alexander-philosophy.in-aristotelis-analyticorum-priorum-librum-i-commentarium 48b33
Ὁμοίως δὲ καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις , ἑνοῖς ἀναιρεῖται τὸ 123v πρόβλημα τῷ λέγεσθαί πως πρὸς αὐτὸ τὸ γένος . Δείξας ἐπὶ δύο συλλογισμῶν ἠρωτημένων ἐν δευτέρῳ σχήματι μήτε τὴν ἀποφατικὴν πρότασιν κατ’ εὐθεῖαν λαμβανομένην μήτε τὴν καταφατικὴν ἀλλὰ κατὰ γενικὴν καὶ τὸ συμπέρασμα ἀποφατικὸν γινόμενον κατ’ εὐθεῖαν πτῶσιν , ὁμοίως φησὶν ἕξειν καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων , ἐν οἷς ἀποφατικόν τι συνάγεται ( τοῦτο γάρ ἐστι τὸ ἀναιρεῖται τὸ πρόβλημα ) κατὰ τὴν ποιὰν σχέσιν τοῦ κατηγορουμένου πρὸς τοὺς ὑποκειμένους ἢ τῷ κατὰ σχέσιν πως καὶ κατὰ πτῶσιν ἐν τῇ ἀποφατικῇ προτάσει συντάσσεσθαι τὸν ὑποκείμενον τῷ κατηγορουμένῳ τε καὶ τῷ μέσῳ , ὃ γίνεται ἐν τῷ μέσῳ σχήματι . οὕτως καὶ τὸ συμπέρασμα ἀποφατικὸν γενήσεται · ἐν γὰρ τῷ δευτέρῳ σχήματι ὁ μέσος ἐστὶν ὁ κατηγορούμενος ἀμφοτέρων · τῷ γὰρ λέγεσθαί πως πρὸς τὸ ὑποκείμενον τὸ κατηγορούμενον ἀποφατικῶς . καθ’ ἣν δήποτε πτῶσιν ἁρμόζει , τὸ συμπέρασμα ἀποφατικὸν ἔσται . ἡ δὲ λέξις ἀσαφής , ὅτι ἀντὶ τοῦ ‘κατηγορούμενον᾿ λαβεῖν καὶ ‘μέσον᾿ γένος εἶπεν , ὃ οὔτε ἐπὶ πάντων τῶν καταφατικῶς κατηγορουμένων ἀληθὲς οὔτε ἔτι · μᾶλλον ἐπὶ τῶν ἀποφατικῶς . ἐχρήσατο δ’ αὐτῷ , ὅτι καὶ τὸ γένος ἀεὶ κατηγορεῖται , ὧν ἐστι γένος , καὶ τοῦτο ταὐτὸν πέπονθε τῷ γένει · γένους γὰρ χώραν ὁ μέσος ἐν τῷ δευτέρῳ σχήματι ἔχει , καθ’ ὅσον πάντων κατηγορεῖται . ὅτι γὰρ ἐπὶ τοῦ δευτέρου σχήματος τὸν μέσον καὶ κατηγορούμενον γένος εἶπεν , ὃς ὅπως ἄν καὶ καθ’ ὁποίαν πτῶσιν συνταχθῇ τῷ ἑτέρῳ τῶν ἄκρων ἀποφατικῶς , ἀναιρεῖ τὸ πρόβλημα , δῆλον ἐξ ὧν ἐπιφέρει · μετὰ γὰρ τὸ τοῦτο εἰπεῖν πάλιν ἀποφατικοῦ συλλογισμοῦ παράδειγμα ἐν τρίτῳ σχήματι ἐκτίθεται , ὡς οὐκέτι ἐπὶ τούτου τοῦ παραδείγματος τοῦ μέσου ὅρου γένους τάξιν ἐπέχοντος , ὅτι μηδὲ κατηγορεῖται . ἢ οὐκ ἐπὶ τῆς ἀποφατικῆς προτάσεως εἶπε μόνης τῷ λέγεσθαί πως πρὸς αὐτὸ τὸ γένος , ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ προβλήματος ὅλου · ὁ γὰρ μέσος ἐν τῷ δευτέρῳ σχήματι ἀμφοτέρων τῶν ἐν τῷ προβλήματι ὅρων κατηγορούμενος αἴτιος τοὐ ἀποφατικοῦ συμπέρασματος . ἐν πᾶσι δέ , ἐν οἷς ἀποφατικόν τι συνάγεται τῷ κατὰ σχέσιν τινὰ καὶ κατὰ πτῶσιν συντάσσεσθαι τῷ ἀναιρουμένῳ ἐν τῷ προβλήματι τὸν μέσον ἢ καταφατικῶς ἢ ἀποφατικῶς , φατικῶς , οὐκ ἔσονται οἱ ὅροι πάντως κατ’ εὐθεῖαν πτῶσιν ἀλλήλοις συντιθέμενοι ἀλλὰ οὕτως ὡς ἐπὶ τῶν προειρημένων παραδειγμάτων . δύναταί <τι> καὶ τῶν ἀπ’ ἀρχῆς παρεωρᾶσθαι καὶ εἶναι ἁμάρτημα ἐν τῇ λέξει ἀντὶ τοῦ τῷ λέγεσθαί πως πρὸς αὐτὸ τὸ μέσον τοῦ τῷ λέγεσθαί πως πρὸς αὐτὸ τὸ γένος . ἔστι δὲ καὶ τὸ ἐν τῷ τρίτῳ σχήματι παράδειγμα καὶ αὐτὸ τοιοῦτο , τὸ μὲν συμπέρασμα ἔχον ἀποφατικὸν ἐπὶ μέρους κατ’ εὐθεῖαν πτῶσιν τῶν μέντοι προτάσεων οὔτε τὴν καταφατικὴν οὔτε τὴν ἀποφατικὴν κατ’ εὐθεῖαν · θεῷ γὰρ καιρός ἐστι , θεῷ χρόνος δέων οὐκ ἔστιν , ἐξ ὧν συνάγεται , ὅτι τις καιρὸς χρόνος δέων οὐκ ἔστιν . ἐξηγούμενος δὲ τὴν δύναμιν τῆς ἀποφατικῆς προτάσεως καὶ δεικνὺς ἅμα , ὅτι ἐστὶν ἀληθής , προσέθηκε , δι.ὰ τὸ μηδὲν εἶναι τῷ θεῷ ὠφέλιμον ὡς τῆς προτάσεως τῆς λεγούσης ‘θεῷ χρόνος δέων οὐκ ἔστι᾿ σημαινούσης , ὅτι θεῷ χρόνος ὠφέλιμος οὐκ ἔστι · τοῦτο δὲ ὡς ὁριζομένων τινῶν τὸν καιρὸν χρόνον ὠφέλιμον . Τοὺς μὲν οὖν ὅρους ἐκλέγοντας φησὶ δεῖν αὐτὰ τὰ ὀνόματα ἐκτίθεσθαι · ὀνόματα δέ ἐστι τὰ κατ’ εὐθεῖαν λεγόμενα , καιρός , χρόνος δέων , θεός . τὴν μέντοι πρότασιν <λέγει> ( λέγοι δ’ ἄν περὶ τῆς ἀποφατικῆς ) ἀντὶ τοῦ ἐπὶ γὰρ ἀμφοτέρων τῶν προτάσεων ἐπὶ τούτου τοῦ παραδείγματος ὁμοίως λαμβάνεται κατὰ δοτικὴν πτῶσιν · θεῷ γὰρ οὐ θεός . οὐ κατὰ τὸ ὄνομα οὖν , τοῦτ’ ἔστιν οὐ κατὰ τὴν εὐθεῖαν πτῶσιν , ληπτέον λέγοντας ‘θεὸς χρόνος δέων οὐκ ἔστιν᾿ , ἀλλὰ κατὰ τὴν πτῶσιν τοῦ ὀνόματος · τὴν γὰρ δο τικήν · ‘θεῷ᾿ γὰρ ληπτέον ἐν ταῖς προτάσεσιν . ὃ καὶ καθόλου παραινεῖ δεῖν ποιεῖν , ἔστι κατὰ τὰ ὀνόματα τὰς γὰρ πτώσεις οὐκ εἶναι ὀνόματα εἶπεν ἐν τῷ Περὶ ἑρμηνείας ) , συμπλέκειν δὲ αὐτοὺς ἐν ταῖς προτάσεσι κατὰ τὰς ἁρμοζούσας πτώσεις . τὰς δὲ διαφορὰς τῶν πτώσεων διὰ τῆς τῶν πρός τι παραθέσεως θέσεως ἐδήλωσε · τὰ μὲν γὰρ αὐτῶν πρὸς δοτικὴν πτῶσιν λέγεται , ὡς τὸ ἴσον καὶ ὅμοιον ἴσῳ γὰρ τὸ ἴσον ἴσον , καὶ ὁμοίῳ τὸ ὅμοιον ὅμοιον ) , τὰ δὲ πρὸς γενικήν , ὡς τὸ διπλάσιον ἡμίσεως γάρ ) , τὰ δὲ ὡς πρὸς αἱτιατικήν , ὡς τὸ τύπτον · τὸ γὰρ τύπτον τυπτόμενον τύπτει . τὸ δὲ τυπτόμενον κοινόν ἐστιν εὐθείας τε καὶ αἰτιατικῆς πτώσεως . οὐ πάντως δὲ παραινεῖ πρὸς πτῶσιν καὶ κατὰ πτῶσιν τὰς προτάσεις συντάσσειν , ἀλλ’ ὅταν οὕτως ἁρμόζῃ · ὅταν δὲ κατ’ εὐθεῖαν , τῇ εὐθείᾳ χρηστέον , ὃ ἐδήλωσε παραθέμενος καὶ τούτου παράδειγμα τὸ ἢ ὅτι οὗτος , οἷον ὁ ἄνθρωπος τὸ ] ζῷον .
Lemmas: ὅμοιος δέ καί ἐν ὁ ἄλλος , ἕνος ἀναιρέω ὁ 123v πρόβλημα ὁ λέγω3 πως πρός αὐτός ὁ γένος . δείκνυμι ἐπί δύο συλλογισμός ἐρωτάω ἐν δύο σχῆμα μήτε ὁ ἀποφατικός πρότασις κατά εὐθύς λαμβάνω μήτε ὁ καταφατικός ἀλλά κατά γενικός καί ὁ συμπέρασμα ἀποφατικός γίγνομαι κατά εὐθύς πτῶσις , ὁμοίως φημί ἔχω καί ἐπί ὁ ἄλλος , ἐν ὅς ἀποφατικός τίς συνάγω ( οὗτος γάρ εἰμί ὁ ἀναιρέω ὁ πρόβλημα ) κατά ὁ ποιός σχέσις ὁ κατηγορέω πρός ὁ ὑπόκειμαι ἢ ὁ κατά σχέσις πως καί κατά πτῶσις ἐν ὁ ἀποφατικός πρότασις συντάσσω ὁ ὑπόκειμαι ὁ κατηγορέω τε καί ὁ μέσος , ὅς γίγνομαι ἐν ὁ μέσος σχῆμα . οὕτως καί ὁ συμπέρασμα ἀποφατικός γίγνομαι · ἐν γάρ ὁ δύο σχῆμα ὁ μέσος εἰμί ὁ κατηγορέω ἀμφότερος · ὁ γάρ λέγω3 πως πρός ὁ ὑπόκειμαι ὁ κατηγορέω ἀποφατικός . κατά ὅς δήποτε πτῶσις ἁρμόζω , ὁ συμπέρασμα ἀποφατικός εἰμί . ὁ δέ λέξις ἀσαφής , ὅτι ἀντί ὁ κατηγορέω λαμβάνω καί μέσον γένος εἶπον , ὅς οὔτε ἐπί πᾶς ὁ καταφατικός κατηγορέω ἀληθής οὔτε ἔτι · μᾶλλον ἐπί ὁ ἀποφατικός . χράω δέ αὐτός , ὅτι καί ὁ γένος ἀεί κατηγορέω , ὅς εἰμί γένος , καί οὗτος αὐτός πάσχω ὁ γένος · γένος γάρ χώρα ὁ μέσος ἐν ὁ δύο σχῆμα ἔχω , κατά ὅσος πᾶς κατηγορέω . ὅτι γάρ ἐπί ὁ δύο σχῆμα ὁ μέσος καί κατηγορέω γένος εἶπον , ὅς ὅπως ἄν καί κατά ὁποῖος πτῶσις συντάσσω ὁ ἕτερος ὁ ἄκρος ἀποφατικός , ἀναιρέω ὁ πρόβλημα , δῆλος ἐκ ὅς ἐπιφέρω · μετά γάρ ὁ οὗτος εἶπον πάλιν ἀποφατικός συλλογισμός παράδειγμα ἐν τρίτος σχῆμα ἐκτίθημι , ὡς οὐκέτι ἐπί οὗτος ὁ παράδειγμα ὁ μέσος ὁράω γένος τάξις ἐπέχω , ὅτι μηδέ κατηγορέω . ἢ οὐ ἐπί ὁ ἀποφατικός πρότασις εἶπον μόνος ὁ λέγω3 πως πρός αὐτός ὁ γένος , ἀλλά ἐπί ὁ πρόβλημα ὅλος · ὁ γάρ μέσος ἐν ὁ δύο σχῆμα ἀμφότερος ὁ ἐν ὁ πρόβλημα ὁράω κατηγορέω αἴτιος ὁ ἀποφατικός συμπέρασμα . ἐν πᾶς δέ , ἐν ὅς ἀποφατικός τίς συνάγω ὁ κατά σχέσις τις καί κατά πτῶσις συντάσσω ὁ ἀναιρέω ἐν ὁ πρόβλημα ὁ μέσος ἢ καταφατικός ἢ ἀποφατικός , φατικός , οὐ εἰμί ὁ ὅρος πάντως κατά εὐθύς πτῶσις ἀλλήλων συντίθημι ἀλλά οὕτως ὡς ἐπί ὁ προερέω παράδειγμα . δύναμαι ὅς καί ὁ ἀπό ἀρχή παροράω καί εἰμί ἁμάρτημα ἐν ὁ λέγω ἀντί ὁ ὁ λέγω3 πως πρός αὐτός ὁ μέσος ὁ ὁ λέγω3 πως πρός αὐτός ὁ γένος . εἰμί δέ καί ὁ ἐν ὁ τρίτος σχῆμα παράδειγμα καί αὐτός τοιοῦτος , ὁ μέν συμπέρασμα ἔχω ἀποφατικός ἐπί μέρος κατά εὐθύς πτῶσις ὁ μέντοι πρότασις οὔτε ὁ καταφατικός οὔτε ὁ ἀποφατικός κατά εὐθύς · θεός γάρ καιρός εἰμί , θεός χρόνος δήω οὐ εἰμί , ἐκ ὅς συνάγω , ὅτι τις καιρός χρόνος δήω οὐ εἰμί . ἐξηγέομαι δέ ὁ δύναμις ὁ ἀποφατικός πρότασις καί δείκνυμι ἅμα , ὅτι εἰμί ἀληθής , προστίθημι , ὅδε ὁ μηδείς εἰμί ὁ θεός ὠφέλιμος ὡς ὁ πρότασις ὁ λέγω θεάομαι χρόνος δήω οὐ ἑστία σημαίνω , ὅτι θεός χρόνος ὠφέλιμος οὐ εἰμί · οὗτος δέ ὡς ὁρίζω τις ὁ καιρός χρόνος ὠφέλιμος . ὁ μέν οὖν ὅρος ἐκλέγω φημί δήω αὐτός ὁ ὄνομα ἐκτίθημι · ὄνομα δέ εἰμί ὁ κατά εὐθύς λέγω , καιρός , χρόνος δήω , θεός . ὁ μέντοι πρότασις <λέγει> ( λέγω δέ ἄν περί ὁ ἀποφατικός ) ἀντί ὁ ἐπί γάρ ἀμφότερος ὁ πρότασις ἐπί οὗτος ὁ παράδειγμα ὁμοίως λαμβάνω κατά δοτικός πτῶσις · θεός γάρ οὖον θεός . οὖον κατά ὁ ὄνομα οὖν , οὗτος εἰμί οὖον κατά ὁ εὐθύς πτῶσις , ληπτέος λέγω θεός χρόνος δήω οὐ εἰμί , ἀλλά κατά ὁ πτῶσις ὁ ὄνομα · ὁ γάρ δο τίκη · θεάομαι γάρ ληπτέος ἐν ὁ πρότασις . ὅς καί καθόλου παραινέω δήω ποιέω , εἰμί κατά ὁ ὄνομα ὁ γάρ πτῶσις οὐ εἰμί ὄνομα εἶπον ἐν ὁ περι ἑρμηνεία ) , συμπλέκω δέ αὐτός ἐν ὁ πρότασις κατά ὁ ἁρμόζω πτῶσις . ὁ δέ διαφορά ὁ πτῶσις διά ὁ ὁ πρός τίς παράθεσις θέσις δηλόω · ὁ μέν γάρ αὐτός πρός δοτικός πτῶσις λέγω , ὡς ὁ ἴσος καί ὅμοιος ἴσος γάρ ὁ ἴσος ἴσος , καί ὅμοιος ὁ ὅμοιος ὅμοιος ) , ὁ δέ πρός γενικός , ὡς ὁ διπλάσιος ἥμισυς γάρ ) , ὁ δέ ὡς πρός αἰτιατικός , ὡς ὁ τύπτω · ὁ γάρ τύπτω τύπτω τύπτω . ὁ δέ τύπτω κοινός εἰμί εὐθύς τε καί αἰτιατικός πτῶσις . οὖον πάντως δέ παραινέω πρός πτῶσις καί κατά πτῶσις ὁ πρότασις συντάσσω , ἀλλά ὅταν οὕτως ἁρμόζω · ὅταν δέ κατά εὐθύς , ὁ εὐθύς χρηστέον , ὅς δηλόω παρατίθημι καί οὗτος παράδειγμα ὁ ἢ ὅτι οὗτος , οἷος ὁ ἄνθρωπος ὁ ] ζῷον .