नेपालको संविधान, २०७२

२१५, उपधारा (८), खण्ड (क): अध्यक्षले उपाध्यक्ष समक्ष र उपाध्यक्षले अध्यक्षसमक्ष लिखित राजीनामा दिएमा, धारा २१५, उपधारा (८), खण्ड (ख): निजको पदावधि समाप्त भएमा, धारा २१५, उपधारा (८), खण्ड (ग): निजको मृत्यु भएमा । धारा २१५, उपधारा (९): अध्यक्ष वा उपाध्यक्षको एक वर्षभन्दा बढी पदावधि बाँकी रहेको अवस्थामा उपधारा (७) बमोजिम पद रिक्त हुन गएमा बाँकी अवधिका लागि रिक्त पदको पूर्ति उपनिर्वाचनद्वारा हुनेछ । धारा २१६: नगर कार्यपालिका प्रमुख र उपप्रमुख सम्बन्धी व्यवस्था: धारा २१६, उपधारा (१): प्रत्येक नगरपालिकामा एक जना नगर कार्यपालिका प्रमुख रहनेछ । निजको अध्यक्षतामा नगर कार्यपालिका गठन हुनेछ । धारा २१६, उपधारा (२): उपधारा (१) बमोजिमको नगर कार्यपालिकामा एक जना उपप्रमुख, प्रत्येक वडाबाट निर्वाचित वडा अध्यक्ष र उपधारा (४) बमोजिम निर्वाचित सदस्य रहनेछन् । धारा २१६, उपधारा (३): प्रमुख र उपप्रमुखको निर्वाचन सम्बन्धित नगरपालिका क्षेत्रभित्रका मतदाताले एक व्यक्ति एक मतको आधारमा गोप्य मतदानद्वारा पहिलो हुने निर्वाचित हुने निर्वाचन प्रणाली बमोजिम गर्ने छन् । धारा २१६, उपधारा (४): धारा २२३ बमोजिमको नगर सभाको निर्वाचनको अन्तिम परिणाम प्राप्त भएको मितिले पन्ध्र दिनभित्र नगर सभाका सदस्यहरूले आफूमध्येबाट निर्वाचित गरेका पाँच जना महिला सदस्य र उपधारा (५) बमोजिमको योग्यता भएका दलित वा अल्पसंख्यक समुदायबाट नगर सभाले निर्वाचित गरेका तीन जना सदस्य समेत नगर कार्यपालिकाको सदस्य हुने छन् । धारा २१६, उपधारा (५): देहायको योग्यता भएको व्यक्ति प्रमुख, उपप्रमुख, वडा अध्यक्ष र सदस्यको पदमा निर्वाचित हुन योग्य हुनेछः— धारा २१६, उपधारा (५), खण्ड (क): नेपाली नागरिक, धारा २१६, उपधारा (५), खण्ड (ख): एकाइस वर्ष उमेर पूरा भएको, धारा २१६, उपधारा (५), खण्ड (ग): नगरपालिकाको मतदाता नामावलीमा नाम समावेश भएको, र धारा २१६, उपधारा (५), खण्ड (घ): कुनै कानूनले अयोग्य नभएको । धारा २१६, उपधारा (६): प्रमुख, उपप्रमुख, वडा अध्यक्ष र सदस्यको पदावधि निर्वाचित भएको मितिले पाँच वर्षको हुनेछ । धारा २१६, उपधारा (७): प्रमुखको पदमा दुई कार्यकाल निर्वाचित भएको व्यक्ति नगरपालिकाको निर्वाचनमा उम्मेदवार हुन पाउने छैन । धारा २१६, उपधारा (८): देहायको कुनै अवस्थामा प्रमुख, उपप्रमुख, वडा अध्यक्ष र सदस्यको पद रिक्त हुनेछः— धारा २१६, उपधारा (८), खण्ड (क): प्रमुखले उपप्रमुख समक्ष र उपप्रमुखले प्रमुख समक्ष लिखित राजीनामा दिएमा, धारा २१६, उपधारा (८), खण्ड (ख): निजको पदावधि समाप्त भएमा, धारा २१६, उपधारा (८), खण्ड (ग): निजको मृत्यु भएमा । धारा २१६, उपधारा (९): प्रमुख वा उपप्रमुखको एक वर्षभन्दा बढी पदावधि बाँकी रहेको अवस्थामा उपधारा (८) बमोजिम पद रिक्त हुन गएमा बाँकी अवधिका लागि रिक्त पदको पूर्ति उपनिर्वाचनद्वारा हुनेछ । धारा २१७: न्यायिक समिति: धारा २१७, उपधारा (१): कानून बमोजिम आफ्नो अधिकारक्षेत्र भित्रका विवाद निरूपण गर्न गाउँपालिका वा नगरपालिकाले प्रत्येक गाउँपालिकामा उपाध्यक्षको संयोजकत्वमा र धारा २१७, उपधारा (२): उपधारा (१) बमोजिमको न्यायिक समितिमा गाउँ सभा वा नगर सभाबाट आफूमध्येबाट निर्वाचित गरेका दुई जना सदस्यहरू रहनेछन् । धारा २१८: गाउँ कार्यपालिका र नगर कार्यपालिकाको कार्य सञ्चालन : गाउँ कार्यपालिका र नगर कार्यपालिकाबाट स्वीकृत नियमावली बमोजिम गाउँ कार्यपालिका वा नगर कार्यपालिकाको कार्य विभाजन र कार्य सम्पादन हुनेछ । धारा २१९: स्थानीय तहको कार्यकारिणी सम्बन्धी अन्य व्यवस्था : यस भागमा लेखिए देखि बाहेक स्थानीय तहको कार्यकारिणी सम्बन्धी अन्य व्यवस्था यस संविधानको अधीनमा रही संघीय कानून बमोजिम हुनेछ । धारा २२०: जिल्ला सभा र जिल्ला समन्वय समिति : धारा २२०, उपधारा (१): जिल्ला भित्रका गाउँपालिका र नेपालको संविधान, २०७२