alexander-philosophy.in-aristotelis-analyticorum-priorum-librum-i-commentarium 32a29
Συμβαίνει δὲ πάσας τὰς κατὰ τὸ ἐνδέχεσθαι προτάσεις ἀντιστρέφειν ἀλλήλαις . Ἴδιον τοῦ ἐνδεχομένου τὸ ἀντιστρέφειν , τοῦτ’ ἔστι τὸ ἀντακολουθεῖν ἀλλήλαις τὰς κατ’ αὐτὸ γινομένας καταφάσεις τε καὶ ἀποφάσεις . ἀποφάσεις δὲ λέγω κατὰ τὸ ἐνδέχεσθαι οὐ τὰς τοῦ ἐνδέχεσθαι ἀποφάσεις , ἀλλὰ τὰς ἐνδεχομένας ἀποφατικάς · διαφέρει γὰρ ἐνδεχομένη ἀποφατικὴ καὶ ἐνδεχομένης ἀπόφασις , ὥσπερ καὶ ἀναγκαία ἀποφατικὴ καὶ ἀναγκαίας ἀπόφασις . ἡ μὲν γὰρ ‘ἀνάγκη μὴ ὑπάρχειν᾿ λέγουσα ἀναγκαία ἐστὶν ἀποφατικὴ οὐκ οὖσα ἀπόφασις τῆς ‘ἀνάγκη ὑπάρχειν᾿ · ἡ δὲ ‘οὐκ ἀνάγκη ὑπάρχειν᾿ ἀναγκαίας τῆς ‘ἀνάγκη ὑπάρχειν᾿ ἐστὶν ἀποφατική , ἥτις κυρίως ἐστὶν ἀποφατική · ἡ δ’ ἑτέρα ἀπλῶς μέν ἐστι καταφατική , τὸ δ’ ὅλον ἀναγκαία ἀποφατική . τὸν αὐτὸν δὴ τρόπον καὶ ἐπὶ τοῦ ἐνδεχομένου ἀπόφασις μὲν τοῦ ἐνδεχομένου ἡ κυρίως ἀπόφασις ἡ ‘οὐκ ἐνδέχεται εἶναι᾿ , ἐνδεχομένη δὲ οὖσα ἀπλῶς κατάφασις ἡ ‘ἐνδέχεται μὴ εἶναι᾿ · τὰς δὴ ἐνδεχομένας ἀποφατικὰς καὶ τὰς ἐνδεχομένας καταφατικὰς ἀντακολουθεῖν συμβέβηκεν ἀλλήλαις κατὰ τὸ σημαινόμενον τὸ κείμενον νῦν λαμβανομένου τοῦ ἐνδεχομένου · πᾶν γάρ , ὃ οὕτως ἐνδέχεται εἶναι , ἐνδέχεται καὶ μὴ εἶναι . μέλλων δὲ χρῆσθαι πρὸς τοὺς ἐξ ἐνδεχομένων προτάσεων συλλογισμοὺς γινομένους τῇ τοιαύτῃ τοῦ ἐνδεχομένου ἀντιστροφῇ διὰ τοῦτο πρῶτον αὐτὴν δείκνυσιν οὕτως ἔχουσαν . δεῖ μέντοι εἰδέναι , ὅτι ἡ τοιαύτη τῶν προτάσεων ἀντιστροφὴ οὐκ ἔστιν ὑγιὴς κατὰ τοὺς περὶ Θεόφραστον , οὐδὲ χρῶνται αὐτῇ · τὸ γὰρ αὐτὸ αἴτιον τοῦ τήν τε καθόλου ἀποφατικὴν ἐνδεχομένην ἀντιστρέφειν αὑτῇ λέγειν παραπλησίως τῇ τε ὑπαρχούσῃ καὶ τῇ ἀναγκαίᾳ καὶ μὴ ἀντιστρέφειν τὰς καταφατικὰς ἐνδεχομένας ταῖς ἀποφατικαῖς ἐνδεχομέναις , ὃ ἀξιοῖ ὁ Ἀριστοτέλης . ἐπισημανύμεθα δὲ περὶ τούτου , ὅταν περὶ τῆς κατὰ τὴν ἐνδεχομένην ἀντιστροφῆς τῆς κατὰ τοὺς ὅρους λέγῃ . τὸ δὲ λέγω οὐ ταῖς καταφατικὰς ταῖς ἀποφατικαῖς , ἀλλ’ ὅσαι καταφατικὸν ἔχουσι τὸ σχῆμα κατὰ τὴν ἀντίθεσιν τοῦ προειρημένου δηλωτικόν ἐστιν · ἀντικεῖσθαι μὲν γὰρ δοκεῖ ἡ ἐνδέχεσθαι εἶναι τῇ ἐνδέχεσθαι μὴ εἶναι λεγούσῃ διὰ τὸ ἐν μὲν τῇ τὸ εἶναι ἐν δὲ τῇ τὸ μὴ εἶναι συντετάχθαι , ἃ δοκεῖ ἀλλήλοις ἀντικεῖσθαι . οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ἀμφότεραι καταφατικὸν ἔχουσι τὸ σχῆμα τῷ καταφάσεις εἶναι , ἐν αἷς μὴ πρόσκειται τῷ τρόπῳ τὸ ἀποφατικόν . εἰπὼν δὲ ἐπὶ ἀδιορίστων , τίνες καὶ πῶς λαμβανόμεναι <αἱ> ἐνδεχόμεναι ἀντακολουθοῦσι ταῖς καταφατικαῖς ἐνδεχομέναις , ἑξῆς καὶ τὰς διωρισμένας ἔλαβε τὴν παντὶ ἐνδέχεσθαι ὑπάρχειν τῇ ἐνδέχεσθαι μηδενὶ ὑπάρχειν λέγων ἀντακολουθεῖν , ὁμοίως δὲ καὶ τῇ ἐνδέχεσθαι μὴ παντὶ ὑπάρχειν , ὧν ἡ μὲν ἦν καθόλου ἐνδεχομένη ἀποφατικὴ ἡ ‘ἐνδέχεται μηδενί᾿ , ἡ δὲ ἐπὶ μέρους ἡ δευτέρα ληφθεῖσα ἐνδέχεσθαι μὴ παντί , δεικνύς , ὅτι τῇ καταφάσει τῇ ἐνδεχομένῃ καθόλου πᾶσαι αἱ ἀποφάσεις αἱ ἐνδεχόμεναι συναληθεύονται · καὶ γὰρ ἡ ὡς ἐναντία καὶ ἡ ὡς ἀντίφασις , οὐδετέρα αὐτῶν πρὸς ἀλήθειαν οὔτε ἐναντία οὖσα οὔτε ἀντίφασις · οὐδὲ γὰρ ἄν ἅμα ἦσαν ἀληθεῖς . ὅτι δὲ αἱ οὕτως | λαμβανόμεναι ἀντακολουθοῦσιν , ἐκ τῆς ἐπαγωγῆς δῆλον . καὶ τὸ τινὶ δὲ καὶ μὴ τινὶ ἀντιστρέφει ἐπὶ τῶν ἐνδεχομένων τοῦ τινὸς ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ λαμβανομένου · ἴδιον γὰρ τοῦ ἐνδεχομένου τὸ τὰς ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ λεγομένας οὕτως ἅμα ἀληθεῖς εἶναι · ἐπεὶ τό γε τινὶ καὶ τὸ τινὶ μὴ ὅταν ἐπ’ ἄλλου καὶ ἄλλου λαμβάνηται , οὐχ αἱ ἐνδεχόμεναι μόνον ἐπὶ μέρους συναληθεύουσιν , ἀλλὰ δύνανταί ποτε καὶ ὑπάρχουσαι καὶ ἀναγκαῖαι , καὶ ἴσον ἐστὶ τὸ τινὶ ἐνδέχεσθαι καὶ τὸ ἐνδέχεσθαι τινὶ μὴ ἐπὶ τούτων τῷ Σωκράτη λαβεῖν ἢ Πλάτωνα ἤ τινα τῶν καθ’ ἕκαστα καὶ ἐπ’ αὐτοῦ τὴν κτὰ τὸ ἐνδέχεσθαι ἀντίθεσιν ποιήσασθαι κατὰ τὸν εἰρημένον τρόπον . τὸ δὲ τὸν αὐτὸν δὲ τρόπον καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων εἶπεν ἀναπέμπων ἡμᾶς καὶ ἐπὶ τὰς ἄλλας τὰς ἰσοδυναμούσας τῇ ἐνδεχομένῃ . αὗται δέ εἰσι , κατάφασις μὲν ἡ ‘δυνατὸν εἶναι᾿ , ᾗ ἀντιστρέφει ἡ ‘δυνατὸν μὴ εἶναι᾿ κατὰ πάντας τοὺς διορισμούς , οὓς ἔδειξε , καὶ παντὶ καὶ μηδενὶ καὶ τινὶ καὶ τινὶ μή , ἐπὶ τῆς ἐνδεχομένης , ἀποφάσεις δὲ ἥ τε τοῦ ] ‘οὐκ ἀνάγκη μὴ εἶναι᾿ αὕτη γὰρ εἵπετο τῇ ‘ἐνδέχεται εἶναι᾿ ) , ᾗ ἀκολουθεῖ τε καὶ ἀντιστρέφει ἡ ‘οὐκ ἀνάγκη εἶναι᾿ , καὶ ἡ ‘οὐκ ἀδύνατον εἶναι᾿ καὶ γὰρ αὕτη εἵπετο τῇ ‘ἐνδέχεται εἶναι᾿ ) , πρὸς ἣν ἀντιστρέφει ἡ λέγουσα ‘οὐκ ἀδύνατον μὴ εἶναι᾿ .
Lemmas: συμβαίνω δέ πᾶς ὁ κατά ὁ ἐνδέχομαι πρότασις ἀντιστρέφω ἀλλήλων . Ἴδιον ὁ ἐνδέχομαι ὁ ἀντιστρέφω , οὗτος εἰμί ὁ ἀντακολουθέω ἀλλήλων ὁ κατά αὐτός γίγνομαι κατάφασις τε καί ἀπόφασις . ἀπόφασις δέ λέγω κατά ὁ ἐνδέχομαι οὖον ὁ ὁ ἐνδέχομαι ἀπόφασις , ἀλλά ὁ ἐνδέχομαι ἀποφατικός · διαφέρω γάρ ἐνδέχομαι ἀποφατικός καί ἐνδέχομαι ἀπόφασις , ὥσπερ καί ἀναγκαῖος ἀποφατικός καί ἀναγκαῖος ἀπόφασις . ὁ μέν γάρ ἀνάγκη μή ὑπάρχω λέγω ἀναγκαῖος εἰμί ἀποφατικός οὐ εἰμί ἀπόφασις ὁ ἀνάγκη ὑπάρχω · ὁ δέ οὐ ἀνάγκη ὑπάρχω ἀναγκαῖος ὁ ἀνάγκη ὑπάρχω εἰμί ἀποφατικός , ὅστις κύριος εἰμί ἀποφατικός · ὁ δέ ἕτερος ἀπλόος μέν εἰμί καταφατικός , ὁ δέ ὅλος ἀναγκαῖος ἀποφατικός . ὁ αὐτός δή τρόπος καί ἐπί ὁ ἐνδέχομαι ἀπόφασις μέν ὁ ἐνδέχομαι ὁ κύριος ἀπόφασις ὁ οὐ ἐνδέχομαι εἶμι , ἐνδέχομαι δέ εἰμί ἀπλόος κατάφασις ὁ ἐνδέχομαι μή εἶμι · ὁ δή ἐνδέχομαι ἀποφατικός καί ὁ ἐνδέχομαι καταφατικός ἀντακολουθέω συμβαίνω ἀλλήλων κατά ὁ σημαίνω ὁ κεῖμαι νῦν λαμβάνω ὁ ἐνδέχομαι · πᾶς γάρ , ὅς οὕτως ἐνδέχομαι εἰμί , ἐνδέχομαι καί μή εἰμί . μέλλω δέ χράω πρός ὁ ἐκ ἐνδέχομαι πρότασις συλλογισμός γίγνομαι ὁ τοιοῦτος ὁ ἐνδέχομαι ἀντιστροφή διά οὗτος πρῶτος αὐτός δείκνυμι οὕτως ἔχω . δεῖ μέντοι οἶδα , ὅτι ὁ τοιοῦτος ὁ πρότασις ἀντιστροφή οὐ εἰμί ὑγιής κατά ὁ περί Θεόφραστος , οὐδέ χράω αὐτός · ὁ γάρ αὐτός αἴτιος ὁ ὁ τε καθόλου ἀποφατικός ἐνδέχομαι ἀντιστρέφω ἑαυτοῦ λέγω παραπλήσιος ὁ τε ὑπάρχω καί ὁ ἀναγκαῖος καί μή ἀντιστρέφω ὁ καταφατικός ἐνδέχομαι ὁ ἀποφατικός ἐνδέχομαι , ὅς ἀξιόω ὁ Ἀριστοτέλης . ἐπισημαίνω δέ περί οὗτος , ὅταν περί ὁ κατά ὁ ἐνδέχομαι ἀντιστροφή ὁ κατά ὁ ὅρος λέγω . ὁ δέ λέγω οὖον ὁ καταφατικός ὁ ἀποφατικός , ἀλλά ὅσος καταφατικός ἔχω ὁ σχῆμα κατά ὁ ἀντίθεσις ὁ προερέω δηλωτικός εἰμί · ἀντίκειμαι μέν γάρ δοκέω ὁ ἐνδέχομαι εἰμί ὁ ἐνδέχομαι μή εἰμί λέγω διά ὁ ἐν μέν ὁ ὁ εἰμί ἐν δέ ὁ ὁ μή εἰμί συντάσσω , ὁ δοκέω ἀλλήλων ἀντίκειμαι . οὖον μήv ἀλλά καί ἀμφότερος καταφατικός ἔχω ὁ σχῆμα ὁ κατάφασις εἰμί , ἐν ὅς μή πρόσκειμαι ὁ τρόπος ὁ ἀποφατικός . εἶπον δέ ἐπί ἀδιόριστος , τίς καί πῶς λαμβάνω <αἱ> ἐνδέχομαι ἀντακολουθέω ὁ καταφατικός ἐνδέχομαι , ἑξῆς καί ὁ διορίζω λαμβάνω ὁ πᾶς ἐνδέχομαι ὑπάρχω ὁ ἐνδέχομαι μηδείς ὑπάρχω λέγω ἀντακολουθέω , ὁμοίως δέ καί ὁ ἐνδέχομαι μή πᾶς ὑπάρχω , ὅς ὁ μέν εἰμί καθόλου ἐνδέχομαι ἀποφατικός ὁ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ , ὁ δέ ἐπί μέρος ὁ δύο λαμβάνω ἐνδέχομαι μή πᾶς , δείκνυμι , ὅτι ὁ κατάφασις ὁ ενδεχόμενος καθόλου πᾶς ὁ ἀπόφασις ὁ ἐνδέχομαι συναληθεύω · καί γάρ ὁ ὡς ἐναντίος καί ὁ ὡς ἀντίφασις , οὐδέτερος αὐτός πρός ἀλήθεια οὔτε ἐναντίος εἰμί οὔτε ἀντίφασις · οὐδέ γάρ ἄν ἅμα εἰμί ἀληθής . ὅτι δέ ὁ οὕτως | λαμβάνω ἀντακολουθέω , ἐκ ὁ ἐπαγωγή δῆλος . καί ὁ τις δέ καί μή τις ἀντιστρέφω ἐπί ὁ ἐνδέχομαι ὁ τις ἐπί ὁ αὐτός λαμβάνω · ἴδιος γάρ ὁ ἐνδέχομαι ὁ ὁ ἐπί ὁ αὐτός λέγω οὕτως ἅμα ἀληθής εἰμί · ἐπεί ὁ γε τις καί ὁ τις μή ὅταν ἐπί ἄλλος καί ἄλλος λαμβάνω , οὐ ὁ ἐνδέχομαι μόνος ἐπί μέρος συναληθεύω , ἀλλά δύναμαι ποτός καί ὑπάρχω καί ἀναγκαῖος , καί ἴσος εἰμί ὁ τις ἐνδέχομαι καί ὁ ἐνδέχομαι τις μή ἐπί οὗτος ὁ Σωκράτης λαμβάνω ἢ Πλάτων ἤ τις ὁ κατά ἕκαστος καί ἐπί αὐτός ὁ κτάομαι ὁ ἐνδέχομαι ἀντίθεσις ποιέω κατά ὁ εἴρω τρόπος . ὁ δέ ὁ αὐτός δέ τρόπος καί ἐπί ὁ ἄλλος εἶπον ἀναπέμπω ἐγώ καί ἐπί ὁ ἄλλος ὁ ἰσοδυναμέω ὁ ενδεχόμενος . οὗτος δέ εἰμί , κατάφασις μέν ὁ δυνατός εἶμι , ὅς ἀντιστρέφω ὁ δυνατός μή εἶμι κατά πᾶς ὁ διορισμός , ὅς δείκνυμι , καί πᾶς καί μηδείς καί τις καί τις μή , ἐπί ὁ ἐνδέχομαι , ἀπόφασις δέ ὅς τε ὁ ] οὐ ἀνάγκη μή εἶμι οὗτος γάρ ἕπω ὁ ἐνδέχομαι εἶμι ) , ὅς ἀκολουθέω τε καί ἀντιστρέφω ὁ οὐ ἀνάγκη εἶμι , καί ὁ οὐ ἀδύνατος εἶμι καί γάρ οὗτος ἕπω ὁ ἐνδέχομαι εἶμι ) , πρός ὅς ἀντιστρέφω ὁ λέγω οὐ ἀδύνατος μή εἶμι .