agathias-scholasticus.historiae 4.8
η' . „ Εἰ τοίνυν καὶ διαῤῥαγεῖεν οἱ κατήγοροι , μίασμα βοῶντοῦτον τες καὶ ἄγος καὶ μιαιφονίαν , καὶ τοῖς τοιούτοις ὀνόμασιν ἐκτραγῳδοῦντες τὸ γεγενημένον , καὶ πρὸς μόνον τὸ πραχθὲν ἀφορᾷν ἐκβιαζόμενοι · ἀλλὰ σὸν ἔργον , ὦ δικαστὰ , μνήμην ποιεῖσθαι τῶν προϋπαρξάντων , τὰς αἰτίας ἀναθεωρεῖν δι’ ὦν ἐπὶ τὴν πρᾶξιν ὡρμήθημεν , καὶ τῷ εὐλόγῳ τοῦ ἐγχειρήματος τὸ εὔνουν διαγιγνώσκειν τῆς γνώμης . ἐπεὶ καὶ πολλαχοῦ κατὰ τὰς πόλεις ἀγύρτας τινὰς τυχὸν ἢ καὶ λωποδύτας , ἢ καὶ ἄλλο τι τῶν ἀνοσίων ἔργων πεπλημμεληκότας , ὁρῶντες νῦν μὲν τῆς κεφαλῆς ἀφαιρουμένους , νῦν δὲ τὼ πόδε διατεμνομένους , οὐ τοῦ φαινομένου κατηγοροῦμεν , καὶ ταῦτα λίαν ἀπάνθρωπον εἶναι δοκοῦν , οὐδὲ τοῖς ἄρχουσιν , οἷς τὰ τῶν τιμωριῶν τούτων ἀνεῖται , νεμεσῶμεν , ἐναγεῖς αὐτοὺς καί μωροὺς καὶ κακοδαίμονας ἀποκαλοῦντες · ἀλλὰ τὰ πρότερον παρ’ ἐκείνων τετολμημένα λογιζόμενοι , καὶ ὡς ποινὰς τίνουσι τῶν ἀδικημάτων ἐπιμνησθέντες , ἡδόμεθα τῇ ὠμότητι . οὐ γὰρ εἰκῆ τὸ κολάζον ἐξεύρηται , τοῦ ἁμαρτάνοντος ἥκιστα παυομένου . ἀνή - ρηται τοίνυν πρὸς ἡμῶν ὁ Γουβάξης · καὶ τί δεινὸν , εἰ προδότην ἄνδρα καὶ πολέμιον ἀπεκτόναμεν ; καίτοι τὴν τοῦ δυσμενοῦς ἐπωνυμίαν οἱ κατήγοροι διευκρινήσαντες , οὐ τῷ πορῤῥωτέρω ταχθέντι προσήκειν φασιν , ἀλλ’ ὅτῳ ἂν , εἰ καὶ ἑμόφυλος ᾖ , τὰ τοῖς ἐναντίοις κεχαρισμένα σπουδάζοιτο · καὶ τήνδε τὴν · δόξαν καὶ ἡμεῖς ἀρίστην ἡγούμεθα καὶ ἀληθεστάτην , καὶ οἵαν τῆς τοῦ πράγματος φύσεως ἐστοχάσθαι . οὐκοῦν , ἑκα - τέρους οὕτως ἀρέσκον , φέρε πολέμιον ἀποδείξωμεν τὸν Γου - βάζην τῷ δοθέντι χρώμενοι τεκμηρίῳ τούτου γὰρ ταύτῃ καὶ δὴ δεανυμένου , καὶ τὸ δικ · αιως αὐτὸν ἀνῃρῆσθαι συναναφa - νεῖται . ἅπαν μὲν οὖν ἀεί βάρβαρον φῦλον , εἰ καὶ κατήκοον ἧ τοῖς Ῥωμαιοις , ἀλλὰ τῷ τῆς γνώμης ἀλλοτὸιωτατͅ διεστη - κὸς καὶ rrj τάξει τῶν νόμων ἀχθόμενον , ἐπὶ τὸ νεωτεροποιὸν καὶ ταραχῶδες φέρεσθαι πέφυχ · ὲν · καὶ ἥδιστα μὲν ἂν ἐφ’ ἑαντοῦ βιοῦν διατελοίη μμαμῶς ὑφ’ ἑτέροις ταττόμενον , ὡς μηδὲ τῶν ἀδικημάτων εὐθύνας ὑπέχειν . εἰ δὲ τοῦτο μὴ οἷόν τε , τὸ yovv τὰ ὁμοδίαιτα τῶν έθ1ῶν καὶ μᾶλλον τοῖς m̓κειοις πλησιάζοντα τρόποις ἐπάγεσθαι προύργου ποιοῦνται . πλὴν ἀλλ᾿ εἰ καὶ τούτοις ἀτεχνῶς ὁ Γουβαιζης ὑπῆκτο τοῖς πάθεσι , τῷ βάρβαρος τε πεφυκέναι , καὶ τὴν κοινὴν τοῦ γένους νοσεῖν ἀπωτωι ν , ὁ δὲ κὼ πρὸς τ·οῦτο κακώς ἐχώρει καθ’ ἡμῶν , ὡς μὴ ἔτι διαλανθάνειν οἰέσθαι δεῖν , τοὐναντίον μὲν οὖν καὶ πρὸς ἔργον ἄγειν ἐπείγεσθαι τὴν προσπεπηγυῖαν τέως τῷ νῷ καὶ ὑποκρυπτομένην δυσμένειαν . ἡμῶν γὰρ διαπονουμένων καὶ πάντα κίνδυνον μετιό1των , ὡς ἂν τοῖς πολεμίοις μηδὲν ὁτιοῦν τῶν κατὰ γνώμην ἐκβαίη , αὐτὸς οἶκοι μένειν ῳνετο δεῖν σὺν τοῖς ὁμοφύλοις , καὶ πολλῷ τοῦ μοχθεῖν ἀφεστάναι . πλὴν ἀλλ’ ἐπετήρει σὺν ἀκρίβειά καὶ ἀνεπυνθάνετο τὰς τῶν ἀγώνων κι - νήσεις , ἐς ὅπερ ἂν καὶ χωρήσαιεν . εἰ μὲν οὖν μέγιστόν τι κατὰ τοὺς πολέμους τοῖς Ῥωμαίοις διήνυστο , καὶ τοῦ νικᾶν ἐνεργόν τε καὶ ἀληθεστάτην ἤραντο δόξαν , ὁ δὲ τὸ δυσμενὲς τῆς ψυχῆς καὶ βασκαῖνον ἐπιδεικνὺς · , διακωμῳδεῖν εὐθὺς ἐπειρᾶτο , καὶ διαλύειν τὴν ἐκ τῶν ἔργων σεμνότητα , φαύλην μὲν τὴν ἐγχείρησιν , φαυλότατον δὲ τὸ πέρας ἀποκαλῶν , καὶ οὐδὲ τοῦτο ἡμέτερον , ἀλλὰ τοῦ ἀλογίστου τῆς τύχης . εἰ δέ που τυχὸν καὶ σφαλείημεν , ( πῶς δὲ οἷόν τε τὸ ἀνθρώπειον οὐχὶ καὶ πρὸς τἀναντία μεταβάλλειν , ἀλλ’ ἐπὶ τῶν αὐτῶν ἀεὶ βεβηκέναι ; ) ὁ δὲ καθάπερ τις αὐτόματος τῶν γιγνομένων κριτὴς , τὴν μὲν τύχην εὐθὺς ἀφίει τῶν ἐγκλημάτων ἀνεύθυ νον , ὡς οὐ μετὸν αὐτῇ τοῦ συμβάντος ᾦ δὲ πάντως αὐτῶ προεσκεμμένον καὶ ἐγκριθὲν , μηδὲν ἄλλο δοκεῖν αἴτιον εἶναι τοῦ ἐνδεῶς ἡμῖν τι πεπρᾶχθαι , ἢ μόνον ἀνανδρίαν γνώμης καὶ χειρῶν ἀσθένειαν καὶ βουλευμάτων ἀβελτηρίαν . τὸ γὰρ παλίμβολον τῆς τύχης καὶ ἄτακτον καὶ ἀλόγιστον , καὶ οἶς καθ’ ἡμῶν αὐτὴν διελοιδορεῖτο , οὐδαμῶς ἐπῆγε τοῖς πολεμίοις , ὡς ἐκ τούτων ἡμᾶς , οὕτω παρασχὸν , ὑπερβαλλομένοις .
Lemmas: ἤ . „ εἰμί τοίνυν καί διαῤῥαγεῖεν ὁ κατήγορος , μίασμα βοάω αἱρέω καί ἄγος καί μιαιφονία , καί ὁ τοιοῦτος ὄνομα ἐκτραγῳδέω ὁ γίγνομαι , καί πρός μόνος ὁ πράσσω ἀφοράω ἐκβιάζω · ἀλλά σός ἔργον , εἰμί δικαστής , μνήμη ποιέω ὁ προυπάρχω , ὁ αἴτιος ἀναθεωρέω διά οὖν ἐπί ὁ πρᾶξις ὁρμάω , καί ὁ εὔλογος ὁ ἐγχείρημα ὁ εὔνους διαγιγνώσκω ὁ γνώμη . ἐπεί καί πολλαχοῦ κατά ὁ πόλις ἀγύρτης τις τυγχάνω ἢ καί λωποδύτης , ἢ καί ἄλλος τίς ὁ ἀνόσιος ἔργον πλημμελέω , ὁράω νῦν μέν ὁ κεφαλή ἀφαιρέω , νῦν δέ ὁ πούς διατέμνω , οὖον ὁ φαίνω κατηγορέω , καί οὗτος λίαν ἀπάνθρωπος εἰμί δοκέω , οὐδέ ὁ ἄρχω , ὅς ὁ ὁ τιμωρία οὗτος ἀνίημι , νεμεσάω , ἐναγής αὐτός καί μωρός καί κακοδαίμων ἀποκαλέω · ἀλλά ὁ πρότερος παρά ἐκεῖνος τολμάω λογίζομαι , καί ὡς ποινή τίνω ὁ ἀδίκημα ἐπιμιμνήσκομαι , ἥδομαι ὁ ὠμότης . οὖον γάρ εἰκῇ ὁ κολάζω ἐξευρίσκω , ὁ ἁμαρτάνω ἥκιστος παύω . ἀνίημι - ῥητός τοίνυν πρός ἐγώ ὁ γουβαζω · καί τίς δεινός , εἰμί προδότης ἀνήρ καί πολέμιος ἀποκτείνω ; καίτοι ὁ ὁ δυσμενής ἐπωνυμία ὁ κατήγορος διευκρινέω , οὖον ὁ πορῤῥωτέρω τάσσω προσήκω φημί , ἀλλά ὅστις εἄν , εἰμί καί ἑμόφυλος εἰμί , ὁ ὁ ἐναντίος χαρίζομαι σπουδάζω · καί ὅδε ὁ · δόξα καί ἐγώ ἀγαθός ἡγέομαι καί ἀληθής , καί οἷος ὁ ὁ πρᾶγμα φύσις στοχάζομαι . οὐκοῦν , ἐπίτεξ - τέρος οὕτως ἀρέσκω , φέρω πολέμιος ἀποδείκνυμι ὁ Γου - βάζη ὁ δίδωμι χράω τεκμήριον οὗτος γάρ οὗτος καί δή δεανυμενω , καί ὁ δικ · αιως αὐτός ἀναιρέω συναναφαίνω - νέομαι . ἅπας μέν οὖν ἀεί βάρβαρος φῦλον , εἰμί καί κατήκοος ἧ ὁ Ῥωμαιος , ἀλλά ὁ ὁ γνώμη ἀλλότης διΐστημι - γυνή καί rrj τάξις ὁ νόμος ἄχθομαι , ἐπί ὁ νεωτεροποιός καί ταραχώδης φέρω φύω · εἰμί · καί ἡδύς μέν εἄν ἐπί ἑαντοῦ βιόω διατελέω μμαμῶς ὑπό ἕτερος τάσσω , ὡς μηδέ ὁ ἀδίκημα εὐθύνω ὑπέχω . εἰμί δέ οὗτος μή οἷος τε , ὁ yovv ὁ ὁμοδίαιτος ὁ τίθημι καί μᾶλλον ὁ m̓κειοις πλησιάζω τρόπος ἐπάγω προὔργου ποιέω . πλήν ἀλλά εἰμί καί οὗτος ἄτεχνος ὁ γουβαιζω ὕπειμι ὁ πάθος , ὁ βάρβαρος τε φύω , καί ὁ κοινός ὁ γένος νοσέω ἄπωτος Ν , ὁ δέ Κῶς πρός τ·οῦτο κακώς χωρέω κατά ἐγώ , ὡς μή ἔτι διαλανθάνω οἴομαι δήω , ἐναντίος μέν οὖν καί πρός ἔργον ἄγω ἐπείγω ὁ προσπήγνυμι τέως ὁ νάω καί ὑποκρύπτω δυσμένεια . ἐγώ γάρ διαπονέω καί πᾶς κίνδυνος μετέρχομαι , ὡς εἄν ὁ πολέμιος μηδείς ὁστισοῦν ὁ κατά γνώμη ἐκβαίνω , αὐτός οἶκος μένω ὄνομαι δήω σύν ὁ ὁμόφυλος , καί πολύς ὁ μοχθέω ἀφίστημι . πλήν ἀλλά ἐπιτηρέω σύν ἀκρίβεια καί ἀναπυνθάνομαι ὁ ὁ ἀγών κις - νέος , εἰς ὅσπερ εἄν καί χωρέω . εἰμί μέν οὖν μέγας τίς κατά ὁ πόλεμος ὁ Ῥωμαῖος διανύω , καί ὁ νικάω ἐνεργός τε καί ἀληθής ἔραμαι δόξα , ὁ δέ ὁ δυσμενής ὁ Ψυχή καί βασκαίνω ἐπιδείκνυμι · , διακωμῳδέω εὐθύς πειράω , καί διαλύω ὁ ἐκ ὁ ἔργον σεμνότης , φαῦλος μέν ὁ ἐγχείρησις , φαῦλος δέ ὁ πέρας ἀποκαλέω , καί οὐδέ οὗτος ἡμέτερος , ἀλλά ὁ ἀλόγιστος ὁ τυγχάνω . εἰμί δέ ποῦ τυγχάνω καί σφάλλω , ( πῶς δέ οἷος τε ὁ ἀνθρώπειος οὐ καί πρός τἀναντία μεταβάλλω , ἀλλά ἐπί ὁ αὐτός ἀεί βαίνω ; ) ὁ δέ καθάπερ τις αὐτόματος ὁ γίγνομαι κριτής , ὁ μέν Τύχη εὐθύς ἀφίημι ὁ ἔγκλημα ἀναθύω νοῦς , ὡς οὖον μέτειμι αὐτός ὁ συμβαίνω οἶς δέ πάντως αὐτός προσκοπέω καί ἐγκρίνω , μηδείς ἄλλος δοκέω αἴτιος εἰμί ὁ ἐνδεής ἐγώ τίς πράσσω , ἢ μόνος ἀνανδρία γνώμη καί χείρ ἀσθένεια καί βούλευμα ἀβελτηρία . ὁ γάρ παλίμβολος ὁ τυγχάνω καί ἄτακτος καί ἀλόγιστος , καί οἶς κατά ἐγώ αὐτός διαλοιδορέω , οὐδαμῶς ἐπάγω ὁ πολέμιος , ὡς ἐκ οὗτος ἐγώ , οὗτος παρέχω , ὑπερβάλλω .