alexander-philosophy.in-aristotelis-metaphysica-commentaria 8
Τὰ ἐν τῷ πρὸ τούτου βιβλίῳ καὶ τῷ πρὸ ἐκείνου λεχθέντα , οὐχὶ πάντα ἦ γὰρ ἂν πάλιν τὰ αὐτὰ συνέβη λέγειν ) ἀλλὰ τὰ κυριώτερα ( ταῦτα γὰρ καὶ κεφαλὴν εἶπεν ) , ἀνακεφαλαιοῦται , καὶ τὴν αἰτίαν τοῦ τίνος ἕνεκεν ἐκεῖνα εἶπε λέγει . λέγει δὲ ὅτι συλλογίσασθαι δεῖ , καὶ τί τὸ συλλογίσασθαι σημαίνει ἐπήγαγεν ὅτι συναγαγεῖν τὸ κεφάλαιον ἤτοι τὰ κυριώτερα καὶ τέλος ἐπιθεῖναι . καλῶς δὲ τὸ τέλος εἶπεν · ἀπὸ γὰρ τοῦ μετὰ τοῦτο βιβλίου ἀρχὴν ποιεῖται λέγειν περὶ δυνάμεως τε καὶ ἐνεργείας καὶ τῶν λοιπῶν , περὶ ὧν τὸν λόγον ποιήσεται . ἐπανακεφαλαιοῦται δὴ λέγων εἴρηται δὴ ὅτι τῶν οὐσιῶν ζητεῖται τὰ αἴτια καὶ ἀρχαὶ καὶ στοιχεῖα , αἴτια μὲν λέγων τὰ εἴδη , ἀρχὰς δὲ τὸ ποιητικὸν καὶ τελικόν , στοιχεῖα δὲ τὴν ὕλην . ἀλλὰ τῶν οὐσιῶν αἱ μέν εἰσιν ὑπὸ πάντων ὁμολογούμεναι , περὶ δὲ ἐνίων ἴδια τινὲς ἀπεφήναντο . καὶ τίνα τίνα ταῦτα ἐφεξῆς καταλέγει . οὐρανὸν δὲ ἤτοι τὸν ξύμπαντα κόσμον λέγει , μόρια δ’ αὐτοῦ τὰς σφαίρας καὶ τὸ πῦρ καὶ τὴν γῆν καὶ τὰ ζῷα · ἢ οὐρανὸν λέγει τὸ κυκλοφορικὸν ἅπαν σῶμα , μόρια δὲ τοὺς ἐν αὐτῷ ἐμπεπηγμένους ἀστέρας . λέγει δὲ καὶ τίνα ἐστὶν ἅπερ ἴδια ἀπεφήναντό τινες , λέγων τινὰς τοὺς περὶ Πλάτωνα , ὅτι αἱ ἰδέαι καὶ τὰ μαθηματικά . ἄλλας δὲ πάλιν , φησίν , οὐσίας εἶναι ἐκ τῶν λόγων συμβαἴ’νει τὸ τί ἦν εἶναι καὶ τὸ ὑποκείμενον , λέγων ὑποκείμενον τὴν ὕλην . καλῶς δὲ τὸ ἐκ τῶν λόγων εἶπεν · ὁ λόγος γὰρ τὸ εἶδος ἀπὸ τῆς ὕλης χωρίζει · αὐτὸ γὰρ καθ’ αὑτὸ εἶναι ἐνεργείᾳ χωρὶς τῆς ὕλης ἀδύνατον . ἔτι ἄλλως , φησί , συμβαίνει τὸ γένος εἶναι μᾶλλον οὐσίαν ἤπερ τὰ εἴδη καὶ τὸ καθόλου τῶν καθ’ ἕκαστα . τοῦτο δὲ οὐχ ὡς ἀρεσκόμενος λέγει · αὐτὸς γάρ ἐστιν ὁ δείξας ὅτι τὰ γένη καὶ τὰ εἴδη καὶ ἁπλῶς τὰ καθόλου οὔκ εἰσιν οὐσίαι , ἀλλ’ ὁμοιώματα τῶν κατὰ μέρος καὶ ὅλως ποιά · οὐκ ἀρεσκόμενος οὗν τοῦτο λέγει , ἀλλ’ ὡς εἰ ἔλεγεν , ἔτι ἄλλως τὰ γένη τῶν εἰδῶν οὐσίαι μᾶλλον κατὰ τοὺς τοῦτο δοξάζοντας . καὶ ὅτι οὐκ ἀρεσκόμενος τοῦτό φησιν ἀλλὰ συγχωρῶν διὰ τὸ μήπω δεῖξαι κυρίως ὅτι οὔκ εἰσιν ἰδέαι δείξει δὲ ἐν τῷ Μ ) , δῆλον πεποίηκε μετ’ ὀλίγον εἰπὼν ἔτι τοίνυν οὔτε τὸ καθόλου οὐσία οὔτε τὸ γένος . εἰπὼν δὲ ὅτι ἔτι ἄλλως τὸ γένος μᾶλλον τῶν εἰδῶν καὶ τὸ καθόλου τῶν καθ’ ἕκαστα ἐπήγαγε τῷ δὲ καθόλου καὶ τῷ γένει καὶ αἱ ἰδέαι συνάπτουσιν , καὶ δεῖ ὑποστίζειν εἰς τὸ τῷ γένει . καὶ εἴη λέγων ὅτι καὶ αἱ ἰδέαι συνάπτουσιν ἤτοι κοινωνοῦσι τῷ καθόλου καὶ τῷ γένει · ὥσπερ γὰρ τὸ καθόλου καὶ τὸ γένος ἓν ὃν ἐπὶ πολλῶν θεωρεῖται , οὕτω καὶ οἱ τὰς ἰδέας τιθέμενοι περὶ αὐτῶν λέγουσιν · ὁ γὰρ αὐτοάνθρωπος , φασίν , ἐν τοῖς κατὰ μέρος ἐστίν . τοῦτο γὰρ δηλοῖ τὸ κατὰ τὸν αὐτὸν λόγον οὐσίαι δοκοῦσιν εἶναι , ἤτοι ἐπίσης γὰρ καὶ τὸ καθόλου ἐπὶ πολλῶν θεωρεῖται καὶ ἡ ἰδέα . ἀλλὰ μὴν τὰ καθόλου οὐ καθ’ αὑτὰ οὐδ’ οὐσίαι · οὐδ’ ἄρα αἱ ἰδέαι . ἀλλ’ ἐπειδὴ τὰ αἴτια τῶν οὐσιῶν ζητεῖται , οὐσία δὲ καὶ τὸ τί ἦν εἶναι , τούτου δέ ἐστιν ὁ λόγος ὁρισμός , διὰ τοῦτο διώρισται 15 καὶ περὶ ὁρισμοῦ καὶ τοῦ καθ’ αὑτό . ἐπεὶ δὲ πάλιν ὁ ὁρισμὸς λόγος , ὁ δὲ λόγος μέρη ἔχει , ἀναγκαῖον ἦν καὶ περὶ μερῶν ἰδεῖν , ποῖά τέ ἐστι τὰ τῆς οὐσίας καὶ τοῦ εἴδους μέρη καὶ ποῖα οὐκ ἔστι τοῦ εἴδους ἀλλὰ τῆς ὕλης . οὐ μόνον δὲ περὶ τούτων ἀναγκαῖον ἦν ἰδεῖν , ἀλλὰ καὶ περὶ τῶν μερῶν τοῦ ὁρισμοῦ καὶ τοῦ ὡρισμένου , ἤτοι τοῦ τί ἦν εἶναι , εἰ ταὐτὰ ἢ ἕτερά ἐστιν . ἔτι , φησί , δέδεικται ὅτι οὔτε τὸ καθόλου ἐστὶν οὐσία οὔτε τὸ γένος . περὶ δὲ τῶν ἰδεῶν καἰ τῶν μαθηματικῶν ὕστερον ἐπισκώψασθαι ἐπαγγέλλεται . ἐπειδὴ γὰρ οὐσίας ταύτας παρὰ τὰς αἰσθητάς φασιν εἶναι οἱ τιθέμενοι αὐτάς , ἄξιόν ἐστιν ἰδεῖν εἴτε εἰσὶν εἴτε καὶ μή . ἀλλὰ περὶ μὲν τούτων ὕστερον ἐπισκεπτέον , νῦν δὲ περὶ τῶν ὁμολογουμένων παρὰ πᾶσιν οὐσιῶν ἐπέλθωμεν . αἱ δὲ ὁμολογούμεναι παρὰ πᾶσιν οὐσίαι εἰσὶν αἱ αἰσθηταί , πᾶσαι δὲ αἱ αἰσθηταὶ οὐσίαι ὕλην ἔχουσιν . ἔστι δὲ οὐσία τὰ ὑποκείμενα ἤτοι τὰ προκείμενα , τουτέστιν αἱ αἰσθηταὶ οὐσίαι περὶ ὧν ὁ λόγος . ἄλλως μὲν ἡ ὕλη , ἄλλως δὲ ὁ λόγος · ἡ μὲν γὰρ ὕλη ἐστὶν οὐσία ὡς ὑποκείμενον καὶ ἀόριστον , ὁ δὲ λόγος καὶ τὸ εἶδος ὡς κατηγορούμενον καὶ ὁριστικόν . εἰπὼν δὲ ὅτι ἄλλως μὲν ἡ ὕλη ἄλλως δὲ ὁ λόγος , τί λέγει ὕλην ἐξηγεῖται λέγων λέγω δὲ ὕλην ἣ μὴ τόδε τι οὖσα ἐνεργείᾳ δυνάμει ἐστὶ τόδε , κὼ οὐ λέγει τὴν πρώτην μόνην καὶ ἀνείδεον ἀλλὰ σὺν ἐκείνῃ καὶ τὰς ἄλλας . ὡς γὰρ ἐκείνη οὐκ ἔστι τόδε τι ἐνεργείᾳ ἀλλὰ δυνάμει , οὕτω καὶ ὁ χαλκὸς οὐκ ἔστι τόδε τι , οἷον φέρε 35 ἀνδριάς , καὶ ] ἐνεργείᾳ ἀλλὰ δυνάμει , καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὡσαύτως . ἄλλως μὲν οὖν ἐστιν ἡ ὕλη οὐσία καὶ ἄλλως ὁ λόγος καὶ ἡ μορφή , ὃ τόδε τι ὂν τῷ λόγῳ ἐστὶ χωριστόν ἀλλ’ οὐ κατ’ ἐνέργειαν . τρίτη δ’ ἐστὶν οὐσία 30 τὸ σύνθετον τὸ ἐξ ὕλης καὶ εἴδους , οὗ μόνον ἐστὶ γένεσις , ὡς δέδεικται , καὶ φθορά , καὶ χωριστὸν κυρίως καὶ καθ’ αὑτὸ ὄν , ἀλλ’ οὐ τῷ λόγῳ μόνῳ , ὥσπερ τὸ εἶδος . | εἰπὼν δὲ ὅτι τὸ εἶδος τῷ λόγῳ μόνον ἐστὶ χωριστόν , λέγει ὅτι τῶν κατὰ τὸν λόγον οὐσιῶν κατὰ λόγον οὐσίας , ὡς πολλάκις εἴρηται , λέγων τὰ εἴδη ) αἱ μὲν αἱ δ’ οὔ , τουτέστιν αἱ μέν εἰσι τῷ λόγῳ χωρισταί , αἱ δὲ καὶ ἀπλῶς . ἐπειδὴ γὰρ τὸ ἑκάστου εἶδος ἡ ἑκάστου ψυχὴ τυγχάνει ἡ μὲν γὰρ τοιάδε μορφὴ οὐδέποτε χωρίς ἐστι τῆς ὕλης ) , ἡ δὲ ψυχὴ οὐ πᾶσα ἀλλ’ ἡ λογικὴ χωρίζεται , διὰ τοῦτο τὰς μέν φησι χωρίζεσθαι τὰς δι’ οὔ . μήποτε δὲ οὐ περὶ τῆς μορφῆς τοῦτο εἴρηται ( καίτοι καὶ τούτου ἀληθοῦς ὄντος · οὐδέποτε γὰρ ἡ βρότειος μορφὴ ἄνευ ὕλης εἶναι δύναται ) , ἀλλά περὶ τῶν ἀλόγων ψυχῶν , ὅτι αὗται μὲν οὐ χωρίζονται , ἀλλὰ μόναι αἱ λογικαί . Ὅτι δ’ ἐστὶν οὐσία καὶ ἡ ὕλη δῆλον . εἰπὼν ὅτι οὐσία ἐστὶ τὸ εἶδος καὶ ἡ ὕλη καὶ τὸ ἐκ τούτων , δείκνυσιν ἐκ τῆς τῶν ὁμολογουμένων οὐσιῶν ἀναλογίας ὅτι ἡ ὕλη οὐσία ἐστίν . ὥσπερ γὰρ οὐσίαν φαμὲν τὸν Σωκράτην ὅτι ὑπόκειται ταῖς ἀντικειμέναις μεταβολαῖς καὶ ἔστιν ἐκείνων γινομένων καὶ ἀπογινομένων , οὕτως ἐπεὶ καὶ ἡ ὕλη τῶν εἰδῶν γινομένων ἐν αὐτῇ καὶ ἀπογινομένων ἡ αὐτὴ μένει καὶ ἔστιν , ἐκεῖνα δὲ οὐκ ἔστι , φανερὸν ὅτι οὐσία ἐστὶ καὶ μᾶλλον τοῦ εἴδους οὐσία κατά γε τοῦτο , εἰ καὶ τὰ πρεσβεῖα ἄλως τῷ εἴδει ἀπονέμεται , εἴ γε ὁρίζει αὐτὴν καὶ εἰ κατὰ τὸ εἶδος τὰ πράγματα λέγεται . ὥσπερ οὖν τῇ κατὰ τόπον μεταβολῇ ὑπόκειται ὁ Σωκράτης καὶ νῦν μέν ἐστιν Ἀθήναζε πάλιν δὲ Θήβαζε , καὶ νῦν μὲν αὔξεται ἄλλοτε δὲ φθίνει , καὶ νῦν μὲν ὑγιαίνει πάλιν δὲ νοσεῖ , ὁμοίως τούτῳ καὶ ἡ ὕλη ὑπόκειται τῇ κατὰ γένεσιν οὐσίᾳ , καὶ νῦν μέν ἐστιν ἐν γενέσει καὶ γίνεται τόδε τι ἀπολαβοῦσα τόδε τὸ εἶδος , πάλιν δ’ ἐστὶν ἐν φθορᾷ καὶ ἀποβολῇ τοῦ ὅπερ πρότερον ἀπειλήφει εἴδους · καὶ νῦν μέν ἐστιν ὑποκείμενον ὡς τόδε τι · ὅταν μὲν γὰρ μετὰ τοῦ εἴδους ᾖ , ἐπειδὴ τὸ σύνθετόν ἐστι τὸ ὑποκείμενον τῷ λευκῷ καὶ μέλανι καὶ τῇ νόσῳ καὶ ὑγιείᾳ , λέγομεν ὅτι ἡ ὕλη ὑπόκειται τούτοις ὡς τόδε τι · ὅταν δὲ χωρὶς εἴδους νοῆται , ὑποκεῖσθαι λέγεται τῷ εἴδει ὡς στέρησις . εἰπὼν δὲ ὅτι ἡ ὕλη νῦν μὲν ἐν γενέσει ἐστὶ νῦν δὲ ἐν φθορᾷ , λέγει ὅτι καὶ ἀκολουθοῦσι ταύτῃ αἱ ἄλλαι μεταβολαί · καὶ εἴη ἂν λέγων ὅτι ὅσα μὲν ἔχει ὕλην γενητὴν καὶ φθαρτήν , τουτέστι γενέσει καὶ φθορᾷ ὑποκειμένην , ἐκεῖνα ἔχει ὕλην καὶ αὐξήσεως καὶ μειώσεως καὶ τῆς κατὰ τόπον μεταβολῆς καὶ ἀλλοιώσεως . τὸ γὰρ εἶδος τοῦτο γάρ ἐστιν , ὡς ἐν τῇ Περὶ γενέσεως καὶ φθορᾶς δέδεικται , τὸ αὐξόμενον καὶ φθῖνον , ἀλλ’ οὐχὶ ἡ ὕλη ) τὸ δὴ εἶδος ὡς ὕλη ὑπόκειται τῇ αὐξήσει καὶ φθίσει . ἀλλὰ καὶ τόπον τὰ τοιαύτην ὕλην ἔχοντα ἀμείβει καὶ ἀλλοιοῦται , τὰ μὲν οὖν ἔχοντα ὕλην γενητὴν καὶ φθαρτήν . ταύτῃ τᾖ | ὕλῃ , τουτέστιν αὐτοῖς τοῖς ἔχουσιν αὐτήν , ἕπονται καὶ αἱ ἄλλαι μεταβολαί . τῶν δ᾿ ἄλλων ἢ μιᾷ ἢ δυσὶν αὕτη οὐκ ἀκολουθεῖ , τουτέστι τῶν δ’ ἄλλων μεταβολῶν ἢ μιᾷ μεταβολῇ οὐκ ἀκολουθεῖ ἢ δυσίν · ὅπερ ἴσον ἐστὶ τῷ τοῖς δ’ ἔχουσι τὰς ἄλλας μεταβολὰ . ἢ ἑνὶ ἀκολουθεῖ ἢ δυσίν , οὐ μὴν πᾶσι . τῷ μὲν δὴ ἔχοντι ὕλην αὐξήσεως καὶ μειώσεως ἐξ ἀνάγκης ἕπεται τὸ ἔχειν ὕλην καὶ γενέσεως καὶ φθορᾶς , τὸ δ’ ἔχον ὕλην τῆς κατὰ τόπον μεταβολῆς οὐκ ἀνάγκη ἐστὶν ἔχειν γενέσεως καὶ φθορᾶς . ὁ γὰρ ἥλιος ὕλην μὲν τῆς κατὰ τόπον μεταβολῆς ἔχει ( μεταβαίνει γὰρ ἀπὸ βορείων ἐπὶ τὰ νότια καὶ ἀπὸ τούτων ἐπὶ τὰ βόρεια ) , γενητὴν δὲ καὶ φθαρτὴν ὕλην οὐκ ἔχει · ἄφθαρτος γὰρ καὶ ἀγένητος . ἡ δὲ σελήνη ὕλην ἔχουσα τῆς κατὰ τόπον μεταβολῆς ἔχει καὶ τῆς κατ’ ἀλλοίωσιν · τὸ γὰρ δέχεσθαι τούς φωτισμοὺς ἐκ τοῦ ἡλίου αὐτὸ τοῦτο ἀλλοίωσίς ἐστι · γενητὴν δὲ ὕλην καὶ φθαρτὴν οὐκ ἔχει . ὥστε ταῖς δυσὶν οὐχ ἕπεται ἡ γένεσις καὶ ἡ φθορά , τῇ τε κατὰ τόπον καὶ τῇ κατ’ ἀλλοίωσιν , καὶ ταύταις οὐ πάσαις ἀλλά τισιν . τῇ δὲ αὐξήσει καὶ μειώσει ἕπεται αὕτη . αὐτὸς δὲ τῇ μὲν κατὰ τόπον εἰπὼν ἕπεσθαι τῇ ἀλλοιώσει παρέλιπεν . τίς μὲν οὖν διαφορὰ τοῦ ἁπλῶς γίνεσθαι καὶ μὴ ἁπλῶς ἐν τοῖς Φυσικοῖς εἴρηται . Δείξας ὅτι καὶ ἡ ὕλη οὐσία ἐστίν , εἰπὼν δὲ καὶ ὅτι τὰ ἔχοντα ὕλην γενητὴν καὶ φθαρτὴν ἔχουσι καὶ αὐξήσεως καὶ φθίσεως καὶ τῶν λοιπῶν μεταβολῶν , οὐ μὴν τὰ ἔχοντα ὕλην τοῦ κατὰ τόπον κινεῖσθαι ἀνάγκη ἔχειν καὶ γενητὴν καὶ φθαρτήν , # x003E ; εἰκὸς ἦν ζητεῖν καὶ τί ἐστι τὸ ἁπλῶς γίνεσθαι καὶ τί τὸ μὴ ἁπλῶς καὶ ὅλως τίς ἡ τούτων διαφορά , φησὶν ὅτι περὶ τούτων εἴρηται ἐν τοῖς Φυσικοῖς . εἶπε γὰρ καὶ ἐν τῇ Φυσικῇ ἀκροάσει , μάλιστα δὲ ἐν τῇ Περὶ γενέσεως , ὅτι ἡ ἀπὸ τῶν χειρόνων εἰδῶν μεταβολή , οἷον ἡ ἀπὸ ἀέρος εἰς πῦρ , ἐπὶ τὰ κρείττω ἁπλῆ μέν ἐστι γένεσις τὶς δὲ φθορά , ἡ δὲ ἀπὸ τοῦ κρείττονος εἴδους ἐπὶ τὸ χεῖρον ἁπλῆ μὲν φωρὰ τὶς δὲ γένεσις . ἀπολογίαν δὲ πεποιηκὼς περὶ τούτων λέγει ὅτι Ἐπειδὴ ἡ μὲν ὡς ὑποκειμένη καὶ ὡς ὕλη ὁμολογεῖται οὐσία εἶναι . Καὶ γὰρ δέδεικται . ἢ λέγοι ἂν ὅτι ἐπειδὴ ἡ μὲν ὡς ὑποκειμένη καὶ ὡς ὕλη οὐσία , ἥτις πάντα ἐστὶ δυνάμει , ὁμολογεῖται παρὰ πάντων καὶ λέγεται καὶ ἔγνωσται πάντες γὰρ τὴν ὑλικὴν αἰτίαν εἶπον καὶ μνείαν αὐτῆς πεποιήκασιν οἱ φυσικοί , τῆς δὲ εἰδικῆς οὐδεὶς ἐφρόντισεν , ἢ ἐπ’ ὀλίγον ) , λοιπόν ἐστιν εἰπεῖν | καὶ περὶ τῆς ἐνεργείᾳ οὐσίας τῶν αἰσθητῶν , τίς ἐστιν · ἐνεργείᾳ οὐσίαν τῶν αἰσθητῶν λέγων τὸ ἑκάστου εἶδος . καὶ πρῶτον , ὡς ἔθος αὐτῷ , τὰς τῶν παλαιοτέρων ἃς εἶχον περὶ τοῦ εἴδους δόξας ἐπισκέπτεται , καὶ οὕτω τὸ οἰκεῖον τίθησι βούλημα . λέγει δὴ ὅτι Δημόκριτος μὲν τὸ μὲν ὑποκείμενον καὶ τὴν ὕλην ἓν ἔλεγε τὰς γὰρ ἀτόμους ὑπετίθετο ὡς ὑλικὰ αἴτια ) , εἰδοποιοὺς ποιοὺς δὲ διαφορὰς τρεῖς , τὸν ῥυσμὸν ὅ ἐστι σχῆμα , καὶ τὴν τροπὴν ὅ ἐστι θέσις , καὶ τὴν διαθιγὴν ὅ ἐστι τάξις . θεὶς οὖν τοῦτο εὐθὺς ἐλέγχει αὐτὸν ὡς οὐ καλῶς οἰόμενον τρεῖς μόνας εἶναι τὰς εἰδοποιοὺς διαφοράς . φαίνονται γάρ , φησίν , ὅτι οὐ μόνον αἱ παρ’ αὐτοῦ λεγόμεναι διαφοραί εἰσιν , ἀλλὰ καὶ ἄλλαι πλείους αἵπερ οὐκ ἀνάγονται ὑπὸ τὰς Δημοκρίτου διαφοράς , οἷον τὸ μὲν μελίκρατον , φησί , συνθέσει τοῦ ὕδατος καὶ τοῦ μέλιτος εἰδοποιεῖται , καὶ ἔστιν ἡ σύνθεσις εἰδοποιὸς τοῦ μελικράτου , ἥτις σύνθεσις οὔτε σχῆμά ἐστιν οὔτε τάξις οὔτε θέσις . ἄλλο γὰρ θέσις καὶ ἄλλο σύνθεσις · θέσις μὲν γὰρ λέγεται ὅταν ἄνω ἢ κάτω κέηται ἢ ἐπ’ εὐθείας ἢ ἄλλως πὼς , σύνθεσις δὲ ὅταν ἕτερά τινα ἅμα συγκραθῶσιν , ἕτερα δὲ ἢ τῷ εἴδει ἢ τῷ ἀριθμῷ . ὅτι δὲ σύνθεσίς ἐστιν ἐν τῷ μέλα κάτ δῆλον · ἐπειδὴ γὰρ σύνθετόν ἐστι , δῆλον ὡς ἔστιν ἐν αὐτῷ σύνθεσις . τὰ μὲν οὖν συνθέσει εἰδοποιεῖται τὰ δὲ δεσμῷ · τοῦ γὰρ φακέλου εἶδος ὁ δεσμός ἐστιν · τὰ δὲ εἰδοποιεῖται κόλλῃ , ὡς τὸ κοντάκιον ἢ καὶ τὸ βιβλίον , τὰ δὲ γόμφῳ , ὡς τὸ κιβώτιον · τὰ δὲ γόμφῳ ἅμα καὶ δεσμῷ καὶ ὅλως ἐν πλείοσιν . τὰ δὲ εἰδοποιεῖται θέσει ὥσπερ ὁ οὐδὸς καὶ τὸ ὑπέρθυρον · τούτων γὰρ εἶδος ἡ τοιαύτη θέσις ἐστίν . εἰ γὰρ οὐδὸς τεθείη ἔνθα τὸ ὑπέρθυρον κεῖται , καὶ τὸ ὑπέρθυρον ὅπου ὁ οὐδός , γενήσεται τὸ μὲν ὑπέρθυρον οὐδὸς καὶ ὁ οὐδὸς ὑπέρθυρον , ὥστε τῇ τοιαδὶ θέσει καὶ τῷ ὡδί πὼς κεῖσθαι εἰδοποιεῖται . εἰ γὰρ μὴ τοῦτο ἦν , οὐκ ἄν τεθὲν ἄλλως ἢ ὡς κεῖται ἀπέβαλε τὸ οὐδὸς εἶναι · ὥστε εἶδός ἐστι τοῦ οὐδοῦ ἡ τοιαδὶ θέσις . τὰ δὲ εἰδοποιεῖ ὁ χρόνος , τό τε δεῖπνον καὶ τὸ ἄριστον · ταῦτα γὰρ τῷ χρόνῳ μόνῳ διαφέρει . τὰ δὲ εἰδοποιεῖται τῷ τόπῳ , ὡς τὰ πνεύματα · ἀπὸ γὰρ τῶν τόπων ἐξ ὧν πνέουσιν , οἱ μὲν λέγονται ἀπαρκτίαι οἱ δὲ νότοι , ἄλλοι δὲ ζέφυροι καὶ ἄλλοι ἀπηλιῶται . κατὰ γὰρ τὴν ὕλην ἀδιάφοροι τυγχάνουσιν · ὕλη γὰρ παντὸς ἀνέμου ἡ ξηρὰ ἀναθυμίασις , ὡς ἐν τοῖς Μετεώροις δέδεικται . τὰ δὲ εἰδοποιεῖται ταῖς αἰσθηταῖς ποιότησι , σκληρότητι μαλακότητι καὶ τοῖς ὁμοίοις · καὶ τὰ μὲν ἐνίοις τούτων καὶ γὰρ τὸ ὕδωρ ὑγρότητι καὶ ψυχρότητι ) , τὰ δὲ καὶ ἐν πλείοσι , καὶ ὅλως ὑπεροχῇ ᾖ καὶ ἐλλείψει . ἡ μὲν γὰρ μάνωσις ὑπεροχή | τις , ἡ δὲ πύκνωσις ἔλλειψίς τις . ὥστε , 518 φησί , δῆλον ὅτι καὶ τὸ ἔστιν ἤτοι τὸ εἶναι ἑκάστῳ καὶ τὸ εἶδος αὐτοῖς τοσαυταχῶς λεχθήσεται · εἶδος γὰρ οὐδοῦ καὶ τὸ εἶναι οὐδῷ τὸ οὕτως αὐ - τὸν κεῖσθαί ἐστι , καὶ τὸ κρυστάλλῳ εἶναι τὸ οὕτω πεπυκνῶσθαι . καὶ ἁπλῶς πᾶσι τούτοις τὰ μὲν ὁρισθήσεται τῷ ὡδὶ μεμῖχθαι , ὥσπερ τὸ μελίκρατον , τὰ δὲ τῷ ὡδὶ δεδέσθαι ὡς φάκελος καὶ χείρ · ταύτῃ γὰρ τὸ ’στι τῷ ὡδὶ δεδέσθαι · καὶ τὰ λοιπὰ ὁμοίως . ταῦτα εἰπὼν λέγει ὅτι δεῖ λάβ’ ἱν τὰ τῶν διαφορῶν γένη · αὗται γὰρ ἀρχαὶ καὶ αἰτίαι ἔσονται ἑκάστοις τοῦ εἶναι τοῦθ’ ὅπερ εἰσίν , οἷον τοῖς μὲν ἀρχὴ ἔσται εἰδοποιὸς τὸ μᾶλλον , ὥσπερ Θαλῆς ἔλεγεν ὅτι τὸ ὕδωρ μᾶλλον μανωθὲν γίνεται ἀὴρ καὶ ἔτι μᾶλλον πῦρ . ταῦτα δέ , φησί , πάντα τό τε μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον καὶ μανὸν καὶ πυκνὸν καὶ τὰ τοιαῦτα ὑπεροχή ἐστι καὶ ἔλλειψις . εἰ δέ τι , φησίν , ἐστὶν εἰδοποιούμενον σχήματί τινι , ὥσπερ τὰ μαθηματικά ( ταῦτα γὰρ τοῖς σχήμασιν εἰδοποιεῖται , ὕλη δὲ αὐτῶν τὸ μαθηματικὸν σῶμα ) , ἢ εἰ μὴ σχήματι ἀλλὰ λειότητι ὡς τὰ κάτοπτρα ( ταῦτα γὰρ τῇ λειότητι εἰδοποιεῖται ) , ἢ εἰ μὴ λειότητι ἀλλὰ τραχύτητι ὡς αἱ μυλίαι λίθοι , εἰ οὗν ἐστί τινα τούτοις εἰδοποιούμενα , ταῦτα τὰ εἰδοποιοῦντα πάντα ἥ τε λειότης καὶ τὸ σχῆμα καὶ ἡ τραχύτης ἀναχθήσονται εἰς τὸ εὐθὺ καὶ καμπύλον · λεῖον γὰρ λέγεται τὸ ἐπ’ εὐθείας πὼς ἔχον τὰ μόρια κείμενα , τραχὺ δὲ τὸ μὴ οὕτως ἀλλὰ κοιλότητάς τινας ἢ ὅλως καμπυλότητας καὶ ἀνωμαλίας . ἄλλοις δὲ πάλιν τὸ εἶναί ἐστι τὸ μεμῖχθαι , ὡς τῷ μελικράτῳ , τὸ δὲ μὴ εἶναι τὸ μὴ μεμῖχθαι . ὥστε δῆλον ὡς εἴπερ ἡ οὐσία καὶ τὸ εἶδος αἴτιόν ἐστι τοῦ εἷναι ἕκαστον τοῦθ’ ὅπερ ἐστίν , ἐν τούτοις ζητητέον τί τὸ αἴτιον τοῦ εἶναι ἕκαστον · οἷον εἰ ζητοίη τις τί τὸ αἴτιον τοῦ τὸ κάτοπτρον εἷναι τοῦθ’ ὅπερ ἐστίν , ἐν τῷ εὐθεῖ καὶ καμπύλῳ καὶ τοῖς λοιποῖς ζητείτω καὶ εὑρήσει ἓν ἐκ τούτων ὅτι αἴτιον · ἓν γὰρ ἐκ τούτων αἴτιόν ἐστι τοῦ εἶναι τὸ κάτοπτρον τοῦθ’ ὅπερ ἐστί , τὸ εὐθύ · καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὡσαύτως . εἰπὼν δὲ ὅτι εἴπερ ἡ οὐσία αἰτία τοῦ εἶναι ἕκαστον ἐν τούτοις ζητητέον , λέγει ὅτι οὐσία μὲν οὖν οὐδὲν τούτων , λέγων τὴν λειότητα τὴν τραχύτητα τὸν οὐδόν , οὐχὶ τὸ ξύλον τοῦτο γὰρ δῆλον ὅτι οὐσία ἐστίν ) ἀλλὰ τὸ τοῦ οὐδοῦ εἶδος . εἰ γὰρ ἦν οὐσία τὸ εἶδος τοῦ οὐδοῦ , οὐκ ἄν μετατεθεὶς εὐθὺς ἀπέβαλε τὸ εἶναι οὐδός , μηδὲν παθὼν ἀλλὰ μόνον τὸ μεταπεσεῖν ἀφ’ οὗπερ ἔκειτο . οὔτε οὖν καθ’ αὑτὸ τὸ τοῦ οὐδοῦ εἶδος νο|ούμενόν ἐστιν οὐσία , οὔτε συνδυασθὲν μετὰ τοῦ ξύλου . ὁμοίως δὲ πᾶν τεχνητὸν εἶδος οὐκ ἔστιν οὐσία . ὅμως δέ , φησίν , ἐπειδὴ ἀναλογίαν ἔχουσι πρὸς τὰς οὐσίας ( ὃν γὰρ λόγον ἔχει τὸ ἀνθρώπειον εἶδος καὶ ἵππειον πρὸς τὴν ὑποκειμένην αὐτοῖς ὕλην , τοῦτον ἔχει καὶ ἡ τοιαδὶ θέσις , τοῦτο δ’ ἐστὶ τὸ τοῦ οὐδοῦ εἶδος , πρὸς τὸ ὑποκείμενον αὐτῷ ξύλον καὶ τὸ τοῦ ἀνδριάντος πρὸς τὸν χαλκὸν καὶ τὸ τοῦ κατόπτρου πρὸς τὸν σίδηρον · ὁμοίως δὲ καὶ τὰ λοιπὰ πρὸς τὰ ὑποκείμενα αὐτοῖς ἔχει ) , ἐπειδὴ οὗν τὸν αὐτὸν ἔχουσι λόγον ὥσπερ ἐπὶ τῶν οὐσιῶν τοὺς ὁρισμοὺς ἀποδιδόντες οὐ τὸ σύνθετον ὁριζόμεθα ἀλλὰ τὸ εἶδος , οὕτω χρὴ καὶ ἐπὶ τούτων ποιεῖν καὶ ὁρίζεσθαι μὴ τὰ σύνθετα ἀλλὰ τὰ εἴδη . διὸ εἰ οὐδὸν δέοι ὁρίσασθαι , τὸ εἶδος αὐτὸ τοῦ οὐδοῦ ὁριστέον , καὶ οἰκίας οἷον ὅτι σκέπασμα κωλυτικὸν ὄμβρων καὶ πνευμάτων . ἐπ’ ἐνίων δέ , φησίν , οὐ τὸ εἶδος ὁρίζεται ἀλλὰ τὸ οὗ ἕνεκα , οἷον εἰ λέγοιμεν ὅτι κιβώτιόν ἐστιν ἀγγεῖον χρημάτων φυλακτικόν , τὸ οὗ ἕνεκα ἀποδεδώκαμεν · ἕνεκα γὰρ τοῦ τὰ χρήματα φυλάττεσθαι τὸ κιβώτειον εἶδος τῇ τοιαδὶ ὕλῃ ὁ τεχνίτης περιτέθεικε . τοῦτο δὴ θεὶς μεταξὺ πάλιν λέγει ὅτι εἰ δὲ κρύσταλλον ὁριζόμεθα ἐροῦμεν ὕδωρ πεπηγὸς ἢ πεπυκνωμένον ὡδί , εἰ δὲ συμφωνίαν , εἴποιμεν ἂν ὅτι συμφωνία μῖξίς ἐστι τοιαδὶ ὀξέων καὶ βαρέων φθόγγων . τὸν αὐτὸν δὲ τρόπον καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων . καὶ ἡ μὲν τῶν λεγομένων διάνοια τοιαύτη τις ἂν εἴη . ἡ δὲ λέξις ἡ ὅμως δὲ τὸ ἀνάλογον ἐν ἑκάστῳ , καὶ ὡς ἐν ταῖς οὐσίαις τὸ τῆς ὕλης κατηγορούμενον αὐτὴ ἡ ἐν|έργεια , καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις ὁρισμοῖς μάλιστα ἔχει τινὰ ἀσάφειαν . ὃ δὲ λέγει τοιοῦτον ἂν εἴη . οὐδὲν τούτων οὐσία ἐστὶν οὐδὲ συνδυαζόμενον τῇ ὕλῃ · ὅμως ἐν ἑκάστῳ τούτων ἤτοι τοῦ οὐδοῦ καὶ τῶν ἄλλων τὸ ἀνάλογόν ἐστι , τουτέστιν ἔχουσιν ἀναλογίαν πρὸς τὰς οὐσίας , καὶ ὥσπερ ἐν ταῖς οὐσίαις τὸ κατηγορούμενον τῆς ὕλης οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ αὐτὴ ἡ ἐνέργεια , τουτέστιν αὐτὸ τὸ εἶδος , ὃ δὴ καὶ ὁριζόμεθα τοῦτο γὰρ δεῖ προσυπακούειν ) , οὕτω καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις ὁρισμοῖς , τοῖς μὴ οὐσιῶν οὖσιν ἀλλὰ τεχνητῶν , τὰ εἴδη ὁριστέον . Φανερὸν δὴ ἐκ τούτων ὅτι ἡ ἐνέργεια ἄλλη ἄλλης ὕλης . ἐπειδὴ γὰρ ὕλη κρυστάλλου μὲν ὕδωρ ἐστὶν ἀλλ’ οὐ σῖτος , σωροῦ δὲ σῖτος ἀλλ’ οὐχ ὕδωρ , οἰκίας δὲ ξύλα καὶ λίθοι ἀλλ’ οὐχ ὕδωρ καὶ μέλι ( ταῦτα γὰρ ὕλη τοῦ μελικράτου ) , δῆλον ὡς ἄλλη ἐνέργεια καὶ εἶδος ἄλλην ὕλην ἔχει καὶ ἄλλη ἄλλην , καὶ ἔμπαλιν ἄλλης ὕλης ἄλλη τυγχάνει οὖσα ἐνέργεια καὶ ἄλλης ἄλλη . τοῦ μὲν ὕδατος καὶ μέλιτος ἐνέργεια καὶ εἶδος ἡ σύνθε|σις , τῶν δὲ σίτων καὶ κριθῶν μῖξις καὶ ἄλλων ἄλλη . καὶ διὰ τὸ πᾶν εἶδος φυσικόν τε καὶ τεχνητὸν ἐν ὕλῃ τὸ εἶναι ἔχειν τινὲς ὁριζόμενοι τὴν ὕλην ἀποδιδόασιν , ὥσπερ οἱ λέγοντες οἰκία ἐστὶ ξύλα καὶ λίθοι καὶ πλίνθοι , ἢ ὀργή ἐστι ζέσις τοῦ περὶ τὴν καρδίαν αἵματος , . οἱ δὴ οὕτως ὁριζόμενοι τὴν δυνάμει οἰκίαν καὶ τὴν δυνάμει ὀργὴν ὁρίζονται · ὕλη γὰρ τῆς μὲν οἰκίας τὰ ξύλα καὶ οἱ λίθοι , τῆς δὲ ὀργῆς τὸ αἷμα , ἃ δὴ δύνανται τὰ μὲν οἰκία , τὸ δὲ ὀργὴ γενέσθαι . οἱ δὲ λέγοντες ὅτι οἰκία ἐστὶν ἀγγεῖον σκεπαστικὸν χρημάτων καὶ σωμάτων , ἢ ἄλλο τι τοιοῦτον προσθέντες , τὸ εἶδος καὶ τὴν ἐνέργειαν ὁρίζονταί τε καὶ λέγουσιν . οἱ δὲ φάσκοντες ὡς οἰκία ἐστὶ ξύλα καὶ λίθοι ἀγγεῖον σκεπαστικὸν χρημάτων καὶ σωμάτων , τὴν ἐξ ὕλης καὶ εἴδους οἰκίαν ὁρίζονται . ὁ μὲν γὰρ ἐκ τῶν διαφορῶν λόγος ἐστὶν ὁ τοῦ εἴδους , ὁ δ’ ἐκ τῶν ξύλων καὶ λίθων τῆς ὕλης , ὁ δ’ ἐξ ἀμφοῖν τῆς συνθέτου οἰκίας , ὁποίας καὶ Ἀρχύτας ἀπεδέχετο τὰς ἐκ τῶν διαφορῶν καὶ τῆς ὕλης · ὁριζόμενος γὰρ τὴν νηνεμίαν ἔλεγεν ὅτι νηνεμία ἐστὶν ἠρεμία ἐν πλήθει ἀέρος · ὕλη μὲν γὰρ ὁ ἀήρ , εἶδος δὲ καὶ ἐνέ ἡ ἠρεμία . καὶ πάλιν γαλήνη ἐστὶν ὁμαλότης θαλάσσης · τὸ μὲν ὑποκείμενον ὡς ὕλη ἡ θάλασσα , ἡ ὁμαλότης δὲ τὸ εἶδος . οὕτω μὲν οὖν ἀκριβῶς καὶ θειότατα τὰ περὶ τούτων διορίσας συμπεραίνεται , λέγων ὅτι φανερόν ἐστ’ ἱν ἐκ τῶν εἰρημένων τίς ἡ αἰσθητὴ οὐσία καὶ πῶς , ὅτι ἡ μέν ἐστιν ὡς ὕλη καὶ δυνάμει , ἡ δ’ ὡς τὸ εἶδος καὶ ἡ ἐνέργεια , ἡ δὲ τρίτη ἐκ τούτων . Δεῖ δὲ μὴ ἀγνοεῖν ὅτι ἐνίοτε λανθάνει , πότερον σημαινει τὸ ὄνομα . Ὃ ζητεῖ σαφῶς καταλέγει , οὐ λύει δὲ ὡς σαφοῦς οὔσης τῆς λύσεως . ζητεῖ γὰρ πότερον τὰ ὀνόματα τῶν συνθέτων εἰσὶ σημεῖα ἢ τῶν εἰδῶν ; οἷον ἡ γραμμὴ πότερον σημαίνει ὅτι δυὰς ἐν μήκει , ὅπερ ἐστὶ τὸ σύνθετον ( εἶδος μὲν γὰρ ἡ δυάς , ὕλη δὲ τὸ μῆκος , δυάδα δὲ λέγει τὴν γραμμήν , ὅτι , ὥσπερ ἐν τοῖς ἀριθμοῖς πρώτη διάστασις ἡ δυάς ἐστιν , οὕτως ἐν τοῖς μήκεσιν ἡ γραμμή ) , πότερον οὖν ἡ γραμμὴ τὸ ὅτι δυὰς ἐν μήκει σημαίνει , ἢ ὅτι δυὰς τὸ εἶδος μόνον ; καὶ τὸ ζῷον πότερον τὸ σύνθετον δηλοῖ , ψυχὴ ἐν σώματι ἡ ψυχή ; αὕτη γὰρ οὐσία καὶ ἐνέργεια καὶ εἶδος σώματός τινος . οὕτω μὲν οὖν ζητήσας οὐ λύει , ὡς δήλου ὄντος ὅτι τὰ ὀνόματα τῶν εἰδῶν εἰσι σημαντικά , ἀλλ’ οὐ τῶν συνθέτων . ἐπειδὴ γὰρ τὸ ὄνομα σημεῖόν ἐστι τοῦ οὗ ἐστιν ὁ ὁρισμὸς δηλωτικός , οἱ δὲ ὁρισμοὶ τῶν εἰδῶν εἰσι , φανερὸν ὅτι καὶ τὰ ὀνόματά τῶν εἰδῶν εἰσιν . εἰπὼν δὲ ὅτι τὸ ζῷον πότερον τῆς ψυχῆς ἐστι δηλωτικὸν ἢ τοῦ συναμφοτέρου , λέγει ὅτι εἴη δ’ ἄν καὶ ἐπ’ ἀμφοτέροις τὸ ζῷον , | τουτέστι λέγεται τὸ ζῷον καὶ ἐπὶ τῆς ψυχῆς καὶ ἐπὶ τοῦ συνθέτου , ἀλλ’ οὐχ ὡς ἑνὶ λεγόμενον , λεγόμενον , ἀλλ᾿ ὡς πρὸς ἕν . ἐπειδὴ γὰρ ἔχει καὶ ἡ ψυχὴ ὀρεκτικὰς δυνάμεις , ἔχει δὲ καὶ τὸ σύνθετον , πρὸς τοῦτο ἀφορῶντες λέγομεν ἀμφότερα ζῷα . ἐπειδὴ δὲ τὴν τοιαύτην ζήτησιν , λέγω δὴ τὸ πότερον τὸ ζῷον τὴν σύνθετον οὐσίαν δηλοῖ ἢ τὴν ψυχήν , ἔγνω μηδὲν πρὸς τὰ προκείμενα συντελοῦσαν , λέγει ὅτι ἀλλὰ ταῦτα πρὸς μέν τι ἄλλο διαφέρει , τουτέστι πρὸς μὲν τὰς διαλεκτικὰς συνουσίας ὠφελεῖταί τις παρὰ τὸ γινώσκειν εἴτε τὸ σύνθετον δηλοῖ εἴτε μή , πρὸς δὲ τὴν ζήτησιν τῆς οὐσίας τῆς αἰσθητῆς οὐδέν . οὕτω δὴ ἀποπεμψάμενος τὴν τοιαύτην ζήτησιν διευθετεῖ τὰ περὶ τοῦ εἴδους , λέγων ὅτι τὸ τί ἦν εἶναι οὐκ ἐπὶ τοῦ συνθέτου λέγεται , ἀλλὰ τῷ εἴδει ὑπάρχει καὶ τῇ ἐνεργείᾳ , καὶ ἐπὶ μὲν τῶν ἁπλῶν τὸ ὕδωρ εἶναι καὶ ὕδατι ταὐτόν ἐστι , καὶ ψυχὴ καὶ ψυχῇ εἶναι , ἄνθρωπος δὲ καὶ ἀνθρώπῳ οὐ ταὐτόν , ἀλλ’ ἄνθρωπον εἰπόντες λέγομεν Σωκράτη καὶ Πλάτωνα καὶ ὅλως τὸ σύνθετον , ἀνθρώπῳ δὲ τὸ τί ἦν εἶναι καὶ τὸ εἶδος . τὸ δὲ εἰ μὴ καὶ ἡ ψυχὴ ἄνθρωπος λεχθήσεται θήσεται τοιοῦτον ἄν εἴη · εἰ μέν , φησί , λέγει τις τὴν ψυχὴν ἄνθρωπον καὶ κατηγορεῖται τὸ ἄνθρωπος κατὰ τῆς ψυχῆς , ἐπειδὴ ψυχὴ καὶ τὸ ψυχῇ εἶναι ταὐτὸν σημαίνει , εἴη ἄν καὶ ἄνθρωπος καὶ ἀνθρώπῳ εἶναι ταὐτόν · εἰ δὲ μή , οὐκ ἔσται . καὶ οὕτω , φησί , τινὶ μὲν τινὶ δ’ οὔ , τουτέστιν εἰ λέγει τις ἄνθρωπον τὴν ψυχήν , ἔσται ταὐτὸν ὁ ἄνθρωπος καὶ τὸ ἀνθρώπῳ εἶναι · εἰ δὲ ἄνθρωπον λαμβάνει τὸν σύνθετον ἐκ ψυχῆς καὶ σώματος ἤτοι τὸν ἐξ εἴδους καὶ ὕλης , οὐκ ἔσται ταὐτὸν ἄνθρωπος καὶ ἀνθρώπῳ εἶναι , ἀλλὰ τινὶ μέν , οἷον ἐπὶ τῆς ψυχῆς , ἔσται ; τινὶ δέ , οἷον ἐπὶ τοῦ ἀνθρώπου τοῦ συνθέτου , οὐκ ἔσται . Οὐ φαίνεται δὴ ζητοῦσιν ἡ συλλαβὴ ἐκ τῶν στοιχείων οὖσα καὶ συνθέσεως . Δείξας ἐν τῷ τέλει τοῦ πρὸ τούτου βιβλίου ὅτι ἡ συλλαβή , ἤτοι αὐτὸ τὸ τῆς συλλαβῆς εἶδος , ἕτερόν ἐστι τῶν στοιχείων , καὶ ὅτι οὔτε στοιχεῖόν ἐστι τὸ εἶδος οὔτε ἐκ στοιχείων , πάλιν τὰ περὶ ἐκείνων διαρθροῖ , λέγων ὅτι ἡ συλλαβή , αὐτὸ τὸ τῆς συλλαβῆς φὴ μί’ εἶδος , οὐκ ἔστιν ἐκ στοιχείων καὶ τῆς συνθέσεως . οὐ γὰρ ὡς τὸ μέλι καὶ τὸ ὕδωρ αὐτὰ καθ’ αὑτὰ ὄντα καὶ συνελθόντα ἀπετέλεσαν τὸ μελίκρατον , οὕτω καὶ ἡ σύνθεσις αὐτὴ καθ’ αὑτὴν οὖσα καὶ τὰ στοιχεῖα συνῆλθον καὶ ἀπετέλεσαν τὴν συλλαβήν . οὔτε δὴ οὖν ἡ συλλαβὴ ἐκ συνθέσεως ἐστι καὶ τῶν στοιχείων οὔτε ἡ οἰκία ἐκ πλίνθων καὶ συνθέσεως , ἀλλὰ τὸ εἶδος τῆς συλλαβῆς ἐστι τὸ ἀποτέλεσμα τὸ ἐκ τοῦ αβ , καὶ τὸ βᾶ ἤτοι ἡ συλλαβὴ οὐδὲν ἕτερόν ἐστιν ἢ ἡ τοιαδὶ τῶν στοιχείων σύνθεσις · | οὐ μήν ἐστιν ἡ συλλαβὴ ἐκ τῆς συνθέσεως καὶ τῶν στοιχείων . οὐ γάρ ἐστι , φησίν , ἡ σύνθεσις οὐδ’ ἡ μῖξις ἐκ τούτων ὧν ἐστι σύνθεσις ἢ μῖξις . ὃ δὴ ἀσαφῶς ἡρμήνευται καὶ ἐλλιπῶς · δεῖ γὰρ προσυπακούειν τὸ τινός , τὸ δὲ ἐκ τούτων ἀντὶ τοῦ μετὰ τούτων , ἵν’ ᾖ πλῆρες τοιοῦτον ᾿οὐ γάρ ἐστιν ἡ σύνθεσις οὐδ’ ἡ μῖξίς τινος μετὰ τούτων ὧν ἐστι σύνθεσις ἢ μῖξις.’ καὶ εἴη ἄν τὸ λεγόμενον τοιοῦτον . εἰ ἔστιν ἡ σύνθεσις ὕδατος , εἰ τύχοι , καὶ μέλιτος , οὔ συνῆλθεν ἡ μῖξίς τινι τούτων ἢ τῷ ὕδατι ἢ τῷ μέλιτι ἢ καὶ ἀμφοῖν , καὶ ἀπετέλεσαν τὸ μελίκρατον · εἰ μὲν γὰρ ἦν ἡ μῖξις πρᾶγμά τι τῶν δυναμένων καθ’ αὑτὸ εἶναι , εἰκὸς ἦν λέγειν ὅτι μετά τινος τούτων τοῦ τε ὕδατος καὶ τοῦ μέλιτος ἢ μετὰ ἀμφοῖν συνελθοῦσα ἀπετέλεσε τὸ μελίκρατον · ἐπεὶ δὲ οὐκ ἔστιν , οὐ λέγεται τοῦτο , ἀλλὰ τὸ μελίκρατόν ἐστιν αὐτὴ ἡ μῖξις . αὐτὸς δὲ εἰς παράδειγμα καὶ σαφήνειαν τῶν λεγομένων τὸν οὐδὸν παρήγαγε λέγων οἷον εἰ οὐδὸς θέσει , οὐκ ἐκ τοῦ οὐδοῦ ἡ θέσις · τουτέστιν εἰ ἔστιν οὐδὸς ἤτοι εἰ ἔστι τὸ τοὐ οὐδοῦ εἶδος ἡ θέσις καὶ τὸ ὡδὶ κεῖσθαι , οὐκ ἐκ τοῦ οὐδοῦ οὖν ] ἡ θέσις , ἀλλὰ μᾶλλον οὖτος ἐξ ἐκείνης · ἡ τοιαδὶ γὰρ θέσις τὸν οὐδὸν εἰδοποιεῖ . οὐδὲ δή , φησίν , ὁ ἄνθρωπός ἐστι τὸ ζῷον καὶ τὸ δίπουν , ἀλλὰ τὸ ἐκ τούτων ἀποτέλεσμα , ὃ παρὰ ταῦτά ἐστιν · ταῦτα μὲν γὰρ ὕλη , τὸ δ’ ἐκ τούτων ὁ ἄνθρωπος . ὅπερ , λέγω δὴ τὸ παρὰ τὸ ζῷον καὶ τὸ δίπουν , οὔτε στοιχεῖόν ἐστιν οὔτε ἐκ στοιχείου , τὶ δέ ἐστι τὸ παρὰ τὸ ζῷον καὶ τὸ δίπουν ἡ οὐσία ἤτοι τὸ εἶδος , ὃ καὶ κυρίως οὐσίαν λέγουσιν ἐξαιροῦντες τῷ λόγῳ καὶ χωρίζοντες τὴν ὕλην . μήποτε δὲ τὸ ὃ ἐξαιροῦντες τὴν ὕλην λέγουσι περὶ τῶν τὰς ἰδέας λεγόντων εἴρηται , ὅτι ὅπερ εἶδος χωρίζοντες τῆς ὕλης καὶ καθ’ αὑτὸ εἶναι λέγοντες οὐσίαν αὐτό φασιν . εἰ δή , ὡς πολλάκις δέδεικται , τὸ εἶδός ἐστι τὸ αἴτιον τὸ κινοῦν τὴν ὕλην καὶ ποιοῦν ὅπερ ἐστί , δῆλον ὡς εἴ τις ὅλως οὐσίαν λέγοι , οὐδὲν ἄλλ’ ἢ τὸ εἶδός φησιν . Ἀνάγκη δὴ ταύτην ἢ ἀίδιον εἶναι ἢ φθαρτήν . ἐπειδὴ εἶπεν ὅτι τὸ εἶδός ἐστιν αἴτιον τού τὴν ὕλην κινεῖσθαι καὶ ὅπερ ἐστὶ γίγνεσθαι , καὶ εἰ λέγοι τις οὐσίαν , δηλονότι τῷ εἴδει τὸ τῆς οὐσίας ὄνομα μᾶλλον ἂν συνάπτοι , λέγει ὅτι ἀνάγκη ταύτην ἢ ἀίδιον εἶναι ἢ φθαρτὴν ἄνευ τοὐ φθείρεσθαι καὶ γεγονέναι χωρὶς τοῦ γίνεσθαι , τουτέστιν ἄνευ φθορᾶς φθείρεσθαι καὶ ἄνευ γενέσεως εἶναι . δέδεικται γὰρ ἐν τῷ πρὸ τούτου βιβλίῳ ὅτι τὸ εἶδος οὐθεὶς ποιεῖ οὐδὲ γεννᾷ , ἀλλὰ ποιεῖται τοδὶ τὸ | εἶδος οἷον σφαῖρα , καὶ ὅλως τὸ ἐκ τούτων τοῦ τε εἴδους καὶ τῆς ὕλης . ἀλλ’ ὅτι μὲν τὸ εἶδος οὐ γίνεται δῆλον · εἰ δέ γε εἰσὶ χωρισταὶ οὐσίαι καὶ ἰδέαι , οὐδέν πω δῆλον , πλὴν ὅτι ἐπ’ ἐνίων οὐκ ἐνδέχεται ἰδέας εἶναι φανερόν · οὐ γὰρ ἔστιν αὐτοοικία οὐδὲ αὐτοκιβώτιον . ἴσως δέ , φησίν , οὐδὲ οὐσίαι εἰσὶ τὰ ὑπὸ τέχνης γινόμενα εἴδη καὶ ὅλως τὰ μὴ ὑπὸ φύσεως συνεστηκότα , ἀλλὰ μόνην ἄν τις οὐσίαν εἴποι καὶ ἀληθῶς τὴν φύσιν καὶ τὸ εἶδος τὸ ἐν τοῖς φθαρτοῖς , τουτέστι τὸ φυσικὸν εἶδος καὶ ἐν τοῖς καθ’ ἕκαστα καὶ φθαρτοῖς ὄν . εἰ δὲ οὔκ εἰσιν οὐσίαι τὰ τεχνητὰ εἴδη , δῆλον ὡς οὐδέ εἰσιν αὐτῶν ἰδέαι · αἱ ἰδέαι γὰρ τῶν οὐσιῶν εἰσιν . Ὥστε ἡ ἀπορία , ἣν οἱ Ἀντισθένειοι καὶ οἱ οὕτως ἀπαίδευτοι ἠπόρουν , ἔχει τινὰ καιρόν . Δεῖ προσυπακούειν τοῦ ἐξ ὧν εἴπομεν λυθῆναι , ἵνα ᾖ τὸ λεγόμενον τοιοῦτον · ὥστε ἡ ἀπορία καιρὸν ἔχει , ἣν οἱ Ἀντισθένειοι ἠπόρουν , λυθῆναι ἐξ ὧν εἴπομεν . ἐπειδὴ γὰρ δέδεικται ὅτι ἄλλα ἐστὶ τὰ ὡς εἴδους μέρη καὶ ἄλλα τὰ ὡς ὕλης , ἐκ τούτων λυθήσεται ἡ τῶν Ἀντισθενείων ἀπορία . ἔστι δ’ αὐτῶν ἡ ἀπορία , ὅτι οὐκ ἔστιν ὁρίσασθαι , οὐδ’ ἔστιν ὁρισμός τινος . τοῦτο δὲ κατεσκεύαζον ὡδί . ἐπειδὴ γὰρ ὁ ὁρισμὸς οὐκ ἔστιν ὄνομα , ἀλλ’ ἐκ πλειόνων τοῦτο γὰρ εἶπε λόγον μακρόν · τὸ γὰρ ζῷον λογικὸν θνητὸν νοῦ καὶ ἐπιστήμης δεκτικὸν λόγος μακρός ἐστιν , ἀλλ’ οὐχ ὡς τὸ ἄνθρωπος ὄνομα ) , ἐπειδὴ οὖν ὁ ὁρισμὸς οὐκ ἔστιν ὄνομα , οὐκ ἔστιν ὁρίσασθαι . λέγουσι δὲ ὅτι , ὅταν εἴπωμεν ζῷον λογικόν , σύνθετόν τι λέγομεν ἐξ ὕλης καὶ εἴδους , ὕλης μὲν τοῦ ζῴου , εἴδους δὲ τοῦ λογικοῦ , καὶ ἔτι προστεθὲν τὸ θνητὸν σύνθετον . εἰ δὲ τοῦτο , τὰ μὲν σύνθετα ἐπεξερχόμεθα καὶ οἱονεὶ ἀριθμοῦμεν πόσα τινὰ τυγχάνει , ζῷον λογικὸν λέγοντες , καὶ πάλιν ζῷον λογικὸν θνητόν , ὁρισμὸν δὲ οὔ φαμεν . λέγει δὴ ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ἡ ἀπορία αὕτη λύεται ἐξ ὧν εἴπομεν · ἐπειδὴ γὰρ δέδεικται ὅτι τὸ ζῷον πεζὸν δίπουν τοῦ εἴδους ἐστὶ μέρη , οὐ τῆς ὕλης , πῶς ἐστι δυνατὸν λέγειν ὅτι τὸ ζῷόν ἐστιν ὕλη τὸ δὲ λογικὸν εἶδος , ἢ πάλιν τὸ ζῷον λογικὸν ὕλη τὸ δὲ θνητὸν εἶδος ; εἰ μὲν γὰρ ἦσαν τῆς ὕλης μέρη τὸ ζῷον , τὸ θνητόν . τὸ λογικόν , ἐχρῆν ταῦτα λέγειν , ὅτι τὸ ζῷον καὶ τὸ λογικὸν ὕλη ἐστί , τὸ δὲ θνητὸν εἶδος , καὶ λέγοντες ζῷον θνητὸν λέγουσι τὸ σύνθετον τὸ ἐξ ὕλης καὶ εἴδους · ἐπεὶ δὲ οὔκ εἰσιν ὑλικά , οὐ τὸ σύνθετον λέγουσιν , ἀλλὰ τὰ μέρη τοῦ εἴδους · ὥστε ἔστιν ὁρισμός . οὐκ ἔστιν οὖν , φασίν , ὁρίσασθαι , ἀλλὰ ὁποῖον μέν ἐστιν ἄνθρωπος ἢ βοῦς ἐνδέχεται διδάξαι , ὁρίσασθαι δὲ οὔ · οἷον ὁρίσασθαι μὲν καὶ εἰπεῖν τί ἐστιν ἄργυρος οὐχ οἷόν τε , ὁποῖον δέ , δυνατόν , οἷον ἐρωτηθέντα ὁποῖόν ἐστιν ἄργυρος , εἰπεῖν ὅτι οἷον καττίτερος . ὥστε , φασί , λόγον μὲν ἔστιν εἰπεῖν οὐσίας συνθέτου τῆς ἐξ ὕλης καὶ εἴδους , εἴδους δὲ ὅρον ἢ ὕλης ἐξ ὧν ἡ σύνθετός ἐστιν οὐσία οὐκ ἔστιν ἀποδοῦναι . εἰπὼν δὲ ὅτι συνθέτου | ἔστιν οὐσίας ἀποδοῦναι ὁρισμόν , προσέθηκε τὸ ἐάν τε αἰσθητῆς ἐάν τε νοητῆς . ἀλλ’ ὅτι μὲν αἱ αἰσθηταὶ οὐσίαι σύνθετοί εἰσι , φανερόν · ὅτι δέ εἰσι καὶ νοηταὶ σύνθετοι , δῆλον · τὰ γὰρ μαθηματικὰ ἐξ ὕλης καὶ εἴδους εἰσίν · ὁ γὰρ νοητὸς κύκλος ἐξ ὕλης μὲν τοῦ διαστήματος , εἴδους δὲ τοῦ τοιουδὶ σχήματος . οὐχ ὡς ἀρεσκόμενος δὲ καὶ τὰ μαθηματικὰ οὐσίας εἶπεν , ἀλλ’ ἴσως καὶ τοῦτο τῶν Ἀντισθενείων λεγόντων εἴρηκεν αὐτὰ οὐσίας . τῆς μὲν οὖν συνθέτου φασὶν οὐσίας , εἴτε αἰσθητή ἐστιν εἴτε νοητή , ἔστιν ὁρισμὸν ἀποδοῦναι , ἐξ ὧν δ’ αὕτη , οὐκ ἔστιν , εἴπερ τὸ ζῷον λογικὸν καὶ ὅλως ὁ ὅρος τὶ κατά τινος σημαίνει , καὶ τὸ μέν ἐστιν εἶδος τὸ δὲ ὕλη . Φανερὸν δὲ καὶ διότι , εἴπερ εἰσὶν οἱ ἀριθμοὶ οὐσίαι , οὕτω εἰσίν . Δείξας ὅτι τὸ εἶδός ἐστιν ἡ κυρίως οὐσία , καὶ εἰπὼν ὅτι εἴπερ ὅλως λέγομεν οὐσίαν , τὸ εἶδος ἂν λέγοιμεν , ἐπειδὴ ὁμοιότητάς τινας ἔχουσιν οἱ ἀριθμοὶ πρός τε τὸ εἶδος καὶ τὴν οὐσίαν , λέγει ὅτι ἐὰν διὰ τὸ ὁμοιότητα ἔχειν τοὺς ἀριθμοὺς καὶ τὰ εἴδη λέγωσι τὰ εἴδη ἀριθμοὺς καὶ ἐπὶ τούτῳ καὶ τὰς οὐσίας , ἔχει τινὰ λόγον τὸ ὑπ’ αὐτῶν λεγόμενον , καὶ καλῶς τοῦτο λέγεται · εἰ δ’ ἄλλως πὼς , ὅτι ὁ ἀριθμός ἐστι μονάδων πλῆθος , οὐ καλῶς . καὶ λέγει τὰς ὁμοιότητας τοῦ ἀριθμοῦ καὶ τοῦ ὁρισμοῦ , τοῦ δὲ ὁρισμοῦ λέγων φανερὸν ὅτι καὶ τοὐ ὁριστοῦ λέγει . ὁ ὁρισμός , φησίν , ἀριθμός τίς ἐστιν . ὥσπερ γάρ , φησίν , ὁ ἀριθμὸς εἰς μονάδας ἀδιαιρέτους διαιρεῖται , οὕτω καὶ ὁ ὁρισμὸς διαιρεῖται εἰς ἀδιαίρετα . εἰ γὰρ καὶ διαιρεῖται τὸ ζῷον εἰς τοὺς λόγους τοῦ ἐμψύχου καὶ αἰσθητοῦ , ἀλλ’ οὗν οὐκ ἐπ’ ἄπειρον τοῦτο γενήσεται , ἁλλὰ καταντήσομεν εἴς τι μὴ διαιρούμενον εἰς λόγους . καὶ ὥσπερ ἀπὸ τοὐ ἀριθμοῦ κἄν τοὐλάχιστον ἀφαιρεθῇ ἡ προστεθῇ , οὐκέτι μένει ὁ ἀριθμός ἄν γὰρ ἀπὸ τοῦ ὀκτὼ μονάδα ἢ ἀφέλῃς ἢ προσθῇς , οὐκέτι ὁ ὀκτὼ μένει ) , οὕτω καὶ ἀπὸ τοῦ ὁρισμοῦ ἢ τοῦ τί ἦν εἶναι , οὗ ἐστιν ὁ ὁρισμός , ἂν ἀφέλῃς τι ἡ προσθῇς , οὐκέτι μένει τὸ αὐτό . καὶ ὥ,περ δεῖ εἶναί τι τὸ τὸν ἀριθμὸν ἑνοῦν καὶ δι’ οὗ ἐστιν εἷς , οὕτω καὶ ἐπὶ τοῦ ὁρισμοῦ καὶ τοῦ τί ἦν εἶναι · ὅπερ , φημὶ δὴ τὸ τὸν ἀριθμὸν ἑνοῦν καὶ ἕν ποιοῦν , τί ποτέ ἐστιν , οὐκ ἔχουσιν εἰπεῖν οἱ οὐσίαν αὐτὸν λέγοντες . ἢ γάρ , φησίν , οὐκ ἔστιν εἷς ἀριθμός , ἀλλ’ οἷον σωρός ἐστιν , ἢ εἴπερ ἔστι , λεκτέον τί τὸ ποιοῦν ἓν ἐκ πολλῶν . ἀλλ’ οὔτε τὸ τὸν ἀριθμὸν ἕνα ποιοῦν ἔχουσι λέγειν τί ποτέ ἐστιν , οὔτε τὸ τὸν ὁρισμόν . καὶ τοῦτο εἰκότως συμβαίνει · τοῦ γὰρ αὐτοῦ λόγου . ἐξ οὗ γὰρ λόγου καὶ αἰτίου συμβαίνει αὐτοῖς μὴ ἔχειν λέγειν τίνι εἷς ὁ ἀριθμός , ἐκ τοῦ αὐτοῦ τούτου καὶ τὸ περὶ τοῦ ὁρισμοῦ προσγίνεται . ἀλλὰ καὶ ὅτι μὲν ἡ οὐσία καὶ τὸ τί ἦν εἶναι ἕν ἐστι δῆλον , ἀλλ’ οὐχ ὡς λέγουσί τινες , ὅτι μονάς τίς ἐστιν ἢ στιγμή ( μονάδα γὰρ τὸ εἶδος , δυάδα δὲ τὴν ὕλην ὁ Πλάτων ἔλεγεν ) · ἀλλ’ ἔστιν ἓν ἐνεργείᾳ καὶ φύσει τις ἑκάστη οὐσία , ἀλλ’ οὐ δυνάμει . καὶ ὥσπερ οὐδ’ ὁ ἀριθμὸς ἔχει τὸ μᾶλλον ( οὐθεὶς γάρ ἐστιν [ ὁ ] ἀριθμὸς ἀριθμοῦ μᾶλλον ἀριθμός ) οὐδ’ ἡ κατὰ τὸ εἶδος οὐσία ἔχει τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον , οὐδὲ εἶδος εἴδους μᾶλλον οὐσία , ἀλλ’ εἴπερ ἐστὶ μᾶλλον οὐσία τὸ εἶδος , τῆς κατὰ τὴν ὕλην οὐσίας εἴη ἄν μᾶλλον οὐσία , ἀλλ’ οὐχὶ τῆς κατὰ τὸ εἶδος . ταῦτα εἰπὼν συμπεραίνεται ὅτι περὶ μὲν οὖν γενέσεως καὶ φθορᾶς τῶν λεγομένων οὐσιῶν , πῶς ἐνδέχεται , ὅτι ἡ σύνθετος γίνεται , τὸ δὲ εἶδος οὐ γίνεται , καὶ περὶ τῆς εἰς τὸν ἀριθμὸν ἀναγωγῆς εἶπε γὰρ προσεχῶς ὅπως χρὴ τοὺς ὁρισμοὺς εἰς τοὺς ἀριθμοὺς ἀνάγειν ) ἔστω μέχρι τούτων διωρισμένον · τίνι δὲ ὁ ἀριθμὸς εἷς ἐστι καὶ ὁ ὁρισμὸς καὶ τὸ τί ἦν εἶναι , νῦν μὲν οὔ φησιν , ἐρεῖ δὲ πρὸς τῷ τέλει τοῦδε τοῦ βιβλίου , ὅταν λέγῃ “ περὶ δὲ τῆς ἀπορίας τῆς εἰρημένης περί τε τοὺς ὁρισμοὺς καὶ τοὺς ἀριθμούς ” καὶ τὰ ἑξῆς . Περὶ δὲ τῆς ὑλικῆς οὐσίας δεῖ μὴ λανθάνειν ὅτι εἰ καὶ ἐκ τοῦ αὐτοῦ πάντα πρώτου . Συμπερανάμενος τὰ περὶ τῆς ὕλης καὶ τοῦ εἴδους λεχθέντα , καὶ εἰπὼν ὅτι περὶ γενέσεως καὶ φθορᾶς τῶν λεγομένων οὐσιῶν πῶς ἐνδέχεται γίνεσθαι , ὅτι αἱ σύνθετοι γίνονται , τὸ δὲ εἶδος οὐθεὶς ποιεῖ , καὶ τὰ ἑξῆς , λέγει ὅτι δεῖ μὴ λανθάνειν ὡς εἰ καὶ ἐκ τῆς ἀνειδέου ὕλης ὡς πρώτης πάντα γίνεται , καὶ αὕτη ἐστὶν ὡς ἀρχὴ ὑλικὴ τῶν γινομένων , ἢ προσεχέστερον ἐκ τῶν αὐτῶν ὡς πρώτων , λέγων τὰ τέσσαρα στοιχεῖα , εἰ δὴ ἐκ τούτων τὰ γινόμενα ὡς πρώτων γίνονται , ὅμως ἔστι τις ἑκάστου οἰκεία καὶ προσεχὴς ὕλη . ὡς τοῦ ἀνδριάντος χαλκός , οὕτως φλέγματος ὡς πρώτη καὶ προσεχὴς ὕλη τὰ γλυκέα καὶ λιπαρά · ὕλη γὰρ φλέγματος τὸ γλυκὺ καὶ λιπαρόν , χολῆς δὲ τὰ πικρὰ ἡ ἄλλ’ ἄττα . ταῦτα δέ , φησί , τό τε γλυκὺ καὶ λιπαρὸν καὶ πικρόν , ἴσως εἰσὶν ἐκ τοῦ αὐτοῦ ἤιοι τῶν τεσσάρων στοιχείων . τὸ δὲ ἴσως πρόσκειται ἢ διὰ τὴν πρώτην ὕλην ἐξ ἐκείνης γὰρ καὶ τὰ τέσσαρα ) , ἢ διὰ τὸ μὴ νῦν περὶ αὐτῶν , εἴτε ἐκ τῶν στοιχείων εἰσὶ τὰ γλυκέα καὶ πικρὰ εἴτε μή . προκεῖσθαι λέγειν αὐτῷ . καίτοι δὲ εἰ καὶ ἔστιν ἑκάστου οἰκεία τις ὕλη , ὅμως συμβαίνει πλείους ὕλας εἶναι τοῦ αὐτοῦ , ὅταν ἔστι τῆς ὕλης ὕλη , οἷον εἰ | ἐκ τοῦ γλυκέος ἐστὶ τὸ λιπαρόν , ἐκ δὲ τοῦ λιπαροῦ τὸ φλέγμα , τοῦ φλέγματός εἰσιν ὗλαι δύο , τὸ μὲν λιπαρὸν προσεχής , τὸ δὲ γλυκὺ πορρωτέρα . εἰπὼν δὲ ὅτι γίνεται τὸ φλέγμα ἐκ λιπαροῦ λέγει ὅτι γίνεται καὶ ἐκ χολῆς τῷ ἀναλύεσθαι εἰς τὴν πρώτην ὕλην τὴν χολήν . ἐπειδὴ γὰρ εἰδοπεποιημενέστερός ἐστι χυμὸς ἡ χολὴ τοῦ φλέγματος ( τὸ γὰρ φλέγμα ἄπεπτός ἐστι πάντῃ καὶ διὰ τοῦτο πρῶτον τὸ φλέγμα ἐκ τῆς τῶν τροφῶν ἀπεψίας γεννᾶται ) , ἐκ μὲν οὖν τῶν τεσσάρων στοιχείων γίνεται τὰ γλυκέα καὶ λιπαρά , ἐκ δὲ τούτων τὸ φλέγμα καὶ ἐξ αὑτοῦ χολή · εἰ δὴ ἀναλυθήσεσθαι συμβαίνει τὴν χολὴν εἰς τὰ στοιχεῖα , γενήσεται δηλαδὴ ἐκ ταύτης τὸ φλέγμα , ἐκ δὲ τούτου τὰ στοιχεῖα . διαφέρει δ’ ὅτι ἡ μὲν ἀπὸ τοῦ φλέγματος ὡς πρὸς τὴν χολὴν ὁδὸς γένεσίς ἐστιν ἁπλῆ , φθορὰ δέ τις , ἡ δὲ ἀπὸ τῆς χολῆς πρὸς τὸ φλέγμα φθορὰ καὶ ὅλως ἀνάλυσις ὡς πρὸς τὴν πρώτην ὕλην . ὥστε ἄλλως μὲν γίνεται τὸ φλέγμα ἐκ τοῦ γλυκέος καὶ λιπαροῦ , ἄλλως δὲ ἀπὸ τῆς χολῆς · ἐκ μὲν γὰρ τοῦ γλυκέος καὶ λιπαροῦ ὡς ἀπὸ ὕλης καὶ στερήσεως γίνεται τὸ φλέγμα ὡς εἶδος , ἐκ δὲ τῆς χολῆς ὡς ἀπὸ εἴδους καὶ ἕξεως ὕλη καὶ ὅλως στέρησις . τὸ γὰρ ἐκ τοῦδε τόδε , φησί , διχῶς λέγεται , ἢ ὅτι πρὸ ὁδοῦ ἔσται , πρὸ ὁδοῦ λέγων τὴν ἀπὸ τοῦ χείρονος εἴδους καὶ στερήσει ἀναλογοῦντος ὡς πρὸς τὸ κρεῖττον εἶδος μεταβολήν , ἢ ὅταν ἀναλυθέντος εἰς τὴν ἀρχήν , τουτέστιν ἢ ὅταν τὸ κρεῖττον εἶδος ἀναλύηται εἰς τὸ χεῖρον . καὶ ἔστι πρὸ ὁδοῦ μὲν ἡ ἐξ ὕδατος εἰς ἀέρα μεταβολή , ἀνάλυσις δὲ εἰς ἀρχὴν ἀέρος εἰς ὕδωρ . οὐ μόνον δὲ τοῦ ἑνὸς εἴδους συμβαίνει πλείονας ὕλας , ἀλλὰ καὶ ἐκ μιᾶς ὕλης ἕτερα γίνεσθαι εἴδη διὰ τὴν κινοῦσαν ἀρχήν . ἐπειδὴ γὰρ ἐν τῇ τοῦ χαλκέως ἔνεστι ψυχῇ εἴδη πολλά , ἐκ τῆς αὐτῆς ὕλης οἷον τοῦ χαλκοῦ ποιήσει λέβητα ξέστην χύτραν , ἕτερα ὄντα ἅλ’ ἀλλήλων . οὐ πάντων δὲ τῶν ἑτέρων ὄντων ἡ αὐτή ἐστιν ὕλη , ἀλλ’ ἐνίων ἑτέρων ὄντων καὶ ἡ ὕλη ἑτέρα ἐξ ἀνάγκης ἐστίν · ὁ γὰρ πρίων καὶ ἡ κλίνη ἕτερα ὄντα καὶ τὴν ὕλην ἐξ ἀνάγκης ἑτέραν ἔχουσιν · οὐ γὰρ γενήσεται πρίων ἐκ ξύλου εἰ μὴ ὁμωνύμως , ἀλλ’ ἐκ σιδήρου , οὐδ’ ἔστιν ἐπὶ τῷ τεχνίτῃ ἐξ ἐρίου ἢ ξύλου πρίονα ποιῆσαι . εἰ δ’ ἐνδέχεται , φησί , τὸ αὐτὸ ἐξ ἄλλης καὶ ἄλλης ποιῆσαι , δῆλον , φησίν , ὅτι ἡ τέχνη ἡ αὐτή ἐστιν . εἰ γὰρ ξέστην ἐνδέχεται καὶ ἐκ χαλκοῦ καὶ ἐξ ἀργύρου ποιῆσαι , φανερὸν ὅτι ἡ αὐτὴ τέχνη τοῦτο ποιεῖ · εἰ γὰρ καὶ αἱ ὗλαι ἕτεραί εἰσι καὶ τὰ τὴν ὕλην κινοῦντα , ἤτοι αἱ τέχναι ἢ οἱ τεχνῖται ( οὐδὲν γὰρ διαφέρει ) , καὶ τὰ γεγονότα ἐκ τῶν διαφόρων τεχνῶν καὶ ὑλῶν ἕτερα ἔσται . καὶ ὁ κεραμεὺς γὰρ καὶ ὁ χαλκεὺς ἀμφότεροι χύτραν ποιοῦσιν , ὁ μὲν ἐκ πηλοῦ ὁ δὲ χαλκεὺς ἐκ χαλκοῦ , ἑτέρων οὐσῶν καὶ τῶν τεχνῶν καὶ τῶν ὑλῶν . | ἢ οὔκ εἰσι πάντῃ ἕτεραι αἱ τέχναι , ἀλλ’ ᾗ μὲν ὁ χαλκεὺς ποιεῖ πυράγραν καὶ σκέπαρνον ὁ δὲ κεραμεὺς οὐ ποιεῖ , καὶ οὗτος μὲν ἀμφορέα ὁ δὲ χαλκεὺς οὔ , ἕτεραί εἴσιν , ᾗ δὲ ἀμφότεραι ποιοῦσι χύτραν , ταύτῃ εἰσὶν αἱ αὐταὶ κατὰ μόνον τοῦτο , ὅπερ ἀμφότεραι δύνανται ποιεῖν . ταῦτα εἰπὼν διορίζει καὶ τὰ περὶ τῶν αἰτίων , ὅτι ἐπειδὴ τετραχῶς λέγεται , ὅταν τις ζητῇ τὸ αἴτιον , πάσας δεῖ λέγειν τὰς ἐνδεχομένας αἰτίας , οὐ τὰς πόρρω δὲ ἀλλὰ τὰς προσεχεῖς · οἷον ζητεῖ τις τίς ἀνθρώπου αἰτία ὡς ὕλη , οὐ χρὴ ἀποδιδόναι ὅτι τὰ τέσσαρα στοιχεῖα , ἀλλ’ ὅτι τὸ καταμήνιον , τὸ δ’ ὡς κινοῦν τὸ σπέρμα · οὐ γάρ ἐστι τὰ τέσσαρα στοιχεῖα τοῦ ἀνθρώπου ἧ ἄνθρωπος στοιχεῖα , ἀλλ’ ἡ σύνθετον σῶμα · ὅταν δὲ ζητῇ τις τὸ ὡς εἶδος αἴτιον τὸ τί ἦν εἶναι ἀποδοτέον . τί δ᾿ ὡς τὸ οὗ ἕνεκα : τὸ τέλος . ἰστέον δὲ ὅτι τὸ οὗ ἕνεκα καὶ τὸ εἶδος ἐπὶ τῶν φυσικῶν ταὐτόν ἐστιν , ἐπὶ δὲ τῶν τεχνητῶν οὐ τὸ αὐτό . οὐ γὰρ τὸ αὐτό ἐστι τὸ τοῦ κιβωτίου εἶδος καὶ τὸ οὗ ἕνεκα τὸ κιβώτιον γέγονεν , ἀλλ’ εἶδος μέν ἐστι τὸ τοιονδὶ σχῆμα , οὗ δὲ ἕνεκα τὸ φυλάττεσθαι τὰ ἐν αὐτῷ χρήματα . Περὶ μὲν οὖν τὰς φυσικὰς οὐσίας καὶ γεννητὰς ἀνάγκη οὕτω μετιέναι , εἴ τις μέτεισιν ὀρθῶς . εἰπὼν ὅτι ἐπειδὴ τὰ αἴτια τέτταρα , τὰ τέτταρα ἐρωτωμένους δεῖ ἀποδιδόναι , λέγει ὅτι περὶ μὲν τὰς φυσικὰς οὐσίας καὶ γεννητάς , οὐχὶ δὲ καὶ τὰς ἀγεννήτους , ἀνάγκη οὕτω μετιέναι καὶ ἀποδιδόναι τὰ προσεχῆ αἴτια , εἴ τις μέτεισιν ὀρθῶς . ἀλλ’ εἴπερ τὰ αἴτια ἀποδοτέον ἡμῖν ἐστι , δεῖ μὴ ἀγνοεῖν αὐτά · ὃ γάρ τις ἀγνοεῖ , πῶς ἄν καὶ ἀποδώσει ; περὶ δὲ τῶν φυσικῶν μὲν ἀιδίων δὲ οὐσιῶν λέγει δὲ τὴν ξύμπασαν τῶν ὀκτὼ σφαιρῶν ἑνάδα ) ἄλλος λόγος · ἴσως γὰρ οὐκ ἔχει ὕλην · εἰ γὰρ μὴ ἔχει , οὐδ’ ἄν ἐπ’ . αὐτῆς τὸ ὑλικὸν ἀποδοθείη . τὸ δὲ ἔνια πρόσκειται , ὅτι κἄν τὸ κυκλοφορητικὸν σῶμα οὐ συγχωρῇ τις μὴ ἔχειν ὕλην , ἀλλὰ τῆς γε ἐκλείψεως φυσικόν τι οὔσης τί ἄν ἐρεῖ τὴν ὕλην ; εἰπὼν δὲ ὅτι ἴσως οὐκ ἔχει ὕλην , λέγει ὅτι ἢ εἰ καὶ ἔχει , ἀλλ’ οὖν οὐ γενητὴν καὶ φθαρτὴν ἀλλὰ μόνον κατὰ τόπον κινητήν . οὐδὲ δὴ τῶν φύσει μέν , μὴ οὐσιῶν δὲ ἀλλὰ παθῶν ἔστιν ὕλη , ἀλλ’ ὑποκείμενον μὲν αὐτοῖς ἔστιν , ὕλη δὲ οὐκ ἔστιν . οὐ γὰρ πᾶν τὸ ὑποκείμενόν τινι ὕλη ἐστὶ τοῦ ᾧ ὑπόκειται · τῆς γὰρ ἐκλείψεως τί ἂν εἴη ὑλικὸν αἴτιον ; δῆλον ὡς οὐδέν . ἀλλ’ ἔστι μὲν ἡ σελήνη ὑποκείμενον τῇ ἐκλείψει , ὕλη δὲ αὐτῆς οὐκ ἔστιν . εἰ γὰρ ἦν ἡ σελήνη ὕλη τῆς ἐκλείψεως , εἶδος δὲ ἡ ἔκλειψις , μὴ οὔσης τῆς ἐκλείψεως οὐδὲ σελήνη ὅν ἦν · τῶν γὰρ εἰδῶν μὴ ὄντων οὐδὲ τὰ κατ’ αὐτὰ πράγματά | ἐστιν . ἀλλὰ μὴν ἐκλείψεως μὴ οὔσης σελήνη ἔστιν , ὥστε δηλονότι οὔτε ἔκλειψίς ἐστιν εἶδος τῆς σελήνης , οὔθ’ αὕτη ὕλη τῆς ἐκλείψεως · ἀλλ’ ὑλικὸν μὲν αἴτιον τῆς ἐκλείψεως οὐκ ἔστιν , οὐδὲ δὴ τὸ οὗ ἕνεκα , καὶ διὰ τοῦτο οὐ πειρατέον ἀποδοῦναι , ποιητικὸν δ’ ἐστὶν ἡ γῆ ἡ φθείρουσα τὸ φῶς . τὸ δ᾿ ὡς εἶδος αἴτιον τῆς ἐκλείψεως ἐστι μὲν ὁ λόγος , ἀλλ’ ἄδηλος , ἄν μὴ μετὰ τῆς αἰτίας ᾖ · οἷον εἰ λέγοι τις ὅτι ἔκλειψίς ἐστι στέρησις φωτός , ἄδηλόν ἐστιν εἰ οὗτός ἐστιν ὁ λόγος καὶ τὸ εἶδος τῆς ἐκλείψεως · καὶ γὰρ καὶ τὸ σκότος στέρησις φωτός ἐστιν , ἀλλ’ οὐκ ἔστιν ἔκλειψις . εἰ δὲ λέγει ὅτι στέρησίς ἐστιν ἡ ἔκλειψις φωτὸς ὑπὸ γῆς ἐν μέσῳ γενομένης , οὗτός ἐστιν ὁ λόγος τῆς ἐκλείψεως σὺν τῷ αἰτίῳ . ὕπνου δὲ πάλιν ἄδηλόν ἐστι τί τὸ πρῶτον πάσχον , ὥστε ἀποδοῦναι λόγον αὐτοῦ , ἀλλ’ ἐρεῖ τις ὡς τὸ ζῷόν ἐστι πρῶτον τὸ πάσχον . ἀλλ’ εἰπάτω καὶ τοῦτο τὸ ζῷον κατὰ τί καί τί παθὸν ὑπνώττει , ἢ τί τῶν ἐν αὐτῷ τὸ πρῶτον πεπονθὸς ὕπνωσε ; πρότερον γὰρ ἄλλο τι παθὸν τὸ ζῷον ὑπνώττει . πότερον οὖν τοῦτο καρδία ἐστίν , ὡς αὐτὸς οὗτός φησιν , ἡ ἐγκέφαλος , ὡς ὁ Πλάτων’ ; οὗτος μὲν γὰρ ἀρχὴν τῶν ζῴων τὴν καρδίαν λέγων φησὶν ὅτι ὥσπερ ἐπὶ τοῦ κόσμου αἱ ἀναχθεῖσαι ἀτμίδες καὶ ψυχθεῖσαι εἰς ὕδωρ συνίστανται καὶ πάλιν κατέρχονται , οὕτω καὶ ἐπὶ τῶν ζῴων τῶν ἐκ τοῦ πέττειν ἀνιουσῶν εἰς τὸν ἐγκέφαλον ἀτμίδων , ἐπειδήπερ φύσει τυγχάνει ὢν ψυχρὸς ὁ ἐγκέφαλος , ψυχοομένων ὑπ’ ἐκείνου κατέρχεσθαι καὶ ἐπιπίπτειν τῇ καρδίᾳ , καὶ σβεννυμένου τοῦ ἐν αὐτῇ οὐ παντελῶς δὲ θερμοῦ ὑπνώττειν τὸ ζῷον , μέχρις ἄν διαλυθεῖσι πάλιν ἀναχθῶσι , καὶ οὕτως δὴ ἀνίσταται τὸ ζῷον . ἄδηλον οὖν , φησίν , ἐστὶν ἐπὶ τοῦ ὕπνου τί τὸ πρῶτον πάσχον καὶ ὑπὸ τίνος , καὶ τί τὸ πάθος τὸ ἐκείνου , τουτέστι τί ἐστι τὸ τοῦ πάσχοντος πάθος καὶ μὴ τοῦ ὅλου ζῴου ; ὅτι ἀκινησία τοιαδί , δυνάμει λέγων ὡς εἴ τις ὁρισμὸν ἀποδοῦναι τοῦ ὕπνου βούλεται , μὴ λεγέτω ὅτι ὕπνος ἐστὶν ἀκινησία τῶν τοῦ ζῴου αἰσθήσεων · τοῦτο γὰρ κατὰ τῆς ὅλης τοὐ ὅλου ζῴου ἠρεμίας εἴρηται καὶ ὅλῳ τῶ ζῴῳ ἐφαρμόττει ἀλλ’ οὐ τῷ ὕπνῳ · δεῖ δὲ τὸν τοῦ ὕπνου ὁρισμὸν μόνῳ τῷ ὕπνῳ ἐφαρμόττειν . μήποτε δὲ τὸ ἀκινησία τοιαδὶ ἐπὶ τοῦ ὕπνου εἴρηται , ἵνα ᾖ λέγων ὅτι δεῖ τὸ τοῦ ὕπνου πάθος ἀποδιδόναι , ὅτι ὕπνος ἐστὶν ἀκινησία τοιαδί . καὶ αὕτη τῷ τί πάσχειν τὸ πρῶτον ; τουτέστι καὶ αὕτη ἡ ἀκινησία δηλούτω καὶ ἐν τῷ τί πάσχειν τὸ πρῶτον ὁ ὕπνος γίνεται , ἤτοι δηλούτω καὶ τί πρῶτον πεπονθὸς ὁ ὕπνος γέγονε , πότερον ἡ καρδία ἢ ἄλλο τι . | ταῦτα εἰπὼν πάλιν διορίζει σαφέστερον τίνων ἔστιν ὕλη καὶ τίνων οὐκ ἔστι , λέγων ἐπειδὴ δ’ ἔνια ἄνευ γενέσεως καὶ φθορᾶς εἰσι καὶ οὔκ εἰσιν , ὡς αἱ στιγμαὶ καὶ αἱ ἁφαὶ καὶ ὅλως τὰ εἴδη · τὸ γὰρ εἶδος ἀχρόνως καὶ ἐν ἀτόμῳ νῦν γίνεται , ὡς ἔδειξεν ἐν τῷ H τῆς Φυσικῆς ἀκροάσεως . καὶ κατασκευάζει αὐτὸ τοῦτο τὸ μὴ γίνεσθαι τὸ εἶδος λέγων οὐ γὰρ τὸ λευκὸν γίνεται ἀλλὰ τὸ λευκὸν ξύλον , τουτέστι τὸ ξύλον λευκαίνεται , τὸ δὲ λευκὸν ἐν ἀτόμῳ νῦν ἐπιγίνεται . ἐπεὶ τοίνυν ἔνια ἄνευ γενέσεως εἰσί τε καὶ αὖ πάλιν οὔκ εἰσι , πᾶν δὲ τὸ γινόμενον ἔκ τινος γίνεται καὶ τὶ γίνεται , λευκόν φημι ἢ ἄνθρωπος , οὐ πάντα ἄν τἀναντία γίνοιντο ἐξ ἀλλήλων · ἀλλ’ ἑτέρως ὁ λευκὸς ἄνθρωπος ἐκ τοῦ μέλανος γίνεται ἀνθρώπου καὶ ἑτέρως τὸ λευκὸν ἐκ μέλανος · ὁ μὲν γὰρ λευκὸς ἄνθρωπος ὡς ἐξ ὕλης τοῦ μέλανος γίνεται ἀνθρώπου , τὸ δὲ λευκὸν ἐκ τοὐ μέλανος ὡς τόδε μετὰ τόδε , ὥσπερ δεῖπνον μετὰ τὸ ἄριστον . οὐδ’ ἔστι παντὸς ὕλη , ἀλλ’ ὅσων γένεσίς ἐστι καὶ μεταβολὴ εἰς ἄλληλα τούτων ἔστιν ὕλη , ὅσα δ’ ἄνευ τοῦ μεταβάλλειν ἔστι καὶ οὐκ ἔστι , ὡς ἁφαί , τούτων οὐκ ἔστιν ὕλη . ἔχει δ’ ἀπορίαν πῶς πρὸς τὰ ἐναντία ἡ ὕλη ἑκάστου ἔχει . ἐπειδὴ ἡ ὑγίεια καὶ ἡ νόσος ἐναντία , ἔστι δὲ τὸ σῶμα δυνάμει ὑγιεινόν , ἆρα , φησί , καὶ δυνάμει νοσῶδές ἐστι , καὶ τὸ ὕδωρ δυνάμει οἶνος καὶ ὄξος · καὶ ἐρωτήσας ἐπικρίνει λέγων ἢ τοῦ μὲν καθ’ ἕξιν καὶ κατὰ τὸ εἶδος ὕλη , τουτέστι τῆς μὲν ὑγιείας ἐστὶ τὸ σῶμα ὕλη ὡς ἕξεως καὶ εἴδους , τῆς δὲ νόσου ὡς στερήσεως καὶ φθορᾶς τῆς παρὰ φύσιν · ὁμοίως καὶ τὸ ὕδωρ τοῦ μὲν οἴνου ὡς εἴδους ἐστὶν ὕλη τοῦ δὲ ὄξους ὡς στερήσεως . ἀπορία δέ τίς ἐστι καὶ διὰ τί ὁ οἶνος οὐχ ὕλη τοῦ ὄξους . καὶ ἄλλην τινὰ ἀπορίαν ἐκτίθεται λέγουσαν , διὰ τί οὐχ ὁ οἶνος ὕλη ἐστὶ τοῦ ὄξους καὶ ἔστι δυνάμει ὄξος ὁ οἶνος γίνεται γὰρ ἐξ οἴνου ὄξος ) , καὶ ὁ ζῶν δὲ διὰ τί οὐκ ἔστι δυνάμει νεκρός , καὶ ἔστιν ὕλη ὁ ζῶν τοῦ νεκροῦ ; καὶ λύει λέγων ἢ οὔ , ἀλλὰ κατὰ συμβεβηκὸς αἰ φθοραί . καὶ εἴη ἄν λέγων ὅτι οὔτε ὁ οἶνος ὕλη ἐστὶ τοῦ ὄξους οὔθ’ ὁ ζῶν τοῦ νεκροῦ , ἀλλὰ κατὰ συμβεβηκὸς αἱ φθοραί λέγων φθορὰς τὰ χείρονα εἴδη , ἃ τῆς πρὸς αὐτὰ ὁδοῦ ὕλην ἔχουσι τὰ κρείττονα τῶν εἰδῶν ) · ἡ γὰρ τοῦ ζῴου ὕλη κατὰ φθορὰν καὶ στέρησίν ἐστιν ὕλη καὶ δύναμις τοῦ νεκροῦ , ἀλλ’ οὐχὶ τὸ ζῷον . τοῦ λέγεσθαι γὰρ ὕλην τὸ ζῷον τοῦ νεκροῦ αἰτία ἐστὶν ἡ ἐν αὐτῷ ὕλη . ἐπεὶ γὰρ ἡ τοῦ ζῴου ὕλη δύναται καὶ νεκροῦ γενέσθαι ὅλη , διὰ τοῦτο λέγεται τὸ ζῷον κατὰ συμβεβηκὸς ὕλη τοῦ νεκροῦ . ὡσαύΤως δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ οἴνου · διότι γὰρ τὸ ὕδωρ , ὅπερ ἐστὶν ὕλη τοῦ οἴνου , δύναται καὶ τοῦ ὄξους εἶναι ὕλη , λέγομεν κατὰ συμβεβηκὸς τὸν οἶνον ὕλην τοῦ ὄξους . ὥσπερ γὰρ ἐξ ἡμέρας νὺξ γίνεται καὶ οὐ δήπου ἐστὶν ἡ ἡμέρα ὕλη τῆς νυκτός , οὕτω καὶ ἐκ ζῴου νεκρὸς καὶ ἐξ οἴνου ὄξος . εἰ δέ , φησίν , ἐκ νεκροῦ δεῖ ζῷον γενέσθαι , εἰς τὰ τέσσαρα στοιχεῖα πρότερον ἀναλυθήσεται ὁ νεκρὸς καὶ οὕτως ἐξ αὐτῶν γενήσεται ζῷον , καὶ τὸ ὄξος εἰς τὴν τοῦ οἴνου ὕλην , τὸ ὕδωρ , καὶ οὕτως οἶνον . Περὶ δὲ τῆς ἀπορίας τῆς εἴρη μένῃς περί τε τοὺς ὁρισμους καὶ περὶ τοὺς ἀριθμούς , τί τὸ αἴτιον τοῦ ἓν εἶναι ; Καὶ ἐν τῷ πρὸ τούτου βιβλίῳ ζητήσας περὶ τούτου καὶ τὴν λύσιν μὴ ἐπενεγκών , καὶ ἐν τούτῳ πάλιν ταύτης μνησθεὶς καὶ ὁμοίως τὴν λύσιν ὑπερθέμενος , νῦν λύει τὴν δὶς ζητηθεῖσαν ζήτησιν καὶ τῆς λύσεως μὴ τετυχηκυῖαν . ἦν δὲ ἡ ἀπορία ὅτι ἐπειδὴ ἐκ πλειόνων οἱ ὁρισμοὶ τυγχάνουσι , τί ποτέ ἐστι τὸ ταῦτα ἑνοῦν καὶ ποιοῦν ἕν ; τί γάρ ἐστι τὸ τὸ ζῷον καὶ πεζὸν καὶ δίπουν ἓν ποιοῦν , εἰκότως ἄν τις ζητήσειε . πάντων γάρ , φησίν , ὅσα πλείω μέρη ἔχει καὶ μὴ ἔστι τὸ πᾶν οἷον σωρός , ἀλλὰ συνεχές τε καὶ ἕτερον τὸ ὅλον παρὰ τὰ μόρια τὸ γὰρ ὅλον ἕτερόν ἐστιν ἑκάστου τῶν ἐν αὐτῷ μερῶν ἢ μορίων ) , ἔστι τι αἴτιον τοῦ ἓν εἶναι · τοῦτο γὰρ ἐλλείπει τῇ λέξει . ὥσπερ γὰρ ἐν τοῖς σώμασι τοῖς μέν ἐστιν ἁφὴ τοῦ ἓν εἶναι αἰτία , τοῖς δὲ γλισχρότης ἡ γλισχρότης γάρ ἐστιν αἰτία τοῦ ἓν εἶναι τὸν ἰξὸν καὶ μὴ διαπίπτειν μηδὲ διαχέεσθαι ὡς γῆ καὶ τὸ ὕδωρ ) , οὕτω καὶ ὁ ὁρισμὸς ἐπειδὴ εἷς ἐστιν οὐ συνδέσμῳ , ὥσπερ ἡ Ἰλιάς , ἀλλὰ διὰ τὸ ἑνός τινος εἶναι εἷς ἐστι , τί δή ποτέ ἐστι τὸ ποιοῦν ἓν τὸν ὁρισμὸν καὶ τὸ οὗ ἐστιν ὁ ὁρισμός , καὶ οὐκ ἔστι πολλὰ τὸ ζῷον πεζὸν δίπουν ; ἄλλως τε καὶ εἰ ἔστιν , ὥσπερ φασὶν οἱ τάς ἰδέας λέγοντες , αὐτοζῷον καὶ αὐτοδίπουν , τί τὸ ἑνοῦν αὐτὰ καὶ ποιοῦν ἕν ; αὐτὸς δὲ εἰπὼν ὅτι ἄλλως τε καὶ εἰ ἔστιν αὐτό τι ζῷον καὶ αὐτοδίπουν επήγαγε διὰ τί τὰρ οὐκ ἐκεῖνα αὐτοάνθρωπός ἐστι καὶ τὰ ἑξῆς . καὶ εἴη ἄν τὸ λεγόμενον κατὰ συγχώρησιν ἐρωτώμενον , ὡς εἰ ἔλεγεν ‘ἀλλ’ εἴπερ οὐκ ἔχουσιν εἰπεῖν τίν ἐστι τὸ αὐτοζῷον καὶ αὐτοδίπουν , διὰ τί οὐκ ἔσται αὐτὰ αὐτοάνθρωπος καὶ οὕτως ἔσονται οἱ τῇδ’ ἄνθρωποι κατὰ μέθεξιν οὐκ ἀνθρώπου οὐδενός ; τουτέστι καὶ ἔσονται κατὰ μέθεξιν οὐκ ἀπὸ τοῦ αὐτοανθρώπου · κεχώρισθον γὰρ ἀλλήλοιν τό τε αὐτοζῷον καὶ τὸ αὐτοδίπουν . εἰ γὰρ ἡνωμένω ἐτυγχανέτην τό τε αὐτοζῷον καὶ τὸ αὐτοδίπουν , ἦν ἄν αὐτοῖν ἀποτέλεσμα ὁ αὐτοάνθρωπος , καὶ οὕτω συνέβαινεν εἶναι τοὺς τῇδε ἀνθρώπους κατὰ μέθεξιν τοῦ αὐτοανθρώπου . ἐπεὶ δὲ κεχώρισθον , ὑπόκεινται δὲ συνιστάνειν καὶ οὕτω τὸν αὐτοάνθρωπον , ἔσονται οἱ ἄνθρωποι οὐ κατὰ μέθεξιν ἀνθρώπου οὐδενός , ἀλλὰ δυοῖν , ζῴου καὶ δίποδος , καὶ ἔσται ὁ ἄνθρωπος οὐχ ἓν ἀλλὰ πλείω , ζῷον καὶ δίπουν . τί οὖν ἐστι τὸ ἑνοῦν αὐτά ; οὕτω δὴ τὸν λόγον οἶμαι συγχωρῶν , ἐρωτήσας λέγει φανερὸν εἶναι ὅτι οὐκ ἐνδέχεται λῦσαι τὴν ἀπορίαν , ἐξ ὧν εἰώθασιν ὁρίζεσθαι καὶ μετιέναι τὰ περὶ τοὺς ὁρισμούς , μεθέξεις τινὰς καὶ ἄλλ’ ἄττα λέγοντες . εἰ δ’ ἔστιν , ὅπερ λέγομεν , πάντα ἐξ ὕλης καὶ εἴδους , καὶ τὸ μέν ἐστι δυνάμει καὶ ὕλη , τὸ δὲ ἐνεργείᾳ καὶ εἶδος , δόξειεν ἄν οὐδεμίαν ἀπορίαν ἔχειν τὸ ζητούμενον . τίς γὰρ ἄν ἀπορήσειεν ὅτι διὰ τί ὁ χαλκὸς καὶ τὸ ἐν αὐτῷ τῆς σφαίρας εἶδος ἕν ἐστιν ; εἰ μὲν γὰρ ἐτύγχανεν ὂν τὸ εἶδος αὐτὸ καθ’ αὑτὸ χωρίς , καθάπερ οἱ τὰς ἰδέας πρεσβεύοντες τυγχάνουσι λέγοντες , καὶ ἡ ὕλη ὡσαύτως , τότε ἄν ἦν ὡς ἀληθῶς ἄπορον τί τὸ ἑνοῦν τὰ κεχωρισμένα καὶ καθ’ αὑτὰ ὄντα · ἐπειδὴ δὲ οὐκ ἔστι καθ’ αὑτὸ ἐν ὑποστάσει ὄν , ἀλλὰ τῆς ὕλης οἷον τοῦ χαλκοῦ ὡδὶ ὑπὸ τοῦ τεχνίτου κινουμένου ἀχρόνως ἐπιγίνεται , τίνα τοῦτο ἀπορίαν ἔχει , ὅτι τί τὸ ἑνῶσαν αὐτὰ καὶ ποιῆσαν ἕν ; ἡ γὰρ ἀπορία , φησίν , αὕτη ἐστὶν ἡ αὐτὴ κἄν εἰ ὅρος εἴη ἱματίου ὁ στρογγύλος χαλκός καὶ εἴη ἄν λέγων ὅτι εἴ τις τῇ χαλκῇ σφαίρᾳ θεῖτο ὄνομα ἱμάτιον , εἶτα ὁριζόμενος λέγοι ὅτι ἱμάτιόν ἐστι στρογγύλος χαλκός · δύναται γὰρ εἷναι τὸ ἱμάτιον ὄνομα δηλωτικὸν τοῦ στρογγύλου χαλκοῦ , ὥσπερ καὶ τὸ ἄνθρωπος ὄνομα τοὐ ζῴου πεζοῦ δίποδος ) , ἡ οὖν ἀπορία ἡ ζητοῦσα , ὅτι τί ἐστι τὸ ποιοῦν τὸ ζῷον πεζὸν δίπουν ἕν , ἡ αὐτή ἐστι τῇ λεγούσῃ ὅτι τί ἐστι τὸ ποιῆσαν ἓν τὸν στρογγύλον χαλκόν , καὶ οὐ φαίνεται ἔχουσα δυσχερές τι , ἐπειδὴ τὸ μέν ἐστιν ὕλη , τὸ ζῷον πεζόν , τὸ δ’ εἶδος , τὸ δίπουν , καὶ ὁ μὲν χαλκὸς ὕλη , εἶδος δὲ τὸ στρογγύλον . οὐδὲν οὖν ἕτερόν ἐστιν αἴτιον παρὰ τὸ ποιῆσαν ἤτοι τὸ ποιητικὸν αἴτιον ἐν ὅσως ἐστὶ γένεσις . τὸ δὴ ἓν ] ποιῆσαν τὴν δυνάμει οὖσαν ὕλην τόδε τι ἐνεργείᾳ γενέσθαι ὃ ἦν δυνάμει , οἷον τὸν χαλκὸν δυνάμει ὄντα σφαῖραν ἐνεργείᾳ γενέσθαι σφαῖραν , ὁ τεχνίτης ἐστὶ καὶ οὐδὲν ἕτερον . ἀλλὰ καὶ τὴν δυνάμει οὖσαν ὕλην ζῷον οὐδὲν ἴσμεν ἕτερον αὐτὴν ποιῆσαν ἐνεργείᾳ ζῷον ἢ τὴν φύσιν τοιωσδὶ πλάσασαν αὐτὴν καὶ ἀλλοιώσασαν . εἰ δ’ ἦν τὸ εἶδος καθ’ αὑτό , πῶς ἂν τοῦτο μετὰ τῆς ὕλης ἥνωσεν , ἀδιανόητον παντελῶς . εἰπὼν δὲ ὅτι οὐδὲν γάρ ἐστιν ἕτερον τοῦ τὴν δυνάμει σφαῖραν ἐνεργείᾳ εἶναι σφαῖραν , ἐπήγαγεν ἀλλὰ τοῦτ’ ἦν τὸ τί ἦν εἶναι ἑκατέρῳ , ἑκάτερον λέγων τὸν ἄνθρωπον καὶ τὴν σφαῖραν · προσεχῶς γὰρ περὶ τούτοιν ἔλεγεν . ἔστι δὲ ὃ λέγει ᾿ἀλλ᾿ ἑκατέρῳ τὸ τί ἦν εἶναι τοῦτ’ ἦν , τουτέστι τῷ μὲν ἀνθρώπῳ τὸ τί ἦν εἶναι τὸ ζῷον πεζὸν δίπουν ἐστί , τῇ δὲ σφαίρᾳ τὸ σχῆμα | τοιονδί.᾿ ἢ οὖν τοῦτο λέγει διὰ τοῦ ἀλλὰ τοῦτ’ ἦν τὸ τί ἦν εἶναι ἑκατέρῳ , ἢ λέγοι ἄν ὅτι ἑκατέρῳ ἡ ἐνέργεια τὸ τί ἦν εἶναί ἐστιν · ἡ ἐνέργεια γὰρ τῆς ὕλης , ἥπερ ἐστὶ δυνάμει σφαῖρα , τὸ τί ἦν εἶναι σφαίρᾳ ἐστίν , καὶ ἡ τῆς δυνάμει ὁμοίως ὕλης ζῴου ἐνέργεια τὸ τί ἦν εἶναι ζῴῳ ἐστίν . ἀλλ’ εἰ καὶ ἡ ἐνέργεια τῆς ὅλης τὸ τί ἦν εἶναί ἐστιν , οὐ χρὴ λανθάνειν ὅτι τῶν ὑλῶν ἡ μέν ἐστι νοητὴ ἡ δὲ αἰσθητή · ἐπειδὴ γὰρ καὶ τὰ γένη ὕλῃ ἀναλογεῖ , τὸ μὲν ζῷόν ἐστι νοητὴ ὕλη καὶ ὕλη τοὐ εἴδους , αἱ δὲ σάρκες καὶ τὰ ὀστᾶ αἰσθητή · καὶ πάλιν τὸ μὲν σχῆμα νοητή , ὁ δὲ χαλκὸς αἰσθητή . ἀλλὰ τὸ μὲν σχῆμα τοῦ λόγου καὶ τοῦ εἴδους , ὁ δὲ χαλκὸς καὶ τὰ ὀστᾶ καὶ τὰ νεῦρα ὁ μὲν τοῦ συνθέτου ἐκ χαλκοῦ καὶ τοῦ τοιουδὶ σχήματος , τὰ δὲ πάλιν καὶ αὐτὰ τοῦ συνθέτου ἀνθρώπου . Ὅσα δὲ μὴ ἔχει ὕλην μήτε νοητὴν μήτε αἰσθητήν . Μνησθεὶς πάλιν τῆς ὕλης , καὶ τοῦτο οὐ παρέργως ἀλλ’ ἵνα τὰ περὶ τῶν δέκα γενικωτάτων γενῶν διορίσῃ , καὶ εἰπὼν ὅτι ἔστι δέ τις ὅλη ἡ μὲν νοητὴ ἡ δὲ αἰσθητή , λέγει ὅτι ὅσα δὲ μὴ ἔχει ὕλην μήτε νοητὴν μήτε αἰσθητήν , εὐθὺς ἕκαστόν ἐστιν ὅπερ ἕν τι καὶ ἁπλῶς ἓν καὶ κυρίως ἓν ὥσπερ καὶ ὄν . τὰ μὲν γὰρ ἄλλα τὰ ἐξ ὕλης καὶ εἴδους διὰ τὴν ἑαυτῶν συνέχειαν λέγεται ἕν , τὰ δὲ μὴ ἔχοντα ὕλην μήτε αἰσθητὴν μήτε νοητὴν εὐθὺς ἀπλῶς ἕν εἰσιν . εἰ μὲν γὰρ εἶχον ὕλην , ἦσαν ἂν ἓν ὡς τὰ ἐξ ὕλης καὶ εἴδους διὰ τὴν συνέχειαν · ἐπεὶ δὲ οὐκ ἐν ὕλῃ τυγχάνει ὄντα ἀλλ’ ἀμοιρεῖ καὶ γεγύμνωται αὐτῆς , εἰσὶν ἁπλῶς καὶ κυρίως ἕν . τίνα δέ ἐστι τὰ μήτε αἰσθητὴν μήτε νοητὴν ἔχοντα ὕλην λέγει , τὸ τό ’δε λέγων τὸ τόδε τὴν οὐσίαν ) , τὸ ποιόν , τὸ ποσόν . ἀλλ’ ὅτι μὲν αὐτοῖς οὐκ ἔστι νοητὴ ὅλη , δῆλον · ἐπειδὴ γὰρ νοητὴν ὕλην τὰ γένη φαμέν , τούτων δ’ οὐδέν ἐστι γένος γενικώτατα γάρ εἰσι γένη καὶ οὐκ ἔστι τις ὑπεραναβεβηκυῖα ταῦτα φύσις ) , δῆλον ὅτι οὐκ ἔστιν αὐτοῖς ὕλη νοητή . ἀλλὰ μὴν οὐδὲ αἰσθητή · ἡ γὰρ αἰσθητὴ ὕλη συνθέτων ἐστὶν ὕλη καὶ αἰσθητῶν , ἀλλ’ οὐχὶ τῶν ἁπλῶν καὶ νοητῶν , ταῦτα δὲ τὸ τόδε καὶ τὸ ποσὸν καὶ τὰ λοιπὰ καὶ ἁπλᾶ ἐστι καὶ νοητά . καίτοι δὲ τοιαῦτα ὄντα οὔκ εἰσι χωριστὰ οἷον αὐτοουσία ἢ αὐτοποιὸν ἢ αὐτοποσόν , ἀλλ’ ἐν τοῖς αἰσθητοῖς καὶ καθ’ ἕκαστα . καὶ μή τις λεγέτω ὅτι ἐπειδὴ ἐν τοῖς καθ’ ἕκαστα ἔστιν , ἔχει ὕλην αὐτά · ἡ μὲν γὰρ οὐσία ἥδε ἔχει ὕλην καὶ ὑποκείμενον τόδε , ἡ δ’ ἀπλῶς οὐσία οὐδαμῶς · εὑρίσκεται γὰρ καὶ ἐν τοῖς ἀσωμάτοις καὶ ὅλως ἀύλοις . ἀλλ’ ὅπερ μὲν ἐρεῖν διὰ τούτων βούλεται , οἶμαι , ταῦτά ἐστιν . τὴν δὲ λέξιν ὑπερβατῶς ἀναγνωστέον ὧδε · ὅσα δὲ μὴ ἔχει ὕλην μήτε νοητὴν μήτε αἰσθητήν , εὐθὺς ὅπερ ἐν τι εἶναι ἕκαστόν ἐστιν , ὥσπερ καὶ οπερ οντι , το τοοε , το ποιον , το ποσον · ειτα το ουχ ως εν γενει τῷ ὄντι καὶ τῷ ἑνί , εἶθ᾿ οὕτως , διὸ οὐκ ἔστιν ἐν τοῖς ὁρισμοῖς οὔτε τὸ ὂν οὔτε τὸ ἓν καὶ τὰ ἑξῆς ἕως τοῦ εὐθὺς γὰρ ἕκαστόν ἐστιν ὄν τι καὶ εν τι , καὶ οὕτως τὸ οὐδ᾿ ὡς χωριστῶν ὄντων παρὰ τὰ καθ’ ἕκαστα . λέγει δὲ ὅτι εἰ καὶ ὅπερ ὄν τι καὶ ὅπερ ἕν τι ἐστὶ τὸ τόδε , τὸ | ποσόν , τὸ ποιόν , ἀλλ’ οὖν οὐκ ἔστι γένος αὐτῶν οὔτε τὸ ὂν οὔτε τὸ ἕν · γενικώτατα γάρ εἰσι γένη , κατηγορεῖται δ’ αὐτῶν , ὡς πολλάκις εἴρηται . τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν ὡς τὰ ἀφ’ ἑνὸς καὶ πρὸς ἕν . καὶ διὰ τὸ μηδὲ εἶναι αὐτῶν γένος τὸ ὃν καὶ τὸ ἐν , οὐδὲ λαμβάνεται ἐν τοῖς ὁρισμοῖς αὐτῶν , ὁρισμοὺς λέγων τὰς ὑπογραφάς · οἱ γὰρ ὁρισμοὶ ἐκ γενῶν καὶ διαφορῶν εἰσι , τούτων δ’ οὐκ ἔστι γένη . εἰ δὴ τοῦτο , οὐδὲ ὁρισμοὶ αὐτῶν εἰσιν , καὶ ἔστι τοῦ τόδε καὶ τοῦ ποσοῦ καὶ τῶν λοιπῶν εὐθὺς τὸ τί ἦν εἶναι τὸ ὅν τι εἶναι καὶ ὄν τι · καὶ διὰ τοῦτο , λέγω δὴ διὰ τὸ εἶναι αὐτοῖς τὸ τί ἦν εἶναι τὸ ὅπερ ἕν τι καὶ ὅπερ ὄν τι . οὐδ’ ἔστιν ἕτερόν τι αἴτιον οὐδενὶ τούτων τοῦ ἓν εἷναι καὶ ὄν · εἰ μὲν γὰρ ἦν γένος ἡ τὸ ὂν ἢ τὸ ἓν τοῦ τόδε καὶ τοῦ ποσοῦ , ὥσπερ ἀνθρώπου τὸ ζῷον , ἦν ἄν οὕτως αἴτιόν τι τοῦ ἓν εἶναι αὐτὰ καὶ ὄν . ἐπεὶ δ’ εὐθὺς ὅπερ ὄν τί εἰσι καὶ ὅπερ ἕν , οὐκ ἔστιν οὐδὲν οὐδέπω αἴτιον τοῦ ἓν εἶναι αὐτὰ ἢ ὄν . ἀλλ’ εἰ καὶ τοιαῦτά ἐστιν ἥ τε οὐσία καὶ τὸ ποιὸν καὶ τὸ ποσόν , ὅμως οὔκ εἰσι χωριστὰ τῶν καθ’ ἕκαστα ἀλλ’ ἐν αὐτοῖς . ταῦτα δὲ εἰπὼν πάλιν ἐπανατρέχει ἐπὶ τὰ πρότερα , λέγων διὰ ταύτην δὲ τὴν ἀπορίαν , τὴν ζητοῦσαν τί ποιέ ἐστιν αἴτιον τοῦ ἓν εἶναι τὸ ζῷον πεζὸν δίπουν , οἱ μὲν μέθεξίν φασιν , ὥσπερ ὁ Πλάτων’ μεθέξει τῶν ἰδεῶν εἶναι τὰ τῇδε , τί δὲ τὸ αἴτιον τῆς μεθέξεως ἐστι , καὶ ὅλως τί τὸ μετέχειν καὶ ὅπως τοῦτο δυνατὸν συμβαίνειν , ἀποροῦσι καὶ οὐκ ἔχουσιν εἰπεῖν . οἱ δέ φασι συνουσίαν ψυχῆς , ὥσπερ Λυκόφρων ὁ σοφιστὴς τὴν ἐπιστήμην λέγων συνουσίαν τοῦ ἐπίστασθαι καὶ ψυχῆς . κάλλιον δ’ ἄν καὶ σαφέστερον ἦν , εἰ οὕτω πὼς εἶχεν ἡ γραφὴ ᾿τὴν ἐπιστήμην τοὐ ἐπίστασθαι συνουσίαν καὶ ψυχῆς.’ ἐρωτώμενος γὰρ ὁ Λυκόφρων , τί τὸ αἴτιον τοῦ τὴν ἐπιστήμην καὶ τὴν ψυχὴν ἓν εἶναι , ἔλεγεν ὅτι ἡ συνουσία . οἱ δὲ τὸ ζῆν ἔλεγον ὥς ἐστι σύνδεσμος ψυχῆς ἐν τῷ σώματι . καίτοι , φησί , τοῦτο ἁρμόσει ἐπὶ πάντων λέγειν . εἰ γάρ μέ τις ἔροιτο , τί τὸ αἴτιον τοῦ ἐπιφάνειαν καὶ λευκὸν ἓν εἶναι , ἕτοιμον εἰπεῖν ὅτι σύνδεσμος λευκοῦ καὶ σώματος , καὶ τὸ ὑγιαίνειν ὅτι σύνδεσμος ἢ συνουσία ἢ σύνθεσις ψυχῆς καὶ ὑγιείας . τοῦτο δὲ γελοῖον . ἡ μὲν γὰρ σύνθεσις ἐπ’ ἐκείνων λέγεται τῶν χωρὶς καθ’ αὑτὰ ἐνεργείᾳ ὄντων , εἶτα συντεθέντων , ὥσπερ ἐπὶ τοῦ μελικράτου , ἡ δὲ ὑγίεια καθ’ αὑτὴν μὴ οὖσα καὶ χωρὶς πῶς μετὰ ψυχῆς συνετέθη ; ἀλλὰ καὶ τὸ λέγειν ὅτι τὸ χαλκοῦν τρίγωνον σύνθεσίς ἐστι χαλκοῦ καὶ τριγώνου εὔηθες . οὐ γὰρ ἦν καθ’ αὑτὸ τὸ τρίγωνον καὶ συνετέθη μετὰ τοῦ χαλκοῦ ἀλλὰ τοῦ χαλκοῦ τῶ ·· . κινουμένου γίνεται τὸ τρίγωνον . αἴτιον δέ , φησίν , αὐτοῖς τοῦ ταῦτα λέγειν , ὅτι ζητοῦντες τί τὸ αἴτιον τοῦ τὸν χαλκὸν τὸν δυνάμει ὄντα τρίγωνον ποιῆσαι αὐτὸν ἐνεργείᾳ τρίγωνον , καὶ μὴ δυνάμενοι λόγον ἑνοποιὸν ἤτοι αἰτίαν καὶ διαφορὰν ἀποδοῦναι τοῦ πῶς ἕν εἰσι , ταῦτα ἔλεγον · εἰ | γὰρ ἠδυνήθησαν εὑρεῖν καὶ ἀποδοῦναι λόγον καὶ αἰτίαν ἑνοποιόν , τουτέστι τὸ ἑνοῦν τὸ δυνάμει ἤτοι τὴν ὕλην καὶ τὴν ἐνέργειαν , τουτέστι τὸ εἶδος , οὐκ ἂν εἰς τοιαῦτα ἐξετράπησαν . ὥσπερ δὲ πολλάκις εἴρηται ὅτι ἡ ὕλη ἡ ἐσχάτη αὕτη δ’ ἐστὶν ἡ προσεχής · νῦν γὰρ ἐσχάτην αὐτὴν εἶπε ) καὶ τὸ εἶδος ἕν ἐστιν · ὥστε τοῦ ταῦτα ἓν εἶ ’ναι οὐκ ἄλλο τι τὸ αἴτιον ἢ τὸ κινοῦν τὴν ὕλην ἐκ δυνάμεως εἰς ἐνέργειαν . ὅσα δέ , ὥσπερ εἴρηται , μὴ ἔχει ὕλην , πάντα ἁπλῶς καὶ κυρίως ὅπερ ἕν τί εἰσι καὶ ὅπερ ὄν . καὶ ὅρα δὴ τὸ διδασκαλικὸν καὶ δαιμόνιον τοῦδε τοῦ ἀνδρός , ὅπως ἐκ τῶν ὑστέρων ( οὐ γὰρ ἄλλως ἐνῆν τοῦτο ποιῆσαι ) καὶ ἡμῖν γνωρίμων ἐπὶ τὸν πολυτίμητον πατέρα καὶ ποιητὴν πάντων θεὸν ἀγαγεῖν ἡμᾶς μεθοδεύει , καὶ δεῖξαι ὅτι ὡς ὁ χαλκεὺς αἴτιός ἐστι τοῦ τὸν χαλκὸν καὶ τὴν σφαῖραν ἓν εἶναι , οὕτως καὶ ἡ ἑνοποιὸς αὐτοῦ καὶ δημιουργικὴ δύναμις πάντων τῶν ὄντων αἰτία ἐστὶ τοῦ ἔχειν ὥσπερ ἔχει .
Lemmas: ὁ ἐν ὁ πρό οὗτος βιβλίον καί ὁ πρό ἐκεῖνος λέγω , οὐ πᾶς εἰμί γάρ εἄν πάλιν ὁ αὐτός συμβαίνω λέγω ) ἀλλά ὁ κύριος ( οὗτος γάρ καί κεφαλή εἶπον ) , ἀνακεφαλαιόω , καί ὁ αἴτιος ὁ τίς ἕνεκα ἐκεῖνος εἶπον λέγω . λέγω δέ ὅτι συλλογίζομαι δεῖ , καί τίς ὁ συλλογίζομαι σημαίνω ἐπάγω ὅτι συνάγω ὁ κεφάλαιος ἤτοι ὁ κύριος καί τέλος ἐπιτίθημι . καλῶς δέ ὁ τέλος εἶπον · ἀπό γάρ ὁ μετά οὗτος βιβλίον ἀρχή ποιέω λέγω περί δύναμις τε καί ἐνέργεια καί ὁ λοιπός , περί ὅς ὁ λόγος ποιέω . ἐπανακεφαλαιόομαι δή λέγω εἴρω δή ὅτι ὁ οὐσία ζητέω ὁ αἴτιος καί ἀρχή καί στοιχεῖον , αἴτιος μέν λέγω ὁ εἶδος , ἀρχή δέ ὁ ποιητικός καί τελικός , στοιχεῖον δέ ὁ ὕλη . ἀλλά ὁ οὐσία ὁ μέν εἰμί ὑπό πᾶς ὁμολογέω , περί δέ ἔνιοι ἴδιος τις ἀποφαίνω . καί τίς τίς οὗτος ἐφεξῆς καταλέγω . οὐρανός δέ ἤτοι ὁ σύμπας κόσμος λέγω , μόριον δέ αὐτός ὁ σφαῖρα καί ὁ πῦρ καί ὁ γῆ καί ὁ ζῷον · ἢ οὐρανός λέγω ὁ κυκλοφορικός ἅπας σῶμα , μόριον δέ ὁ ἐν αὐτός ἐμπήγνυμι ἀστήρ . λέγω δέ καί τίς εἰμί ὅσπερ ἴδιος ἀποφαίνω τις , λέγω τις ὁ περί Πλάτων , ὅτι ὁ ἰδέα καί ὁ μαθηματικός . ἄλλος δέ πάλιν , φημί , οὐσία εἰμί ἐκ ὁ λόγος συμβαίνω ὁ τίς εἰμί εἰμί καί ὁ ὑπόκειμαι , λέγω ὑπόκειμαι ὁ ὕλη . καλῶς δέ ὁ ἐκ ὁ λόγος εἶπον · ὁ λόγος γάρ ὁ εἶδος ἀπό ὁ ὕλη χωρίζω · αὐτός γάρ κατά ἑαυτοῦ εἰμί ἐνέργεια Χωρὶς ὁ ὕλη ἀδύνατος . ἔτι ἄλλως , φημί , συμβαίνω ὁ γένος εἰμί μᾶλλον οὐσία ἤ2 ὁ εἶδος καί ὁ καθόλου ὁ κατά ἕκαστος . οὗτος δέ οὐ ὡς ἀρέσκω λέγω · αὐτός γάρ εἰμί ὁ δείκνυμι ὅτι ὁ γένος καί ὁ εἶδος καί ἁπλόος ὁ καθόλου οὐ εἰμί οὐσία , ἀλλά ὁμοίωμα ὁ κατά μέρος καί ὅλως ποιός · οὐ ἀρέσκω ἐν οὗτος λέγω , ἀλλά ὡς εἰμί λέγω , ἔτι ἄλλως ὁ γένος ὁ εἶδος οὐσία μᾶλλον κατά ὁ οὗτος δοξάζω . καί ὅτι οὐ ἀρέσκω οὗτος φημί ἀλλά συγχωρέω διά ὁ μήπω δείκνυμι κύριος ὅτι οὐ εἰμί ἰδέα δείκνυμι δέ ἐν ὁ Μ ) , δῆλος ποιέω μετά ὀλίγος εἶπον ἔτι τοίνυν οὔτε ὁ καθόλου οὐσία οὔτε ὁ γένος . εἶπον δέ ὅτι ἔτι ἄλλως ὁ γένος μᾶλλον ὁ εἶδος καί ὁ καθόλου ὁ κατά ἕκαστος ἐπάγω ὁ δέ καθόλου καί ὁ γένος καί ὁ ἰδέα συνάπτω , καί δεῖ ὑποστίζω εἰς ὁ ὁ γένος . καί εἰμί λέγω ὅτι καί ὁ ἰδέα συνάπτω ἤτοι κοινωνέω ὁ καθόλου καί ὁ γένος · ὥσπερ γάρ ὁ καθόλου καί ὁ γένος εἷς ὅς ἐπί πολύς θεωρέω , οὗτος καί ὁ ὁ ἰδέα τίθημι περί αὐτός λέγω · ὁ γάρ αὐτοάνθρωπος , φημί , ἐν ὁ κατά μέρος εἰμί . οὗτος γάρ δηλόω ὁ κατά ὁ αὐτός λόγος οὐσία δοκέω εἰμί , ἤτοι ἐπίσης γάρ καί ὁ καθόλου ἐπί πολύς θεωρέω καί ὁ ἰδέα . ἀλλά μήv ὁ καθόλου οὖον κατά ἑαυτοῦ οὐδέ οὐσία · οὐδέ ἄρα ὁ ἰδέα . ἀλλά ἐπεί ὁ αἴτιος ὁ οὐσία ζητέω , οὐσία δέ καί ὁ τίς εἰμί εἰμί , οὗτος δέ εἰμί ὁ λόγος ὁρισμός , διά οὗτος διά-ὁρίζω 15 καί περί ὁρισμός καί ὁ κατά ἑαυτοῦ . ἐπεί δέ πάλιν ὁ ὁρισμός λόγος , ὁ δέ λόγος μέρος ἔχω , ἀναγκαῖος εἰμί καί περί μέρος ὁράω , ποῖος τε εἰμί ὁ ὁ οὐσία καί ὁ εἶδος μέρος καί ποῖος οὐ εἰμί ὁ εἶδος ἀλλά ὁ ὕλη . οὖον μόνος δέ περί οὗτος ἀναγκαῖος εἰμί ὁράω , ἀλλά καί περί ὁ μέρος ὁ ὁρισμός καί ὁ ὁρίζω , ἤτοι ὁ τίς εἰμί εἰμί , εἰμί αὐτός ἢ ἕτερος εἰμί . ἔτι , φημί , δείκνυμι ὅτι οὔτε ὁ καθόλου εἰμί οὐσία οὔτε ὁ γένος . περί δέ ὁ ἰδέα καίω ὁ μαθηματικός ὕστερος ἐπισκώπτω ἐπαγγέλλω . ἐπεί γάρ οὐσία οὗτος παρά ὁ αἰσθητής φημί εἰμί ὁ τίθημι αὐτός , ἄξιος εἰμί ὁράω εἴτε εἰμί εἴτε καί μή . ἀλλά περί μέν οὗτος ὕστερος ἐπισκεπτέος , νῦν δέ περί ὁ ὁμολογέω παρά πᾶς οὐσία ἐπέρχομαι . ὁ δέ ὁμολογέω παρά πᾶς οὐσία εἰμί ὁ αἰσθητής , πᾶς δέ ὁ αἰσθητός οὐσία ὕλη ἔχω . εἰμί δέ οὐσία ὁ ὑπόκειμαι ἤτοι ὁ πρόκειμαι , τουτέστιν ὁ αἰσθητός οὐσία περί ὅς ὁ λόγος . ἄλλως μέν ὁ ὕλη , ἄλλως δέ ὁ λόγος · ὁ μέν γάρ ὕλη εἰμί οὐσία ὡς ὑπόκειμαι καί ἀόριστος , ὁ δέ λόγος καί ὁ εἶδος ὡς κατηγορέω καί ὁριστικός . εἶπον δέ ὅτι ἄλλως μέν ὁ ὕλη ἄλλως δέ ὁ λόγος , τίς λέγω ὕλη ἐξηγέομαι λέγω λέγω δέ ὕλη ὅς μή ὅδε τίς εἰμί ἐνέργεια δύναμις εἰμί ὅδε , Κῶς οὖον λέγω ὁ πρῶτος μόνος καί ἀνείδεος ἀλλά σύν ἐκεῖνος καί ὁ ἄλλος . ὡς γάρ ἐκεῖνος οὐ εἰμί ὅδε τίς ἐνέργεια ἀλλά δύναμις , οὗτος καί ὁ χαλκός οὐ εἰμί ὅδε τίς , οἷος φέρω 35 ἀνδριάς , καί ] ἐνέργεια ἀλλά δύναμις , καί ἐπί ὁ ἄλλος ὡσαύτως . ἄλλως μέν οὖν εἰμί ὁ ὕλη οὐσία καί ἄλλως ὁ λόγος καί ὁ μορφή , ὅς ὅδε τίς εἰμί ὁ λόγος εἰμί χωριστός ἀλλά οὖον κατά ἐνέργεια . τρίτος δέ εἰμί οὐσία 30 ὁ συντίθημι ὁ ἐκ ὕλη καί εἶδος , ὅς μόνος εἰμί γένεσις , ὡς δείκνυμι , καί φθορά , καί χωριστός κύριος καί κατά ἑαυτοῦ εἰμί , ἀλλά οὖον ὁ λόγος μόνος , ὥσπερ ὁ εἶδος . | εἶπον δέ ὅτι ὁ εἶδος ὁ λόγος μόνος εἰμί χωριστός , λέγω ὅτι ὁ κατά ὁ λόγος οὐσία κατά λόγος οὐσία , ὡς πολλάκις εἴρω , λέγω ὁ εἶδος ) ὁ μέν ὁ δέ οὖον , τουτέστιν ὁ μέν εἰμί ὁ λόγος χωριστής , ὁ δέ καί ἀπλόος . ἐπεί γάρ ὁ ἕκαστος εἶδος ὁ ἕκαστος ψυχή τυγχάνω ὁ μέν γάρ τοιόσδε μορφή οὐδέποτε χωρίς εἰμί ὁ ὕλη ) , ὁ δέ ψυχή οὖον πᾶς ἀλλά ὁ λογικός χωρίζω , διά οὗτος ὁ μέν φημί χωρίζω ὁ διά οὖον . μήποτε δέ οὖον περί ὁ μορφή οὗτος εἴρω ( καίτοι καί οὗτος ἀληθής εἰμί · οὐδέποτε γάρ ὁ βρότειος μορφή ἄνευ ὕλη εἰμί δύναμαι ) , ἀλλά περί ὁ ἄλογος Ψυχή , ὅτι οὗτος μέν οὖον χωρίζω , ἀλλά μόνος ὁ λογικός . ὅτι2 δέ εἰμί οὐσία καί ὁ ὕλη δῆλος . εἶπον ὅτι οὐσία εἰμί ὁ εἶδος καί ὁ ὕλη καί ὁ ἐκ οὗτος , δείκνυμι ἐκ ὁ ὁ ὁμολογέω οὐσία ἀναλογία ὅτι ὁ ὕλη οὐσία εἰμί . ὥσπερ γάρ οὐσία φημί ὁ Σωκράτης ὅτι ὑπόκειμαι ὁ ἀντίκειμαι μεταβολή καί εἰμί ἐκεῖνος γίγνομαι καί ἀπογίγνομαι , οὕτως ἐπεί καί ὁ ὕλη ὁ εἶδος γίγνομαι ἐν αὐτός καί ἀπογίγνομαι ὁ αὐτός μένω καί εἰμί , ἐκεῖνος δέ οὐ εἰμί , φανερός ὅτι οὐσία εἰμί καί μᾶλλον ὁ εἶδος οὐσία κατά γε οὗτος , εἰμί καί ὁ πρεσβεῖον ἀλόω ὁ εἶδος ἀπονέμω , εἰμί γε ὁρίζω αὐτός καί εἰμί κατά ὁ εἶδος ὁ πρᾶγμα λέγω . ὥσπερ οὖν ὁ κατά τόπος μεταβολή ὑπόκειμαι ὁ Σωκράτης καί νῦν μέν εἰμί Ἀθήναζε πάλιν δέ Θήβαζε , καί νῦν μέν αὐξάνω ἄλλοτε δέ φθίω , καί νῦν μέν ὑγιαίνω πάλιν δέ νοσέω , ὁμοίως οὗτος καί ὁ ὕλη ὑπόκειμαι ὁ κατά γένεσις οὐσία , καί νῦν μέν εἰμί ἐν γένεσις καί γίγνομαι ὅδε τίς ἀπολαμβάνω ὅδε ὁ εἶδος , πάλιν δέ εἰμί ἐν φθορά καί ἀποβολή ὁ ὅσπερ πρότερος ἀπολαμβάνω εἶδος · καί νῦν μέν εἰμί ὑπόκειμαι ὡς ὅδε τίς · ὅταν μέν γάρ μετά ὁ εἶδος εἰμί , ἐπεί ὁ σύνθετος εἰμί ὁ ὑπόκειμαι ὁ λευκός καί μέλας καί ὁ νόσος καί ὑγίεια , λέγω ὅτι ὁ ὕλη ὑπόκειμαι οὗτος ὡς ὅδε τίς · ὅταν δέ Χωρὶς εἶδος νοέω , ὑπόκειμαι λέγω ὁ εἶδος ὡς στέρησις . εἶπον δέ ὅτι ὁ ὕλη νῦν μέν ἐν γένεσις εἰμί νῦν δέ ἐν φθορά , λέγω ὅτι καί ἀκολουθέω οὗτος ὁ ἄλλος μεταβολή · καί εἰμί εἄν λέγω ὅτι ὅσος μέν ἔχω ὕλη γενητός καί φθαρτός , τουτέστι γένεσις καί φθορά ὑπόκειμαι , ἐκεῖνος ἔχω ὕλη καί αὔξησις καί μείωσις καί ὁ κατά τόπος μεταβολεύς καί ἀλλοίωσις . ὁ γάρ εἶδος οὗτος γάρ εἰμί , ὡς ἐν ὁ περι γένεσις καί φθορά δείκνυμι , ὁ αὐξάνω καί φθίω , ἀλλά οὐ ὁ ὕλη ) ὁ δή εἶδος ὡς ὕλη ὑπόκειμαι ὁ αὐξάνω καί φθίσις . ἀλλά καί τόπος ὁ τοιοῦτος ὕλη ἔχω ἀμείβω καί ἀλλοιόω , ὁ μέν οὖν ἔχω ὕλη γενητός καί φθαρτός . οὗτος ὅς | ὕλη , τουτέστιν αὐτός ὁ ἔχω αὐτός , ἕπω καί ὁ ἄλλος μεταβολή . ὁ δέ ἄλλος ἢ εἷς ἢ δύο οὗτος οὐ ἀκολουθέω , τουτέστι ὁ δέ ἄλλος μεταβολή ἢ εἷς μεταβολή οὐ ἀκολουθέω ἢ δύο · ὅσπερ ἴσος εἰμί ὁ ὁ δέ ἔχω ὁ ἄλλος μεταβολή . ἢ εἷς ἀκολουθέω ἢ δύο , οὖον μήv πᾶς . ὁ μέν δή ἔχω ὕλη αὔξησις καί μείωσις ἐκ ἀνάγκη ἕπω ὁ ἔχω ὕλη καί γένεσις καί φθορά , ὁ δέ ἔχω ὕλη ὁ κατά τόπος μεταβολεύς οὐ ἀνάγκη εἰμί ἔχω γένεσις καί φθορά . ὁ γάρ ἥλιος ὕλη μέν ὁ κατά τόπος μεταβολεύς ἔχω ( μεταβαίνω γάρ ἀπό βόρειος ἐπί ὁ νότιος καί ἀπό οὗτος ἐπί ὁ βόρειος ) , γενητός δέ καί φθαρτός ὕλη οὐ ἔχω · ἄφθαρτος γάρ καί ἀγένητος . ὁ δέ σελήνη ὕλη ἔχω ὁ κατά τόπος μεταβολεύς ἔχω καί ὁ κατά ἀλλοίωσις · ὁ γάρ δέχομαι ὁ φωτισμός ἐκ ὁ ἥλιος αὐτός οὗτος ἀλλοίωσις εἰμί · γενητός δέ ὕλη καί φθαρτός οὐ ἔχω . ὥστε ὁ δύο οὐ ἕπω ὁ γένεσις καί ὁ φθορά , ὁ τε κατά τόπος καί ὁ κατά ἀλλοίωσις , καί οὗτος οὖον πᾶς ἀλλά τις . ὁ δέ αὐξάνω καί μειόω ἕπω οὗτος . αὐτός δέ ὁ μέν κατά τόπος εἶπον ἕπω ὁ ἀλλοιόω παραλείπω . τίς μέν οὖν διαφορά ὁ ἁπλόος γίγνομαι καί μή ἁπλόος ἐν ὁ φυσικός εἴρω . δείκνυμι ὅτι καί ὁ ὕλη οὐσία εἰμί , εἶπον δέ καί ὅτι ὁ ἔχω ὕλη γενητός καί φθαρτός ἔχω καί αὔξησις καί φθίσις καί ὁ λοιπός μεταβολή , οὖον μήv ὁ ἔχω ὕλη ὁ κατά τόπος κινέω ἀνάγκη ἔχω καί γενητός καί φθαρτός , # x003E ; εἰκός εἰμί ζητέω καί τίς εἰμί ὁ ἁπλόος γίγνομαι καί τίς ὁ μή ἁπλόος καί ὅλως τίς ὁ οὗτος διαφορά , φημί ὅτι περί οὗτος εἴρω ἐν ὁ φυσικός . εἶπον γάρ καί ἐν ὁ φυσικός ἀκροάομαι , μάλιστα δέ ἐν ὁ περι γένεσις , ὅτι ὁ ἀπό ὁ χείρων εἶδος μεταβολή , οἷος ὁ ἀπό ἀήρ εἰς πῦρ , ἐπί ὁ ἀγαθός ἁπλόος μέν εἰμί γένεσις τις δέ φθορά , ὁ δέ ἀπό ὁ ἀγαθός εἶδος ἐπί ὁ χείρων ἁπλόος μέν φωρά τις δέ γένεσις . ἀπολογία δέ ποιέω περί οὗτος λέγω ὅτι ἐπεί ὁ μέν ὡς ὑπόκειμαι καί ὡς ὕλη ὁμολογέω οὐσία εἰμί . καί γάρ δείκνυμι . ἢ λέγω εἄν ὅτι ἐπεί ὁ μέν ὡς ὑπόκειμαι καί ὡς ὕλη οὐσία , ὅστις πᾶς εἰμί δύναμις , ὁμολογέω παρά πᾶς καί λέγω καί γιγνώσκω πᾶς γάρ ὁ ὑλικός αἴτιος εἶπον καί μνεία αὐτός ποιέω ὁ φυσικός , ὁ δέ εἰδικός οὐδείς φροντίζω , ἢ ἐπί ὀλίγος ) , λοιπός εἰμί εἶπον | καί περί ὁ ἐνέργεια οὐσία ὁ αἰσθητής , τίς εἰμί · ἐνέργεια οὐσία ὁ αἰσθητής λέγω ὁ ἕκαστος εἶδος . καί πρῶτος , ὡς ἔθος αὐτός , ὁ ὁ παλαιός ὅς ἔχω περί ὁ εἶδος δόξα ἐπισκέπτομαι , καί οὗτος ὁ οἰκέω τίθημι βούλημα . λέγω δή ὅτι Δημόκριτος μέν ὁ μέν ὑπόκειμαι καί ὁ ὕλη εἷς λέγω ὁ γάρ ἄτομος ὑποτίθημι ὡς ὑλικός αἴτιος ) , εἰδοποιός ποιός δέ διαφορά τρεῖς , ὁ ῥοϊσμός ὅς εἰμί σχῆμα , καί ὁ τροπή ὅς εἰμί θέσις , καί ὁ διαθιγή ὅς εἰμί τάξις . τίθημι οὖν οὗτος εὐθύς ἔλεγχος αὐτός ὡς οὖον καλῶς οἴομαι τρεῖς μόνος εἰμί ὁ εἰδοποιός διαφορά . φαίνω γάρ , φημί , ὅτι οὖον μόνος ὁ παρά αὐτός λέγω διαφορά εἰμί , ἀλλά καί ἄλλος πλείων ὅσπερ οὐ ἀνάγω ὑπό ὁ Δημόκριτος διαφορά , οἷος ὁ μέν μελίκρατον , φημί , σύνθεσις ὁ ὕδωρ καί ὁ μέλι εἰδοποιέω , καί εἰμί ὁ σύνθεσις εἰδοποιός ὁ μελίκρατον , ὅστις σύνθεσις οὔτε σχῆμα εἰμί οὔτε τάξις οὔτε θέσις . ἄλλος γάρ θέσις καί ἄλλος σύνθεσις · θέσις μέν γάρ λέγω ὅταν ἄνω ἢ κάτω κεῖμαι ἢ ἐπί εὐθύς ἢ ἄλλως πως , σύνθεσις δέ ὅταν ἕτερος τις ἅμα συγκρατέω , ἕτερος δέ ἢ ὁ εἶδος ἢ ὁ ἀριθμός . ὅτι δέ σύνθεσις εἰμί ἐν ὁ Μέλα κατά δῆλος · ἐπεί γάρ σύνθετος εἰμί , δῆλος ὡς εἰμί ἐν αὐτός σύνθεσις . ὁ μέν οὖν σύνθεσις εἰδοποιέω ὁ δέ δεσμός · ὁ γάρ φάκελος εἶδος ὁ δεσμός εἰμί · ὁ δέ εἰδοποιέω κόλλα , ὡς ὁ κοντάκιον ἢ καί ὁ βιβλίον , ὁ δέ γόμφος , ὡς ὁ κιβώτιον · ὁ δέ γόμφος ἅμα καί δεσμός καί ὅλως ἐν πλείων . ὁ δέ εἰδοποιέω θέσις ὥσπερ ὁ οὐδός καί ὁ ὑπερθύριον · οὗτος γάρ εἶδος ὁ τοιοῦτος θέσις εἰμί . εἰμί γάρ οὐδός τίθημι ἔνθα ὁ ὑπερθύριον κεῖμαι , καί ὁ ὑπερθύριον ὅπου ὁ οὐδός , γίγνομαι ὁ μέν ὑπερθύριον οὐδός καί ὁ οὐδός ὑπερθύριον , ὥστε ὁ τοιαδίͅς θέσις καί ὁ ὧδε πως κεῖμαι εἰδοποιέω . εἰμί γάρ μή οὗτος εἰμί , οὐ ἄν τίθημι ἄλλως ἢ ὡς κεῖμαι ἀποβάλλω ὁ οὐδός εἰμί · ὥστε εἶδος εἰμί ὁ οὐδός ὁ τοιαδίͅς θέσις . ὁ δέ εἰδοποιέω ὁ χρόνος , ὁ τε δεῖπνον καί ὁ ἀγαθός · οὗτος γάρ ὁ χρόνος μόνος διαφέρω . ὁ δέ εἰδοποιέω ὁ τόπος , ὡς ὁ πνεῦμα · ἀπό γάρ ὁ τόπος ἐκ ὅς πνέω , ὁ μέν λέγω ἀπαρκτίας ὁ δέ νότος , ἄλλος δέ Ζέφυρος καί ἄλλος ἀπηλιώτης . κατά γάρ ὁ ὕλη ἀδιάφορος τυγχάνω · ὕλη γάρ πᾶς ἄνεμος ὁ ξηρός ἀναθυμίασις , ὡς ἐν ὁ μετέωρος δείκνυμι . ὁ δέ εἰδοποιέω ὁ αἰσθητής ποιότης , σκληρότης μαλακότης καί ὁ ὅμοιος · καί ὁ μέν ἔνιοι οὗτος καί γάρ ὁ ὕδωρ ὑγρότης καί ψυχρότης ) , ὁ δέ καί ἐν πλείων , καί ὅλως ὑπεροχή εἰμί καί ἔλλειψις . ὁ μέν γάρ μάνωσις ὑπεροχή | τις , ὁ δέ πύκνωσις ἔλλειψις τις . ὥστε , 518 φημί , δῆλος ὅτι καί ὁ εἰμί ἤτοι ὁ εἰμί ἕκαστος καί ὁ εἶδος αὐτός τοσαυταχῶς λέγω · εἶδος γάρ οὐδός καί ὁ εἰμί οὐδός ὁ οὕτως αὖος - ὁ κεῖμαι εἰμί , καί ὁ κρύσταλλος εἰμί ὁ οὗτος πυκνόω . καί ἁπλόος πᾶς οὗτος ὁ μέν ὁρίζω ὁ ὡδί μείγνυμι , ὥσπερ ὁ μελίκρατον , ὁ δέ ὁ ὡδί δήω ὡς φάκελος καί χείρ · οὗτος γάρ ὁ εἰμί ὁ ὡδί δήω · καί ὁ λοιπάς ὁμοίως . οὗτος εἶπον λέγω ὅτι δεῖ λαβή ἐν ὁ ὁ διαφορά γένος · οὗτος γάρ ἀρχή καί αἰτία εἰμί ἕκαστος ὁ εἰμί οὗτος ὅσπερ εἰμί , οἷος ὁ μέν ἀρχή εἰμί εἰδοποιός ὁ μᾶλλον , ὥσπερ Θαλῆς λέγω ὅτι ὁ ὕδωρ μᾶλλον μανόω γίγνομαι ἀήρ καί ἔτι μᾶλλον πῦρ . οὗτος δέ , φημί , πᾶς ὁ τε μᾶλλον καί ὁ κακός καί μανός καί πυκνός καί ὁ τοιοῦτος ὑπεροχή εἰμί καί ἔλλειψις . εἰμί δέ τίς , φημί , εἰμί εἰδοποιέω σχῆμα τις , ὥσπερ ὁ μαθηματικός ( οὗτος γάρ ὁ σχῆμα εἰδοποιέω , ὕλη δέ αὐτός ὁ μαθηματικός σῶμα ) , ἢ εἰμί μή σχῆμα ἀλλά λειότης ὡς ὁ κάτοπτρον ( οὗτος γάρ ὁ λειότης εἰδοποιέω ) , ἢ εἰμί μή λειότης ἀλλά τραχύτης ὡς ὁ μυλίας λίθος , εἰμί ἐν εἰμί τις οὗτος εἰδοποιέω , οὗτος ὁ εἰδοποιέω πᾶς ὅς τε λειότης καί ὁ σχῆμα καί ὁ τραχύτης ἀνάγω εἰς ὁ εὐθύς2 καί καμπύλος · λεῖος γάρ λέγω ὁ ἐπί εὐθύς πως ἔχω ὁ μόριον κεῖμαι , τραχύς δέ ὁ μή οὕτως ἀλλά κοιλότης τις ἢ ὅλως καμπυλότητα καί ἀνωμαλία . ἄλλος δέ πάλιν ὁ εἰμί εἰμί ὁ μείγνυμι , ὡς ὁ μελίκρατον , ὁ δέ μή εἰμί ὁ μή μείγνυμι . ὥστε δῆλος ὡς εἴπερ ὁ οὐσία καί ὁ εἶδος αἴτιος εἰμί ὁ ἵημι ἕκαστος οὗτος ὅσπερ εἰμί , ἐν οὗτος ζητητέος τίς ὁ αἴτιος ὁ εἰμί ἕκαστος · οἷος εἰμί ζητέω τις τίς ὁ αἴτιος ὁ ὁ κάτοπτρον ἵημι οὗτος ὅσπερ εἰμί , ἐν ὁ εὐθύς καί καμπύλος καί ὁ λοιπός ζητέω καί εὑρίσκω εἷς ἐκ οὗτος ὅτι αἴτιος · εἷς γάρ ἐκ οὗτος αἴτιος εἰμί ὁ εἰμί ὁ κάτοπτρον οὗτος ὅσπερ εἰμί , ὁ εὐθύς · καί ἐπί ὁ ἄλλος ὡσαύτως . εἶπον δέ ὅτι εἴπερ ὁ οὐσία αἰτία ὁ εἰμί ἕκαστος ἐν οὗτος ζητητέος , λέγω ὅτι οὐσία μέν οὖν οὐδείς οὗτος , λέγω ὁ λειότης ὁ τραχύτης ὁ οὐδός , οὐ ὁ ξύλον οὗτος γάρ δῆλος ὅτι οὐσία εἰμί ) ἀλλά ὁ ὁ οὐδός εἶδος . εἰμί γάρ εἰμί οὐσία ὁ εἶδος ὁ οὐδός , οὐ ἄν μετατίθημι εὐθύς ἀποβάλλω ὁ εἰμί οὐδός , μηδείς πάσχω ἀλλά μόνος ὁ μεταπίπτω ἀπό ὅσπερ κεῖμαι . οὔτε οὖν κατά ἑαυτοῦ ὁ ὁ οὐδός εἶδος νοέω εἰμί οὐσία , οὔτε συνδυάζω μετά ὁ ξύλον . ὁμοίως δέ πᾶς τεχνητός εἶδος οὐ εἰμί οὐσία . ὅμως δέ , φημί , ἐπεί ἀναλογία ἔχω πρός ὁ οὐσία ( ὅς γάρ λόγος ἔχω ὁ ἀνθρώπειος εἶδος καί ἵππειος πρός ὁ ὑπόκειμαι αὐτός ὕλη , οὗτος ἔχω καί ὁ τοιαδίͅς θέσις , οὗτος δέ εἰμί ὁ ὁ οὐδός εἶδος , πρός ὁ ὑπόκειμαι αὐτός ξύλον καί ὁ ὁ ἀνδριάς πρός ὁ χαλκός καί ὁ ὁ κάτοπτρον πρός ὁ σίδηρος · ὁμοίως δέ καί ὁ λοιπάς πρός ὁ ὑπόκειμαι αὐτός ἔχω ) , ἐπεί ἐν ὁ αὐτός ἔχω λόγος ὥσπερ ἐπί ὁ οὐσία ὁ ὁρισμός ἀποδίδωμι οὖον ὁ συντίθημι ὁρίζω ἀλλά ὁ εἶδος , οὗτος χρή καί ἐπί οὗτος ποιέω καί ὁρίζω μή ὁ σύνθετος ἀλλά ὁ εἶδος . διό εἰμί οὐδός1 δήω ὁρίζω , ὁ εἶδος αὐτός ὁ οὐδός ὁριστέον , καί οἰκίον οἷος ὅτι σκέπασμα κωλυτικός ὄμβρος καί πνεῦμα . ἐπί ἔνιοι δέ , φημί , οὖον ὁ εἶδος ὁρίζω ἀλλά ὁ ὅς ἕνεκα , οἷος εἰμί λέγω ὅτι κιβώτιον εἰμί ἀγγεῖον χρῆμα φυλακτικός , ὁ ὅς ἕνεκα ἀποδίδωμι · ἕνεκα γάρ ὁ ὁ χρῆμα φυλάσσω ὁ κιβώτειον εἶδος ὁ τοιαδίͅς ὕλη ὁ τεχνίτης περιτίθημι . οὗτος δή τίθημι μεταξύ πάλιν λέγω ὅτι εἰμί δέ κρύσταλλος ὁρίζω εἴρω ὕδωρ πήγνυμι ἢ πυκνόω ὧδε , εἰμί δέ συμφωνία , εἶπον εἄν ὅτι συμφωνία μῖξις εἰμί τοιαδίͅς ὀξύς καί βάρος φθόγγος . ὁ αὐτός δέ τρόπος καί ἐπί ὁ ἄλλος . καί ὁ μέν ὁ λέγω διάνοια τοιοῦτος τις εἄν εἰμί . ὁ δέ λέξις ὁ ὅμως δέ ὁ ἀνάλογος ἐν ἕκαστος , καί ὡς ἐν ὁ οὐσία ὁ ὁ ὕλη κατηγορέω αὐτός ὁ ἐνέργεια , καί ἐν ὁ ἄλλος ὁρισμός μάλιστα ἔχω τις ἀσάφεια . ὅς δέ λέγω τοιοῦτος εἄν εἰμί . οὐδείς οὗτος οὐσία εἰμί οὐδέ συνδυάζω ὁ ὕλη · ὅμως ἐν ἕκαστος οὗτος ἤτοι ὁ οὐδός καί ὁ ἄλλος ὁ ἀνάλογος εἰμί , τουτέστιν ἔχω ἀναλογία πρός ὁ οὐσία , καί ὥσπερ ἐν ὁ οὐσία ὁ κατηγορέω ὁ ὕλη οὐδείς ἕτερος εἰμί ἢ αὐτός ὁ ἐνέργεια , τουτέστιν αὐτός ὁ εἶδος , ὅς δή καί ὁρίζω οὗτος γάρ δεῖ προσυπακούω ) , οὗτος καί ἐν ὁ ἄλλος ὁρισμός , ὁ μή οὐσία εἰμί ἀλλά τεχνητός , ὁ εἶδος ὁριστέον . Φανερός δή ἐκ οὗτος ὅτι ὁ ἐνέργεια ἄλλος ἄλλος ὕλη . ἐπεί γάρ ὕλη κρύσταλλος μέν ὕδωρ εἰμί ἀλλά οὖον σῖτος , σωρός δέ σῖτος ἀλλά οὐ ὕδωρ , οἰκίον δέ ξύλον καί λίθος ἀλλά οὐ ὕδωρ καί μέλι ( οὗτος γάρ ὕλη ὁ μελίκρατον ) , δῆλος ὡς ἄλλος ἐνέργεια καί εἶδος ἄλλος ὕλη ἔχω καί ἄλλος ἄλλος , καί ἔμπαλιν ἄλλος ὕλη ἄλλος τυγχάνω εἰμί ἐνέργεια καί ἄλλος ἄλλος . ὁ μέν ὕδωρ καί μέλι ἐνέργεια καί εἶδος ὁ σύνθεσις , ὁ δέ σῖτος καί κριθή μίξις καί ἄλλος ἄλλος . καί διά ὁ πᾶς εἶδος φυσικός τε καί τεχνητός ἐν ὕλη ὁ εἰμί ἔχω τις ὁρίζω ὁ ὕλη ἀποδίδωμι , ὥσπερ ὁ λέγω οἰκίον εἰμί ξύλον καί λίθος καί πλίνθος , ἢ ὀργή εἰμί ζέσις ὁ περί ὁ Καρδία αἷμα , . ὁ δή οὕτως ὁρίζω ὁ δύναμις οἰκίον καί ὁ δύναμις ὀργή ὁρίζω · ὕλη γάρ ὁ μέν οἰκίον ὁ ξύλον καί ὁ λίθος , ὁ δέ ὀργή ὁ αἷμα , ὁ δή δύναμαι ὁ μέν οἰκίον , ὁ δέ ὀργή γίγνομαι . ὁ δέ λέγω ὅτι οἰκίον εἰμί ἀγγεῖον σκεπαστικός χρῆμα καί σῶμα , ἢ ἄλλος τίς τοιοῦτος προστίθημι , ὁ εἶδος καί ὁ ἐνέργεια ὁρίζω τε καί λέγω . ὁ δέ φάσκω ὡς οἰκίον εἰμί ξύλον καί λίθος ἀγγεῖον σκεπαστικός χρῆμα καί σῶμα , ὁ ἐκ ὕλη καί εἶδος οἰκίον ὁρίζω . ὁ μέν γάρ ἐκ ὁ διαφορά λόγος εἰμί ὁ ὁ εἶδος , ὁ δέ ἐκ ὁ ξύλον καί λίθος ὁ ὕλη , ὁ δέ ἐκ ἄμφω ὁ σύνθετος οἰκίον , ὁποῖος καί Ἀρχύτας ἀποδέχομαι ὁ ἐκ ὁ διαφορά καί ὁ ὕλη · ὁρίζω γάρ ὁ νηνεμία λέγω ὅτι νηνεμία εἰμί ἠρεμία ἐν πλῆθος ἀήρ · ὕλη μέν γάρ ὁ ἀήρ , εἶδος δέ καί ἀδήν ὁ ἠρεμία . καί πάλιν γαλήνη εἰμί ὁμαλότης θάλασσα · ὁ μέν ὑπόκειμαι ὡς ὕλη ὁ θάλασσα , ὁ ὁμαλότης δέ ὁ εἶδος . οὗτος μέν οὖν ἀκριβῶς καί θεῖος ὁ περί οὗτος διορίζω συμπεραίνω , λέγω ὅτι φανερός ἐστώ ἐν ἐκ ὁ εἴρω τίς ὁ αἰσθητός οὐσία καί πῶς , ὅτι ὁ μέν εἰμί ὡς ὕλη καί δύναμις , ὁ δέ ὡς ὁ εἶδος καί ὁ ἐνέργεια , ὁ δέ τρίτος ἐκ οὗτος . Δεύς δέ μή ἀγνοέω ὅτι ἐνίοτε λανθάνω , πότερος σημαίνω ὁ ὄνομα . ὅς ζητέω σαφῶς καταλέγω , οὖον λύω δέ ὡς σαφής εἰμί ὁ λύσις . ζητέω γάρ πότερος ὁ ὄνομα ὁ συντίθημι εἰμί σημεῖον ἢ ὁ εἶδος ; οἷος ὁ γραμμή πότερος σημαίνω ὅτι δυάς ἐν μῆκος , ὅσπερ εἰμί ὁ συντίθημι ( εἶδος μέν γάρ ὁ δυάς , ὕλη δέ ὁ μῆκος , δυάς δέ λέγω ὁ γραμμή , ὅτι , ὥσπερ ἐν ὁ ἀριθμός πρῶτος διάστασις ὁ δυάς εἰμί , οὕτως ἐν ὁ μῆκος ὁ γραμμή ) , πότερος οὖν ὁ γραμμή ὁ ὅτι δυάς ἐν μῆκος σημαίνω , ἢ ὅτι δυάς ὁ εἶδος μόνος ; καί ὁ ζῷον πότερος ὁ συντίθημι δηλόω , ψυχή ἐν σῶμα ὁ ψυχή ; οὗτος γάρ οὐσία καί ἐνέργεια καί εἶδος σῶμα τις . οὗτος μέν οὖν ζητέω οὖον λύω , ὡς δῆλος εἰμί ὅτι ὁ ὄνομα ὁ εἶδος εἰμί σημαντικός , ἀλλά οὖον ὁ συντίθημι . ἐπεί γάρ ὁ ὄνομα σημεῖον εἰμί ὁ ὅς εἰμί ὁ ὁρισμός δηλωτικός , ὁ δέ ὁρισμός ὁ εἶδος εἰμί , φανερός ὅτι καί ὁ ὄνομα ὁ εἶδος εἰμί . εἶπον δέ ὅτι ὁ ζῷον πότερος ὁ Ψυχή εἰμί δηλωτικός ἢ ὁ συναμφότεροι , λέγω ὅτι εἰμί δέ ἄν καί ἐπί ἀμφότερος ὁ ζῷον , | τουτέστι λέγω ὁ ζῷον καί ἐπί ὁ Ψυχή καί ἐπί ὁ σύνθετος , ἀλλά οὐ ὡς εἷς λέγω , λέγω , ἀλλά ὡς πρός εἷς . ἐπεί γάρ ἔχω καί ὁ ψυχή ὀρεκτικός δύναμις , ἔχω δέ καί ὁ συντίθημι , πρός οὗτος ἀφοράω λέγω ἀμφότερος ζῷον . ἐπεί δέ ὁ τοιοῦτος ζήτησις , λέγω δή ὁ πότερος ὁ ζῷον ὁ συντίθημι οὐσία δηλόω ἢ ὁ Ψυχή , γιγνώσκω μηδείς πρός ὁ πρόκειμαι συντελέω , λέγω ὅτι ἀλλά οὗτος πρός μέν τίς ἄλλος διαφέρω , τουτέστι πρός μέν ὁ διαλεκτικός συνουσία ὠφελέω τις παρά ὁ γιγνώσκω εἴτε ὁ συντίθημι δηλόω εἴτε μή , πρός δέ ὁ ζήτησις ὁ οὐσία ὁ αἰσθητός οὐδείς . οὗτος δή ἀποπέμπω ὁ τοιοῦτος ζήτησις διευθετώ ὁ περί ὁ εἶδος , λέγω ὅτι ὁ τίς εἰμί εἰμί οὐ ἐπί ὁ σύνθετος λέγω , ἀλλά ὁ εἶδος ὑπάρχω καί ὁ ἐνέργεια , καί ἐπί μέν ὁ ἁπλόος ὁ ὕδωρ εἰμί καί ὕδωρ αὐτός εἰμί , καί ψυχή καί Ψυχή εἰμί , ἄνθρωπος δέ καί ἄνθρωπος οὖον αὐτός , ἀλλά ἄνθρωπος εἶπον λέγω Σωκράτης καί Πλάτων καί ὅλως ὁ συντίθημι , ἄνθρωπος δέ ὁ τίς εἰμί εἰμί καί ὁ εἶδος . ὁ δέ εἰμί μή καί ὁ ψυχή ἄνθρωπος λέγω τίθημι τοιοῦτος ἄν εἰμί · εἰμί μέν , φημί , λέγω τις ὁ ψυχή ἄνθρωπος καί κατηγορέω ὁ ἄνθρωπος κατά ὁ Ψυχή , ἐπεί ψυχή καί ὁ Ψυχή εἰμί αὐτός σημαίνω , εἰμί ἄν καί ἄνθρωπος καί ἄνθρωπος εἰμί αὐτός · εἰμί δέ μή , οὐ εἰμί . καί οὗτος , φημί , τις μέν τις δέ οὖον , τουτέστιν εἰμί λέγω τις ἄνθρωπος ὁ Ψυχή , εἰμί αὐτός ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ἄνθρωπος εἰμί · εἰμί δέ ἄνθρωπος λαμβάνω ὁ συντίθημι ἐκ Ψυχή καί σῶμα ἤτοι ὁ ἐκ εἶδος καί ὕλη , οὐ εἰμί αὐτός ἄνθρωπος καί ἄνθρωπος εἰμί , ἀλλά τις μέν , οἷος ἐπί ὁ Ψυχή , εἰμί ; τις δέ , οἷος ἐπί ὁ ἄνθρωπος ὁ σύνθετος , οὐ εἰμί . οὖον φαίνω δή ζητέω ὁ συλλαβή ἐκ ὁ στοιχεῖον εἰμί καί σύνθεσις . δείκνυμι ἐν ὁ τέλος ὁ πρό οὗτος βιβλίον ὅτι ὁ συλλαβή , ἤτοι αὐτός ὁ ὁ συλλαβή εἶδος , ἕτερος εἰμί ὁ στοιχεῖον , καί ὅτι οὔτε στοιχεῖον εἰμί ὁ εἶδος οὔτε ἐκ στοιχεῖον , πάλιν ὁ περί ἐκεῖνος διαρθρόω , λέγω ὅτι ὁ συλλαβή , αὐτός ὁ ὁ συλλαβή φημί εἷς εἶδος , οὐ εἰμί ἐκ στοιχεῖον καί ὁ σύνθεσις . οὖον γάρ ὡς ὁ μέλι καί ὁ ὕδωρ αὐτός κατά ἑαυτοῦ εἰμί καί συνέρχομαι ἀποτελέω ὁ μελίκρατον , οὗτος καί ὁ σύνθεσις αὐτός κατά ἑαυτοῦ εἰμί καί ὁ στοιχεῖον συνέρχομαι καί ἀποτελέω ὁ συλλαβή . οὔτε δή οὖν ὁ συλλαβή ἐκ σύνθεσις εἰμί καί ὁ στοιχεῖον οὔτε ὁ οἰκίον ἐκ πλίνθος καί σύνθεσις , ἀλλά ὁ εἶδος ὁ συλλαβή εἰμί ὁ ἀποτέλεσμα ὁ ἐκ ὁ αβ , καί ὁ βαίνω ἤτοι ὁ συλλαβή οὐδείς ἕτερος εἰμί ἢ ὁ τοιαδίͅς ὁ στοιχεῖον σύνθεσις · | οὖον μείς εἰμί ὁ συλλαβή ἐκ ὁ σύνθεσις καί ὁ στοιχεῖον . οὖον γάρ εἰμί , φημί , ὁ σύνθεσις οὐδέ ὁ μίξις ἐκ οὗτος ὅς εἰμί σύνθεσις ἢ μίξις . ὅς δή ἀσαφής ἑρμηνεύω καί ἐλλιπῶς · δεῖ γάρ προσυπακούω ὁ τις , ὁ δέ ἐκ οὗτος ἀντί ὁ μετά οὗτος , ἵνα εἰμί πλήρης τοιοῦτος οὐ γάρ εἰμί ὁ σύνθεσις οὐδέ ὁ μῖξις τις μετά οὗτος ὅς εἰμί σύνθεσις ἢ μεῖξις καί εἰμί ἄν ὁ λέγω τοιοῦτος . εἰμί εἰμί ὁ σύνθεσις ὕδωρ , εἰμί τυγχάνω , καί μέλι , οὖον συνέρχομαι ὁ μῖξις τις οὗτος ἢ ὁ ὕδωρ ἢ ὁ μέλι ἢ καί ἄμφω , καί ἀποτελέω ὁ μελίκρατον · εἰμί μέν γάρ εἰμί ὁ μίξις πρᾶγμα τίς ὁ δύναμαι κατά ἑαυτοῦ εἰμί , εἰκός εἰμί λέγω ὅτι μετά τις οὗτος ὁ τε ὕδωρ καί ὁ μέλι ἢ μετά ἄμφω συνέρχομαι ἀποτελέω ὁ μελίκρατον · ἐπεί δέ οὐ εἰμί , οὖον λέγω οὗτος , ἀλλά ὁ μελίκρατον εἰμί αὐτός ὁ μίξις . αὐτός δέ εἰς παράδειγμα καί σαφήνεια ὁ λέγω ὁ οὐδός1 παράγω λέγω οἷος εἰμί οὐδός θέσις , οὐ ἐκ ὁ οὐδός ὁ θέσις · τουτέστιν εἰμί εἰμί οὐδός ἤτοι εἰμί εἰμί ὁ ὁ οὐδός εἶδος ὁ θέσις καί ὁ ὡδί κεῖμαι , οὐ ἐκ ὁ οὐδός οὖν ] ὁ θέσις , ἀλλά μᾶλλον οὗτος ἐκ ἐκεῖνος · ὁ τοιαδίͅς γάρ θέσις ὁ οὐδός1 εἰδοποιέω . οὐδέ δή , φημί , ὁ ἄνθρωπος εἰμί ὁ ζῷον καί ὁ δίπους , ἀλλά ὁ ἐκ οὗτος ἀποτέλεσμα , ὅς παρά οὗτος εἰμί · οὗτος μέν γάρ ὕλη , ὁ δέ ἐκ οὗτος ὁ ἄνθρωπος . ὅσπερ , λέγω δή ὁ παρά ὁ ζῷον καί ὁ δίπους , οὔτε στοιχεῖον εἰμί οὔτε ἐκ στοιχεῖον , τίς δέ εἰμί ὁ παρά ὁ ζῷον καί ὁ δίπους ὁ οὐσία ἤτοι ὁ εἶδος , ὅς καί κύριος οὐσία λέγω ἐξαιρέω ὁ λόγος καί Χωρίζοντες ὁ ὕλη . μήποτε δέ ὁ ὅς ἐξαιρέω ὁ ὕλη λέγω περί ὁ ὁ ἰδέα λέγω εἴρω , ὅτι ὅσπερ εἶδος Χωρίζοντες ὁ ὕλη καί κατά ἑαυτοῦ εἰμί λέγω οὐσία αὐτός φημί . εἰμί δή , ὡς πολλάκις δείκνυμι , ὁ εἶδος εἰμί ὁ αἴτιος ὁ κινέω ὁ ὕλη καί ποιέω ὅσπερ εἰμί , δῆλος ὡς εἰμί τις ὅλως οὐσία λέγω , οὐδείς ἄλλος ἢ ὁ εἶδος φημί . Ἀνάγκη δή οὗτος ἢ ἀίδιος εἰμί ἢ φθαρτός . ἐπεί εἶπον ὅτι ὁ εἶδος εἰμί αἴτιος ὅς ὁ ὕλη κινέω καί ὅσπερ εἰμί γίγνομαι , καί εἰμί λέγω τις οὐσία , δηλονότι ὁ εἶδος ὁ ὁ οὐσία ὄνομα μᾶλλον εἄν συνάπτω , λέγω ὅτι ἀνάγκη οὗτος ἢ ἀίδιος εἰμί ἢ φθαρτός ἄνευ ὁ φθείρω καί γίγνομαι Χωρὶς ὁ γίγνομαι , τουτέστιν ἄνευ φθορά φθείρω καί ἄνευ γένεσις εἰμί . δείκνυμι γάρ ἐν ὁ πρό οὗτος βιβλίον ὅτι ὁ εἶδος οὐδείς ποιέω οὐδέ γεννάω , ἀλλά ποιέω ὅδε ὁ | εἶδος οἷος σφαῖρα , καί ὅλως ὁ ἐκ οὗτος ὁ τε εἶδος καί ὁ ὕλη . ἀλλά ὅτι μέν ὁ εἶδος οὖον γίγνομαι δῆλος · εἰμί δέ γε εἰμί χωριστός οὐσία καί ἰδέα , οὐδείς πω δῆλος , πλήν ὅτι ἐπί ἔνιοι οὐ ἐνδέχομαι ἰδέα εἰμί φανερός · οὖον γάρ εἰμί αὐτοοικία οὐδέ αὐτοκιβώτιον . ἴσως δέ , φημί , οὐδέ οὐσία εἰμί ὁ ὑπό τέχνη γίγνομαι εἶδος καί ὅλως ὁ μή ὑπό φύσις συνίστημι , ἀλλά μόνος ἄν τις οὐσία εἶπον καί ἀληθής ὁ φύσις καί ὁ εἶδος ὁ ἐν ὁ φθαρτός , τουτέστι ὁ φυσικός εἶδος καί ἐν ὁ κατά ἕκαστος καί φθαρτός εἰμί . εἰμί δέ οὐ εἰμί οὐσία ὁ τεχνητός εἶδος , δῆλος ὡς οὐδέ εἰμί αὐτός ἰδέα · ὁ ἰδέα γάρ ὁ οὐσία εἰμί . ὥστε ὁ ἀπορία , ὅς ὁ Ἀντισθένειοι καί ὁ οὕτως ἀπαίδευτος ἀπορέω , ἔχω τις καιρός . Δεύς προσυπακούω ὁ ἐκ ὅς εἶπον λύω , ἵνα εἰμί ὁ λέγω τοιοῦτος · ὥστε ὁ ἀπορία καιρός ἔχω , ὅς ὁ Ἀντισθένειοι ἀπορέω , λύω ἐκ ὅς εἶπον . ἐπεί γάρ δείκνυμι ὅτι ἄλλος εἰμί ὁ ὡς εἶδος μέρος καί ἄλλος ὁ ὡς ὕλη , ἐκ οὗτος λύω ὁ ὁ Ἀντισθένειος ἀπορία . εἰμί δέ αὐτός ὁ ἀπορία , ὅτι οὐ εἰμί ὁρίζω , οὐδέ εἰμί ὁρισμός τις . οὗτος δέ κατασκευάζω ὧδε . ἐπεί γάρ ὁ ὁρισμός οὐ εἰμί ὄνομα , ἀλλά ἐκ πλείων οὗτος γάρ εἶπον λόγος μακρός · ὁ γάρ ζῷον λογικός θνητός νόος καί ἐπιστήμη δεκτικός λόγος μακρός εἰμί , ἀλλά οὐ ὡς ὁ ἄνθρωπος ὄνομα ) , ἐπεί οὖν ὁ ὁρισμός οὐ εἰμί ὄνομα , οὐ εἰμί ὁρίζω . λέγω δέ ὅτι , ὅταν εἶπον ζῷον λογικός , σύνθετος τίς λέγω ἐκ ὕλη καί εἶδος , ὕλη μέν ὁ ζῷον , εἶδος δέ ὁ λογικός , καί ἔτι προστίθημι ὁ θνητός συντίθημι . εἰμί δέ οὗτος , ὁ μέν σύνθετος ἐπεξέρχομαι καί οἱονεί ἀριθμέω πόσος τις τυγχάνω , ζῷον λογικός λέγω , καί πάλιν ζῷον λογικός θνητός , ὁρισμός δέ οὖον φημί . λέγω δή ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ὁ ἀπορία οὗτος λύω ἐκ ὅς εἶπον · ἐπεί γάρ δείκνυμι ὅτι ὁ ζῷον πεζός δίπους ὁ εἶδος εἰμί μέρος , οὖον ὁ ὕλη , πῶς εἰμί δυνατός λέγω ὅτι ὁ ζώιον εἰμί ὕλη ὁ δέ λογικός εἶδος , ἢ πάλιν ὁ ζῷον λογικός ὕλη ὁ δέ θνητός εἶδος ; εἰμί μέν γάρ εἰμί ὁ ὕλη μέρος ὁ ζῷον , ὁ θνητός . ὁ λογικός , χρή οὗτος λέγω , ὅτι ὁ ζῷον καί ὁ λογικός ὕλη εἰμί , ὁ δέ θνητός εἶδος , καί λέγω ζῷον θνητός λέγω ὁ συντίθημι ὁ ἐκ ὕλη καί εἶδος · ἐπεί δέ οὐ εἰμί ὑλικός , οὖον ὁ συντίθημι λέγω , ἀλλά ὁ μέρος ὁ εἶδος · ὥστε εἰμί ὁρισμός . οὐ εἰμί οὖν , φημί , ὁρίζω , ἀλλά ὁποῖος μέν εἰμί ἄνθρωπος ἢ βοῦς ἐνδέχομαι διδάσκω , ὁρίζω δέ οὖον · οἷος ὁρίζω μέν καί εἶπον τίς εἰμί ἄργυρος οὐ οἷος τε , ὁποῖος δέ , δυνατός , οἷος ἐρωτάω ὁποῖος εἰμί ἄργυρος , εἶπον ὅτι οἷος κασσίτερος . ὥστε , φημί , λόγος μέν εἰμί εἶπον οὐσία σύνθετος ὁ ἐκ ὕλη καί εἶδος , εἶδος δέ ὅρος ἢ ὕλη ἐκ ὅς ὁ σύνθετος εἰμί οὐσία οὐ εἰμί ἀποδίδωμι . εἶπον δέ ὅτι σύνθετος | εἰμί οὐσία ἀποδίδωμι ὁρισμός , προστίθημι ὁ ἐάν τε αἰσθητός ἐάν τε νοητός . ἀλλά ὅτι μέν ὁ αἰσθητός οὐσία σύνθετος εἰμί , φανερός · ὅτι δέ εἰμί καί νοητός σύνθετος , δῆλος · ὁ γάρ μαθηματικός ἐκ ὕλη καί εἶδος εἰμί · ὁ γάρ νοητός κύκλος ἐκ ὕλη μέν ὁ διάστημα , εἶδος δέ ὁ τοιοσδί σχῆμα . οὐ ὡς ἀρέσκω δέ καί ὁ μαθηματικός οὐσία εἶπον , ἀλλά ἴσως καί οὗτος ὁ Ἀντισθένειος λέγω εἴρω αὐτός οὐσία . ὁ μέν οὖν σύνθετος φημί οὐσία , εἴτε αἰσθητός εἰμί εἴτε νοητός , εἰμί ὁρισμός ἀποδίδωμι , ἐκ ὅς δέ οὗτος , οὐ εἰμί , εἴπερ ὁ ζῷον λογικός καί ὅλως ὁ ὅρος τίς κατά τις σημαίνω , καί ὁ μέν εἰμί εἶδος ὁ δέ ὕλη . Φανερός δέ καί διότι , εἴπερ εἰμί ὁ ἀριθμός οὐσία , οὗτος εἰμί . δείκνυμι ὅτι ὁ εἶδος εἰμί ὁ κύριος οὐσία , καί εἶπον ὅτι εἴπερ ὅλως λέγω οὐσία , ὁ εἶδος εἄν λέγω , ἐπεί ὁμοιότης τις ἔχω ὁ ἀριθμός πρός τε ὁ εἶδος καί ὁ οὐσία , λέγω ὅτι ἐάν διά ὁ ὁμοιότης ἔχω ὁ ἀριθμός καί ὁ εἶδος λέγω ὁ εἶδος ἀριθμός καί ἐπί οὗτος καί ὁ οὐσία , ἔχω τις λόγος ὁ ὑπό αὐτός λέγω , καί καλῶς οὗτος λέγω · εἰμί δέ ἄλλως πως , ὅτι ὁ ἀριθμός εἰμί μόνος πλῆθος , οὖον καλῶς . καί λέγω ὁ ὁμοιότης ὁ ἀριθμός καί ὁ ὁρισμός , ὁ δέ ὁρισμός λέγω φανερός ὅτι καί ὁ ὁριστός λέγω . ὁ ὁρισμός , φημί , ἀριθμός τίς εἰμί . ὥσπερ γάρ , φημί , ὁ ἀριθμός εἰς μόνος ἀδιαίρετος διαιρέω , οὗτος καί ὁ ὁρισμός διαιρέω εἰς ἀδιαίρετος . εἰμί γάρ καί διαιρέω ὁ ζῷον εἰς ὁ λόγος ὁ ἐμψυχόω καί αἰσθητής , ἀλλά ἐν οὐ ἐπί ἤπειρος οὗτος γίγνομαι , ἀλλά καταντάω εἰς τίς μή διαιρέω εἰς λόγος . καί ὥσπερ ἀπό ὁ ἀριθμός ἄν τοὐλάχιστον ἀφαιρέω ὁ προστίθημι , οὐκέτι μένω ὁ ἀριθμός ἄν γάρ ἀπό ὁ ὀκτώ μόνος ἢ ἀφαιρέω ἢ προστίθημι , οὐκέτι ὁ ὀκτώ μένω ) , οὗτος καί ἀπό ὁ ὁρισμός ἢ ὁ τίς εἰμί εἰμί , ὅς εἰμί ὁ ὁρισμός , εἄν ἀφαιρέω τίς ὁ προστίθημι , οὐκέτι μένω ὁ αὐτός . καί ὥ,περ δεῖ εἰμί τίς ὁ ὁ ἀριθμός ἑνόω καί διά ὅς εἰμί εἷς , οὗτος καί ἐπί ὁ ὁρισμός καί ὁ τίς εἰμί εἰμί · ὅσπερ , φημί δή ὁ ὁ ἀριθμός ἑνόω καί εἷς ποιέω , τίς ποτός εἰμί , οὐ ἔχω εἶπον ὁ οὐσία αὐτός λέγω . ἢ γάρ , φημί , οὐ εἰμί εἷς ἀριθμός , ἀλλά οἷος σωρός εἰμί , ἢ εἴπερ εἰμί , λεκτέος τίς ὁ ποιέω εἷς ἐκ πολύς . ἀλλά οὔτε ὁ ὁ ἀριθμός εἷς ποιέω ἔχω λέγω τίς ποτός εἰμί , οὔτε ὁ ὁ ὁρισμός . καί οὗτος εἰκότως συμβαίνω · ὁ γάρ αὐτός λόγος . ἐκ ὅς γάρ λόγος καί αἴτιος συμβαίνω αὐτός μή ἔχω λέγω τίς εἷς ὁ ἀριθμός , ἐκ ὁ αὐτός οὗτος καί ὁ περί ὁ ὁρισμός προσγίγνομαι . ἀλλά καί ὅτι μέν ὁ οὐσία καί ὁ τίς εἰμί εἰμί εἷς εἰμί δῆλος , ἀλλά οὐ ὡς λέγω3 τις , ὅτι μόνος τίς εἰμί ἢ στιγμή ( μόνος γάρ ὁ εἶδος , δυάς δέ ὁ ὕλη ὁ Πλάτων λέγω ) · ἀλλά εἰμί εἷς ἐνέργεια καί φύσις τις ἕκαστος οὐσία , ἀλλά οὖον δύναμις . καί ὥσπερ οὐδέ ὁ ἀριθμός ἔχω ὁ μᾶλλον ( οὐδείς γάρ εἰμί [ ὁ ] ἀριθμός ἀριθμός μᾶλλον ἀριθμός ) οὐδέ ὁ κατά ὁ εἶδος οὐσία ἔχω ὁ μᾶλλον καί κακός , οὐδέ εἶδος εἶδος μᾶλλον οὐσία , ἀλλά εἴπερ εἰμί μᾶλλον οὐσία ὁ εἶδος , ὁ κατά ὁ ὕλη οὐσία εἰμί ἄν μᾶλλον οὐσία , ἀλλά οὐ ὁ κατά ὁ εἶδος . οὗτος εἶπον συμπεραίνω ὅτι περί μέν οὖν γένεσις καί φθορά ὁ λέγω οὐσία , πῶς ἐνδέχομαι , ὅτι ὁ σύνθετος γίγνομαι , ὁ δέ εἶδος οὖον γίγνομαι , καί περί ὁ εἰς ὁ ἀριθμός ἀναγωγή εἶπον γάρ προσεχῶς ὅπως χρή ὁ ὁρισμός εἰς ὁ ἀριθμός ἀνάγω ) ἵστημι μέχρι οὗτος διορίζω · τίς δέ ὁ ἀριθμός εἷς εἰμί καί ὁ ὁρισμός καί ὁ τίς εἰμί εἰμί , νῦν μέν οὖον φημί , εἴρω δέ πρός ὁ τέλος ὅδε ὁ βιβλίον , ὅταν λέγω “ περί δέ ὁ ἀπορία ὁ εἴρω περί τε ὁ ὁρισμός καί ὁ ἀριθμός ” καί ὁ ἑξῆς . περι δέ ὁ ὑλικός οὐσία δεῖ μή λανθάνω ὅτι εἰμί καί ἐκ ὁ αὐτός πᾶς πρῶτος . συμπεραίνω ὁ περί ὁ ὕλη καί ὁ εἶδος λέγω , καί εἶπον ὅτι περί γένεσις καί φθορά ὁ λέγω οὐσία πῶς ἐνδέχομαι γίγνομαι , ὅτι ὁ σύνθετος γίγνομαι , ὁ δέ εἶδος οὐδείς ποιέω , καί ὁ ἑξῆς , λέγω ὅτι δεῖ μή λανθάνω ὡς εἰμί καί ἐκ ὁ ἀναιδέω ὕλη ὡς πρῶτος πᾶς γίγνομαι , καί οὗτος εἰμί ὡς ἀρχή ὑλικός ὁ γίγνομαι , ἢ προσεχής ἐκ ὁ αὐτός ὡς πρῶτος , λέγω ὁ τέσσαρες στοιχεῖον , εἰμί δή ἐκ οὗτος ὁ γίγνομαι ὡς πρῶτος γίγνομαι , ὅμως εἰμί τις ἕκαστος οἰκεῖος καί προσεχής ὕλη . ὡς ὁ ἀνδριάς χαλκός , οὕτως φλέγμα ὡς πρῶτος καί προσεχής ὕλη ὁ γλυκύς καί λιπαρός · ὕλη γάρ φλέγμα ὁ γλυκύς καί λιπαρός , χολή δέ ὁ πικρός ὁ ἄλλος τις . οὗτος δέ , φημί , ὁ τε γλυκύς καί λιπαρός καί πικρός , ἴσως εἰμί ἐκ ὁ αὐτός ἤϊος ὁ τέσσαρες στοιχεῖον . ὁ δέ ἴσως πρόσκειμαι ἢ διά ὁ πρῶτος ὕλη ἐκ ἐκεῖνος γάρ καί ὁ τέσσαρες ) , ἢ διά ὁ μή νῦν περί αὐτός , εἴτε ἐκ ὁ στοιχεῖον εἰμί ὁ γλυκύς καί πικρός εἴτε μή . πρόκειμαι λέγω αὐτός . καίτοι δέ εἰμί καί εἰμί ἕκαστος οἰκεῖος τις ὕλη , ὅμως συμβαίνω πλείων Ὕλας εἰμί ὁ αὐτός , ὅταν εἰμί ὁ ὕλη ὕλη , οἷος εἰμί | ἐκ ὁ γλυκύς εἰμί ὁ λιπαρός , ἐκ δέ ὁ λιπαρός ὁ φλέγμα , ὁ φλέγμα εἰμί ὕλη δύο , ὁ μέν λιπαρός προσεχής , ὁ δέ γλυκύς πόρρος . εἶπον δέ ὅτι γίγνομαι ὁ φλέγμα ἐκ λιπαρός λέγω ὅτι γίγνομαι καί ἐκ χολή ὁ ἀναλύω εἰς ὁ πρῶτος ὕλη ὁ χολή . ἐπεί γάρ εἰδοποιέω εἰμί χυμός ὁ χολή ὁ φλέγμα ( ὁ γάρ φλέγμα ἄπεπτος εἰμί πάντῃ καί διά οὗτος πρῶτος ὁ φλέγμα ἐκ ὁ ὁ τροφή ἀπεψία γεννάω ) , ἐκ μέν οὖν ὁ τέσσαρες στοιχεῖον γίγνομαι ὁ γλυκύς καί λιπαρός , ἐκ δέ οὗτος ὁ φλέγμα καί ἐκ αὐτός χολή · εἰμί δή ἀναλύω συμβαίνω ὁ χολή εἰς ὁ στοιχεῖον , γίγνομαι δηλαδή ἐκ οὗτος ὁ φλέγμα , ἐκ δέ οὗτος ὁ στοιχεῖον . διαφέρω δέ ὅτι ὁ μέν ἀπό ὁ φλέγμα ὡς πρός ὁ χολή ὁδός γένεσις εἰμί ἁπλόος , φθορά δέ τις , ὁ δέ ἀπό ὁ χολή πρός ὁ φλέγμα φθορά καί ὅλως ἀνάλυσις ὡς πρός ὁ πρῶτος ὕλη . ὥστε ἄλλως μέν γίγνομαι ὁ φλέγμα ἐκ ὁ γλυκύς καί λιπαρός , ἄλλως δέ ἀπό ὁ χολή · ἐκ μέν γάρ ὁ γλυκύς καί λιπαρός ὡς ἀπό ὕλη καί στέρησις γίγνομαι ὁ φλέγμα ὡς εἶδος , ἐκ δέ ὁ χολή ὡς ἀπό εἶδος καί ἕξις ὕλη καί ὅλως στέρησις . ὁ γάρ ἐκ ὅδε ὅδε , φημί , διχῶς λέγω , ἢ ὅτι πρό ὁδός εἰμί , πρό ὁδός λέγω ὁ ἀπό ὁ χείρων εἶδος καί στερέω ἀναλογέω ὡς πρός ὁ ἀγαθός εἶδος μεταβολή , ἢ ὅταν ἀναλύω εἰς ὁ ἀρχή , τουτέστιν ἢ ὅταν ὁ ἀγαθός εἶδος ἀναλύω εἰς ὁ χείρων . καί εἰμί πρό ὁδός μέν ὁ ἐκ ὕδωρ εἰς ἀήρ μεταβολή , ἀνάλυσις δέ εἰς ἀρχή ἀήρ εἰς ὕδωρ . οὖον μόνος δέ ὁ εἷς εἶδος συμβαίνω πλείων Ὕλας , ἀλλά καί ἐκ εἷς ὕλη ἕτερος γίγνομαι εἶδος διά ὁ κινέω ἀρχή . ἐπεί γάρ ἐν ὁ ὁ χάλκεος ἔνειμι Ψυχή εἶδος πολύς , ἐκ ὁ αὐτός ὕλη οἷος ὁ χαλκός ποιέω λέβης ξέστης χύτρα , ἕτερος εἰμί ἅλως ἀλλήλων . οὖον πᾶς δέ ὁ ἕτερος εἰμί ὁ αὐτός εἰμί ὕλη , ἀλλά ἔνιοι ἕτερος εἰμί καί ὁ ὕλη ἕτερος ἐκ ἀνάγκη εἰμί · ὁ γάρ πρίων καί ὁ κλίνη ἕτερος εἰμί καί ὁ ὕλη ἐκ ἀνάγκη ἕτερος ἔχω · οὖον γάρ γίγνομαι πρίων ἐκ ξύλον εἰμί μή ὁμώνυμος , ἀλλά ἐκ σίδηρος , οὐδέ εἰμί ἐπί ὁ τεχνίτης ἐκ ἔριον ἢ ξύλον πρίων ποιέω . εἰμί δέ ἐνδέχομαι , φημί , ὁ αὐτός ἐκ ἄλλος καί ἄλλος ποιέω , δῆλος , φημί , ὅτι ὁ τέχνη ὁ αὐτός εἰμί . εἰμί γάρ ξέστης ἐνδέχομαι καί ἐκ χαλκός καί ἐκ ἄργυρος ποιέω , φανερός ὅτι ὁ αὐτός τέχνη οὗτος ποιέω · εἰμί γάρ καί ὁ ὕλη ἕτερος εἰμί καί ὁ ὁ ὕλη κινέω , ἤτοι ὁ τέχνη ἢ ὁ τεχνίτης ( οὐδείς γάρ διαφέρω ) , καί ὁ γίγνομαι ἐκ ὁ διάφορος τέχνη καί ὕλη ἕτερος εἰμί . καί ὁ κεραμεύς γάρ καί ὁ χαλκεύς ἀμφότερος χύτρα ποιέω , ὁ μέν ἐκ πηλός ὁ δέ χαλκεύς ἐκ χαλκός , ἕτερος εἰμί καί ὁ τέχνη καί ὁ ὕλη . | ἢ οὐ εἰμί πάντῃ ἕτερος ὁ τέχνη , ἀλλά ὅς μέν ὁ χαλκεύς ποιέω πυράγρα καί σκέπαρνον ὁ δέ κεραμεύς οὖον ποιέω , καί οὗτος μέν ἀμφορεύς ὁ δέ χαλκεύς οὖον , ἕτερος εἰμί , ὅς δέ ἀμφότερος ποιέω χύτρα , οὗτος εἰμί ὁ αὐτός κατά μόνος οὗτος , ὅσπερ ἀμφότερος δύναμαι ποιέω . οὗτος εἶπον διορίζω καί ὁ περί ὁ αἴτιος , ὅτι ἐπεί τετραχῶς λέγω , ὅταν τις ζητέω ὁ αἴτιος , πᾶς δεῖ λέγω ὁ ἐνδέχομαι αἴτιος , οὖον ὁ πόρρω δέ ἀλλά ὁ προσεχής · οἷος ζητέω τις τίς ἄνθρωπος αἰτία ὡς ὕλη , οὖον χρή ἀποδίδωμι ὅτι ὁ τέσσαρες στοιχεῖον , ἀλλά ὅτι ὁ καταμήνιος , ὁ δέ ὡς κινέω ὁ σπέρμα · οὖον γάρ εἰμί ὁ τέσσαρες στοιχεῖον ὁ ἄνθρωπος ἧ ἄνθρωπος στοιχεῖον , ἀλλά ὁ συντίθημι σῶμα · ὅταν δέ ζητέω τις ὁ ὡς εἶδος αἴτιος ὁ τίς εἰμί εἰμί ἀποδοτέον . τίς δέ ὡς ὁ ὅς ἕνεκα : ὁ τέλος . ἰστέον δέ ὅτι ὁ ὅς ἕνεκα καί ὁ εἶδος ἐπί ὁ φυσικός αὐτός εἰμί , ἐπί δέ ὁ τεχνητός οὖον ὁ αὐτός . οὖον γάρ ὁ αὐτός εἰμί ὁ ὁ κιβώτιον εἶδος καί ὁ ὅς ἕνεκα ὁ κιβώτιον γίγνομαι , ἀλλά εἶδος μέν εἰμί ὁ τοονδ́ς σχῆμα , ὅς δέ ἕνεκα ὁ φυλάσσω ὁ ἐν αὐτός χρῆμα . περι μέν οὖν ὁ φυσικός οὐσία καί γεννητής ἀνάγκη οὗτος μέτειμι , εἰμί τις μέτειμι ὀρθῶς . εἶπον ὅτι ἐπεί ὁ αἴτιος τέσσαρες , ὁ τέσσαρες ἐρωτάω δεῖ ἀποδίδωμι , λέγω ὅτι περί μέν ὁ φυσικός οὐσία καί γεννητής , οὐ δέ καί ὁ ἀγέννητος , ἀνάγκη οὗτος μέτειμι καί ἀποδίδωμι ὁ προσεχής αἴτιος , εἰμί τις μέτειμι ὀρθῶς . ἀλλά εἴπερ ὁ αἴτιος ἀποδοτέον ἐγώ εἰμί , δεῖ μή ἀγνοέω αὐτός · ὅς γάρ τις ἀγνοέω , πῶς ἄν καί πωλέω ; περί δέ ὁ φυσικός μέν ἀίδιος δέ οὐσία λέγω δέ ὁ σύμπας ὁ ὀκτώ σφαῖρα ἑνάς ) ἄλλος λόγος · ἴσως γάρ οὐ ἔχω ὕλη · εἰμί γάρ μή ἔχω , οὐδέ ἄν ἐπί . αὐτός ὁ ὑλικός ἀποδίδωμι . ὁ δέ ἔνιοι πρόσκειμαι , ὅτι ἄν ὁ κυκλοφορητικός σῶμα οὖον συγχωρέω τις μή ἔχω ὕλη , ἀλλά ὁ γε ἔκλειψις φυσικός τίς εἰμί τίς ἄν εἴρω ὁ ὕλη ; εἶπον δέ ὅτι ἴσως οὐ ἔχω ὕλη , λέγω ὅτι ἢ εἰμί καί ἔχω , ἀλλά οὖν οὖον γενητός καί φθαρτός ἀλλά μόνος κατά τόπος κινητής . οὐδέ δή ὁ φύσις μέν , μή οὐσία δέ ἀλλά πάθος εἰμί ὕλη , ἀλλά ὑπόκειμαι μέν αὐτός εἰμί , ὕλη δέ οὐ εἰμί . οὖον γάρ πᾶς ὁ ὑπόκειμαι τις ὕλη εἰμί ὁ ὅς ὑπόκειμαι · ὁ γάρ ἔκλειψις τίς εἄν εἰμί ὑλικός αἴτιος ; δῆλος ὡς οὐδείς . ἀλλά εἰμί μέν ὁ σελήνη ὑπόκειμαι ὁ ἔκλειψις , ὕλη δέ αὐτός οὐ εἰμί . εἰμί γάρ εἰμί ὁ σελήνη ὕλη ὁ ἔκλειψις , εἶδος δέ ὁ ἔκλειψις , μή εἰμί ὁ ἔκλειψις οὐδέ σελήνη ὅς εἰμί · ὁ γάρ εἶδος μή εἰμί οὐδέ ὁ κατά αὐτός πρᾶγμα | εἰμί . ἀλλά μήv ἔκλειψις μή εἰμί σελήνη εἰμί , ὥστε δηλονότι οὔτε ἔκλειψις εἰμί εἶδος ὁ σελήνη , οὔτε οὗτος ὕλη ὁ ἔκλειψις · ἀλλά ὑλικός μέν αἴτιος ὁ ἔκλειψις οὐ εἰμί , οὐδέ δή ὁ ὅς ἕνεκα , καί διά οὗτος οὖον πειρατέον ἀποδίδωμι , ποιητικός δέ εἰμί ὁ γῆ ὁ φθείρω ὁ φάος . ὁ δέ ὡς εἶδος αἴτιος ὁ ἔκλειψις εἰμί μέν ὁ λόγος , ἀλλά ἄδηλος , ἄν μή μετά ὁ αἴτιος εἰμί · οἷος εἰμί λέγω τις ὅτι ἔκλειψις εἰμί στέρησις φάος , ἄδηλος εἰμί εἰμί οὗτος εἰμί ὁ λόγος καί ὁ εἶδος ὁ ἔκλειψις · καί γάρ καί ὁ σκότος στέρησις φάος εἰμί , ἀλλά οὐ εἰμί ἔκλειψις . εἰμί δέ λέγω ὅτι στέρησις εἰμί ὁ ἔκλειψις φάος ὑπό γῆ ἐν μέσος γίγνομαι , οὗτος εἰμί ὁ λόγος ὁ ἔκλειψις σύν ὁ αἴτιος . ὕπνος δέ πάλιν ἄδηλος εἰμί τίς ὁ πρῶτος πάσχω , ὥστε ἀποδίδωμι λόγος αὐτός , ἀλλά εἴρω τις ὡς ὁ ζώιον εἰμί πρῶτος ὁ πάσχω . ἀλλά εἶπον καί οὗτος ὁ ζῷον κατά τίς καί τίς πάσχω ὑπνώττω , ἢ τίς ὁ ἐν αὐτός ὁ πρῶτος πάσχω ὑπνόω ; πρότερος γάρ ἄλλος τίς πάσχω ὁ ζῷον ὑπνώττω . πότερος οὖν οὗτος καρδία εἰμί , ὡς αὐτός οὗτος φημί , ὁ ἐγκέφαλος , ὡς ὁ Πλάτων ; οὗτος μέν γάρ ἀρχή ὁ ζῷον ὁ Καρδία λέγω φημί ὅτι ὥσπερ ἐπί ὁ κόσμος ὁ ἀνάγω ἀτμίς καί ψύχω εἰς ὕδωρ συνίστημι καί πάλιν κατέρχομαι , οὗτος καί ἐπί ὁ ζῷον ὁ ἐκ ὁ πέσσω ἀνέρχομαι εἰς ὁ ἐγκέφαλος ἀτμίς , ἐπεί φύσις τυγχάνω εἰμί Ψυχρὸς ὁ ἐγκέφαλος , ψύχω ὑπό ἐκεῖνος κατέρχομαι καί ἐπιπίπτω ὁ Καρδία , καί σβέννυμι ὁ ἐν αὐτός οὖον παντελῶς δέ θερμός ὑπνώσσω ὁ ζῷον , μέχρι ἄν διαλύω πάλιν ἀνάγω , καί οὕτως δή ἀνίστημι ὁ ζῷον . ἄδηλος οὖν , φημί , εἰμί ἐπί ὁ ὕπνος τίς ὁ πρῶτος πάσχω καί ὑπό τίς , καί τίς ὁ πάθος ὁ ἐκεῖνος , τουτέστι τίς εἰμί ὁ ὁ πάσχω πάθος καί μή ὁ ὅλος ζῷον ; ὅτι ἀκινησία τοιαδίͅς , δύναμις λέγω ὡς εἰμί τις ὁρισμός ἀποδίδωμι ὁ ὕπνος βούλομαι , μή λέγω ὅτι ὕπνος εἰμί ἀκινησία ὁ ὁ ζῷον αἴσθησις · οὗτος γάρ κατά ὁ ὅλος ὁ ὅλος ζῷον ἠρεμία εἴρω καί ὅλος ὁ ζῷον ἐφαρμόζω ἀλλά οὖον ὁ ὕπνος · δεῖ δέ ὁ ὁ ὕπνος ὁρισμός μόνος ὁ ὕπνος ἐφαρμόζω . μήποτε δέ ὁ ἀκινησία τοιαδίͅς ἐπί ὁ ὕπνος εἴρω , ἵνα εἰμί λέγω ὅτι δεῖ ὁ ὁ ὕπνος πάθος ἀποδίδωμι , ὅτι ὕπνος εἰμί ἀκινησία τοιαδίͅς . καί οὗτος ὁ τίς πάσχω ὁ πρῶτος ; τουτέστι καί οὗτος ὁ ἀκινησία δηλόω καί ἐν ὁ τίς πάσχω ὁ πρῶτος ὁ ὕπνος γίγνομαι , ἤτοι δηλόω καί τίς πρῶτος πάσχω ὁ ὕπνος γίγνομαι , πότερος ὁ καρδία ἢ ἄλλος τίς . | οὗτος εἶπον πάλιν διορίζω σαφής τίνω εἰμί ὕλη καί τίνω οὐ εἰμί , λέγω ἐπεί δέ ἔνιοι ἄνευ γένεσις καί φθορά εἰμί καί οὐ εἰμί , ὡς ὁ στιγμή καί ὁ ἁφή καί ὅλως ὁ εἶδος · ὁ γάρ εἶδος ἄχρονος καί ἐν ἄτομος νῦν γίγνομαι , ὡς δείκνυμι ἐν ὁ H ὁ φυσικός ἀκρόασις . καί κατασκευάζω αὐτός οὗτος ὁ μή γίγνομαι ὁ εἶδος λέγω οὖον γάρ ὁ λευκός γίγνομαι ἀλλά ὁ λευκός ξύλον , τουτέστι ὁ ξύλον λευκαίνω , ὁ δέ λευκός ἐν ἄτομος νῦν ἐπιγίγνομαι . ἐπεί τοίνυν ἔνιοι ἄνευ γένεσις εἰμί τε καί αὖος πάλιν οὐ εἰμί , πᾶς δέ ὁ γίγνομαι ἐκ τις γίγνομαι καί τίς γίγνομαι , λευκός φημί ἢ ἄνθρωπος , οὖον πᾶς ἄν τἀναντία γίγνομαι ἐκ ἀλλήλων · ἀλλά ἑτέρως ὁ λευκός ἄνθρωπος ἐκ ὁ μέλας γίγνομαι ἄνθρωπος καί ἑτέρως ὁ λευκός ἐκ μέλας · ὁ μέν γάρ λευκός ἄνθρωπος ὡς ἐκ ὕλη ὁ μέλας γίγνομαι ἄνθρωπος , ὁ δέ λευκός ἐκ ὁ μέλας ὡς ὅδε μετά ὅδε , ὥσπερ δεῖπνον μετά ὁ ἀγαθός . οὐδέ εἰμί πᾶς ὕλη , ἀλλά ὅσος γένεσις εἰμί καί μεταβολή εἰς ἀλλήλων οὗτος εἰμί ὕλη , ὅσος δέ ἄνευ ὁ μεταβάλλω εἰμί καί οὐ εἰμί , ὡς ἁφή , οὗτος οὐ εἰμί ὕλη . ἔχω δέ ἀπορία πῶς πρός ὁ ἐναντίος ὁ ὕλη ἕκαστος ἔχω . ἐπεί ὁ ὑγίεια καί ὁ νόσος ἐναντίος , εἰμί δέ ὁ σῶμα δύναμις ὑγιεινός , ἆρα , φημί , καί δύναμις νοσώδης εἰμί , καί ὁ ὕδωρ δύναμις οἶνος καί ὄξος · καί ἐρωτάω ἐπικρίνω λέγω ἢ ὁ μέν κατά ἕξις καί κατά ὁ εἶδος ὕλη , τουτέστι ὁ μέν ὑγίεια εἰμί ὁ σῶμα ὕλη ὡς ἕξις καί εἶδος , ὁ δέ νόσος ὡς στέρησις καί φθορά ὁ παρά φύσις · ὁμοίως καί ὁ ὕδωρ ὁ μέν οἶνος ὡς εἶδος εἰμί ὕλη ὁ δέ ὄξος ὡς στέρησις . ἀπορία δέ τίς εἰμί καί διά τίς ὁ οἶνος οὐ ὕλη ὁ ὄξος . καί ἄλλος τις ἀπορία ἐκτίθημι λέγω , διά τίς οὐ ὁ οἶνος ὕλη εἰμί ὁ ὄξος καί εἰμί δύναμις ὄξος ὁ οἶνος γίγνομαι γάρ ἐκ οἶνος ὄξος ) , καί ὁ ζῶ δέ διά τίς οὐ εἰμί δύναμις νεκρός , καί εἰμί ὕλη ὁ ζῶ ὁ νεκρός ; καί λύω λέγω ἢ οὖον , ἀλλά κατά συμβαίνω ὁ φθορά . καί εἰμί ἄν λέγω ὅτι οὔτε ὁ οἶνος ὕλη εἰμί ὁ ὄξος οὔτε ὁ ζῶ ὁ νεκρός , ἀλλά κατά συμβαίνω ὁ φθορά λέγω φθορά ὁ χείρων εἶδος , ὁ ὁ πρός αὐτός ὁδός ὕλη ἔχω ὁ ἀγαθός ὁ εἶδος ) · ὁ γάρ ὁ ζῷον ὕλη κατά φθορά καί στέρησις εἰμί ὕλη καί δύναμις ὁ νεκρός , ἀλλά οὐ ὁ ζῷον . ὁ λέγω γάρ ὕλη ὁ ζῷον ὁ νεκρός αἰτία εἰμί ὁ ἐν αὐτός ὕλη . ἐπεί γάρ ὁ ὁ ζῷον ὕλη δύναμαι καί νεκρός γίγνομαι ὅλος , διά οὗτος λέγω ὁ ζῷον κατά συμβαίνω ὕλη ὁ νεκρός . ὡσαύτως δέ καί ἐπί ὁ οἶνος · διότι γάρ ὁ ὕδωρ , ὅσπερ εἰμί ὕλη ὁ οἶνος , δύναμαι καί ὁ ὄξος εἰμί ὕλη , λέγω κατά συμβαίνω ὁ οἶνος ὕλη ὁ ὄξος . ὥσπερ γάρ ἐκ ἡμέρα νύξ γίγνομαι καί οὖον δήπου εἰμί ὁ ἡμέρα ὕλη ὁ νύξ , οὗτος καί ἐκ ζῷον νεκρός καί ἐκ οἶνος ὄξος . εἰμί δέ , φημί , ἐκ νεκρός δεῖ ζῷον γίγνομαι , εἰς ὁ τέσσαρες στοιχεῖον πρότερος ἀναλύω ὁ νεκρός καί οὕτως ἐκ αὐτός γίγνομαι ζῷον , καί ὁ ὄξος εἰς ὁ ὁ οἶνος ὕλη , ὁ ὕδωρ , καί οὕτως οἶνος . περι δέ ὁ ἀπορία ὁ εἴρη μένω περί τε ὁ ὁρισμός καί περί ὁ ἀριθμός , τίς ὁ αἴτιος ὁ εἷς εἰμί ; καί ἐν ὁ πρό οὗτος βιβλίον ζητέω περί οὗτος καί ὁ λύσις μή ἐπιφέρω , καί ἐν οὗτος πάλιν οὗτος μιμνήσκω καί ὁμοίως ὁ λύσις ὑπερτίθημι , νῦν λύω ὁ δίς ζητέω ζήτησις καί ὁ λύσις μή τυγχάνω . εἰμί δέ ὁ ἀπορία ὅτι ἐπεί ἐκ πλείων ὁ ὁρισμός τυγχάνω , τίς ποτός εἰμί ὁ οὗτος ἑνόω καί ποιέω εἷς ; τίς γάρ εἰμί ὁ ὁ ζῷον καί πεζός καί δίπους εἷς ποιέω , εἰκότως ἄν τις ζητέω . πᾶς γάρ , φημί , ὅσος πλείων μέρος ἔχω καί μή εἰμί ὁ πᾶς οἷος σωρός , ἀλλά συνεχής τε καί ἕτερος ὁ ὅλος παρά ὁ μόριον ὁ γάρ ὅλος ἕτερος εἰμί ἕκαστος ὁ ἐν αὐτός μέρος ἢ μόριον ) , εἰμί τίς αἴτιος ὁ εἷς εἰμί · οὗτος γάρ ἐλλείπω ὁ λέγω . ὥσπερ γάρ ἐν ὁ σῶμα ὁ μέν εἰμί ἁφή ὁ εἷς εἰμί αἰτία , ὁ δέ γλισχρότης ὁ γλισχρότης γάρ εἰμί αἰτία ὁ εἷς εἰμί ὁ ἰξός καί μή διαπίπτω μηδέ διαχέω ὡς γῆ καί ὁ ὕδωρ ) , οὗτος καί ὁ ὁρισμός ἐπεί εἷς εἰμί οὖον σύνδεσμος , ὥσπερ ὁ Ἰλιάς , ἀλλά διά ὁ εἷς τις εἰμί εἷς εἰμί , τίς δή ποτός εἰμί ὁ ποιέω εἷς ὁ ὁρισμός καί ὁ ὅς εἰμί ὁ ὁρισμός , καί οὐ εἰμί πολύς ὁ ζῷον πεζός δίπους ; ἄλλως τε καί εἰμί εἰμί , ὥσπερ φημί ὁ ὁ ἰδέα λέγω , αὐτοζῷον καί αὐτοδίπουν , τίς ὁ ἑνόω αὐτός καί ποιέω εἷς ; αὐτός δέ εἶπον ὅτι ἄλλως τε καί εἰμί εἰμί αὐτός τίς ζῷον καί αὐτοδίπουν ἐπάγω διά τίς ἄρα οὐ ἐκεῖνος αὐτοάνθρωπος εἰμί καί ὁ ἑξῆς . καί εἰμί ἄν ὁ λέγω κατά συγχώρησις ἐρωτάω , ὡς εἰμί λέγω ἀλλά εἴπερ οὐ ἔχω εἶπον ὅς εἰμί ὁ αὐτοζῷον καί αὐτοδίπουν , διά τίς οὐ εἰμί αὐτός αὐτοάνθρωπος καί οὕτως εἰμί ὁ τῇδε ἄνθρωπος κατά μέθεξις οὐ ἄνθρωπος οὐδείς ; τουτέστι καί εἰμί κατά μέθεξις οὐ ἀπό ὁ αὐτοάνθρωπος · χωρίζω γάρ ἀλλήλων ὁ τε αὐτοζῷον καί ὁ αὐτοδίπουν . εἰμί γάρ ἑνόω τυγχάνω ὁ τε αὐτοζῷον καί ὁ αὐτοδίπουν , εἰμί ἄν αὐτός ἀποτέλεσμα ὁ αὐτοάνθρωπος , καί οὗτος συμβαίνω εἰμί ὁ ὅδε ἄνθρωπος κατά μέθεξις ὁ αὐτοάνθρωπος . ἐπεί δέ χωρίζω , ὑπόκειμαι δέ συνίστημι καί οὗτος ὁ αὐτοάνθρωπος , εἰμί ὁ ἄνθρωπος οὖον κατά μέθεξις ἄνθρωπος οὐδείς , ἀλλά δύο , ζῷον καί δίπους , καί εἰμί ὁ ἄνθρωπος οὐ εἷς ἀλλά πλείων , ζῷον καί δίπους . τίς οὖν εἰμί ὁ ἑνόω αὐτός ; οὗτος δή ὁ λόγος οἴομαι συγχωρέω , ἐρωτάω λέγω φανερός εἰμί ὅτι οὐ ἐνδέχομαι λύω ὁ ἀπορία , ἐκ ὅς εἴωθα ὁρίζω καί μέτειμι ὁ περί ὁ ὁρισμός , μετέχω τις καί ἄλλος τις λέγω . εἰμί δέ εἰμί , ὅσπερ λέγω , πᾶς ἐκ ὕλη καί εἶδος , καί ὁ μέν εἰμί δύναμις καί ὕλη , ὁ δέ ἐνέργεια καί εἶδος , δοκέω ἄν οὐδείς ἀπορία ἔχω ὁ ζητέω . τίς γάρ ἄν ἀπορέω ὅτι διά τίς ὁ χαλκός καί ὁ ἐν αὐτός ὁ σφαῖρα εἶδος εἷς εἰμί ; εἰμί μέν γάρ τυγχάνω εἰμί ὁ εἶδος αὐτός κατά ἑαυτοῦ χωρίς , καθάπερ ὁ ὁ ἰδέα πρεσβεύω τυγχάνω λέγω , καί ὁ ὕλη ὡσαύτως , τότε ἄν εἰμί ὡς ἀληθής ἄπορος τίς ὁ ἑνόω ὁ χωρίζω καί κατά ἑαυτοῦ εἰμί · ἐπεί δέ οὐ εἰμί κατά ἑαυτοῦ ἐν ὑπόστασις εἰμί , ἀλλά ὁ ὕλη οἷος ὁ χαλκός ὡδί ὑπό ὁ τεχνίτης κινέω ἄχρονος ἐπιγίγνομαι , τίς οὗτος ἀπορία ἔχω , ὅτι τίς ὁ ἑνόω αὐτός καί ποιέω εἷς ; ὁ γάρ ἀπορία , φημί , οὗτος εἰμί ὁ αὐτός ἄν εἰμί ὅρος εἰμί ἱμάτιον ὁ στρογγύλος χαλκός καί εἰμί ἄν λέγω ὅτι εἰμί τις ὁ χάλκεος σφαῖρα τίθημι ὄνομα ἱμάτιον , εἶτα ὁρίζω λέγω ὅτι ἱμάτιον εἰμί στρογγύλος χαλκός · δύναμαι γάρ ἵημι ὁ ἱμάτιον ὄνομα δηλωτικός ὁ στρογγύλος χαλκός , ὥσπερ καί ὁ ἄνθρωπος ὄνομα ὁ ζῷον πεζός δίπους ) , ὁ οὖν ἀπορία ὁ ζητέω , ὅτι τίς εἰμί ὁ ποιέω ὁ ζῷον πεζός δίπους εἷς , ὁ αὐτός εἰμί ὁ λέγω ὅτι τίς εἰμί ὁ ποιέω εἷς ὁ στρογγύλος χαλκός , καί οὖον φαίνω ἔχω δυσχερής τίς , ἐπεί ὁ μέν εἰμί ὕλη , ὁ ζῷον πεζός , ὁ δέ εἶδος , ὁ δίπους , καί ὁ μέν χαλκός ὕλη , εἶδος δέ ὁ στρογγύλος . οὐδείς οὖν ἕτερος εἰμί αἴτιος παρά ὁ ποιέω ἤτοι ὁ ποιητικός αἴτιος ἐν ὅσος εἰμί γένεσις . ὁ δή εἷς ] ποιέω ὁ δύναμις εἰμί ὕλη ὅδε τίς ἐνέργεια γίγνομαι ὅς εἰμί δύναμις , οἷος ὁ χαλκός δύναμις εἰμί σφαῖρα ἐνέργεια γίγνομαι σφαῖρα , ὁ τεχνίτης εἰμί καί οὐδείς ἕτερος . ἀλλά καί ὁ δύναμις εἰμί ὕλη ζῷον οὐδείς οἶδα ἕτερος αὐτός ποιέω ἐνέργεια ζῷον ἢ ὁ φύσις τοιωσδὶ πλάσσω αὐτός καί ἀλλοιόω . εἰμί δέ εἰμί ὁ εἶδος κατά ἑαυτοῦ , πῶς εἄν οὗτος μετά ὁ ὕλη ἑνόω , ἀδιανόητος παντελῶς . εἶπον δέ ὅτι οὐδείς γάρ εἰμί ἕτερος ὁ ὁ δύναμις σφαῖρα ἐνέργεια εἰμί σφαῖρα , ἐπάγω ἀλλά οὗτος εἰμί ὁ τίς εἰμί εἰμί ἑκάτερος , ἑκάτερος λέγω ὁ ἄνθρωπος καί ὁ σφαῖρα · προσεχῶς γάρ περί οὗτος λέγω . εἰμί δέ ὅς λέγω ἀλ ἑκάτερος ὁ τίς εἰμί εἰμί οὗτος εἰμί , τουτέστι ὁ μέν ἄνθρωπος ὁ τίς εἰμί εἰμί ὁ ζῷον πεζός δίπους εἰμί , ὁ δέ σφαῖρα ὁ σχῆμα | τοιονδί.᾿ ἢ οὖν οὗτος λέγω διά ὁ ἀλλά οὗτος εἰμί ὁ τίς εἰμί εἰμί ἑκάτερος , ἢ λέγω ἄν ὅτι ἑκάτερος ὁ ἐνέργεια ὁ τίς εἰμί εἰμί εἰμί · ὁ ἐνέργεια γάρ ὁ ὕλη , ὅσπερ εἰμί δύναμις σφαῖρα , ὁ τίς εἰμί εἰμί σφαῖρα εἰμί , καί ὁ ὁ δύναμις ὁμοίως ὕλη ζῷον ἐνέργεια ὁ τίς εἰμί εἰμί ζῷον εἰμί . ἀλλά εἰμί καί ὁ ἐνέργεια ὁ ὅλος ὁ τίς εἰμί εἰμί εἰμί , οὖον χρή λανθάνω ὅτι ὁ ὕλη ὁ μέν εἰμί νοητός ὁ δέ αἰσθητός · ἐπεί γάρ καί ὁ γένος ὕλη ἀναλογέω , ὁ μέν ζώιον εἰμί νοητός ὕλη καί ὕλη ὁ εἶδος , ὁ δέ σάρξ καί ὁ ὀστέον αἰσθητός · καί πάλιν ὁ μέν σχῆμα νοητός , ὁ δέ χαλκός αἰσθητός . ἀλλά ὁ μέν σχῆμα ὁ λόγος καί ὁ εἶδος , ὁ δέ χαλκός καί ὁ ὀστέον καί ὁ νεῦρον ὁ μέν ὁ σύνθετος ἐκ χαλκός καί ὁ τοιοσδί σχῆμα , ὁ δέ πάλιν καί αὐτός ὁ σύνθετος ἄνθρωπος . ὅσα δέ μή ἔχω ὕλη μήτε νοητός μήτε αἰσθητής . μιμνήσκω πάλιν ὁ ὕλη , καί οὗτος οὖον πάρεργον ἀλλά ἵνα ὁ περί ὁ δέκα γενικός γένος διορίζω , καί εἶπον ὅτι εἰμί δέ τις ὅλος ὁ μέν νοητός ὁ δέ αἰσθητός , λέγω ὅτι ὅσος δέ μή ἔχω ὕλη μήτε νοητός μήτε αἰσθητής , εὐθύς ἕκαστος εἰμί ὅσπερ εἷς τίς καί ἁπλόος εἷς καί κύριος εἷς ὥσπερ καί εἰμί . ὁ μέν γάρ ἄλλος ὁ ἐκ ὕλη καί εἶδος διά ὁ ἑαυτοῦ συνέχεια λέγω εἷς , ὁ δέ μή ἔχω ὕλη μήτε αἰσθητός μήτε νοητός εὐθύς ἀπλόος εἷς εἰμί . εἰμί μέν γάρ ἔχω ὕλη , εἰμί εἄν εἷς ὡς ὁ ἐκ ὕλη καί εἶδος διά ὁ συνέχεια · ἐπεί δέ οὐ ἐν ὕλη τυγχάνω εἰμί ἀλλά ἀμοιρέω καί γυμνόω αὐτός , εἰμί ἁπλόος καί κύριος εἷς . τίς δέ εἰμί ὁ μήτε αἰσθητός μήτε νοητός ἔχω ὕλη λέγω , ὁ ὁ ἐσθίω λέγω ὁ ὅδε ὁ οὐσία ) , ὁ ποιός , ὁ ποσός . ἀλλά ὅτι μέν αὐτός οὐ εἰμί νοητός ὅλος , δῆλος · ἐπεί γάρ νοητός ὕλη ὁ γένος φημί , οὗτος δέ οὐδείς εἰμί γένος γενικός γάρ εἰμί γένος καί οὐ εἰμί τις ὑπεραναβαίνω οὗτος φύσις ) , δῆλος ὅτι οὐ εἰμί αὐτός ὕλη νοητός . ἀλλά μήv οὐδέ αἰσθητός · ὁ γάρ αἰσθητός ὕλη συντίθημι εἰμί ὕλη καί αἰσθητής , ἀλλά οὐ ὁ ἁπλόος καί νοητός , οὗτος δέ ὁ ὅδε καί ὁ ποσός καί ὁ λοιπάς καί ἁπλόος εἰμί καί νοητός . καίτοι δέ τοιοῦτος εἰμί οὐ εἰμί χωριστός οἷος αὐτοουσία ἢ αὐτοποιός ἢ αὐτοποσόν , ἀλλά ἐν ὁ αἰσθητός καί κατά ἕκαστος . καί μή τις λέγω ὅτι ἐπεί ἐν ὁ κατά ἕκαστος εἰμί , ἔχω ὕλη αὐτός · ὁ μέν γάρ οὐσία ὅδε ἔχω ὕλη καί ὑπόκειμαι ὅδε , ὁ δέ ἀπλόος οὐσία οὐδαμῶς · εὑρίσκω γάρ καί ἐν ὁ ἀσώματος καί ὅλως ἄυλος . ἀλλά ὅσπερ μέν εἴρω διά οὗτος βούλομαι , οἴομαι , οὗτος εἰμί . ὁ δέ λέξις ὑπερβατός ἀναγνωστέον ὧδε · ὅσος δέ μή ἔχω ὕλη μήτε νοητός μήτε αἰσθητής , εὐθύς ὅσπερ ἐν τίς εἰμί ἕκαστος εἰμί , ὥσπερ καί ὅσπερ εἰμί , ὁ τοοε , ὁ ποιός , ὁ πόσος · εἶτα ὁ οὐ ως εν γένος ὁ εἰμί καί ὁ εἷς , εἶτα οὕτως , διό οὐ εἰμί ἐν ὁ ὁρισμός οὔτε ὁ εἰμί οὔτε ὁ εἷς καί ὁ ἑξῆς ἠώς ὁ εὐθύς γάρ ἕκαστος εἰμί εἰμί τίς καί εν τίς , καί οὕτως ὁ οὐδέ ὡς χωριστής εἰμί παρά ὁ κατά ἕκαστος . λέγω δέ ὅτι εἰμί καί ὅσπερ εἰμί τίς καί ὅσπερ εἷς τίς εἰμί ὁ ὅδε , ὁ | ποσός , ὁ ποιός , ἀλλά οὖν οὐ εἰμί γένος αὐτός οὔτε ὁ εἰμί οὔτε ὁ εἷς · γενικός γάρ εἰμί γένος , κατηγορέω δέ αὐτός , ὡς πολλάκις εἴρω . ὁ εἰμί καί ὁ εἷς ὡς ὁ ἀπό εἷς καί πρός εἷς . καί διά ὁ μηδέ εἰμί αὐτός γένος ὁ ὅς καί ὁ ἐν , οὐδέ λαμβάνω ἐν ὁ ὁρισμός αὐτός , ὁρισμός λέγω ὁ ὑπογραφή · ὁ γάρ ὁρισμός ἐκ γένος καί διαφορά εἰμί , οὗτος δέ οὐ εἰμί γένος . εἰμί δή οὗτος , οὐδέ ὁρισμός αὐτός εἰμί , καί εἰμί ὁ ὅδε καί ὁ ποσός καί ὁ λοιπός εὐθύς ὁ τίς εἰμί εἰμί ὁ ὅς τίς εἰμί καί εἰμί τίς · καί διά οὗτος , λέγω δή διά ὁ εἰμί αὐτός ὁ τίς εἰμί εἰμί ὁ ὅσπερ εἷς τίς καί ὅσπερ εἰμί τίς . οὐδέ εἰμί ἕτερος τίς αἴτιος οὐδείς οὗτος ὁ εἷς ἵημι καί εἰμί · εἰμί μέν γάρ εἰμί γένος ὁ ὁ εἰμί ἢ ὁ εἷς ὁ ὅδε καί ὁ ποσός , ὥσπερ ἄνθρωπος ὁ ζῷον , εἰμί ἄν οὕτως αἴτιος τίς ὁ εἷς εἰμί αὐτός καί εἰμί . ἐπεί δέ εὐθύς ὅσπερ εἰμί τίς εἰμί καί ὅσπερ εἷς , οὐ εἰμί οὐδείς οὐδέπω αἴτιος ὁ εἷς εἰμί αὐτός ἢ εἰμί . ἀλλά εἰμί καί τοιοῦτος εἰμί ὅς τε οὐσία καί ὁ ποιός καί ὁ ποσός , ὅμως οὐ εἰμί χωριστός ὁ κατά ἕκαστος ἀλλά ἐν αὐτός . οὗτος δέ εἶπον πάλιν ἐπανατρέχω ἐπί ὁ πρότερος , λέγω διά οὗτος δέ ὁ ἀπορία , ὁ ζητέω τίς ποιός εἰμί αἴτιος ὁ εἷς εἰμί ὁ ζῷον πεζός δίπους , ὁ μέν μέθεξις φημί , ὥσπερ ὁ Πλάτων μετέχω ὁ ἰδέα εἰμί ὁ ὅδε , τίς δέ ὁ αἴτιος ὁ μέθεξις εἰμί , καί ὅλως τίς ὁ μετέχω καί ὅπως οὗτος δυνατός συμβαίνω , ἀπορέω καί οὐ ἔχω εἶπον . ὁ δέ φημί συνουσία Ψυχή , ὥσπερ Λυκόφρων ὁ Σοφιστὴς ὁ ἐπιστήμη λέγω συνουσία ὁ ἐφίστημι καί Ψυχή . καλός δέ ἄν καί σαφής εἰμί , εἰμί οὗτος πως ἔχω ὁ γραφή τῆ ἐπιστήμη ὁ ἐφίστημι συνουσία καί ψυχή ἐρωτάω γάρ ὁ Λυκόφρων , τίς ὁ αἴτιος ὁ ὁ ἐπιστήμη καί ὁ ψυχή εἷς εἰμί , λέγω ὅτι ὁ συνουσία . ὁ δέ ὁ ζῶ λέγω ὅς εἰμί σύνδεσμος Ψυχή ἐν ὁ σῶμα . καίτοι , φημί , οὗτος ἁρμόζω ἐπί πᾶς λέγω . εἰμί γάρ ἐγώ τις ἔρομαι , τίς ὁ αἴτιος ὁ ἐπιφάνεια καί λευκός εἷς εἰμί , ἑτοῖμος εἶπον ὅτι σύνδεσμος λευκός καί σῶμα , καί ὁ ὑγιαίνω ὅτι σύνδεσμος ἢ συνουσία ἢ σύνθεσις Ψυχή καί ὑγίεια . οὗτος δέ γελοῖος . ὁ μέν γάρ σύνθεσις ἐπί ἐκεῖνος λέγω ὁ Χωρὶς κατά ἑαυτοῦ ἐνέργεια εἰμί , εἶτα συντίθημι , ὥσπερ ἐπί ὁ μελίκρατον , ὁ δέ ὑγίεια κατά ἑαυτοῦ μή εἰμί καί Χωρὶς πῶς μετά Ψυχή συντίθημι ; ἀλλά καί ὁ λέγω ὅτι ὁ χάλκεος τρίγωνος σύνθεσις εἰμί χαλκός καί τρίγωνος εὐήθης . οὖον γάρ εἰμί κατά ἑαυτοῦ ὁ τρίγωνος καί συντίθημι μετά ὁ χαλκός ἀλλά ὁ χαλκός ὁ ·· . κινέω γίγνομαι ὁ τρίγωνος . αἴτιος δέ , φημί , αὐτός ὁ οὗτος λέγω , ὅτι ζητέω τίς ὁ αἴτιος ὁ ὁ χαλκός ὁ δύναμις εἰμί τρίγωνος ποιέω αὐτός ἐνέργεια τρίγωνος , καί μή δύναμαι λόγος ἑνοποιός ἤτοι αἴτιος καί διαφορά ἀποδίδωμι ὁ πῶς εἷς εἰμί , οὗτος λέγω · εἰμί | γάρ δύναμαι εὑρίσκω καί ἀποδίδωμι λόγος καί αἴτιος ἑνοποιός , τουτέστι ὁ ἑνόω ὁ δύναμις ἤτοι ὁ ὕλη καί ὁ ἐνέργεια , τουτέστι ὁ εἶδος , οὐ εἄν εἰς τοιοῦτος ἐκτρέπω . ὥσπερ δέ πολλάκις εἴρω ὅτι ὁ ὕλη ὁ ἔσχατος οὗτος δέ εἰμί ὁ προσεχής · νῦν γάρ ἔσχατος αὐτός εἶπον ) καί ὁ εἶδος εἷς εἰμί · ὥστε ὁ οὗτος εἷς εἰμί ναιός οὐ ἄλλος τίς ὁ αἴτιος ἢ ὁ κινέω ὁ ὕλη ἐκ δύναμις εἰς ἐνέργεια . ὅσος δέ , ὥσπερ εἴρω , μή ἔχω ὕλη , πᾶς ἁπλόος καί κύριος ὅσπερ εἷς τίς εἰμί καί ὅσπερ εἰμί . καί ὁράω δή ὁ διδασκαλικός καί δαιμόνιον ὅδε ὁ ἀνήρ , ὅπως ἐκ ὁ ὕστερος ( οὖον γάρ ἄλλως ἐν-εἰμί οὗτος ποιέω ) καί ἐγώ γνώριμος ἐπί ὁ πολυτίμητος πατήρ καί ποιητής πᾶς θεός ἄγω ἐγώ μεθοδεύω , καί δείκνυμι ὅτι ὡς ὁ χαλκεύς αἴτιος εἰμί ὁ ὁ χαλκός καί ὁ σφαῖρα εἷς εἰμί , οὕτως καί ὁ ἑνοποιός αὐτός καί δημιουργικός δύναμις πᾶς ὁ εἰμί αἰτία εἰμί ὁ ἔχω ὥσπερ ἔχω .