alexander-philosophy.in-aristotelis-analyticorum-priorum-librum-i-commentarium 28b15
ἐὰν δ’ ὁ μὲν ᾖ κατηγορικὸς ὁ δὲ στερητικός . Ἀπὸ τῶν ὁμοιοσχημόνων προτάσεων μεταβαίνει ἐπὶ τὰς ἀνομοιοσχήμονας προτάσεις καὶ τὰς ἐκ τούτων συζυγίας φυλάσσων πρῶτον τὸ τὴν ἑτέραν αὐτῶν τὴν καταφατικὴν εἶναι καθόλου , καὶ δείκνυσι , τίνες ἐν ταῖς τοιαύταις συμπλοκαῖς γίνονται συζυγίαι συλλογιστικαί . τῆς δὴ ἐλάττονος οὔσης καθόλου τε καὶ καταφατικῆς ἔσται μὲν ἡ μείζων δῆλον ὅτι ἐπὶ μέρους τε καὶ ἀποφατική , ἡ δὲ συζυγία συλλογιστική · εἰ γὰρ εἴη τὸ μὲν P παντὶ τῷ Σ ὑπάρχον τὸ δὲ Π τινὶ τῷ Σ μὴ ὑπάρχον , συνάγεται τὸ Π τινὶ τῷ P μὴ ὑπάρχειν . ἡ δὲ δεῖξις οὐκέτι δύναται γενέσθαι δι’ ἀντιστροφῆς · οὔτε γὰρ ἡ ἐπὶ μέρους ἀποφατικὴ ἀντιστρέφει , ἄν τε τὴν καθόλου καταφατικὴν ἀντιστρέψωμεν , τὰς δύο ἐπὶ μέρους ποιήσομεν · ἐκ δὲ δύο ἐπὶ μέρους οὐδὲν ἀναγκαῖον ἐν οὐδενὶ σχήματι συνάγεται . διὰ δὲ τῆς εἰς ἀδύνατον ἀπαγωγῆς δείκνυσι γινόμενον ἐπὶ τῆς συζυγίας ταύτης τὸ συμπέρασμα ἐπὶ μέρους ἀποφατικόν . εἰ γὰρ τὸ Π τινὶ μὴ ὑπάρχειν τῷ P μὴ συγχωροῖ τις κειμένων τῶν προτάσεων , ὡς εἰρήκαμεν , ὑποκείσθω τὸ ἀντικείμενον , καὶ παντὶ ὑπαρχέτω · ἀλλὰ κεῖται καὶ τὸ P παντὶ ὑπάρχειν τῷ Σ · συναχθήσεται δὴ τὸ Π παντὶ τῷ Σ ὑπάρχειν , ὃ ἀδύνατον · ἔκειτο γὰρ τινὶ μὴ ὑπάρχειν αὐτῷ . λέγει δέ , ὅτι δείκνυται τὸ αὐτὸ τοῦτο συναγόμενον καὶ ἄνευ τῆς εἰς ἀδύνατον ἀπαγωγῆς , ἐάν , φησί , ληφθῇ τι τῶν Σ , ᾧ τὸ Π μὴ ὑπάρχει . λέγοι δ’ ἄν πάλιν τὸν δι’ ἐκθέσεως τρόπον . εἰκότως δὲ οὔχ , ᾧτινι ὑπάρχει τῶν Σ τὸ P , ἔλαβεν , ἀλλ’ ᾧτινι μὴ ὑπάρχει τὸ Π . ἐπεὶ γὰρ τὸ μὲν P παντὶ τῷ Σ , τὸ δὲ Π τινὶ οὐχ ὑπάρχει , ᾧ μὲν μὴ ὑπάρχει τὸ Π τοῦ Σ , πάντως τούτῳ τὸ P ὑπάρχει , ᾧ μέντοι τὸ P ὑπάρχει τῶν Σ , οὐκέτι τούτῳ ἀνάγκη τὸ Π μὴ ὑπάρχειν · ἐνδέχεται γὰρ τοιοῦτον ληφθῆναι τοῦ Σ τι , ᾧ καὶ τὸ Π ὑπάρξει · οὐ γὰρ ἔκειτο αὐτῷ μηδενὶ ὑπάρχειν ἀλλὰ τινὶ μὴ ὑπάρχειν · τὸ δὲ τινὶ μὴ ὑπάρχον ἐνδέχεται καὶ ὑπάρχειν τινί . εἰ δὲ ληφθείη τοῦτο τῶν Σ , ᾧ τὸ Π οὐχ ὑπάρχει , ὂν καὶ καθ’ ἕκαστά τι , ἐπεὶ πάντως τοῦτο ἐν τῷ P ἐστί ( κατὰ παντὸς γὰρ ἦν τὸ P τοῦ Σ ) , τὸ Π τινὶ τῷ Ρ οὐχ ὑπάρξει . δύναται δ’ ἐπὶ τῆς συζυγίας ταύτης δεικνύναι , καὶ εἰ μὴ αἰσθητόν τι τοῦ Σ λαμβάνοιτο καὶ καθ’ ἕκαστα ἀλλὰ τοιοῦτον , οὗ κατὰ μηδενὸς κατηγορηθήσεται τὸ Π · ἔσται γὰρ τὸ μὲν Π κατ’ οὐδενὸς αὐτοῦ , τὸ δὲ P κατὰ παντός · ἡ δ’ οὕτως ἔχουσα συζυγία συλλογιστικῶς δέδεικται συνάγουσα τὸ τινὶ τῷ P τὸ Π μὴ ὑπάρχειν . σημειωτέον δέ , ὅτι χρῆται τῷ δι’ ἐκθέσεως τρόπῳ καὶ ἐπὶ τῶν ἀποφατικῶν . ταύτην ἡμεῖς τὴν συζυγίαν τελευταίαν τῶν συλλογιστικῶν ἐθήκαμεν , ἐπεὶ μὴ δι’ ἀντιστροφῆς οἷόν τε δεῖξαι τὸ συναγόμενον δι’ αὐτῆς .
Lemmas: ἐάν δέ ὁ μέν εἰμί κατηγορικός ὁ δέ στερητικός . ἀπό ὁ ὁμοιοσχήμων πρότασις μεταβαίνω ἐπί ὁ ἀνομοιοσχήμων πρότασις καί ὁ ἐκ οὗτος συζυγία φυλάσσω πρῶτος ὁ ὁ ἕτερος αὐτός ὁ καταφατικός εἰμί καθόλου , καί δείκνυμι , τίς ἐν ὁ τοιοῦτος συμπλοκή γίγνομαι συζυγία συλλογιστική . ὁ δή μικρός εἰμί καθόλου τε καί καταφατικός εἰμί μέν ὁ μείζων δῆλος ὅτι ἐπί μέρος τε καί ἀποφατικός , ὁ δέ συζυγία συλλογιστικός · εἰμί γάρ εἰμί ὁ μέν P πᾶς ὁ Σ ὑπάρχω ὁ δέ Π τις ὁ Σ μή ὑπάρχω , συνάγω ὁ Π τις ὁ P μή ὑπάρχω . ὁ δέ δεῖξις οὐκέτι δύναμαι γίγνομαι διά ἀντιστροφή · οὔτε γάρ ὁ ἐπί μέρος ἀποφατικός ἀντιστρέφω , ἄν τε ὁ καθόλου καταφατικός ἀντιστρέφω , ὁ δύο ἐπί μέρος ποιέω · ἐκ δέ δύο ἐπί μέρος οὐδείς ἀναγκαῖος ἐν οὐδείς σχῆμα συνάγω . διά δέ ὁ εἰς ἀδύνατος ἀπαγωγή δείκνυμι γίγνομαι ἐπί ὁ συζυγία οὗτος ὁ συμπέρασμα ἐπί μέρος ἀποφατικός . εἰμί γάρ ὁ Π τις μή ὑπάρχω ὁ P μή συγχωρέω τις κεῖμαι ὁ πρότασις , ὡς εἴρω , ὑπόκειμαι ὁ ἀντίκειμαι , καί πᾶς ὑπάρχω · ἀλλά κεῖμαι καί ὁ P πᾶς ὑπάρχω ὁ Σ · συνάγω δή ὁ Π πᾶς ὁ Σ ὑπάρχω , ὅς ἀδύνατος · κεῖμαι γάρ τις μή ὑπάρχω αὐτός . λέγω δέ , ὅτι δείκνυμι ὁ αὐτός οὗτος συνάγω καί ἄνευ ὁ εἰς ἀδύνατος ἀπαγωγή , ἐάν , φημί , λαμβάνω τίς ὁ Σ , ὅς ὁ Π μή ὑπάρχω . λέγω δέ ἄν πάλιν ὁ διά ἔκθεσις τρόπος . εἰκότως δέ οὐ , ὅστις ὑπάρχω ὁ Σ ὁ P , λαμβάνω , ἀλλά ὅστις μή ὑπάρχω ὁ Π . ἐπεί γάρ ὁ μέν P πᾶς ὁ Σ , ὁ δέ Π τις οὐ ὑπάρχω , ὅς μέν μή ὑπάρχω ὁ Π ὁ Σ , πάντως οὗτος ὁ P ὑπάρχω , ὅς μέντοι ὁ P ὑπάρχω ὁ Σ , οὐκέτι οὗτος ἀνάγκη ὁ Π μή ὑπάρχω · ἐνδέχομαι γάρ τοιοῦτος λαμβάνω ὁ Σ τίς , ὅς καί ὁ Π ὑπάρχω · οὖον γάρ κεῖμαι αὐτός μηδείς ὑπάρχω ἀλλά τις μή ὑπάρχω · ὁ δέ τις μή ὑπάρχω ἐνδέχομαι καί ὑπάρχω τις . εἰμί δέ λαμβάνω οὗτος ὁ Σ , ὅς ὁ Π οὐ ὑπάρχω , εἰμί καί κατά ἕκαστος τίς , ἐπεί πάντως οὗτος ἐν ὁ P εἰμί ( κατά πᾶς γάρ εἰμί ὁ P ὁ Σ ) , ὁ Π τις ὁ Ρ οὐ ὑπάρχω . δύναμαι δέ ἐπί ὁ συζυγία οὗτος δείκνυμι , καί εἰμί μή αἰσθητός τίς ὁ Σ λαμβάνω καί κατά ἕκαστος ἀλλά τοιοῦτος , ὅς κατά μηδείς κατηγορέω ὁ Π · εἰμί γάρ ὁ μέν Π κατά οὐδείς αὐτός , ὁ δέ P κατά πᾶς · ὁ δέ οὕτως ἔχω συζυγία συλλογιστικός δείκνυμι συνάγω ὁ τις ὁ P ὁ Π μή ὑπάρχω . σημειωτέος δέ , ὅτι χράω ὁ διά ἔκθεσις τρόπος καί ἐπί ὁ ἀποφατικός . οὗτος ἐγώ ὁ συζυγία τελευταῖος ὁ συλλογιστικός τίθημι , ἐπεί μή διά ἀντιστροφή οἷος τε δείκνυμι ὁ συνάγω διά αὐτός .