मुलुकी देवानी (संहिता) ऐन, २०७४

६०४, उपदफा (१): कुनै वस्तु एकभन्दा बढी दुवानीकर्ताले वा एकभन्दा बढी दुवानी साधनबाट दुवानी गर्नु परेमा करारमा अन्यथा व्यवस्था भएकोमा बाहेक जुन दुवानीकर्तालाई वस्तुको धनीले वस्तु बुभाएको हो सोही दुवानीकर्ता जिम्मेवार हुनेछ। दफा ६०४, उपदफा (२): कुनै वस्तु दुवानी गर्ने व्यक्तिले त्यस्तो वस्तु दुवानी गरी सम्बन्धित व्यक्तिलाई बुभाउनु अधि नै चोरिएमा, हराएमा, नासिएमा वा नष्ट भएमा दुवानीकर्ता जिम्मेवार हुनेछ। दफा ६०५: धनीको स्वीकृति बिना वस्तु बिक्री गर्न सक्ने : दफा ६०५, उपदफा (१): कुनै वस्तु दुवानी गर्ने क्रममा विपद् परी वा दुर्घटना भई त्यस्तो वस्तु निर्धारित समयभित्र गन्तव्यमा पुर्याउन नसकेमा त्यस्तो वस्तु नष्ट हुने वा त्यसको मूल्य वा गुणस्तर सारवान रूपमा घट्ने भएमा दुवानी गर्ने व्यक्तिले त्यस्तो वस्तु धनीको स्वीकृति बिना पनि बिक्री गर्न सक्नेछ। दफा ६०५, उपदफा (२): उपदफा (१) बमोजिम बिक्री गरेकोमा दुवानीकर्ताले त्यसरी प्राप्त भएको रकम त्यस्तो वस्तु धनीलाई भुक्तानी गर्नु पर्नेछ। दफा ६०६: दुवानीकर्ताको दायित्व सीमित हुने : दफा ६०६, उपदफा (१): करार गर्दाकै बखत वस्तुको धनी वा निजको प्रतिनिधिले दुवानी गर्नु पर्ने वस्तुको मूल्य बढी भएको स्पष्ट रूपमा घोषणा गरेकोमा वा करारमा अन्यथा व्यवस्था भएकोमा बाहेक दुवानीकर्ताले दुवानी गरेको वस्तुको हानि वा नोक्सानी वापतको क्षतिपूर्ति एक लाख रुपैयाँभन्दा बढी हुने छैन। दफा ६०६, उपदफा (२): उपदफा (१) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि करार गर्दाकै बखत वा दुवानीकर्तालाई दुवानी वापत वस्तु बुभाएका बखत वस्तुको धनी वा निजको प्रतिनिधिले स्पष्ट रूपमा घोषणा गरेकोमा बाहेक सुन, चाँदी, हिरा, जवाहरात वा त्यस्ता धनमालबाट बनेका मालसामान, बहुमूल्य पत्थर, विनिमय अधिकारपत्र, धितोपत्र, अडडाबाट पारित लिखित तथा शैक्षिक एवं अन्य निकायहरूबाट जारी भएका प्रमाणपत्र, मुद्रा, बैङ्ग नोट, हुलाक टिकट, माछा, मासु, ताजा फलफूल तथा तरकारी, कीटनाशक तथा विषादी पदार्थ, प्रज्वलनशील पदार्थ, पेट्रोलियम पदार्थ, बहुमूल्य चित्रकला, मूर्ति, क्युरियोका मालसामान, सिसा वा सिसाबाट बनेका वा सजिलैसँग टुट्ने फुट्ने वा बिग्र्ने वस्तु, वन्यजन्तु वा घरपालुवा पशु पंक्षी, हस्तकलाका सामग्री, हातहतियार, खरखजाना, विद्युतीय उपकरण (रेडियो, टेलिभिजन, कम्प्यूटर, मोबाइल वा त्यस्तै अन्य वस्तु) तथा त्यस्ता वस्तुका पार्टपूर्जा, दफा ६०६, उपदफा (३): उपदफा (२) बमोजिमका वस्तुको ढुवानी वापत व्यहोर्नु पर्ने जोखिमका लागि मालसामानको धनी वा निजको प्रतिनिधि मार्फत जोखिम विरुद्ध बीमा गराउन वा छुट्टै शुल्क लिई आफैले बीमा गराउन वा ढुवानीकर्ताले जोखिम रोक्न अन्य आवश्यक व्यवस्था गर्न सक्नेछ । दफा ६०७: क्षतिपूर्ति व्यहोर्नु पर्ने : यस परिच्छेद बमोजिम करार गर्दाका बखत वा ढुवानी वापत ढुवानीकर्तालाई वस्तु बुभाएका बखत घोषणा गरिएका वा घोषणा गर्नु नपर्ने वस्तुको ढुवानी गर्दा भएको हानि, नोक्सानी वा क्षति वापत ढुवानीकर्ताले करारमा उल्लेख भएकोमा सोही बमोजिम र उल्लेख नभएकोमा वस्तुको धनीको मञ्जुरीले ढुवानी भएका मालसामानको शोधभर्ना वा त्यस्तो मञ्जुरी नभए वा हुन नसकेमा त्यस्ता वस्तुको प्रचलित मूल्य र मूल्य कायम गर्न नसकिएमा मनासिब मूल्य तथा वस्तुको धनीलाई हुन गएको हानि, नोक्सानी वापत मनासिब क्षतिपूर्ति समेत यस भागको परिच्छेद-५ को अधीनमा रही व्यहोर्नु पर्नेछ । दफा ६०८: ढुवानीकर्ताको दायित्व अन्त्य हुने : करारमा अन्यथा व्यवस्था भएकोमा बाहेक ढुवानीकर्ताको दायित्व देहायका कुनै अवस्थामा अन्त्य भएको मानिनेछ :- दफा ६०८, खण्ड (क): ढुवानीकर्ता वा निजको प्रतिनिधिले वस्तु ढुवानी गरी वस्तुको धनी वा निजको प्रतिनिधि वा निजले तोकेको व्यक्तिलाई बुभाएमा, दफा ६०८, खण्ड (ख): ढुवानीकर्तालाई बुभाएको वस्तु ढुवानी हुनु अगाडि नै वस्तुको धनी वा निजको प्रतिनिधिले फिर्ता बुभिलिएमा, दफा ६०८, खण्ड (ग): दफा ५३१ को उपदफा (२) को मुलुकी देवानी (संहिता) ऐन, २०७४