ammonius-philosophy.in-aristotelis-analyticorum-priorum-librum-i-commentarium 2
Πρῶτον εἰπεῖν περὶ τί καὶ τίνος ἐστὶν ἡ σκέψις ἕως τοῦ ἢ μηθενὸς κατηγορεῖσθαι . Τὸν σκοπὸν ἐνταῦθα προαναφωνεῖ . εἴωθεν δὲ πολλάκις τοῦτο ποιεῖν . τοῦτο ἐποίησεν καὶ ἐν Τόποις · ἀρχόμενος εὐθὺς τὸν σκοπὸν ἀνεφώνησεν σαφῶς , ὅτι ἡ πρόθεσις τῆς πραγματείας τοιάδε ἐστίν . τοῦτο δὲ καὶ ἐνταῦθα ποιεῖ . λείπει δὲ τὸ ᾿χρή' · Ἀττικὸν δὲ τὸ ἔθος · πρῶτον εἰπεῖν χρὴ περὶ τί ἐστιν ἡ σκέψις κατὰ κοινοῦ γάρ ἐστιν ἡ σκέψις ) καὶ τίνος ἡ σκέψις ἀντὶ τοῦ ‘περὶ τίνος᾿ . εἶτα πρὸς μὲν τὸ περὶ τί ἀποδέδωκεν τὴν αἰτιατικήν , ὅτι περὶ ἀπόδειξιν · πρὸς δὲ τὸ περὶ τίνος ἀποδέδωκεν τὴν γενικήν , καὶ περὶ ἐπιστήμης ἀποδεικτικῆς . πῶς δὲ λέγει τὸν σκοπὸν εἶναι περὶ ἀπόδειξιν καὶ ἐπιστήμης ἀποδεικτικῆς ; καίτοι , ὡς εἴρηται , οὐκ ἐν τούτοις λέγει περὶ ἀποδείξεως ἀλλ’ ἐν τοῖς Ὑστέροις ἀναλυτικοῖς · ἐν γὰρ τούτοις περὶ συλλογισμοῦ ἁπλῶς λέγει τὰ κοινῶς ὑπάρχοντα πᾶσι συλλογισμοῖς . καὶ λέγομεν ὅτι ἄλλο ἐστὶν τὸ προσεχὲς τέλος , ἄλλο τὸ ἀπωτέρω · οἷον προσεχὲς τέλος ἐστὶν τοῦ σπουδαίου ἡ ἀρετή , ἀπωτέρω δὲ ἡ εὐδαιμονία · ἵνα γὰρ εὐδαιμονίας τύχῃ , σπουδάζει ἀρετὴν κτήσασθαι . καὶ τούτων τοίνυν τῶν βιβλίων ὁ μὲν προσεχὴς σκοπός ἐστιν περὶ συλλογισμοῦ εἰπεῖν , ὁ δὲ ἀπωτέρω περὶ ἀποδεικτικοῦ · καὶ γὰρ εἰς τοῦτον τὸν σκοπὸν εἴη πᾶσα πραγματεία περὶ συλλογισμῶν · | καὶ γὰρ οἱ διαλεκτικοὶ γυμνασίας ἕνεκεν παραλαμβάνονται , ἵνα γεγυμνασμένοι τοῖς ἀποδεικτικοῖς συλλογισμοῖς προσβάλλωσιν , καὶ οἱ σοφιστικοὶ παραλαμβάνονται , ἵνα τὰς ἐνοχλήσεις καὶ τὰς ἀπάτας τῶν σοφιστῶν ἐκφυγόντες ἀνεμποδίστως τοῖς ἀποδεικτικοῖς χρώμεθα . οὐ τὸ προσεχὲς οὖν τέλος ἐνταῦθα ἀναφωνεῖ τοῦ βιβλίου ἀλλὰ τὸ ἀπωτέρω , τῶν δ βιβλίων ἅμα τὸν σκοπὸν λέγων . πληρώσας γοῦν τὰ δ βιβλία ἐν ἀνακεφαλαιώσει τοὺς δύο σκοποὺς λέγει , τόν τε προσεχῆ τῶν πρώτων δύο , ὅτι περὶ συλλογισμοῦ , καὶ τὸν ἀπωτέρω τῶν ὑστέρων δύο , ὅτι περὶ ἀποδείξεως · λέγει γὰρ οὕτως · “ περὶ μὲν οὖν συλλογισμοῦ καὶ ἀποδείξεως , τί τε ἑκάτερόν ἐστιν καὶ πῶς γίνεται , φανερόν ἐστιν , ἅμα δὲ καὶ περὶ ἐπιστήμης ἀποδεικτικικῆς · ταὐτὸν γάρ ἐστιν ” . οὐ λέγει δὲ ὅτι ταὐτόν ἐστιν ἀπόδειξις καὶ ἐπιστήμη ἀποδεικτική , ἀλλ’ ὅτι ταὐτόν ἐστιν εἰπεῖν περὶ ἀποδείξεως καὶ ἐπιστήμης ἀποδεικτικῆς · ὁ γὰρ λέγων περὶ ἀποδείξεως δῆλον ὅτι λέγει τὰς μεθόδους ἃς δεῖ εἰδέναι τὸν ἕξιν ἔχοντα ἐπιστημονικὴν τῆς ἀποδεικτικῆς · κῆς · διαφέρει γὰρ ἀπόδειξις ἐπιστήμης ἀποδεικτικῆς , ᾗ ἡ μὲν ἀπόδειξις συλλογισμός ἐστιν ἀποδεικτικός , ἡ δὲ ἐπιστήμη ἡ ἀποδεικτικὴ ἕξις ἐστὶν ἀφ’ ἧς οἷόν τέ ἐστιν συλλογισμοὺς ἀποδεικνύναι . περὶ ἀποδείξεως οὖν λέγει εἶναι τὸν σκοπὸν καὶ ἐπιστήμης ἀποδεικτικῆς , ὅτι παρα - διδοὺς τὰς ἀποδεικτικὰς μεθόδους δῆλον καθίστησιν οἵαν δεῖ ἕξιν ἔχειν τὸν ἐπιστήμονα τῆς ἀποδεικτικῆς . εἶτα , φησίν , χρὴ διορίσαι τί ἐστιν πρότασις καὶ τί ὅρος καὶ τί συλλογισμός · κατὰ κοινοῦ δὲ χρὴ λαμβάνειν λεῖπον τὸ ‘χρή᾿ . ὥσπερ δὲ οἱ γεωμέτραι λήμματα ὧν δέονται , οὕτως καὶ οὗτος εἴωθεν προλαμβάνειν λήμματα ὧν δέεται εἰς κατασκευὴν τοῦ προκειμένου . ὥσπερ οὖν ἐν ταῖς Κατηγορίαις σκοπὸν ἔχων διαλαβεῖν περὶ τῶν δέκα κατηγοριῶν προέλαβέν τινα καὶ εἶπεν περὶ ὁμωνύμων , περὶ συνωνύμων καὶ ἄλλων τινῶν , καὶ ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας σκοπὸν ἔχων περὶ λόγου εἰπεῖν , ὡς καὶ αὐτὸς λέγει “ δ δὲ ἀποφαντικὸς λόγος τῆς νῦν θεωρίας ἐστίν’’ , προέλαβέν τινα , πρὶν ἄρξηται λέγειν περὶ τοῦ προκειμένου ( οὕτως γοῦν ἄρχεται · “ πρῶτον δεῖ θέσθαι τί ὄνομα καὶ τί ῥῆμα ” ) , οὕτως καὶ ἐνταῦθα προλαμβάνει τινὰ ὥσπερ λήμματα . ἐπειδὴ γὰρ σκοπὸς αὐτῷ περὶ ἀποδείξεως εἰπεῖν , ἡ δὲ ἀπόδειξις συλλογισμός ἐστιν , ὁ δὲ συλλογισμὸς ἐκ προτάσεων , <ἡ δὲ πρότασις> ἐξ ὅρων , εἰκότως ταῦτα θέλει προλαβεῖν καὶ διορίσαι . ζητεῖ δὲ πῶς τὸ Περὶ ἑρμηνείας ὅλον περὶ προτάσεων εἰπών ( πάντα γὰρ τὰ ἐκεῖ λεγόμενα περὶ ἐστιν ) ὅλον τὸ Περὶ ἑρμηνείας ἀλλ’ οὐ προτάσεις ὀνομάζει , ἀλλὰ τὰς προτάσεις λόγους ἀποφαντικοὺς ὀνομάζει , καὶ ἅπαξ , μᾶλλον δὲ δὶς μόνον ἔστιν εὑρεῖν τὸ ὄνομα τῆς προτάσεως ἐν ὅλῳ ἐκείνῳ τῷ βιβλίῳ · φησὶν γὰρ ἱεῖ οὖν ἡ ἐρώτησις ἡ διαλεκτικὴ ἀποκρίσεως ἐστιν αἴτησις , ἢ τῆς προτάσεως ἢ θατέρου μορίου τῆς ἀντιφάσεως , ἡ δὲ πρότασις ἀντιφάσεως μιᾶς μόριον’’ . ὡς μὴ πάνυ οὖν ἐγνωσμένον τὸ ὄνομα διορίζει ἐνταῦθα . εἰ δὲ βούλει τὸ ἀληθέστερον λέγειν , ὅτι οὐδαμοῦ ἐν τῷ Περὶἑρμηνείας περὶ προτάσεων εἶπεν , ἀλλ’ ὅλον τὸ βιβλίον περὶ ἀποφαντικοῦ ἐστιν λόγου , ὡς καὶ αὐτὸς εἶπεν “ ὁ δὲ ἀποφαντικὸς λόγος τῆς νῦν θεωρίας ἐστίν ” . οὐ μέντοι εἶπεν ὅτι περὶ προτάσεως αὐτῷ πρόκειται λέγειν . διαφέρει γὰρ πρότασις ἀποφαντικοῦ λόγου · πᾶσα μὲν γὰρ πρότασις πάντως καὶ ἀποφαντικὸς λόγος , οὐ πᾶς δὲ ἀποφαντικὸς λόγος πρὸτασίς ἐστιν . καθ’ ἑαυτὸν μὲν γὰρ ὁ ἀποφαντικὸς λόγος οὐκ ἔστιν πρότασις · τότε δὲ γίνεται πρότασις , ὅταν μέρος συλλογισμοῦ γένηται · οἷον ἐὰν εἴπω κατ’ αὐτὸ τοῦτο ‘ἡ ψυχὴ αὐτοκίνητός ἐστιν’ , λόγον μὲν ἀποφαντικὸν εἶπον , οὐ μὴν πρότασιν . πότε δὲ γίνεται πρότασις ; ὅταν ὡς μέρος συλλογισμοῦ εἴπω τὸ ‘ἡ ψυχὴ αὐτοκίνητός ἐστιν’ καὶ ἐπαγάγω τὰς ἄλλας προτάσεις καὶ τὸ συμπέρασμα . ἐπειδὴ οὖν ἐν μὲν τῷ Περὶ ἑρμηνείας λόγους ἀποφαντικοὺς ἔλεγεν καθ’ αὑτούς , ἐνταῦθα δὲ τοὺς λόγους ὡς μέρη συλλογισμῶν παραλαμβάνει , εἰκότως ἐκεῖ μὲν οὐδε - μίαν μνήμην προτάσεων ἐποιήσατο , ἐνταῦθα δὲ ὁρίζει τί ποτέ ἐστιν πρότασις · ἐνταῦθα γὰρ κέχρηται προτάσεσιν , ὅπου καὶ περὶ συλλογισμοῦ λέγει · ἐκεῖ δὲ οὐ περὶ προτάσεων ἔλεγεν ἀλλὰ περὶ ἀποφαντικοῦ λόγου . ζητεῖται δὲ καὶ ἡ τάξις , διὰ τί πρώτην εἶπεν τὴν πρότασιν , εἶτα τὸν ὅρον , εἶτα τὸν συλλογισμόν · τῇ γὰρ αὐτῇ τάξει κέχρηται καὶ ἐν τῷ διορίζειν αὐτὰ καὶ λέγειν τί ἐστιν ἕκαστον τούτων . εἰ μὲν γὰρ ἀπὸ τῶν ἁπλουστέρων ἐζήτει ἄρξασθαι , ἔδει ἀπὸ τοῦ ὅρου ἀρξάμενον διὰ μέσης τῆς προτάσεως ἐλθεῖν ἐπὶ τὸν συλλογισμόν · εἰ δὲ ἀπὸ τῶν συνθετωτέρων , ἔδει ἀπὸ τοῦ συλλογισμοῦ ἀρξάμενον ἐλθεῖν ἐπὶ τὴν πρότασιν καὶ ἀπ’ ἐκείνης ἐπὶ τὸν ὅρον . καὶ οἱ μὲν λέγουσιν ὅτι ὡς ἤδη εἰπὼν ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας περὶ προτάσεων ἀπ’ αὐτῆς ἤρξατο ὡς γνωριμωτέρας ἐκ τῶν περὶ αὐτῆς λεχθέντων . οἱ δὲ ὅτι τὸ τῆς προτάσεως ὄνομα οὐκ αὐτὸς ἔθετο , ἀλλὰ πρὸ αὐτοῦ καὶ ὁ Πλατῶν καὶ ἄλλοι αὐτῷ ἐχρήσαντο , τὸ δὲ τοῦ ὅρου ὄνομα αὐτὸς ἔθετο · προιὼν γοῦν περὶ μὲν τοῦ ὅρου λέγε ” ὅρον δὲ καλῶ ὡς ὅν αὐτὸς θέμενος τὸ ὄνομα , περὶ δὲ τῆς προτάσεως οὐ λέγει ‘καλῶ’ ἀλλὰ ‘πρότασις δέ ἐστιν’ ὡς καὶ πρὸ αὐτοῦ λεγομένου τοῦ ὀνόματος τούτου . λέγουσιν ὅτι ἀπὸ τούτου ἤρξατο ὡς γνωριμωτέρου . ἔστιν δὲ ἄλλη αἰτία πιθανωτέρα καὶ μᾶλλον ἀληθής , ἣ καὶ τῷ φιλοσόφῳ δοκεῖ * * ἀπὸ τῆς προτάσεως σαφηνίζειν τὸν ὅρον τῷ κατὰ ἀνάλυσιν τρόπῳ διδασκαλίας κεχρημένος οἰκείως τοῖς προκειμένοις · λέγει γὰρ “ ὅρον δὲ καλῶ εἰς ὃν διαλύεται ἡ πρότασις ” . ἀνάγκη οὖν ἡμᾶς προγνῶναι τί ποτέ ἐστιν πρότασις , εἰ μέλλοιμεν ἀπ’ αὐτῆς τὸν ὅρον γνώσεσθαι · διὸ ἀπὸ τῆς προτάσεως ἤρξατο . ἔστιν δὲ πρότασις μὲν ὡς τύπῳ εἰπεῖν τὸ ‘ἄνθρωπος περιπατεῖ’ , ὅρος δὲ τὸ ‘ἄνθρωπος’ ἢ τὸ ‘περιπατεῖ’ , συλλογισμὸς δὲ τὸ ἡ ψυχὴ αὐτοκίνητος , πᾶν αὐτοκίνητον ἀεικίνητον , πᾶν ἀεικίνητον ἀθάνατον , ἡ ψυχὴ ἄρα ἀθάνατος’ . χρὴ δέ , φησίν , διορίσαι ποῖος μέν ἐστιν συλλογισμὸς τέλειος , ποῖος δὲ ἀτελής . τέλειον λέγει τὸν αὐτάρκη τὸν μὴ δεόμενόν τινος πρὸς τὸ εἶναι , ἀτελῆ δὲ τὸν δεόμενον · καὶ γὰρ ἐν τοῖς ἀνθρωπίνοις τέλειον καλοῦμεν τὸν αὐτάρκη καὶ μὴ δεό|μενόν τινος . ὀψόμεθα δὲ ἐκεῖ ἐλθόντες ἔνθα λέγει περὶ τοῦ τελείου καὶ τοῦ ἀτελοῦς , μήποτε οὐδείς ἐστιν ἀτελής , ἀλλ’ οἴεται μὲν αὐτὸς εἶναί τινας ἀτελεῖς , τῇ δὲ ἀληθείᾳ πάντες τέλειοί εἰσιν . Μετὰ δὲ ταῦτα , φησίν , χρὴ διορίσαι τί λέγομεν τὸ ἐν ὅλῳ εἶναι ἢ μὴ εἶναι , καὶ τί λέγομεν τὸ κατὰ παντὸς ἢ μηθενὸς κατηγορεῖσθαι . μεμαθήκαμεν ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας ὅτι τῶν προτάσεων αἱ μὲν προσδιωρισμέναι εἰσὶν αἱ δὲ ἀπροσδιόριστοι , καὶ τῶν προσδιωρισμένων αἱ μὲν καθολικαί εἰσιν αἱ ἔχουσαι τὸ ‘πᾶς’ καὶ τὸ ‘οὐδείς’ αἱ δὲ μερικαὶ αἱ ἔχουσαι τὸ ‘τὶς’ καὶ τὸ ‘οὐ πᾶς’ . περὶ τῶν προτάσεων οὖν λέγει ἐνταῦθα τῶν ἐχουσῶν τοὺς καθόλου διορισμοὺς ἑκατέρωθεν ἐπιχειρῶν , ποτὲ μὲν ἀπὸ τοῦ ὑποκειμένου ποτὲ δὲ ἀπὸ τοῦ κατηγορουμένου , ἐν ἑκατέρῳ καθ’ ἑκάτερον , κατά τε τὸ καταφατικὸν καὶ κατὰ τὸ ἀποφατικόν . οἷον πᾶς ἄνθρωπος ζῷον , οὐδεὶς ἄνθρωπος τετράπουν · ἐν ὅλῳ τῷ ζῴῳ ἐστὶν ὁ ἄνθρωπος καὶ ἐν οὐδενὶ τετράποδί ἐστιν · ἐνταῦθα ἀπὸ τοῦ ὑποκειμένου ἐπεχείρησεν · πᾶς γὰρ ἄνθρωπος ἐν τῷ ζῴῳ ἐστὶν ὅλῳ ὄντι , καὶ οὐδεὶς ἄνθρωπός ἐστιν ἐν τῷ τετράποδι ὅλῳ ὄντι . διὰ οὖν τοῦ τὸ ἐν ὅλῳ εἶναι ἐσήμανεν τὴν κατάφασιν , διὰ δὲ τοῦ μὴ εἶναι τὴν ἀπόφασιν . εἶτα ἀπὸ τοῦ κατηγορουμένου ἐπιχειρεῖ · κατὰ παντὸς γὰρ τοῦ ἀνθρώπου κατηγορεῖται τὸ ζῷον ἐν τῇ καταφάσει τῇ ‘πᾶς ἄνθρωπος ζῷον’ καὶ κατ’ οὐδενὸς ἀνθρώπου κατηγορεῖται τὸ τετράπουν ἐν τῇ ‘οὐδεὶς ἄνθρωπος τετράπουν’ ἀποφάσει .
Lemmas: Πρῶτος εἶπον περί τίς καί τίς εἰμί ὁ σκέψις ἠώς ὁ ἢ μηθενός κατηγορέω . ὁ σκοπός ἐνταῦθα προαναφωνέω . εἴωθα δέ πολλάκις οὗτος ποιέω . οὗτος ποιέω καί ἐν τόπος · ἄρχω εὐθύς ὁ σκοπός ἀναφωνέω σαφῶς , ὅτι ὁ πρόθεσις ὁ πραγματεία τοιόσδε εἰμί . οὗτος δέ καί ἐνταῦθα ποιέω . λείπω δέ ὁ χήρ · Ἀττικός δέ ὁ ἔθος · πρῶτος εἶπον χρή περί τίς εἰμί ὁ σκέψις κατά κοινός γάρ εἰμί ὁ σκέψις ) καί τίς ὁ σκέψις ἀντί ὁ περί τίνω . εἶτα πρός μέν ὁ περί τίς ἀποδίδωμι ὁ αἰτιατικός , ὅτι περί ἀπόδειξις · πρός δέ ὁ περί τίς ἀποδίδωμι ὁ γενικός , καί περί ἐπιστήμη ἀποδεικτικός . πῶς δέ λέγω ὁ σκοπός εἰμί περί ἀπόδειξις καί ἐπιστήμη ἀποδεικτικός ; καίτοι , ὡς εἴρω , οὐ ἐν οὗτος λέγω περί ἀπόδειξις ἀλλά ἐν ὁ ὕστερος ἀναλυτικός · ἐν γάρ οὗτος περί συλλογισμός ἁπλόος λέγω ὁ κοινῶς ὑπάρχω πᾶς συλλογισμός . καί λέγω ὅτι ἄλλος εἰμί ὁ προσεχής τέλος , ἄλλος ὁ ἀπωτέρω · οἷος προσεχής τέλος εἰμί ὁ σπουδαῖος ὁ ἀρετή , ἀπωτέρω δέ ὁ εὐδαιμονία · ἵνα γάρ εὐδαιμονία τυγχάνω , σπουδάζω ἀρετή κτάομαι . καί οὗτος τοίνυν ὁ βιβλίον ὁ μέν προσεχής σκοπός εἰμί περί συλλογισμός εἶπον , ὁ δέ ἀπωτέρω περί ἀποδεικτικός · καί γάρ εἰς οὗτος ὁ σκοπός εἰμί πᾶς πραγματεία περί συλλογισμός · | καί γάρ ὁ διαλεκτικός γυμνασία ἕνεκα παραλαμβάνω , ἵνα γυμνάζω ὁ ἀποδεικτικός συλλογισμός προσβάλλω , καί ὁ σοφιστικός παραλαμβάνω , ἵνα ὁ ἐνόχλησις καί ὁ ἀπάτη ὁ σοφιστής ἐκφεύγω ἀνεμπόδιστος ὁ ἀποδεικτικός χράω . οὖον ὁ προσεχής οὖν τέλος ἐνταῦθα ἀναφωνέω ὁ βιβλίον ἀλλά ὁ ἀπωτέρω , ὁ δ βιβλίον ἅμα ὁ σκοπός λέγω . πληρόω γοῦν ὁ δ βιβλίον ἐν ἀνακεφαλαίωσις ὁ δύο σκοπός λέγω , ὁ τε προσεχής ὁ πρῶτος δύο , ὅτι περί συλλογισμός , καί ὁ ἀπωτέρω ὁ ὕστερος δύο , ὅτι περί ἀπόδειξις · λέγω γάρ οὕτως · “ περί μέν οὖν συλλογισμός καί ἀπόδειξις , τίς τε ἑκάτερος εἰμί καί πῶς γίγνομαι , φανερός εἰμί , ἅμα δέ καί περί ἐπιστήμη ἀποδεικτικός · αὐτός γάρ εἰμί ” . οὖον λέγω δέ ὅτι αὐτός εἰμί ἀπόδειξις καί ἐπιστήμη ἀποδεικτικός , ἀλλά ὅτι αὐτός εἰμί εἶπον περί ἀπόδειξις καί ἐπιστήμη ἀποδεικτικός · ὁ γάρ λέγω περί ἀπόδειξις δῆλος ὅτι λέγω ὁ μέθοδος ὅς δεῖ οἶδα ὁ ἕξις ἔχω ἐπιστημονικός ὁ ἀποδεικτικός · κέω · διαφέρω γάρ ἀπόδειξις ἐπιστήμη ἀποδεικτικός , ὅς ὁ μέν ἀπόδειξις συλλογισμός εἰμί ἀποδεικτικός , ὁ δέ ἐπιστήμη ὁ ἀποδεικτικός ἕξις εἰμί ἀπό ὅς οἷος τε εἰμί συλλογισμός ἀποδείκνυμι . περί ἀπόδειξις οὖν λέγω εἰμί ὁ σκοπός καί ἐπιστήμη ἀποδεικτικός , ὅτι παρά - δίδωμι ὁ ἀποδεικτικός μέθοδος δῆλος καθίστημι οἷος δεῖ ἕξις ἔχω ὁ ἐπιστήμων ὁ ἀποδεικτικός . εἶτα , φημί , χρή διορίζω τίς εἰμί πρότασις καί τίς ὅρος καί τίς συλλογισμός · κατά κοινός δέ χρή λαμβάνω λείπω ὁ χήρ . ὥσπερ δέ ὁ γεωμέτρης λῆμμα ὅς δήω , οὕτως καί οὗτος εἴωθα προλαμβάνω λῆμμα ὅς δήω εἰς κατασκευή ὁ πρόκειμαι . ὥσπερ οὖν ἐν ὁ κατηγορία σκοπός ἔχω διαλαμβάνω περί ὁ δέκα κατηγορία προλαμβάνω τις καί εἶπον περί ὁμώνυμος , περί συνώνυμος καί ἄλλος τις , καί ἐν ὁ περι ἑρμηνεία σκοπός ἔχω περί λόγος εἶπον , ὡς καί αὐτός λέγω “ δ δέ ἀποφαντικός λόγος ὁ νῦν θεωρία εἰμί , προλαμβάνω τις , πρίν ἄρχω λέγω περί ὁ πρόκειμαι ( οὕτως γοῦν ἄρχω · “ πρῶτος δεῖ τίθημι τίς ὄνομα καί τίς ῥῆμα ” ) , οὕτως καί ἐνταῦθα προλαμβάνω τις ὥσπερ λῆμμα . ἐπεί γάρ σκοπός αὐτός περί ἀπόδειξις εἶπον , ὁ δέ ἀπόδειξις συλλογισμός εἰμί , ὁ δέ συλλογισμός ἐκ πρότασις , ἡʹ δέ πρότασις ἐκ ὁράω , εἰκότως οὗτος ἐθέλω προλαμβάνω καί διορίζω . ζητέω δέ πῶς ὁ περι ἑρμηνεία ὅλος περί πρότασις εἶπον ( πᾶς γάρ ὁ ἐκεῖ λέγω περί εἰμί ) ὅλος ὁ περι ἑρμηνεία ἀλλά οὖον πρότασις ὀνομάζω , ἀλλά ὁ πρότασις λόγος ἀποφαντικός ὀνομάζω , καί ἅπαξ , μᾶλλον δέ δίς μόνος εἰμί εὑρίσκω ὁ ὄνομα ὁ πρότασις ἐν ὅλος ἐκεῖνος ὁ βιβλίον · φημί γάρ ἵημι οὖν ὁ ἐρώτησις ὁ διαλεκτικός ἀπόκρισις εἰμί αἴτησις , ἢ ὁ πρότασις ἢ θατέρου μόριον ὁ ἀντίφασις , ὁ δέ πρότασις ἀντίφασις εἷς μόριον . ὡς μή πάνυ οὖν γιγνώσκω ὁ ὄνομα διορίζω ἐνταῦθα . εἰμί δέ βούλομαι ὁ ἀληθής λέγω , ὅτι οὐδαμοῦ ἐν ὁ περιερμηνεια περί πρότασις εἶπον , ἀλλά ὅλος ὁ βιβλίον περί ἀποφαντικός εἰμί λόγος , ὡς καί αὐτός εἶπον “ ὁ δέ ἀποφαντικός λόγος ὁ νῦν θεωρία εἰμί ” . οὖον μέντοι εἶπον ὅτι περί πρότασις αὐτός πρόκειμαι λέγω . διαφέρω γάρ πρότασις ἀποφαντικός λόγος · πᾶς μέν γάρ πρότασις πάντως καί ἀποφαντικός λόγος , οὖον πᾶς δέ ἀποφαντικός λόγος πρότασις εἰμί . κατά ἑαυτοῦ μέν γάρ ὁ ἀποφαντικός λόγος οὐ εἰμί πρότασις · τότε δέ γίγνομαι πρότασις , ὅταν μέρος συλλογισμός γίγνομαι · οἷος ἐάν εἶπον κατά αὐτός οὗτος ἡʹ ψυχή αὐτοκίνητος ἐστιν’ , λόγος μέν ἀποφαντικός εἶπον , οὖον μήv πρότασις . πότε δέ γίγνομαι πρότασις ; ὅταν ὡς μέρος συλλογισμός εἶπον ὁ ἡʹ ψυχή αὐτοκίνητος ἐστιν’ καί ἐπάγω ὁ ἄλλος πρότασις καί ὁ συμπέρασμα . ἐπεί οὖν ἐν μέν ὁ περι ἑρμηνεία λόγος ἀποφαντικός λέγω κατά ἑαυτοῦ , ἐνταῦθα δέ ὁ λόγος ὡς μέρος συλλογισμός παραλαμβάνω , εἰκότως ἐκεῖ μέν οὐ - εἷς μνήμη πρότασις ποιέω , ἐνταῦθα δέ ὁρίζω τίς ποτός εἰμί πρότασις · ἐνταῦθα γάρ χράομαι πρότασις , ὅπου καί περί συλλογισμός λέγω · ἐκεῖ δέ οὖον περί πρότασις λέγω ἀλλά περί ἀποφαντικός λόγος . ζητέω δέ καί ὁ τάξις , διά τίς πρῶτος εἶπον ὁ πρότασις , εἶτα ὁ ὅρος , εἶτα ὁ συλλογισμός · ὁ γάρ αὐτός τάξις χράομαι καί ἐν ὁ διορίζω αὐτός καί λέγω τίς εἰμί ἕκαστος οὗτος . εἰμί μέν γάρ ἀπό ὁ ἁπλόος ζητέω ἄρχω , ἐσθίω ἀπό ὁ ὁράω ἄρχω διά μέσος ὁ πρότασις ἔρχομαι ἐπί ὁ συλλογισμός · εἰμί δέ ἀπό ὁ σύνθετος , ἐσθίω ἀπό ὁ συλλογισμός ἄρχω ἔρχομαι ἐπί ὁ πρότασις καί ἀπό ἐκεῖνος ἐπί ὁ ὅρος . καί ὁ μέν λέγω ὅτι ὡς ἤδη εἶπον ἐν ὁ περι ἑρμηνεία περί πρότασις ἀπό αὐτός ἄρχω ὡς γνώριμος ἐκ ὁ περί αὐτός λέγω . ὁ δέ ὅτι ὁ ὁ πρότασις ὄνομα οὐ αὐτός τίθημι , ἀλλά πρό αὐτός καί ὁ Πλάτος καί ἄλλος αὐτός χράω , ὁ δέ ὁ ὁράω ὄνομα αὐτός τίθημι · προέρχομαι γοῦν περί μέν ὁ ὁράω λέγω ” ὅρος δέ καλέω ὡς ὅς αὐτός τίθημι ὁ ὄνομα , περί δέ ὁ πρότασις οὖον λέγω καλός ἀλλά πρότασις δέ ἐστιν’ ὡς καί πρό αὐτός λέγω ὁ ὄνομα οὗτος . λέγω ὅτι ἀπό οὗτος ἄρχω ὡς γνώριμος . εἰμί δέ ἄλλος αἰτία πιθανός καί μᾶλλον ἀληθής , ὅς καί ὁ φιλόσοφος δοκέω * * ἀπό ὁ πρότασις σαφηνίζω ὁ ὅρος ὁ κατά ἀνάλυσις τρόπος διδασκαλία χράομαι οἰκεῖος ὁ πρόκειμαι · λέγω γάρ “ ὅρος δέ καλέω εἰς ὅς διαλύω ὁ πρότασις ” . ἀνάγκη οὖν ἐγώ προγιγνώσκω τίς ποτός εἰμί πρότασις , εἰμί μέλλω ἀπό αὐτός ὁ ὅρος γιγνώσκω · διό ἀπό ὁ πρότασις ἄρχω . εἰμί δέ πρότασις μέν ὡς τύπος εἶπον ὁ ἄνθρωπος περιπατέω , ὅρος δέ ὁ ἄνθρωπος ἢ ὁ περιπατέω , συλλογισμός δέ ὁ ὁ ψυχή αὐτοκίνητος , πᾶς αὐτοκίνητον ἀεικίνητος , πᾶς ἀεικίνητος ἀθάνατος , ὁ ψυχή ἄρα ἀθάνατος . χρή δέ , φημί , διορίζω ποῖος μέν εἰμί συλλογισμός τέλειος , ποῖος δέ ἀτελής . τέλειος λέγω ὁ αὐτάρκης ὁ μή δέω τις πρός ὁ εἰμί , ἀτελής δέ ὁ δήω · καί γάρ ἐν ὁ ἀνθρώπινος τέλειος καλέω ὁ αὐτάρκης καί μή δίδωμι τις . ὁράω δέ ἐκεῖ ἔρχομαι ἔνθα λέγω περί ὁ τέλειος καί ὁ ἀτελής , μήποτε οὐδείς εἰμί ἀτελής , ἀλλά οἴομαι μέν αὐτός εἰμί τις ἀτελής , ὁ δέ ἀλήθεια πᾶς τέλειος εἰμί . μετά δέ οὗτος , φημί , χρή διορίζω τίς λέγω ὁ ἐν ὅλος εἰμί ἢ μή εἰμί , καί τίς λέγω ὁ κατά πᾶς ἢ μηθενός κατηγορέω . μανθάνω ἐν ὁ περι ἑρμηνεία ὅτι ὁ πρότασις ὁ μέν προσδιορίζω εἰμί ὁ δέ απροσδιόριστος , καί ὁ προσδιορίζω ὁ μέν καθολικός εἰμί ὁ ἔχω ὁ πᾶς καί ὁ οὐδείς ὁ δέ μερικός ὁ ἔχω ὁ τίς καί ὁ οὐ πᾶς . περί ὁ πρότασις οὖν λέγω ἐνταῦθα ὁ ἔχω ὁ καθόλου διορισμός ἑκατέρωθεν ἐπιχειρέω , ποτέ μέν ἀπό ὁ ὑπόκειμαι ποτέ δέ ἀπό ὁ κατηγορέω , ἐν ἑκάτερος κατά ἑκάτερος , κατά τε ὁ καταφατικός καί κατά ὁ ἀποφατικός . οἷος πᾶς ἄνθρωπος ζῷον , οὐδείς ἄνθρωπος τετράπους · ἐν ὅλος ὁ ζῷον εἰμί ὁ ἄνθρωπος καί ἐν οὐδείς τετράπους εἰμί · ἐνταῦθα ἀπό ὁ ὑπόκειμαι ἐπιχειρέω · πᾶς γάρ ἄνθρωπος ἐν ὁ ζῷον εἰμί ὅλος εἰμί , καί οὐδείς ἄνθρωπος εἰμί ἐν ὁ τετράπους ὅλος εἰμί . διά οὖν ὁ ὁ ἐν ὅλος εἰμί σημαίνω ὁ κατάφασις , διά δέ ὁ μή εἰμί ὁ ἀπόφασις . εἶτα ἀπό ὁ κατηγορέω ἐπιχειρέω · κατά πᾶς γάρ ὁ ἄνθρωπος κατηγορέω ὁ ζῷον ἐν ὁ κατάφασις ὁ πᾶς ἄνθρωπος ζῷον καί κατά οὐδείς ἄνθρωπος κατηγορέω ὁ τετράπους ἐν ὁ οὐδείς ἄνθρωπος τρέπω ἀπόφασις .