alexander-philosophy.in-aristotelis-analyticorum-priorum-librum-i-commentarium 37a9
Ἀλλὰ μὴν οὐδ’ ἐκ τοῦ ἀδυνάτου δειχθήσεται ἀντιστρεφον . Δόξει τισὶ διά γε τῆς εἰς ἀδύνατον ἀπαγωγῆς δύνασθαι δείκνυσθαι ἡ καθόλου ἀποφατικὴ ἐνδεχομένη ἀντιστρέφουσα . τῇ αὐτῇ δείξει καὶ οἱ ἑταῖροι αὐτοῦ κέχρηνται . εἰ γὰρ τὸ Α τῷ Β ἐνδέχεται μηδενί , καὶ τὸ Β τῷ Α ἐνδέχεται μηδενί · εἰ γὰρ ψεῦδος τοῦτο , τὸ ἀντικείμενον ἀληθές · ἀντίκειται δὲ τῷ ‘ἐνδέχεται μηδενί᾿ τὸ ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενί᾿ , ὃ ἴσον δοκεῖ δύνασθαι τῷ ἐξ ἀνάγκης τινί . τὸ ἄρα Β τῷ Α ἐξ ἀνάγκης τινὶ ὑπάρχει . ἀλλ’ ἐπεὶ ἡ ἐπὶ μέρους ἀναγκαία καταφατικὴ ἀντιστρέφει , καὶ τὸ Α τῷ Β ἐξ ἀνάγκης τινὶ ὑπάρχει , ὅπερ ἀδύνατον · ὑπέκειτο γὰρ τὸ Α τῷ Β ἐνδέχεσθαι μηδενὶ κατὰ τὸ ἐνδεχόμενον τὸ ἐκ τοῦ διορισμοῦ . εἰ δὴ τοῦτο ἀδύνατον , ἀδύνατος καὶ ἡ ὑπόθεσις , ᾗ τοῦτο ἠκολούθησεν · ἦν δὲ τὸ Β τῷ Α ἐξ ἀνάγκης τινὶ ὑπάρχειν μεταληφθὲν ἐκ τοῦ ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενί᾿ . τὸ ἀντικείμενον ἄρα ἀληθὲς τὸ τὸ | Β ἐνδέχεσθαι μηδενὶ τῷ Α . ταύτην ν δὴ τὴν δεῖξιν διαβάλλει ὁ Ἀριστοτέλης ὡς μὴ ὑγιῶς γινομένην . θεὶς δὲ τὴν δεῖξιν ἀντιλέγειν μέλλων αὐτῇ οὐ προεῖπε πρῶτον , ὅτι ‘ψεῦδος δὲ τοῦτο’ , ἤ τι τῶν τοιούτων , ἀλλ’ εὐθὺς ἐπὶ τὸ δεικνύναι ἐτράπετο , ὅτι οὐκ ὀρθῶς ἡ τοιαύτη γέγονε δεῖξις . διὸ καὶ ἀσαφέστερόν πως φαίνεται τὸ εἰρημένον · λέγεται γὰρ οὐ γάρ , εἰ μὴ ἐνδέχεται μηδενὶ τὸ Β τῷ Α , ἀνάγκη τινὶ ὑπάρχειν . αἰτιᾶται δὲ διὰ τούτων τὴν μετάληψιν τῆς ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενί᾿ , ἥτις ἦν ἀντικειμένη τῇ ‘ἐνδέχεται μηδενί᾿ , ὡς οὐχ ὑγιῶς γενομένην εἰς τὴν ‘ἐξ ἀνάγκης τινί᾿ . οὐ γὰρ πάντως , εἰ ἀληθὴς ἡ ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενὶ τὸ Β τῷ Α’ , ἤδη καὶ διὰ τοῦτο ἀληθὴς ἡ ὅτι ἐξ ἀνάγκης τὸ Β τῷ Α τινὶ ὑπάρχει · καὶ γὰρ εἰ ἐξ ἀνάγκης τὸ Β τινὶ τῷ Α μὴ ὑπάρχει , ἀληθὴς ἡ λέγουσα ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενὶ τὸ Β τῷ Α ὑπάρχειν᾿ . τούτου δ’ αἴτιον , ὅτι τὸ ‘ἐνδέχεται παντί᾿ ἀντιστρέφει τῷ ‘ἐνδέχεται μηδενί᾿ , ἰδίᾳ δ’ αὐτῶν ἑκάστῳ ἀντίκειται , τῷ μὲν ἐνδέχεσθαι παντὶ τὸ ἐξ ἀνάγκης τινὶ μή , τῷ δὲ ‘ἐνδέχεται μηδενί’ τὸ ἐξ ἀνάγκης τινί . ἔσται δὴ καὶ ἀμφότερα ἑκα - τέρου ἐκείνων ἀναιρετικά , εἴ γε ἐκεῖνα μὲν ἀλλήλοις ἀντακολουθεῖ καὶ ἀντιστρέφει , τούτων δὲ ἑκάτερον ἑκατέρου ἐκείνων ἀναιρετικόν ἐστιν . τῇ δὲ τοῦ ἑτέρου ἀναιρέσει ἐκείνων ἀναιρεῖται καὶ θάτερον , ὥστε ἀναιρετικὰ τοῦ ‘ἐνδέχεται μηδενί τό τε ἐξ ἀνάγκης τινὶ καὶ τὸ ἐξ ἀνάγκης τινὶ μή , τὸ μὲν ἐξ ἀνάγκης τινὶ καθ’ αὑτό , τὸ δ’ ἐξ ἀνάγκης τινὶ μὴ κατὰ συμβεκηκός , ὅτι ἐστὶν ἀναιρετικὸν τοῦ ‘ἐνδέχεται παντί᾿ , ᾧ ἀναιρουμένῳ συναναιρεῖται καὶ τὸ ‘ἐνδέχεται μηδενί᾿ . εἰ δὲ τοῦτο , καὶ ἡ τοῦ ἐνδέχεσθαι μηδενὶ ἀπόφάσις ἡ ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενί’ ἀληθὴς ἔσται οὐ μόνον , ὅτι ἀληθής ἐστιν ἡ ἐξ ἀνάγκης τινὶ λέγουσα , ἀλλὰ καὶ ὅτι ἡ ἐξ ἀνάγκης τινὶ μή ἀμφότεραι γάρ εἰσιν ἀναιρετικαὶ τῆς ἀντικειμένης αὐτῇ τῆς ‘ἐνδέχεται μηδενί’ , ἐπεὶ μηδὲ ταύτης οὔσης ἀληθοῦς τῆς ‘ἐξ ἀνάγκης τινὶ μή᾿ δυνατὸν ἀληθῆ εἶναι τὴν ‘ἐνδέχεται μηδενί᾿ ὥστε ὁ ὑποθέμενος τὴν ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενί᾿ οὐ πάντως ὑποτίθεται αὐτήν , διότι ἐξ ἀνάγκης τινί , ἀλλὰ καὶ ἐξ ἀνάγκης τινὶ μή . ἄν δὴ ὑποκειμένης τῆς ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενὶ τὸ Β τῷ Α᾿ μεταλάβῃ τις εἰς τὴν ‘ἐξ ἀνάγκης τινὶ μὴ τὸ Β τῷ Α’ οὐδὲν ἔλαττον ἑπομένην αὐτῇ τῆς ‘ἐξ ἀνάγκης τινὶ τὸ Β τῷ Α’ , οὐδὲν ἀδύνατον ἀκολουθήσει · οὐ γάρ , εἰ τὸ Β τῷ Α ἐξ ἀνάγκης τινὶ μὴ ὑπάρχει , ἤδη καὶ τὸ Α τῷ Β ἐξ ἀνάγκης τινὶ οὐχ ὑπάρξει · οὐ γὰρ ἀντιστρέφει ἡ ἐπὶ μέρους ἀποφατικὴ ἀναγκαία . τούτου δὲ ὄντος οὐδὲν ἐδείχθη διὰ τῆς εἰς ἀδύνατον ἀπαγωγῆς · ὡς γάρ , εἰ τοῦ ζῴου διαιρουμένου εἰς λογικὸν καὶ ἄλογον καὶ ὄντων ζῴων λογικῶν καὶ ἀλόγων λαβών τις τὸ εἶναι ζῷον λέγοι πάντως ἄλογον αὐτὸ εἶναι , ἄτοπον ἐρεῖ καὶ οὐκ ἀληθὲς τῷ ἐνδέχεσθαι λογικὸν αὐτὸ εἶναι οὐδὲν ἧττον τούτου ἢ ἐκείνου τῷ ζῴῳ τεθέντι ἑπομένου , οὕτως καί , εἴ τις λαβὼν τὸ ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενί᾿ μόνον τὸ ἐξ ἀνάγκης τινὶ λέγοι σημαίνειν αὐτό , ἄτοπον ἄν εἴποι · ἐνδέχεται γὰρ ἀληθὲς εἶναι καὶ τὸ ἐξ ἀνάγκης τινὶ μή . καὶ γὰρ ἔοικε κατὰ τοῦτο μόνον μὴ ἀντιστρέφειν ἡ ἐνδεχομένη ἀποφατική · τοῦ γὰρ λευκοῦ ἐνδεχομένου μηδενὶ ἀνθρώπῳ οὐκέτ’ ἀληθὲς τὸ τὸν ἄνθρωπον ἐνδέχεσθαι μηδενὶ λευκῷ , ἀλλ’ ἀληθὲς τὸ μὴ ἐνδέχεσθαι μηδενὶ λευκῷ τὸν ἄνθρωπον , οὐ κατὰ τὸ τινὶ λευκῷ αὐτὸν ἐξ ἀνάγκης ὑπάρχειν ( οὐκέτι γὰρ ἄν ἦν οὐδὲ λευκὸν παντὶ ἀνθρώπῳ ἐνδεχόμενον , εἰ τινὶ αὐτῷ ἐξ ἀνάγκης ὑπῆρχεν ) , ἀλλὰ καθ’ ὅτι τινὶ λευκῷ ἐξ ἀνάγκης οὐχ ὑπάρχει . διὸ οὐ δεόντως ἡ μετάληψις ἄν γένοιτο ἐπὶ τῶν ἀντιστροφῶν τοῦ ‘οὐκ ἐνδέχεται μηδενί’ εἰς τὸ ἐπὶ μέρους καταφατικὸν ἀναγκαῖον οὐ διὰ τοῦτο ἀληθοῦς ὄντος τοῦ ἀποφατικοῦ ἀλλὰ διὰ τὸ ἐπὶ μέρους ἀποφατικὸν ἀναγκαῖον .
Lemmas: ἀλλά μήv οὐδέ ἐκ ὁ ἀδύνατος δείκνυμι ἀντιστρέφω . δοκέω τις διά γε ὁ εἰς ἀδύνατος ἀπαγωγή δύναμαι δείκνυμι ὁ καθόλου ἀποφατικός ἐνδέχομαι ἀντιστρέφω . ὁ αὐτός δείκνυμι καί ὁ ἑταῖρος αὐτός χράομαι . εἰμί γάρ ὁ Α ὁ Β ἐνδέχομαι μηδείς , καί ὁ Β ὁ Α ἐνδέχομαι μηδείς · εἰμί γάρ ψεῦδος οὗτος , ὁ ἀντίκειμαι ἀληθής · ἀντίκειμαι δέ ὁ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ ὁ οὐ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ , ὅς ἴσος δοκέω δύναμαι ὁ ἐκ ἀνάγκη τις . ὁ ἄρα Β ὁ Α ἐκ ἀνάγκη τις ὑπάρχω . ἀλλά ἐπεί ὁ ἐπί μέρος ἀναγκαῖος καταφατικός ἀντιστρέφω , καί ὁ Α ὁ Β ἐκ ἀνάγκη τις ὑπάρχω , ὅσπερ ἀδύνατος · ὑπόκειμαι γάρ ὁ Α ὁ Β ἐνδέχομαι μηδείς κατά ὁ ἐνδέχομαι ὁ ἐκ ὁ διορισμός . εἰμί δή οὗτος ἀδύνατος , ἀδύνατος καί ὁ ὑπόθεσις , ὅς οὗτος ἀκολουθέω · εἰμί δέ ὁ Β ὁ Α ἐκ ἀνάγκη τις ὑπάρχω μεταλαμβάνω ἐκ ὁ οὐ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ . ὁ ἀντίκειμαι ἄρα ἀληθής ὁ ὁ | Β ἐνδέχομαι μηδείς ὁ Α . οὗτος Ν δή ὁ δεῖξις διαβάλλω ὁ Ἀριστοτέλης ὡς μή ὑγιής γίγνομαι . τίθημι δέ ὁ δεῖξις ἀντιλέγω μέλλω αὐτός οὖον προεῖπον πρῶτος , ὅτι ψεῦδος δέ οὗτος , ἤ τίς ὁ τοιοῦτος , ἀλλά εὐθύς ἐπί ὁ δείκνυμι τρέπω , ὅτι οὐ ὀρθῶς ὁ τοιοῦτος γίγνομαι δεῖξις . διό καί ἀσαφής πως φαίνω ὁ εἴρω · λέγω γάρ οὖον γάρ , εἰμί μή ἐνδέχομαι μηδείς ὁ Β ὁ Α , ἀνάγκη τις ὑπάρχω . αἰτιάομαι δέ διά οὗτος ὁ μετάληψις ὁ οὐ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ , ὅστις εἰμί ἀντίκειμαι ὁ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ , ὡς οὐ ὑγιής γίγνομαι εἰς ὁ ‘ἐξ ἀνάγκη Τίνια . οὖον γάρ πάντως , εἰμί ἀληθής ὁ οὐ ἐνδέχομαι μηδείς ὁ Β ὁ ὅς , ἤδη καί διά οὗτος ἀληθής ὁ ὅτι ἐκ ἀνάγκη ὁ Β ὁ Α τις ὑπάρχω · καί γάρ εἰμί ἐκ ἀνάγκη ὁ Β τις ὁ Α μή ὑπάρχω , ἀληθής ὁ λέγω οὐ ἐνδέχομαι μηδείς ὁ Β ὁ Α ὑπάρχω . οὗτος δέ αἴτιος , ὅτι ὁ ἐνδέχομαι Παντιάς ἀντιστρέφω ὁ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ , ἴδιος δέ αὐτός ἕκαστος ἀντίκειμαι , ὁ μέν ἐνδέχομαι πᾶς ὁ ἐκ ἀνάγκη τις μή , ὁ δέ ἐνδέχομαι μηδενί’ ὁ ἐκ ἀνάγκη τις . εἰμί δή καί ἀμφότερος ἐπίτεξ - τέρας ἐκεῖνος ἀναιρετικός , εἰμί γε ἐκεῖνος μέν ἀλλήλων ἀντακολουθέω καί ἀντιστρέφω , οὗτος δέ ἑκάτερος ἑκάτερος ἐκεῖνος ἀναιρετικός εἰμί . ὁ δέ ὁ ἕτερος ἀναίρεσις ἐκεῖνος ἀναιρέω καί ἕτερος , ὥστε ἀναιρετικός ὁ ἐνδέχομαι μηδείς ὁ τε ἐκ ἀνάγκη τις καί ὁ ἐκ ἀνάγκη τις μή , ὁ μέν ἐκ ἀνάγκη τις κατά ἑαυτοῦ , ὁ δέ ἐκ ἀνάγκη τις μή κατά συμβαίνω , ὅτι εἰμί ἀναιρετικός ὁ ἐνδέχομαι Παντιάς , ὅς ἀναιρέω συναναιρέω καί ὁ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ . εἰμί δέ οὗτος , καί ὁ ὁ ἐνδέχομαι μηδείς ἀπόφασις ὁ οὐ ἐνδέχομαι μηδενί’ ἀληθής εἰμί οὖον μόνος , ὅτι ἀληθής εἰμί ὁ ἐκ ἀνάγκη τις λέγω , ἀλλά καί ὅτι ὁ ἐκ ἀνάγκη τις μή ἀμφότερος γάρ εἰμί ἀναιρετικός ὁ ἀντίκειμαι αὐτός ὁ ἐνδέχομαι μηδενί’ , ἐπεί μηδέ οὗτος εἰμί ἀληθής ὁ ‘ἐξ ἀνάγκη τις μῆον δυνατός ἀληθής εἰμί ὁ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ ὥστε ὁ ὑποτίθημι ὁ οὐ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ οὖον πάντως ὑποτίθημι αὐτός , διότι ἐκ ἀνάγκη τις , ἀλλά καί ἐκ ἀνάγκη τις μή . ἄν δή ὑπόκειμαι ὁ οὐ ἐνδέχομαι μηδείς ὁ Β ὁ ὅς μεταλαμβάνω τις εἰς ὁ ‘ἐξ ἀνάγκη τις μή ὁ Β ὁ ὅς οὐδείς μικρός ἕπομαι αὐτός ὁ ‘ἐξ ἀνάγκη τις ὁ Β ὁ ὅς , οὐδείς ἀδύνατος ἀκολουθέω · οὖον γάρ , εἰμί ὁ Β ὁ Α ἐκ ἀνάγκη τις μή ὑπάρχω , ἤδη καί ὁ Α ὁ Β ἐκ ἀνάγκη τις οὐ ὑπάρχω · οὖον γάρ ἀντιστρέφω ὁ ἐπί μέρος ἀποφατικός ἀναγκαῖος . οὗτος δέ εἰμί οὐδείς δείκνυμι διά ὁ εἰς ἀδύνατος ἀπαγωγή · ὡς γάρ , εἰμί ὁ ζῷον διαιρέω εἰς λογικός καί ἄλογος καί εἰμί ζῷον λογικός καί ἄλογος λαμβάνω τις ὁ εἰμί ζῷον λέγω πάντως ἄλογος αὐτός εἰμί , ἄτοπος εἴρω καί οὐ ἀληθής ὁ ἐνδέχομαι λογικός αὐτός εἰμί οὐδείς κακός οὗτος ἢ ἐκεῖνος ὁ ζῷον τίθημι ἕπομαι , οὕτως καί , εἰμί τις λαμβάνω ὁ οὐ ἐνδέχομαι μηδενί᾿ μόνος ὁ ἐκ ἀνάγκη τις λέγω σημαίνω αὐτός , ἄτοπος ἄν εἶπον · ἐνδέχομαι γάρ ἀληθής εἰμί καί ὁ ἐκ ἀνάγκη τις μή . καί γάρ ἔοικα κατά οὗτος μόνος μή ἀντιστρέφω ὁ ἐνδέχομαι ἀποφατικός · ὁ γάρ λευκός ἐνδέχομαι μηδείς ἄνθρωπος οὐκέτι ἀληθής ὁ ὁ ἄνθρωπος ἐνδέχομαι μηδείς λευκός , ἀλλά ἀληθής ὁ μή ἐνδέχομαι μηδείς λευκός ὁ ἄνθρωπος , οὖον κατά ὁ τις λευκός αὐτός ἐκ ἀνάγκη ὑπάρχω ( οὐκέτι γάρ ἄν εἰμί οὐδέ λευκός πᾶς ἄνθρωπος ἐνδέχομαι , εἰμί τις αὐτός ἐκ ἀνάγκη ὑπάρχω ) , ἀλλά κατά ὅτι τις λευκός ἐκ ἀνάγκη οὐ ὑπάρχω . διό οὖον δήω ὁ μετάληψις ἄν γίγνομαι ἐπί ὁ ἀντιστροφή ὁ οὐ ἐνδέχομαι μηδενί’ εἰς ὁ ἐπί μέρος καταφατικός ἀναγκαῖος οὖον διά οὗτος ἀληθής εἰμί ὁ ἀποφατικός ἀλλά διά ὁ ἐπί μέρος ἀποφατικός ἀναγκαῖος .