alexander-philosophy.apori-ai-kai-lu-seis-sp 2.15.1
Ὅταν λέγωμεν τὴν αὐτὴν δύναμιν εἶναι τῶν ἐναντίων , οὐ τοῦτο λέγομεν , ὅτι τῇ αὐτῇ δυνάμει καὶ περιπατεῖ τις καὶ ἠρεμεῖ , καὶ λέγει καὶ σιγᾷ . οὐ γὰρ καθ᾿ ἣν δύναμιν κινεῖται , κατὰ ταύτην καὶ ἠρεμεῖ ( οὕτω γὰρ ἂν γίνοιτο καὶ τὸ κινεῖσθαι ταὐτὸν τῷ ἠρεμεῖν . εἴ γε ὧν ἡ δύναμις ἡ αὐτή , τούτων καὶ ἡ ἐνέργεια ἡ αὐτή ) , ἀλλ᾿ ἔστι | τὸ λεγόμενον ἴσον τῷ ὃ τὸ ἐναντίον τινὶ δύναται , τοῦτο καὶ τὸ ἐναντίον ἐκείνῳ δύναται . ὃ γὰρ πρὸς θάτερον τῶν ἐναντίων ἐπιτηδειότητα ἔχει , ἐξ ἀνάγκης καὶ πρὸς θάτερον · συνεισάγει γὰρ ἡ θατέρου δύναμις τὴν θατέρου . ἡ αὐτὴ οὖν ἀντὶ τοῦ ἴση . τῷ γὰρ τὸ δύναμίν τινος ἔχον μηδέπω μὲν εἶναι ἐν ἐκείνῳ , δύνασθαι δὲ μεταβάλλειν εἰς αὐτὸ τὸ μεταβάλλον εἴς τι ἐξ ἐναντίου τινὸς αὐτῷ μεταβάλλει . καὶ γὰρ τὸ μεταξὺ ἐναντίον ἀεὶ τῷ τὸ εἰς τὸ ἐναντίον τινὶ μεταβάλλειν μέλλον ἐν τῷ ἐναντίῳ αὐτοῦ εἶναι · ἐκ τούτου γὰρ ἡ μεταβολή . τὸ δ᾿ ὂν ἔν τινι καὶ ἀποβάλλον αὐτό , ὡς δέχεσθαι αὐτοῦ τὸ ἐναντίον , ἀμφοτέρων δύναμιν ἔχει τῷ ἑκάτερον αὐτῶν παρὰ μέρος κατέχειν καὶ ἀποβάλλειν δύνασθαι . τῷ οὖν συνεισάγειν τὴν τοῦ ἑτέρου δύναμιν καὶ τὴν θατέρου , τούτῳ ἡ αὐτὴ δύναμις τῶν ἐναντίων λέγεται . τὸ δὲ πῦρ οὐκέτι τοῦ ψυχροῦ δύναμιν ἔχει θερμὸν ὄν , ὅτι μηδὲ θερμὸν οἷόν τε δυνάμει εἶναί τότε πῦρ ὂν ἀλλὰ ἡ ἐνεργείᾳ τοιοῦτον . καὶ καθόλου ἀληθὲς τὸ οὗ τις δύναμιν ἔχει , τούτου δύνασθαι καὶ τὸ ἀντικείμενον . ἢ γὰρ ἐξ ἀνάγκης ἐν αὐτῷ ἔσται καὶ οὐ δυνήσεται ἔτι αὐτό , εἰ δύναται τοῦτο , δυνήσεται αὐτὸ τότε μὴ ἔχειν αὐτὸ δύναμιν ἕξει . εἰ δὲ τὸ μὴ ἔχειν ἀντίκειται τῷ ἔχειν , τὸ δύναμιν ἔχον τινὸς καὶ τοῦ ἀντικειμένου αὐτῷ δύναμιν ἔχει . οὐκ ἀνάγκη δὲ τῶν ἐναντίων καὶ τὰς δυνάμεις ἐναντίας λέγειν . τὰ μὲν γὰρ ἐναντία ἀδύνατον ἅμα τῷ αὐτῷ ὑπάρχειν , αἱ δὲ τῶν ἐναντίων δυνάμεις ἅμα εἰσὶν ἐν τῷ δυναμένῳ αὐτά , ὅταν ἐν μηδετέρῳ πως αὐτῶν ἐνεργείᾳ . ὅτε γὰρ κηρὸς δύναται καὶ τρίγωνος γενέσθαι , τότε δύναται καὶ περιφερής . πρὸ τοῦ γοῦν ἐν μηδετέρῳ τούτων εἶναι τῶν σχημάτων οὐδὲν μᾶλλον εἰς τὸ ἕτερον αὐτῶν μεταβάλλειν δύναται · ἔχον μέντοι ἀμφοτέρων ἅμα τὰς δυνάμεις οὐχ οὕτως ἔχει ὡς καὶ ἀμφότερα ἅμα δέξασθαι δυνάμενον . οὐδὲν γὰρ ἅμα τῶν ἐναντίων ἐστὶ δεκτικόν , καίτοι ἅμα αὐτῶν τὰς δυνάμεις ἔχον . εἰ γὰρ μὴ ἔχοι ἡ ὕλη ἅμα πρὸς τὰ ἐναντία ἐπιτηδειότητα , ἀλλὰ νῦν μὲν αὐτῶν τόδε δύναιτο , νῦν δὲ τόδε , οὐκ ἂν εἴη ἔτι κατὰ τὸν αὑτῆς λόγον ἄποιος παρουσίᾳ τινος καὶ διαφορᾷ νῦν δὲ τὸ μὲν τῶν ἐναντίων , νῦν δὲ τὸ ἕτερον δυνήσεται . διὸ τὰς μὲν τῶν ἐναντίων δυνάμεις οὐ ῥητέον ἐναντίας , εἴ γε αὗται μὲν συνυπάρχουσιν , οὐχ οἷόν τε δὲ συνυπάρχειν τὰ ἐναντία , τὰς δ᾿ ἐπ᾿ αὐτῶν εἰς τὴν ἐνέργειαν προόδους ἐναντίας ἐροῦμεν δὴ καὶ αὐτάς . |
Lemmas: ὅταν λέγω ὁ αὐτός δύναμις εἰμί ὁ ἐναντίος , οὐ οὗτος λέγω , ὅτι ὁ αὐτός δύναμις καί περιπατέω τις καί ἠρεμέω , καί λέγω καί σιγάω . οὐ γάρ κατά ὅς δύναμις κινέω , κατά οὗτος καί ἠρεμέω ( οὕτως γάρ ἄν γίγνομαι καί ὁ κινέω αὐτός ὁ ἠρεμέω . εἰ γε ὅς ὁ δύναμις ὁ αὐτός , οὗτος καί ὁ ἐνέργεια ὁ αὐτός ) , ἀλλά εἰμί | ὁ λέγω ἴσος ὁ ὅς ὁ ἐναντίος τις δύναμαι , οὗτος καί ὁ ἐναντίος ἐκεῖνος δύναμαι . ὅς γάρ πρός ἕτερος ὁ ἐναντίος ἐπιτηδειότης ἔχω , ἐκ ἀνάγκη καί πρός ἕτερος · συνεισάγω γάρ ὁ ἕτερος δύναμις ὁ ἕτερος . ὁ αὐτός οὖν ἀντί ὁ ἴσος . ὁ γάρ ὁ δύναμις τις ἔχω μηδέπω μέν εἰμί ἐν ἐκεῖνος , δύναμαι δέ μεταβάλλω εἰς αὐτός ὁ μεταβάλλω εἰς τις ἐκ ἐναντίος τις αὐτός μεταβάλλω . καί γάρ ὁ μεταξύ ἐναντίος ἀεί ὁ ὁ εἰς ὁ ἐναντίος τις μεταβάλλω μέλλω ἐν ὁ ἐναντίος αὐτός εἰμί · ἐκ οὗτος γάρ ὁ μεταβολή . ὁ δέ εἰμί ἐν τις καί ἀποβάλλω αὐτός , ὡς δέχομαι αὐτός ὁ ἐναντίος , ἀμφότερος δύναμις ἔχω ὁ ἑκάτερος αὐτός παρά μέρος κατέχω καί ἀποβάλλω δύναμαι . ὁ οὖν συνεισάγω ὁ ὁ ἕτερος δύναμις καί ὁ ἕτερος , οὗτος ὁ αὐτός δύναμις ὁ ἐναντίος λέγω . ὁ δέ πῦρ οὐκέτι ὁ ψυχρός δύναμις ἔχω θερμός εἰμί , ὅτι μηδέ θερμός οἷος τε δύναμις εἰμί τότε πῦρ εἰμί ἀλλά ὁ ἐνέργεια τοιοῦτος . καί καθόλου ἀληθής ὁ ὅς τις δύναμις ἔχω , οὗτος δύναμαι καί ὁ ἀντίκειμαι . ἤ γάρ ἐκ ἀνάγκη ἐν αὐτός εἰμί καί οὐ δύναμαι ἔτι αὐτός , εἰ δύναμαι οὗτος , δύναμαι αὐτός τότε μή ἔχω αὐτός δύναμις ἔχω . εἰ δέ ὁ μή ἔχω ἀντίκειμαι ὁ ἔχω , ὁ δύναμις ἔχω τις καί ὁ ἀντίκειμαι αὐτός δύναμις ἔχω . οὐ ἀνάγκη δέ ὁ ἐναντίος καί ὁ δύναμις ἐναντίος λέγω . ὁ μέν γάρ ἐναντίος ἀδύνατος ἅμα ὁ αὐτός ὑπάρχω , ὁ δέ ὁ ἐναντίος δύναμις ἅμα εἰμί ἐν ὁ δύναμαι αὐτός , ὅταν ἐν μηδέτερος πως αὐτός ἐνέργεια . ὅτε γάρ κηρός δύναμαι καί τρίγωνος γίγνομαι , τότε δύναμαι καί περιφερής . πρό ὁ γοῦν ἐν μηδέτερος οὗτος εἰμί ὁ σχῆμα οὐδείς μάλα εἰς ὁ ἕτερος αὐτός μεταβάλλω δύναμαι · ἔχω μέντοι ἀμφότερος ἅμα ὁ δύναμις οὐ οὕτως ἔχω ὡς καί ἀμφότερος ἅμα δέχομαι δύναμαι . οὐδείς γάρ ἅμα ὁ ἐναντίος εἰμί δεκτικός , καίτοι ἅμα αὐτός ὁ δύναμις ἔχω . εἰ γάρ μή ἔχω ὁ ὕλη ἅμα πρός ὁ ἐναντίος ἐπιτηδειότης , ἀλλά νῦν μέν αὐτός ὅδε δύναμαι , νῦν δέ ὅδε , οὐ ἄν εἰμί ἔτι κατά ὁ ἑαυτοῦ λόγος ἄποιος παρουσία τις καί διαφορά νῦν δέ ὁ μέν ὁ ἐναντίος , νῦν δέ ὁ ἕτερος δύναμαι . διό ὁ μέν ὁ ἐναντίος δύναμις οὐ λέγω ἐναντίος , εἰ γε οὗτος μέν συνυπάρχω , οὐ οἷος τε δέ συνυπάρχω ὁ ἐναντίος , ὁ δέ ἐπί αὐτός εἰς ὁ ἐνέργεια πρόοδος ἐναντίος λέγω δή καί αὐτός . |