chhatramani/nepal_legal_acts_corpus_nepali huggingface dataset:
भन्सार_ऐन_२०६४
Customs Act, 2007

(४) भन्सार कार्यालयले उपदफा (१) बमोजिम चोरी निकासी वा पैठारीको सुराक दिने सुराकीको नाम, थर र विवरण गोप्य राख्नु पर्नेछ । (५) प्रचलित नेपाल कानूनमा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि यस ऐन बमोजिमको सुराकीको नाम, थर र विवरण कानून बमोजिम अनुसन्धान गर्ने निकायले अनुसन्धानको सिलसिलामा वा अदालतबाट माग भएकोमा बाहेक कुनै व्यक्ति वा निकायलाई उपलब्ध गराउन भन्सार अधिकृत बाध्य हुने छैन र सुराकी दिएको कारणले मात्र निजलाई कुनै अदालत, निकाय वा कार्यालयमा उपस्थित हुन बाध्य गरिने छैन । (६) सुराकी प्रतिवेदन लिने तथा पुरस्कार वितरण गर्ने सम्बन्धी अन्य व्यवस्था तोकिए बमोजिम हुनेछ । ७२. । ७३. । ७४. । ७५. । ७६. मालवस्तुको धनी वा एजेन्टमा जिम्मेवारी रहने: (१) भन्सार कार्यालयबाट आर्थिक ऐन, २०७५ द्वारा संशोधित । दफा २०, २८ वा २९ बमोजिम जाँच गरी दफा २३ बमोजिम जाँचपास गरिएको मालवस्तु पछि अधिकारप्राप्त अधिकारीले भन्सार क्षेत्रभित्र वा बाहिर खोली जाँच गर्दा पैठारीकर्ताले पेश गरेको बील, बीजक अन्य कागजात वा विवरणसँग भारी वा पोकाभित्रको मालवस्तु वा अदत फरक देखिएमा सोको जिम्मेवारी मालवस्तुको धनी वा निजको एजेन्टमा रहनेछ । (२) कुनै मालवस्तु कानून बमोजिम पैठारी गरी ल्याएको हो वा सो मालवस्तुमा कानून बमोजिम लाग्ने महसुल तिरेको छ भन्ने कुराको भन्सार अधिकृतलाई चित्त बुझ्ने गरी प्रमाण दाखिल गर्ने उत्तरदायित्व सो मालवस्तु साथमा राख्ने व्यक्तिको हुनेछ । ७७. मालधनीले खर्च व्यहोर्नु पर्ने: मालवस्तुहरू बोक्ने, जाँच्न र खोल्नको लागि उचित ठाउँमा पुर्‍याउने, यन्त्रमा राख्ने र झिक्ने, खोल्ने, छुट्याउने र मालवस्तुको वा सो मालवस्तु रहेको कन्टेनर, बाकस, झोला, प्याकेट, बोरा वा यस्तै अन्य प्याकिङ्ग सामग्रीमा चिन्ह लगाउने आदि काम मालवस्तु धनीले आफ्नै खर्चमा गर्नु पर्नेछ । ७८. प्रतिलिपि दिन सकिने: (१) भन्सार कार्यालयमा रहेको कुनै प्रमाणपत्र, बील वा अन्य कागजातको प्रतिलिपि लिन चाहने सरोकारवाला व्यक्तिले तोकिए बमोजिमको दस्तुर संलग्न गरी निवेदन दिन सक्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिम परेको निवेदन जाँचबुझ गरी निवेदकलाई त्यस्तो बील वा कागजातको प्रतिलिपि सम्बन्धित भन्सार अधिकृतले दिन सक्नेछ । ७९. पैठारी भएको मालवस्तुको प्रमाणपत्र दिने: विदेशमा बिक्री कर वा अन्य कुनै कर लाग्ने मालवस्तु पैठारी गर्ने व्यक्तिले त्यस सम्बन्धी प्रमाणपत्र लिनको लागि सम्बन्धित भन्सार कार्यालयमा दरखास्त दिएमा भन्सार अधिकृतले निवेदकबाट तोकिए बमोजिम दस्तुर लिई निवेदकलाई तोकिए बमोजिमको ढाँचामा प्रमाणपत्र दिन सक्नेछ । ८०. जानकारी माग गर्न सकिने: (१) पैठारीकर्ताले आफूले पैठारी गरेको मालवस्तुको भन्सार मूल्य निर्धारण गर्न भन्सार कार्यालयले अवलम्बन गरेको आधारका सम्बन्धमा सम्बन्धित भन्सार कार्यालयमा निवेदन दिई जानकारी माग गर्न सक्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिम निवेदन परेकोमा सो कार्यालयले निजलाई त्यस्तो जानकारी सात दिनभित्र दिनु पर्नेछ । ८१. म्याद जारी तथा कारबाही र किनारा: (१) प्रचलित कानूनमा जुनसुकै कुरा लेखिएतापनि यस ऐन अन्तर्गतको कसूरको सिलसिलामा भन्सार अधिकृत वा निजले अधिकार प्रदान गरेको भन्सार कार्यालयको अन्य अधिकृत कर्मचारीले सम्बन्धित व्यक्तिका नाममा शुरु म्याद जारी गर्दा तोकिए बमोजिम जारी गर्नेछ ।
भन्सार_ऐन_२०६४
Customs Act, 2007

८१. म्याद जारी तथा कारबाही र किनारा: (१) प्रचलित कानूनमा जुनसुकै कुरा लेखिएतापनि यस ऐन अन्तर्गतको कसूरको सिलसिलामा भन्सार अधिकृत वा निजले अधिकार प्रदान गरेको भन्सार कार्यालयको अन्य अधिकृत कर्मचारीले सम्बन्धित व्यक्तिका नाममा शुरु म्याद जारी गर्दा तोकिए बमोजिम जारी गर्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिम जारी भएको म्याद थमाउन पाइने छैन । (३) यस ऐन बमोजिम दर्ता भएको मुद्दा भन्सार अधिकृतले सामान्यतया तीन महिनाभित्र किनारा गर्नु पर्नेछ । (४) उपदफा (३) बमोजिमको म्यादभित्र किनारा गर्न नसकेमा सोको कारण खुलाई महानिर्देशकलाई जानकारी दिनु पर्नेछ । ८२. सूचना जारी गर्ने तरिका: यस ऐन र यस अन्तर्गत बनेको नियममा छुट्टै व्यवस्था भएकोमा बाहेक भन्सार कार्यालयको काम कारबाहीसँग सरोकार भएको वा हुनसक्ने व्यक्तिका नाममा सो कार्यालयले व्यक्तिगत वा सार्वजनिक सूचना जारी गर्दा आर्थिक ऐन, २०७५ द्वारा संशोधित । पन्ध्र दिनको अवधि दिई तोकिए बमोजिम सूचना जारी गर्नु पर्नेछ । ८३. अधिकार प्रत्यायोजन गर्न सक्ने: (१) नेपाल सरकारले यस ऐन वा यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियम बमोजिम आफूले पाएको सबै वा केही अधिकार नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशन गरी महानिर्देशक वा सो सूचनामा तोकिएको अरु कुनै अधिकारीलाई प्रत्यायोजन गर्न सक्नेछ । (२) यस ऐन बमोजिम महानिर्देशकले आफूलाई प्राप्त भएको अधिकारमध्ये आवश्यकतानुसार केही अधिकार आफ्नो मातहतका अधिकृत कर्मचारीलाई प्रत्यायोजन गर्न सक्नेछ । ८४. अर्थ मन्त्रालयले अधिकारी तोकी अधिकार सुम्पन सक्ने: यस ऐन अन्तर्गत भन्सार अधिकृतलाई भएको सबै वा केही अधिकार अर्थ मन्त्रालयले कुनै अधिकारीलाई सुम्पन सक्नेछ । ८५. अर्थ मन्त्रालयले कुनै अधिकारीलाई तोक्न सक्ने: (१) भन्सार अधिकृत वा अन्य कर्मचारी समेत मिली यस ऐन वा यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियम विपरीत कुनै कार्य गर्न लागेको वा गरिरहेको वा गरेको छ भन्ने उजूरी परेमा अर्थ मन्त्रालयले सो काम सम्बन्धी कारबाही गर्न अर्को भन्सार अधिकृत वा अन्य अधिकारीलाई तोक्न सक्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिम तोकिएको अधिकारीले त्यस्तो कारबाही यस ऐन बमोजिम गर्नु पर्नेछ । ८६. अदालतलाई भए सरहको अधिकार हुने: यस ऐनको प्रयोजनका लागि भन्सार अधिकृतलाई सम्बन्धित व्यक्तिलाई झिकाउने, बयान गराउने, प्रमाण बुझ्ने र लिखतहरू पेश गर्न लगाउने र मुद्दाको पुर्पक्ष गर्ने सम्बन्धमा प्रचलित कानून बमोजिम शुरु अदालतलाई भए सरहको अधिकार हुनेछ । आर्थिक ऐन, २०७५ द्वारा थप । ८७. सहयोग गर्नुपर्ने: भन्सार अधिकृत वा भन्सार कार्यालयका अन्य कर्मचारीले यस ऐन वा यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियमबमोजिम आफ्नो कर्तव्य पालन र अधिकार प्रयोग गर्दा कुनै सरकारी कर्मचारी, प्रहरी वा वित्तीय संस्थासँग कुनै प्रकारको सहयोग, सूचना वा मद्दत माग गरेमा त्यस्तो सहयोग, सूचना वा मद्दत दिनु त्यस्तो वित्तीय संस्था, प्रहरी वा कर्मचारीको कर्तव्य हुनेछ । ८८. अन्य निकायले हस्तक्षेप गर्न नहुने: निकासी वा पैठारीका लागि भन्सार कार्यालयभित्र रहेको मालवस्तु सो कार्यालयबाट जाँचपास भई भन्सार क्षेत्रबाट नहटाइएसम्म सो मालवस्तुका सम्बन्धमा कुनै अधिकारी वा निकायले कुनै प्रकारको हस्तक्षेप गर्न हुँदैन ।
भन्सार_ऐन_२०६४
Customs Act, 2007

८८. अन्य निकायले हस्तक्षेप गर्न नहुने: निकासी वा पैठारीका लागि भन्सार कार्यालयभित्र रहेको मालवस्तु सो कार्यालयबाट जाँचपास भई भन्सार क्षेत्रबाट नहटाइएसम्म सो मालवस्तुका सम्बन्धमा कुनै अधिकारी वा निकायले कुनै प्रकारको हस्तक्षेप गर्न हुँदैन । ८८क. गोपनीयता सम्बन्धी व्यवस्था: निकासीकर्ता वा पैठारीकर्ताले भन्सार कार्यालयमा पेश गरेका गोपनीयता कायम राख्नुपर्ने प्रकृतिका भन्सार मूल्याङ्कन सम्बन्धी सूचना तथा अन्य व्यक्तिगत व्यावसायिक सूचनाहरू अधिकारप्राप्त अधिकारीबाट अनुसन्धान वा लेखापरीक्षणको प्रयोजनका । लागि वा अदालतबाट न्यायिक कारबाहीको प्रयोजनका लागि माग भएको अवस्थामा बाहेक गोप्य राखिनेछ । आर्थिक ऐन, २०७५ द्वारा संशोधित । ८९. पूवादेश सम्बन्धी व्यवस्थाः (१) नेपाल सरकारले मालवस्तुको वर्गीकरण तथा उत्पत्तिका सम्बन्धमा पूवादेश जारी गर्न सक्ने गरी नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरी समिति गठन गर्न सक्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिम गठित समिति सम्बन्धी अन्य व्यवस्था सोही सूचनामा तोकिए बमोजिम हुनेछ । आर्थिक ऐन, २०७५ द्वारा थप । ८९क. भन्सार सहयोग सम्बन्धी सम्झौता गर्न सक्नेः (१) नेपाल सरकारले व्यापार सहजीकरण, भन्सार सम्बन्धी पारस्परिक सहयोग एवं सूचना आदान-प्रदान गर्नका लागि विदेशी मुलुकसँग सम्झौता गर्न सक्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिमको कार्यको लागि महानिर्देशकले सक्षम अधिकारीको रूपमा कार्य गर्नेछ । (३) सन्धि सम्बन्धी प्रचलित नेपाल कानूनको अधीनमा रही महानिर्देशकले यस दफा बमोजिमको सम्झौताका सम्बन्धमा अर्को मुलुकको सक्षम अधिकारीसँग वार्ता गर्न वा सम्झौताको अन्तिम मस्यौदा वा प्रामाणिक प्रति स्वीकार गर्न सक्नेछ । आर्थिक ऐन, २०७८ द्वारा संशोधित । ८९ख. निकासी वा पैठारी संकेत नम्बर लिनुपर्नेः (१) कुनै पनि व्यक्तिले निकासी वा पैठारी सङ्केत नम्बर नलिई मालवस्तु निकासी वा पैठारी गर्न पाइने छैन । तर तोकिए बमोजिमको व्यक्तिले निकासी वा पैठारी सङ्केत नम्बर नलिई निकासी वा पैठारी गर्न सक्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिम लिएको निकासी वा पैठारी संकेत नम्बर तोकिए बमोजिम नविकरण गर्नुपर्नेछ । (३) उपदफा (२) बमोजिम नविकरण गर्दा तोकिए बमोजिमको दस्तुर लाग्नेछ । (४) नविकरण नगरी त्यस्तो निकासी वा पैठारी संकेत नम्बर प्रयोग गरी निकासी वा पैठारी सम्बन्धी कारोबार गर्न पाइनेछैन । (५) तोकिए बमोजिमको समयभित्र नवीकरण नगरेमा त्यस्तो निकासी वा पैठारी संकेत नम्बर स्वतः रद्द हुनेछ । आर्थिक ऐन, २०७६ द्वारा थप । (६) यस दफा बमोजिमको निकासी वा पैठारी संकेत नम्बरको प्रशासन नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशन गरी तोकेको निकायले गर्नेछ र त्यस्तो सूचना प्रकाशन नभएसम्म त्यस्तो संकेत नम्बरको प्रशासनसम्बन्धी काम भन्सार विभागले गर्नेछ । आर्थिक ऐन, २०७८ द्वारा थप । (७) निकासी वा पैठारी सङ्केत नम्बर सम्बन्धी अन्य व्यवस्था तोकिए बमोजिम हुनेछ । ८९ग. विद्युतीय माध्यमबाट भुक्तानी गर्न सकिनेः (१) यस ऐनमा अन्यत्र जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि यो ऐन वा अन्य प्रचलित संघीय कानून बमोजिम भन्सार कार्यालयमा बुझाउनुपर्ने महसुल वा जरिवाना वा अन्य कुनै रकम विद्युतीय माध्यमबाट भुक्तानी (इ-पेमेन्ट) गर्न सकिने छ । (२) उपदफा (१) बमोजिम विद्युतीय माध्यमबाट गरिने भुक्तानी (इ-पेमेन्ट) सम्बन्धी अन्य व्यवस्था विभागले तोकेबमोजिम हुनेछ ।
भन्सार_ऐन_२०६४
Customs Act, 2007

(२) उपदफा (१) बमोजिम विद्युतीय माध्यमबाट गरिने भुक्तानी (इ-पेमेन्ट) सम्बन्धी अन्य व्यवस्था विभागले तोकेबमोजिम हुनेछ । आर्थिक ऐन, २०७६ द्वारा थप । ८९घ. कागजातलाई मान्यता दिनेः (१) प्रचलित कानूनमा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि भन्सार अधिकृतले कम्प्यूटर प्रणालीमा भएको अभिलेखको आधारमा आफ्नो आधिकारिक पासवर्ड प्रयोग गरी सो प्रणालीबाट मुद्रित गरेको जाँचपाससँग सम्बन्धित कागजातमा कर्मचारीको दस्तखत नभए पनि त्यस्तो कागजातलाई दस्तखत भए सरह मान्यता दिइनेछ । (२) भन्सार कार्यालयले उपलब्ध गराएको आधिकारिक पासवर्ड प्रयोग गरी विद्युतीय माध्यमबाट गरिने मालवस्तुको घोषणा, सूचनाको आदान(प्रदान वा जाँचपाससँग सम्बन्धित कम्प्यूटर प्रणालीमा भएको अभिलेखको आधारमा मुद्रण गरिएका कागजातमा सम्बन्धित व्यक्तिको दस्तखत नभए पनि दस्तखत भए सरह मान्यता दिइनेछ । आर्थिक ऐन, २०७८ द्वारा थप । ८९ङ. राष्ट्रिय एकद्वार प्रणालीबाट कार्य गर्न सकिनेः (१) नेपाल सरकारले अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारलाई व्यवस्थित गर्न राष्ट्रिय एकद्वार प्रणाली (नेसनल सिङ्गल विण्डो) को विकास गरी कार्यान्वयनमा ल्याउन कुनै निकायलाई तोक्न सक्नेछ । (२) उपदफा (१) बमोजिमको निकाय नतोकिएसम्मको लागि राष्ट्रिय एकद्वार प्रणालीको कार्यान्वयन विभागले गर्नेछ । (३) उपदफा (१) बमोजिम नेपाल सरकारले विकास गरेको राष्ट्रिय एकद्वार प्रणालीमा निकासी वा पैठारीसँग सम्बन्धित निकायलाई आबद्ध गरिनेछ । (४) यस ऐन वा अन्य प्रचलित कानूनमा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि राष्ट्रिय एकद्वार प्रणालीमा आबद्ध निकासी वा पैठारीसँग सम्बन्धित निकायले उपदफा (१) बमोजिमको प्रणालीमार्फत कार्य गर्नु पर्नेछ । (५) राष्ट्रिय एकद्वार प्रणाली सम्बन्धी अन्य व्यवस्था तोकिए बमोजिम हुनेछ । आर्थिक ऐन, २०७८ द्वारा थप । ८९च. निकासी पैठारी गरिने मालवस्तुको आन्तरिक परिवहनः (१) कुनै भन्सार कार्यालयमा आइपुगेको मालवस्तु सो कार्यालयबाट जाँचपास नगराई अर्को भन्सार कार्यालयमा लगी जाँचपास गराउन चाहेमा त्यस्तो मालवस्तु अर्को कुनै भन्सार कार्यालयसम्म लैजान आन्तरिक परिवहनको सुविधा दिन सकिनेछ । (२) आन्तरिक परिवहन सम्बन्धी अन्य व्यवस्था नेपाल सरकार, अर्थ मन्त्रालयले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशन गरी तोके बमोजिम हुनेछ । आर्थिक ऐन, २०७५ द्वारा संशोधित । ९०. आदेश जारी गर्न सक्नेः (१) यस ऐनको कार्यान्वयन गर्दा कुनै बाधा अड्काउ परेमा त्यस्तो बाधा अड्काउ हटाउनको लागि अर्थ मन्त्रालयले यस ऐनको प्रतिकूल नहुने गरी नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशन गर्न सक्नेछ । (२) भन्सार मूल्य निर्धारण वा मालवस्तु जाँचपास वा भन्सार प्रक्रिया सम्बन्धी अन्य कुनै कुरामा भन्सार अधिकृतलाई द्विविधा भएमा वा यस प्रकारका कार्य सम्पादनमा कुनै बाधा अड्काउ परेमा महानिर्देशकले त्यस्तो द्विविधा हटाउन वा बाधा अड्काउ फुकाउन भन्सार अधिकृतलाई यस ऐनको प्रतिकूल नहुने गरी उपयुक्त आदेश दिन सक्नेछ । आर्थिक ऐन, २०७६ द्वारा थप । ९१. कारबाही गर्ने अधिकारः (१) भन्सार क्षेत्र बाहेक अन्यत्रबाट भन्सार महसुल छली ल्याएका मालवस्तु कसैले पक्राउ गरी भन्सार कार्यालयमा पेश गरेकोमा भन्सार अधिकृतलाई र विभागमा पेश गरेकोमा महानिर्देशक वा निजले तोकेको कुनै अधिकृतलाई सो उपर यस ऐन बमोजिम अनुसन्धान र कारबाही गर्ने अधिकार हुनेछ ।
भन्सार_ऐन_२०६४
Customs Act, 2007

९१. कारबाही गर्ने अधिकारः (१) भन्सार क्षेत्र बाहेक अन्यत्रबाट भन्सार महसुल छली ल्याएका मालवस्तु कसैले पक्राउ गरी भन्सार कार्यालयमा पेश गरेकोमा भन्सार अधिकृतलाई र विभागमा पेश गरेकोमा महानिर्देशक वा निजले तोकेको कुनै अधिकृतलाई सो उपर यस ऐन बमोजिम अनुसन्धान र कारबाही गर्ने अधिकार हुनेछ । (२) यस ऐनमा अन्यत्र जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि भन्सार कार्यालयबाट जाँचपास भइसकेको कुनै मालवस्तुका सम्बन्धमा कुनै सूचना प्राप्त भएमा वा शंका लागेमा महानिर्देशकले कुनै अधिकृतलाई तोकी त्यस्तो मालवस्तु नियन्त्रणमा लिई आवश्यक अनुसन्धान गरी प्रतिवेदन पेश गर्न आदेश दिन सक्नेछ । (३) उपदफा (२) बमोजिम प्राप्त प्रतिवेदनको आधारमा महानिर्देशकले यस ऐन बमोजिम भन्सार अधिकृतलाई भए सरहको अधिकार प्रयोग गरी आवश्यक कारबाही गर्न सक्नेछ । ९२. नियम बनाउने अधिकारः (१) यस ऐनको उद्देश्य कार्यान्वयन गर्न नेपाल सरकारले नियमहरु बनाउन सक्नेछ । (२) उपदफा (१) को सर्वसामान्यतामा प्रतिकूल असर नपर्ने गरी नेपाल सरकारले निकासी वा पैठारी हुने मालवस्तुका सम्बन्धमा उत्पत्तिको नियम बनाउन सक्नेछ । आर्थिक ऐन, २०७५ द्वारा संशोधित । ९३. निर्देशिका तथा कार्यविधि बनाउन सक्नेः विभागले यो ऐन वा यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियमको अधिनमा रही देहायका विषयमा निर्देशिका वा कार्यविधि बनाउन सक्नेछः- । (क) मालवस्तुको मूल्याङ्कन सम्बन्धी, । (ख) छनौट प्रणाली बमोजिम मालवस्तुको जाँचपास सम्बन्धी, । (ग) जाँचपासपछिको परीक्षण सम्बन्धी, । (घ) राहत सामग्री जाँचपास सम्बन्धी, । (ङ) विद्युतीय घोषणा, जाँचपास एवं राजस्व भुक्तानी सम्बन्धी, । (च) निकासी पैठारी संकेत नम्बर प्रदान गर्ने सम्बन्धी, । (छ) प्रतिस्पर्धाको आधारमा करमुक्त पसल सञ्चालन सम्बन्धी, । आर्थिक ऐन, २०७५ द्वारा थप । (छ१) राष्ट्रिय एकद्वार प्रणाली सञ्चालन सम्बन्धी, । (ज) भन्सारको कार्यसम्पादनसँग सम्बन्धित अन्य विषय सम्बन्धी । ९४. खारेजी तथा बचाउः (१) भन्सार ऐन, २०१९ खारेज गरिएको छ । (२) भन्सार ऐन, २०१९ बमोजिम स्थापना भएको भन्सार विभाग तथा भन्सार कार्यालयहरु यस ऐन बमोजिम स्थापना भएको मानिनेछन् । (३) भन्सार ऐन, २०१९ अन्तर्गत भएका काम कारबाहीहरु यसै ऐन बमोजिम भए गरेका मानिने छन् ।
पानी_कर_ऐन_२०२३
Water Tax Act, 1966

पानी कर ऐन, २०२३ । प्रमाणीकरण र प्रकाशन मिति । २०२३ । ६ । ९ । संशोधन गर्ने ऐन । १. राजस्व न्यायाधिकरण ऐन, २०३१ २०३१ । ४ । १८ । यो ऐन संवत् २०६४ साल जेठ १५ गतेदेखि लागू भएको, प्रशस्ती र अधिराज्य शब्द झिकिएको । २. गणतन्त्र सुदृढीकरण तथा केही नेपाल कानून (संशोधन) गर्ने ऐन, २०६६ २०६६ । १ । ७ । २०२३ सालका ऐन नं. १६ । पानी कर असूल उपर गर्ने व्यवस्थाको निमित्त बनेको ऐन । प्रस्तावनाः प्रचलित नेपाल कानूनबमोजिम लाग्ने पानी करको रकम असूल गर्ने कार्य प्रणाली व्यवस्थित गर्न वाञ्छनीय भएकोले, । श्री ५ महाराजाधिराज महेन्द्र वीर विक्रम शाहदेवबाट राष्ट्रिय पञ्चायतको सल्लाह र सम्मतिले यो ऐन बनाइबक्सेको छ । १. संक्षिप्त नाम, विस्तार र प्रारम्भ: (१) यस ऐनको नाम “पानी कर ऐन, २०२३” रहेको छ । (२) यो ऐन नेपाल गणतन्त्र सुदृढीकरण तथा केही नेपाल कानून संशोधन गर्ने ऐन, २०६६ द्वारा झिकिएको । भर लागू हुनेछ । (३) यो ऐन तुरुन्त प्रारम्भ हुनेछ । २. परिभाषा: विषय वा प्रसङ्गले अर्को अर्थ नलागेमा यस ऐनमा,- । (क) “धारा” भन्नाले नेपाल सरकारले पाइप लाइनबाट वितरण गरेको पानी उपभोगको निमित्त जडान गरिएको धारालाई सम्झनु पर्छ । (ख) “कर” भन्नाले प्रचलित नेपाल कानूनबमोजिम लाग्ने पानी करलाई सम्झनु पर्छ । (ग) “करदाता” भन्नाले दफा ४ को उपदफा (१) बमोजिम पानी कर तिर्ने कर्तव्य भएको व्यक्ति, फर्म वा संगठित संस्थालाई सम्झनु पर्छ । (घ) “तोकिएको” वा “तोकिए बमोजिम” भन्नाले यो ऐन अन्तर्गत बनेको नियममा तोकिएको वा तोकिए बमोजिमको सम्झनु पर्छ । ३. कर यो ऐन अनुसार असुल गरिने: सालबसाली वा कुनै एक सालको निमित्त कर लगाउने गरी कुनै ऐनमा व्यवस्था भएमा त्यस्तो कर यो ऐन र यस ऐन अन्तर्गत बनेका नियमहरू बमोजिम असुल उपर गरिनेछ । ४. कर बुझाउने कर्तव्य: (१) आफ्नो नाममा धारा दर्ता गराउने प्रत्येक व्यक्तिले सो धारा वापत यो ऐन र अन्य प्रचलित नेपाल कानूनबमोजिम लाग्ने करको रकम यस ऐनमा लेखिएबमोजिम बुझाउनु पर्छ । (२) उपदफा (१) बमोजिम बुझाउनु पर्ने कर धारा जडान भएको महिनादेखि हिसाब गरी उपदफा (३) बमोजिम मासिक रूपमा बुझाउनु पर्छ । स्पष्टीकरणः सम्बन्धित महिनाको जतिसुकै गते धारा जडान गरिएको भए पनि सो पुरै महिनाको कर बुझाउनु पर्छ । (३) करदाताले प्रत्येक महिनाको सो कर महिना भुक्तान भएको अर्को महिनासम्ममा तोकिएको अड्डामा बुझाउनु पर्छ । तर, यो ऐन प्रारम्भ हुनुभन्दा अघि बुझाउनु बाँकी रहेको कर यो ऐन प्रारम्भ भएको मितिले दुई महिनाभित्र बुझाई सक्नु पर्छ । (४) उपदफा (२) र (३) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि करदाताले उपदफा (३) मा लेखिएको म्यादभन्दा अगावै पेश्कीको रूपमा करको रकम बुझाउन चाहेमा जतिसुकै महिनाको पनि बुझाउन सक्नेछ । ५. अतिरिक्त शुल्क: कुनै करदाताले दफा ४ को उपदफा (३) मा लेखिएको म्यादभित्र कर नबुझाई सो म्याद नाघे पछि बुझाउन ल्याएमा निजबाट देहाय बमोजिमको अतिरिक्त शुल्क समेत असुल उपर गरी कर बुझिलिनु पर्छः- । (क) सो म्याद नाघेको १५ दिनभित्र बुझाउन ल्याएको भए करको १० प्रतिशत, । (ख) सो म्याद नाघेको १५ दिनपछि तर ३० दिनभित्र बुझाउन ल्याएको भए करको २० प्रतिशत, । (ग) सो म्याद नाघेको ३० दिनपछि तर ३ महिनाभित्र बुझाउन ल्याएको भए करको ५० प्रतिशत, र । (घ) सो म्याद नाघेको ९० दिनपछि तर ६ महिनाभित्र बुझाउन ल्याएको भए करको शत प्रतिशत ।
पानी_कर_ऐन_२०२३
Water Tax Act, 1966

(ख) सो म्याद नाघेको १५ दिनपछि तर ३० दिनभित्र बुझाउन ल्याएको भए करको २० प्रतिशत, । (ग) सो म्याद नाघेको ३० दिनपछि तर ३ महिनाभित्र बुझाउन ल्याएको भए करको ५० प्रतिशत, र । (घ) सो म्याद नाघेको ९० दिनपछि तर ६ महिनाभित्र बुझाउन ल्याएको भए करको शत प्रतिशत । ६. पानीको वितरण बन्द गर्ने: कुनै करदाताले दफा ४ को उपदफा (३) मा लेखिएको म्याद भुक्तान भएको ६ महिनासम्ममा पनि आफूले बुझाउनु पर्ने कर र दफा ५ बमोजिमको अतिरिक्त शुल्क नबुझाएमा निजको नाममा दर्ता रहेका धाराबाट दफा २ को खण्ड (क) मा उल्लेख भए बमोजिमको पानीको वितरण बन्द गरिनेछ । ७. बक्यौता बाँकी कर: यो ऐन वा यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियमहरू अनुसार असुल उपर गर्नुपर्ने बक्यौता पानी कर तोकिएको अड्डा वा अधिकारीले सरकारी बाँकी सरह प्रचलित नेपाल कानूनबमोजिम असुल उपर गर्नेछ । ८. धाराको नामसारी: (१) कुनै करदाताको नाममा दर्ता भएको धारामा अरू कसैको हक हुन आएमा सो धारा आफ्नो नाममा दर्ता गराउन एक महिनाभित्र तोकिएको अड्डामा लिखित निवेदन दिनुपर्छ । सो म्याद नाघे पछि निवेदन दिएमा बढीमा रु १० । – दशसम्म तोकिएको अड्डाको हाकिमले जरिवाना गरी उपदफा (२) बमोजिम कारबाही गर्नेछ । (२) कसैले आफ्नो नाममा दर्ता भएको धारा अरू कसैलाई हक छाडी दिएमा आफ्नो नामबाट सो धाराको लगत कट्टा गर्न एक महिना भित्र तोकिएको अड्डामा लिखित निवेदन दिनुपर्छ । सो म्याद नाघे पछि निवेदन दिएमा तोकिएको अड्डाको हाकिमले बढीमा रु. १० । – दशसम्म जरिवाना गरी निजको नामबाट सो धाराको लगत काटिदिनु पर्छ । (३) उपदफा (१) बमोजिम कसैको निवेदन परेमा तोकिएको अड्डाको तोकिए बमोजिम आवश्यक जाँचबुझगरी सो धारामा अरू कसैको दाबी नदेखिए सो धारा निजको नाममा दर्तागरी दिनुपर्छ र अरू कसैको दाबी परेमा तोकिएबमोजिम कारबाही गर्नुपर्छ । ९. पानी कर नलाग्ने: दफा ३ वा अन्य प्रचलित नेपाल कानूनमा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि देहायको धारामा पानी कर लाग्ने छैनः- । (क) गणतन्त्र सुदृढीकरण तथा केही नेपाल कानून (संशोधन) गर्ने ऐन, २०६६ द्वारा झिकिएको । (ख) नेपाल सरकारको अधिनस्थ घर, अड्डाखाना आदिमा जडान भएको, । (ग) सार्वजनिक शिक्षण संस्था, अस्पताल, पुस्तकालय, अनाथालय, धार्मिक संस्था मन्दिर, पाटी पौवा इत्यादिमा जडान भएको, । (घ) बाटो-घाटो वा पार्कमा सार्वजनिक हितको लागि रहेको, । (ङ) कसैले आफ्नो नाममा दर्ता भएको धारा आफैले उपयोग नगरी परोपकारी, वा सार्वजनिक हितका लागि कुनै धार्मिक वा सामाजिक संस्था वा बाटो-घाटोमा राखेमा त्यसरी राखेको अवधिसम्म त्यस्तो धाराको, । (च) नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशित गरी आंशिक वा पूर्ण रूपले पानी कर नलाग्ने भनी तोकिएको । १०. सजाय: कसैले यस ऐन वा अन्य प्रचलित कानूनबमोजिम लाग्ने कर छल्ने नियत लिई तोकिएको अड्डामा दर्ता भएको धाराबाट बाहेक अरू कुनै प्रकारले दफा २ को खण्ड (क) मा उल्लेख भएबमोजिम वितरण भएका पानीको उपभोग गरेमा निजलाई तोकिएको अधिकारीले आदेशले रु. १,००० । – एकहजारसम्म जरिवाना वा ३ महिनासम्म कैद वा दुवै सजाय हुन सक्नेछ । राजस्व न्यायाधिकरण ऐन, २०३१ द्वारा संशोधित । ११. पुनरावेदन: दफा १० अन्तर्गत तोकिएको अधिकारीले सजाय गरेको आदेश उपर राजस्व न्यायाधिकरणमा पुनरावेदन लाग्नेछ ।
नेपाल_नागरिक_उड्डयन_प्राधिकरण_ऐन_२०५३
Civil Aviation Authority of Nepal Act, 1996

नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरण ऐन, २०५३ । लालमोहर र प्रकाशित मिति । २०५३ । ८ । ५ । संशोधन गर्ने ऐन । १. गणतन्त्र सुदृढीकरण तथा केही नेपाल कानून संशोधन गर्ने ऐन, २०६६यो ऐन संवत् २०६५ साल जेठ १५ गते देखि लागू भएको । २०६६ । १० । ०७ । २. नेपालको संविधान अनुकूल बनाउन केही नेपाल ऐनलाई संशोधन गर्ने ऐन, २०७५ २०७५ । ११ । १९ । २०४३ सालको ऐन नं. ७ । नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणको स्थापना गर्न बनेको ऐन । प्रस्तावनाः नेपाल नागरिक उड्डयन (सिभिल एभिएसन) को विकास तथा विस्तार गर्न र राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय हवाई सम्पर्कको लागि हवाई उडान, हवाई सञ्चार, हवाई पथ प्रदर्शन (एयर नेभिगेशन) र हवाई परिवहन (एयर ट्रान्सपोर्टेशन) सेवाको सञ्चालन सुरक्षित, नियमित, स्तरीय र प्रभावकारी बनाउन नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणको स्थापना र सञ्चालनको लागि व्यवस्था गर्न वाञ्छनीय भएकोले, । श्री ५ महाराजाधिराज वीरेन्द्र वीर विक्रम शाहदेवको शासनकालको पच्चीसौं वर्षमा संसदले यो ऐन बनाएको छ । १. संक्षिप्त नाम विस्तार र प्रारम्भ: (१) यस ऐनको नाम “नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरण ऐन, २०५३” रहेको छ । (२) यो ऐन नेपाल गणतन्त्र सुदृढीकरण तथा केही नेपाल कानून संशोधन गर्ने ऐन, २०६६ द्वारा झिकिएको । भर र अन्यत्र जहाँसुकै रहेको वा बसेको भए तापनि देहायका वायुयान र व्यक्तिहरूका सम्बन्धमा समेत लागू हुनेछ । (क) नेपाल नागरिक, । (ख) नेपाल गणतन्त्र सुदृढीकरण तथा केही नेपाल कानून संशोधन गर्ने ऐन, २०६६ द्वारा झिकिएको । मा दर्ता भएको वायुयान तथा त्यसमा रहेको व्यक्ति । (३) यो ऐन नेपाल सरकारले नेपाल राजपत्रमा सूचना प्रकाशन गरी तोकेको मितिदेखि प्रारम्भ हुनेछ । यो ऐन संवत् २०५४ साल पौष १६ गते देखि प्रारम्भ हुने गरी तोकिएको ( नेपाल राजपत्र २०५४/६/१२) । २. परिभाषा: विषय वा प्रसङ्गले अर्को अर्थ नलागेमा यस ऐनमा,- । (क) “प्राधिकरण” भन्नाले दफा ३ बमोजिम स्थापना भएको नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरण सम्झनु पर्छ । (ख) “विमानस्थल” भन्नाले वायुयान प्रस्थान वा अवतरण गर्ने कामको निमित्त पूरा वा आंशिक रूपमा प्रयोग हुने निश्चित वा सीमित जल वा स्थल क्षेत्र सम्झनु पर्छ र सो शब्दले त्यस क्षेत्रमा रहेका वा त्यस क्षेत्रसँग सम्बन्धित सबै भवन, टहरा, जहाज, डुङ्गा र घाटलाई समेत जनाउँछ । (ग) “विमानस्थल क्षेत्र” भन्नाले विमानस्थल वा हवाई उडानको सुरक्षित सञ्चालन तथा नियन्त्रण गर्ने वा तत्सम्बन्धी आवश्यक सूचना तथा जानकार आदान प्रदान गर्ने कामको निमित्त प्रयोग हुने कुनै यन्त्र तथा सञ्चार वा उड्डयन सहाय (नेभिगेशनल एड) उपकरणहरू जडान भएका वा नभएका सबै स्थान, भवन, टहरा, टावर, जहाज, डुङ्गा र घाट सम्झनु पर्छ । (घ) “वायुयान” भन्नाले हावाको प्रक्रियाद्वारा वायुमण्डलमा आधारित हुन सक्ने जुनसुकै यन्त्र सम्झनु पर्छ र सो शब्दले जमिनसित गाँसिएको वा नगाँसिएको बेलुन, हवाई जहाज, हेलिकोप्टर, चङ्गा, ग्लाइडर, ह्याङ्ग ग्लाइडर, माइक्रोलाइट, बेलुन र उड्ने अन्य जुनसुकै यन्त्रलाई समेत जनाउँछ । (ङ) “हवाई उडान अनुमति” भन्नाले नियमित (सेड्युल्ड), ननसेड्युल्ड, चार्टर, निजी, आकस्मिक र कूटनीतिक हवाई उडानको निमित्त प्रदान गरिएको अनुमति सम्झनु पर्छ । (च) “योजना” भन्नाले दफा ६ बमोजिमको हवाई यातायात सेवा तथा सुविधा विकास योजना सम्झनु पर्छ ।
नेपाल_नागरिक_उड्डयन_प्राधिकरण_ऐन_२०५३
Civil Aviation Authority of Nepal Act, 1996

(ङ) “हवाई उडान अनुमति” भन्नाले नियमित (सेड्युल्ड), ननसेड्युल्ड, चार्टर, निजी, आकस्मिक र कूटनीतिक हवाई उडानको निमित्त प्रदान गरिएको अनुमति सम्झनु पर्छ । (च) “योजना” भन्नाले दफा ६ बमोजिमको हवाई यातायात सेवा तथा सुविधा विकास योजना सम्झनु पर्छ । (छ) “यात्रु सेवा सुविधा” भन्नाले विमानस्थल क्षेत्रभित्र उपलब्ध गराइने हुलाक, बैंक मुद्रा सटही काउन्टर समेत), बिमा, टेलिफोन, कर मुक्त पसल (ड्युटी फ्री शप), क्युरियो पसल, पुस्तक पसल, सूचना केन्द्र, चमेना गृह, शौचालय, यात्रु कक्ष, प्रतिक्षा कक्ष, विश्राम कक्ष, टिकट जाँच कक्ष, अध्यागमन तथा भन्सार जाँच कक्ष, यात्रु तथा यात्रुहरूको मालसामानको सुरक्षा तथा ओसार पसार गर्ने व्यक्ति (पोर्टर), मालसामान (ब्यागेज), मालसामानको सुरक्षा (लकर), सवारी साधन लगायत उपलब्ध गराइने अन्य सुविधाहरू सम्झनु पर्छ । (ज) “वायुसेवा सञ्चालन संस्था” भन्नाले वायुयानद्वारा यात्रु डाँक तथा मालसामान ओसार पसार गर्ने जिम्मा लिई हवाई यातायात सेवा सञ्चालन गर्ने उद्देश्यले स्थापित संस्था, कम्पनी, एजेन्ट, फर्म वा व्यक्ति सम्झनु पर्छ । (झ) “हवाई उडान सम्बन्धी प्रशिक्षण संस्था (फ्लाइट स्कूल)” भन्नाले हवाई उडान सञ्चालनसँग सम्बन्धित प्राविधिकहरूलाई हवाई उडान सम्बन्धी विषयमा तालीम प्रशिक्षण तथा यस्तै अन्य प्रकारको प्राविधिक ज्ञान दिने दिलाउने संस्था सम्झनु पर्छ र सो शब्दले यस्तै उद्देश्यले स्थापना भएका फ्लाइङ्ग क्लबलाई समेत जनाउँछ । (ञ) “वायुयान धनी” भन्नाले कुनै वायुयान माथि स्वामित्व भएको व्यक्ति, कम्पनी वा सङ्घ संस्था सम्झनु पर्छ र सो शब्दले त्यस्तो कम्पनी वा सङ्घ संस्थाका प्रबन्धक वा प्रबन्ध प्रतिनिधि (मेनेजिङ्ग एजेन्ट) नियुक्त भएकोमा निजलाई समेत जनाउँछ । (ट) “समिति” भन्नाले दफा १३ बमोजिम गठित सञ्चालक समिति सम्झनु पर्छ । (ठ) “अध्यक्ष” भन्नाले समितिको अध्यक्ष सम्झनु पर्छ । (ड) “सदस्य” भन्नाले समितिको सदस्य सम्झनु पर्छ र सो शब्दले समितिको सदस्य-सचिवलाई समेत जनाउँछ । (ढ) “महानिर्देशक” भन्नाले दफा १९ बमोजिम नियुक्त महानिर्देशक सम्झनु पर्छ । (ण) “तोकिएको वा तोकिए बमोजिम” भन्नाले यस ऐन अन्तर्गत बनेको नियममा तोकिएको वा तोकिए बमोजिम सम्झनु पर्छ । ३. प्राधिकरणको स्थापना: (१) राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय हवाई उडान, हवाई सञ्चार, हवाई पथ प्रदर्शन एयर नेभिगेशन) र हवाई परिवहन (एयर ट्रान्सपोर्टेशन) सेवाको सञ्चालन सुरक्षित, नियमित, स्तरीय र प्रभावकारी बनाउन नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरण स्थापना गरिएको छ । (२) प्राधिकरणलाई अंग्रेजी भाषामा “सिभिल एभिएसन अथोरिटी अफ नेपाल” र छोटकरीमा “सि.ए.एन.” भनिनेछ । (३) प्राधिकरणको प्रधान कार्यालय काठमाडौँमा रहनेछ । ४. प्राधिकरण स्वशासित संस्था हुने: (१) प्राधिकरण अविच्छिन्न उत्तराधिकारवाला एक स्वशासित र सङ्गठित संस्था हुनेछ । (२) प्राधिकरणको आफ्नो एउटा छुट्टै छाप हुनेछ । (३) प्राधिकरणले व्यक्ति सरह चल अचल सम्पत्ति प्राप्त गर्न, उपभोग गर्न, बेच विखन गर्न वा अन्य किसिमले बन्दोबस्त गर्न सक्नेछ । (४) प्राधिकरणले व्यक्ति सरह आफ्नो नामबाट नालिस उजुर गर्न र सो उपर पनि सोही नामबाट नालिस उजुर लाग्न सक्नेछ ।