title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Swali analolishughulikia Deacon ni, ni tabia na mabadiliko yepi ya kitabia katika mazigira ambayo yamechangia katika kuasilishwa kwa kufikiria kiishara? Hapa anatilia mkazo umuhimu wa kutofautisha binadamu na spishi zingine siyo kwa lengo la kuweka juu werevu wa binadamu bali ni kuonyesha palipo na tatizo. Madaam ukuaji wa "H. sapiens" ulianza na mababu ambao hawakuwa na “utamaduni”, kile kilichowapelekea kuachana na kujifunza kwa kufikiria, mawasiliano, na njia za kutengeneza vifaa ambazo zilikuwepo na zikaendelea kuasilishwa kwa nyani wengi (na wengine wamependekeza, spishi za wanyama)? Mifumo ya ishara ya kujifunzia inachukua muda mwingi kuliko njia zingine za mawasiliano, kwa hivyo mawazo ya kiishara yaliwezesha kuzuka kwa mbinu tofauti ya mawasiliano lakini haikuwa bora zaidi kuliko ya nyani. Hata hivyo iliisaidia sana "H. sapiens" kukua. Deacons anaanza kwa kuangalia mambo mawili makuu katika historia ya ukuaji: kutafuta chakula na mahusiano ya kingono. Anavyotambua, ushindani kwa kupata ngono hubana uwezekano wa kuwepo kwa ushirikiano wa kijamii katika spishi nyingi. Hata hivyo, kulingana na Deacon, kuna mabombwe matatu yanayojitokeza katika uzalishaji wa binadamu ambayo huwatofautisha na spishi zingine:


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Isitoshe, kuna sifa moja ambayo inadhihirka kwa jamii maarufu za binadamu zinazotafuta chakula (binadamu wote kabla ya ya miaka elfu kumi na elfu kumi na tano) na ambazo huwa tofauti na nyani: “matumizi ya nyama. . . . kuonekana kwa vifaa vya kwanza vya mawe vipatavyo miaka milioni 2.5 iliyopita karibu inahusiana na kubadilika kwa ghafla katika tabia ya kutafuta chakula ili kupata nyama." Deacon haamini kuwa fikira ya kiishara ilikuwa muhimu kwa kuwinda au kwa kutengeneza vifaa (ingawa utengenezaji wa vifaa unaweza kuwa kipimo cha kutegemewa fikira kiishara), ilikuwa muhimu kwa ufanisi wa mahusiano bainifu ya kijamii.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Muhimu zaidi ni kwa kuwa wanaume na wanawake wote ni bora katika kutafuta chakula, mama wanaobeba watoto wategemezi huwa si wawindaji wazuri. Ni lazima kwa hivyo wawategemee wanaume. Hii hupendelea mfumo ambapo wanaume wanaweza kujihusisha katika ngono wakati wowote na wanawake na wanawake wanaweza kubashiri wenzao watawatafutia chakula na watoto wao. Katika spishi nyingi za mamalia, matokeo huwa mfumo wa kuorodhesha au ushindani wa kingono ambao huchangia kuwepo kwa kuoa wake wengi au kuwepo kwa mahusiano ya muda mrefu baina ya watu wanaoishi kivyao. Katika mifano yote miwili ukakamavu wa mwanaume ndiwo huchangia sana kudumishwa kwa mahusiano ya kingono. Ni upekee upi unajitokeza miongoni mwa binadamu?


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Upekee ambao unadhihirika kuhusu jamii za binadamu ni kile kilichohitaji fikira za kiishara ambacho husababisha ukuaji wa utamaduni: “vikundi vya kijamii vyenye ushirikiano na jinsia za mseto ambavyo vina wanaume walezi na wanawalisha watoto na yenye mabombwe ya kujitegemea ya uzalishaji.” Mseto huu ni nadra katika spishi zingine, mfumo wao unaweza “kusambaratika kwa urahisi.” Lugha na utamaduni ndiyo huushikanisha pamoja.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Sokwe vilevile mara mojamoja hivi hutafuta nyama. Mara nyingi dume huila nyama hiyo mara moja na mara mojamoja hugawana na jike ambao huwa karibu. Miongoni mwa sokwe uwindaji wa nyama huongezeka vyakula vingine vinapokosekana lakini katika hali hii kugawana chakula hupungua. Namna za mwanzo za kufikiria kiishara ziliwezesha utengenezaji vifaa. Hii ilichangia sana kwanza, uwindaji wa nyama kuwa njia ya kutegemewa sana ya kutafuta riziki ya mababu wetu wasio binadamu na wakati huohuo kuwezesha njia za mawasiliano ya kijamii ambazo ziliwezesha ugawanaji baina ya wanaume na wanawake na hivyo kudidimiza ushindani wa kingono:


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Ishara na kufikiri kiishara inakuwa sifa ya kimsingi ya mahusiano ya kijamii miongoni mwa binadamu: kulipiza wema kwa wema. Wanasayansi ya ukuaji wamebuni ruwaza kuelezea hali ya kulipiza wema kwa wema bila choyo miongoni mwa watu walio na uhusiano. Mfano walidhani hufanya iwezekanavyo distantly kuhusiana usawa kati ya watu binafsi.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Katika akiolojia ya karne ya 19 kulikuwa na nyongeza ya historia na lengo la wanaakiolojia lilikuwa kutambua mabaki kulingana na aina zake pamoja na muundo wa miamba, hivyo kuweza kuwekea alama zinapopatikana na wakati. Franz Boaz alipata akiolojia iwe mojawapo ya mawanda manne ya anthropolojia ya Kimarekani na mijadala miongoni mwa wanaakiolojia mara nyingi imelingana na mijadala miongoni mwa wanaanthropolojia wa kitamaduni. Katika miaka ya 1920 na 1930, mwanaakiolojia wa Kiaustralia-Uingereza V. Gordon Childe na mwanaakiolojia wa Kimarekani W. C. McKern kivyao waliacha mtindo wa kuuliza maswali kuhusu tarehe ya mabaki, watu waliotoa tarehe hiyo - wanaakiolojia hufanya kazi bega kwa bega na wanahistoria, kazi za kihistoria husaidia kujibu maswali haya, lakini pale kazi za kihistoria zinapokosekana, wanaakiolojia hubuni mbinu mpya. Childe na McKern walijikita kupangilia mahusiano miongoni mwa vitu vilivyopatikana kwa pamoja, kazi yao iliweka msingi wa ruwaza iliyo na sura tatu:


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Childe alidai kuwa “kujirudiarudia kwa vijenzi vya mabaki” ni “utamaduni wa kiakiolojia." Childe na wengine waliuona “kila utamaduni wa kiakiolojia kama onyesho la vitu vilivyomilikiwa na kundi maalumu la "watu" ."


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Mnamo 1948 Walter Taylor alipangilia mbinu na dhana ambazo wanaakiolojia walikuwa wamebuni akapendekeza ruwaza ya jumla ya mchango wa akiolojia kwa maarifa ya tamaduni. Alianza kwa kuelewa kama zao la shughuli ya fikira ya binadamu na msisitizo wa Boaz kuhusu maana ya kibinafsi ya vitu kwa kutegemea mikitadha yao ya kitamaduni. Alifafanua utamaduni kama “tukio la kiakili, linalohusisha yaliyomo akilini, siyo vitu au tabia inayoweza kuonekana.” Hatimaye aliweza kuunda ruwaza ya sura tatu inayounganisha anthropolojia na akiolojia ambayo aliita conjunctive archeology (akiolojia unganishi):


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Vifaa vya mabaki vilikuwa ni masalio ya utamaduni na wala siyo utamaduni wenyewe.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Hoja ya Taylor ilikuwa kwamba rekodi za ramani za nyumba zinaweza kuchangia kwa maarifa ya kiaanthropolojia lakini ikiwa wanaakiolojia watabadilisha kazi upya siyo kwa kuchimbua mabaki na kurekodi mahali na wakati zinapopatikana bali kama hitimisho kutoka tabia za mabaki ya vifaa kupitia kwa namna zilivyotolewa na kutumiwa na kuhitimisha kutoka kwa tabia hizi shughuli za kiakili za watu. Ingawa wanaanthropolojia wengi waliungama kuwa utafiti wao ulikwa sehemu ya anthropolojia, mpango wa Taylor haukutekelezwa kikamilifu. Sababu moja ni kwamba ruwaza yake ya sura tatu ya mahitimisho ilihitaji utafiti mwingi wa nyanjani na uchanganuzi wa maabara ndipo iweze kufanya kazi. Isitoshe, maoni yake kuwa mabaki ya vifaa siyo utamaduni; na mara mbili hivi yalitolewa kutoka kwa utamaduni, kuliiifanya akiolojia kuwa mbali na anthropolojia ya utamaduni.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Mwaka 1962 Lewis Bindford, mwanafunzi wa zamani wa Leslie White alipendekeza ruwaza mpya ya akiolojia ya kiaathropolojia ambayo aliita “Akiolojia Mpya” au “Akiolojia ya Mchakato’, hii aliikita kwa ufafanuzi wa White wa utamaduni kama “njia zaidi za mwili na wala siyo akili za kujisilisha kwa kiumbe.” Ufafanuzi huu ulimwezesha Bindford kutambua akiolojia kama uwanda muhimu wa kufuatilia njia ya utafiti iliyotumiwa na Julian Steward katika ekolojia ya utamaduni:


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Kwa maneno mengine Binford alipendekeza akiolojia ambayo ingekuwa msingi wa mradi mkubwa wa wanaanthropolojia wa wakati huo (utamaduni kama uasilisho kwa mazingira usio wa kijenetiki); “akiolojia mpya” ilikuwa anthropolojia ya kitamaduni (katika mtindo wa ekolojia ya kitamaduni au anthropolojia ya kiakolojia) ya kale.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Katika miaka ya 1980 kulikuwa na muungano Uingereza na Ulaya uliopinga mawazo ya akiolojia kama tawi la anthropolojia, ukiunga mkono Radcliffe-Brown ambaye hapo nyuma alikuwa amepinga anthropolojia ya kitamaduni. Ni wakati huu mwanaakiolojia kutoka Cambridge Ian Hodder alibuni “mchakato wa baadaye wa akiolojia” kama njia badala. Kama Binford (na tofauti na Taylor) Hodder anayaona mabaki siyo kama vifaa vya utamaduni bali utamaduni wenyewe. Tofauti na Binford, Hodder hauoni utamaduni kama uasilisho wa kimazingira. Badala yake anajikita kwa wazo la mtiririko mzuri wa kiishara wa utamaduni wa kijadi ambamo vifaa, mabaki, yanashiriki kikamilifu katika uumbaji, uhawilisho, mabadiliko na kufifia kwa ishara changamano." Kitabu chake cha mwaka wa 1982, "Symbols katika Action," kinatukumbusha kuhusu anthropolojia ya kiishara ya Geertz, Schneider na msisitizo wao juu ya maana inayotegemea muktadha na vifaa vya utamaduni kama njia badala za wazo la White na Steward kuhusu utamaduni wa vifaa. Katika kitabu chake cha mwaka wa 1991, "Reading the past: Current Approaches to interpretation in Archeology" Hodder anadai kwamba akiolojia ina uhusiano wa karibu na historia kuliko anthropolojia.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Mwingiliano baina ya utamaduni na lugha umetambuliwa tokea enzi za urasimu na hata kabla ya hapo. Wagiriki wa kale kwa mfano walitofautisha watu waliostaarabika na barbaros “wanaobwabwaja” yaani wale ambao hawasemi lugha inayoeleweka. Kwa kuwa watu wanasema lugha ambazo hazieleweki ni ushahidi kwamba kuna tofauti za kitamaduni kuliko tabia za kitamaduni.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Walimbwende wa Kijerumani wa karne ya 19 kama vile Herder, Wundt na Humbolt aghalabu waliiona lugha si kama mojawapo ya tabia za kitamaduni miongoni mwa nyingi bali tukio la moja kwa moja la tabia za kitaifa za watu, yaani utamaduni kwa njia iliyokolezwa. Herder kwa mfano anapendekeza “Denn jades volk ist volk; es hat seine National Bildung wie seine Sprache” (kwa kuwa kila watu ni watu, wana utamaduni wao wa kitaifa unaoelezewa kupitia lugha yake).


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Franz Boaz, mwasisi wa anthropolojia ya Kimarekani, kama wenzake Wajerumani waliomtangulia, alishikilia kuwa lugha inayotumiwa na watu wote katika jumuia ndiyo hasa hubeba utamaduni wa watu hao. Boaz ndiye aliyekuwa mwanaanthropolojia wa kwanza aliyeona ya kwamba ilikuwa haiyumkiniki kuutafiti utamaduni wa kigeni bila ya kuijua lugha yake. Kulingana na Boaz, kwa kuwa utamaduni wa kiusomi wa watu ulijengeka, kutumiwa pamoja na kudumishwa kupitia lugha, ilimaanisha kuwa kuelewa lugha ya kikundi fulani cha watu lilikuwa jambo muhimu katika kuelewa utamaduni wa kikundi hicho. Wakati huo, Boaz na wanafunzi wake walifahamu kuwa utamaduni na lugha hazitegemeani moja kwa moja. Hivi ni kusema ya kwamba, vikundi vilivyo na utamaduni tofauti vinaweza kuwa na lugha moja, na wasemaji wa lugha ambazo hazifanani wanaweza kuwa na utamaduni amabao unafanana. Wasomi wengi wanapendekeza kuwa kila aina ya lugha huamua aina fulani za utamaduni. Hii ni sawa na dhana ya Isimu amuzi ambayo husema ya kwamba aina ya lugha huamua mawazo ya kibinafsi. Maadamu Boaz alikataa kuwepo kwa kiunganishi sababishi baina ya lugha na utamaduni, wasomi wenzake waliomtangulia walishikilia kuwa wazo la mitindo ya kuzungumza na kufikiria katika lugha fulani inaweza kuathiri utamaduni wa kikundi fulani cha lugha. Imani kama hiyo ina uhusiano na nadharia ya taathira lugha. Boaz kama wafanyavyo wanaanthropolojia wa sasa, hata hivyo, alitaka kuonyesha uhusiano baina ya utamaduni na lugha kwa kuwa chambacho B.L.Whorf, “zote hizi zimekuwa pamoja”.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Waama kwa kweli usuli wa lugha, inavyoeleweka kama uwezo wa kibinadamu wa mawasiliano changamano ya ishara, na usuli wa utamaduni changamano unafikirika kutoka kwa mchakato wa mabadiliko katika binadamu wa kwanza. Wanaisimu na Wanaanthropolojia mabadiliko wanadhani kuwa lugha ilizaliwa wakati binadamu wa kwanza walipoanza kuishi katika jumuia kubwa ambazo zilihitaji matumizi ya mawasiliano changamano kudumisha mshikamano wa kijamii. Lugha na utamaduni kwa hivyo zote ziliibuka kama njia ya kutumia ishara kujenga utambulisho wa kijamii na kudumisha mshikamano katika kikundi kikubwa cha kijamii ambacho hakiwezi kutegemea njia za kujenga jumuia zilizotumika kabla ya binadamu, kwa mfano zile za kukuza. Kwa kuwa lugha na utamaduni zote kimsingi ni mifumo ya kutumia ishara, wananadharia wa karne ya ishirini wametumia njia za kuchanganua lugha zilizobuniwa katika sayansi ya lugha kuchanganua utamaduni. Hasa nadharia ya umuundo ya Ferdinand de Saussure ambayo huiona lugha kama mfumo wa ishara ambao unahusisha ishara (yaani kule kulinganisha umbo fulani na maani fulani).Nadharia hii imetumiwa sana katika kutafiti juu ya utamaduni. Vilevile nadharia za baadaye za umuundo bado zingali zinategemea uhusiano baina ya lugha na utamaduni kama mifumo ya mawasiliano ya kiishara, ambayo yametumiwa katika mawanda ya semiotiki.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Uhusiano baina ya lugha na utamaduni yanaweza kueleweka kama kimuundo ni sawa na uhusiano baina ya ishara lugha, inayohusisha kwa mfano sauti [kau] na maana ya “cow”(ng’ombe), na ishara ya kitamaduni inayohusisha kwa mfano namna moja ya utamaduni ya “kuvaa taji” na maana ya kitamaduni ya “kuwa mfalme”. Katika njia hii inaweza ikasemwa kuwa utamaduni ni aina ya lugha. Kufanana kwingine baina ya utamaduni na mifumo ya lugha ni kwamba yote ni mifumo ya mazoezi, yaani zote ni njia spesheli za kufanya mambo ambazo zimejengeka na kuendelezwa kupitia kwa mitagusano ya kijamii. Watoto kwa mfano hujifunza lugha namna sawa wanavyojifunza mambo ya kimsingi kuhusu kaida za kitamaduni za jamii ambamo wamekulia - kupitia kwa mitagusano na wenzao wa umri mpevu katika kikundi cha kitamaduni.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Hata hivyo, lugha, zinavyoeleweka siku hizi kama seti za kaida za lugha za jumuia fulani, vilevile ni sehemu ya utamaduni mpana wa jumuia inayosema lugha hizo. Binadamu hutumia lugha kama njia ya kuonyesha utambulisho na kikundi kimoja cha utamaduni na tofauti na vingine. Hata miongono mwa wazungumzaji wa lugha moja kuna njia nyingi za kuitumia lugha hiyo na njia hizo hutumiwa kuashiria uhusiano na kikundi fulani kidogo katika utamaduni mpana. Katika isimu, namna mbalimbali za kuitumia lugha moja huitwa “vilugha”. Kwa mfano Kingereza kinazungumzwa tofauti Marekani, Uingereza, na Australia na katika hizo nchi zinazozungumza Kingereza kuna mamia ya lahaja za Kingereza na kila lahaja hutumiwa katika eneo fulani au huwakilisha utamaduni fulani wa utamaduni mpana. Kwa mfano katika Uingereza, lahaja ya cockney huashiria kuwa wasemaji wake hutoka katika tabaka la chini la wafanyakazi wa mashariki mwa London. Tofauti katika vilugha vya lugha moja hudhihirika katika matamshi na msamiati na wakati mwingine katika mifumo ya sarufi na aghalabu katika matumizi ya mitindo mbalimbali (kwa mfano msimu wa cockney wa Rhyming au sajili ya wanasheria). Wanaisimu na Wanaanthropolojia, hasa wanaisimujamii, wanaisimuethnolojia, na wanaisimuanthropolojia wameijkita katika utafiti wa namna usemaji hutofautiana katika jamii tumizi lugha fulani.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Namna mbalimbali za jumuia kuzungumza au kutumia ishara ni sehemu ya utamaduni wa jumuia kama ilivyo mienendo mingine katika jamii. Matumizi ya lugha ni njia ya kuweka na kuonyesha utambulisho wa kikundi fulani. Namna za kuzungumza zina uamilifu siyo tu wa kufanikisha mawasiliano bali wa kutambua hadhi au tabaka la msemaji. Wanaisimu huita namna mbalimbali za kuzungumza “vilugha”, dhana inayohusisha lahaja za kijiografia na kijamii, sajili au mitindo mbalimbali ya utamaduni mdogo. Wanaisimuanthropolojia na wanasosholojia wa lugha hufafanua mtindo wa mawasiliano kama namna ambavyo lugha hutumiwa na kueleweka katika utamaduni fulani.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Tofauti baina ya lugha hazihusishi tofauti katika matamshi, msamiati au sarufi, lakini vilevile katika “tamaduni tofauti za usemaji”. Tamaduni zingine kwa mfano zina mifumo mipana ya “usonde wa kijamii”, mifumo ya kuashiria masafa ya kijamii katika njia za kiisimu. Katika Kingereza, usonde wa kijamii aghalabu huonyeshwa kupitia kwa kutofautisha baina ya kuwaita watu kwa kutumia jina la kwanza na kupitia kuwaita kwa kutumia jina la pili au hata kwa kutumia majina kama vile “Bi”, “kijana”, “Daktari”, “mheshimiwa”. Katika lugha zingine mifumo kama hiyo inaweza kuwa changamano sana na iliyosimbikwa katika sarufi nzima na msamiati wa lugha. Katika lugha nyingi za Asia mashariki, kwa mfano, Thai, Burmese na Javanese, maneno tofauti yanatumiwa kulingana na kama msemaji anazungumza na mtu wa cheo cha juu au cha chini ikilinganishwa na chake katika mfumo wa kuorodhesha. Katika mfumo huu wanyama na watoto huorodheshwa chini na miungu pamoja na jamii ya watawala kuorodheshwa juu. Lugha zingine huweza kutumia njia tofauti za kuzungumza ikiwa unazungumza na watu wa jinsia tofauti au wakwe na kwa upande mwingine lugha nyingi zina namna spesheli za kuzungumza na watoto. Miongoni mwa vikundi vingine, utamaduni wa kuzungumza unaweza kuhusisha "kutozungumza" na watu mahsusi, kwa mfano tamaduni nyingi za kienyeji za Australia zina mwiko wa kutozungumza na wakwe, na katika tamaduni zingine uzungumzi hauelekezewi watoto moja kwa moja. Lugha zingine huhitaji njia tofauti za kuzungumzia matabaka tofauti ya wasemaji na mfumo kama huo hujiegemeza kwa tofauti za kijinsia, mfanao ni Kijapani na Kikoasati.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Uelewaji wa kisasa wa utamaduni wa kiaanthropolojia una usuli wake katika karne ya 19 na na nadharia ya mwanaathropolojia wa Kijerumani Adolf Bastian ya “umoja wa fikira ya binadamu” (psychic unity of mankind) ambayo, akiathiriwa na Herder na von Humboldt, alipinga kutambulishwa kwa “utamaduni” na hali ya maisha ya wasomi wa Ulaya. Aidha alipinga jaribio la mwanaanthropolojia wa Kiingereza Edward Taylor la kufafanua utamaduni kama dhana jumlishi. Taylor, mnamo mwaka wa 1874 alielezea utamaduni katika njia ifuatayo: “Utamaduni au ustaarabu ukichukuliwa kwa upana katika misingi ya kiethinografia ni mfumo mzima unaohusisha kujua, imani, sanaa, sheria, mila na mawezekano mengine pamoja na tabia zingine ambazo amejifunza binadamu kama mwanachama wa jamii’. Ingawa Taylor hakuwa analenga kupendekeza nadharia ya kijumla (alielezea kuelewa kwake kwa utamaduni katika kozi pana ya mjadala kuhusu hali ya dini), wanaanthropolojia wa Kimarekani kwa jumla wamewasilisha fafanuzi zao mbalimbali za utamaduni kama viboresho vya Taylor. Mwanafunzi wa Franz Boas, Alfred Kroeber(1876-1970) aliutambulisha utamaduni na “supaoganiki”, yaani eneo lenye mpanglio wa sheria ambazo hazingeweza kuelezewa au kuhusishwa na bayolojia. Mnamo mwaka wa 1973, Gerald Weiss alipitia fafanuzi kadhaa za utamaduni na mijadala kulingana na uzito wake na akapendekeza ufafanuzi ufuatao wa kisayansi wa "utamaduni":""ni dhana ya kijumla ya vitendo vya binadamu visivyo vya kijenetiki au vitendo vya binadamu ambavyo ni vya kimetabayolojia’"" (italiki ni katika hali yake halisi).


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Franz Boas alianzisha anthropolojia ya kisasa ya Kimarekani pale ilipoanzishwa programu ya kwanza katika anthropolojia chuo kikuu cha Columbia mnamo mwaka wa 1896. Wakati huo nadharia kubwa ya utamaduni ilikuwa ile ya utamaduni ukuaji, ambayo ilielezea kuwa jamii za kibinadamu ziliendelea kupitia hatua za ujahili, ushenzi hadi ustaarabu, hivyo jamii ambazo kwa mfano zimejikita katika kilimo cha mboga na matunda na mfumo wa ujamaa wa froquois ni jamii ambazo hazijakua sana ikilinganishwa na zile zilizojikita katika kilimo na mfumo wa ujamaa wa Eskin. Mojawapo ya ufanisi wa Boaz ni kuonyesha kwa njia ya kuridhisha kuwa nadharia hii kimsingi ina hitilafu, kiujarabati, kaika njia za utafiti na kinadharia. Isitoshe, alidhani ya kwamba ufahamu wetu wa tamaduni tofauti ulikuwa haujakamilika na hujikita kwa utafiti usio na mpangilio wala siyo wa kisayansi. Alisema kwamba ilikuwa muhali kubuni kisayansi nadharia ya kijumla ya tamaduni za binadamu. Badala yake alibuni wazo la utamaduni mabadiliko (cultural relativism) na akawapa wanafunzi wake mafunzo kufanya utafiti husishi wa nyanjani katika jamii tofautitofauti. Boas alielewa uwezo wa utamaduni kuhusisha mawazo kiishara na kujifunza kijamii na alizingatia ukuaji wa uwezo wa utamaduni kwenda sambamba na ukuaji wa nyanja zingine kama bayolojia, sifa zinazoelezea genus Homo. Hata hivyo, alielezea kuwa utamaduni hauwezi kulinganishwa na bayolojia au matamshi mengine ya mawazo ya kiishara kama lugha. Boas na wanafunzi wake walielewa utamaduni kijumlishi na walipinga kubuni ufafanuzi wa kijumla wa utamaduni. Hakika, walipinga kutambulisha utamaduni kama kitu, badala yake utumiwe kama kivumishi badala ya nomino. Boas alielezea kuwa aina au namna za utamaduni huwa katika hali ya kubadilikabadilika. Mwanafunzi wake Alfred Kroeber alielezea kuwa upokezi huria na usimilisho wa utamaduni ulifanya muhali kufikiria tamaduni kama vitu vya kisiri.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Wanafunzi wa Boas walitawala anthropolojia ya kitamaduni kwa kipindi chote cha vita vya II vya dunia na kuendelea kuwa na ushawishi mkubwa miaka ya 1960. Walikuwa na haja sana na mambo mawili: namna mbalimbali utamaduni umepitia duniani, , na njia ambazo watu wameathiriwa na kutenda kiubunifu jinsi inavyojitokeza katika tamaduni zao. Hii iliwapelekea wanafunzi kujikita zaidi kwenye historia ya tabia za kitamaduni: namna zinavyosambaa kutoka katika jamii moja hadi nyingine na vile maana zinavyobadilika muda unavyoenda na maisha ya watu kutoka kwa jamii zingine. Wengine kama vile Ruth Benedict (1887-1948) na Margaret Mead (1901-1978), walitoa kazi za kiusomi na tafiti linganishi zinazochanganua kazi za ubunifu ambazo zilikuwa zinalenga watu fulani katika miktadha mahsusi ya kitamaduni. Muhimu kwa utafiti wao ilikuwa dhana ya “muktadha”: utamaduni ulitoa muktadha ambao ulifanya tabia za binadamu kueleweka; jiografia na historia zilitoa muktadha wa kuelewa tofauti baina ya tamaduni. Ingawa wafuasi wa Boas walikuwa wamejikita sana katika imani, umoja wa mawazo ya binadamu na ubia wa utamaduni, mkazo wao kwa miktadha ya kienyeji na tofauti za tamaduni ziliwaweka mbali na kupendekeza tamaduni za kiubia au nadharia za kiubia za utamaduni.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Kuna sintofahamu katika anthropolojia ya kitamaduni baina ya madai kuwa utamaduni kama kitu chenye ubia (kuwa jamii zote zina utamaduni) na kuwa utamaduni hulenga vitu mahsusi (utamaduni hujitokeza katika namna mbalimbali kote duniani). Baada ya Boas, mijadala miwili imetawala utamaduni wa kianthropolojia. Mjadala wa kwanza ni ule unaohusu njia za kuunda tamaduni fulani. Kumekuwa na mjadala baina ya wanaanthropolojia kama utamaduni unaweza kuelezewa kama mkusanyiko au husishi au vitu vilivyowekwa pamoja au kama sifa ya mkusanyiko wa vitu tofauti, idadi na maana ambavyo hubadilikabadilika. . Mwanafunzi wa Boaz, Ruth Benedict alipendekeza kuwa katika jamii yeyote ile sifa za kitamaduni zinaweza kuwa zaidi au kasoro ya zile ambazo zimewekwa pamoja yaani zile zinazohusisha mpangilio wa vitendo na mawazo ambayo maisha ya binadamu maana na vilevile huwapa msingi wa kutathmini vitendo vipya na mawazo.Ingawa alimaanisha kuwa kuna viwango mbalimbali vya mshikamano.Hata hivyo kuna tamaduni ambazo haziwezi kushikamanishwa. Boas aliendelea kusema kuwa mshikamano kabisa wa tamaduni ni nadra. Tamaduni fulani huonekana kushikamana kwa sababu ya mtazamaji mwenyewe.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Mjadala wa kwanza ulitupiliwa mbali mnamo mwaka wa 1934 wakati Ruth Benedict alipochapisha Patterns of Culture, kazi ambayo imekuwa kwenye matibaa tokea wakati huo. Ingawa kazi hii imekuwa maarufu kwa kusambaza wazo la Boas la Utamaduni rejeshi, lakini miongoni mwa wanaanthropolojia wazo hili lilikuwa muhtasari muhimu wa uvumbuzi wa Boas na vilevile kujitenga na mkazo Boas alitilia kwenye kusambaa kwa tabia mbalimbali za kitamaduni. "Kazi za kiaanthropolojia zimejikita sana kwa uchanganuzi wa tabia za utamaduni”, aliandika Ruth’na wala siyo utafiti wa tamaduni kama zinavyoelezewa kwa ujumla." Akiwa ameathiriwa na mwanaanthropolojia wakijamii kutoka Uingereza lakini mwenye asili ya Poland, Bronislaw Malinowski, Ruth alielezea kuwa, “kitu cha kwanza muhimu, inavyoonekana siku hizi, ni kutafiti utamaduni hai ili kujua tabia zake za mawazo na uamilifu wa asasi zake na njia ya pekee ya kujua kwa undani umuhimu wa tabia teule ni kinyume cha msingi wa matakwa na hisia na maadili ambayo yamekubaliwa na utamaduni huo. Akiwa ameathiriwa na wanahistoria wa kijerumani Wilhelm Dilthey na Oswald Spengler na vilevile saikolojia ya gestalt, alielezea “Kitu jumla ndicho huamua sehemu zake, siyo tu mahusiano yake bali hali yake halisi na vilevile," utamaduni ni zaidi ya ni jumla ya tabia zake. Namna ambavyo lugha zinavyoteua kutoka sauti zitokazo kinywani mwa binadamu (mradi hakina kasoro), alihitimisha kuwa watu wa jamii Fulani kila wakati uendapo na kupitia kwa michakato razini na isiyo razini, ilichagua tabia Fulani za kitamaduni kutoka seti ya tabia lukuki za kitamaduni ambazo huunganishwa na kuunda bombwe la kipekee.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Ingawa Benedict alihisi kuwa takribani tamaduni zote zina mpangilio alielezea kuwa mipangilio hii hubadilika na wakati kufuatia ubunifu wa binadamu na kwa hivyo jamii tofauti kote duniani zina tabia tofauti. "Patterns of Culture" hulinganisha tamaduni za Zuni, Dobu na Kwakiutl kama njia ya kuonyesha namna mbalimbali za kuwa binadamu. Benedict aliona kwamba wakazi wa Magharibi walihisi ya kwamba mtazamo huu uliwalazimisha kutupilia mbali “ndoto ya kudumu na njozi pamoja na ndoto za binadamu za kujitegemea”na kwa wengi hili lilifanya uhai kuwa “mtupu." Alielezea ya kwamba baada ya watu kukubali matokeo ya utafiti wa kisayansi,watu watakuwa na imani halisia,wakikubali kama msingi wa matumaini na kama msingi mpya wa kuvumiliana na kuishi pamoja na mipangilio halali ya maisha ambao binadamu wameumba kutoka kwa malighafi ya kuishi.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Wazo hili la utamaduni limekuwa na athari kubwa nje ya anthropolojia na limetawala anthropolojia ya Kimarekani hadi wakati wa Vita Baridi,wakati wanaanthropolojia kama vile Sidney Mintz na Eric Wolf walipopinga uhalali na thamani ya kuangalia kila utamaduni kama “ulimwengu kivyake” na ulio na uthabiti fulani.". Walihisi kuwa mwelekeo huu ulipuuza athari ya Ubepari, ukoloni, na uchumi wa kibepari wa ulimwengu kwa watu ambao Benedict na wafuasi walitafiti (na hii ilianzisha tena mjadala juu ya uhusiano ya ubia na utamaduni mahususi,kwa njia ya uhusiano baina ya ulimwengu na eneo la kienyeji). Ni wakati huo mabadiliko haya yaliathiri sana umuundo wa Kifaransa na kuwafanya wanaathropolojia wa Kimarekani kuukubali Umuundo-Uamilifu wa Kiingereza.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Mjadala wa pili umehusu uwezo wa kutoa madai ya kiubia kuhusu tamaduni zote. Ingawa Boas alidai kuwa wanaanthropolojia walikuwa hawajakusanya ushahidi wa kutosha kutoka sampuli mbalimbali za jamii madai ya kweli ya jumla au ya kiubia kuhusu utamaduni, lakini kufikia miaka ya 1940 wengine walihisi kuwa walikuwa tayari. Ingawa Kroeber na Benedict walikuwa wamedai kuwa “utamaduni”---ambao ungerejelea maeneo ya kienyeji.kikanda au maeneo yaliyopita kanda---ilikuwa kwa namna fulani imepangiliwa, sasa wanaanthropolojia wengine walihisi kulikuwa na data ya kutosha iliyokusanywa kuthibitisha kuwa utamaduni ulipangika katika miundo fulani. Swali ambalo hawa wanaanthropolojia hawa walijadili lilikuwa, je hizi zilikuwa tarakimu za miundo ya mabakikale au je yalikuwa maonyesho ya ruwaza za kiakili? Mjadala huu ulijitokeza zaidi mwaka wa 1948 kufuatia chapisho la George Murdock la "Social Structure," na Claude Levi-Strauss "Les Structures Elementaires de la Parente" .


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Akimpinga Boas, mwanaanthropolojia wa Yale George Murdock, ambaye alikusanya majalada ya maeneo ya mahusiano ya binadamu. Majalada haya yalisimbika tamaduni mbalimbali zinazopatikana katika jamii tofautitofuti hivyo wananthropolojia wanaweza kutumia njia za kitarakimu kutafiti uhusiano uliopo miongoni mwa mabadiliko hayo ya kitamaduni. Lengo hatimaye la mradi huu lilikuwa kukuza habari jumlishi kuhusu ambazo zinahusu kuongezeka kwa tamaduni binafsi. Baadaye Murdock na Douglas R.White walibuni sampuli ya kistanda inayohusisha tamaduni mbalimbali kama njia ya kuboresha njia hii.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Anthropolojia umuundo ya mwanaanthropolojia wa kifaransa iliyaweka pamoja mawazo ya Boas (hasa imani ya Boas kuhusu kugawanyika kwa namna za utamaduni,na imani ya Bastian ya umoja wa kiakili wa binadamu) na mtazamo wa mwanasosholojia wa kifaransa Emile Durkheim juu ya miundo ya kijamii (mahusiano yaliyokubalika miongoni mwa watu na vikundi vya watu). Badala ya kutoa madai ya kijumla yaliyolenga idadi kubwa ya jamii, Levi-Strauss aliamua kuanzia mifano madhubuti kwa kuongeza ruwaza dhahania za hali ya binadamu. Njia yake huanza na kisio kuwa utamaduni hudhihirika kwa njia mbili tofauti:miundo mingi bainifu ambayo ingehitimishwa kutoka kwa kutazama wanajamii wa jamii moja wanavyoingiliana (na ambayo wanajamii hao wenyewe wanafahamu) na miundo dhahania iliyobuniwa kwa kuchanganua mienendo ya pamoja ya watu (kama vile visasili na miviga) wanajamii huwakilisha maisha yao ya kijamii (ambayo wanajamii hao hawafahamu na ambayo hupinga na hufutilia mbali miundo ya kijamii ambayo watu wanaifahamu). Na akatafuta kubuni muundo mmoja wa kiakili wa kiubia ambao ungehitimishwa kupitia kwa kulinganisha miundo Fulani ya kijamii na kitamaduni. Alidai ya kwamba kwa kuwa kuna sheria ambazo zinaweza kuwezesha kuweke pamoja idadi ndogo iliyodhahiri ya elementi za kikemikali ili kuunda vitu kadhaa ambavyo idadi yake haijulikani.Kuna idadi ndogo dhahiri ya elementi za kitamaduni ambazo watu wanaweza kutumia kuunda tamaduni nyingi ambazo wanaanthropolojia wameziangalia. Mlinganisho huu utamwezesha mwanaathropolojia kuunda jedwali la elementi za kitamaduni.Na baada ya jedwali hili kukamilika litamuwezesha mwanaanthropolojia kuchanganua tamaduni Fulani na kuibua ukweli ambao hata wenye tamaduni hizo hawakuwa wanafahamu. Umuundo ulitawala anthropolojia ya kifaransa na katika miaka ya 1960 na 1970 iliathiri sana anthropolojia ya kimarekani na kiingereza.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Nadharia ya HRAF ya Murdock na ile ya umuundo ya Levi-Strauss zilitoa njia za kutafuta ubia katika utamaduni Fulani na mielekeo yote inaendelea kuwavutia wanaanthropolojia mbalimbali. Hata hivyo zinadhihirisha muvutano uliorithiwa baina ya Taylor na Bastian. Je utamaduni unaweza kupatikana katika tabia ambazo zinachunguzwa kisayansi ambazo zinaweza kuunda msingi wa ujumlishaji? Au huhusisha mchakato wa kiubia wa kiakili ambao lazima uhitimishwe kiakili kutokana tabia zilizochunguzwa? Swali hili limezua mijadala miongoni mwa wanaanthropolojia wa kibayolojia na vilevile wanaakiolojia.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Katika miaka ya 1940 uelewaji wa utamaduni wa Boas ulipingwa na nadharia mpya ya utafiti wa kianthropolojia na sayansi jamii iitwayo Umuundo-uamilifu. Nadharia hii ilikua kivyake lakini sambamba Uingereza na Marekani( na katika mifano yote ni sui generic :haina uhusiano wowote na “umuundo”isipokuwa umuundo wa kifaransa na umuundo-uamilifu wa kiingereza na kimarekani zote hizi ziliathiriwa na Durkheim. Zinafanana ingawa hazihusiani na aina nyingine za “umuundo"). Ingawa Boas alichukulia anthropolojia kama sayansi ya kimaumbile inayojikita kwa utafiti wa binadamu,wanamuundo-uamilifu wanachukulia anthropolojia kama mojawapo ya sayansi jamii ambazo zimejikita katika utafiti wa sura moja Fulani ya binadamu. Hii ilipelekea wanamuundo-uamilifu kufafanua tena na kupunguza upeo wa “utamaduni."


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Nchini Uingereza kubuniwa kwa umuundo-uamilifu kulitazamiwa na Raymond Firth(1901-2002) katika kazi yake ya "We the Tikopia," iliyochapishwa mwaka wa 1936 na kutambuliwa na chapisho la "African Political Systems ," lililoharirwa na Meyer Fortes (1906-1983) na E.E.Evans-Pritchard (1902-1973) na mnamo mwaka wa 1940. Katika kazi hizi wanaanthropolojia walipendekeza mawazo yaliyojumlishwa ya baba mwanzilishi wao,Bronislaw Malinowski (1884-1942) na mpinzani wake,A.R.Radcliffe-Brown(1881-1955). Wote hawa,Malinowski na Radcliffe-Brown walichukulia anthropolojia-kama wanavyoita anthropolojia ya kijamii—kama tawi la sosholojia linalotafiti zile jamii shenzi. .Kulingana na nadharia ya Malinowsky ya uamilifu,binadamu wote wana mahitaji Fulani ya kibayolojia,kama vile mahitaji ya chakula na makazi na mahitaji ya kuzaana. Kila jamii hubuni asasi zake ambazo huwa na uamilifu wa kutekeleza mahitaji haya. Ili asasi hizi ziweze kufanya kazi ipasavyo ni muhimu kwa watu kuchukua majukumu Fulani ya kijamii ambayo hudhibiti namna wanavyotenda na kuingiliana. Ingawa wanajamii wa jamii Fulani huenda hawataelewa uamilifu wa majukumu yao na asasi zao,mwanaethnografia anaweza ruwaza ya uamilifu huu kupitia kwa uchunguzi wa makini wa maisha ya kijamii. Radcliffe-Brown alikataa dhana ya Malinowski ya uamilifu na aliamini kuwa nadharia ya jumla ya maisha ya kishenzi ya kijamii yanaweza kujengeka kupitia kwa ulinganishi wa makini wa jamii tofautitofauti. Akiwa ameathiriwa na kazi ya mwanasosholojia wa kifaransa Emile Durkheim (1858-1917),ambaye alidai kuwa jamii shenzi na za kisasa zinatofautishwa na miundo bainifu ya kijamii,Radlicliffe-Brown kwa upande mwingine alidai kuwa wanaanthropolojia kwanza watafute miundo ya kijamii ya jamii yeyote ile kabla ya kulinganisha jamii tofautitofauti. Firth,Fortes na Evans-Pritchard waliona ilikuwa rahisi kuweka pamoja mtazamo wa Malinowski wa majukumu ya kijamii na asasi pamoja na miundo ya kijamii ya Radcliffe-Brown. Walitofautisha baina ya` mpangilio wa kijamii’(mitagusano ya kijamii inayoonekana) pamoja na` muundo wa kijamii’(mienendo ya mpangilio wa kijamii inayoendeshwa na sheria Fulani.) na wakahamisha mtazamo wao kutoka kwa uamilifu wa kibayolojia hadi kwa uamilifu wa kijamii(kwa mfano ,namna asasi tofautitofauti zilivyowekwa pamoja kiuamilifu na kwa kiwango kipi asasi hizi zinavyofanya kazi ili kuleta umoja wa kijamii na uthabiti. Kwa ufupi badala ya utamaduni (inavyoeleweka kama matukio yasiyo ya kijenetiki ya jamii) waliunda “ujamaa”(mtagusano na mahusiano miongono mwa watu au makundi ya watu) kama lengo lao kuu la utafiti. (Hakika Radcliffe-Brown aliandika wakati mmoja “ningependa kutangaza mwiko kwa neno "utamaduni.")"


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Wakati huohuo ,mnamo mwaka wa 1946 mwanasosholojia Talcott Parsons(1902-1979) alianzisha idara ya mahusiano ya kijamii katika chuo kikuu cha Harvard. Akiwa ameathiriwa na wanasosholojia wa Ulaya kama Emile Durkheim,na Marx Weber,Parsons alibuni nadharia ya vitendo vya kijamii ambayo ilikaribiana sana na nadharia ya anthropolojia ya kijamii ya Uingereza kuliko Anthropolojia ya Kimarekani ya Boas na ambayo aliita “umuundo-uamilifu." Lengo la Parson lilikuwa kubuni nadharia jumlishi ya vitendo vya kijamii( kwa nini watu hutenda wanavyotenda na kuunda katika chuo kikuu cha Harvard programu inayohusisha masomo mbalimbali na ambayo ingeelekeza utafiti wa moja kwa moja kwa mujibu wa nadharia. Hii ruwaza ilielezea vitendo vya kibinadamu kwa sababu ya mifumo mine:Kulingana na nadharia hii,mfumo wa pili ndiyo ulioangaziwa zaidi na wanasaikolojia;mfumo wa tatu uliangaziwa na wanasosholojia na mfumo wa nne uliangaziwa na wanaanthropolojia wa kitamaduni. Ingawa Boas alichukulia kuwa mifumo hii yote ililengwa kutafitiwa na wanaathropolojia na nafsi,hadhi na tabia na maadili,Parson alioona kama dhima finyu kwa anthropolojia na ufafanuzi finyu wa utamaduni.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Ingawa wafuasi wa Boas wa anthropolojia ya kitamaduni walivutiwa sana na tabia na maadili miongoni mwa mambo mengine,ni pale ambapo kuzuka kwa umuundo uamilifu watu walianza kuhusisha utamaduni "na tabia na maadili." Wanaanthropolojia wa kimarekani walikataa mtazamo huu wa utamaduni( na kwa kiwango Fulani anthropolojia). Mnamo mwaka wa 1980.mwanaathropolojia Eric Wolfe aliandika,


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Hata hivyo wanafunzi kadhaa wa Talcott Parsons waliibuka na kuwa wanaanthropolojia maarufu wa kimarekani. Wakati huo wanaanthropolojia wengi wa kimarekani waliheshimu sana utafiti uliofanywa na wanaanthropolojia wa kijamii baina ya miaka ya 1940 na 1950 na walipata kuwa umuundo-uamilifu ulikuwa ruwaza muhimu kwa utafiti wa kiethnografia.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Muungano wa mbinu za utafiti za nadharia za anthropolojia ya kitamaduni ya kimarekani na anthropolojia ya kijamii ya Uingereza umesababisha sintofahamu baina ya dhana za "jamii" na "utamaduni." Kwa mujibu wa wanaanthropolojia wengi dhana hizi ni bainifu. Jamii hurejelea kikundi cha watu;jamii hurejelea uwezo mkubwa wa kinadamu na ujumla wa matukio ya kijenetiki yasiyo ya kibinadamu. Jamii kwa kawaida huwa na mshikamano;tabia za kitamaduni huwa tamba na mipaka ya kitamaduni jinsi ilivyo huvuja na hujitokeza kwa wingi. Katika miaka ya 1950-1960 wanaanthropolojia mara nyingi walifanya kazi mahali mipaka ya kijamii na kitamaduni ilitokea kwa sadfa hivyo kuficha mbainisho. Wakati mapengo baina ya mipaka hii yalipokuwa dhahiri,kwa mfano wakati wa vita dhidi ya ukoloni wa ulaya barani Afrika miaka ya 1960 na 1970 au wakati wa utandawazi na muungano wa asasi za Bretton Woods.Hata hivyo,tofauti huwa msingi wa mijadala ya kianthropolojia.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Wanafunzi wa Parson Clifford Geertz na David M.Schneider na mwanafunzi wa Schneider Roy Wagner walijitokeza kama wanaathropolojia maarufu na wakaanzisha shule ndani ya anthropolojia ya kitamaduni Kimarekani iliyoitwa “anthropolojia ya kiishara”,uchunguzi wa uundaji wa kijamii na athari za kijamii za ishara. Kwa kuwa anthropolojia ya ishara ilichangia sana katika uchunguzi wa wanaanthrpolojia wa kijamii kuhusu maisha ya kijamii na miundo ya kijamii,wanamindo-uamilifu wengi wa kiingereza(ambao walipinga au hawakuwa na haja na anthropolojia ya kitamaduni ya Boas) walikubali ufafanuzi wa Parson wa “utamaduni” na “anthropolojia ya kitamaduni." Mwanaanthropolojia wa kiingereza Victor Turner(ambaye baadaye alihama kutoka Uingereza hadi Marekani kwa minajili ya kufundisha) alikuwa kiungo/daraja muhimu baina ya anthropolojia ishara ya Marekani na Uingereza.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Makini kwa ishara, maana ambayo ilitegemea sana mikitadha ya kihistoria na kijamii,ilianza kuwavutia sana wakereketwa wa Boas. Leslie White aliuliza kuhusu vitu vya kitamaduni, “ ni vitu vya aina gain hivi? ni vitu halisi? ni vitu vya kiakili? Vyote kwa pamoja? Stiari? Ishara? ni dhahania-halisi? " Katika "Science of Culture" (1949), alihitimisha kuwa ni vitu/vifaa “sui generic”;yaani vya aina yake. Katika kufafanua aina hiyo alijigonga kwa hali ambayo haikuwa imegunduliwa hapo awali ambayo aliita “symbolate”—kitu kilichoundwa kutokana na kitendo cha ishara. Kwa hivyo alifafanua utamaduni kama symbolates ambazo zinaweza kueleweka katika muktadha wa mwili na wala siyo akili."


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Hata hivyo kufikia miaka ya 1930 White alianza kutupilia mbali mwelekeo wa Boas. Aliandika,


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Ingawa mawazo haya yanaunga mkono yale ya Malinowski.dhana kuu kwa White haikuwa “uamilifu” bali “urekebikaji." Ingawa wakereketwa wa Boas walijishughulisha sana na historia ya tabia Fulani,White alijishughulisha sana na historia ya kitamaduni ya spishi za binadamu,ambayo alihisi lazima itafitiwe kutokana na mtazamo wa ukuaji. Kwa hivyo jukumu la anthropolojia kwa hivyo ni kuchunguza siyo tu namna utamaduni unavyokuwa bali kwa nini vilevile... na katika hali inayomhusu binadamu..uwezo wa kuvumbua na kugundua,uwezo wa kuteua na kutumia vizuri mojawapo ya vifaa,au njia za kufanya kitu-.haya ni mambo ya ukuaji wa utamaduni. Tofauti na wanaukuaji wa karne ya 19 ambao walijikita na jinsi jamii zilizostaarabika zilivyovuka mipaka ya jamii shenzi,White alijishughulisha na kuandika namna baada ya mpito wa wakati,namna binadamu alivyogundua njia nyingi za kuunda nishati kutoka kwa mazingira kupitia kwa utamaduni,na wakati huo akabadilisha utamaduni.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Wakati huo White alikuwa akibuni nadharia yake ya ukuaji wa utamaduni,mwanafunzi wa Kroeber,Julian Steward alikuwa akibuni nadharia yake ya ekolojia ya utamaduni. Mnamo mwaka wa 1938 alichapisha "Basin-Plateau Aboriginal Groups " ambamo alielezea kuwa jamii tofautitofauti—kwa mfano wenyeji asilia wa Shoshone au wakulima weupe kwenye nyika kuu—hawakuwa wamekua zaidi au punguf;ila walikuwa wamerekebu katika mazigira tofauti. Ingawa Leslie White alikuwa na haja ya utamaduni unavyoeleweka kijumla kama kama mali ya spishi za binadamu,Julian Steward kwa upande mwingine alikuwa na haja ya utamaduni kama mali ya jamii bainifu. Kama White yeye vilevile aliuona utamaduni kama njia ya kurekebu katika mazingira,lakini alishambulia nadharia ya White ya “unilineal”(ukuaji kwa hatua baada ya hatua).( upande mmoja) ya ukuaji wa utamaduni na badala yake akapendekeza ruwaza ya ukuaji wa pande nyingi ambamo(katika mtindo wa Boas) kila jamii ina historia yake ya utamaduni.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Wakati Julian Steward alipoacha kazi ya kufundisha katika chuo kikuu cha Michigan ili kufanya kazi katika eneo la Utah mnamo mwaka wa 1930, Leslie White alichukua mahali pake; na mnamo mwaka wa 1946 Julian Steward alifanywa mwenyekiti wa idara ya anthropolojia ya chuo kikuu cha Columbia. Na katika miaka ya 1940 na 1950 wanafunzi wao hasa Marvin Harris,Sidney Mintz,Robert Murphy,Roy Rapport,Marshalls Sahlins,Elman Service,Andrew P.Vayda na Eric Wolf walitawala anthropolojia ya Marekani. Wengi wao walikuza uelewaji wa utamaduni wa vifaa wakipinga mielekeo ya kiishara ya Geertz na Schneider. Harris,Rappart na Vayda walikuwa muhimu kwa michango yao kwa uyakinifu wa kitamaduni na anthropolojia ya kiekolojia,wote hawa walidai kuwa utamaduni ulihusisha njia za mwili(au zile ambazo si za kibayolojia) kupitia kwazo binadamu hujirekebu kwa maisha katika mazingira tofautitafauti halisi.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Mjadala baina ya mielekeo ya kiishara na vifaa kuhusu utamaduni ilitawala anthropolojia ya kimarekani miaka ya 1960 na 1970. Vita vya Vietnam na kuchapishwa kwa kazi ya Dell Hymes "'Reinventing Anthropology," ilionyesha hali ya kutoridhika kuhusu mielekeo iliyotawala kuhusu utamaduni. Hymes alielezea kuwa elementi za kimsingi katika mradi wa Boas kama vile ujumla na haja katika utofauti zingali muhimu kufuatiliwa: “ kujishughulisha na watu wengine na namna wanavyoendesha maisha yao na haja ya kuelezea katika misingi ya urejeleo unaohusu wetu." Hata hivyo alielezea kuwa wanaanthropolojia wa kitamaduni wamejihami sawasawa kuongoza utafiti huu(wakiwashambulia wanasosholojia kama vile Parson ambao walitaka kuhusisha anthropolojia katika miradi yao):


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Katika elementi hizi Hymes alitoa maelezo ambayo yanahalalisha “uchunguzi wa jumla wa binadamu".


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Wakati huu wanaanthropolojia watajika kama vile Mintz,Murphy,Sahlins na Wolf hatimaye walijitenga,wakifanya majaribio na mielekeo ya uasilia na umarx waliendelea kukuza anthropolojia ya kitamaduni badala ya umuundo uamilifu.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Boas na Malinowski walianzisha utafiti wa kiethnografia kama njia ya hali ya juu ya kienyeji ya kuchunguza utamaduni. Licha ya haya Baos alisisitiza kuwa utamaduni hubadilikabadilika na kukua,ukitoka katika kundi moja la watu hadi jingine na aina nyingi za utamaduni ni sharti zichanganuliwe katika muktadha mpana. Hii imepelekea wanaanthropolojia kutumia njia nyingi katika kuelewa utamaduni wa kilimwengu.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Katika miaka ya 1940 na 1950,tafiti kadhaa muhimu zimelengwa kwenye namna biashara baina ya watu wenyeji asilia na wazungu kutoka ulaya ambao walikuwa wametawala Amerika na kuathiri utamaduni wa kienyeji kupitia kwa mabadiliko katika mipanglio ya kazi au kupitia kwa mabadiliko katika teknolojia muhimu. Bernard Mishkin alitafiti kuhusu athari ya kuanzishwa kwa farasi katika mpanglio wa kisiasa na vita wa Kiowa. Oscar Lewis naye akachunguza athari ya biashara ya usufi kwa utamaduni wa blackfoot(akitegemea sana marejeleo ya kihistoria). Joseph Jablow aliandika namna mpangilio wa kijamii na mbinu za kula za Cheyenne zinavyoamuliwa na nafasi yao katika mitandao ya biashara inayounganisha wazungu na wahindi kati ya mwaka wa 1795 na 1840. Frank Secoy alielezea kuwa mpangilio wa kijamii na mbinu za kijeshi za wahindi wa Great Plains ulibadilika wakati farasi walioletwa na Wahispania kutoka kusini zilisambaa hadi kaskazini na bunduki zilizoletwa na Waingereza na Wafaransa kutoka mashariki,zilisambaa hadi magharibi.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Mnamo miaka ya 1950 Robert Redfield na wanafunzi wa Julian Steward waliasisi “mfunzo ya kijumuia”,yaliyojikita katika uchunguzi wa jamii bainifu(hata kama zinatambuliwa na rangi yao,kabila au tabaka la kiuchumi) katika magharibi au katika jamii zilizo na athari ya kimagharibi,hasa miji. Walikabiliana na uhasama ambao wahakiki wa karne ya 19 walielezea wakitumia dhana “utamaduni wa juu” na “utamaduni wa chini." Hawa wanaanthropolojia wa karne ya 20 walijibidiisha kuwaelezea watu waliokuwa duni kisiasa na kiuchumi lakini siyo waliamini utamaduni duni. Oscar Lewis alipendekeza dhana ya “utamaduni wa umaskini” kuelezea njia za kitamaduni ambazo watu walitumia kujirekebu kwa maisha ya umaskini wa kiuchumi. Wanaanthropolojia na wanasosholojia wengine walianza kutumia dhana ya “utamaduni nusu” ili kuelezea jumuia bainifu kitamaduni ambazo zilikuwa sehemu ya jamii pana.


title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Mojawapo ya utamaduni nusu ni ule unaoundwa na jamii inayohama. Unapojihusisha na vikundi vya kuhama na tamaduni zao,kuna mielekeo kadhaa:Namna mataifa huchukulia tamaduni za wahamiaji huangukia katika mojawapo ya mielekeo hii. Kiwango cha utofauti baina yake na utamaduni changizi(yaani ugeni),idadi ya wahamaji,mitazamo ya wakazi,aina za sera za serikali zinazobuniwa na utendakazi wa sera hizo hizi zote hufanya iwe vigumu kuweza kujumlisha kuhusu athari. Hali ni hiyo katika tamaduni nusu katika jamii,mitazamo ya umma mkubwa na mawasiliano baina ya vikundi mbalimbali vya kitamaduni huwa na dhima kubwa katika kuamua matokeo. Uchunguzi kuhusu utamaduni katika jamii huwa changamano na utafiti sharti uzingatie mambo mbalimbali.


title: Themanini na moja

text: Themanini na moja ni namba inayoandikwa 81 kwa tarakimu za kawaida na LXXXI kwa zile za Kirumi.


title: Themanini na moja

text: Ni namba asilia inayofuata 80 na kutangulia 82.


title: Themanini na moja

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 3 x 3 x 3 x 3 (au 3).


title: Themanini na mbili

text: Themanini na mbili ni namba inayoandikwa 82 kwa tarakimu za kawaida na LXXXII kwa zile za Kirumi.


title: Themanini na mbili

text: Ni namba asilia inayofuata 81 na kutangulia 83.


title: Themanini na mbili

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 41.


title: Themanini na tatu

text: Themanini na tatu ni namba inayoandikwa 83 kwa tarakimu za kawaida na LXXXIII kwa zile za Kirumi.


title: Themanini na tatu

text: Ni namba asilia inayofuata 82 na kutangulia 84.


title: Themanini na tatu

text: 83 ni namba tasa.


title: Themanini na nne

text: Themanini na nne ni namba inayoandikwa 84 kwa tarakimu za kawaida na LXXXIV kwa zile za Kirumi.


title: Themanini na nne

text: Ni namba asilia inayofuata 83 na kutangulia 85.


title: Themanini na nne

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 2 x 3 x 7.


title: Themanini na tano

text: Themanini na tano ni namba inayoandikwa 85 kwa tarakimu za kawaida na LXXXV kwa zile za Kirumi.


title: Themanini na tano

text: Ni namba asilia inayofuata 84 na kutangulia 86.


title: Themanini na tano

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 5 x 17.


title: Themanini na sita

text: Themanini na sita (au sita na themanini) ni namba inayoandikwa 86 kwa tarakimu za kawaida na LXXXVI kwa zile za Kirumi.


title: Themanini na sita

text: Ni namba asilia inayofuata 85 na kutangulia 87.


title: Themanini na sita

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 43.


title: Nkongoi

text: Nkongoi ni jina la kata ya Wilaya ya Lushoto katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 9,208 waishio humo.


title: Themanini na saba

text: Themanini na saba (au saba na themanini) ni namba inayoandikwa 87 kwa tarakimu za kawaida na LXXXVII kwa zile za Kirumi.


title: Themanini na saba

text: Ni namba asilia inayofuata 86 na kutangulia 88.


title: Themanini na saba

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 3 x 29.


title: Usambara (Lushoto)

text: Usambara ni jina la kata ya Wilaya ya Lushoto katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 5,351 waishio humo.


title: Themanini na nane

text: Themanini na nane ni namba inayoandikwa 88 kwa tarakimu za kawaida na LXXXVIII kwa zile za Kirumi.


title: Themanini na nane

text: Ni namba asilia inayofuata 87 na kutangulia 89.


title: Themanini na nane

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 2 x 2 x 11.


title: Themanini na tisa

text: Themanini na tisa (au tisa na themanini) ni namba inayoandikwa 89 kwa tarakimu za kawaida na LXXXIX kwa zile za Kirumi.


title: Themanini na tisa

text: Ni namba asilia inayofuata 88 na kutangulia 90.


title: Themanini na tisa

text: 89 ni namba tasa.


title: Kyelele

text: Kyelele ni kijiji ambacho kipo katika Kyerwa mkoa wa Kagera, Tanzania.


title: Kyelele

text: Hii sehemu ina sifa nyingi: hizo sifa zimeifanya kuwa sehemu ya mvuto. Sifa hizo ni:


title: Kyelele

text:
1\ Iko karibu na Game Reserve ya Rumanyika: hii imekiletea kijiji hiki hali ya hewa nzuri; mvua hunyesha mwaka mzima. Hii mvua imeweza kuwapa mavuno mazuri. Mazao ambayo hupandwa ni kama
vile maharage, mahindi, ndizi, kahawa na kadhalika.


title: Kyelele

text: 2\ Iko karibu na mto. Huo mto huitwa mto Chigeya na umeiletea maendeleo maana watu wa sehemu hiyo huutumia kupikia pombe ambayo huweza kuuzwa ili kujikimu mahitaji yao kama vile kusomesha, kupata mavazi na kadhalika.


title: Kyelele

text: 3\ Ina migomba mingi. Watu wa sehemu hii hula ndizi kama chakula mama, kwa hiyo migomba huzalisha ndizi ambayo hutumika kama chakula.


title: Kyelele

text: 4\ Ardhi yenye rutuba. Hii sehemu katika Tanzania hakika imejaliwa. Watu wa sehemu hiyo hutumia vizuri maana huweza kulima mazao mengi,


title: Kyelele

text:
Kuna pia matatizo yanayokikumba kijiji hiki, kama:
1\ ukosefu wa barabara
2\ ukosefu wa shule ya sekondari
3\ kuingiliwa na wanyama kutoka kwenye Game reserve
4\ kutopata huduma nyingi za kijami
Ila hiki ni kijiji kizuri cha kuwekeza katika mambo mengi, kama vile ukulima wa kahawa, kwa sababu mvua hunyesha kwa misimu miwili, jinsi ambavyo kahawa huhitaji.


title: Tisini

text: Tisini (kutoka Kiarabu تسعون) ni namba inayoandikwa 90 kwa tarakimu za kawaida na XC kwa zile za Kirumi.


title: Tisini

text: Ni namba asilia inayofuata 89 na kutangulia 91.


title: Tisini

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 3 x 3 x 5.


title: Tisini na moja

text: Tisini na moja ni namba inayoandikwa 91 kwa tarakimu za kawaida na XCI kwa zile za Kirumi.


title: Tisini na moja

text: Ni namba asilia inayofuata 90 na kutangulia 92.


title: Tisini na moja

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 7 x 13.


title: Tisini na mbili

text: Tisini na mbili ni namba inayoandikwa 92 kwa tarakimu za kawaida na XCII kwa zile za Kirumi.


title: Tisini na mbili

text: Ni namba asilia inayofuata 91 na kutangulia 93.


title: Tisini na mbili

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 2 x 23.


title: Tisini na tatu

text: Tisini na tatu ni namba inayoandikwa 93 kwa tarakimu za kawaida na XCIII kwa zile za Kirumi.


title: Tisini na tatu

text: Ni namba asilia inayofuata 92 na kutangulia 94.


title: Tisini na tatu

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 3 x 31.


title: Tisini na nne

text: Tisini na nne ni namba inayoandikwa 94 kwa tarakimu za kawaida na XCIV kwa zile za Kirumi.


title: Tisini na nne

text: Ni namba asilia inayofuata 93 na kutangulia 95.


title: Tisini na nne

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 47.


title: Tisini na tano

text: Tisini na tano ni namba inayoandikwa 95 kwa tarakimu za kawaida na XCV kwa zile za Kirumi.


title: Tisini na tano

text: Ni namba asilia inayofuata 94 na kutangulia 96.


title: Tisini na tano

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 5 x 19.


title: Tisini na sita

text: Tisini na sita (au sita na tisini) ni namba inayoandikwa 96 kwa tarakimu za kawaida na XCVI kwa zile za Kirumi.


title: Tisini na sita

text: Ni namba asilia inayofuata 95 na kutangulia 97.


title: Tisini na sita

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 3.


title: Tisini na saba

text: Tisini na saba (au saba na tisini) ni namba inayoandikwa 97 kwa tarakimu za kawaida na XCVII kwa zile za Kirumi.


title: Tisini na saba

text: Ni namba asilia inayofuata 96 na kutangulia 98.


title: Tisini na saba

text: 97 ni namba tasa.


title: Tisini na nane

text: Tisini na nane ni namba inayoandikwa 98 kwa tarakimu za kawaida na XCVIII kwa zile za Kirumi.


title: Tisini na nane

text: Ni namba asilia inayofuata 97 na kutangulia 99.


title: Tisini na nane

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 2 x 7 x 7.


title: Tisini na tisa

text: Tisini na tisa (au tisa na tisini) ni namba inayoandikwa 99 kwa tarakimu za kawaida na XCIX au IC kwa zile za Kirumi.


title: Tisini na tisa

text: Ni namba asilia inayofuata 98 na kutangulia 100.


title: Tisini na tisa

text: Vigawo vyake vya namba tasa ni: 3 x 3 x 11.


title: 1941 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1941 KK (kabla ya Kristo).


title: 1943 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1943 KK (kabla ya Kristo).


title: 1944 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1944 KK (kabla ya Kristo).


title: 1930 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1930 KK (kabla ya Kristo).


title: 1931 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1931 KK (kabla ya Kristo).


title: 1932 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1932 KK (kabla ya Kristo).


title: 1933 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1933 KK (kabla ya Kristo).


title: 1934 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1934 KK (kabla ya Kristo).


title: 1935 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1935 KK (kabla ya Kristo).


title: 1936 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1936 KK (kabla ya Kristo).


title: 1937 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1937 KK (kabla ya Kristo).


title: 1938 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1938 KK (kabla ya Kristo).


title: 1939 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1939 KK (kabla ya Kristo).


title: 1920 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1920 KK (kabla ya Kristo).


title: 1921 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1921 KK (kabla ya Kristo).


title: 1923 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1923 KK (kabla ya Kristo).


title: 1924 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1924 KK (kabla ya Kristo).


title: 1925 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1925 KK (kabla ya Kristo).


title: 1926 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1926 KK (kabla ya Kristo).


title: 1927 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1927 KK (kabla ya Kristo).


title: 1928 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1928 KK (kabla ya Kristo).


title: Namba halisi

text: Namba halisi katika hisabati ni thamani inayowakilisha kiasi katika mstari wa kuendelea. Kivumishi "halisi" kwa mantiki hii kilianzishwa kwenye karne ya 17 na Mfaransa Descartes, ambaye alitofautisha namba halisi na namba changamano.


title: Namba halisi

text: Namba halisi zinajumuisha namba wiano, kama vile namba kamili −5 na sehemu 4/3, na namba zisizowiani, kipeo cha pili cha 2, na algebra). Ikijumuisha na zisizowiani ni namba zisizo na mwisho, kama pai (3.14159265…).


title: Namba halisi

text: Namba halisi zinaweza kuwa kama pointi katika mstari mnyoofu unaoitwa mstari wa tarakimu au mstari halisi, ambapo pointi za namba halisi ambazo zimeachiana nafasi sawa.


title: 1929 KK

text: Makala hii inahusu mwaka 1929 KK (kabla ya Kristo).


Miaka ya 1890 KK


title: Miaka ya 1890 KK

text: Makala hii inahusu muongo wa miaka 1899 - 1890 KK.


Miaka ya 1880 KK


title: Miaka ya 1880 KK

text: Makala hii inahusu muongo wa miaka 1889 - 1880 KK.


Miaka ya 1870 KK


title: Miaka ya 1870 KK

text: Makala hii inahusu muongo wa miaka 1870 - 1870 KK.


title: Mwanahisabati

text: Mwanahisabati ni mtaalamu anayetumia ujuzi mpana wa hisabati katika kazi yake, ili kutatua mafumbo ya kihisabati.


title: Mwanahisabati

text: Wengineo ni: Brahmagupta, Johann Bernoulli, Jacob Bernoulli, Aryabhata, Bhāskara II, Hasan Ibn Haytham, Bonaventura Cavalieri, Alexander Grothendieck, Paul Erdős, Blaise Pascal, John von Neumann, Alan Turing, Tullio Levi-Civita Kurt Gödel, Augustin-Louis Cauchy, Georg Cantor, William Rowan Hamilton, Carl Jacobi, Nikolai Lobachevsky, Andrey Kolmogorov, Joseph Fourier, Giuseppe Peano na Pierre-Simon Laplace.


title: Namba hasi

text: Namba hasi katika hisabati ni namba halisi ambayo ni pungufu ya namba 0.


title: Namba hasi

text: Namba hasi huwakilisha kinyume. Kama namba chanya inawakilisha elekea kulia, namba hasi inamaanisha elekea kushoto. Kama namba chanya inawakilisha juu ya usawa wa bahari, basi namba hasi itwakilisha chini ya usawa wa bahari. Kama namba chanya inawakilisha kuweka, namba hasi inawakilisha kutoa. Mara nyingi huwakilisha ukubwa wa deni au upungufu.


title: Sewa Haji Paroo

text: Sewa Haji Paroo (1851 mjini Bagamoyo - 10 Februari, 1897 mjini Zanzibar) alikuwa mfanyabiashara wa asili ya Kihindi. Alimfanyia biashara Sultani wa Zanzibar. Pia alianzisha ujenzi wa "Hospitali ya Sewa Haji" ambayo leo ni sehemu ya hospitali ya Muhimbili. Sewa Haji huangaliwa kama mfadhili mkuu katika Afrika Mashariki, k.m. alichangia kwa ujenzi wa shule, msikiti na visima mbalimbali mjini Bagamoyo. Pia aliifadhili safari ya Henry Morton Stanley.


title: Wilaya ya Korogwe Vijijini

text: Korogwe Vijijini ni moja kati ya wilaya 10 za Mkoa wa Tanga katika pwani ya Tanzania.


title: Wilaya ya Korogwe Vijijini

text: Makao makuu ya wilaya yako Korogwe mjini.


title: Wilaya ya Korogwe Vijijini

text: Mwaka 2012 ilikuwa na wakazi 242,038 walioishi katika kata 20 za wilaya.


title: Wilaya ya Korogwe Vijijini

text: Mwaka 2012 eneo la mji wa Korogwe lilitengwa na wilaya kuwa wilaya ya pekee.


title: Kwashemshi

text: Kwashemshi ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Vijijini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 10,166 waishio humo.


title: Magamba Kwalukonge

text: Magamba Kwalukonge ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Vijijini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 6,314 waishio humo.


title: Mpale

text: Mpale ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Vijijini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 9,006 waishio humo.


title: Mswaha

text: Mswaha ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Vijijini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 13,594 waishio humo.


title: Korogwe (mji)

text: Korogwe ni mji upande wa Kaskazini-Mashariki wa Tanzania ambao ni makao makuu ya Wilaya ya Korogwe. Tangu kupata halmashaur yake ni moja kati ya wilaya 10 za Mkoa wa Tanga kwenye pwani ya Tanzania.


title: Korogwe (mji)

text: Mwaka 2012 mji ulikuwa na wakazi 68,308 walioishi katika kata 8 za eneo lake.


title: Korogwe (mji)

text: Mwaka 2012 eneo la mji wa Korogwe lilitengwa na Wilaya ya Korogwe ya awali na kuwa na halmashauri yake ya pekee.


title: Korogwe (mji)

text: Pia ni makao makuu ya Dayosisi ya Kanisa la Anglikana ya Tanga.


title: Korogwe (mji)

text: Korogwe ilianza kama makazi ya kundi la Wasigua (waliojiita pia Waruvu) kwenye kisiwa cha mto Ruvuma. Hapa palikuwa na mkutano wa njia mbili za misafara kutoka Ziwa Viktoria Nyanza na nyingine kutoka Ugogo.


title: Korogwe (mji)

text: Wakati wa ukoloni wa Afrika ya Mashariki ya Kijerumani kulikuwa na kituo cha posta, wakati wa koloni ya Tanganyika Korogwe ilikuwa makao makuu ya wilaya .


title: Tunguli

text: Tunguli ni jina la kata ya Wilaya ya Kilindi katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 7,774 waishio humo.


title: Maudhui

text: Maudhui katika kazi ya fasihi ni jumla ya mawazo yote yanayozungumzwa pamoja na mtazamo wa mwandishi juu ya mawazo hayo. Maudhui hujumuisha mawazo pamoja na mafunzo mbalimbali yaliyomsukuma msanii hadi akatunga na kusanii kazi fulani ya kifasihi. Vipengele vya maudhui ni pamoja na dhamira, migogoro, falsafa ujumbe na msimamo.


title: Mombasa Island

text: Kisiwa cha Mombasa kinapatikana kwenye bahari ya Hindi karibu sana na pwani ya nchi ya Kenya na kinaunganishwa na bara kupitia "Makupa Causeway" upande wa Magharibi, daraja la Nyali upande wa Kaskazini na kivuko cha Likoni upande wa Kusini.


title: Mombasa Island

text: Jiji la Mombasa linapatikana kisiwani.


title: Mombasa Island

text: Mji wa kale wa Mombasa upo upande wa Mashariki mwa ufuo wa kisiwa hicho. Kilindini na Port Reitz ndio bandari za kisasa zenye vina virefu na zinatenganisha kisiwa na bara ya Kenya kwa upande wa kusini. Bandari ya kale inayojulikana kama Tudor na ilitumika kulinda Fort Jesus na Tudor Creek zinatenganisha kisiwa na bara upande wa Kaskazini. Maeneo ya kisasa ya makazi na maeneo ya viwanda yanapatikana kwenye sehemu nyingine za kisiwa.


title: Mombasa Island

text: Bandari ya Tudor na Tudor Creek zilipata majina yao kutoka kwa nahodha Owen Tudor wa Royal Navy ambaye alikuwa wa kwanza kutafiti eneo hilo.


title: Mombasa Island

text: Kisiwa cha Mombasa ni moja kati ya tarafa nne za Kaunti ya Mombasa na kugawanywa katika migawanyiko sita


title: Theluthi

text: Theluthi (kutoka neno la Kiarabu ثلث "thulth"; pia thuluthi) ni namba wiano inayotaja sehemu ya tatu ya jumla fulani. Theluthi tatu zinafanya 1.


title: Theluthi

text: Inaweza kuandikwa kama formula_1 au 1/3.


title: Theluthi

text: Kama desimali inakaribia 0.33333333333.


title: Theluthi

text: Inalingana na takriban 33,33%.


title: Theluthi

text: Hesabu: (1 ⁄ 3) · ((100 ⁄ 3) ⁄ (100 ⁄ 3)) = (100 ⁄ 3) ⁄ 100 ≈ 33,33 ⁄ 100 ≈ asilimia 33,33.


title: Boma (Mkinga)

text: Boma ni jina la kata ya Wilaya ya Mkinga katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 2,587 waishio humo.


title: Bosha

text: Bosha ni jina la kata ya Wilaya ya Mkinga katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 7,585 waishio humo.


title: Bwiti

text: Bwiti ni jina la kata ya Wilaya ya Mkinga katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 9,711 waishio humo.


title: Doda

text: Doda ni jina la kata ya Wilaya ya Mkinga katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 2,670 waishio humo.


title: Mapatano (Mkinga)

text: Mapatano ni jina la kata ya Wilaya ya Mkinga katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 6,677 waishio humo.


title: Mayomboni

text: Mayomboni ni jina la kata ya Wilaya ya Mkinga katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 4,001 waishio humo.


title: Mayomboni

text: Mayomboni ni kata ya kaskazini-mashariki kabisa ya Tanzania ikiwa kwenye ufuko wa Bahari Hindi pale ambako mpaka wa Kenya na Tanzania inafika baharini. Zamani barabara kuu ya Mombasa - Tanga ilipita hapa na kuvuka mpaka kwenye kijiji cha Yasini. Wakati wa ukoloni wa Kijerumani kulikuwa hapa kituo cha forodha.


title: Mayomboni

text: Kwenye Januari 1915 yalitokea hapa mapigano ya Yasini kati ya jeshi la Schutztruppe ya Kjerumani na jeshi la Kihindi-Kiingereza.


title: Mnyenzani

text: Mnyenzani ni jina la kata ya Wilaya ya Mkinga katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 3,604 waishio humo.


title: Parungu Kasera

text: Parungu Kasera ni jina la kata ya Wilaya ya Mkinga katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 4,560 waishio humo.


title: Sigaya

text: Sigaya ni jina la kata ya Wilaya ya Mkinga katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 3,912 waishio humo.


title: Mukhisa Kituyi

text: Dk. Mukhisa Kituyi wa Kenya (kuzaliwa 1956) amekuwa Katibu Mkuu wa Umoja wa Mataifa juu ya Biashara na Maendeleo, UNCTAD tangu tarehe 1 Septemba 2013.


title: Mukhisa Kituyi

text: Hapo awali alikuwa Afisa Mkuu Mtendaji  wa Taasisi ya Utawala bora, Kenya, mjini Nairobi. Aliwahi pia kuwa Waziri wa Viwanda na Biashara kuanzia mwaka 2002 hadi 2007.


title: Mukhisa Kituyi

text: Dr. Kituyi alitunukiwa Shahada katika Sayansi ya Siasa na Uhusiano wa Kimataifa kutoka chuo Kikuu cha makerere mjini Kampala, Uganda, kufuzu kwa heshima na PhD katika Masuala ya Jamii, Bwana wa Falsafa katika Maendeleo ya Masomo na Diploma katika Sayansi, Kulinganisha Mifumo ya Uzalishaji, wote kutoka chuo Kikuu cha Bergen, Norway.


title: Mukhisa Kituyi

text: Kabla ya kuingia Bunge la Kenya, Dk Kituyi alihudumu kama Mkurugenzi katika Kituo cha Mafunzo ya Teknolojia cha Afrika (ACTS), Nairobi na kama Afisa wa Kipindi katika  Shirika la Maendeleo ya Kimataifa la Norway (NORAD), pia jijini Nairobi.


title: Mukhisa Kituyi

text: Alichaguliwa kuwa mbunge mwaka wa 1992, na alichaguliwa mara mbili tena.  Aliteuliwa kuwa Waziri wa Viwanda na Biashara kuanzia mwaka 2002 hadi 2007. Katika kipindi hiki, kwa miaka miwili Mheshimiwa Kituyi alikuwa mwenyekiti wa Baraza la mawaziri wa Soko la pamoja la Mashariki na Kusini mwa Afrika (COMESA)  na Afrika ya Biashara ya Mawaziri' ya Jiji.


title: Mukhisa Kituyi

text: Aliwahi pia kuwa mwenyekiti wa Baraza la mawaziri wa Afrika, Caribbean na Pacific (ACP) Kundi la Mataifa, na aliongoza mazungumzo ya mawaziri wa Mashariki na Kusini mwa Afrika wakati wa Umoja wa Ulaya-ACP wa Kiuchumi Ushirikiano Mkataba na mazungumzo. Alikuwa "convenor" wa  mazungumzo ya Sita ya kilimo yaliyofanyika katika Shirika la Biashara Duniani ya Mawaziri wa Mkutano uliofanyika katika Hong Kong, China mwaka 2005.


title: Mukhisa Kituyi

text: Kutoka 2008 hadi 2012, Mheshimiwa Kituyi alikuwa mjumbe wa timu ya wataalam wa kutoa ushauri kwa marais wa mataifa ya Jumuiya ya Afrika Mashariki juu ya jinsi ya kuanzisha ufanisi zaidi kiuchumi katika kanda.


title: Mukhisa Kituyi

text: Kutoka mwaka 2011 hadi 2012, alikuwa mshauri wa tume ya Umoja wa Afrika  ambapo alisaidia kuendeleza muundo kwa ajili ya eneo la biashara huru ya pan-African .


title: Mukhisa Kituyi

text: Kabla ya kuwa Katibu Mkuu Bwana. Kituyi alikuwa Katibu mkuu mtendaji wa Taasisi ya Utawala ya Kenya iliyoko jijini Nairobi.


title: Mukhisa Kituyi

text: Mwako wa 2012, Mheshimiwa Kituyi pia aliwahi kuwa mshirika asiye mkaazi wa Mpango wa Ukuaji wa Afrika   wa Taasisi ya Brookings, huku Washington, D. C. Wakati huo alikuwa mkazi msomi.


title: Mukhisa Kituyi

text: Alichaguliwa kwenda Bunge kwa tikiti ya chama cha Ford-Kenya mwaka wa 1992. Mtangulizi wake alikuwa  mwanasiasa mkongwe,marehemu  Elija Mwangale.  Alichaguliwa tena mwaka 1997 na 2002. Hata hivyo, katika Uchaguzi Mkuu wa 2007, alipoteza kiti chake kwa mgeni David Simiyu Eseli wa Ford-Kenya.


title: Mukhisa Kituyi

text: Daktari Kituyi aliondoka chama cha Ford-Kenya na kujiunga na Narc-Kenya na baadaye New Ford Kenya, chama kilichoundwa na waziri Soita Shitanda.


title: Mukhisa Kituyi

text: Dr. Kituyi amemuoa Ling Kituyi na wana watoto wanne. Ivar Makari Kituyi, Sitati Kituyi, Laila Kituyi na Masalule Kituyi. Mnamo Juni 28, 2015, Ivar Makari Kituyi alikufa akiwa na umri wa miaka 30. Inatuhumiwa kwamba alipata shambulizi la kisukari wakati alipokuwa nje nyakati za usiku ma marafiki. Ivar alikuwa ameoa, lakini mke wake alikuwa mbali wakati wa kifo cha mumewe. Ivar alizikwa kwenywe shamba la baba yake.


title: Mukhisa Kituyi

text: Dr. Kituyi ni babu. Amejaliwa kupata wajukuu.


title: Kibirashi

text: Kibirashi ni jina la kata ya Wilaya ya Kilindi katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 20,796 waishio humo.


title: Kilwa (Kilindi)

text: Kilwa ni jina la kata ya Wilaya ya Kilindi katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 6,835 waishio humo.


title: Kwekivu

text: Kwekivu ni jina la kata ya Wilaya ya Kilindi katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 9,130 waishio humo.


title: Mabalanga

text: Mabalanga ni jina la kata ya Wilaya ya Kilindi katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 6,916 waishio humo.


title: Masagulu

text: Masagulu ni jina la kata ya Wilaya ya Kilindi katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 13,464 waishio humo.


title: Kilole (Kilole)

text: Kilole ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Mjini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 8,208 . waishio humo.


title: Kwamsisi (Korogwe)

text: Kwamsisi ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Mjini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 5,813 . waishio humo.


title: Magunga

text: Magunga ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Mjini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 9,519 . waishio humo.


title: Manundu

text: Manundu ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Mjini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 17,499 . waishio humo.


title: Mtonga

text: Mtonga ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Mjini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 10,369 . waishio humo.


title: Old Korogwe

text: Old Korogwe ni jina la kata ya Wilaya ya Korogwe Mjini katika Mkoa wa Tanga , Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ina wakazi wapatao 6,394 . waishio humo.


title: Victor Wanyama

text: Victor Mugubi Wanyama (; alizaliwa 25 Juni 1991) ni mchezaji wa kulipwa wa Kenya ambaye anacheza kama kiungo wa kujihami kwa klabu ya Southampton na ni nahodha wa timu ya taifa ya Kenya .[1] Akiwa uwanjani, Wanyama, ni anajulikana kwa ajili ya sifa za uwanamichezo na za uongozi.[1]


title: Victor Wanyama

text: Wanyama, ndiye Mkenya wa kwanza kabisa kufunga bao katika Ligi ya Mabingwa ya UEFA wakati alipoifungia Celtic ilipoishinda Barcelona 2-1 tarehe 7 Novemba 2012.[2] Tarehe 11 Julai 2013, Wanyama, alielekea Ligi Kuu ya uingereza alipojiunga na klabu ya Southampton kwa £12.5 milioni hivyo basi kumfanya yeye kuwa mchezaji ghali zaidi kuwahi kuuzwa na klabu ya Scotland, kupita £9.5 milioni ambazo klabu cha Urusi cha Spartak Moscow kililipa kwa ajili ya kumsajili Aiden McGeady mwaka wa 2010.[3]


title: Victor Wanyama

text: Tangu alipoanza kucheza kandanda ya kimataifa, Wanyama ameichezea timu ya taifa ya Kenya zaidi ya mara 30 kuanzia mwezi Mei 2007 akiwa na umri mdogo wa miaka 15.


title: Victor Wanyama

text: Wanyama alihudhuria Shule ya Upili ya Kamukunji, ambayo ina mafanikio sana na timu yake ya soka. Alipokamilisha masomo ya Sekondari, alichezea timu ya JMJ Academy kwa miaka mitatu wakati ambapo pia alijiunga na Ligi kuu ya Kenya na kuchezea vilabu vya Nairobi City Stars na AFC Leopards.[4] Mwaka 2007 alijiunga na klabu ya Allsvenskan na Helsingborg lakini baada ya kuondoka kwa nduguye McDonald Mariga ambaye alielekea Serie A na kujiunga la klabu cha Parma mwaka 2008, Wanyama, akarudi Kenya.


title: Victor Wanyama

text: Baada ya kufaulu katika majaribio, Wanyama, alisaini mkataba wa miaka minne na klabu ya Beerschot AC katika majira ya joto ya 2008. Alichea mechi yake ya kwanza katika mechi ya mwisho ya msimu wa 2008-09. Mnamo Septemba 2009, Wanyama alitozwa faini ya €100 na kupewa marufuku ya kutocheza mechi tatu baada ya kumkabili kwa vurugu mchezaji Matias Suarez wa Anderlecht.[5]


title: Victor Wanyama

text: Katika msimu wa joto wa 2010 klabu cha Ligi Kuu ya Scotland, Celtic ilijaribu kumsajili Wanyama, lakini Beerschot haikumruhusi kuondoka. Klabu ya CSKA Moscow ya Urusi pia kilijaribu lakini walishindwa.[6]


title: Victor Wanyama

text: Wanyama, aliifungia Beerschot bao lake la kwanza tarehe 11 Desemba 2010, katika dakika ya 77 aliposawazisha dhidi ya Westerlo. Mnamo Aprili 2011, Alipokea marufuku nyingine ya kutocheza mechi 3 baada ya ushahidi wa video kuonyesha kuwa alimpiga kwa kisukusuku mchezaji Brecht Dejaeghere wa K. V. Kortrijk.[7]


title: Victor Wanyama

text: Tarehe 9 julai 2011, hatimaye Wanyama, alikamilisha uhamisho alipo jiunga na Celtic kwa ada ya £900,000. Alisaini mkataba wa miaka minne na kwa kufanya hivyo akawa MKenya wa kwanza kucheza katika SPL. Wanyama alichagua nambari 67 kama heshima ya Lisbon lions, ambayo ilikuwa timu ya Celtic iliyoshinda Kombe la Ulaya la 1967 .[8][9] Wanyama, alichezea Celtic mechi yake ya kwanza ya ligi iliposhindwa 1-0 na St Johnstone tarehe 21 Agosti 2011.[10] Tarehe 29 Septemba 2011, alianza wakati Celtic ilitoka sare ya 1-1 na timu ya Italia Udinese kwenye Europa Ligi. Hii ilikuwa ni mechi yake ya kwanza ya Ulaya akiwa na klabu ya Celtic .[11] Tarehe 10 desemba 2011, Wanyama, aliifungia Celtic bao lake la kwanza katika ushindi wa1-0 dhidi ya Hearts katika Uga wa Celtic.


title: Victor Wanyama

text: Mnamo Oktoba 2012, Wanyama, alifunga mara mbili dhidi ya St Mirren katika uga wa Saint Mirren.


title: Victor Wanyama

text: Tarehe 25 oktoba 2012, wakala wa Wanyama alitoa taarifa ikisema kwamba Wanyama alikuwa akataa kuboresha mkataba wa Celtic, kwa madai kua Celtic haiwezi kukidhi mshahara wake huku kukiwa na uvumi wa mvuto kutoka kwa vilabu vya Uingereza. Tarehe 7 Novemba, Wanyama alifunga kwa kichwa bao la ufunguzi wakati Celtic ilipowashangaza Barcelona katika Ligi ya Mabingwa katika hatua ya makundi kwa kuwalza mabao 2-1 katika uga wa Celtic[12]


title: Victor Wanyama

text: Baada ya uvumi mwingi kuvunjika kwa mazungumzo hapo awali, tarehe 11 Julai 2013, Wanyama, alisaini mkataba na kujiunga na Ligi Kuu ya Uingereza na Southampton kwa ada ya £12.5 milioni,[13] kumfanya kuwa Mkenya wa kwanza kuwahi kucheza katika Ligi Kuu ya Uingereza.[14]


title: Victor Wanyama

text: Alicheza mechi yake ya kwanza Agosti 17, 2013, ugenini na kushinda 1-0 dhidi ya West Bromwich Albion.[15] Wanyama, alicheza mechi 24 kwenye wake msimu wa kwanza, lakini majeraha yalizuia juhudi zake za kufanya mengi katika timu.[16]


title: Victor Wanyama

text: Chini ya meneja mpya Ronald Koeman, Wanyama, aliboresha sana uchezaji wake. Maonyesho yake yalipeleka yeye kutunukiwa tuzo la Mchezaji bora wa Mwezi septemba.[17]


title: Victor Wanyama

text: Wanyama, alicheza mechi yake ya kwanza kwa timu ya taifa ya Kenya Mei 2007, akiwa na umri wa miaka 15 tu katika mechi ya kirafiki dhidi ya Nigeria.[4] Pia alicheza mechi zote sita za Kenya za 2010 FIFA World Cup qualifiers. Alikuwa nahodha wa timu yake ya taifa katika mwaka 2013.


title: Victor Wanyama

text: Wanyama alishiriki katika uzalishaji wa filamu fupi kuhusu soka nchini Kenya iitwayo Mdudu Kijana, imeandikwa na kuongozwa na mwigizaji Ella Smith. [18]


title: Victor Wanyama

text: Ligi Kuu ya Scotland: 2011-12, 2012-13 Kombe La Scotland: 2013


title: Victor Wanyama

text: SPL Mchezaji bora kijana wa Mwaka: 2012-13 SPL Mchezaji Kijana wa Mwezi: desemba 2011


title: Victor Wanyama

text: Wanyamaa anatoka kwenye familia ya wanamichezo. Kaka yake McDonald Mariga anachezea Parma Fc, pia kama mchezaji wa kiungo cha kati,[19][20] Kaka zake wengine Thomas na Sylvester Wanyama, pia ni wachezaji katika Ligi ya Kenya. Baba yake, Noah Wanyama, alikuwa mchezaji wa AFC. Leopards katika miaka ya themanini(1980),[21] na dada yake Mercy ni mtaalamu wa mpira wa kikapu huko Marekani.[22]


title: Victor Wanyama

text: Wanyama anasimamiwa na ExtraTime[23] na ana mkataba wa udhamini na Nike.[23]


title: Victor Wanyama

text: Jamii:Waliozaliwa 1991 Jamii:Wachezaji Mpira wa Kenya Jamii:Watu walio hai


title: Elbrus

text: Elbrus (kwa Kirusi Эльбрус) ni mlima mkubwa kabisa nchini Urusi na Ulaya kwa jumla (ingawa wengine wanaupanga upande wa Asia).


title: Elbrus

text: Urefu wake ni m 5,642.


title: Orodha ya visiwa vya Urusi

text: Hii ni orodha ya visiwa vya Urusi vyenye eneo la zaidi ya km 5.000.


title: Bahari ya Bering

text: Bahari ya Bering ni bahari ya kando ya Pasifiki iliyopo kusini kwa Urusi na Alaska. Eneo lake ni km² 2.315.000.


title: Bahari ya Bering

text: Mlango wa Bering uko kaskazini kwake.


title: Bahari ya Bering

text: Upande wa kusini safu ya visiwa vya Aleuti ni mpaka kati ya Bahari ya Bering na Pasifiki.


title: Haumea

text: Haumea ni sayari kibete inayozunguka jua letu katika umbali mkubwa kwenye ukanda wa Kuiper. Ilitambuliwa mwaka 2004.


title: Haumea

text: Haumea ina miezi miwili: Hiiaka na Namaka.


title: Haumea

text: Haumea inapita Njia Mzingo yake ya kuzunguka Jua katika muda wa miaka 283 na miezi 6.


title: Haumea

text: Periheli yake ina umbali wa vizio astronomia 35, afeli wa vizio astronomia 51 kutoka Jua.


title: Haumea

text: Obiti ina mwinamo wa nyuzi 28,2° dhidi ya ekliptiki.


title: Haumea

text: Masi yake ni takriban theluthi moja ya Pluto. Umbo halifanani na tufe; umbo la Haumea limefananishwa na kiazi au sigara. Vipimo vyake vinakadiriwa kuwa kilomita 2,322 × 1,701 × 1,138.


title: Haumea

text: Nadharia moja inajaribu kueleza umbo na mzunguko wake wa haraka kutokana na mgongano na gimba kubwa takriban miaka bilioni 4 iliyopita.. Kutokana na mgongano huu inadhaniwa ya kwamba vipande vingi vya gimba la awali viliachana na Haumea vikiifuata sasa kama wingu la vipande vidogo.


title: Lumbiji

text: Lumbiji ni jina la kata ya Wilaya ya Kilosa katika Mkoa wa Morogoro , Tanzania yenye Postikodi namba 67426. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6,891 waishio humo.


title: Mabula

text: Mabula ni jina la kata ya Wilaya ya Kilosa katika Mkoa wa Morogoro , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,168 waishio humo.


title: Madoto

text: Madoto ni jina la kata ya Wilaya ya Kilosa katika Mkoa wa Morogoro , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 3,570 waishio humo.


title: Maguha

text: Maguha ni jina la kata ya Wilaya ya Kilosa katika Mkoa wa Morogoro , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,848 waishio humo.


title: Ruaha (Kilosa)

text: Ruaha ni jina la kata ya Wilaya ya Kilosa katika Mkoa wa Morogoro , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 27,577 waishio humo.


title: Ruhembe

text: Ruhembe ni jina la kata ya Wilaya ya Kilosa katika Mkoa wa Morogoro , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 15,198 waishio humo.


title: Tindiga

text: Tindiga ni jina la kata ya Wilaya ya Kilosa katika Mkoa wa Morogoro , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 13,291 waishio humo.


title: Angarsk

text: Angarsk (Kirusi: Ангарск) ni mji wa Urusi. Ina wakazi 247.118. Iko katika mkoa wa Irkutsk Oblast.


title: Nizhnevartovsk

text: Nizhnevartovsk (Kirusi: Нижневартовск) ni mji wa Urusi. Ina wakazi 239.044. Iko katika mkoa wa Mkoa Huru wa Hanty-Mansi.


title: Novorossiysk

text: Novorossiysk (Kirusi: Новороссийск) ni mji wa Urusi. Ina wakazi 232.079. Iko katika mkoa wa Krasnodar Krai.


title: Kitete (Kilosa)

text: Kitete ni jina la kata ya Wilaya ya Kilosa katika Mkoa wa Morogoro , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,247 waishio humo.


title: Bolisa

text:
Bolisa ni jina la kata ya Wilaya ya Kondoa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41728
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 3644 waishio humo.


title: Chemchem (Kondoa)

text:
Chemchem ni jina la kata ya Wilaya ya Kondoa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41706
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7914 waishio humo.


title: Hondomairo

text:
Hondomairo ni jina la kata ya Wilaya ya Kondoa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41723
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8114 waishio humo.


title: Itaswi

text:
Itaswi ni jina la kata ya Wilaya ya Kondoa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41720
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9774 waishio humo.


title: Itololo

text:
Itololo ni jina la kata ya Wilaya ya Kondoa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41721
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7196 waishio humo.


title: Kilimani (Kondoa)

text:
Kilimani ni jina la kata ya Wilaya ya Kondoa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41705
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7237 waishio humo.


title: Kinyasi

text:
Kinyasi ni jina la kata ya Wilaya ya Kondoa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41722
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8816 waishio humo.


title: Salanka

text:
Salanka ni jina la kata ya Wilaya ya Kondoa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41725
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8632 waishio humo.


title: Serya

text:
Serya ni jina la kata ya Wilaya ya Kondoa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41727
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6054 waishio humo.


title: Godegode

text:
Godegode ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41614
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7884 waishio humo.


title: Galigali

text:
Galigali ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41627
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4356 waishio humo.


title: Chitemo

text:
Chitemo ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41610
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7782 waishio humo.


title: Chipogoro

text:
Chipogoro ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41630
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10682 waishio humo.


title: Gulwe

text:
Gulwe ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41604
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10385 waishio humo.


title: Iwondo

text:
Iwondo ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41625
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7700 waishio humo.


title: Kingiti(Mpapwa)

text:
Kingiti ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41612
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7024 waishio humo.


title: Lufu

text:
Lufu ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41626
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4937 waishio humo.


title: Lumuma (Mpapwa)

text:
Lumuma ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41617
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 3783 waishio humo.


title: Lupeta

text:
Lupeta ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41609
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8477 waishio humo.


title: Malolo (Mpapwa)

text:
Malolo ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41628
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 5306 waishio humo.


title: Mtera

text:
Mtera ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41629
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10934 waishio humo.


title: Nghambi

text:
Nghambi ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41608
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8377 waishio humo.


title: Pwaga

text:
Pwaga ni jina la kata ya Wilaya ya Mpwapwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41616
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 11217 waishio humo.


title: Chitego

text:
Chitego ni jina la kata ya Wilaya ya Kongwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41515
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9799 waishio humo.


title: Chiwe

text:
Chiwe ni jina la kata ya Wilaya ya Kongwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41521
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 19479 waishio humo.


title: Lenjulu

text:
Lenjulu ni jina la kata ya Wilaya ya Kongwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41520
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 14440 waishio humo.


title: Makawa

text:
Makawa ni jina la kata ya Wilaya ya Kongwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41517
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8622 waishio humo.


title: Matongoro

text:
Matongoro ni jina la kata ya Wilaya ya Kongwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41516
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10095 waishio humo.


title: Nghumbi

text:
Nghumbi ni jina la kata ya Wilaya ya Kongwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41519
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 11509 waishio humo.


title: Ngomai

text:
Ngomai ni jina la kata ya Wilaya ya Kongwa katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41522
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10534 waishio humo.


title: Songambele (Kongwa)

text:
Songambele ni kata ya Wilaya ya Kongwa katika Mkoa wa Dodoma, Tanzania yenye postikodi namba 41518
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na watu wapatao 17712 waishio humo.


title: Songambele (Kongwa)

text: Ni miongoni mwa kata ambazo wanafanya vizuri katika kulima na kufuga. Mazao ambayo yanastawi kwa wingi ni karanga, mahindi, uwele na mtama.


title: Songambele (Kongwa)

text: Pia ni sehemu nzuri kwa kufanya biashara. Kuna wafanyabiashara wadogowadogo kama wauzaji nyama, kuna maduka, n.k.


title: Songambele (Kongwa)

text: ==Marejeo=


title: Chiboli

text:
Chiboli ni jina la kata ya Wilaya ya Chamwino katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41431
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4679 waishio humo.


title: Iringa Mvumi Zamani

text:
Iringa Mvumi Zamani ni jina la kata ya Wilaya ya Chamwino katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41420
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 11313 waishio humo.


title: Loje

text:
Loje ni jina la kata ya Wilaya ya Chamwino katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41432
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 5134 waishio humo.


title: Membe (Chamwino)

text:
Membe ni jina la kata ya Wilaya ya Chamwino katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41408
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 8726 waishio humo.


title: Membe (maana)

text: Membe inaweza kumaanisha


title: Nhinhi

text:
Nhinhi ni jina la kata ya Wilaya ya Chamwino katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41433
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7203 waishio humo.


title: Zajilwa

text:
Zajilwa ni jina la kata ya Wilaya ya Chamwino katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41430
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10553 waishio humo.


title: Chahwa

text: Chahwa ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4365 waishio humo.


title: Chang'ombe (Dodoma)

text: Chang'ombe ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 25415 waishio humo.


title: Chigongwe

text: Chigongwe ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7281 waishio humo.


title: Iyumbu (Dodoma mjini)

text: Iyumbu ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 2700 waishio humo.


title: Kikuyu Kaskazini

text: Kikuyu Kaskazini ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye msimbo wa posta 41111. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9852 waishio humo.


title: Kikuyu Kusini

text: Kikuyu Kusini ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye msimbo wa posta 41112. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 5974 waishio humo.


title: Madukani (Dodoma)

text: Madukani ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye msimbo wa posta 41103. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 2421 waishio humo.


title: Mnadani

text: Mnadani ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 14373 waishio humo.


title: Ng'hong'honha

text: Ng'hong'honha ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9536 waishio humo.


title: Ntyuka

text: Ntyuka ni jina la kata ya Dodoma Mjini katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4558 waishio humo.


title: Msisi (Bahi)

text:
Msisi ni jina la kata ya Wilaya ya Bahi katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41313
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 11847 waishio humo.


title: Churuku

text:
Churuku ni jina la kata ya Wilaya ya Chemba katika Mkoa wa Dodoma , [[Tanzania] yenye [[postikodi]] [[namba]] 41817
]. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa [[2012]], kata ilikuwa na wakazi wapatao 9260 waishio humo.


title: Churuku

text:
[[Jamii:Mkoa wa Dodoma]]
[[Jamii:Wilaya ya Chemba]]


title: Kimaha

text:
Kimaha ni jina la kata ya Wilaya ya Chemba katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41821
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10602 waishio humo.


title: Msaada (Chemba)

text:
Msaada ni jina la kata ya Wilaya ya Chemba katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41818
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6349 waishio humo.


title: Songoro (Chemba)

text:
Songoro ni jina la kata ya Wilaya ya Chemba katika Mkoa wa Dodoma , Tanzania yenye postikodi namba 41819
. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10751 waishio humo.


title: Uislamu nchini Niger

text: Uislamu nchini Niger ni dini ya kwanza kwa ukubwa. Imani hii hufuatwa na waumini ambao ni zaidi ya asilimia 94 ya idadi ya wakazi wote wa nchini humo, .


title: Uislamu nchini Niger

text: Sehemu kubwa ya Waislamu nchini humo ni wa dhehebu la Sunni wanaofuata mafundisho ya imamu Maliki wakiwa na athira kiasi za Usufii.


title: Károly Sándor Pallai

text: Károly Sándor Pallai (Miskolc, 5 Juni 1986) ni mtafiti wa bahari, mwanasayansi ya fasihi, mfasiri, mshairi na mhariri kutoka Hungaria.


title: Károly Sándor Pallai

text: Shahada ya udaktari katika fasihi ya Kifaransa kwa kutafiti fasihi ya Visiwa vya Karibi (Surinam, Antili za Kiholanzi, Martinique, Guadeloupe, Guyana ya Kifaransa), Bahari ya Hindi (Shelisheli, Morisi, Réunion), na Pasifiki (Wallis na Futuna, Polynesia ya Kifaransa, Vanuatu).


title: Károly Sándor Pallai

text: Hasa ameandika mashairi yanayohusu uhuru, haki za binadamu, falsafa na utambulisho. Amechapisha mashairi katika lugha kumi za duniani kote.


title: Eleng'ata Dapash

text: Eleng'ata Dapash ni kata ya Wilaya ya Longido katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23508. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,221 walioishi humo.


title: Engikaret

text: Engikaret ni kata ya Wilaya ya Longido katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23507. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6,527 walioishi humo.


title: Kamwanga

text: Kamwanga ni kata ya Wilaya ya Longido katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23506. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,146 walioishi humo.


title: Ilorienito

text: Ilorienito ni kata ya Wilaya ya Longido katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23515. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 5,571 walioishi humo.


title: Ketumbeine

text: Ketumbeine ni kata ya Wilaya ya Longido katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23509. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,233 walioishi humo.


title: Kimokouwa

text: Kimokouwa ni kata ya Wilaya ya Longido katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23502. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,806 walioishi humo.


title: Matale (Longido)

text: Matale ni kata ya Wilaya ya Longido katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23512. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4,411 walioishi humo.


title: Mundarara

text: Mundarara ni kata ya Wilaya ya Longido katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23510. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,301 walioishi humo.


title: Orbomba

text: Orbomba ni kata ya Wilaya ya Longido katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23516. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 790 walioishi humo.


title: Malambo (maana)

text: Malambo inaweza kumaanisha:


title: Alailelai

text: Alailelai ni kata ya Wilaya ya Ngorongoro katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23717. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 7,351 walioishi humo.


title: Enguserosambu

text: Enguserosambu ni kata ya Wilaya ya Ngorongoro katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23704. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 1,521 walioishi humo.


title: Maalon

text: Maalon ni kata ya Wilaya ya Ngorongoro katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23706. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4,353 walioishi humo.


title: Ngorongoro

text: Ngorongoro ni namna ya kutaja:


title: Oloirien

text: Oloirien ni kata ya Wilaya ya Ngorongoro katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23702. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9,485 walioishi humo.


title: Naiyobi

text: Naiyobi ni kata ya Wilaya ya Ngorongoro katika Mkoa wa Arusha, Tanzania. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 9,133 walioishi humo.


title: Oloipiri

text: Oloipiri ni kata ya Wilaya ya Ngorongoro katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23703. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4,114 walioishi humo.


title: Ololosokwan

text: Ololosokwan ni kata ya Wilaya ya Ngorongoro katika Mkoa wa Arusha, Tanzania, yenye postikodi namba 23709. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6,557.


title: Ololosokwan

text: Asilimia 98 ya wakazi wa kata ya Ololosokwan ni wafugaji wa kabila la Wamasai. Ni kata yenye wasomi wengi katika tarafa ya Loliondo.


title: Ololosokwan

text: Jina la "Ololosokwan" limetokana na kuwepo kwa nyati wengi katika sehemu hiyo (nyati kwa lugha ya Kimasai anaitwa Olosokwan, hivyo jina Ololosokwan lina maana "Yenye Nyati").


title: Ololosokwan

text: Kata ya Ololosokwan ina vijiji viwili, Ololosokwan na Njoroi.


title: Ololosokwan

text: Kata hiyo imepakana na jamhuri ya Kenya kwa upande wa kaskazini, hifadhi ya taifa ya Serengeti kwa upande wa magharibi na kata ya Soitsambu kwa upande wa kusini.


title: Samunge

text: Samunge ni kata ya Wilaya ya Ngorongoro katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23705. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 6,579 walioishi humo.


title: Soit-Sambu

text: Soit-Sambu ni kata ya Wilaya ya Ngorongoro katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23708. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,956 walioishi humo.


title: Olasiti

text: Olasiti ni kata ya Jiji la Arusha katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23119. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 36,361 walioishi humo.


title: Sokon Moja

text: Sokon Moja (pia: Sokon I) ni kata ya Jiji la Arusha katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23115. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 73,331 walioishi humo.


title: Terrat (Arusha)

text: Terrat ni kata ya Jiji la Arusha katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23117. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 21,790 walioishi humo.


title: Olmotonyi

text: Olmotonyi ni kata ya Wilaya ya Arusha Vijijini katika Mkoa wa Arusha, Tanzania yenye postikodi namba 23214. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 18,560 walioishi humo.


title: Olmotonyi

text: Olmotonyi ina vivutio vya utalii ikiwemo hifadhi ya misitu ya Meru yenye wanyama aina tofauti, kama vile tembo, nyani, swala n.k.