alexander-philosophy.apori-ai-kai-lu-seis-sp 3.12.2
Ὡς δὲ ἦν τούτου τοῦ λόγου ἀπὸ συμβεβηκότος τοῖς πεπερασμένοις ἡ ἐπιχείρησις , ἀλλ᾿ οὐκ ἀπὸ τῆς οὐσίας τοῦ πεπερασμένου , καὶ ἀπὸ τῆς κατὰ τὴν αἴσθησιν συνηθείας , οὐκ ἀπὸ τῆς κατὰ τὸν λόγον ἀκολουθίας , οὕτω δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ δευτέρου , ὃς ἀξιοῖ τὸν ἐν τῷ πέρατι τοῦ παντὸς γενόμενον ἐκτείνειν τε ἐπέκεινα τοῦ πέρατος ἢ κωλυθήσεσθαι , ἀμφοτέρως δὲ ἔσεσθαί τι τοῦ παντὸς ἐκτός . καὶ γὰρ οὗτος ἀπὸ τῶν μερῶν πεπερασμένων τὴν ἐπιχείρησιν ἐπὶ τὸ πᾶν μεταφέρει καὶ ἀξιοῖ τοῖς ἀπὸ τῆς περὶ ταῦθ᾿ ἡμῖν αἰσθήσεώς τε καὶ ἀπ᾿ αὐτῶν φαντασίας γινομένης χρῆσθαι ὡς ἐπὶ πάντων οὕτως ἐχούσης . τὸ δ᾿ οὐχ οὕτως ἔχει . οὐ γὰρ τὸ φαινόμενον ἀληθές . οὐ γὰρ εἰ φαντασίαν ἑαυτοῦ τις λάβοι ὄντος ἔν τισι τόποις , ἐν οἷς ἤ ποτε γέγονεν ἢ | οὐδὲ γέγονε τὴν ἀρχήν , διὰ τοῦτο καὶ ἔστιν ἔνθα . τοῦ γὰρ μὴ πᾶν τὸ φαινόμενον ἀληθὲς εἶναι ἱκανά μαρτύρια καὶ τὰ κοιμωμένων καὶ ἐργηγορότων κενὰ γινόμενα φαντάσματα , οἷς ὅμοιον καὶ τὸ ὑποτίθεσθαι ἐν τῷ πέρατί τινα γίνεσθαι τοῦ παντὸς τῶν δυναμένων ἐπέκεινα τοῦ πέρατος ἐκτείνειν τι κρατούμενον . τί γὰρ διαφέρει τῆσδε τῆς φαντασίας τε καὶ ὑποθέσεως τὸ ἐν τῷ μὴ ὄντι ἑαυτὸν γινόμενον ὑποτίθεσθαι καὶ ζητεῖν , πότερον αὐτὸν προσιόντα αὐτῷ παραδέξεται ἢ οὐ παραδέξεται , καὶ πότερον γινόμενος ἐν αὐτῷ στήσεται ἢ οὐδὲν τὸ ἀντιβαῖνον ἕξει καὶ ἐκτεῖναι τὴν χεῖρα δυνήσεται ἢ ἐμποδῶν ἔσται τι αὐτῷ , ὅτι γὰρ τούτων ὑποθετέον τί ἐστι τὸ μὴ ὄν . διὸ βέλτιον τὰς τοιαύτας φαντασίας ἐλέγχειν οὔσας κενάς , ἑπομένους ταῖς διὰ τῶν λόγων ἀποδείξεσι καὶ χρωμένους τοῖς δεδειγμένοις διὰ πλειόνων , ταῦτα δ᾿ ἐστίν , ὅτι μὴ σῶμα οἷόν τέ τι ἄπειρον εἶναι μήτε τῶν ἁπλῶν μήτε τῶν συνθέτων , ἀλλὰ μηδὲ τὸ κενόν τι . καθόλου γὰρ ἀδύνατον ὑφεστάναι διάστημα ἄνευ σώματος . οὔτε γὰρ μῆκος οἷόν τέ τι εἶναι καθ᾿ αὐτὸ κεχωρισμένον σώματος , οὔτε πλάτος , οὔτ᾿ οὖν βάθος . τὰ γὰρ ὑπὸ τῶν γεωμετρῶν λεγόμενα διαστήματα ἐφ᾿ ἕν τε καὶ δύο καὶ τρία οὐχ ὡς ὑπόστασιν οἰκείαν ἔχοντα λέγονται πρὸς αὐτῶν . χωρίζονται γὰρ αὐτῇ τῇ ἐπινοίᾳ τῶν φυσικῶν σωμάτων , ἃ καὶ κυρίως | ἐστι σώματα , καὶ χωρὶς σώματος λαμβάνοντες ποιοῦνται περὶ αὐτῶν τοὺς λόγους ζητοῦντες καὶ δεικνύντες , τίνα ἐστὶ τὰ ὡς τοιούτοις αὐτοῖς ὑπάρχειν τε καὶ συμβεβηκέναι δυνάμενα . οἳ δὲ τὸ κενὸν εἶναι τιθέμενοι οὐδὲν ἄλλο ἢ τρεῖς διαστάσεις ἐν ὑπάρξει λαμβάνουσιν εἶναι χωρὶς ὕλης , λέγοντες εἶναι δεκτικὸν σωμάτων , οὐδὲν ἄλλ᾿ ἢ διάστημα διαστήματός φασιν εἶναι δεκτικόν . οὐδὲ γὰρ τὸ σῶμα κατ᾿ ἄλλο τί ἐστιν ἐν τόπῳ , ἢ κατὰ τὰς τρεῖς διαστάσεις τὰς ἐν αὐτῷ . οὐ γὰρ καθὸ χρῶμά τι ἢ χυμόν τινα ἢ ἄλλο τι τῶν συμβεβηκότων ἔχει τὸ σῶμα , ἐστὶν ἐν τόπῳ , ἀλλὰ κατὰ τὰ ἐν αὐτοῖς διαστήματα , ὧν εἰ δεκτικὸν τὸ ἴσον ἐστί , κενὸν ἔσται τὸ διάστημα γινόμενον ἐν διαστήματι · ἀλλ᾿ εἰ μὴ ἀρκεῖ τῷ σώματι πρὸς τὸ εἶναι τὸ οἰκεῖον διάστημα , ἀλλὰ ἄλλου ἴσου τοῦ ἐν αὐτῷ δεῖται διαστήματος , τί δή ποτε οὐ καὶ τὸ κενὸν ἐν ἄλλῳ τινὶ ἔσται διαστήματι , εἴ γε τὰ διαστήματα ἄλλων δεῖται πρὸς τὸ εἶναι διαστήματα ; καί τοι εὔλογον , ὡς μῆκος οὐχ οἷόν τε ὑφεστάναι χωρὶς ὕλης αὐτό τι καθ᾿ αὑτό , ὁμοίως δὲ οὐδ᾿ ἐπίπεδον , οὕτω μηδὲ πρὸς τοῦτο ὃ προσειληφὸς τὴν τρίτην διάστασιν , βάθος ἣν ὀνομάζομεν , ὁποῖόν φασι τὸ κενὸν εἶναι . κενὸν μὲν οὖν διὰ τοῦτο οὐκ ἂν εἴη τὸ τοῦ παντὸς ἐκτός . δέδεικται δὲ διὰ πλειόνων καὶ | ὅτι μηδὲ σῶμά τι οἷόν τε ἄπειρον εἶναι · οὐδὲ γὰρ τὰ ἁπλᾶ σώματα οἷόν τε πλείω εἶναι τῶν πέντε σωμάτων , τεσσάρων μὲν τῶν ἐνύλων , πέμπτου δὲ τοῦ θείου σώματος καὶ κυκλοφορητικοῦ , οὔτε τι τούτων ἄπειρον εἶναι . δέδεικται δὲ καὶ ὅτι , τῶν ἁπλῶν ὄντων πεπερασμένων καὶ τὸν ἀριθμὸν καὶ τὸ μέγεθος , ἀνάγκη καὶ τὰ ἐκ τῆς τούτων συνθέσεώς τε καὶ μίξεως καὶ κράσεως τὸ εἶναι ἔχοντα εἶναι καὶ αὐτὰ πεπερασμένα . δέδεικται δὲ ὅτι μηδὲ πλείους οἷόν τε κόσμους εἶναι , ἀλλ᾿ ἀνάγκη πᾶσαν τὴν τῶν σωμάτων φύσιν εἶναι ἐν τῷ κόσμῳ . ὧν οὕτως ἐχόντων οὐδὲν ἂν εἴη τοῦδε κόσμου , ὃ καὶ πᾶν ἐστιν , ἐκτός , οὔτ᾿ ἄλλου σώματος παρὰ ταῦτα εἶναι , οὔτε κενοῦ τινος διαστήματος ὄντος ἔξω τῆς διαστάσεως τῶν σωμάτων , ἃ πάντα ἀναιρεῖν ἄτοπον βραχείᾳ τινὶ ἐνδόντας πιθανότητι , ἀλλὰ χρὴ τοὺς θαρροῦντας πρὸς τοὺς ἐξετάζοντας , εἰ ὁ γενόμενος ἐν τῷ πέρατι τοῦ παντὸς ἐκτείνει τὴν χεῖρα ἢ κωλυθήσεται , λέγειν ἀποκρινομένους , ὅτι οὐκ ἐκτενεῖ , ἀλλὰ κωλυθήσεται , κωλυθήσεται δὲ οὐχ ὡς αὐτοὶ λέγουσιν , ὑπό τινος ἀντιβαίνοντος ἐκτὸς περικειμένου τῷ παντὶ , ἀλλὰ πολὺ μᾶλλον ὑπὸ τοῦ μηδὲν εἶναι . πῶς γὰρ ἄν τις εἰς τὸ μηδὲν ἐκτείναι τι , ἢ πῶς ἂν ἐν τῷ μηδὲ ὅλως ὄντι γένοιτο , τὴν ἀρχὴν γὰρ οὐδ᾿ ἂν ὁρμήν τι λάβοι εἰς τὸ ἐκτείνειν τι τῶν αὐτοῦ μερῶν ἐν τῷ μηδενί · τοιαύτη γὰρ ἡ τοῦ μὴ ὄντος φύσις .
Lemmas: ὡς δέ εἰμί οὗτος ὁ λόγος ἀπό συμβαίνω ὁ περαίνω ὁ ἐπιχείρησις , ἀλλά οὐ ἀπό ὁ οὐσία ὁ περαίνω , καί ἀπό ὁ κατά ὁ αἴσθησις συνήθεια , οὐ ἀπό ὁ κατά ὁ λόγος ἀκολουθία , οὕτως δέ καί ἐπί ὁ δεύτερος , ὅς ἀξιόω ὁ ἐν ὁ πέρας ὁ πᾶς γίγνομαι ἐκτείνω τε ἐπέκεινα ὁ πέρας ἤ κωλύω , ἀμφοτέρως δέ εἰμί τις ὁ πᾶς ἐκτός . καί γάρ οὗτος ἀπό ὁ μέρος περαίνω ὁ ἐπιχείρησις ἐπί ὁ πᾶς μεταφέρω καί ἀξιόω ὁ ἀπό ὁ περί οὗτος ἐγώ αἴσθησις τε καί ἀπό αὐτός φαντασία γίγνομαι χράω ὡς ἐπί πᾶς οὕτως ἔχω . ὁ δέ οὐ οὕτως ἔχω . οὐ γάρ ὁ φαίνω ἀληθής . οὐ γάρ εἰ φαντασία ἑαυτοῦ τις λαμβάνω εἰμί ἐν τις τόπος , ἐν ὅς ἤ ποτέ γίγνομαι ἤ | οὐδέ γίγνομαι ὁ ἀρχή , διά οὗτος καί εἰμί ἔνθα . ὁ γάρ μή πᾶς ὁ φαίνω ἀληθής εἰμί ἱκανός μαρτύριον καί ὁ κοιμάω καί ἔργω κενός γίγνομαι φάντασμα , ὅς ὅμοιος καί ὁ ὑποτίθημι ἐν ὁ πέρας τις γίγνομαι ὁ πᾶς ὁ δύναμαι ἐπέκεινα ὁ πέρας ἐκτείνω τις κρατέω . τίς γάρ διαφέρω ὅδε ὁ φαντασία τε καί ὑπόθεσις ὁ ἐν ὁ μή εἰμί ἑαυτοῦ γίγνομαι ὑποτίθημι καί ζητέω , πότερος αὐτός προσέρχομαι αὐτός παραδείκνυμι ἤ οὐ παραδείκνυμι , καί πότερος γίγνομαι ἐν αὐτός ἵστημι ἤ οὐδείς ὁ ἀντιβαίνω ἔχω καί ἐκτείνω ὁ χείρ δύναμαι ἤ ἐμποδών εἰμί τις αὐτός , ὅτι γάρ οὗτος ὑποθετέος τίς εἰμί ὁ μή εἰμί . διό ἀγαθός ὁ τοιοῦτος φαντασία ἐλέγχω εἰμί κενός , ἕπομαι ὁ διά ὁ λόγος ἀπόδειξις καί χράω ὁ δείκνυμι διά πολύς , οὗτος δέ εἰμί , ὅτι μή σῶμα οἷος τε τις ἄπειρος εἰμί μήτε ὁ ἁπλόος μήτε ὁ σύνθετος , ἀλλά μηδέ ὁ κενός τις . καθόλου γάρ ἀδύνατος ὑφίστημι διάστημα ἄνευ σῶμα . οὔτε γάρ μῆκος οἷος τε τις εἰμί κατά ἑαυτοῦ χωρίζω σῶμα , οὔτε πλάτος , οὔτε οὖν βάθος . ὁ γάρ ὑπό ὁ γεωμέτρης λέγω διάστημα ἐπί εἷς τε καί δύο καί τρεῖς οὐ ὡς ὑπόστασις οἰκεῖος ἔχω λέγω πρός αὐτός . χωρίζω γάρ αὐτός ὁ ἐπίνοια ὁ φυσικός σῶμα , ὅς καί κύριος | εἰμί σῶμα , καί χωρίς σῶμα λαμβάνω ποιέω περί αὐτός ὁ λόγος ζητέω καί δείκνυμι , τίς εἰμί ὁ ὡς τοιοῦτος αὐτός ὑπάρχω τε καί συμβαίνω δύναμαι . ὁ δέ ὁ κενός εἰμί τίθημι οὐδείς ἄλλος ἤ τρεῖς διάστασις ἐν ὕπαρξις λαμβάνω εἰμί χωρίς ὕλη , λέγω εἰμί δεκτικός σῶμα , οὐδείς ἄλλος ἤ διάστημα διάστημα φημί εἰμί δεκτικός . οὐδέ γάρ ὁ σῶμα κατά ἄλλος τις εἰμί ἐν τόπος , ἤ κατά ὁ τρεῖς διάστασις ὁ ἐν αὐτός . οὐ γάρ καθό χρῶμα τις ἤ χυμός τις ἤ ἄλλος τις ὁ συμβαίνω ἔχω ὁ σῶμα , εἰμί ἐν τόπος , ἀλλά κατά ὁ ἐν αὐτός διάστημα , ὅς εἰ δεκτικός ὁ ἴσος εἰμί , κενός εἰμί ὁ διάστημα γίγνομαι ἐν διάστημα · ἀλλά εἰ μή ἀρκέω ὁ σῶμα πρός ὁ εἰμί ὁ οἰκεῖος διάστημα , ἀλλά ἄλλος ἴσος ὁ ἐν αὐτός δέω διάστημα , τίς δή ποτέ οὐ καί ὁ κενός ἐν ἄλλος τις εἰμί διάστημα , εἰ γε ὁ διάστημα ἄλλος δέω πρός ὁ εἰμί διάστημα ; καί τοι εὔλογος , ὡς μῆκος οὐ οἷος τε ὑφίστημι χωρίς ὕλη αὐτός τις κατά ἑαυτοῦ , ὅμοιος δέ οὐδέ ἐπίπεδος , οὕτως μηδέ πρός οὗτος ὅς προσλαμβάνω ὁ τρίτος διάστασις , βάθος ὅς ὀνομάζω , ὁποῖος φημί ὁ κενός εἰμί . κενός μέν οὖν διά οὗτος οὐ ἄν εἰμί ὁ ὁ πᾶς ἐκτός . δείκνυμι δέ διά πολύς καί | ὅτι μηδέ σῶμα τις οἷος τε ἄπειρος εἰμί · οὐδέ γάρ ὁ ἁπλόος σῶμα οἷος τε πολύς εἰμί ὁ πέντε σῶμα , τέσσαρες μέν ὁ ἔνυλος , πέμπτος δέ ὁ θεῖος σῶμα καί κυκλοφορητικός , οὔτε τις οὗτος ἄπειρος εἰμί . δείκνυμι δέ καί ὅτι , ὁ ἁπλόος εἰμί περαίνω καί ὁ ἀριθμός καί ὁ μέγεθος , ἀνάγκη καί ὁ ἐκ ὁ οὗτος σύνθεσις τε καί μίξις καί κρᾶσις ὁ εἰμί ἔχω εἰμί καί αὐτός περαίνω . δείκνυμι δέ ὅτι μηδέ πολύς οἷος τε κόσμος εἰμί , ἀλλά ἀνάγκη πᾶς ὁ ὁ σῶμα φύσις εἰμί ἐν ὁ κόσμος . ὅς οὕτως ἔχω οὐδείς ἄν εἰμί ὅδε κόσμος , ὅς καί πᾶς εἰμί , ἐκτός , οὔτε ἄλλος σῶμα παρά οὗτος εἰμί , οὔτε κενός τις διάστημα εἰμί ἔξω ὁ διάστασις ὁ σῶμα , ὅς πᾶς ἀναιρέω ἄτοπος βραχύς τις ἐνδίδωμι πιθανότης , ἀλλά χρή ὁ θαρσέω πρός ὁ ἐξετάζω , εἰ ὁ γίγνομαι ἐν ὁ πέρας ὁ πᾶς ἐκτείνω ὁ χείρ ἤ κωλύω , λέγω ἀποκρίνω , ὅτι οὐ ἐκτείνω , ἀλλά κωλύω , κωλύω δέ οὐ ὡς αὐτός λέγω , ὑπό τις ἀντιβαίνω ἐκτός περίκειμαι ὁ πᾶς , ἀλλά πολύς μάλα ὑπό ὁ μηδείς εἰμί . πῶς γάρ ἄν τις εἰς ὁ μηδείς ἐκτείνω τις , ἤ πῶς ἄν ἐν ὁ μηδέ ὅλος εἰμί γίγνομαι , ὁ ἀρχή γάρ οὐδέ ἄν ὁρμή τις λαμβάνω εἰς ὁ ἐκτείνω τις ὁ αὐτός μέρος ἐν ὁ μηδείς · τοιοῦτος γάρ ὁ ὁ μή εἰμί φύσις .