AFET VE ACİL DURUM YÖNETİMİ BAŞKANLIĞI İLE İLGİLİ BAZI DÜZENLEMELER HAKKINDA KANUN [1] [2] Kanun Numarası : 5902 Kabul Tarihi : 29/5/2009 Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih : 17/6/2009 Sayı : 27261 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 48 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Tanımlar MADDE 2 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) İKİNCİ BÖLÜM Kurullar, Başkanlık Teşkilatı ve Görevleri Afet ve Acil Durum Yüksek Kurulu MADDE 3 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Afet ve Acil Durum Koordinasyon Kurulu MADDE 4 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Deprem Danışma Kurulu MADDE 5 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Başkanlık teşkilatı MADDE 6 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Başkanın görevleri MADDE 7 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Başkan yardımcıları MADDE 7/A - (Ek:24/10/2011-KHK-661/86 md.; (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Planlama ve Zarar Azaltma Dairesi Başkanlığı MADDE 8 -(Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Müdahale Dairesi Başkanlığı MADDE 9 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) İyileştirme Dairesi Başkanlığı MADDE 10 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Sivil Savunma Dairesi Başkanlığı MADDE 11 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Deprem Dairesi Başkanlığı MADDE 12 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Yönetim Hizmetleri Dairesi Başkanlığı MADDE 13 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı MADDE 13/A-( Ek:24/10/2011-KHK-661/87 md.; Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Bilgi Sistemleri ve Haberleşme Dairesi Başkanlığı MADDE 13/B - ( Ek:24/10/2011-KHK-661/87 md.; Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Hukuk Müşavirliği MADDE 13/C - (Ek:24/10/2011-KHK-661/87 md.; Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Çalışma grupları ve geçici görevlendirme MADDE 14 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Sözleşme ile araştırma, etüt ve proje yaptırma MADDE 15 – (1) Başkanlık, görevleri ile ilgili olarak ihtiyaç duyduğu konularda yerli ve yabancı gerçek ve tüzel kişilere araştırma, etüt ve proje yaptırabilir. (2) Birinci fıkrada yazılı işler için 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümleri uygulanmaz. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Kamu İhale Kurumunun görüşü alınarak çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir. Koordinasyon ve işbirliği MADDE 16 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Düzenleme yetkisi MADDE 17 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Taşra Teşkilatı [3] İl afet ve acil durum müdürlükleri MADDE 18 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Afet ve Acil Durum Arama ve Kurtarma Birlik Müdürlükleri [4] MADDE 19 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Personel ve Mali Hükümler Atama MADDE 20 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Afet ve acil durum yönetimi uzmanlığı ve uzman yardımcılığına atanma MADDE 21 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Kadrolar MADDE 22 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Kaynak yönetimi [5] [6] MADDE 23 – (1) Kanunlarla ve afet ve acil durum yönetimine ilişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi kapsamındaki faaliyetlerin ifası amacıyla, Başkanlık bütçesinde afet ve acil durum faaliyetleri ödeneği tefrik edilir. Başkanlık bütçesinde gider kaydedilmek suretiyle özel hesaba aktarılarak kullanılacak bu kaynaktan, Başkanlıkça uygun görülen hallerde, kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idarelerin hesaplarına da aktarma yapılabilir. Kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idareler de, yukarıda belirtilen amaçlarda kullanılmak üzere Başkanlık hesabına aktarma yapabilir. Bu şekilde aktarılan tutarlar, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idarelerin bütçelerine gelir kaydedilmeksizin özel hesaplarda izlenir. Afet ve acil durum hallerinde ortaya çıkan ihtiyaçların karşılanması amacıyla sınırlı olmak üzere bu hesaptan yapılacak harcamalar, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerine tabi değildir; aktarılan bu tutarların harcanması, muhasebeleştirilmesi, denetlenmesi ve alımlarda kullanılacak ihale yöntemlerine ilişkin esas ve usuller, Maliye Bakanlığı ve Başkanlıkça müştereken belirlenir. (2) (Ek fıkra: 17/1/2019-7161/48 md.) Yurt dışında meydana gelen afetler, acil durumlar ve insani krizler sonrasında uluslararası acil yardımların yapılması amacıyla, Başkanlık bütçesinde uluslararası acil yardım faaliyetleri ödeneği tefrik edilir. Başkanlık bütçesine gider kaydedilmek suretiyle özel hesaba aktarılarak kullanılacak bu kaynaktan, İçişleri Bakanlığınca uygun görülen hallerde, kamu kurum ve kuruluşları ile mahallî idarelerin hesaplarına da aktarma yapılabilir. Kamu kurum ve kuruluşları ile mahallî idareler de bu fıkrada belirtilen amaçlarda kullanılmak üzere Başkanlık hesabına aktarma yapabilir. Bu şekilde aktarılan tutarlar, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile mahallî idarelerin bütçelerine gelir kaydedilmeksizin özel hesaplarda izlenir. İhtiyaç halinde Cumhurbaşkanı kararıyla insani yardım kampanyası başlatılabilir. Yurt dışında meydana gelen afet ve acil durum hallerinde ortaya çıkan ihtiyaçların karşılanması amacıyla sınırlı olmak üzere bu hesaptan ve insani yardım kampanya hesaplarından yapılacak harcamalar, 5018 sayılı Kanun ile 4734 sayılı Kanun hükümlerine tabi değildir; aktarılan bu tutarların harcanması, muhasebeleştirilmesi, denetlenmesi ve alımlarda kullanılacak ihale yöntemlerine ilişkin esas ve usuller, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı tarafından müştereken belirlenir. (3) Genel bütçeli idarelerin afet ve acil durum yönetimi ile ilgili genel bütçeden yapacakları her türlü yatırımlar Başkanlıkça izlenir ve koordine edilir. Özel bütçeli kuruluşlar ile mahalli idarelerin kendi bütçelerinde afet ve acil durumlarda kullanılmak üzere, bu kurumlarca belirlenecek tutarda ödenek ayrılabilir. (4) Başkanlık, kanunlarla ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle belirlenen görevlerini yerine getirirken hizmet satın alabilir. BEŞİNCİ BÖLÜM Çeşitli ve Son Hükümler Atıflar MADDE 24 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Değiştirilen ve yürürlükten kaldırılan hükümler MADDE 25 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Üst yöneticilerin sorumluluğu MADDE 26 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) EK MADDE 1 ‒(Ek: 20/2/2014-6525/37 md.) (1) (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) (2) (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) (3) (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) (4) Arama ve kurtarma teknisyeni kadrosuna Kamu Personel Seçme Sınavı (B) Grubu puan sırasına göre ilk defa açıktan atanacak personel, alım yapılacak her bir kadro için boş kadro sayısının beş katına kadar çağrılacak adaylar arasından yapılacak sözlü ve uygulamalı sınav sonucu başarı sırasına göre atanır. Arama ve kurtarma teknisyeni kadrosuna atanacakların başvuru tarihi itibarıyla otuz yaşından gün almamış olmaları ve sınav ilanında duyurulacak olan boy ve kilo koşulları ile Başkanlıkça belirlenecek diğer şartları taşımaları şarttır. Arama ve kurtarma teknisyenleri, söz konusu hizmetlerde elli yaşına kadar görev alırlar. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, bunların aktif görev süreleri ile elli yaşın üzerinde aktif görevde bulunacaklara ilişkin şartlar ve diğer hususlar yönetmelikle düzenlenir. (5) Büyükşehir belediyesi bulunan illerde büyükşehir belediyesinin gerçekleşen en son yıl bütçe giderinin en az binde biri oranında ve diğer illerde ise il özel idaresinin gerçekleşen en son yıl bütçe giderinin en az yüzde biri oranında bu idarelerce, Başkanlıkça uygun görülen afet ve acil durumlar ile sivil savunmaya ilişkin hizmetler kapsamındaki yatırım projeleri için harcama yapılır. Bu husustaki usul ve esaslar Başkanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. Devir hükümleri GEÇİCİ MADDE 1 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Kadro ve görev unvanı değişikliği GEÇİCİ MADDE 2 –(Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Uzmanlık kadrosuna geçiş GEÇİCİ MADDE 3 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Bütçe işlemleri GEÇİCİ MADDE 4 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Malzeme devri GEÇİCİ MADDE 5 – (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Dava ve icra takiplerinin devri GEÇİCİ MADDE 6- (Ek: 24/10/2011-KHK-661/89 md.; Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) GEÇİCİ MADDE 7 ‒ (Ek: 20/2/2014-6525/38 md.; Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) Denetçiliğe naklen atanma GEÇİCİ MADDE 8- (Ek: 23/11/2022-7422/13 md.) (1) Genel bütçe ve özel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde mesleğe özel yarışma sınavına tabi tutulmak suretiyle girilen ve belirli bir yetişme programı sonrası yeterlik sınavına tabi tutularak müfettiş, denetçi, denetmen ve kontrolör kadrolarında yardımcılık veya stajyerlikte geçen süreler dâhil en az beş yıl görev yapmış olanlar arasından, yapılacak yazılı ve/veya sözlü sınav sonucunda başarılı olanlar, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde durumlarına uygun Afet ve Acil Durum Yönetimi Denetçisi kadrolarına naklen atanabilirler. Bu şekilde atananların sayısı yediyi geçemez. (2) Bu maddeye göre atananların yardımcılık veya stajyerlik kadrolarında geçirdikleri süreler, Afet ve Acil Durum Yönetimi Denetçi Yardımcısı kadrolarında; müfettiş, denetçi, denetmen ve kontrolör unvanlı kadrolarda geçirdikleri süreler Afet ve Acil Durum Yönetimi Denetçisi kadrolarında geçirilmiş sayılır. Yürürlük MADDE 27 – (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 28 – (1) Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. (I) SAYILI CETVEL (Mülga: 2/7/2018 – KHK-703/62 md.) 5902 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA ANAYASA MAHKEMESİ TARAFINDAN İPTAL EDİLEN HÜKÜMLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE Değiştiren Kanunun/ İptal Eden Anayasa Mahkemesinin Kararının Numarası 5902 Sayılı Kanunun Değişen veya İptal Edilen Maddeleri Yürürlüğe Giriş Tarihi 6111 18, 19 25/2/2011 KHK/661 6, 7/A, 8, 13, 13/A, 13/B, 13/C, 20, Geçici Madde 6, I Sayılı Cetvel 2/11/2011 6353 20 12/7/2012 6518 3, 4 19/2/2014 6525 6, 12, 18, 19, Ek Madde 1, Geçici Madde 7, Üçüncü Bölüm Başlığı, I Sayılı Cetvel 27/2/2014 KHK/703 Kanunun Adı, 1 ila 14, 16 ila 22, 23, 24 ila 26, Ek Madde 1, Geçici Madde 1 ila Geçici Madde 7, Ek (I ) sayılı Cetvel 24/6/2018 tarihinde birlikte yapılan Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri sonucunda Cumhurbaşkanının andiçerek göreve başladığı tarihte (9/7/2018) 7161 23 18/1/2019 7422 GEÇİCİ MADDE 8 30/11/2022 [1] Bu Kanunun Adı “Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun” iken, 2/7/2018 tarihli 703 sayılı KHK’nin 62 nci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [2] Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 Tarihli ve E: 2021/125, K: 2023/213 Sayılı Kararı ile bu Kanunun 1 ila 14., 16 ila 22., 24 ila 26. Maddelerinin, ek 1. maddesinin (1), (2) ve (3) numaralı fıkralarının ve geçici 1 ila geçici 7. Maddelerinin ve eki (I) Sayılı Cetvel’in yürürlükten kaldırılması iptal edilmiştir. [3] 20/2/2014 tarihli ve 6525 sayılı Kanunun 35 inci maddesiyle bu bölümün başlığı “İl Afet ve Acil Durum Müdürlükleri ile Birlik Müdürlükleri” iken metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [4] 20/2/2014 tarihli ve 6525 sayılı Kanunun 36 ncı maddesiyle bu maddenin başlığı “Sivil Savunma Arama ve Kurtarma Birlik Müdürlükleri” iken metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [5] 2/7/2018 tarihli 703 sayılı KHK’nin 62 inci maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasında yer alan “Bu Kanun” ibaresi “Kanunlarla ve afet ve acil durum yönetimine ilişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi” şeklinde değiştirilmiş, aynı maddenin üçüncü fıkrasında yer alan “kanunlarla” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle” ibaresi eklenmiştir. [6] 17/1/2019 tarihli ve 7161 sayılı Kanunun 48 inci maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasından sonra gelmek üzere ikinci fıkra eklenmiş ve diğer fıkralar buna göre teselsül ettirilmiştir.