εἷς κοινός ὅρος ἔχω καί εἷς διάφορος ὁ ΑΒ καί ΒΓ καί ΑΓ · καί γάρ ὁ δύο πρῶτος γίγνομαι ὁ μείζων ἀντιστρέφω , ὁ δέ τρίτος ὁ μικρός . ΑΒ οὖν ὁ πρῶτος σχῆμα , καί Α μέν ὁ μείζων πρότασις , Β δέ ὁ μικρός · καί ἐν μέν ὁ δύο σχῆμα ὁ ΒΓ ὁ μικρός ὁ ΑΒ μένω , ὁ Β · ἐν δέ ὁ τρίτος σχῆμα ὁ ΑΓ ὁ μείζων μένω ὁ ΑΒ , ὁ Α . p . 41b40 οὗτος δέ εἰμί οὐ εἷς ἀλλά πολύς εἰμί ὁ συλλογισμός . ὁ λύσις ὁ δύο συνηγορία , ὅτι οὐ μένω εἰς ὁ συλλογισμός , εἰμί καί ὁ πρόβλημα . p . 42a1 ἤ πάλιν ὅταν ἑκάτερος ὁ τρίτος συνηγορία ὁ καί πιθανός , διό καί ἰδικός λύσις αὐτός ἀξιόω , ὁ εἷς συλλογισμός έμμεσος ὁ πρότασις λαμβάνω . βάνω . καί λύω οὗτος λέγω τρεῖς εἰμί ὁ συλλογισμός , ἐπεί καί τρεῖς ὁ συμπέρασμα , ὁ δύο πρότασις καί ὁ συπέρασμα · ὁ μέν γάρ ὁ προσυλλογισμός εἰμί συμπέρασμα , ὁ δέ ὁ συλλογισμός . p . 42a3 ἤ ὁ μέν ἐπαγωγή ὁ δέ συλλογισμός . οἶος εἰμί πρόβλημα εἰμί ὅτι ὁ ἰατρικός χρήσιμος ὁ βίος καί εἶπον · ὁ ἰατρικός τέχνη εἰμί , πᾶς τέχνη χρήσιμος ὁ βίος , καί ὁ ἰατρικός ἄρα · καί ὁ μέν μικρός κατασεύομαι διά συλλογισμός · ὁ ἰατρικός μέθοδος οδοποιητικός , πᾶς μέθοδος οδοποιητικός τέχνη , καί ὁ ἰατρικός ἄρα τέχνη · ὁ δέ μείζων , ὅτι πᾶς τέχνη χρήσιμος ὁ βίος , διά ἐπαγωγή · καί γάρ γεωργία καί ὑφαντικός . ἢ ὡς ὁ Πλάτος ἐν ὁ πολιτεία · ὁ γάρ Θρασύμαχος εἶπον ὁ δικαιοσύνη κακοβουλία αὐτός κατασκευάζω ὁ Δίκαιος φρό - νίμος εἶπον οὕτως · δίκαιος ὁ μέν ὁμοιόω <οὐκ> ἐθέλω πλέω ἔχω φρόνιμος ὁ δέ ἀνόμοιος ἐθέλω πλέω ἔχω . καί ὁ πρότασις οὗτος ὁ μέν μικρός κατασκευάζω μέσος λαμβάνω ὁ ἀπονεμητικός ὁ κατά ἄξιος , ὁ δέ δύο διά ἐπαγωγή ὁ ἰατρός , ὁ μάντις , ὁ γεωμέτρης . p . 42a6 εἰμί ἐν πλείων ἀλλά εἰμί . τις , φημί , ὁ διά πέντε ὁράω συλλογισμός ἢ ὁπόσως εἷς λέγω ἀποβλέπω πρός ὁ συνέχεια ὁ πρότασις , οὖον φθονέω αὐτός ὁ ὄνομα , πλήν εἷς εἰμί πόρρω , οὐ εἷς προσεχής · οὗτος γάρ δηλόω ὁ οὗτος μέν ἐνδέχομαι καί ὁ ὡς δέ ὁ Γ διά ὁ ΑΒ , ἀδύνατος . καί ὅτι μή εἰμί εἷς προσεχής , ἐπάγω ὁ ἀπόδειξις . ὁ ΑΒ ΓΔ τέσσαρες πρότασις ὁ E συνάγω ὁ ΑΒ , φημί , ἢ συλλογιστικός συμπλέκω εἰμί ὡς εἰμί ὁ μέν μείζων ὁ δέ μικρός , ἀντί ὅς αὐτός εἶπον ὅλος καί μέρος , ἢ ἀσυλλόγιστος . καί εἰμί ὁ πρῶτος , ἢ ὁ E συνάγω ἢ ἕτερος ὁ ΓΔ ἢ ἄλλος παρά οὗτος . καί μόνος ὁ πρῶτος ἀναιρέω λέγω ὅτι καί πῶς ὑπόκειμαι ὁ E ἐκ ὁ ΑΒ ΓΔ ἐκ μόνος ὁ ΑΒ συνάγω , καί πρίν ὁ λοιπάς ὑπόθεσις ὁ ΑΒ ἀναιρέω μέτειμι καί ἐπί ὁ ΓΔ · καί οὗτος γάρ ὁ συνάγω τίς ὁ οὖον . καί εἰμί συνάγω , ἢ ὁ E ὁ ἕτερος ὁ ΑΒ ὁ ἄλλος παρά οὗτος . καί εἰμί μέν ὁ ΑΒ ἕτερος , πλείων εἰμί ὁ συλλογισμός , ἐπεί καί ὁ συμπέρασμα , καί προσυλλογισμός ὁ ΓΔ ὁ ΑΒ ΓΔ . εἰμί δέ ὁ E , εἰμί μέν εἰμί ὁ συλλογισμός ὁ ΑΒ ΓΔ καί ὁ ΓΔ , ὡς ἐνδέχομαι εἷς ἵημι , ὁ αὐτός συνάγω , οὖον μήv κατά ἀλήθεια εἷς εἰμί · ἐνδείκνυμι δέ ὁ ἐπί ὁ Αἰθίοψ ἐν ὁ τρεῖς σχῆμα συλλογισμός διά ὁ αὐτός ὁράω . εἰμί δέ ὁ ΓΔ μηδέ ἕτερος ὁ ΑΒ ἀλλά ἄλλος τίς παρά οὗτος , οὖον μόνος πολύς εἰμί ὁ συλλογισμός , ὁ ΑΒ ΓΔ καί ὁ ΓΔ , ἀλλά καί ἀσύναπτος ἀλλήλων . εἰμί δέ ὁ ΓΔ οὐδείς συνάγω , μάτην λαμβάνω ἐν συλλογισμός , εἰμί μή ἄρα ἐπαγωγή | χάρις f . 259v ἢ κρύψις ἢ διά ἄλλος τίς τοιοῦτος παραλαμβάνω . εἶτα ἀνέρχομαι πάλιν ἐπί ὁ λοιπάς ὑπόθεσις ὁ ΑΒ . καί ἐπαγωγή μέν , ὡς πᾶς τέχνη χρήσιμος δείκνυμι ὁ βίος διά γεωργία καί ὑφαντικός . κρύψις δέ χάρις , ὅτι οὖον δεῖ συνεχής ὁ δύο πρότασις ἐρωτάω , ἐπεί συναισθάνομαι ὁ ἐρωτάω ἐνστατικός γίγνομαι , ἀλλά χρή ἐν μέσος τις παρεμβάλλω οἰκεῖος ὁ ἐρωτάω πρότασις , εἶτα ὁ ἄλλος ἐπάγω · ἴον εἰμί πρόβλημα εἰμί ὅτι ἡδονή ἀγαθός , καί λαμβάνω ὅτι ὁ ἡδονή ἐφετός , μή εὐθύς ἰπόω τίς οὖν ; πᾶς ἐφετός ἀγαθός , ἀλλά ἐφετός κατατείνω λόγος , ὅτι καί ὁ καλός ἐπί ἑαυτοῦ καλέω καί ἀγαθός εἰμί ἐπί ὅς πᾶς ἄγαν θέω . καί εἰμί τις βούλομαι δείκνυμι ὁ ὑγεία ἀγαθός εἶπον ἡʹ ὑγίεια ὁ ἀγαθός ἀνήρ ἀγαθός , μή εὐθύς ἐπάγω τότος δέ ὁ τοιοῦτος ἀγαθός καί εἰμί ἀγαθός εἰμί , ἀλλά εἰμί μέσος λέγω πῶς γίγνομαι ὁ ὑγίεια , ὅτι ὁ ἰατρός ὁ στοιχεῖον καί ὁ χυμός δικάζω · ποτέ δέ καί διά οἰκονομία . οἷος ὁ ἀρετή διά ἑαυτοῦ αἱρετός , ἄν μή ἐπικαρπία εἰμί · ποτέ καί διά ὁ ξηρός ὁ διαλεκτικός λόγος ὁ καλλωπισμός χάρις ὁ λόγος ἐπεντίθημι . τίθημι . ποτέ δέ καί διά σαφήνεια , ὡς ἐν ὁ παραβολή , ὅτι ὡς εἷς αἴσθησις ὁ ἐναντίος . οὗτος καί ἐπιστήμη ποτέ καί διά ὁ πρός ἐπίδειξις ὁράω ὁ λόγος ὀγκόω αὐτός ὁ παρεμβολή . p . 42 a 24 εἰμί δέ ἐκ ὁ ΑΒ μή ὁ Ε ἀλλά ἄλλος τίς γίγνομαι συμπέρασμα , ἐκ δέ ὁ ΓΔ ἢ οὗτος ἕτερος ἢ ἄλλος παρά οὗτος . ἀνέρχομαι πάλιν ἐπί ὁ ΑΒ καί ὁ λοιπάς ὑπόθεσις διελέγχω · εἷς γάρ μόνος ἐλέγχω ὁ συνάγω ὁ E . ἐάν γάρ . φημί , ὁ ΑΒ μή ὁ E συνάγω ἀλλά ἄλλος τίς , ἐκ δέ ὁ ΓΔ οὗτος ὁ ἄλλος ἢ ἕτερος τυγχάνω εἰμί ὁ ἀλλαχοῦ καί παρά οὗτος , εἰμί μέν εἷς ὁ ΓΔ , προσυλλογισμός εἰμί ὁ συλλογισμός , καί διά οὗτος οὐ εἷς ὁ συλλογισμός ἀλλά πολύς · εἰμί δέ ἄλλος παρά ὁ ΓΔ , καί μάτην εἰμί λαμβάνω ὁ ΑΒ , εἰμί διά ὁ E λαμβάνω , | μήτε δέ οὗτος συνάγω μήτε ἄλλος συνάγω αὐτός . p . 42a28 Et δέ μηδείς γίγνομαι ἐκ ὁ ΓΔ . γραφικός εἰμί ἐκ ἀρχή ὁ ἁμάρτημα · ἐσθίω γάρ εἶπον ἐκ ὁ AB · εἴρω γάρ ἤδη περί ὁ ΓΔ , τίς ἕπω , εἰμί μηδείς συνάγω · ἐπί δέ ὁ ΑΒ οὐ εἴρω . καί εἰμί ὅσος ἐπί ὁ φέρω γραφεύς καί ἀδολέσχης ὁ Ἀριστοτέλης καί παραλιμπάνω , ὁ μέν δίς λέγω , ὁ δέ μη - δέ ἅπαξ . p . 42a34 εἰμί μή προσλαμβάνω , τουτέστιν εἰμί μή πάλιν κρύψις ἢ ἐπαγωγή ἢ καλλωπισμός χάρις ὁ λόγος λαμβάνω . p . 42 a 35 ὅς οὖν συλλογισμός μή δύο πρότασις ἔχω , ἤτοι τρεῖς ὅρος μόνος ὁ ὁ κύριος συμπέρασμα συνάγω εἰμί γάρ καί ἄκυρος συμπέρασμα , ὡς ὁ ὁ προσυλλογισμός ) , οὗτος ὁ λόγος ἢ οὖον συλλογίζομαι , ὡς εἰμί τις πολύς κατά ἕκαστος πρότασις λαμβάνω μηδείς κοινός ἔχω , ὁ περισσός ὁ ἀναγκαῖος ἐρωτάω , ὡς εἰμί τις βούλομαι δείκνυμι ὅτι ὁ ἄνθρωπος ζῷον εἶπον ὅς ἄνθρωπος γελαστικός , ὁ γελαστικός ζῷον , ὁ ζῷον ἔμψυχος , ὁ ἄνθρωπος ἄρα ζῷον · περισσός γάρ ὁ λέγω ὁ ζῷον ἐμφύω . p . 42b1 κατά μέν οὖν ὁ κύριος πρότασις . δείκνυμι ὅτι πᾶς συλλογισμός κατηγορικός ἁπλόος ἐκ τρεῖς , δύο οὗτος ἕπομαι παραδίδωμι , ὅτι ὁ κατηγορικός ὁ προσεχής συλλογισμός ἄρτιος μέν ὁ πρότασις , περισσός δέ ὁ ὅρος · ὁ γάρ πρῶτος ἄρτιος καί ὁ πρῶτος περισσός κύριος ὄνομα ἄρτιος ἁπλόος καλέω καί Περίτιος ἁπλόος . ὁ δέ συμπέρασμα ὁ μέν πρότασις ἥμισυς , ὁ δέ ὁράω τριττός · ὁ δέ διάστημα εἷς λείπω ὁ ὁράω . σύνθετος δέ εἰμί ὁ συλλογισμός εἷς μόνος σῴζω ὁ εἴρω , ὁ ὁ διάστημα εἷς λείπω ὁ ὁράω · οὗτος γάρ ἀληθής , εἴτε καταπυκνόω ὁ προστίθημι εἴτε ἔξωθεν ἐμβάλλω · οὐκέτι δέ πάντως ὁ μέν πρότασις ἄρτιος , ὁ δέ ὅρος περισσός , ἀλλά δυνατός καί ἐναλλάξ . οὐδέποτε μέντοι ἄμφω ἄρτιος , καί ὁ πρότασις καί ὁ ὅρος , ἀλλά ἀναμίξ , διότι κατά ἀρχή ὁ ἄρτιος καί περισσός διαφέρω ἀλλήλων καί μονή ἑκάτερος πρόσκειμαι , ἐξαλλάσσω δέ ὁ εἶδος ὁ ἄρτιος καί ὁ περισσός | μόνος προστίθημι · μονή δέ πρόσκειμαι ἑκάτερος , ἐπεί ὁράω προστίθημι , εἴτε κατά πύκνωσις εἴτε ἔξωθεν , εἷς πρότασις προστίθημι . ὁ δέ συμπέρασμα οὐκέτι ὁ πρότασις ἥμισυς εἰμί , ὁ δέ ὁράω τριττός , ἀλλά ποτέ ὑπερβάλλω ὁ πλῆθος καί ὁ πρότασις καί ὁ ὅρος · πρότασις δέ λέγω ὁ μόνος πρότασις . πέντε γάρ εἰμί ὁράω δ μέν γίγνομαι πρότασις , συμπέρασμα δέ ἕξ · καθόλου γάρ κατά ἕκαστος ὁράω προσθήκη , ἔτι ἔξωθεν προστίθημι εἴτε παρεμβάλλω , προστίθημι συμπέρασμα εἷς μικρός ὁ πρόκειμαι ὁράω . ὁ δέ αἴτιος , ὅτι πρός ὁ ἐφεξῆς μόνος ὁ προστίθημι οὖον ποιέω συμπέρασμα .