aelius-herodianus-et-pseudo-herodianus.peri-monh-rous-le-cews 1.80
Αὐτάρκηϲ ἡ παράθεϲιϲ τῆϲ μονήρουϲ λέξεωϲ ἐν τούτῳ τῷ βιβλίῳ , ὅπωϲ καὶ ἐν τῷ δευτέρῳ ϲχεδὸν ἴϲην παράθεϲιν ποιηϲώμεθα . εἰ δέ τιϲ ἐπιζητοίη , διὰ τί ἐξ ὀνομάτων καὶ ῥημάτων καὶ ἐπιρρημάτων τὴν παράθεϲιν ἐποιηϲάμεθα , εἴϲεται μὲν ἐκ τοῦ προοιμίου · ἀλλὰ καὶ νῦν δηλώϲω , ὡϲ ἀντωνυμιῶν μὲν οὐκ ἐμνήϲθην , ἐπεὶ ϲχεδὸν μονήρειϲ εἰϲὶ πᾶϲαι , καὶ μάλιϲτα αἱ πρωτότυποι · ἀλλ’ οὐδὲ μετοχῶν , ἐπεὶ ἀεὶ δεύτεραί εἰϲι καὶ ἐπιζητοῦϲι τὸ κινοῦν αὐτὰϲ ῥῆμα . εἰ δὲ καὶ περὶ μίαν καὶ δευτέραν ἐγένετό τιϲ ζήτηϲιϲ , τοῦτο οὐ μονήρουϲ ἐϲτὶ λέξεωϲ ἰδίωμα . οὔτε μὴν ἄρθρων οὔτε προθέϲεων ἐμνήϲθην , ἀλλ’ οὐδὲ ϲυνδέϲμων . ἐπεὶ . τούτων τῶν μερῶν τοῦ λόγου ἐξηριθμέναι πώϲ εἰϲιν αἱ φωναί , τῶν δὲ προειρημένων μερῶν λόγου , λέγω δὲ ὀνόματόϲ τε καὶ ῥήματοϲ καὶ . ἐπιρρήματοϲ , πολλὴ μὲν χρῆϲιϲ φωνῶν , παραγωγή τε αὐτοῖϲ ποικίλη πρόϲεϲτι καὶ ϲχεδὸν ἴϲη . ὄνομα μὲν γὰρ εἰϲ ὄνομα παράγεται , ὡϲ λεπτὸϲ Λεπτίνηϲ , ἄριϲτοϲ ἀριϲτεύϲ . παράγεται δὲ καὶ εἰϲ ῥῆμα , ὡϲ παρὰ τὴν μάϲτιγοϲ γενικὴν τὸ μαϲτιγῶ καὶ παρὰ τὴν εὐδαίμονοϲ εὐδαιμονῶ . παράγεται δὲ καὶ εἰϲ ἐπίρρημα , ὡϲ παρὰ τὸ ἀκόνιτοϲ ἀκονιτί , ἀθεώρητοϲ ἀθεωρητί , Λεϲβόθεν τε καὶ οὐρανόθεν . τὸ αὐτὸ ἀποτελεῖ καὶ τὸ ῥῆμα . ἤτοι γὰρ αὐτὸ καὶ εἰϲ ἑαυτὸ παράγεται , ὡϲ παρὰ τὸ ἀθλῶ τὸ ἀθλεύω , ἵζω ἱζάνω , ἢ εἰϲ ὄνομα , ὡϲ παρὰ τὸ ποιῶ ποιητήϲ , ποίημα , ἢ εἰϲ ἐπίρρημα , ὡϲ ἀπὸ τοῦ ὄπτω ὄβδην , ὃ καὶ Καλλίμαχόϲ φηϲιν ἦλθον ἐϲόβδην , πλέκω πλέγδην , μέϲφα περιπλέγδην , ἄρδω ἄρδην . ὁμοίωϲ δὲ καὶ τὸ ἐπίρρημα τὴν αὐτὴν ποϲότητα ἔχει τῆϲ παραγωγῆϲ . ἢ γὰρ πάλιν εἰϲ ἑαυτὸ παράγεται , ὡϲ παρὰ τὸ ἐγγὺϲ ἐγγύθεν , ἢ εἰϲ ὄνομα , ὡϲ τὸ ἐγγύτερον , ἀνώτερον , ἢ εἰϲ ῥῆμα , ὡϲ παρὰ τὸ ὀψὲ ὀψίζω . ϲχεδὸν οὖν ταῦτα τὰ μέρη τοῦ λόγου ἀλλήλοιϲ προϲπέπονθε . διὸ καὶ ἐξ αὐτῶν πεποίημαι τοὺϲ κανόναϲ . εἰ δέ τιϲ λέγοι ὡϲ καὶ ἡ ἀντωνυμία ποικίλην παραγωγὴν ἔχει · εἴϲ τε γὰρ ἑαυτὴν παρῆκται καὶ εἰϲ ἐπίρρημα · ἴϲτω ὅτι ἐνέλειψαν τοῖϲ κυριωτάτοιϲ , λέγω δὲ ῥήματι καὶ ὀνόματι · τὸ γὰρ ἡμετέρειοϲ καὶ τὸ ϲφετεριζόμενοϲ τῶν παραλόγων . ἡ μέντοι πρόθεϲιϲ παρῆκται μὲν εἰϲ ὄνομα καὶ ἐπίρρημα , οὔτε γε μὴν εἰϲ αὑτὴν οὐδὲ εἰϲ ῥῆμα . τά τε προκείμενα μόρια , λέγω δὲ ὄνομα καὶ ῥῆμα , οὐκ ἀπέδωκεν ἀφ’ ἑαυτῶν παραγωγήν , οὔτε εἰϲ οὔτε εἰϲ πρόθεϲιν , ἐπειδή περ θεματικώτερα ὑπῆρχεν . ἡ μέντοι μετοχή , εἰ καὶ μέροϲ λόγου ἐϲτίν , ἐκεῖνό γε ἔχει ἐξαίρετον τὸ μήποτε πρωτότυπον εἶναι . διὸ δὴ οὐδὲ αὐτῇ τὰ σἴτια ἀνατίθεμεν , ὅτι μὴ ϲπανίωϲ , ἐφ’ ὧν καὶ ζητοῦμεν εἰ καὶ μετοχαὶ ὑπάρχουϲιν , ὥϲπερ καὶ ἐπὶ τῆϲ ἄϲμενοϲ , καὶ τὸ κρέων καὶ τὸ ἀκέων καὶ κτίμενοϲ . τοϲαῦτα ἔχομεν εἰπεῖν ἐν τῷ πρώτῳ βιβλίῳ περὶ μονήρουϲ λέξεωϲ .
Lemmas: Αὐτάρκης ὁ παράθεσις ὁ μονήρης λέξις ἐν οὗτος ὁ βιβλίον , ὅπως καί ἐν ὁ δύο σχεδόν ἴσος παράθεσις ποιέω . εἰμί δέ τις ἐπιζητέω , διά τίς ἐκ ὄνομα καί ῥῆμα καί ἐπίρρημα ὁ παράθεσις ποιέω , εἶμι μέν ἐκ ὁ προοίμιον · ἀλλά καί νῦν δηλόω , ὡς ἀντωνυμία μέν οὐ μιμνήσκω , ἐπεί σχεδόν μονήρης εἰμί πᾶς , καί μάλιστα ὁ πρωτότυπος · ἀλλά οὐδέ μετοχή , ἐπεί ἀεί δεύτερος εἰμί καί ἐπιζητέω ὁ κινέω αὐτός ῥῆμα . εἰμί δέ καί περί εἷς καί δύο γίγνομαι τις ζήτησις , οὗτος οὖον μονήρης εἰμί λέξις ἰδίωμα . οὔτε μήv ἄρθρον οὔτε πρόθεσις μιμνήσκω , ἀλλά οὐδέ σύνδεσμος . ἐπεί . οὗτος ὁ μέρος ὁ λόγος ἐξαριθμέω πως εἰμί ὁ φωνή , ὁ δέ προερέω μέρος λόγος , λέγω δέ ὄνομα τε καί ῥῆμα καί . ἐπίρρημα , πολύς μέν χρῆσις φωνή , παραγωγή τε αὐτός ποικίλος πρόσειμι καί σχεδόν ἴσος . ὄνομα μέν γάρ εἰς ὄνομα παράγω , ὡς λεπτός Λεπτίνης , ἀγαθός Ἀριστεύς . παράγω δέ καί εἰς ῥῆμα , ὡς παρά ὁ μάστιξ γενικός ὁ μαστιγόω καί παρά ὁ εὐδαίμων εὐδαιμονέω . παράγω δέ καί εἰς ἐπίρρημα , ὡς παρά ὁ ἀκόνιτος ἀκονιτί , ἀθεώρητος ἀθεωρητί , Λεσβόθεν τε καί οὐρανόθεν . ὁ αὐτός ἀποτελέω καί ὁ ῥῆμα . ἤτοι γάρ αὐτός καί εἰς ἑαυτοῦ παράγω , ὡς παρά ὁ ἀθλέω ὁ ἀθλέω , ἵζω ἱζάνω , ἢ εἰς ὄνομα , ὡς παρά ὁ ποιέω ποιητής , ποίημα , ἢ εἰς ἐπίρρημα , ὡς ἀπό ὁ ὄπτω ὄβδη , ὅς καί Καλλίμαχος φημί ἔρχομαι ἐσόβδην , πλέκω πλέγδην , μέσφα περιπλέγδην , ἄρδω ἄρδην . ὁμοίως δέ καί ὁ ἐπίρρημα ὁ αὐτός ποσότης ἔχω ὁ παραγωγή . ἢ γάρ πάλιν εἰς ἑαυτοῦ παράγω , ὡς παρά ὁ ἐγγύς ἐγγύθεν , ἢ εἰς ὄνομα , ὡς ὁ ἐγγύς , ἀνώτερος , ἢ εἰς ῥῆμα , ὡς παρά ὁ ὀψέ ὀψίζω . σχεδόν οὖν οὗτος ὁ μέρος ὁ λόγος ἀλλήλων προσπίπτω . διό καί ἐκ αὐτός ποιέω ὁ κανών . εἰμί δέ τις λέγω ὡς καί ὁ ἀντωνυμία ποικίλος παραγωγή ἔχω · εἰς τε γάρ ἑαυτοῦ παράγω καί εἰς ἐπίρρημα · οἶδα ὅτι ἐλλείπω ὁ κύριος , λέγω δέ ῥῆμα καί ὄνομα · ὁ γάρ ἡμετέρειος καί ὁ σφετερίζω ὁ παράλογος . ὁ μέντοι πρόθεσις παράγω μέν εἰς ὄνομα καί ἐπίρρημα , οὔτε γε μήv εἰς ἑαυτοῦ οὐδέ εἰς ῥῆμα . ὁ τε πρόκειμαι μόριον , λέγω δέ ὄνομα καί ῥῆμα , οὐ ἀποδίδωμι ἀπό ἑαυτοῦ παραγωγή , οὔτε εἰς οὔτε εἰς πρόθεσις , ἐπειδή περ θεματικός ὑπάρχω . ὁ μέντοι μετοχή , εἰμί καί μέρος λόγος εἰμί , ἐκεῖνος γε ἔχω ἐξαίρω ὁ μήποτε πρωτότυπος εἰμί . διό δή οὐδέ αὐτός ὁ σιτίον ἀνατίθημι , ὅτι μή σπανίως , ἐπί ὅς καί ζητέω εἰμί καί μετοχή ὑπάρχω , ὥσπερ καί ἐπί ὁ ἄσμενος , καί ὁ Κρέων καί ὁ ἀκέων καί Κτίμενος . τοσοῦτος ἔχω εἶπον ἐν ὁ πρῶτος βιβλίον περί μονήρης λέξις .