chhatramani/nepal_legal_text_corpus_v1 huggingface dataset:
मुलुकी अपराध संहिता, २०७४

वा कञ्जामा रहेको कुनै सम्पत्तिमा त्यस्तो व्यक्तिको अनुमति नलिई प्रवेश गरेमा वा अनुमति लिई प्रवेश गरेकोमा त्यस्तो कुनै काम गर्ने नियतले सो सम्पत्तिमा बसिरहेमा, ओगटेमा वा सम्पत्ति उपभोग गरी रहेमा निजले आपराधिक प्रवेश गरेको मानिनेछः— दफा २८४, उपदफा (२), खण्ड (क): कुनै कसूर गर्ने, वा दफा २८४, उपदफा (२), खण्ड (ख): जुन व्यक्तिको स्वामित्व वा कञ्जामा सम्पत्ति रहेको छ त्यस्तो व्यक्तिलाई डरत्रास देखाउने, अपमान गर्ने वा झिझियाउने। दफा २८४, उपदफा (३): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने व्यक्तिलाई देहाय बमोजिमको सजाय हुनेछः— दफा २८४, उपदफा (३), खण्ड (क): उपदफा (२) को खण्ड (क) को प्रयोजनका लागि आपराधिक प्रवेश गर्नेलाई त्यस्तो कसूरको उद्योग गरे सरहको सजाय, दफा २८४, उपदफा (३), खण्ड (ख): उपदफा (२) को खण्ड (ख) को उद्देश्यले कुनै सरकारी कार्यालय वा मानिस बसोबास गरेको घरमा प्रवेश गरेको भए छ दफा २८४, उपदफा (१): अस्थायी बसोबास गरेको ठाउँलाई पनि घर मानिनेछ । दफा २८४, उपदफा (२): सनातनदेखि प्रयोग गर्दै आएको बाटो, निकास, पानीघाट, सिँचाईको कुलो, मसानघाट, देवालयमा प्रवेश गरेको वा प्रयोग गरेकोमा आपराधिक प्रवेश गरेको मानिने छैन । दफा २८५: आपराधिक उपद्रव गर्न नहुने : दफा २८५, उपदफा (१): कसैले आपराधिक उपद्रव गर्न वा गराउन हुँदैन । दफा २८५, उपदफा (२): उपदफा (१) को प्रयोजनको लागि कसैले देहायको कुनै काम गरेमा निजले आपराधिक उपद्रव गरेको मानिनेछः— दफा २८५, उपदफा (२), खण्ड (क): नेपाल सरकार, प्रदेश सरकार वा स्थानीय तह, नेपाल सरकार, प्रदेश सरकार वा स्थानीय तहको पूर्ण वा अधिकांश स्वामित्व वा नियन्त्रण रहेको सङ्गठित संस्था, सर्वसाधारण वा कुनै व्यक्तिलाई कुनै हानि, नोकसानी वा क्षति पुर्याउने नियतले वा त्यस्तो क्षति पुरन सक्छ भन्ने जानीजानी वा विश्वास गर्नु पर्ने मनासिब कारण भई वा लापरबाही वा हेलचेक्रयाइँ गरी कुनै सरकारी, सार्वजनिक वा निजी सम्पत्ति नाश गरेमा वा त्यसको मूल्य, महत्व वा उपयोगिता घट्ने कुनै काम गरेमा, दफा २८५, उपदफा (२), खण्ड (ख): सार्वजनिक वा निजी ढल, निकास, कुलो, पैँधेरो, सडक, पुल वा कुनै सञ्चार वा यातायातको साधन इत्यादिको हानि, नोकसानी वा अनुचित क्षति पुऱ्याएमा वा क्षति पुरने कुनै काम गरेमा वा सोको उपयोगमा जानीजानी कुनै किसिमले बाधा अवरोध हानि, नोकसानी वा अनुचित क्षति पुऱ्याएमा वा क्षति पुरने कुनै काम गरेमा, दफा २८५, उपदफा (२), खण्ड (ग): अधिकार प्राप्त अधिकारीको आदेशले बाहेक सार्वजनिक सुविधाको लागि राखिएको कुनै सङ्केत वा चिह्न नासेमा, हटाएमा, मेटेमा वा बिगारेमा, दफा २८५, उपदफा (२), खण्ड (घ): झुटो अफवाह फैलाएर वा अरुलाई धोका हुने कुनै साधनको प्रयोग गरेर अर्काको काम कारोबार वा व्यवसायमा बाधा पुऱ्याएमा वा अर्काको व्यापारको ख्यातिलाई क्षति पुऱ्याएमा, दफा २८५, उपदफा (२), खण्ड (ङ): अर्काको चिठी, सूचना, पुलिन्दा वा अन्य कुनै माल लुकाएमा वा बदनियतसाथ ढिलो पुग्ने गराएमा। दफा २८५, उपदफा (३): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने व्यक्तिलाई देहाय बमोजिमको सजाय हुनेछः— दफा २८५, उपदफा (३), खण्ड (क): नेपाल सरकारले संरक्षण गरेको वा कानून बमोजिम संरक्षित कुनै वन्यजन्तु वा वनस्पतिको प्रजातिको अस्तित्व नै विनाश गर्ने उद्देश्यले राष्ट्रिय निकुञ्ज वा आरक्ष वा संरक्षित क्षेत्र, विश्व सम्पदा सूचीमा समावेश भएका ऐतिहासिक वा पुरातात्विक स्मारक वा स्तम्भ, ऐतिहासिक वा पुरातात्विक महत्वका वस्तु सङ्कलन गरी राखिएको स्थान वा सङ्ग्रहालय, ऐतिहासिक लिखितहरू राखिएको अभिलेखालय, जडी वा प्रहरीको हातहतियार तथा खरखजाना राखिएको सैनिक वा अर्धसैनिक घर वा ठाउँ, सुरक्षण छापाखाना, सिङ्गा टकमारी गर्ने टकसार, मुलुकी अपराध संहिता, २०७४
मुलुकी अपराध संहिता, २०७४

कारखाना, बैङ्क नोट छाप्ने वा थुपाने नेपाल राष्ट्र बैङ्कको गोदाममा आगो लगाएमा वा विफ्फोटक पदार्थ प्रयोग गरेमा जन्मकैदको सजाय र विगो बमोजिम जरिबाना, दफा २८५, उपदफा (३), खण्ड (ख): खण्ड (क) मा लेखिए बाहेकका ऐतिहासिक, पुरातात्विक वा धार्मिक स्मारक वा स्तम्भ, सार्वजनिक वा सरकारी महत्वका कागजात रहेको भवन वा तहविल रहेको अदालत, संवैधानिक निकाय, नेपाल सरकार, प्रदेश सरकार वा स्थानीय तहको कार्यालय वा नेपाल सरकार, प्रदेश सरकार वा स्थानीय तहको पूर्ण वा अधिकांश स्वामित्व वा नियन्त्रण रहेको संस्था, विदेशी कूटनीतिक नियोग वा अन्तरराष्ट्रिय वा अन्तरसरकारी संस्थाको कार्यालयमा आगो लगाई वा विफ्फोटक पदार्थ प्रयोग गरी आपराधिक उपद्रव गरेको भए पाँच वर्षदेखि बाह वर्षसम्म कैद र विगो बमोजिम जरिबाना, दफा २८५, उपदफा (३), खण्ड (ग): खण्ड (क) वा (ख) मा लेखिएदेखि बाहेक अन्य कुनै काम गरी कुनै सार्वजनिक सम्पत्तिमा क्षति पुर्याई आपराधिक उपद्रव गरेको भए चार वर्षसम्म कैद र चालीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना, दफा २८५, उपदफा (३), खण्ड (घ): कसैको घर, कार्यालय वा कुनै सम्पत्तिमा आगो लगाई वा विष्फोटक पदार्थ प्रयोग गरी आपराधिक उपद्रव गरेकोमा दुई वर्षदेखि पाँच वर्षसम्म कैद र बीस हजारदेखि पचास हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना, दफा २८५, उपदफा (३), खण्ड (ङ): खण्ड (क), (ख), (ग) वा (घ) मा लेखिएदेखि बाहेक अरु कुनै काम गरी आपराधिक उपद्रव गरेको कारणले कसैलाई कुनै हानि, नोक्सानी भएकोमा तीन वर्षसम्म कैद र तीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना । दफा २८५, उपदफा (४): यस दफा बमोजिमको कसूरबाट कसैलाई हानि, नोक्सानी भएमा हानि, नोक्सानी भएको विगो बराबरको क्षतिपूर्ति कसूरदारबाट पीडितलाई भराई दिनु पर्नेछ । दफा २८६: लुटपिट गर्न नहुने : दफा २८६, उपदफा (१): कसैले लुटपिट गर्नु वा गराउनु हुँदैन । दफा २८६, उपदफा (२): उपदफा (१) को प्रयोजनका लागि कसैले आफ्नो हक नपुर्ने वा अन्य कसैको स्वामित्व, जिम्मा वा नियन्त्रणमा रहेको सम्पत्ति चोरी वा ठगी गरेको अवस्थामा बाहेक अरु कुनै किसिमले जबर्जस्ती गरी वा नगरी खोसी, धरपकड वा लछार पछ्छार गरी वा त्यस्तो गर्ने धम्की दिई लैजाने वा हानि, नोक्सानी गर्ने नियतले कुनै काम गरेमा लुटपिट गरेको मानिने छ । दफा २८६, उपदफा (३): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने व्यक्तिलाई तीन महिनासम्म कैद वा लुटपिट गरेको विगोको पच्चीस प्रतिशतसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ र लुटपिट भएको सम्पत्तिको विगो कसूरदारबाट पीडितलाई भराई दिनु पर्नेछ । दफा २८७: कसूर गरी प्राप्त गरेको सम्पत्ति लिन नहुने : दफा २८७, उपदफा (१): कुनै कसूर गरी प्राप्त गरेको सम्पत्ति हो भन्ने जानीजानी वा विश्वास हुने कुनै मनासिब कारण भई कसैले कुनै सम्पत्ति लिन, राख्न वा खरीद—बिक्री गर्न हुँदैन । दफा २८७, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई पाँच वर्ष कैद वा पचास हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ । दफा २८७, उपदफा (३): उपदफा (१) बमोजिम लिए राखेको वा खरिद बिक्री गरेको सम्पत्ति सो सम्पत्तिको धनीलाई फिर्ता गर्नु पर्नेछ। दफा २८८: हदम्यादः दफा २८४ र २८५ अन्तर्गतको कसूर त्यस्तो कसूर भएको मितिले छ महिनाभित्र र दफा २८६ को अन्तर्गतको कसूरमा सो भए गरेको मितिले तीन महिनाभित्र र यस परिच्छेद अन्तर्गतको अन्य कसूर त्यस्तो कसूर भएको कुरा थाहा पाएको मितिले तीन महिना नाधेपछि उजुर लाग्ने छैन। दफा २८९: गाई, गोरु मार्न वा कुट्न नहुने: दफा २८९, उपदफा (१): कसैले गाई वा गोरु मार्ने वा कुनै चोट पुर्याउने मुलुकी अपराध संहिता, २०७४
मुलुकी अपराध संहिता, २०७४

नियतले कुनै काम गर्नु वा गराउनु हुँदैन। दफा २८९, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कामबाट कुनै गाई वा गोरु मर्न गएमा त्यस्तो कसूर गर्ने व्यक्तिलाई तीन वर्ष सम्म कैद हुनेछ। दफा २८९, उपदफा (३): कसैले गाई वा गोरुलाई कुटी अङ्गभङ्ग पारेमा निजलाई छ महिनासम्म कैद र अन्य चोट पुर्याएमा पचास हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना हुनेछ। दफा २८९, उपदफा (४): उपदफा (१) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि कसैले कुनै गाई वा गोरुले आफ्नो वा अरुको जिउ वा ज्यानमा पुर्याउन लागेको क्षति बचाउन आवश्यक परेको कुनै काम गर्दा त्यस्तो गाई वा गोरु मर्न गएमा वा त्यस्तो गाई वा गोरुलाई कुनै चोट पुग्न गएको रहेछ भने यस दफा बमोजिम कसूर गरेको मानिने छैन। दफा २९०: पशुपक्षी प्रति निर्दयी व्यवहार गर्न नहुने: दफा २९०, उपदफा (१): कसैले कुनै पशुपक्षीलाई कुटी, हिकाई वा बोक्न सक्ने क्षमताभन्दा बढी भारी बोकाई वा सामङ्यभन्दा बढी दौडाई वा रोग, घाउ, खटिरा वा अन्य कुनै कारणबाट काम गर्न असमर्थ भएकोलाई काममा लगाई वा हानिकारक बस्तु सेवन गराई वा अन्य कुनै प्रकारले यातना दिन वा आफूले पालेको पशुपक्षी रोगी वा वृद्ध भएको कारणले सार्वजनिक रूपमा छाड्न वा अन्य कुनै किसिमबाट निर्दयी वा क्रूर व्यवहार गर्न हुँदैन। दफा २९०, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई तीन महिनासम्म कैद वा पाँच हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा २९१: सार्वजनिक स्थलमा पशु वा पक्षी मार्न नहुने: दफा २९१, उपदफा (१): यस संहितामा अन्यथा व्यवस्था भएकोमा बाहेक कसैले पनि कुनै पशु वा पक्षीलाई परम्परादेखि बली दिँदै आएको धार्मिक स्थल बाहेक अन्य कुनै पनि सार्वजनिक स्थलमा मार्नु हुँदैन। दफा २९१, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिम बली दिनुपर्दा परम्परादेखि बली दिँदै आएको धार्मिकस्थल बाहेक अन्य सार्वजनिक वा धार्मिकस्थलमा पशु वा पक्षीको बली दिन सकिने छैन। दफा २९१, उपदफा (३): उपदफा (१) बमोजिम पशु वा पक्षीको बली दिनुपर्दा पशु वा पक्षीको बलीको विकल्पमा हुन सक्ने अन्य उपाय भएमा त्यस्तो उपाय अवलम्बन गर्नु पर्नेछ। दफा २९१, उपदफा (४): उपदफा (३) बमोजिमको उपाय अपनाउन सम्भव नभई पशु वा पक्षीको बली दिनु परेमा त्यस प्रयोजनका लागि सम्बन्धित धार्मिक स्थलका व्यवस्थापकले निर्धारण गरेको ठाउँमा र निर्धारण गरेको विधि बमोजिम बली दिने काम गर्नु पर्नेछ। दफा २९१, उपदफा (५): यस दफा बमोजिम कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई एक महिनासम्म कैद वा पाँच हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा २९२: हदम्याद: दफा २९० अन्तर्गतको कसूरमा त्यस्तो कसूर भएको मितिले र यस परिच्छेद अन्तर्गतको अन्य कसूरमा त्यस्तो कसूर भएको कुरा थाहा पाएको मितिले तीन महिना नाघेपछि उजुर लाग्ने छैन। दफा २९३: अर्काको कुरा सुन्न वा ध्वनी अङ्गन गर्न नहुने : दफा २९३, उपदफा (१): कसैले दुई वा दुईभन्दा बढी व्यक्तिहरूका बिचमा भएका कुनै कुरा अधिकार प्राप्त अधिकारीको अनुमतिले वा त्यसरी कुरा गर्ने व्यक्तिहरूको मञ्जुरी बिना कुनै यान्त्रिक उपकरणको प्रयोग गरेर सुन्न वा त्यस्तो कुराको ध्वनी अङ्गन गर्न हुँदैन। दफा २९३, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई दुई वर्षसम्म कैद वा बीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा २९४: गोप्य कुरा प्रकट गर्न नहुने : दफा २९४, उपदफा (१): कसैले आफ्नो व्यावसायिक कामको सिलसिलामा कुनै व्यक्तिबाट थाहा पाएको निजको कुनै गोप्य कुरा कानूनले वाध्य गराएको वा त्यस्तो व्यक्तिले अनुमति दिएको अवस्थामा बाहेक मुलुकी अपराध संहिता, २०७४
मुलुकी अपराध संहिता, २०७४

कसैलाई पनि प्रकट गर्न हुँदैन। दफा २९४, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने व्यक्तिलाई एक वर्षसम्म कैद वा दश हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा २९५: अनुमति बिना कुनै व्यक्तिको तस्वीर खिच्न वा तस्वीरको स्वरूप बिगार्न नहुने : दफा २९५, उपदफा (१): कसैले कुनै व्यक्तिको अनुमति बिना निजको तस्वीर खिच्न वा निजको तस्वीरसँग अरु कसैको तस्वीर राखी अर्को तस्वीर बनाउन हुँदैन। दफा २९५, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई एक वर्षसम्म कैद वा दश हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा २९५, उपदफा (३): कसैले एकको तस्वीरको केही भाग अर्को व्यक्तिको अर्को भागसँग राखी वा अन्य कुनै किसिमले विकृत रूपको तस्वीर बनाउन वा प्रकाशन गर्न हुँदैन। दफा २९५, उपदफा (४): उपदफा (३) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई दुई वर्षसम्म कैद वा बीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा २९६: अनुमति बिना एकको तस्वीर अरुलाई दिन वा बिक्री गर्न नहुने: दफा २९६, उपदफा (१): कसैले कुनै व्यक्तिको तस्वीर निजको अनुमति बिना अरुलाई दिन वा बिक्री गर्न वा निजलाई डिझाइन वा सताउने, हैरान पार्ने वा निजबाट कुनै अनुचित फाइदा लिने वा तस्वीरको व्यापारिक प्रयोग गरी फाइदा लिने नियतले प्रकाशन गर्न, प्रचार वा खरिद बिक्री गर्न हुँदैन। दफा २९६, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई तीन वर्षसम्म कैद वा तीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा २९७: चिठ्ठी खोल्न वा टेलिफोनमा गरेको कुरा सुन्न नहुने: दफा २९७, उपदफा (१): अधिकार प्राप्त अधिकारी वा सम्बन्धित व्यक्तिको अनुमति बिना कसैको चिठ्ठी खोल्न वा अरुले टेलिफोनमा गरेको कुरा कुनै यान्त्रिक उपकरणको प्रयोग गरेर बिचमा सुन्न वा ध्वनी अङ्कन गर्न हुँदैन। दफा २९७, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई दुई वर्षसम्म कैद वा बीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा २९८: विद्युतीय माध्यमद्वारा गोपनीयता भङ्ग गर्न नहुने: दफा २९८, उपदफा (१): कसैले विद्युतीय माध्यममा रहेको वा प्रवाह हुने सूचना, जानकारी, पत्राचार अनधिकृत रूपमा प्राप्त गर्न त्यसको गोपनीयता भङ्ग गर्न वा अनधिकृत रूपमा कसैलाई हस्तान्तरण गर्न वा गराउन हुँदैन। दफा २९८, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई दुई वर्षसम्म कैद वा बीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा २९९: छलकपटपूर्ण टेलिफोन वा सन्देश प्रवाह गर्न नहुने: दफा २९९, उपदफा (१): कसैले आफ्नो परिचय दिई वा नदिई कसैलाई छल्ने, धोका दिने, हैरानी पार्ने वा सताउने उद्देश्यले छलकपटपूर्ण टेलिफोन वा सन्देश प्रवाह गर्न गराउन हुँदैन। दफा २९९, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने व्यक्तिलाई दुई वर्षसम्म कैद वा बीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा ३००: हैरान पार्ने बद्रियतले चिठ्ठी पत्र लेख नहुने: दफा ३००, उपदफा (१): कसैलाई डर, त्रास वा दुःख वा हैरानी दिने, अपमान वा बेइज्जत गर्ने बदनियतले कुनै चिठ्ठी पत्र, पर्चा वा अन्य कुनै किसिमको लिखित लेखी, लेखाई वा विद्युतीय माध्यमद्वारा धम्की दिने, सताउने, जिस्क्याउने वा अन्य कुनै किसिमले अनुचित व्यवहार गर्न वा गराउन हुँदैन। दफा ३००, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई एक वर्षसम्म कैद वा दश हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा ३०१: अरुको शरीर खानतलासी गर्न नहुने: दफा ३०१, उपदफा (१): कानून बमोजिम अधिकार प्राप्त अधिकारी मुलुकी अपराध संहिता, २०७४
मुलुकी अपराध संहिता, २०७४

वा निजको आदेश वा सुरक्षाको प्रयोजनका लागि खटिएको व्यक्तिले अधिकार प्राप्त अधिकारीको अनुमतिले बाहेक कसैले सम्बन्धित व्यक्तिको स्वीकृति बिना अरुको शरीर, सवारी साधन वा निजी प्रयोगका वस्तुहरुको खानतलासी गर्न वा गराउन हुँदैन। दफा ३०१, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई एक वर्षसम्म कैद वा दश हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा ३०२: अरुको आवासमा अनाधिकृत प्रवेश गर्न नहुने: दफा ३०२, उपदफा (१): कानून बमोजिम अधिकार प्राप्त अधिकारी वा निजको आदेशले बाहेक कसैले अरुको घरमा सम्बन्धित घर धनीको स्वीकृति बिना अनाधिकृत रूपमा प्रवेश गर्न, घर धनी वा निजको परिवारको गोप्यता भङ्ग गर्न वा त्यस्तो घरको खानतलासी गर्न वा गराउन हुँदैन। दफा ३०२, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने व्यक्तिलाई तीन वर्षसम्म कैद वा तीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा ३०३: क्षतिपूर्ति भराई दिनु पर्ने: यस परिच्छेद बमोजिमको कसूर गरी कसैले कुनै लाभ प्राप्त गरेको वा कसैलाई कुनै किसिमको हानि, नोकसानी, हेरानी वा क्षति पुर्याएको रहेछ भने कसूरबाट त्यस्तो लाभ, हानि, नोकसानी, हेरानी वा क्षतिको क्षतिपूर्ति समेत भराई दिनु पर्नेछ। दफा ३०४: हदम्याद: यस परिच्छेद अन्तर्गतको कसूरमा कसूर भए गरेको मितिले तीन महिना नाघेपछि उजुर लाग्ने छैन। दफा ३०५: गाली गर्न नहुने: दफा ३०५, उपदफा (१): कसैले कसैलाई गाली गर्न हुँदैन। दफा ३०५, उपदफा (२): उपदफा (१) को प्रयोजनको लागि कसैले कसैलाई होच्याउने नियतले बोली वा वचनले अपमानजनक शब्द प्रयोग गरेमा निजले गाली गरेको मानिनेछ। दफा ३०५, उपदफा (३): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई एक वर्षसम्म कैद वा दश हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा ३०६: बेइज्जती गर्न नहुने: दफा ३०६, उपदफा (१): कसैले कसैको बेइज्जती गर्न हुँदैन। दफा ३०६, उपदफा (२): उपदफा (१) को प्रयोजनको लागि कसैले देहाय बमोजिमको काम गरेमा निजले बेइज्जती गरेको मानिनेछः— दफा ३०६, उपदफा (२), खण्ड (क): अरुको इज्जतमा धक्का पुर्याउने नियतले वा धक्का पुग्न सक्छ भन्ने जानीजानी वा विश्वास गर्ने मनासिब कारण भई लेखेर, आचरण वा आकार वा चिह वा प्रचार प्रसारद्वारा वा अरु कुनै किसिमबाट प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष रूपले त्यस्तो व्यक्तिलाई अरुको दृष्टिमा निजको व्यक्तिगत चरित्र, आचरण, नैतिकता वा ख्यातिलाई होच्याउने गरी चरित्र हत्या गरेमा वा निजको शरीर सामान्यतः घृणित अवस्थामा छ भन्ने अरुलाई विश्वास पर्ने गरी दोष लगाएमा वा त्यस्तो दोष लगाएको कुरा प्रचार, प्रसार वा प्रकाशन गरेमा वा दफा ३०६, उपदफा (२), खण्ड (ख): मृतकलाई कुनै आक्षेप लगाइएकोमा त्यस्तो आक्षेप लगाउँदाका बखत निज जीवित रहेको भए निजको इजजतमा धक्का पुग्ने रहेछ भन्ने जानीजानी निजको परिवार वा नजिकको अन्य नातेदारहरुको भावनामा चोट पुर्याउने नियतले कुनै आक्षेप लगाएकोमा, दफा ३०६, उपदफा (२), खण्ड (ग): ..... दफा ३०६, उपदफा (३): उपदफा (२) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि देहायको कामलाई बेइजजती मानिने छैनः— दफा ३०६, उपदफा (३), खण्ड (क): सर्वसाधारणको हितको लागि प्रमाण र आधार सहित कुनै व्यक्तिसँग सम्बन्धित साँचोः कुरा प्रकाशन वा प्रशारण गर्नु, दफा ३०६, उपदफा (३), खण्ड (ख): कुनै राष्ट्रसेवकले आफ्नो ओहोदाको कर्तव्य पालना गर्दा निजको आचरणलाई लिएर वा त्यस्तो आचरणबाट बुझिनेसम्मको मात्र निजको चरित्रलाई लिएर असल नियतले मर्यादित ढङ्गबाट कुनै कुरा प्रकाशन गर्नु, दफा ३०६, उपदफा (३), खण्ड (ग): कुनै व्यक्तिको सार्वजनिक पद वा ओहोदाको महत्वसँग सम्बन्ध राखे आचरण र त्यस्तो आचरणबाट बुझिनेसम्मको निजको चरित्रलाई लिएर असल मुलुकी अपराध संहिता, २०७४
मुलुकी अपराध संहिता, २०७४

नियतले कुनै विचार प्रकट गर्नु, दफा ३०६, उपदफा (३), खण्ड (घ): कुनै कुरा गर्ने व्यक्तिले सर्वसाधारणको रायको लागि कुनै कुरा पेश गरेकोमा त्यस्तो कुराको गुण वा दोषलाई लिएर वा सो हदसम्म मात्र त्यस्तो कुरा गर्ने व्यक्तिको चरित्रलाई लिएर असल नियतले मर्यादित ढङ्गबाट कुनै विचार प्रकट गर्नु, दफा ३०६, उपदफा (३), खण्ड (ङ): कुनै व्यक्तिको अको कुनै व्यक्ति उपर कानूनद्वारा वा निजसँग भएको करारद्वारा कुनै अधिकार भएकोमा निजले सो अधिकार सम्बन्धी काम कुरामा त्यस्तो व्यक्तिको आचरणमा असल नियतले कुनै खोट लगाउनु, दफा ३०६, उपदफा (३), खण्ड (च): कानून बमोजिम कुनै कसूरको अनुसन्धान गर्नु वा त्यस्तो आधारमा निजलाई कानून बमोजिम अभियोग लगाउनु, दफा ३०६, उपदफा (३), खण्ड (छ): कसैलाई निजको हितको लागि, निजको स्वार्थ भएको व्यक्तिको हितको लागि वा सर्वसाधारणको हितको लागि अरु कुनै व्यक्तिको विरुद्ध सतर्क पार्नु, दफा ३०६, उपदफा (३), खण्ड (ज): सार्वजनिक हित, सदाचार वा नैतिकताको लागि असल नियतले कसैको कुनै कार्य, चरित्र वा आचरणको सम्बन्धमा व्यद्गय गर्न वा आधार र कारण सहित कुनै टिप्पणी गर्न वा कुनै कुरा प्रकाशन वा प्रसारण गर्न। दफा ३०७: बेइज्जती गरेमा हुने सजाय: दफा ३०७, उपदफा (१): कसैले कसैको बेइज्जती गरे वा गराएमा निजलाई दुई वर्षसम्म कैद वा बीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा ३०७, उपदफा (२): कसैले कसैलाई बेइज्जती गरे वा गराएको ठहरिएमा बेइज्जती गरिएको व्यक्तिलाई कसूरको गम्भीरता, त्यस्तो व्यक्तिको प्रतिष्ठामा पर्न गएको असर तथा विद्युतीय वा अन्य आमसञ्चारका माध्यमबाट बेइज्जती गरेको भएमा त्यस्तो कुरा समेतलाई विचार गरी कसूरदारबाट मनासिब क्षतिपूर्ति र त्यस्तो व्यक्तिलाई कसूरदारबाट मुद्दामा लागेको खर्च समेत भराउनु पर्नेछ। दफा ३०७, उपदफा (३): मरिसकेको कुनै व्यक्तिलाई यस परिच्छेद बमोजिम बेइज्जती गरेको ठहरिएमा कसूरदारबाट त्यस्तो बेइज्जतीबाट भावनामा चोट लागेको निजको नजिकको हकवालालाई त्यस्तो क्षतिपूर्ति र मुद्दामा लागेको खर्चको रकम भराई दिनु पर्नेछ। दफा ३०८: हदम्याद: यस परिच्छेद अन्तर्गतको कसूर भएको कुरा थाहा पाएको मितिले तीन महिना नाथेपछि उजुर लाग्ने छैन। मुलुकी अपराध संहिता, २०७४
मुलुकी अपराध संहिता, २०७४

कसूर भएको जानकारी दिनु पर्ने: दफा ९, उपदफा (१): कुनै कसूर भएको वा हुन लागेको छ भन्ने थाहा पाई त्यस्तो कसूरको जानकारी दिनु पर्ने कानूनी कर्तव्य भएको व्यक्तिले जानकारी नदिई बस्न वा कुनै कसूर भएको थाहा पाएको व्यक्तिले जानीजानी झूठा जानकारी दिन हुँदैन। दफा ९, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने व्यक्तिलाई दुई वर्षसम्म कैद वा बीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना वा दुवै सजाय हुनेछ। दफा ९: ७. को रोग फैलाउन नहुने: दफा १०५, उपदफा (१): कसैले आफ्नो वा अरु कसैको शरीरमा रोग प्रतिरोधक क्षमता उन्मुक्ति गर्ने जिवाणु (एच.आई.भी.) टी.एन.सी. एमाटोल, बारोटोल, पेन्टोलाइट, न्यापिड डिटोनेटिभ एक्स्प्लोसिभ (आर.डी. एक्स), टोर फेक्स, ब्लाष्टिक एक्स्प्लोसिभ, डाइनामाइट, बारुद, नाइट्रोग्लिसरिन, जेलेनाइट, स्टेमाइट, सेल्साइट, डिटोनेटर, ब्लाष्टिक क्याप, विद्युतीय ब्लाष्टिक क्याप, फ्यूज, आतिसवाजी, पटाका, गन कटन, गन पाउडर ब्लास्टिक पाउडर, पारो (मर्करी) वा अन्य कुनै धातुको फुल्यूनेट, सोही प्रकृतिका विष्फोटन हुने अन्य कुनै पदार्थ वा नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशन गरी तोकेको कुनै पदार्थ सम्झनु पर्छ र सो शब्दले बम समेतलाई जनाउँछ। दफा १३८, उपदफा (१), खण्ड (ख): “बम” भन्नाले कुनै विष्फोटक पदार्थ वा अन्य कुनै साधन, फर्मूला, प्रक्रिया वा उपायद्वारा आफैं वा अन्य कुनै पदार्थद्वारा विष्फोटन हुने गरी बनाइएको ग्रिनेड वा त्यस्तै प्रकृतिको अन्य विष्फोटक पदार्थयुक्त वस्तु वा पदार्थ सम्झनु पर्छ। दफा १३८, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई देहाय बमोजिमको सजाय हुनेछः— दफा १३८, उपदफा (२), खण्ड (क): कडा विष्फोटक पदार्थ (हाइ एक्स्प्लोसिभ) भए दश वर्षसम्म कैद र एक लाख रुपैयाँसम्म जरिबाना, दफा १३८, उपदफा (२), खण्ड (ख): नरम विष्फोटक पदार्थ (लो एक्स्प्लोसिभ) भए पाँच वर्षसम्म कैद र पचास हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना, दफा १३८, उपदफा (२), खण्ड (ग): सामान्य विष्फोटक पदार्थ भए तीन वर्षसम्म कैद र तीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना, दफा १३८, उपदफा (२), खण्ड (घ): विष्फोटक पदार्थ उत्पादन वा निर्माण गर्ने संयन्त्र, मेशीन वा ज्यावलको उत्पादन गर्ने, प्रयोग गर्ने, राख्ने वा अन्य कारोबार गर्नेलाई दुई वर्षसम्म कैद र बीस हजार रुपैयाँसम्म जरिबाना। दफा १३८, उपदफा (१): “कडा विष्फोटक पदार्थ” भन्नाले डाइनामाइट, नाइट्रोग्लिसरिन, टि.एन.सी., जेलेनाइट, मर्नक्टनरलाव, पारोको फुल्यूनेट, आर.डी. मुलुकी अपराध संहिता, २०७४
Criminal Procedure Code

(Revised) # The National Criminal Procedure (Code) Act, 2017 Date of Authentication: 16 October 2017 Chapter-1 Preliminary appointed by the Government of Nepal by a notification in the Nepal Gazette, and the other Sections, on 17 August 2018. 2. Definitions: Unless the subject or the context otherwise requires, in this Code, (a) "court" means the Supreme Court, High Court or District Court, and this term also includes any other court, judicial body or authority empowered by law to proceed, hear and adjudicate any specific type of criminal cases; (b) "investigating authority" means an authority designated under offence; Act; of imprisonment for life or for a term of more than ten years, (i) "place" means a house, shed, cow shed, elephant shed or tent, and this term also includes a motor vehicle, vessel, aircraft, and other place or means of similar nature; (j) "judge" means the authority of a court to proceed, hear and adjudicate a case, and this term also includes an authority competent to proceed, hear and adjudicate a criminal case; (k) "police office" means a police office authorized to investigate into any offence set forth in Schedule-1; contract or unlawful enrichment, (6) Any right or claim relating to tort, quasi-tort or defective product, (7) Servitude, (8) Compensation, or (9) Any other right or liability of civil nature. (m) "case" means a criminal case; (n) "adjudicating authority" means an authority empowered by law to proceed, hear and adjudicate a case, and this term also includes, in the case of a person taken in custody, a court nearby the place where the person is taken in custody; (o) "Local Level" means a Village Body ( _Gownpalika_ ) or Municipality; Chapter-2 Provisions Relating to Information on Commission of, and Investigation into, Offences 4. First information report or information on commission of offence to be given: (1) A person who knows that any offence set Schedule-5. person. information and give that person a receipt thereof, in the form referred to in Schedule-6. If any person gives information through electronic means, acknowledgement of receipt of such information shall be given through the same means. (4) Notwithstanding anything contained in sub-section (1), (2) or (3), if the police receives any report or information about the commission of any offence set forth in Schedule-1 from any other source or on his or her own, the police shall prepare a report along with the details set forth in Schedule-5. information referred to in sub-section (7) in the concerned office or authority, such information may also be given to the nearby police office. (10) The concerned police office shall, if it receives any information pursuant to sub-section (9), register such information pursuant to sub-section (5) and forward it to the concerned office or authority not later than three days for action. 5. Complaint against refusal to register first information report or action. Criminal Procedure Code