aelius-herodianus-et-pseudo-herodianus.peri-kli-sews-o-noma-twn 2.158
Choer . 219 , 2 . τὰ εἰϲ υϲ λήγοντα τριγενῆ διὰ τοῦ εοϲ κλίνεται οἶον ταχύϲ ταχέοϲ , βραδύϲ βραδέοϲ , ὀξύϲ ὀξέοϲ , ἡδύϲ ἡδέοϲ , ὠκύϲ ὠκέοϲ , ἤμιϲυυ μίϲεοϲ , θῆλυϲ θήλεοϲ τὸ θήλυδοϲ παρὰ Ϲοφοκλεῖ κλιθὲν διὰ τοῦ δοϲ ἡμάρτηται . ἰϲτέον δὲ ὅτι ταῦτα τὰ εἰϲ ῦϲ τριγενῆ διὰ τὸ ε καὶ ο μόνωϲ κλίνεται οἰον ταχέοϲ , βραδέοϲ , ὠκέοϲ οὐκ ἐκτείνει δὲ τὸ ο εἰϲ τὸ ω Ἀττικῶϲ , ὡϲ ἐπὶ τοῦ Πηλεύϲ Πηλέωϲ καὶ Ἀχιλλεύϲ Ἀχιλλέωϲ . οὐδὲ γὰρ γίνεται βραδέωϲ κὶ ταχέωϲ καὶ ὠκέωϲ καὶ ὀξέωϲ διὰ τοῦ ε καὶ ω κατὰ τὴν γενικήν . καὶ ἄξιόν ἐϲτι ζητῆϲαι διὰ ποίαν αἰτίαν τὰ εἰϲ υϲ τριγενῆ διὰ τοῦ ε καὶ ο μόνωϲ κλίνεται καὶ οὐ γίνεται διὰ τοῦ ε καὶ ω Ἀττικῶϲ κατὰ τὴν γενικήν . καὶ ἔϲτιν εἰπεῖν τὴν ἀπολογίαν ταύτην , ὅτι διὰ τοῦτο τὰ εἰϲ υϲ τριγενῆ οὐ γίνεται διὰ τοῦ ε καὶ ω Ἀττικῶϲ κατὰ τὴν γενικήν , ἐπειδὴ τὰ εἰϲ α λήγοντα θηλυκὰ παραϲχηματιζόμενα ἀρϲενικοῖϲ ἰϲοχρονεῖν θέλει τῇ ληγούϲῃ τῆϲ γενικῆϲ τοῦ ἀρϲενικοῦ οἷον Βυζαντίου Βυζαντία , Ῥοδίου Ῥοδίᾳ , ἀλλοτρίου ἀλλοτρία , μετρίου μετρία , οἰκείου οἰκεία , παραπληϲίου παραπληϲία , Ϲαμίου Ϲαμία . ἰδοὺ ἐπὶ τούτων μακρόν ἐϲτι τὸ α , ἐπειδὴ καὶ ἡ λήγουϲα τῆϲ γενικῆϲ μακρά ἐϲτι , καὶ πάλιν παντόϲ πᾶϲα , χαρίεντοϲ χαρίεϲϲα , Φοίνικοϲ Φοίνιϲϲα , ἄνακτοϲ ἄναϲϲα , Κίλικοϲ Κίλιϲϲα , τύπτοντοϲ τύπτουϲα , γράφοντοϲ γράφουϲα , τετυφότοϲ τετυφυῖα . ἰδοὺ ἐπὶ τούτων βραχύ ἐϲτι τὸ α , ἐπειδὴ καὶ ἡ λήγουϲα τῆϲ γενικῆϲ τοῦ ἀρϲενικοῦ βραχεῖά ἐϲτιν . ὅτι γὰρ ἀληθήϲἐϲτιν ὁ κανὼν δῆλον ἐκ τῶν εἰϲ ευϲ . ἰδοὺ γὰρ ἔϲτι βαϲιλεύϲ βαϲιλέοϲ βαϲίλεια , ἱερεύϲ ἱερέοϲ ἱέρεια · καὶ ἰδοὺ τὰ θηλυκὰ ϲυνεϲταλμένον ἔχει τὸ α , ἐπειδὴ καὶ ἡ λήγουϲα τῆϲ γενικῆϲ τοῦ ἀρϲενικοῦ βραχεῖά ἐϲτι , διὰ γὰρ τοῦ ο ἐϲτίν . οἱ μέντοι Ἀθηναῖοι , ἐπειδὴ τὴν γενικὴν διὰ τοῦ ἑ καὶ ω ποιοῦϲιν , ἀποφέρονται τὰ θηλυκὰ ἰϲοχρόνωϲ τῇ ἰδίᾳ γενικῇ , ὅθεν καὶ παροξύνουϲιν αὐτά , ἱερεία γὰρ λέγουϲι διὰ μακροῦ τοῦ α πρὸϲ τὴν ἱερέωϲ γενικὴν τὴν διὰ τοῦ ε καὶ ω . ϲεϲημείωται τὸ πέπειροϲ πεπείρου πέπειρα καὶ τὸ δῖοϲ δίου δῖα οἶον δῖα γυναικῶν ( Β 714 ) , ἴοϲ ἴου ἴα , ϲημαίνει δὲ τὴν μίαν οἷον οὐ γὰρ πάντων ἦεν ὁμῶϲ θρόοϲ , οὐδ’ ἱα γῆρυϲ ( Δ 437 ) , καὶ τὸ μία ἀπὸ τοῦ ἴα κατὰ πλεοναϲμὸν τοῦ μ . ταῦτα γὰρ ϲυνεϲταλμένον ἔχει τὸ α τῆϲ ληγούϲηϲ τῆϲ γενικῆϲ τοῦ ἀρϲενικοῦ μακρᾶϲ οὔϲηϲ . τούτων οὖν οὕτωϲ ἐχόντων τὰ εἰϲ α λήγοντα θηλυκὰ παρεϲχηματιϲμένα τοῖϲ εἰϲ υϲ πάντα ϲυνεϲταλμένον ἔχει τὸ α καὶ οὐδέποτε ἔχει αὐτὸ ἐκτεταμένον οὔτε παρ’ ἡμῖν οὕτε παρὰ τοῖϲ Ἀθηναίοιϲ οἷον ταχύϲ ταχεῖα , βραδύϲ βραδεῖα , ὀξύϲ ὀξεῖα , ἡδύϲ ἡδεῖα . ἐὰν οὖν γένωνται ἐπὶ τούτων αἱ γενικαὶ διὰ τοῦ ε καὶ ῦ Ἀττικῶϲ , εὑρεθήϲονται τὰ εἰϲ ουϲ ( leg . εια ) λήγοντα θηλυκὰ ϲυνεϲταλμένον ἔχοντα τὸ α τῆϲ ληγούϲηϲ τῆϲ γενικῆϲ τοῦ ἀρϲενικοῦ μακρᾶϲ οὔϲηϲ , ὅπερ ἐϲτὶν ἀδύνατον .
Lemmas: Choer . 219 , 2 . ὁ εἰς ὗς λήγω τριγενής διά ὁ ἑός κλίνω οἶος ταχύς ταχύς , βραδύς βραδύς , ὀξύς ὀξύς , ἡδύς ἡδύς , ὠκύς ὠκύς , ἤμισυυ μῖσος , θῆλυς θῆλυς ὁ θῆλυς παρά Σοφοκλῆς κλίνω διά ὁ δίδωμι ἁμαρτάνω . ἰστέον δέ ὅτι οὗτος ὁ εἰς ῦς τριγενής διά ὁ ε καί ὁ μόνος κλίνω οἷος ταχύς , βραδύς , ὠκύς οὐ ἐκτείνω δέ ὁ ὁ εἰς ὁ εἰμί Ἀττικός , ὡς ἐπί ὁ Πηλεύς Πηλεύς καί Ἀχιλλεύς Ἀχιλλεύς . οὐδέ γάρ γίγνομαι βραδύς κίς ταχέως καί ὠκύς καί ὀξύς διά ὁ ε καί εἰμί κατά ὁ γενικός . καί ἄξιος εἰμί ζητέω διά ποῖος αἴτιος ὁ εἰς ὗς τριγενής διά ὁ ε καί ὁ μόνος κλίνω καί οὖον γίγνομαι διά ὁ ε καί εἰμί Ἀττικός κατά ὁ γενικός . καί εἰμί εἶπον ὁ ἀπολογία οὗτος , ὅτι διά οὗτος ὁ εἰς ὗς τριγενής οὖον γίγνομαι διά ὁ ε καί εἰμί Ἀττικός κατά ὁ γενικός , ἐπεί ὁ εἰς ὅς λήγω θηλυκός παρασχηματίζω ἀρσενικός ἰσοχρονέω ἐθέλω ὁ λήγω ὁ γενικός ὁ ἀρσενικός οἷος Βυζάντιον Βυζαντία , Ῥόδιος Ῥόδιος , ἀλλότριος ἀλλότριος , μέτριος μέτριος , οἰκεῖος οἰκεῖος , παραπλήσιος παραπλήσιος , Σάμιος Σάμιος . ἰδού ἐπί οὗτος μακρός εἰμί ὁ ὅς , ἐπεί καί ὁ λήγω ὁ γενικός μακρός εἰμί , καί πάλιν πᾶς πᾶς , χαρίεις χαρίεις , Φοῖνιξ Φοίνισσα , ἄναξ ἄναξ , Κίλιξ Κίλισσα , τύπτω τύπτω , γράφω γράφω , τύφω τύπτω . ἰδού ἐπί οὗτος βραχύς εἰμί ὁ ὅς , ἐπεί καί ὁ λήγω ὁ γενικός ὁ ἀρσενικός βραχύς εἰμί . ὅτι γάρ ἀληθής ὁ κανών δῆλος ἐκ ὁ εἰς ἐΰς . ἰδού γάρ εἰμί βασιλεύς βασιλεύς βασίλεια , ἱερεύς ἱερεύς ἱέρεια · καί ἰδού ὁ θηλυκός συστέλλω ἔχω ὁ ὅς , ἐπεί καί ὁ λήγω ὁ γενικός ὁ ἀρσενικός βραχύς εἰμί , διά γάρ ὁ ὁ εἰμί . ὁ μέντοι Ἀθηναῖος , ἐπεί ὁ γενικός διά ὁ ὅς καί εἰμί ποιέω , ἀποφέρω ὁ θηλυκός ἰσόχρονος ὁ ἴδιος γενικός , ὅθεν καί παροξύνω αὐτός , ἱέρεια γάρ λέγω διά μακρός ὁ ὅς πρός ὁ ἱερεύς γενικός ὁ διά ὁ ε καί εἰμί . σημειόω ὁ πέπειρος πέπειρος πέπειρα καί ὁ δῖος δῖος δῖος οἶος δῖος γυνή ( Β 714 ) , Ἴος ἴον εἷς , σημαίνω δέ ὁ εἷς οἷος οὖον γάρ πᾶς εἰμί ὁμῶς θρόος , οὐδέ ἰά γῆρυς ( δ 437 ) , καί ὁ εἷς ἀπό ὁ εἷς κατά πλεονασμός ὁ μ . οὗτος γάρ συστέλλω ἔχω ὁ ὅς ὁ λήγω ὁ γενικός ὁ ἀρσενικός μακρός εἰμί . οὗτος οὖν οὕτως ἔχω ὁ εἰς ὅς λήγω θηλυκός παρασχηματίζω ὁ εἰς ὗς πᾶς συστέλλω ἔχω ὁ ὅς καί οὐδέποτε ἔχω αὐτός ἐκτείνω οὔτε παρά ἐγώ ἵημι παρά ὁ Ἀθηναῖος οἷος ταχύς ταχύς , βραδύς βραδύς , ὀξύς ὀξύς , ἡδύς ἡδύς . ἐάν οὖν γίγνομαι ἐπί οὗτος ὁ γενικός διά ὁ ε καί ὗ Ἀττικός , εὑρίσκω ὁ εἰς ους ( leg . εἶα ) λήγω θηλυκός συστέλλω ἔχω ὁ ὅς ὁ λήγω ὁ γενικός ὁ ἀρσενικός μακρός εἰμί , ὅσπερ εἰμί ἀδύνατος .