alexander-philosophy.in-aristotelis-analyticorum-priorum-librum-i-commentarium 26a17
ἰ δ᾿ ὁ μὲν καθόλου τῶν ὅρων ὁ δ᾿ ἐν μέρει προς τον ετερον . Οὐκ ἀργῶς μοι δοκεῖ προστεθεικέναι τῷ ὁ δ’ ἐν μέρει τὸ πρὸς τὸν ἕτερον · δύναται γὰρ καὶ ἐν μιᾷ καὶ τῇ αὐτῇ προτάσει τῶν ὅρων ὁ μὲν καθόλου εἶναι ὁ δ’ ἐν μέρει , καθόλου μὲν ὁ ὑποκείμενος ὅλος λαμβανόμενος ἐν μέρει δὲ ὁ κατηγορούμενος , οὗ μέρος κατὰ τοῦ ὑποκείμενου λέγεται . οὐ γὰρ πᾶν ζῷον κατὰ ἀνθρώπου · μέρος γὰρ τοὐ ζῴου κατὰ παντὸς ἀνθρώπου ἐν τῇ προτάσει τῇ λεγούσῃ ‘πᾶς ἄνθρωπος ζῷον᾿ · τὶ γὰρ ζῷον κατ’ ἀνθρώπου . ἀλλὰ καὶ ἡ ‘τὸ ζῷον κατὰ τινὸς ἐμψύχου’ ἔχει τὸν μὲν καθόλου τῶν ὅρων τὸν δ’ ἐν μέρει · διὰ τοῦτο καὶ ἡ ἀντιστροφὴ τῆς τοιαύτης προτάσεως ἐπὶ μέρους γίνεται . ἵν’ οὖν ἐν συμπλοκῇ προτάσεων δηλώσῃ τῶν ὅρων τὸ καθόλου καὶ ἐν μέρει καὶ μὴ ἐν προτάσει μιᾷ μηδ’ ἐν ἀντιστροφῇ προτάσεως , προσέθηκε τὸ πρ ὸς τὸν ἕτερον , τοῦτ’ ἔστιν ‘ὅταν οὖν καθόλου κατηγορῆταί τις ὅρος καὶ οὗτος ἄλλου τινὸς ἐπὶ μέρους κατηγορῆται᾿ , ἢ ἔτι ἁπλούστερον ‘ὅταν ὁ αὐτὸς ὅρος πρὸς μὲν ἄλλον ὅρον καθόλου ᾖ πρὸς δὲ ἄλλον ἐπὶ μέρους ἐν τῇ προειρημένῃ συμπλοκῇ’ · τοῦτον γὰρ τὸν τρόπον ἐπὶ μέρους αὐτοῦ λαμβανομένου γίνεται συζυγία καὶ συμπλοκὴ προτάσεων . εἰρηκὼς δὲ περὶ τῶν συζυγιῶν τῶν ἐν τῷ πρώτῳ σχήματι ἐκ δύο καθόλου μεταβαίνει πάλιν ἐπὶ τὰς συζυγίας , ἐν αἷς ἡ ἑτέρα πρότασις ἐπὶ μέρους ἐστὶ τῆς ἑτέρας οὔσης καθόλου , καὶ δείκνυσι , τίνες εἰσὶν αἱ τοιαῦται , καὶ πόσαι καὶ ποῖαι αὐτῶν συλλογιστικαί . καὶ πρῶτόν γε ταύτας ἐκτίθεται . δύο δ’ εἰσὶν αἱ δόκιμοι καὶ ἐν ταῖς τοιαύταις συζυγίαις , ἥ τε καθόλου καταφατικὴν τὴν μείζονα πρότασιν ἔχουσα τὴν δὲ ἐλάττονα ἐπὶ μέρους καταφατικὴν καὶ ἡ τῆς ἐλάττονος οὔσης ἐπὶ μέρους καταφατικῆς τὴν μείζονα ἔχουσα καθόλου ἀποφατικήν , ὧν ἀμφοτέρων ὁμοῦ ἐμνημόνευσεν εἰπὼν ὅταν μὲν τὸ καθόλου τεθῇ πρὸς τὸ μεῖζον ἄκρον ἢ κατηγορικὸν ἢ στερητικόν , τὸ δ’ ἐν μέρει πρὸς τὸ ἔλαττον κατηγορικόν , ἀνάγκη συλλογισμὸν εἶναι τέλειον . οὔσης μὲν γὰρ τῆς μείζονος καθόλου τε καὶ καταφατικῆς ἐπὶ μέρους καταφατικὸν ἔσται τὸ συναγόμενον , καθόλου δὲ ἀποφατικῆς ληφθείσης ἐκείνης ἐπὶ μέρους ἀποφατικὸν συναχθήσεται . τῷ γὰρ δεῖν τὴν ἑτέραν ἐπὶ μέρους εἶναι εἰλῆφθαι δὲ τὴν μείζονα καθόλου πάντως ἡ ἐλάττων ἐπὶ μέρους ἔσται · εἴρηκε δέ , ὅτι καὶ κατηγορική .
Lemmas: εἷς δέ ὁ μέν καθόλου ὁ ὁράω ὁ δέ ἐν μέρος προς ὁ ἕτερος . οὐ ἀργός ἐγώ δοκέω προστίθημι ὁ ὁ δέ ἐν μέρος ὁ πρός ὁ ἕτερος · δύναμαι γάρ καί ἐν εἷς καί ὁ αὐτός πρότασις ὁ ὁράω ὁ μέν καθόλου εἰμί ὁ δέ ἐν μέρος , καθόλου μέν ὁ ὑπόκειμαι ὅλος λαμβάνω ἐν μέρος δέ ὁ κατηγορέω , ὅς μέρος κατά ὁ υποκείμενο λέγω . οὖον γάρ πᾶς ζῷον κατά ἄνθρωπος · μέρος γάρ ὁ ζῷον κατά πᾶς ἄνθρωπος ἐν ὁ πρότασις ὁ λέγω πᾶς ἄνθρωπος ζῷον · τίς γάρ ζῷον κατά ἄνθρωπος . ἀλλά καί ὁ τότος ζῷον κατά τις ἐμψύχω ἔχω ὁ μέν καθόλου ὁ ὁράω ὁ δέ ἐν μέρος · διά οὗτος καί ὁ ἀντιστροφή ὁ τοιοῦτος πρότασις ἐπί μέρος γίγνομαι . ἵνα οὖν ἐν συμπλοκή πρότασις δηλόω ὁ ὁράω ὁ καθόλου καί ἐν μέρος καί μή ἐν πρότασις εἷς μηδέ ἐν ἀντιστροφή πρότασις , προστίθημι ὁ ΠΡ ὅς ὁ ἕτερος , οὗτος εἰμί ‘ὅταν οὖν καθόλου κατηγορέω τις ὅρος καί οὗτος ἄλλος τις ἐπί μέρος κατηγορέω , ἢ ἔτι ἁπλόος ‘ὅταν ὁ αὐτός ὅρος πρός μέν ἄλλος ὅρος καθόλου εἰμί πρός δέ ἄλλος ἐπί μέρος ἐν ὁ προερέω συμπλοκή · οὗτος γάρ ὁ τρόπος ἐπί μέρος αὐτός λαμβάνω γίγνομαι συζυγία καί συμπλοκή πρότασις . ἐρῶ δέ περί ὁ συζυγία ὁ ἐν ὁ πρῶτος σχῆμα ἐκ δύο καθόλου μεταβαίνω πάλιν ἐπί ὁ συζυγία , ἐν ὅς ὁ ἕτερος πρότασις ἐπί μέρος εἰμί ὁ ἕτερος εἰμί καθόλου , καί δείκνυμι , τίς εἰμί ὁ τοιοῦτος , καί πόσος καί ποῖος αὐτός συλλογιστική . καί πρότερος γε οὗτος ἐκτίθημι . δύο δέ εἰμί ὁ δόκιμος καί ἐν ὁ τοιοῦτος συζυγία , ὅς τε καθόλου καταφατικός ὁ μείζων πρότασις ἔχω ὁ δέ μικρός ἐπί μέρος καταφατικός καί ὁ ὁ μικρός εἰμί ἐπί μέρος καταφατικός ὁ μείζων ἔχω καθόλου ἀποφατικός , ὅς ἀμφότερος ὁμοῦ μνημονεύω εἶπον ὅταν μέν ὁ καθόλου τίθημι πρός ὁ μείζων ἄκρος ἢ κατηγορικός ἢ στερητικός , ὁ δέ ἐν μέρος πρός ὁ μικρός κατηγορικός , ἀνάγκη συλλογισμός εἰμί τέλειος . εἰμί μέν γάρ ὁ μείζων καθόλου τε καί καταφατικός ἐπί μέρος καταφατικός εἰμί ὁ συνάγω , καθόλου δέ ἀποφατικός λαμβάνω ἐκεῖνος ἐπί μέρος ἀποφατικός συνάγω . ὁ γάρ δήω ὁ ἕτερος ἐπί μέρος εἰμί λαμβάνω δέ ὁ μείζων καθόλου πάντως ὁ μικρός ἐπί μέρος εἰμί · εἴρω δέ , ὅτι καί κατηγορικός .