aelius-aristides.hraklh-s 33
βούλεται λέγειν διʼ ὑπερβολῆς ὅτι Ἡρακλῆς πᾶσαν μὲν γῆν , πᾶσαν δὲ θάλατταν διηρευνήσατο , καὶ πρὸς ἅπαντας ὅρους καὶ πάσας ἐσχατιὰς ἀφίκετο , καὶ οὐδὲ τῶν κάτω γῆς ἄρα ἠμέλησεν , οὐδὲ τῶν μέχρι οὐρανοῦ , ἀλλʼ οὕτω σφόδρα ἐν καιρῷ πᾶσιν ἀνθρώποις ἐγένετο ὥστε καὶ τοῖς θεοῖς Ἡρακλέους ἐδέησε πρὸς τὸ καταστήσασθαι τὰ ἑαυτῶν πράγματα . δοκεῖν δέ μοι καὶ τὴν ἔξω θάλατταν πρὸς τὴν εἴσω πρῶτος ὡρίσατο , προμνώμενος τοῖς Ἕλλησι πάντα τοῦτον τὸν τόπον ὡς οἰκεῖον οἰκίζειν , καὶ τῶν στηλῶν τοῦτʼ εἶναι τὸ βούλημα , ἃς ἔτι νῦν Ἡρακλέους ὀνομάζομεν . οὐ μόνον δὲ τοῖς ὑφʼ Ἑλλήνων λεγομένοις ἀκολουθῶν ἄν τις γνοίη τὴν ἐκείνου φύσιν καὶ ὅτι κρείττων ἢ κατʼ ἀνθρώπους ἐγένετο , ἀλλʼ ἴσμεν Αἰγυπτίους ὅσον τινὰ ἄγουσι θεὸν Ἡρακλέα καὶ Τυρίους ὅτι πρῶτον σέβουσι θεῶν . καίτοι εἰ μὲν ἅπαντες τὸν αὐτὸν νομίζοντες οὕτω τιμῶσι , τί μεῖζον ἂν εἴποι τις σύμβολον τῆς δυνάμεως ; εἰ δʼ οἱ μὲν ὡς ἕνα τῶν πρεσβυτάτων θεῶν νομίζουσιν , ἡμεῖς δʼ ὡς ὅμοιον ἐκείνῳ τοῦτον τῆς αὐτῆς ἠξιώκαμεν τιμῆς , καὶ οὕτω κρείττων ἢ κατʼ ἄνθρωπον γεγονὼς δείκνυται . δῆλα δὲ καὶ ταῖς τοῦ θεοῦ μαντείαις . ἐπειδὴ γὰρ ἀπῆλθεν ἐξ ἀνθρώπων Ἡρακλῆς καθαρθεὶς ὃν λέγεται τρόπον , εὐθὺς ἐξηγεῖτο νεώς τε Ἡρακλέους ἱδρύεσθαι καὶ θύειν ὡς θεῷ · καὶ ταῦτα μέντοι πρὸς τὴν τῶν Ἀθηναίων φράζων πόλιν , ἣ καὶ πρεσβυτάτη τῶν Ἑλληνίδων καὶ τῆς εἰς τοὺς θεοὺς εὐσεβείας καὶ τῶν ἄλλων τῶν σπουδαιοτάτων ὥσπερ ἡγεμὼν τοῖς ἅπασιν ὑπῆρχεν . ἔτι δʼ αὐτῇ καὶ φιλίας συμβόλαια πρὸς Ἡρακλέα πάμπολλα ὑπῆρχεν ἄλλα τε καὶ ὅτι πρῶτον ξένον ἐμύησεν , ἕως ἦν ἐν ἀνθρώποις . καὶ τοσοῦτόν γε τὸ ἐναργὲς τῆς σπουδῆς ἐγένετο καὶ οὕτω σφόδρα τῆς κρείττονος μοίρας ἐκρίθη τὸ ἐκείνου πρᾶγμα ὥστε καὶ ὅσα Θήσεια ἦν κατὰ δήμους , ἅπαντα μετεσκεύασαν καὶ κατέστησαν Ἡράκλεια ἀντὶ Θησείων , νομίσαντες Θησέα μὲν ἄριστον εἶναι τῶν πολιτῶν , Ἡρακλέα δὲ ὑπὲρ ἀνθρώπου φύσιν .
Lemmas: βούλομαι λέγω διά ὑπερβολή ὅτι Ἡρακλῆς πᾶς μέν γῆ , πᾶς δέ θάλασσα διερευνάω , καί πρός ἅπας ὅρος καί πᾶς ἐσχατιά ἀφικνέομαι , καί οὐδέ ὁ κάτω γῆ ἄρα ἀμελέω , οὐδέ ὁ μέχρι οὐρανός , ἀλλά οὕτως σφόδρα ἐν καιρός πᾶς ἄνθρωπος γίγνομαι ὥστε καί ὁ θεός Ἡρακλῆς δέω πρός ὁ καθίστημι ὁ ἑαυτοῦ πρᾶγμα . δοκέω δέ ἐγώ καί ὁ ἔξω θάλασσα πρός ὁ εἴσω πρῶτος ὁρίζω , προμνάομαι ὁ Ἕλλην πᾶς οὗτος ὁ τόπος ὡς οἰκεῖος οἰκίζω , καί ὁ στήλη οὗτος εἰμί ὁ βούλημα , ὅς ἔτι νῦν Ἡρακλῆς ὀνομάζω . οὐ μόνος δέ ὁ ὑπό Ἕλλην λέγω ἀκολουθέω ἄν τις γιγνώσκω ὁ ἐκεῖνος φύσις καί ὅτι κρατύς ἤ κατά ἄνθρωπος γίγνομαι , ἀλλά οἶδα Αἰγύπτιος ὅσος τις ἄγω θεός Ἡρακλῆς καί Τύριος ὅτι πρῶτος σέβω θεός . καίτοι εἰ μέν ἅπας ὁ αὐτός νομίζω οὕτως τιμάω , τίς μέγας ἄν λέγω τις σύμβολον ὁ δύναμις ; εἰ δέ ὁ μέν ὡς εἷς ὁ πρέσβυς θεός νομίζω , ἐγώ δέ ὡς ὅμοιος ἐκεῖνος οὗτος ὁ αὐτός ἀξιόω τιμή , καί οὕτως κρατύς ἤ κατά ἄνθρωπος γίγνομαι δείκνυμι . δῆλος δέ καί ὁ ὁ θεός μαντεία . ἐπειδή γάρ ἀπέρχομαι ἐκ ἄνθρωπος Ἡρακλῆς καθαίρω ὅς λέγω τρόπος , εὐθύς ἐξηγέομαι ναῦς τε Ἡρακλῆς ἱδρύω καί θύω ὡς θεός · καί οὗτος μέντοι πρός ὁ ὁ Ἀθηναῖος φράζω πόλις , ὅς καί πρέσβυς ὁ Ἑλληνίς καί ὁ εἰς ὁ θεός εὐσέβεια καί ὁ ἄλλος ὁ σπουδαῖος ὥσπερ ἡγεμών ὁ ἅπας ὑπάρχω . ἔτι δέ αὐτός καί φιλία συμβόλαιον πρός Ἡρακλῆς πάμπολυς ὑπάρχω ἄλλος τε καί ὅτι πρῶτος ξένος μυάω , ἕως εἰμί ἐν ἄνθρωπος . καί τοσοῦτος γε ὁ ἐναργής ὁ σπουδή γίγνομαι καί οὕτως σφόδρα ὁ κρατύς μοῖρα κρίνω ὁ ἐκεῖνος πρᾶγμα ὥστε καί ὅσος Θήσεια εἰμί κατά δῆμος , ἅπας μετασκευάζω καί καθίστημι Ἡράκλειος ἀντί Θησεῖον , νομίζω Θησεύς μέν ἀγαθός εἰμί ὁ πολίτης , Ἡρακλῆς δέ ὑπέρ ἄνθρωπος φύσις .