agathias-scholasticus.historiae 5.17
ιζ΄ . „ Οὐχ ὡς ἐκ δέους ὑμᾶς , ὦ ἄνδρες , πρὸς τὸ θαῤῥεῖν ἀναστὴσων , τοῦτο δὴ τὸ πρὸ τῶν κινδύνων γιγνόμενον , ἥκω τοῖς εἰωθόσι χρησόμενος λόγοις · ἦ γὰρ ἂν καὶ ἐπιλελῆσθαι τῶν πρότερόν μοι τῇ πείρᾳ γνωσθέντων δόξαιμι ἂν , εἴγε στρατιώταις Ῥωμαίοις , ἐν συμπλοκαῖς ἀεὶ τεθραμμένοις , καὶ πολιτείας ὡς εἰπεῖν μεγίστων ἐθνῶν καθελοῦσιν , εἶτα νῦν παραταττομένοις πρὸς βαρβάρους ἀλήτας , καὶ οὕννους καὶ Κοτριγούρους , παραίνεσιν τινα πρὸς τὸ μὴ διέναι προθήσειν . ἀλλ᾿ ὁρῶν ἐν ὑμῖν πολὺ τὸ ὑπερφρονοῦν καὶ θρασυνόμενον , καὶ πέρα τοῦ καθεστῶτος ἠρμένον , οὐκ ἄλογον εἷναι τὸ δεῖν ἀναμνῆσαι τῆς ἀρχαίας ὑμῶν εὐκοσμίας ᾠήθην . τὸ γὰρ ἔκμετρον πανταχοῦ φυλακτέον τοῖς ἔμφροσιν , εἰ καὶ πρός τι τῶν ἐπαινουμένων φερόμενον τύχοι · καὶ τὸ μεγαλαυχεῖν ἐς τοσοῦτον τοῖς προϋπγργμένοις ἐς ὅσον τῶν ὁμοίων διὰ παντὸς τυγχάνειν πεπεῖσθαι , τὴν ἐκ τοῦ λογισμοῦ προμήθειαν ἀποβάλλειν φιλεῖ , καὶ πρὸς ἀλαζονείαν ἐξάγειν . τοῖς δὲ πρὸς τοῦτο παρανοίας ἐληλακόσιν , ὡς μηδὲν ὁτιοῦν ἐν νῷ τίθεσθαι τῶν μετρίων , κἂν αὐτὸ τὸ κρεῖττον ἀντιτάττεσθαι προαχθείη · καίτοι κἀκεῖνο σκοπεῖσθαι χρεὼν , ὠς εἰ καἰ πολλῷ τῆς ὑμετέρας ἀνδρείας ἡττώμενοι τὐχοιεν , ἀλλὰ τῷ πλήθει κρατοῦσι . καὶ εἴπερ τὸ ἑκατέρω - θεν πλεονάζον ἀντεξετάσοιμεν , πρὸς πρὸς χωρήσει τὰ τῆς ἀμετρίας . πῶς οὖν οὐκ αἰσχρὸν ἡμᾶς ἐξ ἀγχωμάλου παρασκευῆς ἀγωνιζομένους , οὕτω λίαν ἔχειν τὸ προπετὲς καὶ ἀκάθεκτον , ὡς μηδὲ καιρὸν ἢ τάξιν ἢ τὰς ἀτάκτους τῆς τύχης ῤοπὰς ἐν λῴω ποιεῖσθαι ; δυνάμει γὰρ χειρῶν οὐκ ὄν τις , οἶμαι , περιέσοιτο πολεμίων , ἢν μὴ προσῇ τὸ κρίνον ὀρθῶς καὶ λογιζόμενον . ἐπεὶ πῶς ἂν οἶόν τε ἦν ἔμοιγε ἐς τόδε πολιᾶς ἥκοντι , καὶ οἷον ἐξώρῳ τὰ πολέμια ὁμιλεῖν καὶ κινδύνοις , εἰ μὴ τοῖς τῆς εὐβουλίας ἀγαθοῖς ἐνῆν ἁμωσγέπως πεποιθέναι ; εἰ τοίνυν καὶ γήρως ἀσθένειαν γνώμη στερρὰ καὶ τῶν προσηκόντων ἐφιεμένη κρατύνει καὶ διανίστησι πρὸς τὸ συνοῖσον , ἀναπληροῦσα τῇ προμηθεἰᾳ τὸ ἐκ τῆς ἡλικίας ἐνδέον , πῶς οὐ μᾶλλον ὑμᾶς ὀνήσει νεότητι συμπαροῦσα καὶ τῇ τοῦ σώματος ῥώμῃ ; τὰς γὰρ ἐκ τύχης τινὸς ἥ χειρὸς ἀγεννοῦς ἀποτεύξεις ἴσως ἂν λογισμὸς ἀσφαλὴς , καὶ οἶος τοῖς προσπεσοῦσιν ἁρμόσασθαι , μετασκευάσειε πρὸς τὸ συμφέρον , καὶ θεραπεύσειε τὸ ἡμαρτημένον . ἔνθα δὲ γνώμης σφαλείσης , τῷ μὴ τὰ δέοντα διανοηθῆναι , τῶν ἀβουλήτων τι συνενεχθείη , πόθεν ἂν ληπτέον το σῶζον καὶ ἀνακαλούμενον , εἴγε πρῶτον ἐκεῖνο τὸ ταῦτα τίκτειν πεφυκὸς παρατραπείη ; καίτοι θαυμάσειεν ἴσως ἄν τις ἐμοῦ τῆς ἐπὶ τῇ παραινέσει καινοτομίας . δέον γὰρ προσεξαίρειν καὶ διανιστᾷν τὸ πεποιθὸς ἐν ὑμῖν καὶ προθυμούμενον , ἀλλ᾿ ἔγωγε κοιλαίνω ταῦτα τοὐναντίον καὶ παραιροῦμαι , καὶ λογισμοὺς ἐμβάλλων καὶ ὄκνους , νοῦς , καὶ ἀμφιβόλους ποιῶν τὰς ἐλπίδας .
Lemmas: ιζʹ . „ οὐχ ὡς ἐκ δέος σύ , εἰμί ἀνήρ , πρός ὁ θαρσέω ἀνίστημι , οὗτος δή ὁ πρό ὁ κίνδυνος γίγνομαι , ἥκω ὁ εἴωθα χράω λόγος · εἰμί γάρ εἄν καί ἐπιλανθάνομαι ὁ πρότερος ἐγώ ὁ πείρω γιγνώσκω δοκέω εἄν , εἰ στρατιώτης Ῥωμαῖος , ἐν συμπλοκή ἀεί τρέφω , καί πολιτεία ὡς εἶπον μέγας ἔθνος καθαιρέω , εἶτα νῦν παρατάσσω πρός βάρβαρος ἀλήτης , καί Οὗννος καί κοτριγουρος , παραίνεσις τις πρός ὁ μή δίειμι προτίθημι . ἀλλά ὁράω ἐν σύ πολύς ὁ ὑπερφρονέω καί θρασύνω , καί πέρα ὁ καθίστημι ἀείρω , οὐ ἄλογος ἵημι ὁ δήω ἀναμιμνήσκω ὁ ἀρχαῖος σύ εὐκοσμία οἴομαι . ὁ γάρ ἔκμετρος πανταχοῦ φυλακτέος ὁ ἔμφρων , εἰμί καί πρός τίς ὁ ἐπαινέω φέρω τυγχάνω · καί ὁ μεγαλαυχέω εἰς τοσοῦτος ὁ προϋπγργμένοις εἰς ὅσος ὁ ὅμοιος διά πᾶς τυγχάνω πείθω , ὁ ἐκ ὁ λογισμός προμήθεια ἀποβάλλω φιλέω , καί πρός ἀλαζονεία ἐξάγω . ὁ δέ πρός οὗτος παράνοια ἐλαύνω , ὡς μηδείς ὁστισοῦν ἐν νάω τίθημι ὁ μέτριος , κἀν αὐτός ὁ ἀγαθός ἀντιτάσσω προάγω · καίτοι ἐκεῖνος σκοπέω χρεὼν , ὡς εἰμί καίω πολύς ὁ ὑμέτερος ἀνδρεῖος ἡσσάομαι τυγχάνω , ἀλλά ὁ πλῆθος κρατέω . καί εἴπερ ὁ ἑκάτερος - τίθημι πλεονάζω ἀντεξετάζω , πρός πρός χωρέω ὁ ὁ ἀμετρία . πῶς οὖν οὐ αἰσχρός ἐγώ ἐκ ἀγχώμαλος παρασκευή ἀγωνίζομαι , οὗτος λίαν ἔχω ὁ προπετής καί ἀκάθεκτος , ὡς μηδέ καιρός ἢ τάξις ἢ ὁ ἄτακτος ὁ τυγχάνω ῥοπή ἐν λωΐων ποιέω ; δύναμις γάρ χείρ οὐ εἰμί τις , οἴομαι , περίειμι πολέμιος , εἄν μή πρόσειμι ὁ κρίνον ὀρθῶς καί λογίζομαι . ἐπεί πῶς εἄν οἶος τε εἰμί ἐγώ εἰς ὅδε πολιός ἥκω , καί οἷος ἔξωρος ὁ πολέμιος ὁμιλέω καί κίνδυνος , εἰμί μή ὁ ὁ εὐβουλία ἀγαθός ἐν-εἰμί ἀμῶς πείθω ; εἰμί τοίνυν καί γῆρας ἀσθένεια γνώμη στερρός καί ὁ προσήκω ἐφίημι κρατύνω καί διανίσταμαι πρός ὁ συμφέρω , ἀναπληρόω ὁ προμήθεια ὁ ἐκ ὁ ἡλικία ἐνδέω , πῶς οὖον μᾶλλον σύ ὀνίνημι νεότης συμπάρειμι καί ὁ ὁ σῶμα ῥώμη ; ὁ γάρ ἐκ τυγχάνω τις ὅς χείρ ἀγεννής ἀπότευξις ἴσως εἄν λογισμός ἀσφαλής , καί οἶος ὁ προσπίπτω ἁρμόζω , μετασκευάζω πρός ὁ συμφέρω , καί θεραπεύω ὁ ἁμαρτάνω . ἔνθα δέ γνώμη σφάλλω , ὁ μή ὁ δήω διανοέομαι , ὁ ἀβούλητος τίς συμφέρω , πόθεν εἄν ληπτέος ὁ σῴζω καί ἀνακαλέω , εἰ πρῶτος ἐκεῖνος ὁ οὗτος τίκτω φύω παρατρέπω ; καίτοι θαυμάζω ἴσως ἄν τις ἐγώ ὁ ἐπί ὁ παραίνεσις καινοτομία . δήω γάρ προσεξαιρέω καί διανιστάω ὁ πείθω ἐν σύ καί προθυμέομαι , ἀλλά ἔγωγε κοιλαίνω οὗτος ἐναντίος καί παραιρέω , καί λογισμός ἐμβάλλω καί ὄκνος , νόος , καί ἀμφίβολος ποιέω ὁ ἐλπίς .