chhatramani/nepal_legal_acts_corpus_nepali huggingface dataset:
हुलाक_ऐन_२०१९
Postal Act, 1962

(क) बाटोमा, भ्रमणमा वा यात्रामा कसैले कसैलाई डेलिभरी गरिदिनु भनी दिएको चिठ्ठी, कुनै किसिमको ज्याला, इनाम वा मुनाफा नलिई ठेगानावालालाई डेलिभरी गर्ने । (ख) पठाउने वा पाउनेको कारोबारसित मात्र सम्बन्ध भएको चिठ्ठी कुनै विशेष व्यक्ति मार्फत पठाउने, र । (ग) जल, स्थल वा हवाई मार्गबाट मालसामानहरु पठाउँदा सँगसँगै पठाइएको सो मालसामानसित मात्र सम्बन्ध भएको चिठ्ठी कुनै किसिमको ज्याला, इनाम वा मुनाफा नलिई डेलिभरी गर्ने । तर यस दफामा लेखिएको कुनै कुराले खण्ड (क), (ख) वा (ग) मा लेखिए बमोजिमका चिठ्ठीहरु हुलाकबाट बाहेक अरु साधनबाट पठाउन भनी जम्मा गर्न कुनै व्यक्तिलाई अधिकार दिएको मानिनेछैन । पहिलो संशोधनद्वारा थप । (घ) वायु सेवाद्वारा सञ्चालित एयर डकुमेन्ट पठाउने वा डेलिभरी गर्ने । चौथो संशोधनद्वारा थप । ३क. निजी क्षेत्रलाई हुलाक सेवा सञ्चालन गर्न इजाजत पत्र दिन सकिने : (१) यस ऐनको अन्य दफाहरुमा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि नेपाल सरकारले कुनै व्यक्ति वा संस्थालाई । तोकिएको शर्तहरूको अधीनमा रही यस ऐन बमोजिम सञ्चालन हुने हुलाक सेवा सञ्चालन गर्नको निमित्त इजाजतपत्र दिन सकिनेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिम इजाजतपत्र प्राप्त व्यक्ति वा संस्थाले पालन गर्नुपर्ने शर्तहरू वा यो ऐन वा यस ऐन अन्तरगत बनेको नियम विपरीत कुनै काम गरेगराएमा त्यस्तो व्यक्ति वा संस्थाबाट भएको क्षतिको हर्जाना भराई कसूरको मात्रा हेरी पाँच वर्षसम्म कैद वा दुई हजार पाँचसय रुपैयाँसम्म जरिवाना वा दुबै सजाय हुनेछ । ४. चिठ्ठीहरू ओसार्न नपाउने व्यक्तिहरू : नेपाल गणतन्त्र सुदृढीकरण तथा केही नेपाल कानून संशोधन गर्ने ऐन, २०६६ द्वारा झिकिएको । भित्र नेपाल सरकारबाट हुलाक व्यवस्था चलाइएका ठाउँहरूमा यात्री वा सामान ओसार्ने सवारीको धनी वा निजको मानिस वा प्रतिनिधिले आफ्नो सवारीमा भएको मालसामानसित मात्र सम्बन्ध भएको बाहेक अरु चिठ्ठीहरू कसैलाई डेलिभरी गर्न वा डेलिभरी गर्न भनी लिन, जम्मा गर्न, ओसार्न वा अरुलाई दिन मनाही गरिएको छ । ५. नेपाल सरकारको दायित्व नहुने : यो ऐनका अरु दफाहरुमा अर्कै कुरा लेखिएकोमा बाहेक हुलाक वस्तुहरु हुलाकबाट चलान गर्दाको अवस्थामा हराएमा गलत डेलिभरी भएमा वा ढिलो डेलिभरी भएमा वा नोक्सान भएमा त्यस्तो दायित्व नेपाल सरकारले व्यहोर्नु पर्ने छैन र जालसाजी वा जानाजान गफलतले भए गरेकोमा बाहेक उपरोक्त कुरामा हुलाक अड्डाको कर्मचारीले पनि दायित्व व्यहोर्नु पर्ने छैन । पहिलो संशोधनद्वारा थप । ५क. डाँक ढुवानी गर्नुपर्ने : कुनै सार्वजनिक यातायात सेवा सञ्चालन गर्ने कुनै व्यक्ति वा संस्थालाई नेपाल सरकारले डाँक ढुवानी गर्न अनुरोध गरेमा त्यस्तो व्यक्ति वा संस्थाले पनि यात्रु वा मालसामानलाई भन्दा बढी प्राथमिकता दिई अनिवार्य रुपले त्यस्तो डाँक ढुवानी गर्नुपर्नेछ र सो ढुवानी गरे बापत सम्बन्धित व्यक्ति वा संस्थालाई मुनासिब माफिकको भाडा दिइनेछ । पहिलो संशोधनद्वारा थप । ५ख. घाट ठेक्का लिनेलाई डाँक निःशुल्क तार्न कबुलियत गराउनु पर्ने : (१) प्रचलित नेपाल कानून बमोजिम घाट ठेक्का दिने अधिकारप्राप्त कार्यालय वा संस्थाले त्यस्तो ठेक्का दिँदा नेपाल सरकारबाट सञ्चालित हुलाक व्यवस्था सम्बन्धी डाँक निःशुल्क तार्नेछु भनी ठेक्का लिनेलाई कबुलियत गराउनु पर्नेछ ।
हुलाक_ऐन_२०१९
Postal Act, 1962

पहिलो संशोधनद्वारा थप । ५ख. घाट ठेक्का लिनेलाई डाँक निःशुल्क तार्न कबुलियत गराउनु पर्ने : (१) प्रचलित नेपाल कानून बमोजिम घाट ठेक्का दिने अधिकारप्राप्त कार्यालय वा संस्थाले त्यस्तो ठेक्का दिँदा नेपाल सरकारबाट सञ्चालित हुलाक व्यवस्था सम्बन्धी डाँक निःशुल्क तार्नेछु भनी ठेक्का लिनेलाई कबुलियत गराउनु पर्नेछ । (२) यो ऐन प्रारम्भ हुनुभन्दा अघि भएका घाट ठेक्काहरूका सम्बन्धमा निःशुल्क डाँक तार्ने व्यवस्था गर्न नेपाल सरकारले ठेकेदारसँग छुट्टै व्यवस्था गर्न सक्नेछ । दोस्रो संशोधनद्वारा थप । ५ग. समय तालिकामा बस्नु नपर्ने : नेपाल सरकारबाट ढुवानी भाडा लिने गरी वा निःशुल्क रुपमा डाँक ढुवानी गर्न इजाजत पाएका सार्वजनिक यातायात सेवा सञ्चालन गर्ने व्यक्ति वा संस्थालाई हुलाक सेवा विभागले यातायात सेवा सञ्चालन गर्नुपर्ने समय तालिका तोकिएको अवस्थामा सोही बमोजिम सञ्चालन गर्नुपर्नेछ । दोस्रो संशोधनद्वारा थप । ५घ. डाँक परिवहन गराउने विशेष दायित्व : डाँक निर्धारित समय तालिका बमोजिम परिवहन गराउँदा कुनै कठिनाई आइ परेमा आवश्यक सहयोग गर्नु सम्बन्धित चौथो संशोधनद्वारा संशोधित । स्थानीय प्रशासन, प्रहरी तथा स्थानीय नगरपालिका वा केही नेपाल ऐन संशोधन गर्ने ऐन, २०७२ द्वारा संशोधित । गाउँपालिकाको कर्तव्य हुनेछ । परिच्छेद-३ । हुलाक महसुल । ६. आन्तरिक हुलाक महसुल तोक्ने अधिकार : (१) नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरी आन्तरिक हुलाकबाट पठाइने सबै प्रकारको हुलाक वस्तुहरुमा लाग्ने महसुल र अरु दस्तुर तोक्न सक्नेछ र त्यस्तो महसुल र दस्तुर असुल गर्दाको शर्त र बन्देजहरुको सम्बन्धमा नियमहरु बनाउन सक्नेछ । (२) नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरी कस्तो वस्तुहरुलाई आन्तरिक हुलाकबाट पठाउन सकिन्छ भन्ने कुरा तोक्न सक्नेछ । ७. हुलाक महसुल र अरु दस्तुरको भुक्तानी सम्बन्धी नियमहरु बनाउने अधिकार : नेपाल सरकारले नियमहरु बनाई देहायका कुराहरुको व्यवस्था गर्न सक्नेछ । (क) के कस्तो आन्तरिक हुलाक वस्तुहरुमा अगावै हुलाक महसुल तिर्नु पर्ने र त्यसको तरिका बारे, । (ख) हुलाक महसुल अगावै नतिरेको वा नपुग गरी तिरेकोमा लाग्ने थप हुलाक महसुल, । (ग) हुलाक वस्तुहरु पठाउने कहाँ फिर्ता पठाउने र सो बापत लाग्ने थप दस्तुर, । (घ) हुलाक वस्तुहरु विशेष डाँकद्वारा पठाउँदा लाग्ने थप दस्तुर र । (ङ) हुलाक वस्तुहरु निर्धारित समय नघाई वा सार्वजनिक विदाको दिन हुलाकबाट पठाउन लाग्ने विशेष दस्तुर । स्पष्टीकरण : विशेष डाँक भन्नाले विशेष हुलाकी वा विशेष सवारीबाट पठाइने डाँक सम्झनुपर्छ । पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । ८. वैदेशिक हुलाक महसुल तोक्ने नेपाल सरकारको अधिकार : (१) हुलाक वस्तुहरु हुलाकबाट आदान प्रदान गर्ने सम्बन्धमा युनिभर्सल पोष्टल युनियन विश्व हुलाक संघको सदस्य राष्ट्र वा अन्य कुनै विदेशी राष्ट्रसँग नेपाल सरकारको सम्झौता भएकोमा सोही सम्झौता बमोजिमको आधारमा र सम्झौता नभएकोमा सदस्य राष्ट्रको हकमा भए विश्व हुलाक संघको कन्भेन्सनको आधारमा र सदस्य राष्ट्र नभएका अन्य कुनै विदेशी राष्ट्रका हकमा भए आपसी समझदारीको आधारमा हुलाक वस्तुहरु पठाउँदा लाग्ने हुलाक महसुल र अरु दस्तुरहरु नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरी तोक्न सक्नेछ ।
हुलाक_ऐन_२०१९
Postal Act, 1962

(२) उपदफा (१) बमोजिम तोकेको महसुल र दस्तुर असुल गर्दाको शर्त बन्देजहरुको सम्बन्धमा नेपाल सरकारले नियमहरु बनाउन सक्नेछ । ९. ठेगानावालाले तिर्नुपर्ने हुलाक महसुल : (१) हुलाक महसुल वा दस्तुर अगावै भुक्तानी नभएको वा नपुग भुक्तानी भएको हुलाक वस्तुको लागि हुलाक महसुल वा अरु दस्तुर सो हुलाक वस्तुको डेलिभरी लिने ठेगानावालाले तिर्नु पर्छ । त्यस्तो हुलाक वस्तु नखोली फिर्ता गरेमा भने ठेगानावालाले तिर्नु पर्ने छैन । तर ठेगानावालालाई दुःख दिने खास बदनियतले कुनै हुलाक वस्तुमा लाग्ने हुलाक महसुल वा अरु दस्तुर अगावै भुक्तानी नगरी वा नपुग भुक्तानी गरी पठाएको हो भन्ने नियन्त्रकलाई लागेमा निजले उक्त महसुल वा दस्तुर मिनाहा गर्न सक्नेछ । (२) ठेगानावालाले उक्त महसुल वा दस्तुर तिर्न इन्कार गरेमा वा हुलाकवस्तु नखोली फिर्ता गरेमा वा निजको मृत्यु भएमा वा निज फेला नपरेमा उक्त महसुल वा दस्तुर हुलाक वस्तु पठाउने व्यक्तिले तिर्नु पर्नेछ । १०. हुलाक महसुल वा अरु रकमहरु असूल गर्दाको : हुलाक महसुल वा अरु दस्तुर बापत कुनै व्यक्ति उपर लागेको कुनै रकम निजले तिर्न इन्कार गरेमा हुलाक हाकिमले प्रचलित नेपाल कानून बमोजिम लागेको जरिवाना असूल गर्दाको कार्य प्रणाली र अधिकार प्रयोग गरी सो रकम असुल उपर गर्न सक्नेछ र त्यस्तो व्यक्तिले बाँकी रकम नतिरेसम्म निजको नाममा आएको सरकारी बाहेक अरु हुलाक वस्तुहरु डेलिभरी नगरी रोक्का राख्न सक्नेछ । ११. हुलाक अड्डाले तिरेको भन्सार महसुल हुलाक महसुल सरह असूल गरिने : नेपाल गणतन्त्र सुदृढीकरण तथा केही नेपाल कानून संशोधन गर्ने ऐन, २०६६ द्वारा झिकिएको । बाहिरबाट हुलाकद्वारा प्राप्त हुन आएको कुनै हुलाक वस्तुमा लाग्ने भन्सार महसुल हुलाक अड्डाले तिरिसकेको रहेछ भने सो रकम हुलाक महसुल सरह सम्बन्धित व्यक्तिबाट असुल उपर गरिनेछ । १२. हुलाक अड्डाको छाप प्रमाण लाग्ने : (१) कुनै हुलाक वस्तु बापत यो ऐन अन्तर्गत असुल उपर गर्नुपर्ने भनी दावी गरिएको हुलाक महसुल वा अरु दस्तुर उपर गर्ने कारबाहीमा :- । (क) त्यसको ठेगानावालाले बुझिलिने इन्कार गरेको वा निजको मृत्यु भएको वा निज फेला नपरेको भन्ने व्यहोरा जनाई त्यसमा हुलाक अड्डाको छापसमेत लगाई पेश गरिएकोमा लेखिए बमोजिमको व्यहोरा साँचो हो भन्ने प्रमाण लाग्नेछ । (ख) सो वस्तु जसले पठाएको भनी अनुमान लगाईएको छ, अन्यथा प्रमाणित नभएसम्म सोही मान्य हुनेछ । (२) कुनै हुलाक वस्तुमा लाग्ने हुलाक महसुल वा अरु दस्तुरको अङ्क जनाई त्यसमा हुलाक अड्डाको छाप समेत लगाईएकोमा लेखिए बमोजिमको व्यहोरा साँचो भन्ने प्रमाण लाग्नेछ । परिच्छेद-४ । हुलाक टिकटहरु । १३. हुलाक टिकटहरुको व्यवस्था गर्ने र तत्सम्बन्धी नियमहरु बनाउने अधिकार : (१) यो ऐनको प्रयोजनको निमित्त आवश्यक विभिन्न प्रकार र मूल्यका हुलाक टिकटहरुको व्यवस्था गर्ने र प्रचलनमा ल्याउने सम्पूर्ण अधिकार नेपाल सरकारमा रहनेछ । पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । (२) उपदफा (१) को प्रयोजनको लागि नेपाल सरकारले खास गरेर देहायका कुराहरुको पनि व्यवस्था गर्न सक्नेछ : । (क) हुलाक टिकटको बिक्री दर तोक्ने, । (ख) हुलाक महसुल वा अरु दस्तुर चुक्ता गर्नको निमित्त हुलाक वस्तुको श्रेणी तोक्ने, । (ग) प्वाल परेका, च्यात्तिएका, विकृत भएका र त्यस्तै अरु टिकट प्रचलनमा ल्याउन नसकिने अवस्था तोक्ने, ।
हुलाक_ऐन_२०१९
Postal Act, 1962

(क) हुलाक टिकटको बिक्री दर तोक्ने, । (ख) हुलाक महसुल वा अरु दस्तुर चुक्ता गर्नको निमित्त हुलाक वस्तुको श्रेणी तोक्ने, । (ग) प्वाल परेका, च्यात्तिएका, विकृत भएका र त्यस्तै अरु टिकट प्रचलनमा ल्याउन नसकिने अवस्था तोक्ने, । (घ) हुलाक टिकटको जिम्मा, बिक्री वितरण र प्रयोग नियमित गर्ने, । (ङ) हुलाक टिकट बिक्री गर्न पाउने गैरसरकारी व्यक्ति र निजले बिक्री गर्दा पालन गर्नुपर्ने शर्त तथा बन्देजहरु तोक्ने, । (च) हुलाक टिकट बिक्री गर्ने गैरसरकारी व्यक्तिको कर्तव्य तथा पारिश्रमिक तोक्ने, । (छ) अन्तर्राष्ट्रिय जवाफीपत्र (कूपन) प्रचलनमा ल्याउने र त्यसको सटही दर तोक्ने, । (ज) संयुक्त राष्ट्रसंघबाट बिक्रीको लागि प्राप्त टिकटहरु बिक्री गर्ने । परिच्छेद-५ । हुलाक वस्तुहरु चलान गर्दाको शर्तहरु । १४. दर्ता भएका समाचारपत्र पत्रिकाको सम्बन्धमा नियमहरु बनाउने अधिकार : (१) समाचारपत्र पत्रिकाहरुलाई दर्ता गरी आन्तरिक हुलाकबाट चलान गर्ने सम्बन्धमा र दर्ता गर्न लाग्ने दस्तुरको सम्बन्धमा नेपाल सरकारले नियमहरु बनाउन सक्नेछ । (२) दर्ता गर्ने प्रयोजनको लागि जम्मै वा अधिकांश भागमा विज्ञापन सहित वा रहित पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । सामयिक खबर र तत्सम्बन्धी अरु लेखहरु भएको देहाय बमोजिमको प्रत्येक प्रकाशनलाई समाचारपत्र पत्रिका मानिनेछ :- । (क) ३२ दिन वा सो भन्दा कम अवधिमा क्रमशः प्रकाशित हुने, र । (ख) ग्राहकहरुको साँचो सूची भएको । (३) एउटै मितिमा अतिरिक्तङ्क वा पुरक अङ्क गरी कुनै समाचारपत्र पत्रिकाको साथसाथै निकालिएको पत्र–पत्रिकालाई पनि समाचारपत्र पत्रिकाकै अङ्क मानिनेछ । तर समाचारपत्र पत्रिकामा जस्तै जम्मै वा अधिकांश भाग विज्ञापनसहित वा रहित पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । सामयिक खबर र तत्सम्बन्धी अरु लेखहरु भएको र प्रत्येक पृष्ठको शिरमा समाचार पत्र–पत्रिकाको नाम, मिति छापिएको नभई त्यस्तो अङ्कलाई समाचारपत्र पत्रिकाको अङ्क मानिने छैन । व्याख्या : यो दफा वा यस दफा अन्तर्गत बनेका नियमहरुमा लेखिएको कुनै कुराले समाचारपत्र पत्रिकाहरुलाई आन्तरिक हुलाकबाट पठाउन बाध्य गरेको मानिने छैन । १५. हुलाक वस्तु पठाउनेलाई फिर्ता गर्ने : (१) हुलाकबाट चलान गर्दा कुनै हुलाक वस्तुलाई ठेगानावालाको मञ्जुरी बिना र तोकिएबमोजिमको अरु शर्तहरुको अधीनमा रही पठाउनेलाई फिर्ता गर्ने सम्बन्धी व्यवस्था नेपाल सरकारले नियमहरु बनाई गर्न सक्नेछ । (२) उपदफा (१) अन्तर्गत बनेका नियमहरुमा व्यवस्था गरिएमा बाहेक कसैले कुनै हुलाक वस्तुलाई हुलाकबाट पठाइसकेपछि फिर्ता माग्न पाउने छैन । १६. हुलाकबाट पठाउन नहुने वस्तुहरु : (१) देहायका वस्तुहरु हुलाकबाट पठाउन निषेध गरिएको छ :- । (क) बिष्फोटक, खतरनाक, घिनलाग्दो, अस्वास्थ्यकर वा हानिकारक वस्तु बचाउको प्रवन्ध नभएको तिखोधार वा चुच्चो भएको हतियार वा हुलाकबाट चलान हुँदा स्वभावतः अरु हुलाक वस्तुहरुलाई वा हुलाक अड्डाका कर्मचारीलाई हानि पुर्‍याउन सक्ने अरु चिज वस्तु वा जीवजन्तु, । (ख) अश्लील, अपमानजनक, अशिष्ट, राजद्रोही, उत्तेजनात्मक वा शान्ति सुरक्षा खलबल्याउने शब्द, चिन्ह वा आकार भएको हुलाक वस्तु, । (ग) छापाखाना र प्रकाश सम्बन्धी प्रचलित नेपाल कानूनले प्रकाशन गर्न मनाही गरेको पत्र–पत्रिका, किताब वा अरु लिखत, ।
हुलाक_ऐन_२०१९
Postal Act, 1962

(ख) अश्लील, अपमानजनक, अशिष्ट, राजद्रोही, उत्तेजनात्मक वा शान्ति सुरक्षा खलबल्याउने शब्द, चिन्ह वा आकार भएको हुलाक वस्तु, । (ग) छापाखाना र प्रकाश सम्बन्धी प्रचलित नेपाल कानूनले प्रकाशन गर्न मनाही गरेको पत्र–पत्रिका, किताब वा अरु लिखत, । (घ) छापाखाना र प्रकाशन सम्बन्धी प्रचलित नेपाल कानूनको रीत नपुर्‍याई सम्पादन गरिएको, छापिएको वा प्रकाशित गरिएको समाचार, पत्रिका, । पहिलो संशोधनद्वारा थप । (ङ) जुन मुलुकमा पठाइने हो त्यस्तो मुलुकले हुलाकबाट पठाउन निषेध गरिएको वस्तुहरु । पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । +(च) प्रचलित अरु नेपाल कानूनले वा यो ऐन अन्तर्गत बनेका नियमले हुलाकबाट पठाउन निषेध गरिएको हुलाक वस्तु । चौथो संशोधनद्वारा थप । %१६क.साधारण पत्रद्वारा पठाउन नहुने चिजहरु : कसैले पनि साधारण पत्रद्वारा नगद, चेक, ड्राफ्ट हुन्डी वा त्यस्तै अन्य चिज वस्तु पठाउन हुँदैन । यसरी पठाउन नहुने चिज वस्तु कसैले साधारण पत्रबाट पठाउँदा त्यस्तो चिजवस्तु हानि नोक्सानी हुन गएमा हुलाक अड्डा त्यसको जवाफदेही हुने छैन । १७. हुलाक वस्तुहरु हुलाकबाट पठाउने सम्बन्धमा नियमहरु बनाउने अधिकार : पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । (१) हुलाक वस्तुहरु हुलाकबाट पठाउने वा डेलिभरी गर्ने सम्बन्धमा नेपाल सरकारले नियमहरु बनाउन सक्नेछ । (२) उपदफा (१) ले दिएको अधिकारको सर्वसामान्यतामा कुनै प्रतिकूल प्रभाव नपारी खास गरेर ती नियमहरुमा देहायका कुराहरुको व्यवस्था गर्न सकिनेछ :- । (क) हुलाकबाट पठाउन नहुने वस्तुहरु, । (ख) हुलाकबाट वस्तुहरु पठाउन सकिने अवस्था, । (ग) यो ऐन बर्खिलाप हुलाकबाट पठाइएका वस्तुहरु रोक्का गरी राख्ने त्यस्तो कारबाही टुङ्गो लगाउने, । (घ) हुलाक वस्तुहरु पोस्टिङ्ग वा डेलिभरी गर्दा भरपाई वा निस्सा लिने दिने र त्यसको भरपाई वा निस्सा बापत लाग्ने थप दस्तुर, । पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । (ङ) हुलाक वस्तुहरुको खाम तथा खोल, त्यसको ढाँचा, नाप, अधिकतम तौल र खामिने वस्तुहरु नियमित गर्ने र ती हुलाक वस्तुहरुको प्रयोग नियमित गर्ने, । पहिलो संशोधनद्वारा थप । (च) हुलाक मञ्जूषा (पोस्ट बक्स) को व्यवस्था गर्ने र सो प्रयोग गरे बापत लाग्ने दस्तुर तोक्ने, । पहिलो संशोधनद्वारा थप । (छ) बन्द थैला (पोस्ट ब्याग) को सहुलियत प्रदान गर्ने र सो बापतको दस्तुर तोक्ने, । चौथो संशोधनद्वारा थप । %(ज) आन्तरिक तथा वैदेशिक दूत डाँक सेवा सञ्चालन गर्ने । (३) हुलाक वस्तुहरु पोस्टिङ्ग गर्ने समय र तरिका महानिर्देशकले समय समयमा आदेशद्वारा तोकिदिए बमोजिम हुनेछ । दोस्रो संशोधनद्वारा संशोधित । ⇔१८. भन्सार महसुल असुल गरी हुलाक वस्तु डेलिभरी गर्ने : (१) विदेशबाट प्राप्त भएको हुलाक वस्तुमा भन्सार महसुल लाग्ने कुनै वस्तु रहेको भए शङ्का लागेमा हुलाक अड्डाले त्यस्तो हुलाक वस्तुको डेलिभरी रोक्का राख्न सक्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिम रोक्का राखेको हुलाक वस्तु हुलाक हाकिमले स्थानीय भन्सार अधिकारीको रोहवरमा खोली भन्सार महसुल लाग्ने वस्तु फेला परेमा प्रचलित कानून बमोजिम लाग्ने भन्सार महसुल कायम गराई सो रकम हुलाकबाट डेलिभरी पाउने व्यक्ति वा स्थानीय भन्सार कार्यालयमा बुझाएको निस्सा पेश गरेपछि हुलाक वस्तु डेलिभरी दिनेछ । चौथो संशोधनद्वारा थप ।
हुलाक_ऐन_२०१९
Postal Act, 1962

चौथो संशोधनद्वारा थप । %(२क) हुलाक हाकिम र स्थानीय भन्सार अधिकारीले रोक्का रहेको मालसामान प्रापकको रोहवरमा खोली भन्सार महसुल कायम गरिसकेपछि हुलाक अड्डाको विवरण खातामा समेत हस्ताक्षर गर्नुपर्नेछ । (३) भन्सार महसुल लाग्ने हुलाक वस्तु डेलिभरी हुन नसकेमा वा प्रापकले डेलिभरी लिन नचाहेमा वा प्रेषकलाई फिर्ता पठाउनु नपर्ने भएमा वा प्रापकलाई सूचना दिएको पैंतालीस दिनसम्ममा पनि डेलिभरी लिन नआएमा हुलाक अड्डाले त्यस्तो हुलाक वस्तु लिलाम बिक्री गरी त्यसबाट प्राप्त रकम राजस्वमा आम्दानी बाँध्नेछ । दोस्रो संशोधनद्वारा संशोधित । ⇔१९. निकासी वा पैठारी गर्न मनाही भएका मालसामानको सम्बन्धमा कारबाही गर्ने : प्रचलित कानून बमोजिम नेपाल गणतन्त्र सुदृढीकरण तथा केही नेपाल कानून संशोधन गर्ने ऐन, २०६६ द्वारा झिकिएको । बाहिर वा भित्र निकासी वा पैठारी गर्न मनाही भएको कुनै मालसामान हुलाकबाट निकासी पैठारी हुन लागेको छ भन्ने शङ्का लागेमा त्यस्ता मालसामान वा डाँक नै रोक्का राखी सो कुराको तलासी लिने वा लिन लगाउने अधिकार नेपाल सरकारबाट अधिकारप्राप्त अधिकारीलाई हुनेछ । तलासीबाट प्राप्त भएको निकासी वा पैठारी गर्न मनाही भएको त्यस्तो मालसामान आवश्यक कानूनी कारबाहीको लागि प्रचलित कानून बमोजिम अधिकारप्राप्त अधिकारीसमक्ष बुझाइदिनुपर्नेछ । २०. सार्वजनिक हितका निमित्त प्रयोग गर्न पाउने अधिकार : (१) कुनै सार्वजनिक सङ्कटकालीन अवस्था आइपरेमा वा सार्वजनिक शान्ति सुरक्षाको निमित्त आवश्यक परेमा नेपाल सरकार वा सो कामको लागि नेपाल सरकारबाट अधिकार भएको कुनै अधिकृतले लिखित आदेश पठाई हुलाकबाट चलान गर्दाको अवस्थाको कुनै खास हुलाक वस्तु वा कुनै खास किसिमको हुलाक वस्तुलाई सोही आदेशमा तोकिए बमोजिम रोक्का गरी राख्न वा टुङ्गो लगाउन निर्देशन दिन सक्नेछ । (२) कुनै सार्वजनिक सङ्कटकालीन अवस्था आइपरेको हो होइन वा उपदफा (१) अन्तर्गत गरिएको कुनै काम सार्वजनिक शान्ति सुरक्षाको निमित्त हो होइन भन्ने प्रश्न उठेमा तत्सम्बन्धमा नेपाल सरकारले गरिदिएको प्रमाणपत्रहरुलाई सवुत मानिनेछ । २१. नक्कली टिकट वा चलान गरिसकेको टिकट लागि आएका हुलाक वस्तुहरुमा कारबाही गर्ने अधिकार : पहिलो संशोधनद्वारा संशोधित । *(१) नक्कली टिकट वा चलान गरिसकेको टिकट लागेको कुनै हुलाक वस्तु हुलाकबाट प्राप्त हुन आएमा सम्बन्धित हुलाक हाकिमले म्याद तोकी सो म्यादभित्र आफैँ वा वारिस पठाई सो वस्तु लिन हुलाक अड्डामा हाजिर हुन आउनु भनी ठेगानावालाका नाउँमा लिखित सूचना पठाउनु पर्दछ । (२) म्यादभित्र हुलाक अड्डामा ठेगानावाला वा निजको प्रतिनिधि हाजिर भई नक्कली टिकट वा चलान गरिसकेको टिकट लागेको र पठाउनेको नाम र ठेगाना जनाएको जति हिस्सा हुलाक हाकिमलाई बुझाई दिन मञ्जुर गरेमा सो हुलाक वस्तु ठेगानावाला वा निजको प्रतिनिधिलाई डेलिभरी गरिदिनुपर्छ । (३) म्यादभित्र ठेगानावाला वा निजको प्रतिनिधि हाजिर नभएमा वा हाजिर भए तापनि उपदफा (२) बमोजिम चाहिएको हुलाक वस्तुको सम्बन्धित भाग बुझाई दिन मञ्जुर नगरेमा त्यस्तो हुलाक वस्तुलाई ठेगानावाला वा निजको प्रतिनिधिलाई डेलिभरी नगरी महानिर्देशकले तोकिदिएको तरिकाले टुङ्गो लगाइनेछ । स्पष्टीकरण : यस दफाको प्रयोजनको निमित्त "हुलाक टिकट" भन्नाले विदेशी मुलुकको हुलाक टिकटलाई समेत जनाउँछ ।
हुलाक_ऐन_२०१९
Postal Act, 1962

स्पष्टीकरण : यस दफाको प्रयोजनको निमित्त "हुलाक टिकट" भन्नाले विदेशी मुलुकको हुलाक टिकटलाई समेत जनाउँछ । २२. समाचार-पत्र पत्रिका र अरु वस्तुहरु रोक्का गर्ने अधिकार : (१) हुलाकबाट पठाउन दफा १६ ले मनाही गरेको भन्ने शङ्का लागेको कुनै समाचारपत्र, पत्रिका, किताब वा अरु लिखतलाई हुलाकबाट चलान गर्दाको अवस्थामा रोक्का गर्ने अधिकार चौथो संशोधनद्वारा संशोधित । सम्बन्धित हुलाक हाकिमलाई हुनेछ । (२) चौथो संशोधनद्वारा संशोधित । सम्बन्धित हुलाक हाकिमले उपदफा (१) अन्तर्गत रोक्का गरिएको हुलाक वस्तुलाई नेपाल सरकारबाट तोकिएको सम्बन्धित अधिकृत छेउ बुझाई दिनु पर्दछ र रोक्का गरिएको कुराको सूचना अधिकृतले ठेगानावालालाई दिनु पर्छ । (३) चौथो संशोधनद्वारा संशोधित । नेपाल सरकारबाट अधिकारप्राप्त अधिकृतले जाँचि हेर्दा लेखिए बमोजिम मनाही भएको कुनै समाचार, पत्रपत्रिका, किताब वा अरु लिखत भएको भन्ने लागेमा आफूले उचित देखे बमोजिमको आदेश दिन सक्नेछ र त्यस्तो कुनै कुरा भएको भन्ने नलागेमा र तत्काल प्रचलित अरु नेपाल कानून बमोजिम पनि कब्जा गर्नुपर्ने नभएमा, त्यस्तो हुलाक वस्तुलाई फुकुवा गरिदिनेछ । तर, । (क) त्यसरी रोक्का भएको हुलाक वस्तुसँग सरोकार भएको कुनै व्यक्तिले रोक्का भएको मितिले २ महिनाभित्र सो वस्तु फुकुवा गरी पाउँ भन्ने चौथो संशोधनद्वारा संशोधित । नेपाल सरकारबाट अधिकार प्राप्त अधिकृतसमक्ष निवेदनपत्र दिन सक्नेछ र सो अधिकृतले त्यस्तो निवेदनपत्र उपर विचार गरी आफूले उचित देखेको आदेश दिन सक्नेछ । (ख) रोक्का गरिएको हुलाक वस्तु फुकुवा गरी पाउँ भन्ने कुनै निवेदन अस्वीकृत भएमा निवेदकले अस्वीकृतको आदेशको सूचना पाएका मितिले २ महिनाभित्र हुलाक वस्तु फुकुवा गराई पाउँ भनी केही नेपाल ऐन संशोधन गर्ने ऐन, २०७२ द्वारा संशोधित । जिल्ला अदालतमा निवेदन दिन सक्नेछ र केही नेपाल ऐन संशोधन गर्ने ऐन, २०७२ द्वारा संशोधित । जिल्ला अदालतमा निवेदन दिँदा रोक्का भएको हुलाक वस्तुमा दफा १६ ले मनाही भएको समाचारपत्र, पत्रिका, किताब वा अरु लिखत थिएन भन्ने कुराको आधार लिएको हुनुपर्छ । २३. न्याय प्रशासन सुधार (पहिलो संशोधन) ऐन, २०३३ द्वारा खारेज । २४. अधिकार क्षेत्रमा प्रतिबन्ध : दफा २२ अन्तर्गत दिइएको कुनै आदेश वा गरिएको कुनै कारबाहीको सम्बन्धमा सो दफाको उपदफा (३) को प्रतिबन्धात्मक वाक्यांश (ख) बमोजिम बाहेक कुनै अदालतमा प्रश्न उठाउन सकिने छैन । परिच्छेद-६ । रजिष्ट्री, बिमा र मूल्यदेय हुलाक । २५. हुलाक वस्तुहरुको रजिष्ट्री : हुलाकबाट हुलाकवस्तु पठाउनेले यो ऐनको अरु दफाहरुमा लेखिएका कुराहरुको अधीनमा रही सो हुलाक वस्तुलाई रजिष्टर गराउन सक्नेछ र त्यसको रसिद लिन सक्नेछ । साधारण हुलाकबाट पठाउँदा लाग्ने हुलाक महसुल माथि रजिष्ट्री बापत लाग्ने अरु थप दस्तुर नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरी तोक्न सक्नेछ । २६. रजिष्ट्रीको सम्बन्धमा नियमहरु बनाउने अधिकार : (१) हुलाक वस्तुहरुको रजिष्ट्री सम्बन्धमा नेपाल सरकारले नियमहरु बनाउन सक्नेछ । (२) उपदफा (१) ले दिएको अधिकारको सर्वसामान्यतामा कुनै प्रतिकूल प्रभाव नपारी खास गरेर ती नियमहरुमा देहायका कुराहरुको व्यवस्था गर्न सकिनेछ । (क) रजिष्ट्री गर्नुपर्ने कुराहरु, । (ख) रजिष्ट्रीको निमित्त लाग्ने दस्तुर तिर्ने तरिका, र ।
हुलाक_ऐन_२०१९
Postal Act, 1962

(२) उपदफा (१) ले दिएको अधिकारको सर्वसामान्यतामा कुनै प्रतिकूल प्रभाव नपारी खास गरेर ती नियमहरुमा देहायका कुराहरुको व्यवस्था गर्न सकिनेछ । (क) रजिष्ट्री गर्नुपर्ने कुराहरु, । (ख) रजिष्ट्रीको निमित्त लाग्ने दस्तुर तिर्ने तरिका, र । (ग) रजिष्ट्री गर्नुपर्ने तर लाग्ने दस्तुर अगावै नतिरी पोष्टिङ्ग गरिएको हुलाक वस्तुलाई ठेगानावालालाई डेलिभरी गर्दा वा पठाउनेलाई फिर्ता डेलिभरी गर्दा दोब्बर दस्तुर लाग्ने । पहिलो संशोधनद्वारा थप(घ) हराएको रजिष्ट्रीको खोज तलाश गर्ने तरिका र सो हराए बापत दिइने क्षतिपूर्तिको रकम । (३) रजिष्ट्रीको निमित्त पोष्टिङ्ग भएका हुलाक वस्तुहरुलाई रजिष्ट्री गरिएपछि महानिर्देशकले समय समयमा आदेश जारी गरी तोकिदिएको समयमा र तरिका अनुसार ठेगानावालालाई डेलिभरी गरिनेछ वा पठाउनेलाई फिर्ता डेलिभरी गरिनेछ । २७. हुलाक वस्तुहरुको बिमा : नेपाल सरकारले समय समयमा नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरी देहायका कुराहरुको निर्देशन दिन सक्नेछ :- । (क) हुलाक वस्तु हुलाकबाट चलान गर्दाको अवस्थामा हराउने वा नोक्सान हुने खतराबाट बचाउनको निमित्त सम्बन्धित हुलाक अड्डामा यो ऐनको अरु दफाहरुमा लेखिएका कुराहरुको अधीनमा रही बिमा गराउने र त्यसको रसिद पोष्टिङ्ग गर्ने व्यक्तिलाई हुलाक अड्डाबाट दिने, र । (ख) बिमा बापत सोही सूचनामा तोकिए बमोजिम थप दस्तुर लाग्ने । २८. हुलाक वस्तुहरुको बिमा अनिवार्य गराउने अधिकार : नेपाल सरकारले समय समयमा नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरी सोही सूचनामा तोकिएका हुलाक वस्तुहरुको बिमा अनिवार्य गराउन सक्नेछ र बिमा गर्न अनिवार्य भएको हुलाक वस्तु बिमा नगरी पोष्टिङ्ग गरिएमा सोही सूचनामा तोकिएको विशेष दस्तुर लिई मात्र ठेगानावालालाई डेलिभरी गर्ने वा पठाउनेलाई फिर्ता डेलिभरी गर्ने गरी निर्देशन दिन सक्नेछ । तर सो बमोजिम दस्तुर लिएको कारणले त्यस्ता हुलाक वस्तुको सम्बन्धमा नेपाल सरकारले कुनै दायित्व व्यहोर्नु पर्ने छैन । २९. बिमा सम्बन्धी नियमहरु बनाउने अधिकार : (१) नेपाल सरकारले बिमा सम्बन्धी नियमहरु बनाउन सक्नेछ । (२) उपदफा (१) ले दिएको अधिकारको सर्वसामान्यतामा कुनै प्रतिकूल प्रभाव नपारी खास गरेर ती नियमहरुमा देहायका कुराहरुको व्यवस्था गर्न सकिनेछ :- । (क) दफा २७ अन्तर्गत बिमा गराउन सकिने हुलाक वस्तुहरुको किसिम, । (ख) बिमा गराउन सकिने रकमको हद अङ्क, । (ग) बिमा दस्तुर तिर्ने तरिका, र । (घ) बिमा गरिएका हुलाक वस्तुहरुको क्षतिपूर्ति दिने । (३) बिमाको निमित्त हुलाक अड्डामा दाखिल भएका हुलाक वस्तुलाई बिमा गरिसकेपछि, महानिर्देशकले समय समयमा आदेश जारी गरी तोकिदिएको स्थान र समयमा तोकिदिएको तरिका अनुसार डेलिभरी तथा दर्ता गरिनेछ । ३०. बिमा गरिएका हुलाक वस्तुहरुको सम्बन्धमा नेपाल सरकारको दायित्व : तोकिएका शर्त र बन्देजहरुको अधीनमा रही बिमा गरिएका हुलाक वस्तुमा वा त्यसभित्रको कुनै चिज वस्तु हुलाकबाट चलान गर्दाको अवस्थामा हराएमा वा नोक्सान भएमा सो हुलाक वस्तु जति रकममा बिमा गराइएको छ सो अङ्कमा नबढाई त्यतिसम्म क्षतिपूर्ति पठाउनेलाई दिने दिलाउने दायित्व नेपाल सरकारको हुनेछ । तर कुनै हालतमा पनि हराएको वा नोक्सान भएको वस्तुको वास्तविक मूल्यभन्दा बढी क्षतिपूर्ति दिनु पर्ने छैन ।