chhatramani/nepal_legal_regulations_corpus_np huggingface dataset:
राष्ट्रिय परिचयपत्र तथा पञ्जीकरण नियमावली २०७७ (National Identity Card and Registration Regulation, 2020)

(क) व्यक्तिगत घटना दर्ताको सूचना फाराम वा प्रमाणपत्र अन्य कुनै निकायमा रहेको भए सो फारामको आधारमा अभिलेख खडा गर्ने, । (ख) खण्ड (क) बमोजिम सूचना फाराम, प्रमाणपत्र वा अन्य कुनै प्रमाण प्राप्त नभएमा व्यक्तिगत घटना दर्ताको नयाँ सूचना फाराम भर्न लगाई सो सूचना फाराममा सूचकलाई सनाखत गर्न लगाउने र सोको आधारमा अभिलेख खडा गर्ने । (५) उपनियम (४) बमोजिम व्यक्तिगत घटना दर्ता प्रमाणपत्रको नक्कल दिँदा थप पुष्ट्याई आवश्यक देखिएमा स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले त्यस्तो व्यक्तिसँग आफैँ सोधपुछ गरी स्थानीय वडाका जनप्रतिनिधि सहित कम्तीमा पाँच जना नेपाली नागरिकबाट सर्जमिन गराउन सक्नेछ । (६) यस नियम बमोजिम व्यक्तिगत घटना दर्ता प्रमाणपत्रको नक्कल दिई सकेपछि सक्कल प्रमाणपत्र फेला परेमा त्यसरी दिइएको प्रमाणपत्रको नक्कल स्वतः रद्द हुनेछ । २२. पहिलो दर्तालाई कायम गर्ने : (१) कुनै व्यक्तिको एउटै व्यक्तिगत घटना एक पटक भन्दा बढी दर्ता भएकोमा एउटा दर्ता मात्र कायम गर्न सम्बन्धित व्यक्ति वा सूचकले व्यक्तिगत घटना दर्ताको सक्कल प्रमाणपत्र सहित स्थानीय अधिकारी समक्ष निवेदन दिन सक्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम परेको निवेदन सम्बन्धमा स्थानीय अधिकारीले आवश्यक छानबिन गर्न लगाई एउटै व्यक्तिगत घटना एक पटक भन्दा बढी दर्ता भएको र त्यसरी दर्ता भएको व्यक्तिगत घटनासँग सम्बन्धित तथ्य फरक नपरेको प्रमाणित भएमा पहिले भएको दर्तालाई कायम राखी अन्य दर्ता रद्द गर्नु पर्नेछ । (३) उपनियम (२) बमोजिम व्यक्तिगत घटनाको दर्ता रद्द भएमा सोको जानकारी स्थानीय अधिकारीले सम्बन्धित स्थानीय पञ्जिकाधिकारीलाई दिनु पर्नेछ र यसरी जानकारी प्राप्त भएपछि स्थानीय अधिकारीले सोको अभिलेख अद्यावधिक गर्नु पर्नेछ । दोस्रो संशोधनद्वारा संशोधित । २३. विवरण सच्याउने : (१) ऐनको दफा २५ बमोजिम कुनै व्यक्तिगत घटना दर्ताको प्रमाणपत्रमा उल्लिखित नाम, थर, उमेर वा अन्य विवरणमा त्रुटि भई वा फरक परी सच्याउनु परेमा ऐनको दफा १८ बमोजिमको सम्बन्धित व्यक्तिले देहाय बमोजिमका कागजातको प्रमाणित प्रतिलिपि संलग्न गरी अनुसूची-२६ बमोजिमको ढाँचामा स्थानीय पञ्जिकाधिकारीको कार्यालयमा निवेदन दिनु पर्नेछ:- । (क) जन्मदर्ता प्रमाणपत्रको हकमा,- । (१) नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र जारी भई सकेको व्यक्तिको हकमा निजको नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र, । (२) सोह्र वर्ष उमेर नपुगेको बालबालिका वा नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र जारी भई नसकेको व्यक्तिको हकमा निजको नाम, थर, उमेर वा अन्य विवरण खुल्ने शैक्षिक योग्यताको प्रमाणपत्र, । (३) सोह्र वर्ष उमेर नपुगेको बालबालिका वा नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र जारी भई नसकेको र शैक्षिक योग्यताको प्रमाणपत्र समेत नभएको व्यक्तिको हकमा स्वास्थ्य संस्थाबाट जारी भएको निजको नाम, थर, उमेर वा अन्य विवरण खुल्ने जन्मको प्रमाणपत्र वा विद्यालय भर्नाको प्रमाणित अभिलेख, । (४) विदेशमा जन्म भई सोह्र वर्ष उमेर नपुगेको बालबालिका वा नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र जारी भई नसकेको व्यक्तिको हकमा निजको नाम, थर, उमेर वा अन्य विवरण खुल्ने राहदानी वा विदेशस्थित नेपाली नियोगबाट जारी भएको यात्रा अनुमतिपत्र, ।
राष्ट्रिय परिचयपत्र तथा पञ्जीकरण नियमावली २०७७ (National Identity Card and Registration Regulation, 2020)

(४) विदेशमा जन्म भई सोह्र वर्ष उमेर नपुगेको बालबालिका वा नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र जारी भई नसकेको व्यक्तिको हकमा निजको नाम, थर, उमेर वा अन्य विवरण खुल्ने राहदानी वा विदेशस्थित नेपाली नियोगबाट जारी भएको यात्रा अनुमतिपत्र, । (५) नेपालमा जन्म भएको विदेशीको हकमा निजको नाम, थर, उमेर वा अन्य विवरण खुल्ने राहदानी वा सम्बन्धित विदेशी नियोगबाट जारी भएको यात्रा अनुमतिपत्र वा नेपालको स्वास्थ्य संस्थाबाट जारी भएको जन्मको प्रमाणपत्र, वा । (६) जन्मदर्ता प्रमाणपत्र सच्याउनु भनी अदालतबाट आदेश वा फैसला भएको भएमा सोही आदेश वा फैसला । (ख) मृत्यु दर्ता प्रमाणपत्रको हकमा,- । (१) नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र, सो नभए जग्गाधनी दर्ता प्रमाण पुर्जा वा स्वास्थ्य संस्थाबाट जारी भएको मृत्यु प्रमाणपत्र, । (२) नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र जारी भई नसकेको, जग्गाधनी दर्ता प्रमाण पुर्जा नभएको र स्वास्थ्य । संस्थाबाट मृत्यु प्रमाणपत्र जारी नभएको व्यक्तिको हकमा प्रहरीको सरजमिन मुचुल्का, । (३) नेपालमा मृत्यु भएको विदेशीको हकमा निजको नाम, थर, उमेर वा अन्य विवरण खुलेको निजको राहदानी, वा । (४) मृत्युदर्ता प्रमाणपत्र सच्याउनु भनी अदालतबाट आदेश वा फैसला भएको भए सोही आदेश वा फैसला । (ग) विवाह दर्ता प्रमाणपत्रको हकमा,- । (१) नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र, । (२) विदेशीको हकमा निजको नाम, थर, उमेर वा अन्य विवरण खुलेको सम्बन्धित मुलुकले जारी गरेको राहदानी, । (३) विवाह दर्ता प्रमाणपत्र सच्याउनु भनी अदालतबाट आदेश वा फैसला भएको भए सोही फैसला वा आदेश, वा । (४) दर्ताद्वारा गरिएको विवाहको प्रमाणपत्र सच्याउने गरी अदालतबाट फैसला वा आदेश भई सच्याइएको दर्ता विवाहको प्रमाणपत्र । (घ) सम्बन्ध विच्छेद दर्ता प्रमाणपत्रको हकमा,- । (१) सम्बन्ध विच्छेद हुने गरी अदालतबाट भएको फैसला वा आदेश र नेपाली नागरिकको हकमा नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र तथा विदेशीको हकमा राहदानी, । (२) उपखण्ड (१) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र बनी नसकेको व्यक्तिको सम्बन्ध विच्छेद भएकोमा त्यस्तो सम्बन्ध विच्छेद हुने गरी अदालतबाट भएको फैसला वा आदेश । (ङ) बसाइँ सराइ दर्ता प्रमाणपत्रको हकमा,- । (१) नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र, वा । (२) नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र जारी भई नसकेको व्यक्तिको हकमा निजको नाम, थर, उमेर वा अन्य विवरण खुलेको जिल्ला प्रशासन कार्यालयबाट जारी भएको नाबालक परिचयपत्र वा जन्म दर्ताको प्रमाणपत्र । (२) उपनियम (१) बमोजिम प्राप्त निवेदन उपर स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले छानबिन गरी उपयुक्त देखिएमा त्यस्तो विवरण सच्याइदिन सक्नेछ । (३) स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले छानबिनको क्रममा उपनियम (१) बमोजिमको कागजातको सक्कल प्रति माग गर्न सक्नेछ र यसरी माग गरेकोमा सम्बन्धित व्यक्तिले त्यस्तो कागजात समयमा नै उपलब्ध गराउनु पर्नेछ । (४) उपनियम (१) बमोजिम प्राप्त निवेदन उपर छानबिन गर्दा कुनै विषयमा थप पुष्ट्याई आवश्यक भएमा स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले सम्बन्धित वडाका जनप्रतिनिधि सहित कम्तीमा पाँच जना सम्बन्धित वडाका नागरिकबाट सरजमिन गराउन सक्नेछ ।
राष्ट्रिय परिचयपत्र तथा पञ्जीकरण नियमावली २०७७ (National Identity Card and Registration Regulation, 2020)

(४) उपनियम (१) बमोजिम प्राप्त निवेदन उपर छानबिन गर्दा कुनै विषयमा थप पुष्ट्याई आवश्यक भएमा स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले सम्बन्धित वडाका जनप्रतिनिधि सहित कम्तीमा पाँच जना सम्बन्धित वडाका नागरिकबाट सरजमिन गराउन सक्नेछ । (५) उपनियम (१) बमोजिम प्राप्त निवेदन उपर छानबिन गर्दा व्यक्तिगत घटना दर्ताको प्रमाणपत्रमा रहेको व्यक्तिको नाम, थर, आमा वा बाबुको नाम, थर फरक परेर सच्याउनु पर्ने देखिएमा प्रहरी प्रतिवेदन तथा ठेगाना सच्याउनु पर्ने भए सम्बन्धित वडाबाट स्थायी बसोबास प्रमाणित कागजातसमेत संलग्न गर्नु पर्नेछ । तर व्यक्तिगत घटना दर्ताको प्रमाणपत्रमा उल्लिखित विवरणमा तात्विक अन्तर नपर्ने जस्तैः "कुमारी", "देवी", "बहादुर", "प्रसाद" जस्ता शब्द बढी राखिएको वा छुटेको वा आकार, इकार, उकारमा फरक परी सच्याउन माग गरेमा प्रहरी प्रतिवेदन आवश्यक पर्ने छैन । (६) स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले नेपाली नागरिकको व्यक्तिगत घटना दर्ताको प्रमाणपत्रमा उल्लेख भएको बाबु वा आमाको नाम, थर त्यस्तो बाबु वा आमाले प्राप्त गरेको नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्रमा उल्लेख भए भन्दा फरक परी सच्याउनु परेमा बाबु वा आमाको नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्रमा उल्लेख भएको नाम, थरको आधारमा निजको व्यक्तिगत घटना दर्ताको प्रमाणपत्र रहेको बाबु वा आमाको नाम, थर सच्याइ दिन सक्नेछ । (७) यस नियमबमोजिम विवरण सच्याउनका लागि परेको निवेदन उपर स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले छानबिन गरी त्यस्तो विवरण सच्याउन सकिने वा नसकिने सम्बन्धमा सात दिनभित्र निर्णय गरी सोको जानकारी सम्बन्धित व्यक्तिलाई गराउनु पर्नेछ । (८) उपनियम (७) बमोजिम निर्णय गर्दा व्यक्तिगत घटना दर्ताको प्रमाणपत्र सच्याउने गरी निर्णय गरेमा उक्त सच्याइएको विवरण सम्बन्धित दर्ता किताब, प्रमाणपत्र र पञ्जीकरण व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा अद्यावधिक गरी यस अघि जारी भएको व्यक्तिगत घटना दर्ताको प्रमाणपत्र लिई सच्याइएको व्यक्तिगत घटनाको प्रमाणपत्र जारी गर्नु पर्नेछ । (९) कुनै व्यक्तिको व्यक्तिगत घटना दर्ताको प्रमाणपत्रमा रहेको विवरण व्यक्तिगत घटना दर्ता किताबमा रहेको अभिलेखसँग फरक परेको भनी निवेदन प्राप्त हुन आएमा सो सम्बन्धमा उपनियम (१) मा उल्लेख भए बमोजिमका कागजातको सक्कलबाट सो व्यहोरा पुष्टी हुन आएमा स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले त्यस्तो दर्ता किताबमा रहेको अभिलेख एक पटक सच्याउन सक्नेछ । २४. व्यक्तिगत घटना तथा नागरिक अभिलेख दर्ता किताब हेर्न दिने : (१) ऐनको दफा २६ बमोजिम सम्बन्धित व्यक्तिले स्थानीय पञ्जिकाधिकारीको कार्यालयमा रहेको व्यक्तिगत घटना तथा नागरिक अभिलेख दर्ता किताब हेर्नको लागि अनुसूची-३ बमोजिमको दस्तुर सहित निवेदन दिएमा सम्बन्धित स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले त्यस्तो अभिलेख हेर्न दिन सक्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम कुनै व्यक्तिले स्थानीय पञ्जिकाधिकारीको कार्यालयमा रहेको व्यक्तिगत घटना तथा नागरिक अभिलेख दर्ता किताब हेरेकोमा त्यस्तो कार्यालयले सोको अभिलेख राख्नु पर्नेछ । २५. घटना दर्ता सम्बन्धी विशेष व्यवस्था : (१) प्रचलित कानून बमोजिम धर्मपुत्र वा धर्मपुत्री राख्ने व्यक्तिले घटना दर्ताको लागि स्थानीय पञ्जिकाधिकारीको कार्यालयमा अनुसूची-२७ बमोजिमको ढाँचामा सूचना दर्ता गर्नु पर्नेछ ।
राष्ट्रिय परिचयपत्र तथा पञ्जीकरण नियमावली २०७७ (National Identity Card and Registration Regulation, 2020)

२५. घटना दर्ता सम्बन्धी विशेष व्यवस्था : (१) प्रचलित कानून बमोजिम धर्मपुत्र वा धर्मपुत्री राख्ने व्यक्तिले घटना दर्ताको लागि स्थानीय पञ्जिकाधिकारीको कार्यालयमा अनुसूची-२७ बमोजिमको ढाँचामा सूचना दर्ता गर्नु पर्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम सूचना दर्ता गर्दा पति, पत्नी दुवैको तर्फबाट धर्मपुत्र वा धर्मपुत्री राखिएकोमा दुवै जना उपस्थित हुनु पर्नेछ । (३) उपनियम (१) बमोजिम सूचना दर्ता भएपछि स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले आवश्यक जाँचबुझ गरी धर्मपुत्र वा धर्मपुत्री राखिएको यकिन गरी उपयुक्त देखिएमा अनुसूची-२८ बमोजिमको दर्ता किताबमा अभिलेख राखी अनुसूची-२९ बमोजिमको प्रमाणपत्र जारी गर्नु पर्नेछ । (४) कुनै व्यक्तिको कम्तीमा सात महिनाको गर्भावस्था पछि मृत बच्चा जन्मिएमा वा बच्चा जन्मनासाथ मृत्यु भएमा सो सम्बन्धमा स्वास्थ्य संस्थाले प्रमाणित गरेको कागजात तथा सम्बन्धित वडा अध्यक्षले गरेको सिफारिस सहित त्यस्तो बच्चाको बाबु, आमा वा परिवारको अठार वर्ष उमेर पूरा गरेको सदस्यले स्थानीय पञ्जिकाधिकारीको कार्यालयमा अनुसूची-३० बमोजिमको ढाँचामा निवेदन दिन सक्नेछ । (५) उपनियम (४) बमोजिम निवेदन परेमा स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले सोको अभिलेख राखी सम्बन्धित व्यक्तिलाई अनुसूची-३१ बमोजिमको मृत बच्चा दर्ताको प्रमाणपत्र दिनु पर्नेछ । २६. कार्यरत स्थानबाट व्यक्तिगत घटना दर्ता गर्न सक्ने: सङ्घ, प्रदेश र स्थानीय तह अन्तर्गतका सरकारी निकाय वा नेपाल सरकारको स्वामित्व भएको सङ्गठित संस्थाका बहालवाला कर्मचारीले बसाइँ सराइ बाहेक आफू सूचक भई गर्नु पर्ने अन्य व्यक्तिगत घटना दर्ता निज कार्यरत रहेको स्थानको स्थानीय पञ्जिकाधिकारीको कार्यालयबाट गर्न सक्नेछ र यसरी दर्ता भएको सूचना फारम र अभिलेख सम्बन्धित स्थानीय पञ्जिकाधिकारीले त्यस्तो कर्मचारीको स्थायी ठेगाना रहेको स्थानीय तहमा पठाउनु पर्नेछ । २७. पारिवारिक लगत तयार गर्ने : (१) ऐनको दफा २३ बमोजिम पारिवारिक लगत तयार गर्न अनुसूची-३२ बमोजिमको ढाँचामा विवरण सङ्कलन गर्नु पर्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम सङ्कलन भएको विवरण पञ्जीकरण व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा प्रविष्टि गर्नु पर्नेछ । (३) उपनियम (१) बमोजिम सङ्कलन भएको विवरण तथा विभागमा उपलब्ध तथ्याङ्कको आधारमा विभागले पारिवारिक लगत तयार गर्नेछ । (४) उपनियम (३) बमोजिम तयार भएको पारिवारिक लगतमा परिवारको सबै सदस्यको व्यक्तिगत घटना दर्ता भएपछि सो विवरण अद्यावधिक गरिनेछ । २८. केन्द्रीय पञ्जिकाधिकारी (रजिष्ट्रार) को काम, कर्तव्य र अधिकार : ऐन तथा यस नियमावलीमा अन्यत्र उल्लिखित काम, कर्तव्य र अधिकारका अतिरिक्त केन्द्रीय पञ्जिकाधिकारी (रजिष्ट्रार) को काम, कर्तव्य र अधिकार देहाय बमोजिम हुनेछ:- । (क) व्यक्तिगत घटना दर्ता गर्ने सम्बन्धमा सहजता र एकरुपता कायम गर्न स्थानीय पञ्जिकाधिकारीलाई आवश्यक निर्देशन दिने, । (ख) पञ्जीकरण सम्बन्धमा परेका उजुरी र गुनासो फछ्र्यौट गर्ने, । (ग) पञ्जीकरण व्यवस्थापन सम्बन्धी यस नियमावलीमा उल्लेख भएको फारम बाहेकका अन्य फारमको ढाँचा तोक्ने, । (घ) नेपाल सरकारको परराष्ट्र मन्त्रालयसँगको समन्वयमा विदेश स्थित कूटनीतिक नियोगमा कार्य गर्ने कर्मचारीलाई स्थानीय पञ्जिकाधिकारी (रजिष्ट्रार) को रुपमा कार्य गर्न तोक्ने, ।
राष्ट्रिय परिचयपत्र तथा पञ्जीकरण नियमावली २०७७ (National Identity Card and Registration Regulation, 2020)

(ग) पञ्जीकरण व्यवस्थापन सम्बन्धी यस नियमावलीमा उल्लेख भएको फारम बाहेकका अन्य फारमको ढाँचा तोक्ने, । (घ) नेपाल सरकारको परराष्ट्र मन्त्रालयसँगको समन्वयमा विदेश स्थित कूटनीतिक नियोगमा कार्य गर्ने कर्मचारीलाई स्थानीय पञ्जिकाधिकारी (रजिष्ट्रार) को रुपमा कार्य गर्न तोक्ने, । (ङ) स्थानीय तहका वडा कार्यालय बाहेक अन्य कार्यालयबाट व्यक्तिगत घटना दर्ता गर्न आवश्यक देखिएमा सोको आधार र कारण सहित स्थानीय पञ्जीकरण कार्यालयको रुपमा तोक्ने निर्णयका लागि मन्त्रालय समक्ष पेश गर्ने, । (च) पञ्जीकरण व्यवस्थापन सूचना प्रणालीलाई राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीसँग आबद्ध गरी जन्म दर्ता गर्दाकै बखत व्यक्तिले परिचय नम्बर प्राप्त गर्ने गरी त्यसको प्रयोग गर्ने व्यवस्था मिलाउने, । (छ) व्यक्तिगत घटना दर्ता सम्बन्धी कार्यको लागि प्रदेश सरकार वा स्थानीय तहसँग आवश्यक समन्वय गर्ने । परिच्छेद-४ । तथ्याङ्क भण्डार तथा तथ्याङ्कको प्रयोग । २९. तथ्याङ्क भण्डार सम्बन्धी व्यवस्था : (१) विभागले तथ्याङ्क भण्डारको विकास, स्थापना तथा सञ्चालन गर्नेछ । (२) तथ्याङ्क भण्डार तथा सोसँग आबद्ध अन्य सूचना प्रविधि प्रणाली सञ्चालन गर्दा ऐनको दफा ३५ को उपदफा (१) बमोजिमको तथ्याङ्क सुरक्षा समितिले निर्धारण गरेको सुरक्षा मापदण्ड पूरा गर्नु पर्नेछ । (३) उपनियम (२) बमोजिमको सुरक्षा मापदण्डमा तथ्याङ्क सुरक्षा सम्बन्धमा देहायका प्रावधान रहनु पर्नेछ:- । (क) तथ्याङ्क भण्डारको व्यवस्थापन सम्बन्धी कार्यको जिम्मेवारी बाँडफाँड तथा नियन्त्रणका उपाय, । (ख) राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीको मूल सुरक्षा साँचो तीन वटा फरक फरक निकायमा रहने गरी सो प्रणाली प्रयोग हुने सुरक्षा साँचोको व्यवस्थापन गर्ने विधि, । (ग) अन्य निकायले तथ्याङ्क भण्डार तथा राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा पहुँच पुर्‍याउनु अघि पूरा गर्नु पर्ने सुरक्षा प्रावधान, । (घ) तथ्याङ्क भण्डार तथा राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा आबद्ध हुन चाहिने नेटवर्कको सुरक्षास्तर, । (ङ) सेवा प्रदायकबाट सेवा लिँदा पूरा गर्नु पर्ने शर्त, । (च) अनलाइन सेवा प्रदान गर्दा अपनाउनु पर्ने सुरक्षा प्रावधान । ३०. तथ्याङ्कको प्रयोग: (१) विभागले राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा रहेको तथ्याङ्कको आधारमा देहाय बमोजिमका सेवा प्राप्त गर्न कुनै निकाय वा संस्थालाई पहुँच उपलब्ध गराउन सक्नेछ:- । (क) परिचय नम्बरको प्रमाणीकरण, । (ख) वैयक्तिक विवरणको प्रमाणीकरण, । (ग) जैविक विवरणको प्रमाणीकरण, । (घ) परिचयपत्रको प्रमाणीकरण, । (ङ) खण्ड (ख), (ग) वा (घ) बमोजिम विवरण प्रमाणीकरण भएमा त्यस्तो व्यक्तिको अन्य वैयक्तिक विवरण प्रदान गर्ने । (२) उपनियम (१) मा उल्लेख भएकामध्ये एक वा एक भन्दा बढी सेवाको लागि राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा पहुँच प्राप्त गर्न चाहने सार्वजनिक वा निजी संस्थाले प्रयोजन र कारण खुलाई विभाग समक्ष लिखित रुपमा अनुरोध गर्नु पर्नेछ । (३) उपनियम (२) बमोजिम अनुरोध भई आएमा विभागले आफ्नो सिफारिस सहित मन्त्रालयमा पेश गर्नु पर्नेछ । (४) उपनियम (३) बमोजिम सिफारिस सहित निवेदन प्राप्त भएमा मन्त्रालयले आवश्यकता र औचित्य विचार गरी त्यस्तो निकाय वा संस्थालाई राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा पहुँच उपलब्ध गराउने निर्णय गर्न सक्नेछ ।
राष्ट्रिय परिचयपत्र तथा पञ्जीकरण नियमावली २०७७ (National Identity Card and Registration Regulation, 2020)

(३) उपनियम (२) बमोजिम अनुरोध भई आएमा विभागले आफ्नो सिफारिस सहित मन्त्रालयमा पेश गर्नु पर्नेछ । (४) उपनियम (३) बमोजिम सिफारिस सहित निवेदन प्राप्त भएमा मन्त्रालयले आवश्यकता र औचित्य विचार गरी त्यस्तो निकाय वा संस्थालाई राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा पहुँच उपलब्ध गराउने निर्णय गर्न सक्नेछ । (५) उपनियम (४) बमोजिम मन्त्रालयबाट पहुँच उपलब्ध गराउने निर्णय भएमा त्यस्तो सेवा प्राप्त गर्न विभागले नियम २९ को उपनियम (३) बमोजिमको सुरक्षा मापदण्ड पूरा गरी त्यस्तो संस्थालाई राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा पहुँच उपलब्ध गराउनेछ । (६) यस नियममा अन्यत्र जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि विभागले देहायको क्षेत्रसँग सम्बन्धित सरकारी निकायसँग साझेदारी गरी परिचय नम्बरको आधारमा व्यक्तिको विवरण प्राप्त गर्न सक्ने गरी त्यस्तो निकायले स्थापना गरेको नियम २९ को उपनियम (३) बमोजिमको सुरक्षा मापदण्ड पूरा गरेको विद्युतीय प्रणाली मार्फत राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा पहुँच उपलब्ध गराउन सक्नेछ:- । (क) राहदानी सम्बन्धी, । (ख) भूमि सम्बन्धी, । (ग) सवारी दर्ता तथा नवीकरण सम्बन्धी, । (घ) सवारी चालक अनुमतिपत्र सम्बन्धी, । (ङ) व्यक्तिगत घटना दर्ता सम्बन्धी, । (च) सामाजिक सुरक्षा सम्बन्धी, । (छ) राजस्व सम्बन्धी, । (ज) नागरिकता सम्बन्धी, । (झ) नेपाल सरकारले तोकेको क्षेत्र । (७) उपनियम (१) बमोजिम राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा पहुँच प्राप्त गरी सेवा प्रयोग गरे बापत अनुसूची-३ बमोजिमको दस्तुर लाग्नेछ । (८) उपनियम (७) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि नेपाल सरकार, प्रदेश सरकार वा स्थानीय तह अन्तर्गतको कुनै निकायले यस नियम बमोजिमको सेवा प्रयोग गरे बापत कुनै दस्तुर लाग्ने छैन । (९) यस नियममा अन्यत्र जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि निर्वाचन आयोगले मतदाता नामावली अद्यावधिक गर्ने प्रयोजनको लागि माग गरेको विवरण विद्युतीय माध्यम (अनलाइन प्रणाली) बाट उपलब्ध गराउन सकिनेछ । ३१. सेवा प्राप्त गर्ने विधि : नियम ३० बमोजिम राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा पहुँच प्राप्त गरेको विषयमा सेवा प्राप्त गर्न सम्बन्धित निकाय वा संस्थाले आफूले स्थापना गरेको नियम २९ को उपनियम (३) बमोजिमको सुरक्षा मापदण्ड पूरा गरेको विद्युतीय प्रणाली मार्फत विभागले तोकेको ढाँचामा प्रयोजन खुलाई अनुरोध गर्नु पर्नेछ । ३२. सूचना पाउने व्यवस्था गर्ने : विभागले राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा रहेको वैयक्तिक तथा जैविक विवरण पछिल्लो छ महिनाभित्र प्रयोग भएको वा हेरिएको विवरण सम्बन्धित व्यक्तिले जानकारी पाउन सक्ने व्यवस्था गर्नु पर्नेछ । ३३. तथ्याङ्क प्रशोधन तथा विश्लेषण गर्न सक्ने : कुनै विषयमा नीति तथा योजना तर्जुमाको लागि तथ्याङ्क भण्डारमा रहेको तथ्याङ्कको विश्लेषण तथा प्रशोधन गर्नु पर्ने भएमा सम्बन्धित निकायसँग समन्वय गरी विभागले त्यस्तो तथ्याङ्क विश्लेषण तथा प्रशोधन गर्न सक्नेछ । परिच्छेद-५ । विविध । ३४. समन्वय समितिको अन्य काम, कर्तव्य र अधिकार : ऐनको दफा ३८ मा उल्लिखित काम, कर्तव्य र अधिकारका अतिरिक्त समन्वय समितिको अन्य काम, कर्तव्य र अधिकार देहाय बमोजिम हुनेछ:- ।
राष्ट्रिय परिचयपत्र तथा पञ्जीकरण नियमावली २०७७ (National Identity Card and Registration Regulation, 2020)

परिच्छेद-५ । विविध । ३४. समन्वय समितिको अन्य काम, कर्तव्य र अधिकार : ऐनको दफा ३८ मा उल्लिखित काम, कर्तव्य र अधिकारका अतिरिक्त समन्वय समितिको अन्य काम, कर्तव्य र अधिकार देहाय बमोजिम हुनेछ:- । (क) परिचयपत्र तथा पञ्जीकरण व्यवस्थापन सम्बन्धमा नेपाल सरकार, प्रदेश सरकार, स्थानीय तह तथा अन्य सरोकारवाला निकायसँग आवश्यक समन्वय गर्ने, । (ख) आवश्यकता अनुसार विषयगत तथा क्षेत्रगत उपसमिति गठन गर्न सक्ने । ३५. दस्तुर वा शुल्क राजस्व खातामा जम्मा गर्ने : (१) नियम १७ बमोजिम लिइएको व्यक्तिगत घटना दर्ताको विलम्ब शुल्क, नियम २१ बमोजिम लिइएको व्यक्तिगत घटना दर्ता प्रमाणपत्रको नक्कल दस्तुर तथा नियम २४ बमोजिम व्यक्तिगत घटना दर्ता तथा नागरिक अभिलेख किताब हेर्न दिए बापतको दस्तुर सम्बन्धित स्थानीय तहको राजस्व खातामा जम्मा गर्नु पर्नेछ । तर नेपाली नियोगबाट लिइएको त्यस्तो दस्तुर नेपाल सरकारको राजस्व खातामा जम्मा गर्नु पर्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम सम्बन्धित स्थानीय तहको राजस्व खातामा जम्मा गर्न पर्ने बाहेक यस नियमावली बमोजिम लिइएको अन्य दस्तुर वा शुल्क नेपाल सरकारको राजस्व खातामा जम्मा गर्नु पर्नेछ । ३६. छुट्टै परिचयपत्र जारी गर्ने: (१) ऐनको दफा ४७ बमोजिम गैर आवासीय नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र प्राप्त व्यक्ति वा लगातार एकसय असी दिन वा सो भन्दा बढी समयावधि नेपालमा बसोबास गर्ने अन्य विदेशीलाई अनुसूची-३ बमोजिमको दस्तुर लिई नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशन गरी तोकेको मितिदेखि अस्थायी प्रकृतिको छुट्टै परिचयपत्र जारी गर्न सकिनेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम नेपालमा बसोबास गर्न पाउने अन्य विदेशीको लागि त्यस्तो परिचयपत्र जारी गर्दा निज नेपालमा बसोबास गर्न पाउने अवधिभरको लागि जारी गरिनेछ । (३) उपनियम (१) बमोजिम परिचयपत्र जारी गर्ने प्रयोजनको लागि एकसय असी दिन वा सो भन्दा बढी समय नेपालमा बसोबास गर्ने विदेशीको विवरण अध्यागमन विभागले विभागलाई उपलब्ध गराउनु पर्नेछ । (४) उपनियम (१) बमोजिमको छुट्टै परिचयपत्र लिन चाहने गैर आवासीय नेपाली नागरिकता प्राप्त व्यक्तिले अनुसूची-३३ बमोजिम र अन्य विदेशीले अनुसूची-३४ बमोजिमको ढाँचामा विभागमा निवेदन दिनु पर्नेछ । (५) उपनियम (४) बमोजिम निवेदन परेमा महानिर्देशकले सो सम्बन्धमा आवश्यक जाँचबुझ गरी गैर आवासीय नेपाली नागरिकताप्राप्त व्यक्तिको हकमा अनुसूची-३५ बमोजिम र अन्य विदेशीको हकमा अनुसूची-३६ बमोजिमको ढाँचामा परिचयपत्र जारी गर्न सक्नेछ । (६) नेपालमा रहेका अन्य विदेशीले नेपालमा बसोबास गर्न पाउने अवधि थप भई उपनियम (५) बमोजिमको परिचयपत्र नवीकरण गर्नु पर्ने भएमा सम्बन्धित व्यक्तिले अनुसूची-३७ बमोजिमको ढाँचामा विभागमा निवेदन दिनु पर्नेछ । (७) उपनियम (६) बमोजिम निवेदन परेमा विभागले अनुसूची-३ बमोजिमको दस्तुर लिई त्यसरी थप भएको अवधिरका लागि परिचयपत्र नवीकरण गरिदिनु पर्नेछ । (८) उपनियम (१) बमोजिम सूचना प्रकाशन भएपछि गैर आवासीय नेपाली नागरिकताप्राप्त व्यक्ति तथा अन्य विदेशीले प्रचलित नेपाल कानून बमोजिम सेवा सुविधा प्राप्त गर्नका लागि उपनियम (१) बमोजिमको परिचयपत्र पेश गर्नु पर्नेछ । (९) यस नियम बमोजिम जारी गरिएको परिचयपत्र देहायको अवस्थामा रद्द हुनेछ:- ।
राष्ट्रिय परिचयपत्र तथा पञ्जीकरण नियमावली २०७७ (National Identity Card and Registration Regulation, 2020)

(८) उपनियम (१) बमोजिम सूचना प्रकाशन भएपछि गैर आवासीय नेपाली नागरिकताप्राप्त व्यक्ति तथा अन्य विदेशीले प्रचलित नेपाल कानून बमोजिम सेवा सुविधा प्राप्त गर्नका लागि उपनियम (१) बमोजिमको परिचयपत्र पेश गर्नु पर्नेछ । (९) यस नियम बमोजिम जारी गरिएको परिचयपत्र देहायको अवस्थामा रद्द हुनेछ:- । (क) गैर आवासीय नेपाली नागरिकता प्राप्त व्यक्तिको त्यस्तो नागरिकता रद्द भएमा, । (ख) अन्य विदेशीको हकमा नेपालमा बसोबास गर्न पाउने अवधि समाप्त भएमा वा नेपालमा बसोबास गर्ने अनुमति रद्द भएमा । (१०) यस नियम बमोजिम जारी गरिएको परिचयपत्रको विवरण राष्ट्रिय परिचय व्यवस्थापन सूचना प्रणालीमा अद्यावधिक गरी राख्नु पर्नेछ । ३७. सहयोग र समन्वय गर्नु पर्ने: परिचयपत्रका लागि विवरण सङ्कलन, परिचयपत्र वितरण र पञ्जीकरण सम्बन्धी कार्यका लागि नेपाल सरकार, प्रदेश सरकार वा स्थानीय तहका सम्बन्धित पदाधिकारी र कर्मचारीले आवश्यक सहयोग र समन्वय गर्नु पर्नेछ । ३८. अनुसूचीमा हेरफेर : मन्त्रालयले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशन गरी अनुसूचीमा आवश्यकता अनुसार हेरफेर गर्न सक्नेछ । ३९. खारेजी र बचाउ : (१) जन्म, मृत्यु तथा अन्य व्यक्तिगत घटना (दर्ता गर्ने) नियमावली, २०३४ खारेज गरिएको छ । (२) जन्म, मृत्यु तथा अन्य व्यक्तिगत घटना (दर्ता गर्ने) नियमावली, २०३४ बमोजिम भए गरेका काम कारबाही यसै नियमावली बमोजिम भए गरेको मानिनेछ । अनुसूची-१ । (नियम ४ को उपनियम (१) सँग सम्बन्धित) । राष्ट्रिय परिचयपत्रको लागि निवेदनको ढाँचा । (नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र प्राप्त व्यक्तिको लागि) । श्री स्थानीय अधिकारी ज्यू, । मिति: । विषय:- राष्ट्रिय परिचयपत्र पाउँ । म नेपाली नागरिक भएकोले देहायको विवरण खोली राष्ट्रिय परिचयपत्र पाउनको लागि यो निवेदन पेश गरेको छु । मैले यसअघि राष्ट्रिय परिचयपत्र लिएको छैन । १. राष्ट्रिय परिचय नं. (National Identity Number(NIN) ) : । २. निवेदकको व्यक्तिगत विवरण । पहिलो नाम : First Name: । बीचको नाम : Middle Name: । थर : Last Name: । जन्म मिति (वि.सं): Y Y Y Y M M D D Date of Birth (AD): Y Y Y Y M M D D । नागरिकता प्रमाणपत्र नं.: जारी मिति: Y Y Y Y M M D D । जारी जिल्ला: । नागरिकताको किसिम: □ जन्मसिद्ध □ जन्मको आधारमा □ वंशज । □ सम्मानार्थ □ अङ्गीकृत □ वैवाहिक अङ्गीकृत । जन्म स्थान: । पहिले अन्य देशको नागरिक भएमा,- । अघिल्लो राष्ट्रियता (देशको नाम): अघिल्लो नागरिकता त्याग मिति: Y Y Y Y M M D D । ३. स्थायी ठेगाना । प्रदेश : Province: । जिल्ला : District: । गा.पा./न.पा.: Rural Municipality/ Municipality: । वडा नं.: Ward No: । गाउँ/टोल : Village/Tole: । फोन नं.: मोबाइल नं.: । इमेल ठेगाना : । ४. अस्थायी ठेगाना (स्थायी ठेगाना भन्दा फरक भएमा मात्र भर्नुहोस्) । प्रदेश : Province: । जिल्ला : District: । गा.पा./न.पा. : Rural Municipality/ Municipality: । वडा नं.: Ward No: । गाउँ/टोल : Village/Tole: । फोन नं.: मोबाइल नं.: । ५. अन्य विवरण । जात : लिङ्ग : । धर्म : । शैक्षिक योग्यता: पेशा : । वैवाहिक स्थिति: □ विवाहित □ अविवाहित □ अन्य । पितृत्वको ठेगाना नभएको हकमा संरक्षकको नाम: । ६. बाबु/संरक्षकको विवरण । नागरिकता प्रमाणपत्र नम्बर: जारी मिति: Y Y Y Y M M D D । जारी जिल्ला: राष्ट्रिय परिचय नं.(NIN): । पहिलो नाम : First Name : । बीचको नाम : Middle Name : । थर : Last name: ।