alexander-philosophy.hqika-problh-mata-sp 9
Ὀτι μὴ πάντες ὰγνοίᾳ τοῦ κακὰ εἰναι καὶ βλαβεπά , ἃ πράττουσιν , ἁμαρτάνουσι , δῆλον ἐκ τῶν πεπεισμένων ὅτι μαρτάνουσι , καὶ μὴ ἀντεχόντων αὑτοῖς διὰ μαλακίαν καὶ ἀνασκησίαν . ὧν εἰσι καὶ οἱ νοσοῦντες καὶ τὰ βλάπτοντα αὐτοὺς πράττοντες , οὐκ ἀγνοοῦν τες ὁποῖά ἐστιν · ὅτι γὰρ οὐκ ἀγνοοῦσιν , αὐτοῖς ἐπικαλοῦσι , τοὺς μὴ τὰ ὅμοια ἁμαρτάνοντας ἐπικαλοῦνται , εὔχονται τοῖς θεοῖς ὑπὲρ τοῦ κάλλιον φρονῆσαι . ἐν οἷς εἰσι καὶ οἱ ἐρῶντες , οἳ εἰ τὸ ἐρασθῆναι ἐπ’ αὐτοῖς ὡς τὸ ἐρῶσιν παύσασθαι , ἑκόντες ἂν εἶεν τὰ κατὰ τὸν ἔρωτα πράττοντες . ἀλλὰ καὶ ἐκ τῶν ἀρχομένων ἁμαρτάνειν δῆλον . οὐδεὶς γὰρ αὐτῶν ἀγνοῶν τὰ κακὰ ὅτι κακά ἐστιν ἐπ’ αὐτὰ τὴν ἀρχὴν ἔρχεται . πάντες γοῦν ἀρχόμενοι αἰδοῦνται καὶ λανθάνειν σπεύδουσιν , καὶ ὡς μὴ καὶ δεύτερον πράξοντες τὰ ὅμοια εἶσιν ἐπ’ αὐτά , πεπεισμένοι βλαβήσεσθαί τι ἀπ’ αὐτῶν , εἴκοντες τῇ ἡδονῇ , οὐ πίστει τοῦ αἱρετωτέραν αὐτοῖς εἶναι , ἀλλὰ τῷ μὴ βούλεσθαι πονήσαντες ὀλίγον ἀντισχεῖν πρὸς αὐτήν . τοῦ δὲ ταύτην περὶ τῶν κακῶν ἔχειν τὴν πρόληψιν ὡς ἔννοιαν αὐτῶν ἔχειν ὁποῖά ἐστιν αἰτίαν πρώτην μὲν τὴν φύσιν ἔχουσιν ( οὐ γὰρ ἀνεννόητοι τῶν βελτιόνων οἱ μηδέπω παντάπασιν διεστραμμένοι , ἀλλὰ τὰς κοινάς τε καὶ φυσικὰς σώζοντες ἐννοίας · ὅτι γὰρ πρὸς τὰ βελτίω νένευκεν ἡ φύσις ἑκάστου , δῆλόν ἐστιν ἐκ τοῦ καὶ τοὺς ἐν ἁμαρτήμασιν ὄντας ἤδη ἐπαινεῖν ἔτι τοὺς οὐχ ἁμαρτάνοντας , καὶ τοὺς ἁμαρτάνοντας τοὺς αὐτῶν παῖδας μὴ ἐπὶ τὰ αὐτὰ ἄγειν ) , κανὴ δὲ καὶ ἡ κοινὴ φήμη τε καὶ πρόληψις τῶν ἀνθρώπων τὴν τῶν κακῶν ἀτοπίαν ὁποία τίς ἐστι διδάξαι . ἀλλὰ καὶ οἱ νόμοι ταῦτα κηρύττοντες ἱκανοὶ τὰ βελτίω διδάσκειν . πρὸς δὲ τούτοις διδάσκαλοί τε καὶ παιδαγωγοὶ πάντες κοινῶς τὰ κακὰ φεύγειν παραινοῦντες οὐκ ἀνεννοήτους τῶν βελτιόνων τοὺς νέους ἐῶσιν εἶναι . καὶ ὅτι μὲν οὐκ ἀγνοίᾳ τῶν κακῶν τὰ ἁμαρτήματα , δῆλον ἐκ τούτων τε καὶ τῶν τοιούτων . ὅτι δὲ μὴ βίᾳ πράττουσιν τὰ φαῦλα , δῆλον ἐκ τοῦ αὐτοὺς εἶναι τοὺς πράττοντας αὐτά , καὶ κατὰ τὴν ἐξ αὐτῶν ὁρμὴν κινεῖν ἐπὶ τὰς τοιαύτας πράξεις τὰ ὀργανικὰ μέρη καὶ βουλευομένους περὶ αὐτῶν καὶ προαιρουμένους αὐτά . εἰ γὰρ οἱ προαιρούμενοι βιάζονται , τίνες ἂν εἶεν οἱ μὴ βιαζόμενοι ; εἰ δὲ ἐν ἕξει τῶν ἁμαρτανομένων γενόμενοι μήτε αἰδοῦνται αὐτοὺς τῶν κακῶν φρονοῦσιν , οὐδὲν τοῦτο πρὸς τὸ εἶναι αὐτὰ ἀκούσια . τοῦ γὰρ ἐν ταύτῃ τῇ ἕξει γενέσθαι , ὡς τὰ κακὰ μὴ ὑπολαμβάνειν καὶ αὐτοῖς εἶναι κακά . αὐτοὶ αἴτιοι , ὅτε γ’ ἦν ἐπ’ αὐτοῖς μὴ πράττειν ταῦτα δι’ ἃ γεγόνασιν τοιοῦτοι μὴ φυλαξάμενοι . εἰ δὲ ἀρχομένοις μὲν αὐτοῖς τῶν μαρτημάτων οὐκ ἐφαίνετο τὰ κακὰ ώφέλιμά τε καὶ αἱρετά , προελθοῦσιν δὲ ἐν αὐτοῖς καὶ δι’ ἀμέλειαν αὐτῶν ἐν ἕξει γενομένοις μοχθηρ τοιαῦτα φαίνεται , ἑαυτοῖς ἂν εἶεν τῆς ἀπ’ αὐἐρῶντες τῶν τοιαύτης φαντασίας αἴτιοι , ὄντες αὐτοῖς τῆς τοιαύτης ἕξεως αἴτιοι , δι’ ἣν φαντασίας περὶ τῶν κακῶν τοιαύτας ἔχουσιν . τούτοις δὲ μαρτυρεῖ καὶ τὸ μισεῖσθαι καὶ κολάζεσθαι τοὺς οὕ| τως ἁμαρτάνοντας , ὡς ἑκουσίως καὶ αὐτοῖς αἰτίους ὄντας τῶν τοιούτων πράξεων , τῶν ἀκουσίως τοιοῦτόν τι πραττόντων συγγνώμης τυγχανόντων . διὰ τί γάρ , εἰ πάντα ἀκούσια , τὰ μὲν αὐτῶν συγγινώσκεται , τὰ δ’ οὔ ; εἰ γάρ , ὅτε ἐπ’ αὐτοῖς ἦν τὸ μαθοῦσιν ὁποῖά ἐστιν ἀπέχεσθαι αὐτῶν , εἰ μὲν εἰδότες τοῦτο ἠμέλουν αὐτοῦ , αὐτοὶ αἴτιοι πάλιν καὶ ἑκόντες τοιοῦτοι , εἰ δὲ κἀκεῖνο ἠγνόουν , πῶς οὐ καὶ αὐτοὶ συγγνώμης ἄξιοι ; ἱκανὴ δὲ πίστις τοῦ μήτε βίᾳ μήτε δι’ ἄγνοιαν τῶν βελτιόνων τινὰς ἁμαρτάνειν τῶν ἁμαρτανόντων καὶ τὸ μήτε λυπεῖσθαι μήτε μεταγινώσκειν ἐπὶ τοῖς ἁμαρτήμασιν · τὰ γὰρ ἀκουσίως πραττόμενα ἐπίλυπά τέ ἐστι καὶ ἐν μεταμελείᾳ . ὅτι δὲ εἰ ἀκούσια τὰ ἁμαρτήματα , οὐδὲ ἐφ’ ἡμῖν ἂν εἴη , δῆλον ἐκ τοῦ ἀκούσια μὲν εἶναι τὰ βίᾳ ἢ δι’ ἄγνοιαν γινόμενα , οὔτε δὲ ἃ βιαζόμενοι ποιοῦμεν ἐφ’ ἡμῖν μὴ ποιεῖν ( ἃ γὰρ μὴ ἐφ’ ἡμῖν καὶ ποιῆσαι καὶ μὴ ποιῆσαι , ταῦτα βίᾳ ) , τὰ δὲ διὰ θυμὸν ἢ ἐπιθυμίαν μαρτανόμενα βίᾳ φασὶν ποιεῖν τοὺς ποιοῦντας , ὥστε ⟨ τὰ> διὰ θυμὸν ἢ ἐπιθυμίαν ἁμαρτανόμενα οὐκ ἐφ’ ἡμῖν . εἰ δὴ αἱ κολάσεις ἐπὶ τοῖς ἐφ’ ἡμῖν , οἱ διὰ θυμὸν ἢ δι’ ἐπιθυμίαν ἁμαρτάνοντες οὐκ ἂν εὐλόγως κολάζοιντο . ὅσα δὲ δι’ ἄγνοιαν ἁμαρτάνεται , ταῦτα εἰ μὲν τῆς ἀγνοίας αὐτοῖς οἱ ἁμαρτάνοντες αἴτιοι , εἶεν ἂν ἐπ’ αὐτοῖς · εἶεν δ’ ἂν αὐτοῖς αἴτιοι τῆς ἀγνοίας , εἰ ἐνὸν αὐτοῖς ἐπὶ τὰ βελτίω τραπομένοις μὴ γενέσθαι ἐν ἕξει τοιαύτῃ , δι’ ἣν ἀγνοήσουσι τὰ ἀγαθά , οἱ δὲ ἠμέλησαν τοῦ τοιούτου . ἀλλὰ μὴν οὐκ ἄλλως ἐνῆν αὐτοῖς ἐπὶ τὰ βελτίω τραπέσθαι , εἰ μὴ εἶχόν ποτε ὑπολήψεις τινὰς περὶ τῶν ἀγαθῶν ὡς ὄντων τοιούτων . εἰ γὰρ ἀεὶ τὰ κακὰ αὐτοῖς ἀγαθῶν φαντασίαν ἐπέστελλεν , οὐκ ἦν ἐπ’ αὐτοῖς τὸ μὴ αἱρεῖσθαι αὐτά . ἀλλὰ μὴν οἱ ἔχοντες ὑπολήψεις περὶ τῶν ἀγαθῶν ὡς ἀγαθῶν ἔπειτα μὴ αρούμενοι αὐτὰ ἑκόντες ἡμάρτανον . οὔτε γὰρ διὰ βίαν οὔτε δι’ ἄγνοιαν παρεώρων τὴν τῶν βελτιόνων αἵρεσιν , ὥστε ὡς ἐπ’ αὐτοῖς τὸ ἁμαρτάνειν , οὕτως καὶ ἑκούσιον . εἰ δὲ μὴ αὐτοῖς τῆς ἀγνοίας αἴτιοι , οὐδ’ ἂν ἐπ’ αὐτοῖς εἴη τὸ δι’ ἄγνοιαν ἁμαρτάνειν , οὕτως δὲ οὐδεὶς ἂν εὐλόγως κολάζοιτο τῶν ἁμαρτανόντων , εἴ γε αἱ κολάσεις μὲν ἐπὶ τοῖς ἐφ’ ἡμῖν , οὐδὲν δὲ τῶν ἁμαρτανομένων ἐφ’ ἡμῖν , εἴ γε ἀκούσιον , πᾶν δὲ ἀκούσιον ἡ δι ἄγνοιαν ἢ βίᾳ .
Lemmas: ὅτι μή πᾶς ἄγνοια ὁ κακός εἰναι καί βλαβεπά , ὁ πράσσω , ἁμαρτάνω , δῆλος ἐκ ὁ πείθω ὅτι μαρτανους , καί μή ἀντέχω ἑαυτοῦ διά μαλακία καί ἀνασκησία . ὅς εἰμί καί ὁ νοσέω καί ὁ βλάπτω αὐτός πράσσω , οὐ ἀγνοέω αἱρέω ὁποῖος εἰμί · ὅτι γάρ οὐ ἀγνοέω , αὐτός ἐπικαλέω , ὁ μή ὁ ὅμοιος ἁμαρτάνω ἐπικαλέω , εὔχομαι ὁ θεός ὑπέρ ὁ καλός φρονέω . ἐν ὅς εἰμί καί ὁ ἐράω , ἕ εἰμί ὁ ἔραμαι ἐπί αὐτός ὡς ὁ ἐράω παύω , ἑκών εἄν ἄγω ὁ κατά ὁ Ἔρως πράσσω . ἀλλά καί ἐκ ὁ ἄρχω ἁμαρτάνω δῆλος . οὐδείς γάρ αὐτός ἀγνοέω ὁ κακός ὅτι κακός εἰμί ἐπί αὐτός ὁ ἀρχή ἔρχομαι . πᾶς γοῦν ἄρχω αἰδέομαι καί λανθάνω σπεύδω , καί ὡς μή καί δύο πράσσω ὁ ὅμοιος εἶμι ἐπί αὐτός , πείθω βλάπτω τίς ἀπό αὐτός , εἴκω ὁ ἡδονή , οὖον πίστις ὁ αἱρετός αὐτός εἰμί , ἀλλά ὁ μή βούλομαι πονέω ὀλίγος ἀντέχω πρός αὐτός . ὁ δέ οὗτος περί ὁ κακός ἔχω ὁ πρόληψις ὡς ἔννοια αὐτός ἔχω ὁποῖος εἰμί αἴτιος πρῶτος μέν ὁ φύσις ἔχω ( οὖον γάρ ἀνεννόητος ὁ ἀγαθός ὁ μηδέπω παντάπασι διαστρέφω , ἀλλά ὁ κοινός τε καί φυσικός σῴζω ἔννοια · ὅτι γάρ πρός ὁ ἀγαθός νέος ὁ φύσις ἕκαστος , δῆλος εἰμί ἐκ ὁ καί ὁ ἐν ἁμάρτημα εἰμί ἤδη ἐπαινέω ἔτι ὁ οὐ ἁμαρτάνω , καί ὁ ἁμαρτάνω ὁ αὐτός παῖς μή ἐπί ὁ αὐτός ἄγω ) , καίνω δέ καί ὁ κοινός φήμη τε καί πρόληψις ὁ ἄνθρωπος ὁ ὁ κακός ἀτοπία ὁποῖος τίς εἰμί διδάσκω . ἀλλά καί ὁ νόμος οὗτος κηρύσσω ἱκανός ὁ ἀγαθός διδάσκω . πρός δέ οὗτος διδάσκαλος τε καί παιδαγωγός πᾶς κοινῶς ὁ κακός φεύγω παραινέω οὐ ἀνεννόητος ὁ ἀγαθός ὁ νέος ἐάω εἰμί . καί ὅτι μέν οὐ ἄγνοια ὁ κακός ὁ ἁμάρτημα , δῆλος ἐκ οὗτος τε καί ὁ τοιοῦτος . ὅτι δέ μή βία πράσσω ὁ φαῦλος , δῆλος ἐκ ὁ αὐτός εἰμί ὁ πράσσω αὐτός , καί κατά ὁ ἐκ αὐτός ὁρμή κινέω ἐπί ὁ τοιοῦτος πρᾶξις ὁ ὀργανικός μέρος καί βουλεύω περί αὐτός καί προαιρέω αὐτός . εἰμί γάρ ὁ προαιρέω βιάζομαι , τίς εἄν ἄγω ὁ μή βιάζομαι ; εἰμί δέ ἐν ἔχω ὁ ἁμαρτάνω γίγνομαι μήτε αἰδέομαι αὐτός ὁ κακός φρονέω , οὐδείς οὗτος πρός ὁ εἰμί αὐτός ἀεκούσιος . ὁ γάρ ἐν οὗτος ὁ ἔχω γίγνομαι , ὡς ὁ κακός μή ὑπολαμβάνω καί αὐτός εἰμί κακός . αὐτός αἴτιος , ὅτε γε εἰμί ἐπί αὐτός μή πράσσω οὗτος διά ὁ γίγνομαι τοιοῦτος μή φυλάσσω . εἰμί δέ ἄρχω μέν αὐτός ὁ μαρτημάτων οὐ φαίνω ὁ κακός ὠφέλιμος τε καί αἱρετός , προέρχομαι δέ ἐν αὐτός καί διά ἀμέλεια αὐτός ἐν ἔχω γίγνομαι μοχθηρός τοιοῦτος φαίνω , ἑαυτοῦ εἄν ἄγω ὁ ἀπό αυεραω ὁ τοιοῦτος φαντασία αἴτιος , εἰμί αὐτός ὁ τοιοῦτος ἕξις αἴτιος , διά ὅς φαντασία περί ὁ κακός τοιοῦτος ἔχω . οὗτος δέ μαρτυρέω καί ὁ μισέω καί κολάζω ὁ ὕω ὅς ἁμαρτάνω , ὡς ἑκούσιος καί αὐτός αἴτιος εἰμί ὁ τοιοῦτος πρᾶξις , ὁ ἀεκούσιος τοιοῦτος τίς πράσσω συγγνώμη τυγχάνω . διά τίς γάρ , εἰμί πᾶς ἀεκούσιος , ὁ μέν αὐτός συγγιγνώσκω , ὁ δέ οὖον ; εἰμί γάρ , ὅτε ἐπί αὐτός εἰμί ὁ μανθάνω ὁποῖος εἰμί ἀπέχω αὐτός , εἰμί μέν οἶδα οὗτος ἀμελέω αὐτός , αὐτός αἴτιος πάλιν καί ἑκών τοιοῦτος , εἰμί δέ ἐκεῖνος ἀγνοέω , πῶς οὖον καί αὐτός συγγνώμη ἄξιος ; ἱκανός δέ πίστις ὁ μήτε βία μήτε διά ἄγνοια ὁ ἀγαθός τις ἁμαρτάνω ὁ ἁμαρτάνω καί ὁ μήτε λυπέω μήτε μεταγιγνώσκω ἐπί ὁ ἁμάρτημα · ὁ γάρ ἀεκούσιος πράσσω ἐπίλυπος τε εἰμί καί ἐν μεταμέλεια . ὅτι δέ εἰμί ἀεκούσιος ὁ ἁμάρτημα , οὐδέ ἐπί ἐγώ εἄν εἰμί , δῆλος ἐκ ὁ ἀεκούσιος μέν εἰμί ὁ βία ἢ διά ἄγνοια γίγνομαι , οὔτε δέ ὁ βιάζομαι ποιέω ἐπί ἐγώ μή ποιέω ( ὁ γάρ μή ἐπί ἐγώ καί ποιέω καί μή ποιέω , οὗτος βία ) , ὁ δέ διά θυμός ἢ ἐπιθυμία μαρτανόμενα βία φημί ποιέω ὁ ποιέω , ὥστε ⟨ ὅς διά θυμός ἢ ἐπιθυμία ἁμαρτάνω οὐ ἐπί ἐγώ . εἰμί δή ὁ κολάζω ἐπί ὁ ἐπί ἐγώ , ὁ διά θυμός ἢ διά ἐπιθυμία ἁμαρτάνω οὐ εἄν εὔλογος κολάζω . ὅσος δέ διά ἄγνοια ἁμαρτάνω , οὗτος εἰμί μέν ὁ ἄγνοια αὐτός ὁ ἁμαρτάνω αἴτιος , ἄγω εἄν ἐπί αὐτός · ἄγω δέ εἄν αὐτός αἴτιος ὁ ἄγνοια , εἰμί ἐν-εἰμί αὐτός ἐπί ὁ ἀγαθός τρέπω μή γίγνομαι ἐν ἔχω τοιοῦτος , διά ὅς ἀγνοέω ὁ ἀγαθός , ὁ δέ ἀμελέω ὁ τοιοῦτος . ἀλλά μήv οὐ ἄλλως ἐν-εἰμί αὐτός ἐπί ὁ ἀγαθός τρέπω , εἰμί μή ἔχω ποτός ὑπόληψις τις περί ὁ ἀγαθός ὡς εἰμί τοιοῦτος . εἰμί γάρ ἀεί ὁ κακός αὐτός ἀγαθός φαντασία ἐπιστέλλω , οὐ εἰμί ἐπί αὐτός ὁ μή αἱρέω αὐτός . ἀλλά μήv ὁ ἔχω ὑπόληψις περί ὁ ἀγαθός ὡς ἀγαθός ἔπειτα μή ἀρόω αὐτός ἑκών ἁμαρτάνω . οὔτε γάρ διά βία οὔτε διά ἄγνοια παροράω ὁ ὁ ἀγαθός αἵρεσις , ὥστε ὡς ἐπί αὐτός ὁ ἁμαρτάνω , οὕτως καί ἑκούσιος . εἰμί δέ μή αὐτός ὁ ἄγνοια αἴτιος , οὐδέ εἄν ἐπί αὐτός εἰμί ὁ διά ἄγνοια ἁμαρτάνω , οὕτως δέ οὐδείς εἄν εὔλογος κολάζω ὁ ἁμαρτάνω , εἰμί γε ὁ κολάζω μέν ἐπί ὁ ἐπί ἐγώ , οὐδείς δέ ὁ ἁμαρτάνω ἐπί ἐγώ , εἰμί γε ἀεκούσιος , πᾶς δέ ἀεκούσιος ὁ Ζεύς ἄγνοια ἢ βία .