ammonius-philosophy.in-aristotelis-analytica-priora-sp 255r
πέμπτος ὁ ἐκ διαστάσεως τῇ ἀναιρέσει τιθείς · ἤτοι ἡμέρα ἐστὶν ἢ νύξ · ἀλλὰ μὴν ἡμέρα οὐκ ἔστιν · νὺξ ἄρα ἐστίν . πέντε δὲ μόνοι εἰσὶν δι’ αἰτίαν τοιαύτην , ὅτι δύο μὲν ὗλαι ἕνα συλλογισμὸν ποιοῦσιν · εἴτε γὰρ μὴ ἀντίκεινται αἱ προτάσεις , εἴτε ἐμμέσως ἀντίκεινται , ὁ τρίτος συλλογισμὸς γίνεται · μία δὲ ὕλη , τὰ ἄμεσα ἀντικείμενα , δύο ποιεῖ συλλογισμοὺς , τὸν τέταρτον καὶ τὸν πέμπτον . συνημμέναι διεζευγμέναι κατασκευάζει ἀνασκευάζει ἀντικείμεναι οὐκ ἀντικείμεναι Α Β ἄμεσα ἔμμεσα Γ ἐκ θέσεως ἐξ ἀναιρέσεως Γ Δ Ε ε̄ . ἡ αἰτία τῆς τάξεως τῶν ὑποθετικῶν συλλογισμῶν . ἐπειδὴ ἀμείνων ἡ κοινωνία τῆς διαφορᾶς , προηγοῦνται οἱ κατὰ συνέχειαν τῶν κατὰ διάστασιν . καὶ ἐπεὶ ἄμεινον τὸ εἶναι τοῦ μὴ εἶναι , ἐν τοῖς κατὰ συνέχειαν προηγοῦνται οἱ κατασκευαστικοὶ τῶν ἀνασκευαστικῶν . καὶ ἐπεὶ ἄμεινον τὸ καθόλου τοῦ μερικοῦ , ἐν τοῖς κατὰ διάστασιν πρότερος ὁ ἐπὶ τῶν τριῶν ὑλῶν προϊὼν τοῦ ἐπὶ δύο μόνον , καὶ οὗτος τοῦ ἐπὶ μιᾶς μόνον · ἔστιν γὰρ εἰπεῖν ‛ οὐχὶ καὶ ἄνθρωπος καὶ ἵππος τὸ αὐτό’ , ἅπερ οὐκ ἀντίκειται , καὶ ‛ οὐχὶ λευκὸν καὶ μέλαν τὸ αὐτό’ , ἅπερ ἐμμέσως ἀντίκειται , καὶ ‛ οὐχὶ ἄρτιος καὶ περιττὸς ὁ αὐτός’ , ἅπερ ἀμέσως ἀντίκειται . καὶ πῶς ἐν τῇ διαιρέσει ἐπὶ δύο ὑλῶν τὸν τρίτον ἐλαμβάνομεν ; ἢ ὅτι ἐὰν ἀμέσως ἀντίκεινται , ἔστι καὶ μὴ χρήσασθαι τῷ τρίτῳ τρόπῳ , ἀλλ’ ἢ τῷ τετάρτῳ ἢ τῷ πέμπτῳ · εἰ δὲ τὰ ἄλλα δύο τμήματα , οὐκ ἔστιν ἄλλως ἢ διὰ τοῦ τρίτου κατασκευάσαι . εἰς τὰ ἀναγκαῖα οὖν ἡ διαίρεσις , οὐκ εἰς τὰ ἐνδεχόμενα καὶ παρέλκοντα . ς̄ . τίς ἡ εἰς τὸ ἀδύνατον ἀπαγωγή ; σύγκειται ἐκ τριῶν συλλογισμῶν , δύο ὑποθετικῶν καὶ ἑνὸς κατηγορικοῦ , καὶ ὑποθετικῶν τοῦ πέμπτου καὶ τοῦ δευτέρου · καὶ ὁ μὲν πέμπτος τὸ προκείμενον δείκνυσιν , ὁ δὲ δεύτερος τὴν πρόσληψιν τοῦ πέμπτου , ὁ δὲ κατηγορικὸς τὸ συνημμένον τοῦ δευτέρου ·
Lemmas: πέμπτος ὁ ἐκ διάστασις ὁ ἀναίρεσις τίθημι · ἤτοι ἡμέρα εἰμί ἢ νύξ · ἀλλά μήv ἡμέρα οὐ εἰμί · νύξ ἄρα εἰμί . πέντε δέ μόνος εἰμί διά αἴτιος τοιοῦτος , ὅτι δύο μέν ὕλη εἷς συλλογισμός ποιέω · εἴτε γάρ μή ἀντίκειμαι ὁ πρότασις , εἴτε ἐμμέσως ἀντίκειμαι , ὁ τρίτος συλλογισμός γίγνομαι · εἷς δέ ὕλη , ὁ ἄμεσος ἀντίκειμαι , δύο ποιέω συλλογισμός , ὁ τέταρτος καί ὁ πέμπτος . συνάπτω διαζεύγνυμαι κατασκευάζω ἀνασκευάζω ἀντίκειμαι οὐ ἀντίκειμαι Α Β ἄμεσος ἔμμεσος Γ ἐκ θέσις ἐκ ἀναίρεσις Γ δ Ε ἔ . ὁ αἰτία ὁ τάξις ὁ ὑποθετικός συλλογισμός . ἐπεί ἀγαθός ὁ κοινωνία ὁ διαφορά , προηγέομαι ὁ κατά συνέχεια ὁ κατά διάστασις . καί ἐπεί ἀγαθός ὁ εἰμί ὁ μή εἰμί , ἐν ὁ κατά συνέχεια προηγέομαι ὁ κατασκευαστικός ὁ ἀνασκευαστικός . καί ἐπεί ἀγαθός ὁ καθόλου ὁ μερικός , ἐν ὁ κατά διάστασις πρότερος ὁ ἐπί ὁ τρεῖς ὕλη προέρχομαι ὁ ἐπί δύο μόνος , καί οὗτος ὁ ἐπί εἷς μόνος · εἰμί γάρ εἶπον ‛ οὐ καί ἄνθρωπος καί ἵππος ὁ αὐτός , ὅσπερ οὐ ἀντίκειμαι , καί ‛ οὐ λευκός καί μέλας ὁ αὐτός , ὅσπερ ἐμμέσως ἀντίκειμαι , καί ‛ οὐ ἄρτιος καί περισσός ὁ αὐτός , ὅσπερ ἀμέσως ἀντίκειμαι . καί πῶς ἐν ὁ διαίρεσις ἐπί δύο ὕλη ὁ τρίτος λαμβάνω ; ἢ ὅτι ἐάν ἀμέσως ἀντίκειμαι , εἰμί καί μή χράω ὁ τρίτος τρόπος , ἀλλά ἢ ὁ τέταρτος ἢ ὁ πέμπτος · εἰμί δέ ὁ ἄλλος δύο τμῆμα , οὐ εἰμί ἄλλως ἢ διά ὁ τρίτος κατασκευάζω . εἰς ὁ ἀναγκαῖος οὖν ὁ διαίρεσις , οὐ εἰς ὁ ἐνδέχομαι καί παρέλκω . Σ . τίς ὁ εἰς ὁ ἀδύνατος ἀπαγωγή ; σύγκειμαι ἐκ τρεῖς συλλογισμός , δύο ὑποθετικός καί εἷς κατηγορικός , καί ὑποθετικός ὁ πέμπτος καί ὁ δύο · καί ὁ μέν πέμπτος ὁ πρόκειμαι δείκνυμι , ὁ δέ δύο ὁ πρόσληψις ὁ πέμπτος , ὁ δέ κατηγορικός ὁ συνάπτω ὁ δύο ·