KATMA DEĞER VERGİSİ MÜKELLEFLERİNİN ÖDEME KAYDEDİCİ CİHAZLARI KULLANMALARI MECBURİYETİ HAKKINDA KANUN [1] Kanun Numarası : 3100 Kabul Tarihi : 6/12/1984 Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih : 15/12/1984 Sayı : 18606 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 24 Sayfa : 130 Kapsam Madde 1 – Satışı yapılan malları aynen veya işlendikten sonra satışını yapanlar dışındaki kimselere satan veya aynı kimselere hizmet veren birinci ve ikinci sınıf tüccarlar, bu Kanuna göre ödeme kaydedici cihaz kullanmak mecburiyetindedirler. 2. Ödeme kaydedici cihazlar kullanılarak verilen satış fişleri ve rulolar yukarıda sayılan mükelleflerin fatura vermek mecburiyetinde olmadıkları satışların ve yaptıkları işlerin belgelendirilmesinde kullanılır ve fatura yerine geçer. 3. Ödeme kaydedici cihazların kullanılması mecburiyeti, Maliye ve Gümrük Bakanlığınca tespit edilen faaliyetlerle uğraşanlar hakkında uygulanmaz. 4. Genel ve Katma Bütçeli İdarelere, İl Özel İdarelerine, belediyeler ve köyler ile bunların teşkil ettikleri birliklere, üniversitelere, dernek ve vakıflara, her türlü mesleki kuruluşlara ait veya tabi olan veyahut bunlar tarafından kurulan veya işletilen müesseseler ile döner sermayeli kuruluşlara veya bunlara ait veya tabi müesseselere ödeme kaydedici cihazlar kullanılma mecburiyeti getirmeye Maliye ve Gümrük Bakanlığı yetkilidir. Ödeme kaydedici cihazlar Madde 2 – 1. Ödeme kaydedici cihazlar, bu Kanunla ve Maliye ve Gümrük Bakanlığınca belirlenen şartları taşıyan elektronik yazar kasalar, yazıcı tertibatı bulunan elektronik teraziler veya elektronik terminaller gibi cihazlardır. 2. Ödeme kaydedici cihazların; her alış veriş için satışla ilgili bilgileri taşıyan bir satış fişi ve günlük kapanış fişi vermesi, satış fişinde yazılı olan bilgilerin aynen kaydedildiği ayrı bir şerit tertibatı olması, fiş ve günlük toplamlar için en az iki ayrı sayıcısının bulunması, mekanik, elektronik veya manyetik müdahalelere karşı korunmuş harici bir enerjiye ihtiyaç göstermeyen sadece pozitif işlem kabul eden toplam tahsilat ve vergi tutarlarını kaydeden bir mali hafızasının olması, mali hafıza ile bağlantısının açılması halinde çalışmaması, yetkili kimseler dışında cihaza müdahaleye imkan vermeyecek tarzda hayati bölümlerin muhafazasının tek bir vida ile kapatılmasına ve üzerinin özel bir mühürle mühürlenmesine uygun yapıda olması ve makine içerisine tespit edilmiş mali hafızaya da kaydedilen bir sicil numarasının bulunması gerekir. 3. Maliye ve Gümrük Bakanlığı belirleyeceği esaslar dahilinde, gerekli şartları taşımayan cihazlar kullanılarak veya elle doldurularak satış fişi düzenlenmesine izin verebilir. Satış fişleri Madde 3 – Ödeme kaydedici cihazlar kullanılmak suretiyle verilen satış fişlerinde; satış fişini veren kişi veya kuruluşun adı ve soyadı veya ünvanının, adresinin, bağlı bulunduğu vergi dairesi ve hesap numarasının, satılan malların cinsi ve bedellerinin, vergili olup olmadıklarının ve bunlara ait toplamların, müteselsil fiş numarasının, işlem tarihinin, cihazın onaylandığını gösterir sembolün ve cihaz sicil numarasının gösterilmesi gerekir. Satış ve onarım Madde 4 – 1. Maliye ve Gümrük Bakanlığı tarafından onaylanan ödeme kaydedici cihazların, üretici veya ithalatçı kuruluşlar tarafından verilen ve cihaz sicil numarasını taşıyan bir ruhsatnamesi bulunur. Söz konusu ruhsatnamelerde yer alacak diğer hususları tayin ve tespite Maliye ve Gümrük Bakanlığı yetkilidir. Üretici, İthalatçı veya satıcı firmalar satılan cihazların sicil numaralarını ve kimlere satıldıklarını her ay Maliye ve Gümrük Bakanlığına ve bağlı bulundukları vergi dairelerine bildirmek mecburiyetindedir. 2. Arızalanan ödeme kaydedici cihazların tamiri, bunları üreten veya ithal eden kişi veya kuruluşların yetkili servis elemanlarınca yapılabilir. Cihazların mühürü yetkili elemanlar tarafından açılabilir ve tamir işlemini takiben yine aynı elemanlar tarafından mühürlenir. Üretici veya ithalatçı kişi veya kuruluşların kuracakları bakım ve onarım servislerinin arızalanan cihazları kendilerine başvuru tarihinden itibaren en kısa sürede çalışır hale getirmeleri şarttır. Yapılan tamir işleri başlama ve bitiş tarih ve saatlerini de gösterir şekilde ayrıntılarıyla cihazın ruhsatnamesine kaydedilir. Üretici veya ithalatçı kişi veya kuruluşların kuracakları bakım ve onarım teşkilatlarının uyacakları şartlar ve esaslar Maliye ve Gümrük Bakanlığınca tespit edilir ve denetlenir. 3. Yetkili mercilere gerekli kayıt ve tasdik işlemi yaptırılmadan veya ruhsatsız olarak ödeme kaydedici cihazlar, satılamaz, kiralanamaz, devredilemez veya diğer yollarla kullandırılamaz. Onay Madde 5 – 1. Ödeme kaydedici cihaz modellerinin bu Kanun ve Maliye ve Gümrük Bakanlığınca belirlenen şartlara uygunluğu, kuruluş şekli aşağıda belirlenen Komisyonun görüşü alınarak Maliye ve Gümrük Bakanlığınca onaylanır. 2. Komisyon, Maliye ve Gümrük Bakanlığı Müsteşarının başkanlığında Gelirler Genel Müdürü ile Gelirler Genel Müdürlüğünün iki, Sanayi ve Ticaret Bakanlığının bir, Yüksek Öğretim Kurumu tarafından belirlenecek üniversitelerin bir, Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumunun bir, Türkiye Ticaret Sanayi Deniz Ticaret Odaları ve Ticaret Borsaları Birliğinin bir, Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonunun bir temsilcisinden kurulur. 3. Ödeme kaydedici cihaz modellerinin onayı üç yıl için geçerli olup, eşit süreler itibariyle uzatılabilir. Uzatma reddedildiği takdirde, onaylanan modele uygun faaliyette bulunan cihazlar için onay hükümleri geçerli sayılır. 4. Ödeme kaydedici cihazların kullanımı sırasında başlangıçta verilen garantiye uygun düşmeyen kusurlar ortaya çıktığı, onaylanan modele uygun olmayan cihazların üretildiği veya ithal edildiği ve satış sonrası bakım ve onarım konusunda öngörülen şartlara uyulmadığı takdirde modelin onayı iptal edilir. Onayın iptali tedbirin alındığı tarihten itibaren hüküm icra eder. Ödeme kaydedici cihazları kullanma mükellefiyetinin başlaması Madde 6 – Ödeme kaydedici cihazların kullanılması mecburiyeti bir önceki dönem satışları veya gayri safi iş hasılatı; – 120.000.000,- TL. aşan mükellefler için 1/7/1985 tarihinden itibaren, – 60.000.000,- TL. aşan mükellefler için 1/1/1986 tarihinden itibaren, – 30.000.000,- TL. aşan mükellefler için 1/1/1987 tarihinden itibaren, – 15.000.000,- TL. aşan mükellefler için 1/1/1988 tarihinden itibaren, – 15.000.000,- TL. altında kalanlar için 1/1/1989 tarihinden itibaren başlayacaktır. Maliye ve Gümrük Bakanlığı, bu maddedeki tutarları iki katına kadar artırmaya yetkilidir. İndirim ve dahili tevkifat Madde 7 – (Değişik: 26/10/1988 - 3482/1 md.) 1. (Değişik: 16/7/2004-5228/13 md.) Mükellefler kullanmak üzere satın aldıkları ödeme kaydedici cihazlar için %100’e kadar amortisman oranı seçebilirler, amortisman ayırma imkanı bulunmayanlar ise alış bedellerinin tamamını vergiye tabi kazançlarının tespitinde indirim konusu yaparlar. [2] 2. (Mülga : 3/12/1988 - 3505/34 md.) 3. Bu maddenin uygulamasına ilişkin usul ve esaslar, Maliye ve Gümrük Bakanlığınca belirlenir. Cezalar Madde 8 – (Mülga : 4/12/1985 - 3239/137 md.) Ceza ve sorumluluk Mükerrer Madde 8 – (Ek : 26/10/1988 - 3482/2 md.) 1. (Değişik : 24/6/1994 - 4008/38 md.) Onaylanan modele uygun üretim veya ithalat yapmayan, cihazları satışa sunmadan önce Maliye Bakanlığı'nın özel mühürü ile mühürlettirmeyen, servis teşkilatını (satış, bakım-onarım)kurmayan, satışını yaptığı her cihazın yedek parça da dahil olmak üzere en az on yıllık bakım ve onarımını sağlayamayan üretici veya ithalatçı kuruluşlar ile süresi içerisinde ödeme kaydedici cihazları almayan, cihazları bozan, bozuk cihazları kullanan veya başkalarının kullanmasına izin veren mükellefler adına Vergi Usul Kanununun 353 üncü maddesinin 8 numaralı bendinde yazılı özel usulsüzlük cezası kesilir. [3] Üretici veya ithalatçı kuruluşlar, Maliye Bakanlığı'nın özel mühürü ile mühürlenen her 500 cihaz için en az bir eleman bulunduracak şekilde yurt sathına yayılmış bakım ve onarım teşkilatlarını kurmak zorundadırlar. 2. Maliye ve Gümrük Bakanlığınca belirlenip açıklanan usul ve esaslara uymayan, üretici veya ithalatçı kuruluşlar, bunların satış, bakım-onarım servislerinde görevli elemanları ile ödeme kaydedici cihazları kullanma mecburiyeti bulunan mükellefler hakkında; her bir tespit için ayrı ayrı olmak üzere, Vergi Usul Kanununa bağlı "Usulsüzlük Cezalarına Ait Cetvel"de yer alan birinci derece usulsüzlük cezalarının beş katı uygulanır. 3. Bu Kanunun uygulanması ile ilgili olarak Maliye ve Gümrük Bakanlığından onay alan üretici veya ithalatçı kuruluşlar, kurmuş oldukları satış ve bakım-onarım servisleri ile birlikte müteselsilen sorumludurlar. 4. Satışını yaptıkları cihazları, (daha önce satılan ve halen mükelleflerce kullanılanlar da dahil) Maliye ve Gümrük Bakanlığınca uygun görülen şekilde düzenlemeyen veya arızalandığı halde çalışır hale getirmeyen üretici veya ithalatçı kuruluşlar, düzenlemedikleri veya çalışır hale getirmedikleri cihazların rayiç veya emsal bedelini ilgili mükellefe ödemek zorundadırlar. 5. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye ve Gümrük Bakanlığınca belirlenir. Diğer hükümler Madde 9 – 1. Üretici veya ithalatçı kişi veya kuruluşlar tarafından kurulan servislerde bakım ve onarım işlerini yapacak teknik görevlilerin Maliye ve Gümrük Bakanlığı tarafından sicilleri tutulur, kendilerine tanıtıcı bir yetki belgesi ve özel mühür verilir. Kaydedici cihazların bakım ve onarımı sadece kendilerine yetki belgesi verilen kimseler tarafından yapılabilir. Verilen yetkiyi kötüye kullananların yetki belgeleri iptal edilir. Ayrıca bunlar adına Vergi Usul Kanununun 353 üncü maddesinin 8 numaralı bendinde yazılı cezanın iki katı tutarında özel usulsüzlük cezası kesilir. [4] 2. Bakım ve onarım işlerini yapacak teknik görevliler Maliye ve Gümrük Bakanlığının yoklama ve incelemeye yetkili elemanları tarafından istenilen her türlü yardım ve kolaylığı göstermek mecburiyetindedirler. 3. (Ek : 26/1O/1988 - 3482/3 md.) Kullanılan ödeme kaydedici cihazlar, ilgilinin Gelir veya Kurumlar Vergisi mükellefiyeti sona ermedikçe haczedilemez. 4. (Ek : 26/10/1988 - 3482/3 md.) Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde Vergi Usul Kanunu ve Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uygulanır. 5. (Mülga : 20/6/2001 - 4684/16 md.) [5] Yetki Madde 10 – (Değişik 28/8/1991 - 3762/4 md.) Maliye ve Gümrük Bakanlığı; a) Ödeme kaydedici cihazların kullanılmalarıyla ilgili olarak, bu Kanunla belli edilen hususlar dışında uyulması gereken usul ve esasları belirlemeye ve bunlarda değişiklik yapmaya, b) Talih oyunları işletmelerinde kullanılanlar da dahil olmak üzere para, marka ve jeton gibi araçlarla oynanan her türlü oyun makinaları ile akaryakıt sayaçları, parkmetre, otomatik satış makinaları ve benzeri cihazlarda hafıza tertibatı bulunma mecburiyeti getirmeye, bu tertibatın teknik ve fonksiyonel özellikleri ile uygulama usul ve esaslarını belirlemeye, Yetkilidir. Geçici Madde 1 – (Ek : 28/8/1991 - 3762/5 md.) Maliye ve Gümrük Bakanlığı; bu Kanunun yayımı tarihine kadar 3100 sayılı Kanun uyarınca 1991 yılı içinde ödeme kaydedici cihaz kullanma mecburiyeti başladığı halde, bu mecburiyeti yerine getiremeyen mükellefler ile daha sonraki tarihlerde mecburiyetleri başlayacak olanlar için, bu mecburiyetlerinin başlama tarihini bir önceki yıl satış tutarları veya gayri safi iş hasılatına göre 1992 yılının sonuna kadar uzatmaya ve bu süre içine kademeli olarak yaymaya yetkilidir. İsteğe bağlı olarak ödeme kaydedici cihaz olan mükelleflerin bu cihazları kullanma mecburiyetleri cihazları aldıkları tarihten itibaren 30 gün içinde başlar. Yürürlük Madde 11 – Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme Madde 12 – Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. 6/12/1984 TARİHLİ VE 3100 SAYILI ANA KANUNA İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER 1) 26/10/1988 tarihli ve 3482 sayılı Kanunun Geçici 2 nci Maddesi: Geçici Madde 2. – Maliye ve Gümrük Bakanlığı 3100 sayılı Kanunun 6 ncı maddesine göre ödeme kaydedici cihaz kullanma mecburiyetinde olan mükelleflerin, bu mecburiyetlerinin başlama tarihlerini, mükelleflerin satış tutarları veya gayrisafi iş hasılatına göre üç yıla kadar uzatmaya ve yıl içine kademeli olarak yaymaya yetkilidir. 3100 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE Kanun No. Farklı Tarihte Yürürlüğe Giren Maddeler Yürürlüğe Giriş Tarihi 3482 4 1/1/1988 5 1/1/1989 Diğer maddeleri 5/11/1988 3505 1) 2, 5, 6, 8, 9, 11, 13, 14, 15, 19, 21, 22, 23, 26, 28, 29, 32, 33, 34 ve geçici 2 nci maddeleri (1/1/1989 tarihinden geçerli olmak üzere) 10/12/1988 2) Bakanlar Kuruluna ve Maliye ve Gümrük Bakanlığına yetki veren hükümleri ile diğer maddeleri 10/12/1988 3762 10, Geçici Madde 1 7/9/1991 4008 a) 2, 4, 9, 10, 11, 13, 14, 15, 16, 20, 21, 22, 24 ve 25 inci maddesi ile Gelir Vergisi Kanununun 41 inci maddesine eklenen 7 numaralı bent ve 27 nci maddesi ile Kurumlar Vergisi Kanununun 15 nci maddesine eklenen 12 numaralı bent 1.1.1995 b) 8 inci maddesi,25 inci maddesi ile Gelir Vergisi Kanununun 41 inci maddesine eklenen 8 numaralı bent ve 27 nci maddesi ile Kurumlar Vergisi Kanununun 15 inci maddesine eklenen 13 numaralı bent 1.1.1996 c) 35 inci maddesi yayımını izleyen aybaşında, d) Diğer hükümleri 6/7/1994 4369 a) 81 inci maddesinin j fıkrası 1/1/1999 5228 7 31/7/2004 5281 7 1/1/2005 tarihinden geçerli olmak üzere 31/12/2004 [1] Bu Kanunda yer alan ödeme kaydedici cihazlarla ilgili olarak 25/12/2015 tarihli ve 29573 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Maliye Bakanlığının (Gelir İdaresi Başkanlığı) Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No:426)‘nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğe (Sıra No: 466) bakınız. [2] 30/12/2004 tarihli ve 5281 sayılı Kanunun 43 üncü maddesiyle, bu fıkrada yer alan "%100'e kadar amortisman oranı seçebilirler." ibaresi, “%100'e kadar amortisman oranı seçebilirler, amortisman ayırma imkânı bulunmayanlar ise alış bedellerinin tamamını vergiye tâbi kazançlarının tespitinde indirim konusu yaparlar." olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir. [3] Bu maddenin birinci fıkrasında yer alan "...mükellefler, kaçakçılığa teşebbüs etmiş sayılırlar. Bu mükellefler hakkında Vergi Usul Kanunu'nun 360 ıncı maddesinde yer alan ceza uygulanır." ibaresi 22/7/1998 tarih ve 4369 sayılı Kanunun 81. maddesiyle "...mükellefler adına Vergi Usul Kanununun 353 üncü maddesinin 8 numaralı bendinde yazılı özel usulsüzlük cezası kesilir." şeklinde değiştirilmiştir. [4] Bu maddenin bir numaralı fıkrasının son cümlesinde yer alan "Ayrıca, bunlar hakkında Vergi Usul Kanununun 338 ve 347 nci maddeleri hükümleri uygulanır." ibaresi 22/7/1998 tarih ve 4369 sayılı Kanunun 81. maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [5] Bu mülga hükmü 1/1/2002 tarihinden itibaren yürürlüğe girecektir.