agathias-scholasticus.historiae 1.5
ε' . Κατ’ ἐκεῖνο δὴ οὖν τοῦ καιροῦ , ἐν ᾧ Τεΐας μὲν ἐτεθνήκει , τοῖς δὲ τῶν Γότθων πράγμασιν ὀθνείας τολοιπὸν ἴδει ἐπικουρίας , τότε δὲ βασιλεῖς παρὰ Θράγγοις Θευδίβαλδός γε ἦν τὸ μειράκιον , καὶ μὲν δὴ Χιλδίβερτός τε καὶ Χλωθάριος οἱ τοῦ παιδὸς μέγιστοι θεῖοι , ὡς ἂν οἱ Ῥωμαίων εἴποιεν νόμοι . ἀλλ’ ἐπὶ τούτους μὲν , πορρωτάτω γὰρ ἐτύγχανον ἀπῳκισμένοι , οὐ χρῆναι ᾤοντο οἱ Γότθοι ἰέναι , πρὸς δὲ Θευδίβαλδον ἀναφανδὸν ἐπρεσβεύοντο . οὐ μὴν ἅπαν γε τὸ ἔθνος , μόνοι δὲ οἱ ἐκτὸς πάδου ποταμοῦ ἱδρυμένοι · οἱ γὰρ δὴ ἄλλοι ἥδοντο μὲν καὶ οἱ τῷ νεωτερισμῷ καἰ τῇ τῶν καθε - στώτων κινήσει , ἐτεθήπεσαν δὲ ὅμως ἀμφιγνοοῦντες τὰ ἐσόμενα , καὶ τὸ ἀστάθμητον δεδιότες τῆς τύχης , μετεώρους τε καὶ ἀμφιβόλους εἶχον τὰς γνώμας , καραδοκοῦντες μὲν καὶ διαπυνθανόμενοι τὰ ποιούμενα , βουλευόμενοι δὲ τῶν κρατούντων γενέσθαι . οἱ δὲ τῶν ἑτέρων πρέσβεις ἀφικόμενοι , ἐς ὄνψιν τε τῷ ἡγεμόνι καταστάντες καὶ ἅπασι τοῖς ἐν τέλει , ἐδέοντο μὴ σφᾶς περιιδεῖν ὑπὸ 'Ρωμαιων πιεζομένους , συλλαβέσθαι δὲ μᾶλλον τοῦ ἀγῶνος , καὶ ἀνακαλέσασθαι γένος πρόσοικόν τε καὶ φίλιον καὶ ἄρδην οἰχήσεσθαι κινδυνεῦον . ἐδίδασκον δὲ ὡς καὶ αὐτοῖς ἐς τὰ μάλιστα συνοίσει , μὴ ἐφιέναι 'Ρωμαιοις ἐπὶ μέγα δυνάμεως αἰρομένοις , ἀλλὰ παντὶ σθένει τὴν αὔξην κολούειν · ,, εἰ γὰρ ἅπαν τὸ Γοτθικὸν γένος ἐκποδὼν ποιήσονται , οὐκ ἐς μακρὰν’’ ἔφασαν οἱ πρέσβεις ,, και καθ’ ὑμῶν αὐτῶν ἥξουσι , καὶ ἀνανεώσονται τοὺς προτέρους πολέμους . ἐπιλείψει γὰρ αὐτοὺς οὐδ’ ὁπωστιοῦν εὐπρόσωπος αἰτια ἐς προκάλυμμα τῆς πλεονεξίας , ἀλλὰ σὺν δίκῃ γε ὑμᾶς δόξουσι μετιέναι , Μαρίους τιὰνς καἰ Καμίλλους , καὶ τῶν Καισάρων τοὺς πλείστονς ἀπαριθμούμενοι , ὡς δὴ πάλαι ποτὲ τοῖς ἄνω Γεμανοῖς πολεμήσαντας , καἰ τὰ ὑπὲρ 'Ρῆνον ἅπαντα κατασχόντας · ταύτῃ τε οὐ βιάζεσθαι δόξουσιν , ἀλλ’ ὁσίως ἐπιστρατεύειν , ὡς oὐ - δέν τι ὀθνεῖον μαστεύσαντες , ἀλλὰ κτήματα τῶν σφετέρων προ - γόνων ἀνακομιούμενοι . τοιοῦτο γὰρ δή τι καὶ ἡμῖν ἐπαγαγόντες ἐπίκλημα , ὡς δὴ Θευδερίχου πάλαι τοῦ ἡμετέρου ἡγεμόνος καὶ οἰκιστοῦ οὐ προσηκόντως τῆς Ἰταλίας ἐπιλαβομένου , ἀφῄρην - ται μὲν ἡμᾶς τὰ οἰκεῖα , τὸ δὲ πλεῖστον ἀπεκτόνασι τοῦ γένους , γύναια δὲ καὶ παῖδας τῶν παρ’ ἡμῖν εὐδαιμόνων ἀνδρῶν ἀφειδῶς ἠνδραποδίσαντο . καίτοι Θευδέριχος οὐ βίᾳ ἑλὼν , ἀλλὰ Ζήνωνος πρότερον τοῦ σφῶν βασιλέως ἐπιτρέψαντος τὴν Ἰταλίαν προσηγάγετο , οὐδὲν Ῥωμαίους ἀφελόμενος , ἤδη γὰρ αὐτῆς ἀπεστέρηντο , ) ἀλλ’ Ὀδόακρον καθελὼν τὸν ἐπηλύτην , τὸν τύραννον , τἀκείνου ἅπαντα κατέσχε τῷ τοῦ πολέμου θεσμῷ . οἱ δὲ , ἐπειδὴ βιάζεσθαι αὐτοῖς μᾶλλον ἐξῆν , οὐδὲν ἐνδίκως πεπράχασιν , ἀλλὰ Θευδάτῳ πρότερον Ἀμαλασούνθης δῆθεν ἕκατι χαλεπήναντες , καὶ ταύτην ἀρχήν τε καὶ πρόφασιν τῷ πολέμῳ θέμενοι , εἶτα μέχρι νῦν οὐ μεθιᾶσιν , ἀλλὰ φέρουσι βιαίως ἅπαντα · οὔτοι δὴ οἱ σοφοί τε καὶ δεισιδαίμονες , καὶ μόνοι σὺν δικαιοσύνη πολιτεύεσθαι βρενθυόμενοι . ἵνα δὴ οὖν μὴ ταὐτὰ παθοῦσιν ὑμῖν μεταμελήσῃ τῆς ῥᾳθυμίας ὕστερον οὐκ ἐν δέοντι , προτερητέον ἐν τῷδε τοὺς πολε - μίους , καὶ οὐ διαμαρτητέον τοῦ παρόντος καιροῦ , ἀλλὰ στρά - τευμά τε στέλλειν ἐπ’ αὐτοὺς ἀξιόμαχον , καὶ στρατηγὸν ἒξ ὑμῶν αὐτῶν ἀγαθὸν τὰ πολέμια , ὃς δὴ τὸν πρὸς Ῥωμαίους πόλεμον ἄριστα διανύσας , ἀπελάσει τε αὐτοὺς ἐνθένδε ὡς τάχιστα , καὶ τὴν χώραν ἡμῖν ἀνασώσει . οὕτω γὰρ ποιοῦντες τῷ τε Γοτθικῷ γένει ἐς τὰ μάλιστα χαριεῖσθε , σωτῆρες ἀναφανέντες καὶ ἀλεξίκακοι , τά τε ὑμέτερα αὐτῶν ἐν τῷ ἀσφαλεῖ θήσεβσθε , εἴγε μηδὲν ὑμῖν ἔτι πολέμιον ἐκ γειτόνων παρείη · . πρὸς δέ γε καὶ χρήματα ὑμῖν ἔσονται μυρία , οὐ μόνον τὰ Ῥωμαίων ληϊσαμένοις , ἀλλὰ γὰρ δὴ καὶ αὐτοὶ ἕτερα καταθήσομεν . ”
Lemmas: εἰ . κατά ἐκεῖνος δή οὖν ὁ καιρός , ἐν ὅς Τεΐας μέν θνῄσκω , ὁ δέ ὁ Γότθος πρᾶγμα ὀθνεῖος τολοιπος ἶδος ἐπικουρία , τότε δέ βασιλεύς παρά Θράγγοις Θευδίβαλδος γε εἰμί ὁ μειράκιον , καί μέν δή Χιλδίβερτός τε καί Χλωθάριος ὁ ὁ παῖς μέγας θεῖος , ὡς εἄν ὁ Ῥωμαῖος εἶπον νόμος . ἀλλά ἐπί οὗτος μέν , προσωτέρω γάρ τυγχάνω ἀποικίζω , οὖον χρή οἴομαι ὁ Γότθος εἶμι , πρός δέ Θευδίβαλδος ἀναφανδά πρεσβεύω . οὖον μήv ἅπας γε ὁ ἔθνος , μόνος δέ ὁ ἐκτός πάδος ποταμός ἱδρύω · ὁ γάρ δή ἄλλος ἥδομαι μέν καί ὁ ὁ νεωτερισμός καίω ὁ ὁ κάθω - στώτης κινέω , τέθηπα δέ ὅμως ἀμφιγνοέω ὁ εἰμί , καί ὁ ἀστάθμητος δείδω ὁ τυγχάνω , μετέωρος τε καί ἀμφίβολος ἔχω ὁ γνώμη , καραδοκέω μέν καί διαπυνθάνομαι ὁ ποιέω , βουλεύω δέ ὁ κρατέω γίγνομαι . ὁ δέ ὁ ἕτερος πρέσβυς ἀφικνέομαι , εἰς ὄνψιν τε ὁ ἡγεμών καθίστημι καί ἅπας ὁ ἐν τέλος , δήω μή σφεῖς περιοράω ὑπό 'Ρωμαιων πιέζω , συλλαμβάνω δέ μᾶλλον ὁ ἀγών , καί ἀνακαλέω γένος πρόσοικος τε καί φίλιος καί ἄρδην οἴχομαι κινδυνεύω . διδάσκω δέ ὡς καί αὐτός εἰς ὁ μάλιστα συμφέρω , μή ἐφίημι Ῥωμαῖος ἐπί μέγας δύναμις ἀείρω , ἀλλά πᾶς σθένος ὁ αὔξη κολούω · ,, εἰμί γάρ ἅπας ὁ Γοτθικός γένος ἐκποδών ποιέω , οὐ εἰς μακρός φημί ὁ πρέσβυς ,, και κατά σύ αὐτός ἥκω , καί ἀνανεόω ὁ πρότερος πόλεμος . ἐπίλειψις γάρ αὐτός οὐδέ ὁπωσοῦν εὐπρόσωπος αἰτία εἰς προκάλυμμα ὁ πλεονεξία , ἀλλά σύν δίκη γε σύ δοκέω μέτειμι , Μάριος τιὰνς καίω Κάμιλλος , καί ὁ Καῖσαρ ὁ πλείστων ἀπαριθμέω , ὡς δή πάλαι ποτέ ὁ ἄνω Γεμανοῖς πολεμέω , καίω ὁ ὑπέρ Ρῆνος ἅπας κατέχω · οὗτος τε οὖον βιάζομαι δοκέω , ἀλλά ὅσιος ἐπιστρατεύω , ὡς εὐ - δέν τίς ὀθνεῖος μαστεύω , ἀλλά κτῆμα ὁ σφέτερος προ - γόνος ἀνακομίζω . τοιοῦτος γάρ δή τίς καί ἐγώ ἐπάγω ἐπίκλημα , ὡς δή Θευδέριχος πάλαι ὁ ἡμέτερος ἡγεμών καί οἰκιστής οὖον προσήκω ὁ Ἰταλία ἐπιλαμβάνω , ἀφαιρέω - ὁ μέν ἐγώ ὁ οἰκεῖος , ὁ δέ πλεῖστος ἀποκτείνω ὁ γένος , γύναιον δέ καί παῖς ὁ παρά ἐγώ εὐδαίμων ἀνήρ ἀφειδής ἀνδραποδίζω . καίτοι Θευδέριχος οὖον βία αἱρέω , ἀλλά Ζήνων πρότερος ὁ σφεῖς βασιλεύς ἐπιτρέπω ὁ Ἰταλία προσάγω , οὐδείς Ῥωμαῖος ἀφαιρέω , ἤδη γάρ αὐτός ἀποστερέω , ) ἀλλά Ὀδόακρος καθαιρέω ὁ ἐπηλύτης , ὁ τύραννος , ἐκεῖνος ἅπας κατέχω ὁ ὁ πόλεμος θεσμός . ὁ δέ , ἐπεί βιάζομαι αὐτός μᾶλλον ἔξεστι , οὐδείς ἔνδικος πράσσω , ἀλλά Θευδάτος πρότερος Ἀμαλασοῦνθα δῆθεν ἕκητι χαλεπαίνω , καί οὗτος ἀρχή τε καί πρόφασις ὁ πόλεμος τίθημι , εἶτα μέχρι νῦν οὖον μεθίημι , ἀλλά φέρω βίαιος ἅπας · οὔτοι δή ὁ σοφός τε καί δεισιδαίμων , καί μόνος σύν δικαιοσύνη πολιτεύω βρενθύομαι . ἵνα δή οὖν μή αὐτός πάθος σύ μεταμέλομαι ὁ ῥᾳθυμία ὕστερος οὐ ἐν δήω , προτερητέον ἐν ὅδε ὁ πόλος - μίος , καί οὖον διαμαρτητέον ὁ πάρειμι καιρός , ἀλλά στρα - τευμά τε στέλλω ἐπί αὐτός ἀξιόμαχος , καί στρατηγός ἐκ σύ αὐτός ἀγαθός ὁ πολέμιος , ὅς δή ὁ πρός Ῥωμαῖος πόλεμος ἀγαθός διανύω , ἀπέλασις τε αὐτός ἐνθένδε ὡς ταχύς , καί ὁ χώρα ἐγώ ἀνασῴζω . οὗτος γάρ ποιέω ὁ τε Γοτθικός γένος εἰς ὁ μάλιστα χαρίζομαι , σωτήρ ἀναφαίνω καί ἀλεξίκακος , ὁ τε ὑμέτερος αὐτός ἐν ὁ ἀσφαλής τίθημι , εἰ μηδείς σύ ἔτι πολέμιος ἐκ γείτων πείρω · . πρός δέ γε καί χρῆμα σύ εἰμί μυρίος , οὖον μόνος ὁ Ῥωμαῖος ληΐζομαι , ἀλλά γάρ δή καί αὐτός ἕτερος κατατίθημι . ”