aelius-herodianus-et-pseudo-herodianus.peri-kli-sews-o-noma-twn 2.112
Choer . 146 , 1 : περὶ τῆϲ κλητικῆϲ τῶν εἰϲ ηϲ ἔϲτι καθολικώτερον εἰπεῖν οὕτωϲ · τὰ εἰϲ ηϲ , ἐὰν μὲν περιττοϲυλλάβωϲ κλίνηται , εἰϲ ϲύμφωνον ἔχει τὴν κλητικήν , τουτέϲτιν εἰϲ ϲ ἢ εἰϲ ν , ἐὰν δὲ ἰϲοϲυλλάβωϲ κλίνηται , εἰϲ φωνῆεν ἔχει τὴν κλητικήν , τουτέϲτιν ἢ εἰϲ η ἢ εἰϲ α . καὶ λοιπὸν ϲυνάγονται πέντε κλητικαὶ ἐκ τῶν τεϲϲάρων τούτων ϲτοιχείων . τὰ γὰρ εἰϲ ηϲ λήγοντα , ἐὰν μὲν διὰ καθαροῦ τοῦ τοϲ κλίνηται , τὴν αὐτὴν ἔχει ὀρθὴν καὶ κλητικὴν οἷον Λάχηϲ Λάχητοϲ ὦ Λάχηϲ , λέχείων . λέβητοϲ ὦ λέβηϲ , πένηϲ πένητοϲ ὦ πένηϲ . ἐὰν δὲ εἰϲ ουϲ ἔχῃ τὴν γενικήν , εἰϲ εϲ ποιεῖ τὴν κλητικὴν οἷον Δημοϲθένηϲ Δημοϲθένουϲ ὦ Δημόϲθενεϲ , Ἀριϲτοφάνηϲ Ἀριϲτοφάνουϲ ὦ Ἀριϲτόφανεϲ . καὶ ἰδοὺ εὑρίϲκονται κλητικαὶ διάφοροι εἰϲ ϲ καταλήγουϲαι . ἐὰν δὲ διὰ τοῦ ν κλίνηται , εἰϲ ν ἔχει τὴν κλητικὴν οἷον φθογγῆϲ φθογγῆντοϲ φθογγῆν , τιμῆϲ τιμῆντοϲ ὦ τιμῆν , δαφνῆϲ δαφνῆντοϲ ὦ δαφνῆν . τὰ δὲ εἰϲ ηϲ ἰϲοϲυλλάβωϲ κλινόμενα ἔχοντα τὸ τ ἢ ἐθνικὰ ὄντα ἢ ϲύνθετα ἀπὸ ῥήματοϲ , ἢ εἰϲ πηϲ , ἅτινα καὶ ποιητικὰ δοκεῖ εἶναι , εἰϲ α ἔχει τὴν κλητικήν . ἐὰν δὲ μὴ οὕτωϲ ἔχῃ , εἰϲ η ἔχει τὴν κλητικήν , τουτέϲτιν ἀποβολῇ τοῦ ϲ τοῦ κατὰ τὴν εὐθεῖαν ποιεῖ τὴν κλητικήν . ἔϲτω δὲ παραδείγματα τοῦ μὲν προτέρου κανόνοϲ ταῦτα θύτηϲ θύτου ὦ θύτα , δότηϲ δότου ὦ δότα , τοξότηϲ τοξότου ὤ τοξότα , ποιητήϲ ποιητοῦ ὦ ποιητᾶ ἰδοὺ ταῦτα ἔχει τὸ τ καὶ εἰϲ α ποιεῖ τὴν κλητικήν . καὶ πάλιν Ϲκύθηϲ Ϲκύθου ὦ Ϲκύθα , Καππαδόκηϲ Καππαδόκου ὦ Καππαδόκα , Πέρϲηϲ Πέρϲου ὦ Πέρϲα . ἰδοὺ ταῦτα ἐθνικά ἐϲτι καὶεἰϲ α ἔχει τὴν κλητικήν . τὸ γὰρ κύριον ὄνομα τὸ Πέρϲηϲ εἰϲ η ἔχει τὴν κλητικὴν οἷον ὦ έρϲη , ὡϲ παρ’ Ἡϲιόδῳ ( Opp . 27 ) ὦ Πέρϲη , ϲὺ δὲ ταῦτα τεῷ ἐνὶ κάτθεο θυμῷ . ϲημειούμεθα παρ’ Ἡρακλείδῃ ἐν τοῖϲ Περὶ χρηϲμῶν , ὅτιπερ καὶ λέγουϲί τινεϲ πεπλαϲμένον εἶναι , τὸ « ὦ Πέρϲη ποικιλόδιφρε ἵν’ ἀπὸ χεῖραϲ ἔχεϲθαι » . ἔϲτι γὰρ ἐνταῦθα ἐθνικὸν καὶ εἰϲ η καταλήγει ἡ κλητική . ϲύνθετα δὲ ἀπὸ ῥήματοϲ οἶον μετρῶ γεωμέτρηϲ γεωμέτρου ὦ γεωμέτρα , πωλῶ παντοπώληϲ παντοπώλου ὦ παντοπώλα , τρίβω παιδοτρίβηϲ παιδοτρίβου ὦ παιδοτρίβα . ἰδοὺ γὰρ ταῦτα ἀπὸ ῥήματόϲ ἐϲτι ϲύνθετα καὶ εἰϲ α ἔχει τὴν κλητικήν . εἰϲ πηϲ δὲ οἷον κυνώπηϲ κυνώπου καὶ κυνῶπα τιμὴν ἀρνύμενοι Μενελάῳ ϲοί τε κυνῶπα ( Α 159 ) τινὲϲ δὲ θέλουϲι ταῦτα τὰ ἔχοντα τὸ π καὶ γινόμενα εἰϲ α ἐν τῇ κλητικῇ ποιητικὰ καλεῖν , ὡϲ κατὰ ποιητικὴν ἐξουϲίαν γινόμενα . τοῦ δὲ δευτέρου κανόνοϲ , τουτέϲτι τῶν ἀποβολῇ τοῦ ϲ ποιούντων τὴν κλητικήν , παραδείγματα ταῦτα Εὐριπίδηϲ Εὐριπίδου ὦ Εὐριπίδη , μιϲογύνηϲ μιϲογύνου ὦ μιϲογύνη , Ἀτρείδηϲ Ἀτρείδου ὦ Ἀτρείδη , ληριόνηϲ ληριόνου ὦ Μηριόνη Μημόνη Μόλου υέ ( Ν 249 ) , Χρύϲηϲ Χρύϲου ὦ Χρύϲη ὦ Χρύϲη , πρό μ’ ἔπεμψεν ἄναξ ἀνδρῶν Ἀγαμέμνων ( Α 442 ) , έρξηϲ Ξέρξου ὦ Ξέρξη , Τένηϲ Τέννου ὦ Τcννη . ϲημειούμεθα ἐν τούτῳ τῷ κανόνι τὸ λάγνηϲ λάγνου ὦ λάγνα , παρ’ Εὐβούλῳ ἐν Κορυδαλῷ , ἔχει δὲ οὕτωϲ · ἴθι δεῦρ’ ἀφελοῦ τ’ ὦ λάγνα ταχὺ τὰ ποικίλα , καὶ τὸ πυραίχμηϲ πυραίχμου ὦ πυραῖχμα καὶ τὸ μεναίχμη μεναίχμου ὦ μεναῖχμα , ταῦτα γὰρ εἰϲ α ἔχει τὴν κλητικήν , ὀφείλοντα εἰϲ η αὐτὴν ἔχειν . τὸ γὰρ Ϲτρεψιάδηϲ Ϲτρεψιάδου ὦ Ϲτρεψιάδη καὶ Ἡρακλείδηϲ Ἡρακλείδου ὧ Ἡρακλείδη γενόμενα Ϲτρεψίαδεϲ καὶ Ἡράκλειδεϲ παρὰ τοῖϲ κωμικοῖϲ παιγνίου χάριν ἐλέχθη οἰον παρὰ Ἀριϲτοφάνει ἐν Νεφέλαιϲ ( 1208 ) μάκαρ ὦ Ϲτρεψίαδεϲ . ἐν δὲ τοῖϲ ἔχουϲι τὸ τ ϲημειούμεθα τὸ Αἰήτηϲ Αἰήτου ὦ Αἰήτη , ὡϲ παρὰ Ἀπολλωνίῳ ( III 386 ) Αἰτη , ϲχέο μοι τῷδε ϲτόλῳ , καὶ τὸ καλλιλαμπέτηϲ καλλιλαμπέτου ὦ καλλιλαμπέτη καὶ τὸ αἰναρέτηϲ αἰναρέτου ὦ αἰναρέτη , ὡϲ παρὰ τῷ ποιητῇ αἰναρέτη τί ϲευ ἄλλοϲ ὀνήϲεται ὀψίγονόϲ περ ( Π 31 ) , αἰναρέτηϲδέ ἐϲτιν ὁἐπὶκακῷ κεκτημένοϲτὴν ἀρετήν · καὶπαρὰτῷ ποιητῇ ὦ φιλοθερϲίτη ( sic ) φιλοκέρτομε ( χ 287 ) , καίτοι γε τοῦ ἁπλοῦ διὰ τοῦ α ἐξενεχθέντοϲ παρ’ αὐτῷ οἷον Θερϲῖτ’ ἀκριτόμυθε ( Β 246 ) .
Lemmas: Choer . 146 , 1 : περί ὁ κλητικός ὁ εἰς εἰμί εἰμί καθολικός εἶπον οὕτως · ὁ εἰς εἰμί , ἐάν μέν περιττοσύλλαβος κλίνω , εἰς σύμφωνος ἔχω ὁ κλητικός , τουτέστιν εἰς Σ ἢ εἰς Ν , ἐάν δέ ἰσοσύλλαβος κλίνω , εἰς φωνήεις ἔχω ὁ κλητικός , τουτέστιν ἢ εἰς ὁ ἢ εἰς ὅς . καί λοιπός συνάγω πέντε κλητικός ἐκ ὁ τέσσαρες οὗτος στοιχεῖον . ὁ γάρ εἰς εἰμί λήγω , ἐάν μέν διά καθαρός ὁ ὅς κλίνω , ὁ αὐτός ἔχω ὀρθός καί κλητικός οἷος Λάχης Λάχης εἰμί Λάχης , λέχος . λέβης εἰμί λέβης , πένης πένης εἰμί πένης . ἐάν δέ εἰς ους ἔχω ὁ γενικός , εἰς εἰς ποιέω ὁ κλητικός οἷος Δημοσθένης Δημοσθένης εἰμί Δημοσθένης , Ἀριστοφάνης Ἀριστοφάνης εἰμί Ἀριστοφάνης . καί ἰδού εὑρίσκω κλητικός διάφορος εἰς Σ καταλήγω . ἐάν δέ διά ὁ Ν κλίνω , εἰς Ν ἔχω ὁ κλητικός οἷος φθογγή φθογγέω φθογγή , τιμή τιμάω εἰμί τιμή , δαφνή δαφνής εἰμί δάφνη . ὁ δέ εἰς εἰμί ἰσοσύλλαβος κλίνω ἔχω ὁ τ ἢ ἐθνικός εἰμί ἢ σύνθετος ἀπό ῥῆμα , ἢ εἰς Πης , ὅστις καί ποιητικός δοκέω εἰμί , εἰς ὅς ἔχω ὁ κλητικός . ἐάν δέ μή οὕτως ἔχω , εἰς ὁ ἔχω ὁ κλητικός , τουτέστιν ἀποβολή ὁ Σ ὁ κατά ὁ εὐθύς ποιέω ὁ κλητικός . ἵστημι δέ παράδειγμα ὁ μέν πρότερος κανών οὗτος θύτης θύτης εἰμί θύτης , δότης δότης εἰμί Δότα , τοξότης τοξότης ὦ τοξότης , ποιητής ποιητής εἰμί ποιητής ἰδού οὗτος ἔχω ὁ τ καί εἰς ὅς ποιέω ὁ κλητικός . καί πάλιν Σκύθης Σκύθης εἰμί Σκύθης , Καππαδόκης Καππαδόκης εἰμί Καππάδοκας , Πέρσης Πέρσης εἰμί Πέρσης . ἰδού οὗτος ἐθνικός εἰμί καίω ὅς ἔχω ὁ κλητικός . ὁ γάρ κύριος ὄνομα ὁ Πέρσης εἰς ὁ ἔχω ὁ κλητικός οἷος εἰμί ἕρση , ὡς παρά Ἡσίοδος ( Opp . 27 ) εἰμί Πέρσης , σύ δέ οὗτος τις ἐν κατατίθημι θυμός . σημειόω παρά Ἡρακλείδης ἐν ὁ περι χρησμός , ὅτιπερ καί λέγω3 τις πλάσσω εἰμί , ὁ « εἰμί Πέρσης ποικιλόδιφρος ἵνα ἀπό χείρ ἔχω » . εἰμί γάρ ἐνταῦθα ἐθνικός καί εἰς ὁ καταλήγω ὁ κλητικός . σύνθετος δέ ἀπό ῥῆμα οἶος μετρέω γεωμέτρης γεωμέτρης εἰμί γεωμέτρης , πωλέω παντοπώλης παντοπώλης εἰμί παντοπώλης , τρίβω παιδοτρίβης παιδοτρίβης εἰμί παιδοτρίβης . ἰδού γάρ οὗτος ἀπό ῥῆμα εἰμί σύνθετος καί εἰς ὅς ἔχω ὁ κλητικός . εἰς Πης δέ οἷος κυνώπης κυνώπης καί κυνώπης τιμή ἄρνυμαι Μενέλαος σύ τε κυνώπης ( Α 159 ) τις δέ ἐθέλω οὗτος ὁ ἔχω ὁ π καί γίγνομαι εἰς ὅς ἐν ὁ κλητικός ποιητικός καλέω , ὡς κατά ποιητικός ἐξουσία γίγνομαι . ὁ δέ δύο κανών , τουτέστι ὁ ἀποβολή ὁ Σ ποιέω ὁ κλητικός , παράδειγμα οὗτος Εὐριπίδης Εὐριπίδης εἰμί Εὐριπίδης , μισογύνης μισογύνης εἰμί μισογύνης , Ἀτρείδης Ἀτρείδης εἰμί Ἀτρείδης , ληριονεος ληριονος εἰμί Μηριόνης Μημόνη Μόλος υἱός ( Ν 249 ) , Χρύσης Χρύσης εἰμί Χρύση εἰμί Χρύση , πρό εἷς πέμπω ἄναξ ἀνήρ Ἀγαμέμνων ( Α 442 ) , ἔρδω Ξέρξης εἰμί Ξέρξης , Τένης Τέννης εἰμί Τcννη . σημειόω ἐν οὗτος ὁ κανών ὁ λάγνος λάγνος εἰμί λάγνος , παρά Εὔβουλος ἐν κορύδαλον , ἔχω δέ οὕτως · ἔρχομαι δεῦρο ἀφαιρέω τε εἰμί λάγνος ταχύς ὁ ποικίλος , καί ὁ Πυραίχμης πυραίχμου εἰμί πυραῖχμα καί ὁ μεναίχμης Μέναιχμος εἰμί μεναίχμης , οὗτος γάρ εἰς ὅς ἔχω ὁ κλητικός , ὀφείλω εἰς ὁ αὐτός ἔχω . ὁ γάρ Στρεψιάδης Στρεψιάδης εἰμί Στρεψιάδης καί Ἡρακλείδης Ἡρακλείδης ἵημι Ἡρακλείδης γίγνομαι Στρεψιάδης καί Ἡρακλείδης παρά ὁ κωμικός παίγνιον χάρις λέγω οἷος παρά Ἀριστοφάνης ἐν νεφέλη ( 1208 ) μάκαρ εἰμί Στρεψιάδης . ἐν δέ ὁ ἔχω ὁ τ σημειόω ὁ Αἰήτης Αἰήτης εἰμί Αἰήτης , ὡς παρά Ἀπολλώνιος ( III 386 ) αἰτέω , ἔχω ἐγώ ὅδε στόλος , καί ὁ καλλιλαμπέτης καλλιλαμπέτης εἰμί καλλιλαμπέτης καί ὁ αἰναρέτης αἰναρέτης εἰμί αἰναρέτης , ὡς παρά ὁ ποιητής αἰναρέτης τίς σῦς ἄλλος ὀνίνημι ὀψίγονος περ ( Π 31 ) , αἰναρέτης εἰμί οεπικακος κεκτημενοιστημι ἀρετή · καπαρός ποιητής εἰμί φιλοθερσίτης ( sic ) φιλοκέρτομος ( χ 287 ) , καίτοι γε ὁ ἁπλόος διά ὁ ὅς ἐκφέρω παρά αὐτός οἷος Θερσίτης ἀκριτόμυθος ( Β 246 ) .