alexander-philosophy.in-aristotelis-analyticorum-priorum-librum-i-commentarium 44b38
Δῆλον δέ , ὅτι καὶ ὁποῖα ταὐτὰ ληπτέον κατὰ τὴν ἐπίσκεψιν καὶ ὁποῖα ἑτέρα ἢ ἐναντία . Δείξας , τίνα οὐ χρὴ συγκρίνειν ἀλλήλοις καὶ ὡς ταὐτὰ λαμβάνοντας συντιθέναι διὰ τὸ μηδένα ἐξ αὐτῶν οὕτως ληφθέντων γίνεσθαι συλλογισμόν , φησίν , ὅτι καὶ τίνα χρὴ ταὐτὰ ἀλλήλοις πρὸς τὸ συλλογίζεσθαι τῶν προβλημάτων τι , δῆλον ἡμῖν ἐγένετο . προστίθησι δὲ τὸ καὶ ὁποῖα ἕτερα ἢ ἐναντία , ὧν οὐδαμοῦ ἐμνημόνευσεν ἐν τοῖς προειρημένοις . ὃ δὲ λέγει , τοιοῦτον ἄν εἴη · ἐξ ὧν , φησίν , εἰρήκαμεν εἰρήκαμεν δὲ περὶ τοῦ ποῖα δεῖ ταὐτὰ λαμβάνοντα καθ’ ἕκαστον πρόβλημα τὸν τοῦ προειρημένου δεικτικὸν συλλογισμὸν ποιεῖν ) , ἔστι δὴ ἐκ τούτων δῆλον καὶ ὁποῖα δεῖ τῶν ἐκλελεγμένων ἕτερα ἀλλήλων λαμβάνειν ἢ καὶ ἐναντία · ἕπεται γὰρ τῇ γνώσει τῶν ὁμοίων τε καὶ τῶν αὐτῶν καὶ ἡ τῶν ἑτέρων τε καὶ ἐναντίων γνῶσις . ὅταν γὰρ ᾖ τὸ ἑπόμενόν τινι ταὐτὸν τῶν μὴ ὑπαρχόντων τινί , δῆλον ὡς τοῦτο ἅμα καὶ ἐναντίον ἐστί τινι τῶν ἑπομένων ἐκείνῳ . οἷον εἰ τὸ Β τὸ ἑπόμενον τῷ Α ταὐτόν ἐστί τινι τῶν Θ , ἃ οὐχ ὑπάρχει τῷ E , δῆλον ὡς καὶ τῶν Ζ τῶν ἑπομένων τῷ E τινὶ ἢ ἀντίκειται ἢ ἐναντίον ἐστὶ τὸ Β ὡς καὶ τὸ Θ , εἴ γε τὰ μὲν ἑπόμενά τινι τοῖς μὴ ὑπάρχουσι τῷ αὐτῷ ἐναντία ἐστὶν ἢ ἀντικείμενα · τούτοις δὲ τοῖς μὴ ὑπάρχουσι τῷ E ταὐτόν ἐστι τὸ Β τὸ τῷ Α ἑπόμενον · τοῖς Z ἄρα τοῖς ἑπομένοις τῷ E τὸ Β τὸ ἑπόμενον τῷ Α ἢ ἐναντίον ἢ ἀντικείμενόν ἐστιν , ἐπεὶ ταὐτόν ἐστί τινι τῶν Θ τῶν μὴ ἑπομένων τῷ E . τὸ μὲν οὖν προηγούμενόν ἐστι τὸ λαβεῖν τινα τῶν ἐκλεγομένων ταὐτὰ ἀλλήλοις . οὗ τὴν αἰτίαν παρέθετο , ὅτι τὴν ἐπίβλεψιν τῶν ἐκλεγομένων ποιούμεθα οὐ δι’ ἄλλο τι ἡ τὸν μέσον ὅρον εὑρεῖν τε καὶ λαβεῖν βουλόμενοι , δι’ οὗ τοὺς ἄκρους συνάξομεν . τὸν δὲ μέσον τὸν αὐτὸν καὶ ἕνα δεῖ εἶναι · γίνεται δὲ οὗτος , ἄν δείξωμέν τινα τῶν ἐξ ἑκατέρου ἐκλελεγμένων ταὐτὰ ὄντα ἀλλήλοις · οὕτω γὰρ ἔσται τὰ δύο ἕν τε καὶ μέσος ὅρος . ὥστε τὸ προηγούμενόν ἐστι τὸ λαβεῖν τινα ταὐτὰ ἀλλήλοις ὄντα . ἐκ δὲ τῆς τούτων λήψεως δῆλον γίνεται , καὶ τίνα ἕτερα τῶν περὶ ἑκατέρου ἐκλεγομένων ἀλλήλων ἔστι καὶ τίνα ἐναντία . εἰ μὲν γὰρ τὰ Ζ , Γ τὰ αὐτά , δῆλον ὡς ἀντικείμενα γίνεται τὸ μὲν Z τὸ ἑπόμενον τῷ E τῷ Δ , ᾧ οὐχ ὑπάρχει τὸ Α ὡς γὰρ τῷ Α τὸ Δ οὐχ ὑπάρχει , οὕτως οὐδὲ τῷ Γ , ᾧ ἕπεται τὸ Α · ὡς οὖν τὸ Γ τῷ Δ ἀντίκειται , οὕτως καὶ τὸ Z ἐστὶν αὐτῷ ἀντικείμενον ταὐτὸν ὂν τῶ Γ · τῷ μὲν γὰρ Γ ἕπεται τὸ Α , τῷ δὲ Δ οὔ , διὸ ἀντίκειται · οὕτως καὶ τὸ Z ἔσται τῷ Δ ἀντικείμενον ) , ἀλλὰ καὶ τὸ Γ τῷ Θ διὰ τὸ αὐτό . εἰ δὲ τὰ Γ , Η πάλιν εἴη τὰ αὐτά , ἔσται ἀντικείμενα τὸ μὲν Γ τῷ Θ τὸ δὲ Η τῷ Δ . Δύναται τὸ εἰρημένον διὰ τῆς λέξεως τῆς δῆλον δὲ καὶ ὁποῖα ταὐτὰ ληπτέον κατὰ τὴν ἐπίσκεψιν καὶ ὀποῖα ἕτερα ἢ ἐναντία ὡς ἴσον εἰρῆσθαι τῷ ‘ δῆλον δὲ ἐκ τῶν εἰρημένων καὶ τίνα χρείαν παρέχεται τά τε ταὐτὰ ἐκ τῶν ἐκλεγομένων ληφθέντα , καθ’ ὃν ὑφηγήμεθα τρόπον , καὶ εἰ ἐξ αὐτῶν λαμβάνοιτο τὰ ἐναντία ἀλλήλοις ἢ τὰ ἀντικείμενα’ . οὐ γὰρ συλλογιστικὴ ἡ τῶν τοιούτων ἐκλογή , ὡς δείκνυσι διά τε τοῦ παραστῆσαι , ὅτι τῆς τοῦ μέσου ὅρου εὑρέσεως χάριν ἡ ἐπίσκεψις γίνεται , δεῖ δὲ τὸν μέσον ὅρον ἕνα καὶ τὸν αὐτὸν εἶναι , οὐ γίνεται δὲ τὰ ἐναντία ἀλλήλοις ἕν , καὶ διὰ τοῦτο , ὅτι καὶ ἐν οἷς συμβαίνει γίνεσθαί τινα συλλογισμὸν ληφθέντων τινῶν ἐναντίων εἶναι ἀλλήλοις ἐκ τῶν περὶ ἑκατέρου ἐκλελεγμένων , καθ’ ὃν πεποιήμεθα τὴν ἐκλογὴν τρόπον , ἢ μὴ ἐνδεχομένων τῷ αὐτῷ ὑπάρχειν , τοῦτ’ ἔστιν ἀντικειμένων , ἃ εἶπεν ἐν τοῖς ἐπάνω ἕτερα ἢ ἐναντία , ὑποπίπτει καὶ ταῦτα τῇ προειρημένῃ ὑφ’ ἡμῶν ἐκλογῇ , καθ’ ἣν ἐδείκνυμεν καὶ ἐλαμβάνομεν ταὐτά τινα τῶν περὶ ἑκάτερον ἐκλελεγμένων · καὶ γὰρ ταῦτα οὐ δι’ ἄλλο τι εὑρεθήσεται συνάγοντα καὶ συλλογιζόμενά τι ἢ διά τινα τῶν προειρημένων ἡμῖν ἐκλογῶν . ἡ δὲ λέξις ἐνδεῶς ἔχει · λείπειν γὰρ δοκεῖ τῷ καὶ ὁποῖα ἕτερα ἢ ἐναντία τὸ μὴ εἶναι μέντοι τὴν τούτων ἐκλογὴν χρήσιμον προηγουμένως πρὸς τὴν εὕρεσιν τῶν προτάσεων . τὸ γὰρ ἐπιφερόμενον τῇ λέξει ἔλεγε τὸ εἶτα ἐν ὅσοις καὶ συμβαίνει γίνεσθαι συλλογισμὸν τῷ ληφθῆναι ἐναντία ἢ μὴ ἐνδεχόμενα τῷ αὐτῷ ὑπάρχειν , εἰς τοὺς προειρημένους ἅπαντα ἀναχθήσεται τρόπους . αὕτη γὰρ ἡ λέξις μηνύει , ὅτι τοιοῦτον λείπει τῇ προειρημένῃ λέξει τῇ δῆλον δὲ καὶ ὁποῖα ταὐτὰ ληπτέον κατὰ τὴν ἐπίσκεψιν καὶ ὁποῖα ἕτερα ἡ ἐναντία , τὸ μὴ εἶναι μέντοι τὴν τούτων ἐκλογὴν χρήσιμον . καὶ εἴη ἂν οὕτως τὸ κατάλληλον σώζουσα · δῆλον δὲ καὶ ὅτι ὁποῖα ταὐτὰ ληπτέον κτὰ τὴν ἐπίσκεψιν , καὶ οὐχ ὁποῖα ἕτερα ἢ ἐναντία .
Lemmas: Δῆλος δέ , ὅτι καί ὁποῖος αὐτός ληπτέος κατά ὁ ἐπίσκεψις καί ὁποῖος ἕτερος ἢ ἐναντίος . δείκνυμι , τίς οὖον χρή συγκρίνω ἀλλήλων καί ὡς αὐτός λαμβάνω συντίθημι διά ὁ μηδείς ἐκ αὐτός οὕτως λαμβάνω γίγνομαι συλλογισμός , φημί , ὅτι καί τίς χρή αὐτός ἀλλήλων πρός ὁ συλλογίζομαι ὁ πρόβλημα τίς , δῆλος ἐγώ γίγνομαι . προστίθημι δέ ὁ καί ὁποῖος ἕτερος ἢ ἐναντίος , ὅς οὐδαμοῦ μνημονεύω ἐν ὁ προερέω . ὅς δέ λέγω , τοιοῦτος ἄν εἰμί · ἐκ ὅς , φημί , εἴρω εἴρω δέ περί ὁ ποῖος δεῖ αὐτός λαμβάνω κατά ἕκαστος πρόβλημα ὁ ὁ προερέω δεικτικός συλλογισμός ποιέω ) , εἰμί δή ἐκ οὗτος δῆλος καί ὁποῖος δεῖ ὁ ἐκλέγω ἕτερος ἀλλήλων λαμβάνω ἢ καί ἐναντίος · ἕπω γάρ ὁ γνῶσις ὁ ὅμοιος τε καί ὁ αὐτός καί ὁ ὁ ἕτερος τε καί ἐναντίος γνῶσις . ὅταν γάρ εἰμί ὁ ἕπομαι τις αὐτός ὁ μή ὑπάρχω τις , δῆλος ὡς οὗτος ἅμα καί ἐναντίος εἰμί τις ὁ ἕπομαι ἐκεῖνος . οἷος εἰμί ὁ Β ὁ ἕπω ὁ Α αὐτός εἰμί τις ὁ Θ , ὁ οὐ ὑπάρχω ὁ E , δῆλος ὡς καί ὁ Ζ ὁ ἕπομαι ὁ E τις ἢ ἀντίκειμαι ἢ ἐναντίος εἰμί ὁ Β ὡς καί ὁ Θ , εἰμί γε ὁ μέν ἕπομαι τις ὁ μή ὑπάρχω ὁ αὐτός ἐναντίος εἰμί ἢ ἀντίκειμαι · οὗτος δέ ὁ μή ὑπάρχω ὁ E αὐτός εἰμί ὁ Β ὁ ὁ Α ἕπω · ὁ Z ἄρα ὁ ἕπομαι ὁ E ὁ Β ὁ ἕπω ὁ Α ἢ ἐναντίος ἢ ἀντίκειμαι εἰμί , ἐπεί αὐτός εἰμί τις ὁ Θ ὁ μή ἕπομαι ὁ E . ὁ μέν οὖν προηγέομαι εἰμί ὁ λαμβάνω τις ὁ ἐκλέγω αὐτός ἀλλήλων . ὅς ὁ αἴτιος παρατίθημι , ὅτι ὁ ἐπίβλεψις ὁ ἐκλέγω ποιέω οὖον διά ἄλλος τίς ὁ ὁ μέσος ὅρος εὑρίσκω τε καί λαμβάνω βούλομαι , διά ὅς ὁ ἄκρος συνάγω . ὁ δέ μέσος ὁ αὐτός καί εἷς δεῖ εἰμί · γίγνομαι δέ οὗτος , ἄν δείκνυμι τις ὁ ἐκ ἑκάτερος ἐκλέγω αὐτός εἰμί ἀλλήλων · οὗτος γάρ εἰμί ὁ δύο εἷς τε καί μέσος ὅρος . ὥστε ὁ προηγέομαι εἰμί ὁ λαμβάνω τις αὐτός ἀλλήλων εἰμί . ἐκ δέ ὁ οὗτος λῆψις δῆλος γίγνομαι , καί τίς ἕτερος ὁ περί ἑκάτερος ἐκλέγω ἀλλήλων εἰμί καί τίς ἐναντίος . εἰμί μέν γάρ ὁ Ζ , Γ ὁ αὐτός , δῆλος ὡς ἀντίκειμαι γίγνομαι ὁ μέν Z ὁ ἕπω ὁ E ὁ δ , ὅς οὐ ὑπάρχω ὁ Α ὡς γάρ ὁ Α ὁ δ οὐ ὑπάρχω , οὕτως οὐδέ ὁ Γ , ὅς ἕπω ὁ Α · ὡς οὖν ὁ Γ ὁ δ ἀντίκειμαι , οὕτως καί ὁ Z εἰμί αὐτός ἀντίκειμαι αὐτός εἰμί ὁ Γ · ὁ μέν γάρ Γ ἕπω ὁ Α , ὁ δέ δ οὖον , διό ἀντίκειμαι · οὕτως καί ὁ Z εἰμί ὁ δ ἀντίκειμαι ) , ἀλλά καί ὁ Γ ὁ Θ διά ὁ αὐτός . εἰμί δέ ὁ Γ , ὁ πάλιν εἰμί ὁ αὐτός , εἰμί ἀντίκειμαι ὁ μέν Γ ὁ Θ ὁ δέ ὁ ὁ δ . δύναμαι ὁ εἴρω διά ὁ λέξις ὁ δῆλος δέ καί ὁποῖος αὐτός ληπτέος κατά ὁ ἐπίσκεψις καί ὁποῖος ἕτερος ἢ ἐναντίος ὡς ἴσος εἴρω ὁ ‘ δῆλος δέ ἐκ ὁ εἴρω καί τίς χρεία παρέχω ὁ τε αὐτός ἐκ ὁ ἐκλέγω λαμβάνω , κατά ὅς ὑφηγέομαι τρόπος , καί εἰμί ἐκ αὐτός λαμβάνω ὁ ἐναντίος ἀλλήλων ἢ ὁ ἀντίκειμαι . οὖον γάρ συλλογιστικός ὁ ὁ τοιοῦτος ἐκλογή , ὡς δείκνυμι διά τε ὁ παρίστημι , ὅτι ὁ ὁ μέσος ὁράω εὕρεσις χάρις ὁ ἐπίσκεψις γίγνομαι , δεῖ δέ ὁ μέσος ὅρος εἷς καί ὁ αὐτός εἰμί , οὖον γίγνομαι δέ ὁ ἐναντίος ἀλλήλων εἷς , καί διά οὗτος , ὅτι καί ἐν ὅς συμβαίνω γίγνομαι τις συλλογισμός λαμβάνω τις ἐναντίος εἰμί ἀλλήλων ἐκ ὁ περί ἑκάτερος ἐκλέγω , κατά ὅς ποιέω ὁ ἐκλογή τρόπος , ἢ μή ἐνδέχομαι ὁ αὐτός ὑπάρχω , οὗτος εἰμί ἀντίκειμαι , ὁ εἶπον ἐν ὁ ἐπάνω ἕτερος ἢ ἐναντίος , ὑποπίπτω καί οὗτος ὁ προερέω ὑπό ἐγώ ἐκλογή , κατά ὅς δείκνυμι καί λαμβάνω αὐτός τις ὁ περί ἑκάτερος ἐκλέγω · καί γάρ οὗτος οὖον διά ἄλλος τίς εὑρίσκω συνάγω καί συλλογίζομαι τίς ἢ διά τις ὁ προερέω ἐγώ ἐκλογή . ὁ δέ λέξις ἐνδεής ἔχω · λείπω γάρ δοκέω ὁ καί ὁποῖος ἕτερος ἢ ἐναντίος ὁ μή εἰμί μέντοι ὁ οὗτος ἐκλογή χρήσιμος προηγουμένως πρός ὁ εὕρεσις ὁ πρότασις . ὁ γάρ ἐπιφέρω ὁ λέγω λέγω ὁ εἶτα ἐν ὅσος καί συμβαίνω γίγνομαι συλλογισμός ὁ λαμβάνω ἐναντίος ἢ μή ἐνδέχομαι ὁ αὐτός ὑπάρχω , εἰς ὁ προερέω ἅπας ἀνάγω τρόπος . οὗτος γάρ ὁ λέξις μηνύω , ὅτι τοιοῦτος λείπω ὁ προερέω λέγω ὁ δῆλος δέ καί ὁποῖος αὐτός ληπτέος κατά ὁ ἐπίσκεψις καί ὁποῖος ἕτερος ὁ ἐναντίος , ὁ μή εἰμί μέντοι ὁ οὗτος ἐκλογή χρήσιμος . καί εἰμί εἄν οὕτως ὁ κατάλληλος Σώζουσα · δῆλος δέ καί ὅτι ὁποῖος αὐτός ληπτέος κτάομαι ὁ ἐπίσκεψις , καί οὐ ὁποῖος ἕτερος ἢ ἐναντίος .