alexander-philosophy.de-fato 30
τὸ δὲ λέγειν εὔλογον εἶναι τοὺς θεοὺς τὰ ἐσό μενα προειδέναι ( ἄτοπον γὰρ τὸ λέγειν ἐκείνους ἀγνοεῖν τι τῶν ἐσομένων ) καὶ τοῦτο λαμβάνοντας κατασκευάζειν πειρᾶσθαι δι’ αὐτοῦ τὸ πάντα ἐξ ἀνάγκης τε γίνεσθαι καὶ καθ’ εἱμαρμένην οὔτε ἀληθὲς οὔτε εὔλογον . τῆς μὲν γὰρ φύσεως τῆς τῶν πραγμάτων τοῦτο χωρούσης . οὐδένα εὐλογώτερον εἰδέναι μᾶλλον τῶν θεῶν τὰ μέλλοντα , ἀδυνάτου δ’ οὔσης τὴν τοιαύτην πρόρρησιν καὶ πρόγνωσιν δέχεσθαι , οὐδὲ τοὺς θεοὺς εὔλογον ἔτι γίνεται εἰδέναι τι τῶν ἀδυνάτων . τὰ γὰρ ἀδύνατα τῇ αὐτῶν φύσει καὶ παρὰ τοῖς θεοῖς τὴν αὐτὴν φυλάττει φύσιν . ἀδύνατον γὰρ καὶ τοῖς θεοῖς ἢ τὸ τὴν διάμετρον ποιῆσαι τῇ πλευρῇ σύμμετρον ἢ τὰ δὶς δύο πέντε εἶναι ἢ τῶν γεγονότων τι μὴ γεγονέναι . οὐδὲ γὰρ τὴν ἀρχὴν βούλονται ἐπὶ τῶν ἀδυνάτων οὕτως γὰρ ἦν ἐν τοῖς λεγομένοις δυσχωρία . οἷς ὁμοίως ἀδύνατον καὶ τὸ ἐν τῇ οἰκείᾳ φύσει ἔχον τὸ δύνασθαι γενέσθαι τε καὶ μὴ ὡς ἐσόμενον πάντως ἢ ὡς μὴ ἐσόμενον οὕτως προειδέναι . εἰ γὰρ ἡ περὶ αὐτῶν πρὸ αὐτῶν πρόγνωσις ἀναιρεῖ τὸ ἐν αὐτοῖς ἐνδεχόμενον , δῆλον ὡς , εἰ σώζοιτο τοῦτο , ἀδύνατος ἂν ἡ περὶ αὐτῶν πρόγνωσις εἴη . ὅτι γὰρ καὶ κατὰ τούτους τοῦτο οὕτως ἔχει , δῆλον ἐκ τοῦ λαβόντας αὐτούς , ὅτι οἱ θεοὶ προγιγνώσκουσιν τὰ μέλλοντα , δι’ αὐτοῦ κατασκευάζειν τὸ ἐξ ἀνάγκης αὐτὰ γίγνεσθαι , ὡς οὐκ ἂν εἰ μὴ οὕτως γίγνοιτο προγνωσομένων . εἰ δὲ τῇ τῶν θεῶν προγνώσει τε καὶ προαγορεύσει τὸ ἀναγκαῖον ἕπεται , καὶ κατ’ αὐτούς , εἰ μὴ τὸ ἀναγκαῖον ἐν τοῖς γινομένοις εἴη , οὐκ ἂν κατ’ αὐτοὺς οἱ θεοὶ προγινώσκοιεν τὰ μέλλοντα . ὥστε καὶ αὐτοὶ τὴν αὐτὴν ἀδυναμίαν τοῖς θεοῖς φυλάσσουσιν , εἴ γε κατ’ ἀδυναμίαν χρὴ καὶ ἀσθένειαν λέγειν γίνεσθαι τὸ τὰ ἀδύνατα μὴ δύνασθαι . οὐ δὴ τῷ θείω πλέον τι δύνασθαι διὰ τῆς προρρήσεως ἀνάπτουσιν , ἀλλὰ διὰ τοῦ προσλαμβάνειν τοῦτο τὴν φύσιν τὴν τῶν πραγμάτων τοιαύτην εἰσάγουσιν οὐδαμῶς ἀκόλουθα καὶ συνῳδὰ τοῖς γινομένοις τε καὶ ἐναργέσιν λέγοντες . τούτῳ γὰρ προσχρωμένους ἐνέσται πάντα τὰ ἀδύνατα δυνατὰ δεικνύναι τῷ εὔλογον εἶναι μὴ ἀγνοεῖν αὐτὰ τοὺς θεούς . δύναται γάρ τις λαβὼν τὸ ἄτοπον εἶναι τοὺς θεοὺς μὴ εἰδέναι τὸ ἄπειρον πόσων ἐστὶ μέτρων , θέμενος τοῦτο προσλαμβάνειν τὸ δυνατὸν εἶναι γιγνώσκεσθαι τὸ ἄπειρον πόσων ἐστὶ μέτρων . εἰ δὲ τοῦτο , δυνατὸν εἶναι τὸ ἄπειρον ὡρισμένων τινῶν μέτρων . εἰ γὰρ μὴ ἦν , οὐδ’ ἂν οἱ θεοὶ ᾔδεσαν αὐτὸ πόσων ἐστὶ μέτρων . ἐπεὶ δέ , εἰ τὸ προγινώσκειν τὰ μέλλοντά ἐστι τὸ ὁποῖά ἐστι τοιαῦτα αὐτὰ γνωρίζειν ὄντα ( ἄλλο γὰρ τὸ προγινώσκειν τοῦ ποιεῖν ) δῆλον ὅτι ὁ τὰ ἐνδεχόμενα προγινώσκων ὡς τοιαῦτα προγνώσεται . οὐ γὰρ πρόγνωσις τὸ τὸ ἐνδεχόμενον ὡς ἐσόμενον ἀναγκαίως ἔσεσθαι λέγειν . ὥστε καὶ οἱ θεοὶ τὰ ἐνδεχόμενα ἂν ὡς ἐνδεχόμενα προγιγνώσκοιεν , ᾧ οὐ πάντως ἀκολουθήσει τὸ ἀναγκαῖον διὰ τὴν τοιαύτην πρόγνωσιν . οὕτως δὲ καὶ προλεγόντων ἀκούομεν . οἱ γὰρ μετὰ τοῦ συμβουλεύειν τινὰ αἱρεῖσθαί τε καὶ πράττειν ἃ χρὴ προλέγοντες οὐχ ὡς ἐξ ἀνάγκης ἐσομένων περὶ ὧν προλέγουσιν λέγουσιν . καθόλου δὲ εἰ μὲν πάντα τοῖς θεοῖς δυνατά φασιν εἶναι , ἔσται δὲ καὶ τὰ ἀδύνατα ἐκείνοις δυνατά , οὐ μὴν δειχθήσεται διὰ τῆς ἐκείνων περὶ τῶν μελλόντων προγνώσεως τὸ πάντα ἐξ ἀνάγκης τὰ γινόμενα γίνεσθαι . εἰ δὲ συγχωροῦσιν τὰ ἀδύνατα καὶ τοῖς θεοῖς εἶναι τοιαῦτα , πρῶτον μὲν αὐτοὺς χρὴ δεικνύναι δυνατὴν εἶναι τὴν τοιάνδε πρόγνωσιν , εἶθ’ οὕτως αὐτὴν ἀνατιθέναι τοῖς θεοῖς . οὔτε γὰρ ἐναργὲς οὔτε ὑπὸ τῶν γινομένων ὁμολογούμενον τὸ τοιαύτην τὴν περὶ τῶν μελλόντων πρόγνωσιν ποιεῖσθαι τοὺς θεούς . ἡμεῖς μὲν οὖν οὔτε ἀναιροῦμεν μαντικὴν οὔτε τὴν πρόγνωσιν τῶν θεῶν , ὡς ἔχει φύσεως τὰ πράγματα οὕτως αὐτοὺς περὶ αὐτῶν προλέγειν λέγοντες ,
Lemmas: ὁ δέ λέγω εὔλογος εἰμί ὁ θεός ὁ εἰμί Μένα πρόοιδα ( ἄτοπος γάρ ὁ λέγω ἐκεῖνος ἀγνοέω τίς ὁ εἰμί ) καί οὗτος λαμβάνω κατασκευάζω πειράω διά αὐτός ὁ πᾶς ἐκ ἀνάγκη τε γίγνομαι καί κατά μείρομαι οὔτε ἀληθής οὔτε εὔλογος . ὁ μέν γάρ φύσις ὁ ὁ πρᾶγμα οὗτος χωρέω . οὐδείς εὔλογος οἶδα μᾶλλον ὁ θεός ὁ μέλλω , ἀδύνατος δέ εἰμί ὁ τοιοῦτος πρόρρησις καί πρόγνωσις δέχομαι , οὐδέ ὁ θεός εὔλογος ἔτι γίγνομαι οἶδα τίς ὁ ἀδύνατος . ὁ γάρ ἀδύνατος ὁ αὐτός φύσις καί παρά ὁ θεός ὁ αὐτός φυλάσσω φύσις . ἀδύνατος γάρ καί ὁ θεός ἢ ὁ ὁ διάμετρος ποιέω ὁ πλευρά σύμμετρος ἢ ὁ δίς δύο πέντε εἰμί ἢ ὁ γίγνομαι τίς μή γίγνομαι . οὐδέ γάρ ὁ ἀρχή βούλομαι ἐπί ὁ ἀδύνατος οὕτως γάρ εἰμί ἐν ὁ λέγω δυσχωρία . ὅς ὁμοίως ἀδύνατος καί ὁ ἐν ὁ οἰκεῖος φύσις ἔχω ὁ δύναμαι γίγνομαι τε καί μή ὡς εἰμί πάντως ἢ ὡς μή εἰμί οὕτως πρόοιδα . εἰμί γάρ ὁ περί αὐτός πρό αὐτός πρόγνωσις ἀναιρέω ὁ ἐν αὐτός ἐνδέχομαι , δῆλος ὡς , εἰμί σῴζω οὗτος , ἀδύνατος εἄν ὁ περί αὐτός πρόγνωσις εἰμί . ὅτι γάρ καί κατά οὗτος οὗτος οὕτως ἔχω , δῆλος ἐκ ὁ λαμβάνω αὐτός , ὅτι ὁ θεός προγιγνώσκω ὁ μέλλω , διά αὐτός κατασκευάζω ὁ ἐκ ἀνάγκη αὐτός γίγνομαι , ὡς οὐ εἄν εἰμί μή οὕτως γίγνομαι προγιγνώσκω . εἰμί δέ ὁ ὁ θεός πρόγνωσις τε καί προαγορεύω ὁ ἀναγκαῖος ἕπω , καί κατά αὐτός , εἰμί μή ὁ ἀναγκαῖος ἐν ὁ γίγνομαι εἰμί , οὐ εἄν κατά αὐτός ὁ θεός προγιγνώσκω ὁ μέλλω . ὥστε καί αὐτός ὁ αὐτός ἀδυναμία ὁ θεός φυλάσσω , εἰμί γε κατά ἀδυναμία χρή καί ἀσθένεια λέγω γίγνομαι ὁ ὁ ἀδύνατος μή δύναμαι . οὖον δή ὁ θεῖον πλέω τίς δύναμαι διά ὁ πρόρρησις ἀνάπτω , ἀλλά διά ὁ προσλαμβάνω οὗτος ὁ φύσις ὁ ὁ πρᾶγμα τοιοῦτος εἰσάγω οὐδαμῶς ἀκόλουθος καί συνῳδός ὁ γίγνομαι τε καί ἐναργής λέγω . οὗτος γάρ προσχράομαι ἔνειμι πᾶς ὁ ἀδύνατος δυνατός δείκνυμι ὁ εὔλογος εἰμί μή ἀγνοέω αὐτός ὁ θεός . δύναμαι γάρ τις λαμβάνω ὁ ἄτοπος εἰμί ὁ θεός μή οἶδα ὁ ἤπειρος πόσος εἰμί μέτρον , τίθημι οὗτος προσλαμβάνω ὁ δυνατός εἰμί γιγνώσκω ὁ ἤπειρος πόσος εἰμί μέτρον . εἰμί δέ οὗτος , δυνατός εἰμί ὁ ἤπειρος ὁρίζω τις μέτρον . εἰμί γάρ μή εἰμί , οὐδέ εἄν ὁ θεός οἶδα αὐτός πόσος εἰμί μέτρον . ἐπεί δέ , εἰμί ὁ προγιγνώσκω ὁ μέλλω εἰμί ὁ ὁποῖος εἰμί τοιοῦτος αὐτός γνωρίζω εἰμί ( ἄλλος γάρ ὁ προγιγνώσκω ὁ ποιέω ) δῆλος ὅτι ὁ ὁ ἐνδέχομαι προγιγνώσκω ὡς τοιοῦτος προγιγνώσκω . οὖον γάρ πρόγνωσις ὁ ὁ ἐνδέχομαι ὡς εἰμί ἀναγκαῖος εἰμί λέγω . ὥστε καί ὁ θεός ὁ ἐνδέχομαι εἄν ὡς ἐνδέχομαι προγιγνώσκω , ὅς οὖον πάντως ἀκολουθέω ὁ ἀναγκαῖος διά ὁ τοιοῦτος πρόγνωσις . οὕτως δέ καί προλέγω1 ἀκούω . ὁ γάρ μετά ὁ συμβουλεύω τις αἱρέω τε καί πράσσω ὁ χρή προλέγω2 οὐ ὡς ἐκ ἀνάγκη εἰμί περί ὅς προλέγω2 λέγω . καθόλου δέ εἰμί μέν πᾶς ὁ θεός δυνατός φημί εἰμί , εἰμί δέ καί ὁ ἀδύνατος ἐκεῖνος δυνατός , οὖον μήv δείκνυμι διά ὁ ἐκεῖνος περί ὁ μέλλω πρόγνωσις ὁ πᾶς ἐκ ἀνάγκη ὁ γίγνομαι γίγνομαι . εἰμί δέ συγχωρέω ὁ ἀδύνατος καί ὁ θεός εἰμί τοιοῦτος , πρῶτος μέν αὐτός χρή δείκνυμι δυνατός εἰμί ὁ τοιόσδε πρόγνωσις , εἶτα οὕτως αὐτός ἀνατίθημι ὁ θεός . οὔτε γάρ ἐναργής οὔτε ὑπό ὁ γίγνομαι ὁμολογέω ὁ τοιοῦτος ὁ περί ὁ μέλλω πρόγνωσις ποιέω ὁ θεός . ἐγώ μέν οὖν οὔτε ἀναιρέω μαντικός οὔτε ὁ πρόγνωσις ὁ θεός , ὡς ἔχω φύσις ὁ πρᾶγμα οὕτως αὐτός περί αὐτός προλέγω λέγω ,