chhatramani/nepal_legal_regulations_corpus_np huggingface dataset:
वन्यजन्तु आरक्ष नियमावली २०३४ (Wildlife Reserve Regulation, 1977)

(च) ढुङ्गा, बालुवा वा खानी खन्न वा कुनै खनिज पदार्थ, माटो वा अन्य यस्तै पदार्थ हटाउन, । (छ) आखेटोपहार वा कुनै वन्यजन्तुको सुकेको वा आलो मासु लैजान, । (ज) आरक्षभित्र बग्ने नदी, खोला वा पानीको कुनै श्रोत थुन्न, फर्काउन वा त्यसमा कुनै हानिकारक वा बिष्फोटक पदार्थहरू प्रयोग गर्न । ७. साथमा राख्न वा लैजान नपाइने वस्तुहरू: संरक्षक भए संरक्षकको, संरक्षक नभए सहायक संरक्षकको र सो दुबै नभए नेपाल सरकारले तोकेको कुनै कर्मचारीको लिखित अनुमति बिना कुनै व्यक्तिले आरक्षभित्र प्रवेश गर्दा वा रहँदा वा नियम १९ अन्तर्गत तोकिएको बाटोबाट हिँड्दा देहायका वस्तुहरू साथमा लैजान, राख्न वा प्रयोग गर्न पाउने छैनन्:- । (क) धनुषबाण, भाला, दर्जन, पासो, जाल, धराप, गुलेली वा चोट पुऱ्याउन सकिने वा गोली चलाउने जुनसुकै हातहतियार, खरखजाना, विष, बिष्फोटक पदार्थ वा सो प्रयोग गर्ने साधनहरू, । (ख) आखेटोपहार वा कुनै वन्यजन्तुको सुकेको वा आलो मासु । पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । ८. क्षति पुऱ्याउन नहुने: (१) आरक्षको सिमानाभित्र वा बाहिरबाट आगो बाली वा अन्य कुनै प्रकारबाट आरक्षभित्रको वनस्पति, झारपात वा अन्य कुनै चिज वस्तुलाई क्षति पुऱ्याउन हुँदैन । (२) आरक्षभित्रको बाटो, पुल, मचान, घर, कार्यालय भवन, तारवार, चिन्हपट वा अन्य कुनै चिज वस्तुलाई क्षति पुऱ्याउन हुँदैन । ९. वन्यजन्तु वा पंक्षी शिकार गर्न र पंक्षी वा कीट किराणुको फुल, गुँड वा गोला बिगार्न नहुने: ऐन अन्तर्गत इजाजतपत्र प्राप्त गरेकोमा बाहेक अन्य अवस्थामा संरक्षक भए संरक्षकको, संरक्षक नभए सहायक संरक्षकको र सो दुबै नभए नेपाल सरकारले तोकेको कुनै कर्मचारीको लिखित अनुमति प्राप्त नगरी कुनै पनि व्यक्तिले आरक्षभित्र कुनै पनि वन्यजन्तु वा पंक्षीलाई शिकार गर्न, लखेट्न वा तर्साउन वा कुनै पनि वन्यजन्तु, पंक्षी वा कीट किराणुलाई मार्न, पक्रन वा चोट पटक पुऱ्याउन वा कुनै पनि पंक्षी वा कीट किराणुको फुल, गुँड वा गोला हटाउन, बिगार्न वा खल्बल्याउन हुँदैन । पहिलो संशोधनद्वारा थप । १०. अनुमतिपत्र नलिई माछा मार्न नपाइने: संरक्षकले तोकिदिएको शर्त पालना गर्ने गरी अनुसूची-१ बमोजिम दस्तुर बुझाई अनुसूची-३ बमोजिम अनुमतिपत्र नलिई आरक्षभित्र रहेको खोला वा पोखरीमा माछा वा अन्य कुनै जलचर मार्न पाइने छैन । ११. नेपाल सरकारको पूर्व स्वीकृति लिनु पर्ने: कसैले आरक्षभित्र अनुसन्धान सम्बन्धी कुनै काम गर्न चाहेमा नेपाल सरकारको पूर्व स्वीकृति प्राप्त गरी गर्न सक्नेछ र त्यस्तोमा निजले गरेको अनुसन्धानको एकप्रति नेपाल सरकार समक्ष पेश गर्नु पर्नेछ । १२. विज्ञापन टाँस्न वा राख्न नपाइने: सरकारी काममा प्रयोग हुने बाहेक आरक्षभित्र कुनै व्यक्तिले कुनै किसिमको चिन्हपट, सूचना, विज्ञापन वा अन्य यस्तै किसिमका पोष्टरहरू टाँस्न वा राख्न पाउने छैन । १३. बाजा बजाउन नपाइने: आरक्षभित्रका सरकारी कार्यालय भवन र अन्य यसै स्थानमा बाहेक अन्यत्र रेडियो, टेप, रेकर्ड वा बाजाहरू बजाउन पाइने छैन । १४. फोहर मैला गर्न नपाइने: कुनै पनि व्यक्तिले आरक्षभित्र फोहर मैला गर्न वा फाल्न हुँदैन ।
वन्यजन्तु आरक्ष नियमावली २०३४ (Wildlife Reserve Regulation, 1977)

१३. बाजा बजाउन नपाइने: आरक्षभित्रका सरकारी कार्यालय भवन र अन्य यसै स्थानमा बाहेक अन्यत्र रेडियो, टेप, रेकर्ड वा बाजाहरू बजाउन पाइने छैन । १४. फोहर मैला गर्न नपाइने: कुनै पनि व्यक्तिले आरक्षभित्र फोहर मैला गर्न वा फाल्न हुँदैन । १५. विषालु पदार्थ फ्याँक्न नपाइने: आरक्षभित्र वा आरक्षभित्र पुग्ने गरी बाहिरबाट कुनै पनि व्यक्तिले कुनै किसिमको कीटनाशक विष वा रासायनिक पदार्थ वा लागू वा विषालु पदार्थ फ्याँक्न वा आरक्षभित्र भएर बग्ने नदी, खोला वा पानीको अन्य कुनै श्रोतमा हाल्न वा छर्न वा आरक्षभित्र पुग्ने गरी अरू तरिकाबाट हाल्न समेत हुँदैन । १६. आरक्षभित्र सवारी चलाउँदा पालन गर्नु पर्ने शर्त: आरक्षभित्र सवारीको साधन चलाउने व्यक्तिले देहायको कुराहरूको अधीनमा रहेर मात्र सवारी चलाउनु पर्नेछ;- । (क) पाँच टनभन्दा बढी वजनको सवारी चलाउन पाइने छैन । पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । तर आरक्षभित्र कुनै सरकारी परियोजना सम्बन्धी निर्माण कार्य गर्नु परेमा नेपाल सरकारले पाँच टनभन्दा बढी वजनको सवारी चलाउन स्वीकृति दिन सक्नेछ । (ख) सवारीको साधन, पैदल यात्रु वा अन्य वस्तुहरूको आवागमनमा बाधा पर्ने गरी सवारी चलाउन वा अड्याई राख्नु हुँदैन । (ग) हर्न बजाउन वा तोकिएको भन्दा बढी गतिमा सवारी चलाउन हुँदैन । (घ) नियम १९ को उपनियम (३) बमोजिम कुनै बाटो बन्द गरिएको अवस्थामा त्यस्तो बाटोबाट सवारी चलाउन हुँदैन । पहिलो संशोधनद्वारा थप । १६क. आरक्षभित्रको राजमार्ग खुला रहने: आरक्षभित्रबाट जाने राजमार्ग कुनै पनि वजनको सवारीका लागि सधैं खुला रहनेछ । त्यसरी राजमार्गबाट जाने सवारीमा रहेका सबै सामानहरू प्रवेश चौकीमा जाँचई लैजान र ईजाजतपत्र प्राप्त हातहतियार साथमा लैजान समेत नियम ७ मा लेखिएको कुनै कुराले बाधा पुऱ्याएको मानिने छैन । १७. संकेत वा चिन्ह मान्नु पर्ने: आरक्षको क्षेत्रभित्र सबै सवारी चालकले आरक्षको कर्मचारीले गरेको संकेत वा चिन्हलाई वा त्यस्तो संकेत वा चिन्ह जनाउनको लागि राखिएको कुनै चिन्हपट बमोजिम सवारी चलाउनु पर्नेछ । १८. आवागमनमा प्रतिबन्ध: संरक्षक भए संरक्षकको, संरक्षक नभए सहायक संरक्षकको र सो दुबै नभए नेपाल सरकारले तोकेको कुनै कर्मचारीको लिखित अनुमति बिना सूर्यास्तदेखि सूर्योदयसम्म आरक्षभित्र पस्न वा हिंडडुल गर्न वा सवारी चलाउन हुँदैन । १९. बाटोको सुविधा: (१) संरक्षक भए संरक्षकले, संरक्षक नभए सहायक संरक्षकले र सो दुबै नभए नेपाल सरकारले तोकेको कुनै कर्मचारीले आरक्षभित्र सर्वसाधारण जनताका सुविधाको लागि पैदल यात्रा गर्न, घरपालुवा जीवजन्तु हिँडाउन वा सवारी साधन चलाउन चिन्हपट लगाई बाटो तोकिदिन सक्नेछ र सर्वसाधारणले यसरी चिन्हपट लगाई तोकिएको बाटो मात्र उपयोग गर्नु पर्नेछ । (२) उपनियम (१) मा तोकिएको अधिकारीको लिखित अनुमति बिना कुनै पनि अवस्थामा कुनै व्यक्तिले उपनियम (१) बमोजिम चिन्हपट लगाई तोकिएको बाटो छोडी अन्य बाटोको प्रयोग गर्न पाउने छैन । (३) उपनियम (१) र (२) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि प्रतिकूल मौसममा त्यस्तो कुनै बाटो बन्द गर्न उपयुक्त ठानेमा मौसम अनुकूल नहुन्जेलसम्म बन्द गर्न सकिनेछ । पहिलो संशोधनद्वारा थप । १९क. दस्तुर बुझाउनु पर्ने: आरक्षभित्र देहायका काम गर्न चाहने व्यक्तिले अनुसूची -१ बमोजिम दस्तुर बुझाई अनुसूची-४ बमोजिमको अनुमतिपत्र लिनु पर्नेछ:- ।
वन्यजन्तु आरक्ष नियमावली २०३४ (Wildlife Reserve Regulation, 1977)

पहिलो संशोधनद्वारा थप । १९क. दस्तुर बुझाउनु पर्ने: आरक्षभित्र देहायका काम गर्न चाहने व्यक्तिले अनुसूची -१ बमोजिम दस्तुर बुझाई अनुसूची-४ बमोजिमको अनुमतिपत्र लिनु पर्नेछ:- । (क) सवारी चलाउन, । (ख) आरक्षको गाईडको सेवा उपलब्ध गर्न, । (ग) खर खडाई काट्न, । (घ) नियम १९ अनुसार सुविधा प्राप्त बाटोबाट घरपालुवा जन्तु आफ्नो साथ लैजान । २०. सवारीको साधन वा घर पालुवा जन्तु पक्री कारबाहीको लागि बुझाउने: यस नियमावली बमोजिम आरक्षभित्र सुविधा दिएको बाटो बाहेक अन्य बाटोबाट कुनै सवारीको साधन चलाएको वा घर पालुवा जीवजन्तु हिँडाएको भेटिएमा संरक्षक भए संरक्षकले, संरक्षक नभए सहायकले र सो दुबै नभए नेपाल सरकारले तोकेको कुनै कर्मचारीले पक्री सम्बन्धित अधिकारी समक्ष कारबाहीको लागि बुझाउनेछ । २१. गिरफ्तार गर्न सकिने: (१) संरक्षकबाट वारेण्ट प्राप्त गरी सहायक संरक्षक, वन्यजन्तु गार्ड वा आरक्षका अन्य कर्मचारीले ऐन बर्खिलाप काम गरेको अभियोगमा कुनै व्यक्तिलाई गिरफ्तार गर्न वा त्यस्तो व्यक्तिको मालसामान वा सवारी साधनको खानतलासी लिन सक्नेछ । (२) उपनियम (१) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि कुनै अभियुक्त भागी जाने अवस्था भएमा भने बिना वारेण्ट पनि सहायक संरक्षक, रेन्जर वा सुबेदार दर्जासम्मका वन्यजन्तु गार्डले अभियुक्तलाई पक्राउ गर्न वा निजको सरसामान वा सवारीको खानतलासी लिन सक्नेछ । २२. सरकारी कामको लागि आरक्षभित्र प्रवेशमा छुट: यस नियमावलीमा लेखिएको कुनै कुराले पनि आरक्ष वा अन्य कुनै सरकारी कार्यालयको कुनै कर्मचारीलाई आफ्नो कार्यालय वा अन्य कुनै सरकारी कार्यालयको आदेशानुसार कुनै सरकारी काम कारबाही कार्यान्वयन गर्नको लागि आरक्षभित्र कुनै समयमा पनि प्रवेश गर्न बाधा पुऱ्याएको मानिने छैन । पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । २३. मुद्दा हेर्ने अधिकारी: (१) यस नियमावली अन्तर्गत कसूर सम्बन्धी मुद्दाको कारबाही र किनारा गर्ने अधिकार संरक्षकलाई हुनेछ । (२) उपनियम (१) को सर्वसामान्यतामा प्रतिकूल असर नपर्ने गरी देहायको कसूर सम्बन्धी मुद्दाको कारबाही र किनारा गर्ने अधिकार सहायक संरक्षक वा रेन्जरलाई हुनेछ । (क) नियम ४ बमोजिम प्रवेशपत्र नलिई आरक्षभित्र प्रवेश गरेमा, । (ख) नियम ६ को खण्ड (ग), (घ) वा (ङ) को बर्खिलाप कुनै काम कारबाही गरेमा, । (ग) नियम १० बमोजिम अनुमति नलिई माछा वा अन्य कुनै जलचर मारेमा, । (घ) नियम १२ को बर्खिलाप चिन्हपट, सूचना, विज्ञापन वा पोष्टरहरू टाँसेमा वा राखेमा, । (ङ) नियम १३ को बर्खिलाप बाजा बजाएमा, । (च) नियम १४ को बर्खिलाप फोहर मैला गरेमा वा फ्याँकेमा, । (छ) नियम १६ वा १७ को बर्खिलाप सवारी चलाएमा, । (ज) नियम १८ को बर्खिलाप आरक्षभित्र पसेमा, हिंडडुल गरेमा वा सवारी चलाएमा, । (झ) नियम १९ को बर्खिलाप काम कारबाही गरेमा । पहिलो संशोधनद्वारा थप । २३क. अनुसूचीमा संशोधन: नेपाल सरकारले आवश्यक देखेमा नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरी अनुसूचीहरूमा संशोधन गर्न सक्नेछ । अनुसूची -१ । (नियम ४, १० र १९क. सँग सम्बन्धित) । दस्तुर । क्र.सं. विवरण दस्तुर (रू.) । नेपाली नागरिक सार्क मुलुकका नागरिक अन्य विदेशी नागरिक । (क) आरक्षको प्रवेश दस्तुर (प्रति व्यक्ति प्रति दिन) (१० वर्ष मुनिका बालबालिकालाई प्रवेश दस्तुर लाग्ने छैन । ) १०० । - ७५० । - १,५०० । - ।
वन्यजन्तु आरक्ष नियमावली २०३४ (Wildlife Reserve Regulation, 1977)

अनुसूची -१ । (नियम ४, १० र १९क. सँग सम्बन्धित) । दस्तुर । क्र.सं. विवरण दस्तुर (रू.) । नेपाली नागरिक सार्क मुलुकका नागरिक अन्य विदेशी नागरिक । (क) आरक्षको प्रवेश दस्तुर (प्रति व्यक्ति प्रति दिन) (१० वर्ष मुनिका बालबालिकालाई प्रवेश दस्तुर लाग्ने छैन । ) १०० । - ७५० । - १,५०० । - । (ख) क्याम्पिङ्ग (वास बस्ने) दस्तुर (प्रति व्यक्ति प्रत्येक रातको लागि) ३०० । - ७५० । - १,५०० । - । (ग) माछा मार्ने दस्तुर (बल्छीले मात्र, प्रति व्यक्ति प्रति दिनको लागि) (परम्परागत रूपमा माछा मारी जीविका चलाउने स्थानीय बोटे, दराई, कुमाल, थारू जातिका मानिसले वार्षिक शुल्क रू. १०० । - तिरी माछा मार्न पाउने छन् । ) ३०० । - १,५०० । - ३,००० । - । (घ) सवारी साधन दस्तुर (प्रति सवारी प्रति पटक) । (१) सुविधा प्राप्त बाटोका लागि । (क) कार, जीप, ट्रक, बस, ट्याक्टर, लरी (५ टनसम्म) को लागि ३०० । - । (ख) मोटरसाइकल, बयलगाडा, टाँगाको लागि २५ । - । (२) सुविधा प्राप्त बाटो बाहेक अन्य बाटोमा मोटर इन्जिन जडान भएको सवारी साधनको ३०० । - । मिति २०७५ । ६ । २९ मा नेपाल राजपत्रमा प्रकाशित सूचनाद्वारा संशोधित । लागि । (३) व्यावसायिक जङ्गल ड्राइभ । कार १,५०० । - । जीप ३,००० । - । भ्यान ४,००० । - । (४) हेलिकप्टर अवतरण/Hovering (समेत प्रत्येक पटकको लागि) ७,५०० । - । (ङ) ढुङ्गा वा ग्याफ्टीड चलाए बापतको दस्तुर । (१) ढुङ्गा (प्रति व्यक्ति प्रति ट्रिप) ३०० । - ३,००० । - ४,००० । - । (२) ग्याफ्टीड (प्रति व्यक्ति प्रति ट्रिप) २,१०० । - १,६०० । - ४,००० । - । (च) तालीम प्राप्त पञ्जीकृत गाइडले आरक्षभित्र गाइड सेवा उपलब्ध गराए बापत प्रति गाइड प्रति वर्ष गाइड शुल्क १,५०० । - । (छ) खर खडाई, वनकस दस्तुर (प्रति पूर्जी) ५० । - । सिनेमा (डकुमेन्ट्री, फिल्म) छायाङ्कन दस्तुर: कायम गरिएको दस्तुर (रू.) । नेपाली नागरिकलाई रू. १०,००० । - । सार्क मुलुकभित्रका नागरिकलाई रू. ५०,००० । - । अन्य राष्ट्रका नागरिकलाई यू.एस. डलर १,५०० । - बराबरको नेपाली रूपैयाँ । द्रष्टव्य: ड्रोनबाट सिनेमा (डकुमेन्ट्री, फिल्म) छायाङ्कन गर्दा यसको अतिरिक्त थप २५ (पच्चीस) प्रतिशत शुल्क लाग्नेछ । छायाङ्कन टोलीका साथ विभागले एकजना सम्पर्क अधिकारी खटाउनेछ । (झ) डकुमेन्ट्रीबाहेक अन्य प्रयोजनको लागि ड्रोनको प्रयोग गर्दा प्रचलित प्रक्रिया पुरा गरेपछि सिनेमा (डकुमेन्ट्री, फिल्म) छायाङ्कनको लागि तोकिएको दस्तुर लाग्नेछ । द्रष्टव्य: । (क) उल्लिखित दस्तुरमा मूल्य अभिवृद्धिकर समावेश भएको छ । (ख) रीतपूर्वकको प्रवेशपत्र बाहकलाई मात्र आरक्षभित्र प्रवेश गर्न दिइनेछ । (ग) घरपालुवा जीवजन्तुलाई आरक्षको सुविधा प्राप्त बाटोबाट लैजाँदा दस्तुर लाग्ने छैन । (घ) खर खडाई पूर्जीको म्याद तीन दिनको हुनेछ । (ङ) गाइड शुल्क बुझाउने गाइडलाई आरक्ष प्रवेश दस्तुर लाग्ने छैन । (च) व्यावसायिक जङ्गल ड्राइभमा प्रयोग गरिने सवारी साधनमा देहायको सङ्ख्या भन्दा बढी पर्यटक राख्न पाइने छैन:- । (क) कार - ४ जना (ड्राइभर र गाइड बाहेक) । (ख) जिप - १० जना (ड्राइभर र गाइड बाहेक) । (ग) भ्यान - १५ जना (ड्राइभर र गाइड बाहेक) । (छ) प्रवेशपत्र वा अनुमतिपत्र नलिई आरक्षभित्र प्रवेश गर्ने वा उपरोक्त बमोजिम कुनै काम गर्ने व्यक्तिलाई तोकिएको दस्तुरमा शत प्रतिशत अतिरिक्त दस्तुर लिई प्रवेशको अनुमति दिइनेछ । (ज) उद्धारको लागि खटिएको हेलिकप्टरलाई शुल्क लाग्ने छैन । अनुसूची-२ । (नियम ४ (१) सँग सम्बन्धित) । नेपाल सरकार ।
वन्यजन्तु आरक्ष नियमावली २०३४ (Wildlife Reserve Regulation, 1977)

(छ) प्रवेशपत्र वा अनुमतिपत्र नलिई आरक्षभित्र प्रवेश गर्ने वा उपरोक्त बमोजिम कुनै काम गर्ने व्यक्तिलाई तोकिएको दस्तुरमा शत प्रतिशत अतिरिक्त दस्तुर लिई प्रवेशको अनुमति दिइनेछ । (ज) उद्धारको लागि खटिएको हेलिकप्टरलाई शुल्क लाग्ने छैन । अनुसूची-२ । (नियम ४ (१) सँग सम्बन्धित) । नेपाल सरकार । वन तथा भू-संरक्षण मन्त्रालय । राष्ट्रिय निकुञ्ज तथा वन्यजन्तु संरक्षण विभाग । आरक्ष कार्यालय । सि.नं. । मिति । प्रवेशपत्र । प्रवेशपत्र लिने व्यक्तिको नाम, थर, वतन:- । उमेर:- । नागरिकता:- । प्रवेश गर्ने व्यक्तिको सङ्ख्या:- । प्रवेश दस्तुर:- । प्रवेशपत्र प्रदान गर्नेको दस्तखत । पहिलो संशोधनद्वारा थप । अनुसूची-३ । (नियम १० सँग सम्बन्धित) । नेपाल सरकार । वन तथा भू-संरक्षण मन्त्रालय । राष्ट्रिय निकुञ्ज तथा वन्यजन्तु संरक्षण विभाग । आरक्ष कार्यालय । सि.नं. । मिति । अनुमतिपत्र । अनुमतिपत्र लिने व्यक्तिको नाम, थर, वतन:- । उमेर:- । नागरिकता:- । माछा मर्न पाउने खोला वा पोखरीको नाम, खण्ड:- । अनुमतिपत्र बहाल रहने अवधि:- । माछा मार्दा पालन गर्नु पर्ने शर्त:- । अनुमतिपत्र दस्तुर:- । अनुमतिपत्र प्रदान गर्नेको दस्तखत । पहिलो संशोधनद्वारा थप । अनुसूची-४ । (नियम १९क. सँग सम्बन्धित) । नेपाल सरकार । वन तथा भू-संरक्षण मन्त्रालय । राष्ट्रिय निकुञ्ज तथा वन्यजन्तु संरक्षण विभाग । आरक्ष कार्यालय । सि.नं. । मिति । अनुमतिपत्र । दस्तुर बुझाउनेको नाम, थर, वतन:- । (क) सवारी वा घरपालुवा जीवजन्तुको किसिम:- । सवारी नम्बर:- । दस्तुर:- । (ख) खरखडाई संकलन गर्न क्षेत्र:- । दस्तुर:- । अवधी:- । अनुमतिपत्र प्रदान गर्नेको दस्तखत ।
वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री (व्यवस्थापन तथा नियमन गर्ने) नियमावली २०७६ (Direct Selling of Goods (Management and Regulation Regulation, 2019)

वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री (व्यवस्थापन तथा नियमन गर्ने) नियमावली, २०७६ । नेपाल राजपत्रमा प्रकाशित मिति । २०७६ । ११ । १९ । वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री (व्यवस्थापन तथा नियमन गर्ने) ऐन, २०७४ को दफा ५७ ले दिएको अधिकार प्रयोग गरी नेपाल सरकारले देहायका नियमहरू बनाएको छ । परिच्छेद-१ । प्रारम्भिक । १. संक्षिप्त नाम र प्रारम्भ: (१) यी नियमहरूको नाम “वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री (व्यवस्थापन तथा नियमन गर्ने) नियमावली, २०७६” रहेको छ । (२) यो नियमावली तुरुन्त प्रारम्भ हुनेछ । २. परिभाषा: विषय वा प्रसङ्गले अर्को अर्थ नलागेमा यस नियमावलीमा,- । (क) "ऐन" भन्नाले वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री (व्यवस्थापन तथा नियमन गर्ने) ऐन, २०७४ सम्झनु पर्छ । (ख) "कार्यालय" भन्नाले विभाग मातहतका वाणिज्य, आपूर्ति तथा उपभोक्ता हित संरक्षण कार्यालय सम्झनु पर्छ र सो शब्दले विभागबाट प्रत्यायोजित अधिकार प्रयोग गरी वाणिज्य प्रशासन सम्बन्धी कार्य गर्ने अन्य सरकारी निकायलाई समेत जनाउँछ । परिच्छेद-२ । इजाजतपत्र सम्बन्धी व्यवस्था । ३. निवेदन दिनुपर्ने: वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरणको लागि इजाजतपत्र लिन चाहने कम्पनीले अनुसूची-१ मा उल्लिखित वस्तु बाहेक अन्य वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरणको लागि ऐनको दफा ४ को उपदफा (१) मा उल्लिखित कागजात तथा विवरण अतिरिक्त देहाय बमोजिमका कागजात तथा विवरण संलग्न गरी अनुसूची-२ बमोजिमको ढाँचामा विभागमा निवेदन दिनु पर्नेछ:- । (क) सञ्चालकको नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्रको प्रतिलिपि, । (ख) प्रचलित नेपाल कानून बमोजिम गत आर्थिक वर्षसम्मको कर चुक्ता गरेको प्रमाणपत्र वा कर दाखिला गरेको निस्सा, । (ग) प्रचलित कानून वा अदालतको आदेश बमोजिम तिर्नु बुझाउनु पर्ने कुनै बिगो, दण्ड जरिवाना वा दस्तुर तिर्न, बुझाउन बाँकी नरहेको र यस ऐन तथा अन्य प्रचलित कानून बमोजिम कालोसूचीमा नपरेको वा नरहेको स्वःघोषणा । ४. इजाजतपत्र प्रदान गर्ने: (१) नियम ३ बमोजिम प्राप्त निवेदन जाँचबुझ गर्दा इजाजतपत्र प्रदान गर्न उपयुक्त देखिएमा विभागले इजाजतपत्र दस्तुर बापत निवेदक कम्पनीको चुक्ता पूँजीको शून्य दशमलव दुई प्रतिशतका दरले हुन आउने रकम र ऐनको दफा ५ को उपदफा (१) बमोजिमको नगद धरौटी वा सो बराबरको बैंक ग्यारेन्टी सात दिन भित्र दाखिला गर्न निवेदकलाई आदेश दिनु पर्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम बैंक ग्यारेन्टी दाखिला गर्दा त्यस्तो बैंक ग्यारेन्टीको अवधि इजाजतपत्रको अवधिभन्दा तीन महिना बढी भएको हुनु पर्नेछ । (३) उपनियम (१) बमोजिमको अवधिभित्र इजाजतपत्र दस्तुर र नगद धरौटी वा सो बराबरको बैंक ग्यारेन्टी दाखिला गर्ने कम्पनीलाई विभागले अनुसूची-३ बमोजिमको ढाँचामा इजाजतपत्र प्रदान गर्नु पर्नेछ । ५. चुक्ता पूँजी वृद्धि वा धरौटी थप गर्ने: (१) इजाजतपत्रवालाले गरेको कारोबार कम्पनीको चुक्ता पूँजीको पाँच गुणाभन्दा बढी देखिएमा विभागले त्यस्तो इजाजतपत्रवालालाई कम्पनीको चुक्ता पूँजी वृद्धि गर्न वा धरौटी थप गर्न आदेश दिन सक्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम आदेश दिँदा इजाजतपत्रवालाले गरेको गत तीन आर्थिक वर्षको औसत कारोबार कम्पनीको चुक्ता पूँजीको दश गुणा भन्दा बढी भएमा तीन महिनाभित्र कम्पनीको चुक्ता पूँजी शत प्रतिशत वृद्धि गर्न आदेश दिनु पर्नेछ ।
वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री (व्यवस्थापन तथा नियमन गर्ने) नियमावली २०७६ (Direct Selling of Goods (Management and Regulation Regulation, 2019)

(२) उपनियम (१) बमोजिम आदेश दिँदा इजाजतपत्रवालाले गरेको गत तीन आर्थिक वर्षको औसत कारोबार कम्पनीको चुक्ता पूँजीको दश गुणा भन्दा बढी भएमा तीन महिनाभित्र कम्पनीको चुक्ता पूँजी शत प्रतिशत वृद्धि गर्न आदेश दिनु पर्नेछ । (३) उपनियम (१) बमोजिम आदेश दिँदा इजाजतपत्रवालाले गरेको गत तीन आर्थिक वर्षको औसत कारोबार कम्पनीको चुक्ता पूँजीको पाँच देखि दश गुणासम्म बढी भएमा औसत कारोबार रकमको दश प्रतिशत थप धरौटी एक महिनाभित्र दाखिला गर्न आदेश दिनु पर्नेछ । (४) उपनियम (१) बमोजिम विभागले दिएको आदेश बमोजिम इजाजतपत्रवालाले कम्पनीको चुक्ता पूँजी वृद्धि गरी सोको जानकारी विभागलाई दिनु पर्नेछ र थप धरौटी दाखिला गर्नु पर्ने भएमा नगदै वा सो बराबरको बैंक ग्यारेन्टी विभागमा पेश गर्नु पर्नेछ । (५) यस नियममा अन्यत्र जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि उपनियम (२) बमोजिम चुक्ता पूँजी वृद्धि भएको कारणबाट इजाजतपत्रवालाले ऐनको दफा ५ को उपदफा (१) बमोजिम राखेको धरौटी कम हुने देखिएमा त्यसरी कम हुन आएजति रकम थप गर्न विभागले अवधि तोकी इजाजतपत्रवालालाई आदेश दिन सक्नेछ । (६) उपनियम (५) बमोजिमको अवधिभित्र थप धरौटी वा सो बराबरको बैंक ग्यारेन्टी विभागमा दाखिला गर्नु इजाजतपत्रवालाको कर्तव्य हुनेछ । ६. इजाजतपत्रको नवीकरण: (१) इजाजतपत्रको नवीकरण गराउन चाहने इजाजतपत्रवालाले इजाजतपत्रको अवधि समाप्त हुनुभन्दा साठी दिन अगावै देहाय बमोजिमको कागजात तथा विवरण संलग्न गरी अनुसूची-४ बमोजिमको ढाँचामा विभागमा निवेदन दिनु पर्नेछ:- । (क) गत आर्थिक वर्षको कर चुक्ता गरेको प्रमाण वा कर विवरण दाखिला गरेको निस्सा, । (ख) नवीकरण दस्तुर बापत कम्पनीको चुक्ता पूँजीको शून्य दशमलव एक प्रतिशतका दरले हुन आउने रकम विभागले तोकेको बैंक खातामा जम्मा गरेको सक्कल रसीद वा भौचर, । तर ऐनको दफा ८ को उपदफा (३) बमोजिमको निवेदनको हकमा यस खण्डमा लेखिएको दस्तुरको दोब्बर रकम लाग्नेछ । (ग) नियम ४ बमोजिम धरौटी रकमको सट्टामा बैंक ग्यारेन्टी दाखिला गरेको भएमा त्यस्तो बैंक ग्यारेन्टी नवीकरण वा अद्यावधिक गरेको सम्बन्धित बैंकको बैंक ग्यारेन्टी पत्र । (२) उपनियम (१) बमोजिम प्राप्त निवेदन जाँचबुझ गर्दा व्यहोरा मनासिब देखिएमा विभागले दुई वर्षका लागि इजाजतपत्र नवीकरण गरिदिनु पर्नेछ । (३) उपनियम (२) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि ऐनको दफा ५५ बमोजिम कालो सूचीमा राखिएको कम्पनीको इजाजतपत्र कालो सूचीमा रहेको अवधिभर नवीकरण गरिने छैन । परिच्छेद-३ । इजाजतपत्रवालाले पालना गर्नुपर्ने शर्त सम्बन्धी व्यवस्था । ७. इजाजतपत्रवालाले पालना गर्नुपर्ने अन्य शर्त: इजाजतपत्रवालाले ऐनको दफा १२ मा उल्लिखित शर्तको अतिरिक्त देहायका शर्त समेत पालना गर्नु पर्नेछ:- । (क) ऐन तथा यस नियमावली बमोजिम कुनै वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरण गर्नको लागि प्रचलित कानून बमोजिम अन्य कुनै निकायको स्वीकृति लिनुपर्ने रहेछ भने त्यस्तो निकायबाट स्वीकृति लिएर मात्र त्यस्तो वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरणको कारोबार गर्नुपर्ने, । (ख) ऐनको दफा १० बमोजिम कम्पनीको स्वामित्व वा दायित्व हस्तान्तरण वा परिवर्तन भएमा त्यसरी स्वामित्व वा दायित्व हस्तान्तरण वा परिवर्तन भएको सात दिनभित्र सोको जानकारी विभागलाई दिनुपर्ने, ।
वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री (व्यवस्थापन तथा नियमन गर्ने) नियमावली २०७६ (Direct Selling of Goods (Management and Regulation Regulation, 2019)

(ख) ऐनको दफा १० बमोजिम कम्पनीको स्वामित्व वा दायित्व हस्तान्तरण वा परिवर्तन भएमा त्यसरी स्वामित्व वा दायित्व हस्तान्तरण वा परिवर्तन भएको सात दिनभित्र सोको जानकारी विभागलाई दिनुपर्ने, । (ग) इजाजतपत्र र प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरण गरिने वस्तुको मूल्य सूची कारोबार गर्ने स्थानमा सबैले देख्ने, बुझ्ने गरी राख्नु पर्ने । ८. भौतिक पूर्वाधार सम्बन्धी व्यवस्था: (१) इजाजतपत्रवालाले आफूले बिक्री वा वितरण गर्ने वस्तुको प्रकृति अनुसार त्यस्तो वस्तु भण्डार गर्दा वस्तुको गुणस्तर कायम गर्न तथा भण्डारण गरिएको वस्तुबाट वातावरण तथा जनस्वास्थ्यमा पर्न सक्ने असरबाट बचाउन आवश्यक भौतिक पूर्वाधारको व्यवस्था गर्नु पर्नेछ । (२) इजाजतपत्रवालाले वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरण सम्बन्धी कारोबारको पारदर्शिता तथा अभिलेखनको लागि आवश्यक व्यापारिक सफ्टवेयर (बिजनेश सफ्टवेयर) तथा सूचना-प्रविधि लगायतका भौतिक पूर्वाधारको व्यवस्था गर्नु पर्नेछ । (३) उपनियम (२) बमोजिम इजाजतपत्रवालाले प्रयोग गर्ने व्यापारिक सफ्टवेयर तथा सूचना प्रविधि लगायतका भौतिक पूर्वाधार सम्बन्धित इजाजतपत्रवालाको नियन्त्रणमा रहेको हुनु पर्नेछ । (४) इजाजतपत्रवालाले वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरण सम्बन्धी कारोबारको लागि आवश्यक भौतिक पूर्वाधारको व्यवस्था नगरेको पाइएमा विभागले इजाजतपत्रवालालाई बढीमा तीन महिनाको अवधि तोकी आवश्यक भौतिक पूर्वाधारको व्यवस्था गर्न आदेश दिन सक्नेछ । ९. सम्झौताको प्रति विभागमा पेश गर्ने: (१) इजाजतपत्रवालाले ऐनको दफा १४ बमोजिम वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्रेता वा वितरकसँग गरेको सम्झौताको एक प्रति सम्झौता भएको मितिले सात दिनभित्र विभागमा पेश गर्नुपर्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम पेश गरेको सम्झौतामा ऐनको दफा १४ को उपदफा (२) मा उल्लेख भए बमोजिमका कुराहरू स्पष्ट नभएमा विभागले सात दिनभित्र त्यस्तो सम्झौतामा आवश्यक कुरा स्पष्ट खुलाइ पेश गर्न आदेश दिन सक्नेछ । १०. कमिसन वा बोनस सम्बन्धी व्यवस्था: इजाजतपत्रवालाले ऐनको दफा १४ बमोजिम गर्ने सम्झौतामा वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्रेता वा वितरकलाई दिने सेवा, सुविधा, कमिसन र बोनस बापतको रकम उल्लेख गर्दा त्यस्तो सेवा, सुविधा, कमिसन र बोनस बापतको रकम प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरण गरिने वस्तुको बिक्री मूल्यको अधिकतम बयालीस प्रतिशतभन्दा बढी नहुने गरी निर्धारण गर्नु पर्नेछ । स्पष्टीकरणः यस नियमको प्रयोजनको लागि "बिक्री मूल्य" भन्नाले अधिकतम खुद्रा मूल्यमा नबढ्ने गरी निर्धारण भएको मूल्य सम्झनु पर्छ । ११. स्वदेशी वस्तुको बिक्री वा वितरण: (१) इजाजतपत्रवालाले ऐनको दफा ४ को उपदफा (१) को खण्ड (घ) बमोजिम वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री सम्बन्धी विस्तृत कार्य योजना पेश गर्दा त्यस्तो कार्य योजनामा आफूले प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरण गर्ने विदेशी वस्तुसँग मेल खाने त्यस्तै प्रकृतिको वस्तु (सिमिलर गुड्स) स्वदेशमा उत्पादन हुने रहेछ भने त्यस्तो विदेशी वस्तुको बिक्री वा वितरण गर्दा सोको कम्तीमा पचास प्रतिशत मूल्य बराबरको स्वदेशी वस्तु बिक्री वा वितरण गर्ने कुरा उल्लेख गर्नु पर्नेछ ।
वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री (व्यवस्थापन तथा नियमन गर्ने) नियमावली २०७६ (Direct Selling of Goods (Management and Regulation Regulation, 2019)

(२) उपनियम (१) बमोजिमको कार्य योजना अनुसार वस्तुको बिक्री वा वितरण गर्दा इजाजतपत्रवालाले त्यसरी बिक्री वा वितरण गरेको परिमाणको अनुपातमा स्वदेशी वा विदेशी वस्तुको मौज्दात कायम गर्न सक्नेछ । (३) ऐनको दफा १६ को उपदफा (२) बमोजिम वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरणको विवरण पेश गर्दा स्वदेशी र विदेशी वस्तुको बिक्री वा वितरणको परिमाण स्पष्ट रुपमा खुलाउनु पर्नेछ र बिक्री भएको वस्तुको मूल्य र मौज्दात रहेको मूल्य जोड्दा स्वदेशी वस्तुको बिक्री मूल्य कुल कारोबार मूल्यको कम्तीमा पचास प्रतिशत हुनु पर्नेछ । (४) इजाजतपत्रवालाले स्वदेशमा उत्पादन नहुने वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरण गर्ने भएमा त्यस्तो वस्तु स्वदेशमा उत्पादन नहुने कुराको प्रमाण र सो वस्तु उत्पादन भएको मुलुकको आधिकारिक निकायबाट जारी भएको उत्पत्तिको प्रमाणपत्र (सर्टिफिकेट अफ ओरिजिन) समेत विभागमा पेश गर्नु पर्नेछ । १२. खरिद गरेको वस्तु फिर्ता गर्न सकिने: (१) ऐनको दफा १७ बमोजिम फिर्ता गर्न ल्याएको वस्तु प्रत्यक्ष बिक्रेता वा वितरकले फिर्ता लिन इन्कार गरेमा उपभोक्ताले त्यस्तो वस्तु खरिद गर्दाका बखत प्रत्यक्ष बिक्रेता वा वितरकले दिएको बिल वा रसिद सहित काठमाण्डौ, भक्तपुर र ललितपुर जिल्लाको हकमा विभाग र अन्य जिल्लाको हकमा सम्बन्धित कार्यालयमा उजुरी दिन सक्नेछ । (२) उपनियम (१) बमोजिम प्राप्त उजुरी जाँचबुझ गर्दा व्यहोरा मनासिब देखिएमा विभाग वा कार्यालयले सम्बन्धित प्रत्यक्ष बिक्रेता वा वितरकलाई सात दिनभित्र त्यस्तो वस्तु फिर्ता लिई ऐनको दफा १७ को उपदफा (२) बमोजिम बाँकी रकम उपभोक्तालाई फिर्ता गर्न तत्काल आदेश दिनु पर्नेछ । (३) उपनियम (१) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि देहायको अवस्थामा वस्तु फिर्ता गर्न सकिने छैन:- । (क) उपभोक्ताले खरिद गरेको वस्तुको गुणस्तर वा परिमाणमा परिवर्तन गरेमा, । (ख) निश्चित अवधिभित्र उपभोग गरी सक्नुपर्ने प्रकृतिका वस्तु भए त्यस्तो अवधि व्यतित भइसकेको भएमा, । (ग) सिल वा प्याकेट नतोडी वस्तुको प्रकार वा गुणस्तर थाहा पाउन नसकिने भएमा बाहेक सिलबन्दी गरिएको वस्तु भए सिलबन्दी तोडिएको भएमा । परिच्छेद-४ । विभाग र निर्देशक समितिको काम, कर्तव्य र अधिकार । १३. विभागको काम, कर्तव्य र अधिकार: ऐनको दफा १९ मा उल्लिखित तथा यस नियमावलीमा अन्यत्र उल्लिखित काम, कर्तव्य र अधिकारका अतिरिक्त विभागको अन्य काम, कर्तव्य र अधिकार देहाय बमोजिम हुनेछ:- । (क) ऐन तथा यस नियमावली बमोजिम इजाजतपत्रवालाबाट समय समयमा प्राप्त हुने विवरण अद्यावधिक गरी अभिलेख राख्ने, । (ख) वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्री वा वितरण सम्बन्धमा उपभोक्ताको कुनै गुनासो भए सोको सुनुवाई गरी सम्बन्धित इजाजतपत्रवाला वा वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्रेता वा वितरकलाई आवश्यक निर्देशन दिने, । (ग) निर्देशक समितिले दिएको निर्देशन कार्यान्वयन गर्ने । १४. उजुरी दिन सक्ने: (१) कुनै इजाजतपत्रवाला वा वस्तुको प्रत्यक्ष बिक्रेता वा वितरकले ऐनको दफा २० को उपदफा (२) मा उल्लिखित कुनै कार्य गरेको कारणबाट कसैलाई हानि नोक्सानी वा क्षति पुगेमा पीडित पक्षले आफूलाई पुगेको हानि नोक्सानी वा क्षतिको विवरण सहित अनुसूची-५ बमोजिमको ढाँचामा विभागमा उजुरी दिन सक्नेछ ।