chhatramani/nepal_legal_regulations_corpus_np huggingface dataset:
राजनीतिक दल सम्बन्धी नियमावली २०७४ (Political Party Regulation, 2017)

(३) यस नियम बमोजिमको छानबिनबाट कुनै दलले उपनियम (१) बमोजिमको काम, कारबाही गरेको प्रमाणित भएमा आयोगले सम्बन्धित दललाई त्यस्तो काम, कारबाही तुरुन्त रोक्न आदेश दिई त्यसको जानकारी नेपाल सरकारलाई दिनेछ । ११. दलको दर्ता खारेज: (१) ऐनको दफा १२ को उपदफा (१) बमोजिम कुनै दलले आफ्नो दलको दर्ता खारेज गर्नका लागि त्यस्तो दलको केन्द्रीय समितिले गरेको निर्णय बमोजिम दलको प्रमुख पदाधिकारीले देहाय बमोजिमका कागजात संलग्न गरी आयोग समक्ष अनुसूची-१० बमोजिम निवेदन दिन सक्नेछः- । (क) दलको विधान, । (ख) दल दर्ता खारेज गर्ने गरी केन्द्रीय समितिले गरेको निर्णयको प्रतिलिपि, । (ग) आयोगमा बुझाउन बाँकी लेखा परीक्षण प्रतिवेदन, । (घ) निवेदन दिनु अघि कायम रहेको दलको चल, अचल सम्पत्ति तथा दायित्व सम्बन्धी विवरण, । (ङ) आयोगले तोकेको अन्य विवरण । (२) उपनियम (१) बमोजिम दलको दर्ता खारेज गर्नका लागि निवेदन परेमा आयोगले सो सम्बन्धमा आवश्यक जाँचबुझ गर्नेछ । (३) उपनियम (२) बमोजिम जाँचबुझ गर्नका लागि आयोगले आवश्यकता अनुसार आयोगको कुनै पदाधिकारी वा कर्मचारीलाई तोक्न सक्नेछ । यसरी तोकिएको पदाधिकारी वा कर्मचारीले आफूले गरेको जाँचबुझको प्रतिवेदन आयोग समक्ष पेश गर्नु पर्नेछ । (४) उपनियम (२) वा (३) बमोजिम जाँचबुझ गर्दा आवश्यकता अनुसार केन्द्रीय समितिको निर्णयमा हस्ताक्षर गर्ने त्यस्तो समितिका पदाधिकारी वा सदस्यलाई आयोगमा उपस्थित हुन लगाई अनुसूची-११ बमोजिम सनाखत गराउन सकिनेछ । (५) यस नियम बमोजिम जाँचबुझ गर्दा दल खारेज गर्ने सम्बन्धमा दलको केन्द्रीय समितिबाट निर्णय भएको कुरामा आयोग विश्वस्त भएमा त्यस्तो दलको दर्ता खारेज गर्नेछ । (६) दलले ऐनको दफा १२ को उपदफा (३) मा उल्लिखित काम, कारबाही गरेको कुरा आयोगले जुनसुकै माध्यमबाट प्राप्त गरेमा सो सम्बन्धमा आवश्यक जाँचबुझ गर्न सक्नेछ । (७) उपनियम (६) बमोजिम जाँचबुझ गर्दा आयोगले त्यस्तो दललाई पन्ध्र दिनको म्याद दिई सफाई पेश गर्न मौका दिनु पर्नेछ । (८) दलले उपनियम (७) बमोजिमको अवधिभित्र सफाई पेश नगरेमा वा पेश गरेको सफाई सन्तोषजनक नभएमा आयोगले सोको पन्ध्र दिनभित्र दलको दर्ता खारेज गर्ने निर्णय गर्नेछ । (९) उपनियम (५) र (८) बमोजिम दलको दर्ता खारेज भएको विवरण नेपाल राजपत्रमा प्रकाशन गर्नु पर्नेछ । १२. आर्थिक सहयोगको स्रोत खुलाउनु पर्ने: दलले ऐनको दफा ३८ बमोजिम कुनै नेपाली नागरिक वा सङ्गठित संस्थाबाट एकलाख रुपैयाँभन्दा बढी आर्थिक सहयोग लिँदा त्यस्तो सहयोग दिने व्यक्ति वा संस्थाको नाम, थर, ठेगाना, पेशा, स्थायी लेखा नम्बर तथा त्यस्तो आर्थिक सहयोग दिइएको रकमको स्रोत र त्यस्तो रकममा कर लाग्ने, नलाग्ने कुराहरु खुलाउन लगाएर मात्र लिनु पर्नेछ र त्यस्तो विवरणको अभिलेख समेत राख्नु पर्नेछ । १३. जाँचबुझ गर्ने: (१) कुनै दलले ऐनको दफा ३९ को उपदफा (१) बमोजिम लिन नहुने स्वेच्छिक आर्थिक सहयोग लिएको वा प्राप्त गरेको भनी कसैले प्रमाण सहित उजुरी दिएमा वा आयोगले अन्य कुनै स्रोतबाट जानकारी प्राप्त गरेमा वा कुनै दलले त्यस्तो रकम प्राप्त गरेको छ भन्ने विश्वास गर्नु पर्ने मनासिब कारण भएमा आयोगले सो सम्बन्धमा जाँचबुझको लागि कुनै पदाधिकारी वा कर्मचारीलाई खटाउन सक्नेछ ।
राजनीतिक दल सम्बन्धी नियमावली २०७४ (Political Party Regulation, 2017)

(२) उपनियम (१) बमोजिम खटाइएको पदाधिकारी वा कर्मचारीले आवश्यक जाँचबुझ गरी त्यसरी आर्थिक सहयोग लिए नलिएको सम्बन्धमा आयोग समक्ष प्रतिवेदन पेश गर्नु पर्नेछ । १४. विवरण खुलाउनु पर्ने: (१) ऐनको दफा ४१ बमोजिम दलले आयोगमा पेश गर्ने लेखा परीक्षण प्रतिवेदनमा देहाय बमोजिमको विवरणहरु खुलाउनु पर्नेछ:- । (क) स्थिर पूँजी (चल तथा अचल सम्पत्ति), । (ख) चालु पूँजी: । (१) नगद र बैंक व्यालेन्स, । (२) ऋण, पेश्की र बैंक जम्मा, । (ग) आय: । (१) सदस्यता शुल्क, । (२) कुनै व्यक्ति वा संस्थाबाट प्राप्त सहयोग, । (३) अन्य आय, । (घ) व्यय: । (१) निर्वाचन खर्च, । (२) प्रशासकीय र साधारण खर्च, । (३) कर्मचारी खर्च, । (४) अन्य खर्च, । (ङ) बैंक मौज्दात: । (१) अघिल्लो वर्षको बैंक मौज्दात, । (२) यस वर्षको बैंक मौज्दात, । (छ) आयोगले समय समयमा विवरण राख्न निर्देशन दिएका विषयहरु । (२) आयोगले उपनियम (१) बमोजिम पेश भएको लेखा परीक्षण प्रतिवेदन जाँच गर्न कुनै पदाधिकारी वा कर्मचारीलाई तोक्न सक्नेछ । (३) लेखा परीक्षण प्रतिवेदनको जाँचको सिलसिलामा आयोगले वा आयोगले उपनियम (२) बमोजिम तोकेको पदाधिकारी वा कर्मचारीले दलबाट कुनै विवरण वा कागजात माग गरेमा त्यस्तो विवरण वा कागजात सम्बन्धित दलले सात दिनभित्र उपलब्ध गराउनु पर्नेछ । (४) उपनियम (१) बमोजिम दलले पेश गरेको लेखा परीक्षण प्रतिवेदन जाँच गर्न आयोगले तोकेको पदाधिकारी वा कर्मचारीले लेखा परीक्षण प्रतिवेदन तथा उपनियम (३) बमोजिम उपलब्ध गराएको विवरण तथा कागजातको आधारमा दलको आम्दानी तथा खर्च ऐन, प्रचलित कानून तथा यस नियमावली बमोजिम भए नभएको जाँच गरी आयोग समक्ष प्रतिवेदन पेश गर्नु पर्नेछ । परिच्छेद-३ । निर्वाचन प्रयोजनको लागि दल दर्ता सम्बन्धी व्यवस्था । १५. सूचना प्रकाशन गर्ने: (१) आयोगले ऐनको दफा ४८ बमोजिम निर्वाचनको प्रयोजनको लागि दल दर्ता गराउन प्रत्येक निर्वाचन अघि अवधि तोकी सूचना प्रकाशन गर्नु पर्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिमको सूचना आयोगले आफ्नो वेबसाइटमा राखी राष्ट्रिय स्तरको सञ्चार माध्यममा समेत प्रकाशन तथा प्रसारण गराउनु पर्नेछ । १६. निर्वाचन प्रयोजनको लागि दल दर्ता गर्न निवेदन दिने: (१) निर्वाचनमा भाग लिन चाहने ऐनको दफा ४ बमोजिम आयोगमा दर्ता भएका दलले नियम १५ को उपनियम (१) बमोजिम तोकिएको अवधिभित्र आयोग समक्ष अनुसूची-१२ बमोजिम निवेदन दिनु पर्नेछ । पहिलो संशोधनद्वारा थप । १क. उपनियम (१) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि नियम ५ बमोजिम छुट्टै बनेको नयाँ दल वा ऐनको परिच्छेद-९ बमोजिम विवाद निरूपण गर्दा भएको निर्णय बमोजिम दर्ता भएको दल वा त्यस्तो विवादमा पक्ष रहेको दलले निर्वाचन प्रयोजनको लागि दर्ता हुन आयोगले तोकेको अवधिभित्र उपनियम (१) बमोजिम निवेदन दिनु पर्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिमको निवेदन सम्बन्धित दलको प्रमुख पदाधिकारी वा अधिकार प्राप्त व्यक्तिले दिनु पर्नेछ । (३) दलले निर्वाचन प्रयोजनको लागि दर्ता हुन निवेदन दिँदा दलको विधान, घोषणापत्र तथा अघिल्लो आर्थिक वर्षको वार्षिक लेखा परीक्षण प्रतिवेदन पेश गर्नु पर्नेछ । तर, । यो भन्दा अगाडिका वर्षको लेखा परीक्षण प्रतिवेदन आयोगमा पेश नगर्ने दलले त्यस्ता वर्षको लेखा परीक्षण प्रतिवेदन समेत पेश गर्नु पर्नेछ ।
राजनीतिक दल सम्बन्धी नियमावली २०७४ (Political Party Regulation, 2017)

(३) दलले निर्वाचन प्रयोजनको लागि दर्ता हुन निवेदन दिँदा दलको विधान, घोषणापत्र तथा अघिल्लो आर्थिक वर्षको वार्षिक लेखा परीक्षण प्रतिवेदन पेश गर्नु पर्नेछ । तर, । यो भन्दा अगाडिका वर्षको लेखा परीक्षण प्रतिवेदन आयोगमा पेश नगर्ने दलले त्यस्ता वर्षको लेखा परीक्षण प्रतिवेदन समेत पेश गर्नु पर्नेछ । (४) एकीकरण भई वा गाभिई नयाँ कायम भएको दलले उपनियम (३) बमोजिम वार्षिक लेखा परीक्षण प्रतिवेदन पेश गर्दा देहाय बमोजिमको प्रतिवेदन पेश गर्नु पर्नेछ:- । (क) सोही आर्थिक वर्षमा एकीकरण भई वा गाभिई नयाँ कायम भएको दलले अघिल्लो आर्थिक वर्षमा कायम रहेका प्रत्येक दलको अलग अलग वार्षिक लेखा परीक्षण प्रतिवेदन, । (ख) अघिल्लो आर्थिक वर्षमा एकीकरण भई वा गाभिई नयाँ कायम भएको दलले एकीकरण भएका वा गाभिएका साविकका दलको विवरण समेत देखिने गरी तयार गरिएको हाल कायम रहेको दलको वार्षिक लेखा परीक्षण प्रतिवेदन । (५) निर्वाचन प्रयोजनको लागि दर्ता हुने आर्थिक वर्षमा नियम ५ बमोजिम दर्ता भएको दलले लेखा परीक्षण प्रतिवेदन पेश गर्दा साविकको दलको लेखा परीक्षण प्रतिवेदन पेश गर्नु पर्नेछ । १७. जाँचबुझ र निर्णय: (१) नियम १६ बमोजिम दलले पेश गरेको निवेदन सम्बन्धमा आयोगले देहाय बमोजिम जाँच गरी निर्वाचन प्रयोजनको लागि दल दर्ता सम्बन्धी निर्णय गर्नु पर्नेछ: । (क) निवेदनमा खुलाउनु पर्ने कुरा खुलाए वा नखुलाएको, । (ख) निर्वाचन प्रयोजनको लागि दल दर्ता गर्न दलले पेश गरेको निवेदन र सो साथ संलग्न विवरण, कागजात पूरा भए वा नभएको, । (ग) निर्वाचन प्रयोजनको लागि दल दर्ता हुनका लागि प्रचलित संघीय कानूनले तोकेका शर्तहरु पूरा गरे वा नगरेको । (२) आयोगले उपनियम (१) बमोजिम जाँच गर्दा निवेदन साथ संलग्न विवरण तथा कागजात स्पष्ट नभएमा वा कुनै विषयमा थप प्रमाण आवश्यक पर्ने भएमा सम्बन्धित दललाई थप विवरण, कागजात वा आवश्यक प्रमाण सहित आफ्नो लिखित भनाई पेश गर्न बढीमा सात दिनसम्मको समय दिनेछ । (३) आयोगले उपनियम (२) बमोजिम दिएको समयभित्र सम्बन्धित दलले थप कागजात, विवरण वा प्रमाण सहित आफ्नो भनाई लिखित रुपमा पेश गर्नु पर्नेछ । (४) आयोगले यस नियम बमोजिम पेश भएको निवेदन, कागजात, विवरण तथा प्रमाणको जाँच गर्दा निर्वाचन प्रयोजनको लागि दल दर्ता गर्न मनासिब देखेमा त्यस्तो दललाई दर्ता गर्नेछ र दर्ता गर्न मिल्ने नदेखिएमा सोको जानकारी सम्बन्धित दललाई गराउनेछ । १८. एकल चुनाव चिन्ह लिई निर्वाचनमा भाग लिन सक्ने: (१) ऐनको दफा ४९ बमोजिम दुई वा सो भन्दा बढी दलले कुनै दलले प्राप्त गरेको निर्वाचन चिन्ह वा अन्य कुनै निर्वाचन चिन्ह लिई संयुक्त रुपमा निर्वाचनमा सहभागी हुने गरी नियम १५ को उपनियम (१) बमोजिमको अवधिभित्र आयोग समक्ष निवेदन दिन सक्नेछन् । (२) उपनियम (१) बमोजिम एकल चुनाव चिन्ह लिई निर्वाचनमा भाग लिनको लागि निवेदन दिँदा त्यस्ता दलहरुको केन्द्रीय समितिको निर्णय सहित सम्बन्धित दलका प्रमुख पदाधिकारी वा अधिकार प्राप्त व्यक्तिले संयुक्त रुपमा अनुसूची-१३ बमोजिम आयोगमा निवेदन दिनु पर्नेछ । (३) उपनियम (२) बमोजिम परेको निवेदन सम्बन्धमा आयोगले नियम १७ बमोजिम जाँचबुझ गरी ऐन तथा यस नियमावली बमोजिम प्रक्रिया पूरा भएको पाएमा त्यस्ता दलहरुलाई त्यस्तो निर्वाचन प्रयोजनको लागि संयुक्त रुपमा दर्ता गर्नेछ ।
राजनीतिक दल सम्बन्धी नियमावली २०७४ (Political Party Regulation, 2017)

(३) उपनियम (२) बमोजिम परेको निवेदन सम्बन्धमा आयोगले नियम १७ बमोजिम जाँचबुझ गरी ऐन तथा यस नियमावली बमोजिम प्रक्रिया पूरा भएको पाएमा त्यस्ता दलहरुलाई त्यस्तो निर्वाचन प्रयोजनको लागि संयुक्त रुपमा दर्ता गर्नेछ । (४) उपनियम (३) बमोजिम संयुक्त रुपमा दर्ता भएको कुनै पनि दललाई सोही निर्वाचन प्रयोजनको लागि छुट्टै दलको रुपमा दर्ता गरिने छैन । (५) नियम १६ बमोजिम निर्वाचन प्रयोजनको लागि निवेदन दिएको दल एकल चुनाव चिन्ह लिई निर्वाचनमा भाग लिने गरी उपनियम (३) बमोजिम अर्को दलसँग संयुक्त रुपमा दर्ता भएमा त्यस्तो दललाई सो निर्वाचन प्रयोजनको लागि छुट्टै दर्ता गरिने छैन । परिच्छेद-४ । विविध । १९. प्रमाणपत्र: (१) आयोगले नियम ३ को उपनियम (६) र नियम ५ को उपनियम (६) बमोजिम दर्ता भएको दललाई अनुसूची-१४ बमोजिमको प्रमाणपत्र दिनेछ । (२) आयोगले नियम ८ को उपनियम (५) बमोजिम दुई वा दुई भन्दा बढी दल एकीकरण भई वा गाभिई कायम भएको दललाई अनुसूची-१५ बमोजिमको प्रमाणपत्र दिनेछ । २०. दल दर्ता किताब: (१) आयोगले नियम ३ र ५ बमोजिम दर्ता भएका दलको विवरण अनुसूची-१६ बमोजिमको तथा नियम १७ र १८ बमोजिम निर्वाचन प्रयोजनको लागि दर्ता भएका दलको विवरण अनुसूची-१७ बमोजिमको दल दर्ता किताबमा अभिलेख गरी राख्नु पर्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम आयोगमा रहने दल दर्ता किताबमा रहेको अभिलेख आयोगको सचिवले प्रमाणित गर्नु पर्नेछ । (३) आयोगले उपनियम (१) बमोजिमको दल दर्ता किताबको अद्यावधिक अभिलेख क्षेत्रीय निर्वाचन कार्यालय तथा जिल्ला निर्वाचन कार्यालयलाई समेत उपलब्ध गराउनु पर्नेछ । (४) उपनियम (३) बमोजिम प्राप्त अभिलेख सम्बन्धित क्षेत्रीय निर्वाचन कार्यालय तथा जिल्ला निर्वाचन कार्यालयले सुरक्षित रुपमा राख्नु पर्नेछ । २१. विद्युतीय अभिलेख राख्न सक्ने: (१) आयोगले दलको विधान, नियमावली, घोषणापत्र तथा पदाधिकारीको विवरण विद्युतीय माध्यममा अभिलेख गरी राख्न सक्नेछ । (२) दलले नियम ३, ५, ७ तथा ८ बमोजिमको विवरण आयोगमा पेश गर्दा दलको विधान, नियमावली, दलको घोषणापत्र तथा केन्द्रीय पदाधिकारी र सदस्यको विवरण समावेश भएको विद्युतीय प्रति समेत पेश गर्नु पर्नेछ । २२. दल त्याग गरेको जानकारी गराउनु पर्ने: (१) कुनै दलको तर्फबाट स्थानीय तहको कुनै पदमा उम्मेदवार भई निर्वाचित भएको सदस्यले ऐनको दफा ३२ को उपदफा (१) बमोजिम दल त्याग हुने कार्य गरेमा सो दलको केन्द्रीय समितिले निर्णय गरी निजले दल त्याग गरेको व्यहोराको जानकारी आयोगलाई गराउनु पर्नेछ । यसरी जानकारी गराउँदा केन्द्रीय समितिको निर्णयको प्रतिलिपि समेत पेश गर्नु पर्नेछ । (२) उपनियम (२) बमोजिमको जानकारी प्राप्त गरे पछि पन्ध्र दिन भित्र आयोगले राष्ट्रियस्तरको दैनिक पत्रिकामा सोको सूचना प्रकाशन गर्नेछ । (३) उपनियम (२) बमोजिमको सूचना प्रकाशन भए पछि स्थानीय तहको त्यस्तो सदस्यको पद स्वतः रिक्त भएको मानिनेछ । २३. विवाद निरुपण सम्बन्धी सुनुवाइको प्रकृया: (१) दुई वा दुई भन्दा बढी दलहरुबीच वा एउटै दलका दुई वा दुई भन्दा बढी पक्षबीच उत्पन्न भएको विवाद निरुपणको सम्बन्धमा आयोगले ऐनको दफा ४५ बमोजिम सुनुवाइ गर्दा आवश्यकता अनुसार प्रमाण बुझ्न सक्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम प्रमाण बुझ्ने क्रममा आयोगले सम्बन्धित पक्षलाई आवश्यक प्रमाण पेश गर्न आदेश दिन सक्नेछ ।
राजनीतिक दल सम्बन्धी नियमावली २०७४ (Political Party Regulation, 2017)

(२) उपनियम (१) बमोजिम प्रमाण बुझ्ने क्रममा आयोगले सम्बन्धित पक्षलाई आवश्यक प्रमाण पेश गर्न आदेश दिन सक्नेछ । यसरी दिएको आदेश बमोजिमको प्रमाण दाखिला गर्नु सम्बन्धित दल वा पक्षको कर्तव्य हुनेछ । (३) विवादको सुनुवाइको लागि तोकिएको मितिमा सुनुवाइ सम्बन्धी कारबाही सम्पन्न हुन नसकेमा सुनुवाइको लागि अर्को मिति तोकी सम्बन्धित पक्षको प्रतिनिधि उपस्थित भएकोमा निजलाई जानकारी गराई सोको भरपाई गराई राख्नु पर्नेछ र त्यस्तो प्रतिनिधि उपस्थित नभएकामा त्यस्तो पक्षलाई अर्को सुनुवाइ हुने मितिको बारेमा जानकारी गराउनेछ । (४) उपनियम (३) बमोजिम पक्षको प्रतिनिधिलाई जानकारी गराइएकोमा त्यस्तो पक्षले सोको जानकारी पाएको मानिनेछ । (५) विवाद निरुपण सम्बन्धमा अपनाइने सुनुवाइको अन्य प्रकृया आयोगले निर्धारण गरे बमोजिम हुनेछ । पहिलो संशोधनद्वारा झिकिएको । (६) । २४. दलसँग परामर्श सम्बन्धी व्यवस्था: (१) ऐनको दफा ४७ को उपदफा (१) मा उल्लिखित विषयका अतिरिक्त आयोगले दलहरुसँग देहायका विषयमा समय-समयमा परामर्श, अन्तरक्रिया तथा छलफलको लागि राजनीतिक परामर्श बैठक आयोजना गर्न सक्नेछ:- । (क) मतदाता नामावली सङ्कलन, । (ख) निर्वाचन आचार संहिता, । (ग) मतदानको माध्यम र प्रकृया, । (घ) निर्वाचन वा जनमत सङ्ग्रह, । (ङ) निर्वाचन खर्च, । (च) मतदाता शिक्षा, । (छ) निर्वाचन सुरक्षा, । (ज) दलको दायित्व तथा दल व्यवस्थापन, । (झ) आयोगले आवश्यक ठानेका अन्य विषय । (२) आयोगले ऐन तथा यस नियमावली बमोजिम दलसँग परामर्श गर्दा प्रदेश वा स्थानीयस्तरमा समेत गर्न सक्नेछ । २५. जानकारी दिनु पर्ने: (१) दलले ऐनको दफा ५१ बमोजिम आफ्नो नाम, विधान, नियम, छाप, झण्डा, चिन्ह (लोगो) मा परिवर्तन वा संशोधन भएमा वा पदाधिकारीको हेरफेर भएमा दलको प्रमुख पदाधिकारी वा अधिकार प्राप्त व्यक्तिले अनुसूची-१८ बमोजिम आयोगमा जानकारी गराउनु पर्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिमको जानकारी प्राप्त भएमा आयोगले त्यस्तो परिवर्तन, संशोधन वा हेरफेर संविधान, ऐन, यस नियमावली तथा दलको विधान बमोजिम भए नभएको र सो सम्बन्धमा आधिकारिक निर्णय भए नभएको सम्बन्धमा आवश्यक जाँचबुझ गर्नेछ । (३) उपनियम (२) बमोजिम जाँचबुझ गर्दा त्यस्तो परिवर्तन, संशोधन वा हेरफेर संविधान, ऐन, यस नियमावली तथा दलको विधान बमोजिम भएको र त्यसरी परिवर्तन वा संशोधन गरिएको नाम, झण्डा, छाप तथा चिन्ह (लोगो) अन्य कुनै राजनीतिक दलको नाम, झण्डा, छाप तथा चिन्ह (लोगो) सँग दोहोरो नपर्ने भएमा सोको अभिलेख अद्यावधिक गर्नेछ । (४) उपनियम (२) बमोजिम जाँचबुझ गर्दा त्यसरी नाम, विधान, नियम, छाप, झण्डा, चिन्ह (लोगो) मा परिवर्तन वा संशोधन गर्न वा पदाधिकारीको हेरफेर गर्न नमिल्ने अवस्था भएमा आयोगले सोको कारण खुलाई सुधार सहितको विवरण पेश गर्न सात दिनको समय दिई सम्बन्धित दललाई सूचित गर्नेछ । (५) उपनियम (४) बमोजिमको अवधिभित्र त्यस्तो विवरण प्राप्त भएमा र आयोग त्यसमा सन्तुष्ट भएमा सो बमोजिमको अभिलेख अद्यावधिक गरी राख्नेछ र कुनै विवरण परिवर्तन, संशोधन वा हेरफेर हुन नसक्ने भएमा सोही व्यहोराको जानकारी सम्बन्धित दललाई गराउनेछ । (६) उपनियम (५) बमोजिम कुनै विवरण परिवर्तन, संशोधन वा हेरफेर हुन नसक्ने भएमा दलको साविकको विवरण नै कायम रहेको मानिनेछ ।
राजनीतिक दल सम्बन्धी नियमावली २०७४ (Political Party Regulation, 2017)

(६) उपनियम (५) बमोजिम कुनै विवरण परिवर्तन, संशोधन वा हेरफेर हुन नसक्ने भएमा दलको साविकको विवरण नै कायम रहेको मानिनेछ । २६. स्वेच्छिक आर्थिक सहयोगको विवरण वा अभिलेख पेश गर्ने: आयोगले ऐनको दफा ५४ को उपदफा (१) को खण्ड (ङ) बमोजिम दलले प्राप्त गरेको स्वेच्छिक आर्थिक सहयोग रकम र आर्थिक सहायताको रकमको लेखा विवरण माग गरेकोमा सम्बन्धित दलले पैंतीस दिनभित्र त्यस्तो विवरण वा अभिलेख आयोग समक्ष पेश गर्नु पर्नेछ । २७. क्षतिपूर्तिको लागि उजूरी गर्न सक्ने: कुनै दलले कुनै सरकारी, सामुदायिक, सार्वजनिक वा निजी सम्पत्तिमा हानी, नोक्सानी पुर्‍याएमा वा पुर्‍याउन लगाएमा निजी सम्पत्तिको हकमा सम्पत्ति धनीले र सार्वजनिक वा सरकारी सम्पत्तिको हकमा सम्बन्धित जिल्लाको प्रमुख जिल्ला अधिकारी वा निजले तोकेको अधिकृत कर्मचारीले ऐनको दफा ५८ बमोजिम सम्बन्धित जिल्ला अदालतमा उजूरी गर्न सक्नेछ । २८. कागजात धुल्याउन सक्ने: नियम ३ को उपनियम (२) बमोजिम दलले पेश गरेको प्रतिबद्धता तथा उद्घोषणपत्र आयोगले दल दर्ता सम्बन्धी निर्णय भएको छ महिना पछि धुल्याउन सक्नेछ । तर दल दर्ताको विषयमा कुनै उजुरी परेको वा कुनै अदालतमा मुद्दा परेको भएमा त्यस्तो उजुरी वा मुद्दाको अन्तिम निर्णय नभएसम्म त्यस्तो प्रतिबद्धता तथा उद्घोषणपत्र धुल्याइने छैन । २९. दलको विधान तथा नियमावलीको ढाँचा तोक्ने सक्ने: दलले ऐन तथा यस नियमावली बमोजिम तयार गरी आयोगमा पेश गर्नु पर्ने विधान तथा नियमावलीको ढाँचा आयोगले तोक्न सक्नेछ । अनुसूची-१ । (नियम २ को खण्ड (क) सँग सम्बन्धित) । दलको तर्फबाट निर्वाचन आयोगमा निवेदन दिन अधिकार दिइएको अधिकारपत्रको ढाँचा । श्री निर्वाचन आयोग, । कान्तिपथ, काठमाडौँ । विषय: दलको तर्फबाट निर्वाचन आयोगमा निवेदन दिन अधिकारपत्र दिइएको सम्बन्धमा । निर्वाचन आयोगमा राजनीतिक दल सम्बन्धी ऐन, २०७३ को दफा ४ बमोजिम दलको विवरण तथा कागजात पेश गर्न/दफा १० बमोजिम दल एकीकरण हुन वा गाभिन निवेदन दिन/दफा ४८ बमोजिम निर्वाचन प्रयोजनको लागि दल दर्ता गराउन/दफा ४९ बमोजिम एकल चुनाव चिन्ह लिई निर्वाचनमा भाग लिने निवेदन दिन/दफा ५१ बमोजिम दलको विवरण हेरफेर भएको जानकारी दिन नामक राजनीतिक दलको तर्फबाट निम्न लिखित व्यक्तिलाई अधिकार दिइएको छ । अधिकार प्राप्त व्यक्तिको पूरा नाम, थर:- । पद: । ठेगाना: । फोन नं:- । मोबाइल नं. । फ्याक्स नं. । इमेल:- । अधिकार प्राप्त व्यक्तिको दस्तखत नमूना:- । दलको छाप । प्रमुख पदाधिकारीको,- । दस्तखत:- । नाम, थर:- । पद:- । मिति:- । अनुसूची-२ । (नियम ३ को उपनियम (१) सँग सम्बन्धित) । राजनीतिक दल दर्ता गर्नको लागि दिने निवेदन । श्री निर्वाचन आयोग, । कान्तिपथ, काठमाडौँ । विषय: दल दर्ता गरी पाऊँ । नेपालको संविधान र प्रचलित सङ्घीय कानूनले व्यवस्था गरेका शर्तहरु पालना गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्दै नेपालको संविधानको धारा २६९ र राजनीतिक दल सम्बन्धी ऐन, २०७३ को दफा ४ को उपदफा (१) बमोजिम दल दर्ताको लागि देहाय बमोजिमका विवरण तथा कागजात सहित यो निवेदन पेश गरेको छु:- । १. राजनीतिक दल सम्बन्धी विवरण,- । (क) दलको पुरा नाम:- । (ख) दलको संक्षिप्त नाम:- । (ग) दल गठन भएको मिति:- । (घ) दल दर्ता गर्ने गरी केन्द्रीय समितिबाट निर्णय भएको मिति:- । (ङ) केन्द्रीय कार्यालयको ठेगाना:- । (च) प्रादेशिक कार्यालयको ठेगाना:- । (१) । (२) । (३) । (४) । (५) । (६) । (७) । (छ) पत्राचारको ठेगाना:- ।
राजनीतिक दल सम्बन्धी नियमावली २०७४ (Political Party Regulation, 2017)

१. राजनीतिक दल सम्बन्धी विवरण,- । (क) दलको पुरा नाम:- । (ख) दलको संक्षिप्त नाम:- । (ग) दल गठन भएको मिति:- । (घ) दल दर्ता गर्ने गरी केन्द्रीय समितिबाट निर्णय भएको मिति:- । (ङ) केन्द्रीय कार्यालयको ठेगाना:- । (च) प्रादेशिक कार्यालयको ठेगाना:- । (१) । (२) । (३) । (४) । (५) । (६) । (७) । (छ) पत्राचारको ठेगाना:- । (ज) टेलिफोन नं. । (झ) इमेल ठेगाना:- । (ञ) वेबसाइट:- । (ट) दलको कुल साधारण सदस्य सङ्ख्या:- । २. केन्द्रीय समितिका पदाधिकारी र सदस्यहरुको विवरण: । क्र. सं नाम पद ठेगाना टेलिफोन नं. इमेल ठेगाना नागरिकता प्रमाणपत्र नं. नागरिकता लिएको मिति र जिल्ला दस्तखत कैफियत । ३. केन्द्रीय समितिको निर्वाचन भएको भए पछिल्लो पटक निर्वाचन भएको मिति: । ४. निम्नलिखित विवरण तथा कागजातहरु संलग्न छन्:- । (क) केन्द्रीय समितिले दल दर्ताको लागि गरेको निर्णयको प्रतिलिपि, । (ख) दलको विधान, । (ग) दलको नियमावली, । (घ) दलको घोषणापत्र, । (ङ) दलको झण्डा, चिन्ह (लोगो) को नमूना, । (च) कम्तीमा पाँचसय जना नेपाली मतदाताले दलको सदस्यता प्राप्त गर्न गरेको प्रतिबद्धता सहित निजहरुले अर्को दलको सदस्य नभएको भनी गरेको उद्घोषण पत्र, । (छ) दलको सदस्यता प्राप्त गर्न प्रतिबद्धता व्यक्त गर्ने नेपाली मतदाताहरुको नागरिकता वा मतदाता परिचयपत्रको प्रमाणित प्रतिलिपि । माथि लेखिएको व्यहोरा ठीक छ, फरक ठहरे कानून बमोजिम सहुँला बुझाउँला । दलको छाप । प्रमुख पदाधिकारीको:- । सही: । नाम, थर: । पद: । मिति: । अनुसूची-३ । (नियम ३ को उपनियम (२) सँग सम्बन्धित) । मतदाताहरुको प्रतिबद्धता तथा उद्घोषणपत्र । श्री सभापति/अध्यक्ष/महासचिव रहनु भएको नामको दल आयोगमा दर्ता गराउन हामी देहायका नेपाली मतदाताले प्रतिबद्धता जाहेर गरी हस्ताक्षर गरेका छौँ । प्रचलित कानून बमोजिम हामी दलको सदस्य हुन योग्य भएको तथा अर्को दलको सदस्य नभएको व्यहोरा समेत उद्घोष गर्दछौँ । क्र.सं. नाम, थर प्रदेश जिल्ला गाँउपालिका/ नगरपालिका वडा नं. मतदाता नम्बर नागरिकता नम्बर नागरिकता जारी भएको मिति र जिल्ला बाबु/आमाको नाम पति/पत्नीको नाम मतदाताको हस्ताक्षर । उपरोक्त विवरणहरु ठीक छन् । फरक ठहरे कानून बमोजिम सहुँला बुझाउँला । दलको नाम:- । दलको छाप:- । प्रमुख पदाधिकारीको:- । सही:- । नाम, थर:- । पद:- । मिति:- । अनुसूची-४ । (नियम ४ को उपनियम (३) सँग सम्बन्धित) । दलको प्रमुख पदाधिकारी/केन्द्रीय समितिको सदस्यको हस्ताक्षरको सनाखतको ढाँचा । दल दर्ताको लागि निर्वाचन आयोगमा पेश भएको दलमा म पदमा रहन मञ्जुर गरी राजीखुशीले सहीछाप गरेको हुँ । फरक ठहरे कानून बमोजिम सहुँला बुझाउँला । क्र.सं. नाम ठेगाना जन्ममिति लिङ्ग नागरिकता नं. मतदाता नं. दस्तखत । प्रमाणित गर्ने अधिकृतको, । दस्तखत: । नाम: । दर्जा: । मिति: । अनुसूची-५ । (नियम ५ को उपनियम (१) सँग सम्बन्धित) । छुट्टै दल दर्ता गर्नको लागि दिने निवेदन । श्री निर्वाचन आयोग, । कान्तिपथ, काठमाडौँ । विषय: छुट्टै दल दर्ता गरी पाऊँ । नेपालको संविधानको धारा २६९ र राजनीतिक दल सम्बन्धी ऐन, २०७३ को दफा ४ को उपदफा (१) बमोजिम यस आयोगमा दल दर्ता कायम रहेको नामक राजनीतिक दलको दोस्रो संशोधनद्वारा संशोधित ।
राजनीतिक दल सम्बन्धी नियमावली २०७४ (Political Party Regulation, 2017)

(नियम ५ को उपनियम (१) सँग सम्बन्धित) । छुट्टै दल दर्ता गर्नको लागि दिने निवेदन । श्री निर्वाचन आयोग, । कान्तिपथ, काठमाडौँ । विषय: छुट्टै दल दर्ता गरी पाऊँ । नेपालको संविधानको धारा २६९ र राजनीतिक दल सम्बन्धी ऐन, २०७३ को दफा ४ को उपदफा (१) बमोजिम यस आयोगमा दल दर्ता कायम रहेको नामक राजनीतिक दलको दोस्रो संशोधनद्वारा संशोधित । महाधिवेशनबाट निर्वाचित केन्द्रीय समिति र नयाँ दर्ता भएको दलको हकमा त्यस्तो दल दर्ता हुँदा बखतको केन्द्रीय समितिको बीस प्रतिशत वा सो भन्दा बढी सदस्य वा त्यस्तो दलको सङ्घीय संसदको संसदीय दलको बीस प्रतिशत वा सो भन्दा बढी सदस्यले एकैपटक राजनीतिक दल सम्बन्धी ऐन, २०७३ को दफा ३३ को उपदफा (२) बमोजिम छुट्टै नयाँ दल बनाउन देहाय बमोजिमका विवरण तथा कागजात सहित यो निवेदन पेश गरेको छु:- । १. साविकको दल सम्बन्धी विवरण,- । (क) दलको नाम:- । (ख) आयोगमा दर्ता भएको मिति:- । (ग) केन्द्रीय समितिका सदस्यको सङ्ख्या:- । (घ) सङ्घीय संसदमा प्रतिनिधित्व गर्ने सदस्य सङ्ख्या:- । २. नयाँ राजनीतिक दल सम्बन्धी विवरण,- । (क) दलको पुरा नाम:- । (ख) दलको संक्षिप्त नाम:- । (ग) दल गठन भएको मिति:- । (घ) दल दर्ता गर्ने गरी केन्द्रीय समितिबाट निर्णय भएको मिति:- । (ङ) केन्द्रीय कार्यालयको ठेगाना:- । (च) प्रादेशिक कार्यालयको ठेगाना,- । (१) । (२) । (३) । (४) । (५) । (६) । (७) । (छ) पत्राचारको ठेगाना:- । (ज) टेलिफोन नं. । (झ) इमेल ठेगाना:- । (ञ) वेबसाइट:- । (ट) छुट्टै नयाँ दल बनाउन समर्थन गर्ने साविकको दलका केन्द्रीय समितिका सदस्यको सङ्ख्या:- । (ठ) छुट्टै नयाँ दल बनाउन समर्थन गर्ने साविकको दलको तर्फबाट सङ्घीय संसदमा प्रतिनिधित्व गर्ने सदस्यको सङ्ख्या:- । ३. केन्द्रीय समितिका पदाधिकारी र सदस्यहरूको विवरण:- । क्र.सं नाम पद ठेगाना टेलिफोन नं. इमेल ठेगाना नागरिकता प्रमाणपत्र नं. नागरिकता लिएको मिति र जिल्ला दस्तखत कैफियत । ४. निम्नलिखित विवरण तथा कागजातहरू संलग्न छन्ः । (क) केन्द्रीय समितिले दल दर्ताको लागि गरेको निर्णयको प्रतिलिपि, । (ख) दलको विधान, । (ग) दलको नियमावली, । (घ) दलको घोषणापत्र, । (ङ) दलको झण्डा, चिन्ह (लोगो) को नमूना, । (च) दोस्रो संशोधनद्वारा संशोधित । साविकको दलका महाधिवेशनबाट निर्वाचित केन्द्रीय समिति र नयाँ दर्ता भएको दलको हकमा त्यस्तो दल दर्ता हुँदाका बखतको केन्द्रीय समितिको बीस प्रतिशत वा सो भन्दा बढी सदस्य वा त्यस्तो दलको सङ्घीय संसदको संसदीय दलको बीस प्रतिशत वा सो भन्दा बढी सदस्यले एकैपटक छुट्टै नयाँ दल बनाउन समर्थन गरी हस्ताक्षर गरेको समर्थनपत्र, । (छ) दलको केन्द्रीय समितिका पदाधिकारी र सदस्यहरूको नागरिकता वा मतदाता परिचयपत्रको प्रतिलिपि । माथि लेखिएको व्यहोरा ठीक छ, फरक ठहरे कानून बमोजिम सहुँला बुझाउँला । दलको छाप । प्रमुख पदाधिकारीको,- । सही:- । नाम, थर:- । पद - । मिति:- । अनुसूची-६ । (नियम ५ को उपनियम (१) को खण्ड (ग) सँग सम्बन्धित) । छुट्टै दल गठन गर्न समर्थनपत्र । नेपालको संविधानको धारा २६९ र राजनीतिक दल सम्बन्धी ऐन, २०७३ को दफा ४ को उपदफा (१) बमोजिम निर्वाचन आयोगमा दल दर्ता कायम रहेको नामक राजनीतिक दलबाट अलग भई नामको दल गठन गरी आयोगमा दर्ता गराउन समर्थन गर्दछौं । क्र.सं. नाम, थर ठेगाना केन्द्रीय समितिको सदस्य भएको सङ्घीय संसदको सदस्य भएको हस्ताक्षर । उपरोक्त विवरणहरू ठीक छन् । फरक ठहरे कानून बमोजिम सहुँला बुझाउँला । दलको नाम:- । दलको छाप:- ।