मुलुकी देवानी (संहिता) ऐन, २०७४

१३९, उपदफा (१), खण्ड (क): दफा १३६ बमोजिम कुनै व्यक्ति संरक्षक हुन नचाहेको अवस्थामा संरक्षक नियुक्ति गर्न सम्बन्धित स्थानीय तहको सम्बन्धित वडा समितिले अदालतमा निवेदन दिएमा, दफा १३९, उपदफा (१), खण्ड (ख): सरोकारवालाले संरक्षक नियुक्त गर्न अदालतमा निवेदन दिएमा । दफा १३९, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिम संरक्षक नियुक्त गर्दा अदालतले त्यस्तो असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्तिको हक, हित वा संरक्षण हुन सक्ने वा नसक्ने कुरा तर्फ विचार गर्नु पर्नेछ । दफा १३९, उपदफा (३): उपदफा (१) बमोजिम संरक्षक नियुक्त गर्दा अदालतले संरक्षक हुने व्यक्तिको समेत सहमति लिनु पर्नेछ । दफा १३९, उपदफा (४): उपदफा (१) बमोजिम संरक्षक नियुक्त गरी सकेपछि, अदालतले त्यसको लिखित जानकारी संरक्षक हुने व्यक्ति र स्थानीय तहलाई दिनु पर्नेछ । दफा १४०: सुपरिवेक्षक तोक्न सक्ने : दफा १४०, उपदफा (१): दफा १३९ बमोजिम अदालतबाट संरक्षक नियुक्त गरेकोमा त्यस्तो संरक्षकको काम कारबाहीको सम्बन्धमा जाँचबुभ गर्न आवश्यक देखेमा अदालतले कुनै व्यक्तिलाई सुपरिवेक्षक तोक्न सक्नेछ । दफा १४०, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिम तोकिएको सुपरिवेक्षकले संरक्षकको काम कारबाहीको सम्बन्धमा आवश्यक जाँचबुभ गरी त्यसको प्रतिवेदन अदालत समक्ष पेश गर्नु पर्नेछ । दफा १४०, उपदफा (३): दफा १४८ बमोजिम संरक्षकत्व समाप्त भएकोमा सुपरिवेक्षकत्व पनि स्वतः समाप्त भएको मानिनेछ । दफा १४१: संरक्षक हुन नसक्ने : देहायका व्यक्तिहरू संरक्षक हुन सक्ने छैनन् :- दफा १४१, खण्ड (क): असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्ति, दफा १४१, खण्ड (ख): असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्तिको हक वा हित विपरीत काम गरेको प्रमाणित भएको व्यक्ति, दफा १४१, खण्ड (ग): अदालतबाट तीन वर्ष वा सोभन्दा बढी कैदको सजाय भएको व्यक्ति, दफा १४१, खण्ड (घ): अदालतबाट संरक्षक हुन अयोग्य देखिएको व्यक्ति । दफा १४२: असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्तिको पालनपोषण तथा हेरविचार : दफा १४२, उपदफा (१): संरक्षकले आफ्नो संरक्षकत्वमा रहेको असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्तिको पालनपोषण, स्वास्थ्य, शिक्षा, मनोरञ्जन तथा हेरविचारको व्यवस्था निजको सम्पति भए त्यस्तो सम्पतिबाट र त्यस्तो सम्पति नभए आफ्नो सम्पतिबाट गर्नु पर्नेछ । दफा १४२, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिम असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्तिको पालनपोषण, स्वास्थ्य, शिक्षा, मनोरञ्जन तथा हेरविचारको व्यवस्था निजको चल सम्पति भएसम्म त्यस्तो सम्पतिबाट र चल सम्पति नभए वा त्यस्तो सम्पतिबाट पालनपोषण, स्वास्थ्य, शिक्षा, मनोरञ्जन तथा हेरविचारको व्यवस्था हुन नसक्ने भएमा त्यस्तो प्रयोजनको लागि अदालतको पूर्व सहमति लिई निजको अचल सम्पति बिक्री गर्न सकिनेछ । दफा १४३: सम्पत्तिको रेखदेख, संरक्षण तथा उचित व्यवस्थापन गर्नु पर्ने : दफा १४३, उपदफा (१): संरक्षकले आफ्नो संरक्षकत्वमा रहेको असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्तिको सम्पत्तिको रेखदेख तथा संरक्षण गर्नु पर्नेछ । दफा १४३, उपदफा (२): संरक्षकले आफ्नो संरक्षकत्वमा रहेको असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्तिको सम्पति लगानी गरी कुनै व्यवसाय वा कारोबार गर्न सक्नेछ । दफा १४४: हिसाब किताब दुरुस्त राख्नु पर्ने : दफा १४४, उपदफा (१): संरक्षकले आफ्नो संरक्षकत्वमा रहेको असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्तिलाई पालनपोषण, स्वास्थ्य, शिक्षा तथा हेरविचार गर्दा लागेको खर्च तथा निजको सम्पति व्यवस्थापन गर्दा भएको आय व्ययको हिसाब किताब र सम्पत्तिको स्वामित्व प्रमाणित गर्ने विवरण दुरुस्त राख्नु पर्नेछ । दफा १४४, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिम राखिएको हिसाब किताब र सम्पत्तिको स्वामित्व प्रमाणित गर्ने विवरण संरक्षकले असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्ति कानून बमोजिम उमेर पूरा गरेको वा दफा १४४, उपदफा (३): आफ्नो संरक्षकत्वमा रहेको अवस्थामा कुनै असक्षम वा अर्धसक्षम व्यक्तिको मृत्यु भएमा संरक्षकले उपदफा (१) बमोजिमको हिसाब किताब र सम्पत्तिको स्वामित्व प्रमाणित मुलुकी देवानी (संहिता) ऐन, २०७४