aelius-aristides.pro-s-pla-twna-peri-r-htorikh-s 39
ῥητορικῆς . καὶ μὴν τό γε κάλλιστον τῆς τέχνης καὶ τελεώτατον καὶ ᾧ γραφικὴν ἢ πλαστικὴν εἶναι διαφέρει , τοῦτʼ ἐστὶν ἡ τοῦ χρώματος δή που μίξις . ἐγγὺς γὰρ ἄγει τὸ εἰκασθὲν τῆς ἀληθείας . οὐκοῦν ᾧ μεγίστῳ προέχει , τοῦτʼ ἀφαιρεῖς , ἐὰν μὴ λίπῃς τὸ εἰκάζειν . καὶ τί δεῖ τὰς ἄλλας ἐξετάζειν τέχνας ὅσαι διὰ τοῦ στοχάζεσθαι χωροῦσιν ; αὐτὴ γὰρ ἡ μαντικὴ κινδυνεύει τοῦτʼ εἶναι μόνον εἰκάσαι · καίτοι φαίη τις ἂν οὑτωσὶ σκοπῶν καὶ διαιρῶν ὅτι τούτῳ καὶ μόνῳ μάντιν ἢ ἰδιώτην εἶναι διαφέρει , τῷ τὸ μὲν εἰκάζειν ἁπάντων , τὸ δʼ ἐπίστασθαι τοῦ μάντεως εἶναι · ἐγὼ δέ φημι τὸν μάντιν αὐτὸ τοῦτʼ ἐπίστασθαι εἰκάσαι , πλέον δʼ οὐδʼ ὁτιοῦν . καὶ τούτου Πλάτωνα παρέξομαι μάρτυρα , κἂν μὴ φαίνηται μαρτυρῶν , ἔμοιγε πιστεύσῃ μηδείς . τὸ δὲ ἥδιστον τῆς μαρτυρίας , οὐ γὰρ ἐν ἄλλοις τισὶ δράμασιν ἢ λόγοις , ἀλλʼ ἐν αὐτοῖς οἷς ἀρτίως εἰς ἑτέρων ἀπόδειξιν ἐχρώμεθα ἔνεστι διαρρήδην , ἐπεὶ τήν γε τῶν ἐμφρόνων ζήτησιν τοῦ μέλλοντος διά τε ὀρνίθων ποιουμένων καὶ τῶν ἄλλων σημείων , ἅτε ἐκ νοῦ καὶ διανοίας ποριζομένων ἀνθρωπίνῃ οἰήσει , οἰονοϊστικὴν ἐπωνόμασαν , ἣν νῦν οἰωνιστικὴν τὸ ω σεμνύνοντες οἱ νέοι καλοῦσιν . οὐκοῦν ὅτε τὴν οἰωνιστικὴν εἰκαζόντων εἶναι φῂς τῶν ἀνθρώπων , οὐκ ἐκφεύγει μαντικὴ τὸ μὴ εἰκάζειν κατὰ τοῦτο , εἴπερ μέρος οἰωνιστικὴ μαντικῆς . καὶ μὴν ὅτι καὶ διὰ τῶν ἄλλων σημείων προστίθης αὐτός . τοῦτο δʼ ὅταν προσθῇς , ἅπασαν δίδως τὴν μαντικὴν εἰκασίαν εἶναι , καὶ μάλα ὀρθῶς κατὰ γοῦν τὴν γνώμην τὴν ἐμήν . οὐ γὰρ ὁμοίως , οἶμαι , οἵ τε θεοὶ τὰ μέλλοντα ἴσασι καὶ τῶν ἀνθρώπων ὅσοι φάσκουσιν . οἱ μὲν γὰρ ἃ μέλλουσι ποιεῖν ἐπίστανται , καὶ πρόκειται τὰ πράγματʼ αὐτοῖς ὥσπερ ἐν ὀφθαλμοῖς . διὰ τοῦτο Ζεὺς ἐν θεοῖσι μάντις ἀψευδέστατος , οἱ δʼ ὥσπερ ἐν σκότῳ τὰ πράγματα κρίνουσι , πρὸς μαρτυρεῖ . τὸ γὰρ δεύτερόν ἐστιν αὐτῷ καὶ τέλος αὐτὸς ἔχει . οἱ δʼ ὥσπερ ἐν σκότῳ τὰ πράγματα κρίνουσι , πρὸς τὸν ψόφον ἤ τι τῶν ἐκφανέντων , διηνεκὲς δʼ οὐδὲν ἔχουσι
Lemmas: ῥητορική . καί μήν ὁ γε καλός ὁ τέχνη καί τέλειος καί ὅς γραφικός ἤ πλαστικός εἰμί διαφέρω , οὗτος εἰμί ὁ ὁ χρῶμα δή που μίξις . ἐγγύς γάρ ἄγω ὁ εἰκάζω ὁ ἀλήθεια . οὐκοῦν ὅς μέγας προέχω , οὗτος ἀφαιρέω , ἐάν μή λείπω ὁ εἰκάζω . καί τίς δέω ὁ ἄλλος ἐξετάζω τέχνη ὅσος διά ὁ στοχάζομαι χωρέω ; αὐτός γάρ ὁ μαντικός κινδυνεύω οὗτος εἰμί μόνος εἰκάζω · καίτοι φημί τις ἄν οὕτως σκοπέω καί διαιρέω ὅτι οὗτος καί μόνος μάντις ἤ ἰδιώτης εἰμί διαφέρω , ὁ ὁ μέν εἰκάζω ἅπας , ὁ δέ ἐπίσταμαι ὁ μάντις εἰμί · ἐγώ δέ φημί ὁ μάντις αὐτός οὗτος ἐπίσταμαι εἰκάζω , πολύς δέ οὐδέ ὁστισοῦν . καί οὗτος Πλάτων παρέχω μάρτυς , ἐάν μή φαίνω μαρτυρέω , ἐγώ πιστεύω μηδείς . ὁ δέ ἡδύς ὁ μαρτυρία , οὐ γάρ ἐν ἄλλος τις δρᾶμα ἤ λόγος , ἀλλά ἐν αὐτός ὅς ἄρτιος εἰς ἕτερος ἀπόδειξις χράω ἔνειμι διαρρήδην , ἐπεί ὁ γε ὁ ἔμφρων ζήτησις ὁ μέλλω διά τε ὄρνις ποιέω καί ὁ ἄλλος σημεῖον , ἅτε ἐκ νόος καί διάνοια πορίζω ἀνθρώπινος οἴησις , οἰονοϊστική ἐπονομάζω , ὅς νῦν οἰωνιστικός ὁ ω̅ σεμνύνω ὁ νέος καλέω . οὐκοῦν ὅτε ὁ οἰωνιστικός εἰκάζω εἰμί φημί ὁ ἄνθρωπος , οὐ ἐκφεύγω μαντικός ὁ μή εἰκάζω κατά οὗτος , εἴπερ μέρος οἰωνιστικός μαντικός . καί μήν ὅτι καί διά ὁ ἄλλος σημεῖον προστίθημι αὐτός . οὗτος δέ ὅταν προστίθημι , ἅπας δίδωμι ὁ μαντικός εἰκασία εἰμί , καί μάλα ὀρθός κατά γοῦν ὁ γνώμη ὁ ἐμός . οὐ γάρ ὅμοιος , οἴομαι , ὁ τε θεός ὁ μέλλω οἶδα καί ὁ ἄνθρωπος ὅσος φάσκω . ὁ μέν γάρ ὅς μέλλω ποιέω ἐπίσταμαι , καί πρόκειμαι ὁ πρᾶγμα αὐτός ὥσπερ ἐν ὀφθαλμός . διά οὗτος Ζεύς ἐν θεός μάντις ἀψευδής , ὁ δέ ὥσπερ ἐν σκότος ὁ πρᾶγμα κρίνω , πρός μαρτυρέω . ὁ γάρ δεύτερος εἰμί αὐτός καί τέλος αὐτός ἔχω . ὁ δέ ὥσπερ ἐν σκότος ὁ πρᾶγμα κρίνω , πρός ὁ ψόφος ἤ τις ὁ ἐκφαίνω , διηνεκής δέ οὐδείς ἔχω