title: Heroe

text: Heroe ni ndege wa jenasi "Phoenicopterus", jenasi pekee ya familia ya Phoenicopteridae. Ndege hawa hukaa kwa maji ya chumvi kwa makundi makubwa. Wana miguu mirefu na shingo ndefu na nyembamba. Wakiruka angani hunyosha shingo. Urefu wao ni kati ya futi 3 na 5. Hula vijimea (algae) na nduvi ndogo ambazo huzikamata na domo lao zungu linalotumika kama chujio. Tago lao ni kifungu cha matope kwa tundu fupi ambalo ndani lake yai moja linatagwa.


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Mkoa wa Kilimanjaro ni kati ya mikoa 31 ya Tanzania wenye postikodi namba 25000[1]. Mlima Kilimanjaro, mlima mrefu kupita yote barani Afrika, umo ndani ya mkoa wa Kilimanjaro. Jina la mlima huu ndilo limeupatia mkoa jina lake.


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Mkoa wa Kilimanjaro umepakana na Kenya upande wa kaskazini, Mkoa wa Tanga upande wa kusini na mikoa ya Manyara na Arusha upande wa magharibi.


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Mkoani Kilimanjaro kuna wakazi wapatao 1,381,149 (sensa ya mwaka 2002).


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Makabila makubwa mkoani humo ni Wachagga, Wagweno na Wapare, ambapo pia kuna makabila mengine madogomadogo kama Wamasai na Wakamba.


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Makao makuu ya mkoa huu ni Moshi.


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Katika sekta ya elimu wakazi wameendelea kidogo kwa maeneo ya mjini, lakini katika sehemu za vijijini elimu bado inatetereka kwa kiasi kikubwa, maana teknolojia ya utandawazi katika eneo kubwa haijashamiri.


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Mkoa wa Kilimanjaro una wilaya 7 ambazo ni: Hai, Mwanga, Moshi mjini, Moshi vijijini, Rombo na Same na ile mpya ya Siha.


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Wakati wa uchaguzi mkuu wa Tanzania mwaka 2015 mkoa huu ulikuwa na majimbo ya uchaguzi yafuatayo:


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Hai : mbunge ni Freeman Mbowe (Chadema) Siha : mbunge ni Dk. Godwin Mollel (Chadema) Moshi Mjini : mbunge ni Jaffary Michael (Chadema) Mwanga : mbunge ni Prof. Jumanne Maghembe (CCM) Same Mashiriki : mbunge ni Nagenjwa Kaboyoka (Chadema) Same Magharibi : mbunge ni Mathayo David (CCM) Moshi Vijijini : mbunge ni Anthony Calist Komu (Chadema) Vunjo : mbunge ni James Mbatia (NCCR) Rombo : mbunge ni Joseph Selasini (Chadema)


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Orodha ya milima ya mkoa wa Kilimanjaro Orodha ya mito ya mkoa wa Kilimanjaro


title: Mkoa wa Kilimanjaro

text: Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead.


title: Unguja

text: Unguja ni kisiwa kikubwa katika Bahari Hindi karibu na mwambao wa Afrika ya Mashariki karibu na Dar es salaam.


title: Unguja

text: Unguja ni kisiwa kikuu cha funguvisiwa vya Zanzibar ambavyo ni sehemu ya Jamhuri ya Muungano ya Tanzania.


title: Unguja

text: Unguja ina eneo la takriban km² 1.658 ikiwa na wakazi 460 000.


title: Unguja

text:
Mji mkuu ni Jiji la Zanzibar kwenye pwani ya magharibi mkabala wa bara.
Kisiwani Unguja kuna mitatu kati ya mikoa 30 ya Tanzania ambayo ni Unguja Kaskazini, Unguja Kusini na Unguja Mjini Magharibi.


title: Zanzibar (maana)

text: Zanzibar ni neno linalotaja


title: Zanzibar (Jiji)

text: Jiji la Zanzibar ni mji mkubwa wa kisiwa cha Unguja na mji mkuu wa Jamhuri ya Watu wa Zanzibar.


title: Zanzibar (Jiji)

text: Pia ni wilaya katika Mkoa wa Unguja Mjini Magharibi wa Tanzania.


title: Zanzibar (Jiji)

text: Jiji lina wakazi 206,292 (sensa ya mwaka 2002).Kitovu cha historia yake ni Mji Mkongwe ("Stone Town") ulioandikishwa katika orodha ya UNESCO ya "Urithi wa Dunia" (World Heritage).


title: Zanzibar (Jiji)

text: Nyumba za Mji Mkongwe zilijengwa tangu mwaka 1830 wakati Sultani Sayyid Said alipohamisha mji mkuu wake kutoka Omani kuja Unguja.


title: Zanzibar (Jiji)

text: Kati ya majengo maarufu ni Beit al Ajaib (Jumba la maajabu), boma la kale, Kanisa Kuu la Kianglikana lililojengwa mahali pa soko la watumwa na hasa nyumba nyingi za kihistoria za ghorofa zilizojengwa na famila za tabaka la matajiri Waarabu zenye milango yenye mapambo mazuri.


title: Zanzibar (Jiji)

text: Mji Mkongwe unapokea watalii wengi kila mwaka.


title: Zanzibar (Jiji)

text: Mji wa kisasa umekua sana ng'ambo ya Mji Mkongwe.


title: Mkoa wa Unguja Mjini Magharibi

text: Mkoa wa Unguja Mjini Magharibi ni kati ya mikoa 31 ya Tanzania wenye Postikodi namba 71000. Mikoa mitatu kati yake iko katika kisiwa cha Unguja.


title: Mkoa wa Unguja Mjini Magharibi

text: Mkoa huu una wilaya mbili ambazo ndizo mjini yaani Jiji la Zanzibar na Unguja Magharibi.


title: Mkoa wa Unguja Mjini Magharibi

text: Idadi ya wakazi ni 593,678; mjini wako 223,033 na Unguja Magharibi 370,645 (sensa ya mwaka 2012).


title: Etimolojia ya Neno Zanzibar

text: Etimolojia ya jina "Zanzibar" inaonyesha ya kuwa ni jina la kale sana. Hakuna uhakika kabisa kuhusu asili ya neno. Etimolojia ni elimu ya asili ya maneno na uhusiano yao na maneno mengine.


title: Etimolojia ya Neno Zanzibar

text: Zanzibar ina uhusiano na maneno mawili ya Kiarabu. Neno la kwanza ni "zanj- ﺯﻧﺞ" lililomaanisha watu weusi au ardhi yenye rutuba. Neno la pili ni "baar - بار " linalomaanisha "wema" vile vile yawezekana ikawa neno Zanzibar linatokana na Neno la [Kiajemi}"zangi زنگ ". likimaanisha kengele au mtu mweusi na


title: Etimolojia ya Neno Zanzibar

text: Waarabu na Wajemi wote walikuwa muhimu katika historia ya Bahari Hindi pia mwambao wa Afrika ya Mashariki.


title: Etimolojia ya Neno Zanzibar

text: Richard F. Burton, Mwingereza wa karne ya 19 BK ailidai ya kwamba jina la Zanzibar ni ya asili ya Kiajemi. Neno la Kiarabu "Zinj/Zanj" limetokana na Kiajemi "zangi" linalomaanisha mtu mweusi. Sehemu ya pili ni "bar" (=nchi) - kufuatana na Burton neno la Kiajemi. ("Zanzibar, City, Island and Coast," vol. i. chaps. v). Kufuatana na maelezo ya Burton sauti "g" ya Kiajemi ilibadilishwa na Waarabu kuwa "j" hivyo "Zangi" kuwa "Zanji".


title: Etimolojia ya Neno Zanzibar

text: Burton aliendela kudai ya kuwa neno la Kiajemi "Zangi" liliingia hata mapema katika neno "Azania" la zamani za Kiroma / Kigiriki na hiyo ni dokezo ya kwamba Wajemi walikuwa tayari mabaharia muhimu katika Bahari Hindi kabla ya Uislamu.


title: Etimolojia ya Neno Zanzibar

text: Inaonekana ya kwamba Burton alikosa kwa upande wa "bar". Neno hili linapatikana kwa Kiarabu na Kiajemi. Lugha zote mbili zinatofautiana sana kwa sababu Kiarabu ni kati ya lugha za kishemi (kisemiti) lakini Kiajemi ni kati ya lugha za Kihindi-Kiulaya. Lugha zote mbili zimepeana maneno mengi tangu Uajemi kuvamiwa na Waarabu na kuwa nchi ya Kiislamu. Isipokuwa "bar" ni neno la asili ya Kishemi; linapatikana kwa maana ileile pia katika lugha ya Kiebrania kama "BR "בר , vilevile katika lugha ya Kisiryani.


title: Etimolojia ya Neno Zanzibar

text: Swali ni kama Burton alikosa pia kuhusu etimolojia ya "Zanj - Zangi". Tatizo ni ya kwamba hakuna sababu kuwaza badiliko la "g" ya kiajemi kuwa sauti ya "z" katika Kigiriki kutokana na utaratibu wa lugha ya Kigiriki. Kuna uhusiano wa neno letu na jina la kale "Zingis" (Claudius Ptolemaios, i. 17, 9; iv. 7, 11) and "Zingium" (Cosmas Indicopleustes) kwa ajili ya pwani la Afrika ya Mashariki.


title: Etimolojia ya Neno Zanzibar

text: Kwa mahitaji yetu inatosha kusema ya kwamba kuna jina la kale kwa ajili ya mwambao wa Afrika ya Mashariki lililowahi kutajwa kwa umbo tofauti katika karne za kale kama vile Zingis, Zingium, Azania, au nchi (=bar) ya „Zanj“ (kiarabu) au ya „Zangi“ (kiajemi). Wajemi na Waarabu wote walitaja pia watu weusi kwa neno hili. „Zangibar“ au „zanjbar“ ni „nchi ya watu weusi“.


title: Etimolojia ya Neno Zanzibar

text: Wareno waliandika jina hili kama „Zanguebar“ kwa matamshi ya Kiajemi hivyo ndivyo inavyoonekana katika ramani za Kiulaya kuanzia karne ya 15 hadi 19. BK. Wareno walianza baadaye kutofautisha kati ya bara na kisiwa wakiandika jina la kisiwa mbele ya pwani la „Zanguebar“ kama „Zanzibar“ yaani kwa namna inayolingana zaidi na matamshi ya Kiarabu lakini waliendelea kusema "Zanguebar" wakimaanisha bara.


title: Pemba

text: Pemba ni neno linalomaanisha


title: Pemba (kisiwa)

text: Makala hii inahusu Kisiwa cha Pemba. Jina linatumika pia kwa ajili ya Pemba katika Msumbiji na Pemba wilaya pamoja na mji huko Zambia.


title: Pemba (kisiwa)

text: Pemba ni kisiwa kilichopo takriban 50 km kaskazini ya Unguja katika Bahari Hindi. Visiwa vyote viwili ni sehemu za Jamhuri ya Watu wa Zanzibar katika Tanzania. Umbali na Tanganyika au Tanzania bara ni 50 km.


title: Pemba (kisiwa)

text: Pemba pamoja na visiwa vidogo karibu nayo ina wakazi 360,797 katika eneo la 980 km².


title: Pemba (kisiwa)

text: Miji muhimu ya Pemba ndiyo Chake Chake, Mkoani na Wete.


title: Pemba (kisiwa)

text: Pemba kuna miwili ya mikoa 26 za Tanzania ambayo ni


title: Pemba (kisiwa)

text: Mkoa wa Pemba Kaskazini yenye wilaya za Wete na Micheweni. Mkoa wa Pemba Kusini yenye wilaya za Mkoani na Chake Chake.


title: Pemba (kisiwa)

text: Uchumi wa Pemba ni hasa kilimo pamoja na uvuvi. Mazao ya sokoni hulimwa hasa karafuu.


title: Pemba (kisiwa)

text: Katika utamaduni wa Pemba kuna desturi ya kipekee katika Afrika ndiyo mchezo wa ng'ombe iliyorithiwa na Wareno walipokuwa na athari kisiwani karne zilizopita.


title: Pemba (kisiwa)

text: Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead. Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead.


title: Pemba (kisiwa)

text: View from Chake Chake town center over the mangroves towards the sea Wharf at Mkoani The Pemba offices of the Prime Minister of Zanzibar's Revolutionary Government in Chake Chake Derelict amusement park on the outskirts of Chake-Chake A family from Pemba Aircraft at Karume airport Chake-Chake A rainy day in central Chake Chake Map of Pemba Island Fish market, Mkoani Market building in Wete The jetty at Chake Chake, surrounded by mangroves An office of the opposition party CUF (Civic United Front) in Chake Chake


title: Pemba (kisiwa)

text: Jamii:Visiwa vya Bahari ya Hindi Jamii:Visiwa vya Tanzania Jamii:Zanzibar * Jamii:Visiwa vya Afrika Jamii:Waswahili


title: Mchezo wa ng'ombe

text: Mchezo wa Ng'ombe ni desturi inayojulikana hasa katika nchi za Hispania na Ureno, pia katika maeneo ya jirani ya Ufaransa kusini na katika koloni za zamani za Hispania huko Amerika ya Kilatini kama Meksiko. Imekuwa pia mila ya pekee kwenye Kisiwa cha Pemba, Tanzania. Kila mahali ni mashindano kati ya wanadamu na fahali wa ng'ombe lakini kuna taratibu tofautitofauti.


title: Mchezo wa ng'ombe

text: Katika mchezo wa Hispania fahali anauawa uwanjani. Mchezo unafanywa katika uwanja wa pekee unaoitwa Plaza de Toros. Wale wanoshindana na ng'ombe dume wanaitwa "torero"; mkuu wao atakayemwua kwa pigo la upanga wake ni "matador". Matador anatangulia kucheza na fahali kwa kumkasirisha kwa kitambaa chekundu na kutoroka akishambuliwa. Wasaidizi wake wanapita kwa farasi na kumdunga fahali kwa mikuki midogo kwa kusudi la kumdhoofisha. Mwishoni ng'ombe anauawa na matador kwa upanga. Muda wa mchezo ni kama dakika 20 kwa kila mnyama.


title: Mchezo wa ng'ombe

text: Ilhali Wahispania wanaua ng'ombe wa dume Aareno wanawachezea tu hadi kuwaangusha chini bila kuwaua.


title: Mchezo wa ng'ombe

text: Historia ya desturi hii inarudi nyuma hadi zamani za Dola la Roma watu walipopenda kuwa na maonyesho ya mapambano ya wanyama pori, ama ya wenyewe kwa wenyewe au zaidi ya watu dhidi ya wanyama hawa. Maonyesho haya yalifanyika katika uwanja wa mji kwa mfano uwanja wa Koloseo huko Roma. Desturi hii imepotea kila sehemu ya eneo la kale la Dola la Roma kwa sababu ilipingwa na kanisa la kikristo isipokuwa Hispania na Ureno.


title: Mchezo wa ng'ombe

text: Pemba ndipo mahali pa pekee katika Afrika penye desturi hii ya mchezo wa ng'ombe. Hii ni kutokana na athira ya Ureno kwenye mwambao wa Afrika ya Mashariki miaka 400 iliyopita. Mara Wareno walikuwa na kituo huko Chake Chake, mara walikuwa na mapatano ya usaidizi na Pemba, mara waliuachia utawala Sultani wa Mombasa. Haijulikani jinsi walivyoacha desturi hii Pemba.


title: Mchezo wa ng'ombe

text: Kuhusu mchezo huu amesema Abdullah Amur Suleiman ():


title: Mchezo wa ng'ombe

text: Jamii:Pemba Jamii:Tanzania Jamii:Michezo


title: Lugha ya kupangwa

text: Lugha ya kupangwa ni aina ya lugha ya kuundwa. Kwa kawaida, msemo "lugha ya kupangwa" unatumika kwa lugha zile ambazo ziliundwa kwa ajili ya utumiaji wa kawaida baina ya watu.


title: Lugha ya kupangwa

text: Kumbe kuna lugha zilizotengenezwa ambazo si lugha za kupangwa, kama zile lugha za uzushi na lugha za siri.


title: Lugha ya kupangwa

text: Lugha ya kupangwa inayozungumzwa zaidi ni Kiesperanto.


title: Taasisi ya Taaluma za Kiswahili

text: Taasisi ya Taaluma za Kiswahili (TATAKI) ni idara ya Chuo Kikuu cha Dar es Salaam, Tanzania. Taasisi hii ni miongoni mwa taasisi kongwe za lugha nchini Tanzania. Madhumuni yake yakiwa ni kusimamia usanifishaji na maendeleo ya lugha ya Kiswahili. Hadi mnamo mwaka 2009 taasisi hii ilijulikana zaidi kwa jina la TUKI au "Taasisi ya Uchunguzi wa Kiswahili".


title: Taasisi ya Taaluma za Kiswahili

text: Ilianzishwa mnamo mwaka 1930 kama Inter-territorial Language (Swahili) committee ya Nchi za Afrika ya Mashariki, baadaye ikaitwa Kamati ya Kiswahili ya Afrika Mashariki. Mnamo mwaka 1964 kamati ilifanywa kuwa Sehemu ya Chuo Kikuu cha Dar es Salaamu. Baadaye ikaitwa Chuo cha Uchunguzi wa Lugha ya Kiswahili. Tangu 1970 kimepewa jina la Taasisi ya Uchunguzi wa Lugha ya Kiswahili. Mwaka 2009, TUKI iliungana na iliyokuwa Idara ya Kiswahili ya Chuo Kikuu cha Dar es Salaam na kuunda Taasisi kubwa zaidi inayoitwa Taasisi ya Taaluma za Kiswahili - TATAKI


title: Taasisi ya Taaluma za Kiswahili

text: Mwanzoni, Taasisi ya Uchunguzi wa Kiswahili ni taasisi ya utafiti ilipewa jukumu la kutafiti nyanja zote za lugha ya Kiswahili, fasihi na utamaduni, na kuchapisha matokeo ya utafiti huo. Hivyo pamoja na BAKITA (Baraza la Kiswahili Tanzania) TUKI ndiye mlinzi wa usanifu wa lugha ya Kiswahili katika Tanzania. Baada ya kuungana na Idara ya Kiswahili, sasa TATAKI inafundisha Isimu, Fasihi na Historia ya Lugha ya Kiswahili katika Shahada za Awali, Mahiri na Uzamivu.


title: Taasisi ya Taaluma za Kiswahili

text: Kutafiti na kuchapisha matokeo ya utafiti katika nyanja mbalimbali za Lugha, Isimu na Fasihi ya Kiswahili, TATAKI inasimamia Tafsiri na Ukalimani. Inafundisha Kiswahili kama lugha ya pili hasa kwa wageni kutoka nje ya ulimwengu wa Waswahili na kuendeleza utungaji wa Kamusi mbalimbali zinazohusiana na Kiswahili. Kati ya kamusi hizi ni


title: Taasisi ya Taaluma za Kiswahili

text: Kamusi ya Kiswahili Sanifu, Kamusi ya Kiingereza -Kiswahili, Kamusi ya Kiswahili - Kiingereza, Kamusi Sanifu ya Isimu na Lugha, Kamusi Awali ya Sayansi na Tekinologia Kamusi ya Sheria Kamusi ya Biashara na Uchumi Kamusi ya Tiba Kamusi Asisi ya Kiingereza - Kiswahili - Kiarabu Kamusi ya Biolojia Fizikia na Kemia


title: Taasisi ya Taaluma za Kiswahili

text: TUKI imehariri toleo la Kiswahili la "Historia Kuu ya Afrika" iliyotungwa na kamati ya wataalamu ya UNESCO.


title: Mkoa wa Pemba Kusini

text: Mkoa wa Pemba Kusini mi mojawapo kati ya mikoa 31 ya Tanzania wenye postikodi namba 74000 .. Uko katika sehemu ya kusini ya Kisiwa cha Pemba ambacho ni sehemu ya Jamhuri ya Watu wa Zanzibar katika Jamhuri ya Muungano wa Tanzania.


title: Mkoa wa Pemba Kusini

text: Makao makuu ya mkoa yako Chake Chake.


title: Mkoa wa Pemba Kusini

text: Mkoa una wilaya mbili tu, Mkoani na Chake Chake


title: Mkoa wa Pemba Kusini

text: Katika Sensa ya Mwaka 2012 mkoa ulikuwa na wakazi wapatao 195,116.


title: Mkoa wa Pemba Kaskazini

text: Mkoa wa Pemba Kaskazini ni mmojawapo kati ya mikoa 31 za Tanzania yenye postikodi namba 75000 . Uko katika sehemu ya kaskazini ya Kisiwa cha Pemba ambacho ni sehemu ya Jamhuri ya Watu wa Zanzibar katika Muungano wa Tanzania.


title: Mkoa wa Pemba Kaskazini

text: Makao makuu ya mkoa yako Wete.


title: Mkoa wa Pemba Kaskazini

text: Mkoa una wilaya mbili tu, Wete na Micheweni.


title: Mkoa wa Unguja Kaskazini

text: Mkoa wa Unguja Kaskazini ni mmojawapo kati ya mikoa 31 ya Tanzania wenye Postikodi namba 73000. Uko kisiwani Unguja ambayo ni kisiwa kikubwa cha Jamhuri ya Watu wa Zanzibar.


title: Mkoa wa Unguja Kaskazini

text: Makao makuu ya mkoa yako Mkokotoni.


title: Mkoa wa Unguja Kaskazini

text: Kuna wilaya mbili ambazo ni Kaskazini Unguja 'A' na Kaskazini Unguja 'B'.


title: Mkoa wa Unguja Kaskazini

text: Eneo la mkoa ni km² 470 ambako kuna jumla ya wakazi 187,455 wakiwemo 105,780 wa Kaskazini 'A' na 81,675 wa Kaskazini 'B' kwa mujibu wa sensa ya watu na makazi ya mwaka 2012.


title: Mkoa wa Unguja Kaskazini

text: Wengi wanajishughulisha na uvuvi na kilimo. Sehemu ya mashariki ya mkoa kuna kilimo cha karafuu.


title: Mkoa wa Unguja Kaskazini

text: Upande wa magharibi utalii umeanza kuwa muhimu. Eneo la Ras Nungwi ni sehemu moja yenye mahoteli ya watalii wa nje.


title: Mkoa wa Unguja Kaskazini

text: Kisiwa cha Tumbatu ni sehemu ya mkoa huu.


title: Mkoa wa Unguja Kaskazini

text: Miji ya mkoa ndiyo Mkokotoni, Mahonda na Gamba.


title: Tikisa

text: Matikisa au vibikula ni ndege wa jenasi "Motacilla", "Amaurocichla" na "Dendronanthus" katika familia ya Motacillidae. Wana mkia mrefu ambao wanautikisa mara kwa mara. Ndege hawa ni wadogo na wembamba na spishi kadhaa zina rangi nzuri. Hukamata wadudu ardhini na hutaga mayai 4-8 ndani ya kikombe cha manyasi ardhini.


title: Mkoa wa Unguja Kusini

text: Mkoa wa Unguja Kusini ni mmojawapo kati ya mikoa 31 ya Tanzania wenye postikodi namba 72000 na uko kwenye kisiwa cha Unguja.


title: Mkoa wa Unguja Kusini

text: Eneo la mkoa ni km² 854 likiwa na wakazi 115,588 (sensa ya mwaka 2012).


title: Mkoa wa Unguja Kusini

text: Makao makuu yako Koani.


title: Mkoa wa Unguja Kusini

text: Kuna wilaya mbili ikiwa Wilaya ya Kati ina wakazi 73,346 na Wilaya ya Kusini ina wakazi 39,242.


title: Mkoa wa Unguja Kusini

text: Wakazi wa eneo hili la kisiwa cha Unguja, mbali na kujishughulisha na uvuvi kwenye Bahari ya Hindi, ni maarufu pia kwa kilimo cha zao la karafuu, zao linalokifanya Kisiwa cha Zanzibar kujulikana zaidi kama kisiwa cha viungo.


title: Joseph Hill

text: Joseph Hill (22 Januari 1949 – 19 Agosti 2006) alikuwa mtunzi na mwimbaji wa Reggae toka nchini Jamaika. Alianza muziki katika kundi lijulikanalo kama The Soul Defender lililokuwa na makazi yake kitongoji cha St Catherine. Baadaye akaanzisha kundi la Culture akiwa na Telford Nelson na Albert Walker. Mwaka 1977 walitoa wimbo uliovuma sana uitwao Two Sevens Clash ambao ulizungumzia herufi mbili za 7 katika mwaka 1977. Hadi sasa Joseph Hill na wenzake wametoa album 22. Falsafa ya nyimbo za Joseph Hill ni ya kimapinduzi na kiroho inayopinga utumwa na ukosefu wa maadili na ucha mungu. Joseph Hill ni muumini wa imani na utamaduni wa Kirastafari. Katika wimbo wake wa wa PAY DAY anauliza ni lini watu walioumizwa na utumwa watalipwa. Pia amepinga aina zote za ukoloni na kumzumgumzia Chistopher Columbas kama muongo kwa kusema kwamba amegundua visiwa vya Jamaika ambavyo vilikuwapo tayari na watu. Joseph Hill pia anaenzi kitabu Bibilia anachoamini kuwa ni kitakatifu na amekuwa akitumia mistari na manabii toka kwenye Biblia kwenye nyimbo zake, kwa mfano wimbo wake kuhusu nabii Eliya.


title: Mkoa wa Kaskazini-Mashariki (Kenya)

text: Kaskazini-Mashariki ni moja kati ya mikoa 9 ya Kenya. Eneo lake ni 127 000 km²  kuna wakazi 962,143 (sensa ya 1999).


title: Mkoa wa Kaskazini-Mashariki (Kenya)

text:
Wakati wa ukoloni eneo hili liliitwa "Northern Frontier District" (Eneo la mpakani wa kaskazini) likitawaliwa pekee na sehemu kubwa ya Kenya. Wakazi walio wengi ni Wasomalia kilugha na kiutamaduni; kuwepo kwao ndani ya Kenya badala ya Somalia ni urithi wa mipaka ya kikoloni. Wengine ni Waborana, Warendille na Waturkana.
Kuna pia makambi makubwa ya wakimbizi Wasomalia hasa karibu na Daadab.


title: Mkoa wa Kaskazini-Mashariki (Kenya)

text: Eneo hili ni kavu sana. Mbali na bonde la mto wa Tana na maeneo mengine madogo mkoa haufai kwa kilimo. Wakazi walio wengi hujipatia riziki kutokana na ufugaji.


title: Mkoa wa Kaskazini-Mashariki (Kenya)

text: Mkoa wa Kaskazini-Mashariki una wilaya nne:


title: Ali Farka Toure

text: Ali Farka Touré ni mmoja wa wanamuziki mahiri barani Afrika. Alizaliwa jijini Bamako nchini Mali mwaka 1939. Jina lake hasa ni Ali Ibrahim Touré. Muziki wa Ali Farka Touré ni mchanganyiko wa muziki wa asili wa Mali na muziki wa Amerika ya Kaskazini hasa blues.


title: Ali Farka Toure

text: Touré alizaliwa katika kijiji cha Kanau katika ukingo wa mto Niger, kaskazini magharibi mwa nchi ya Mali. Mama yake alikuwa na watoto kumi ambapo ndugu zake wote walifariki wakiwa wachanga. Jina la "Farka" ni jina la utani ambalo alipewa na wazazi wake likimaanisha mnyama punda kutokana na kuwa na msimamo mkali na kiburi.


title: Ali Farka Toure

text: Muziki wa Touré una nguvu kama za miujiza. Wapenzi wake dunia nzima wamelogwa na upigaji wake wa gitaa. Mara nyingi nyimbo zake amekuwa akiimba kwa lugha za Kisonghai, Kifula, na Kitamasheck. Albamu yake iitwayo Talking Timbukuta, ambayo aliitoa kwa kushirikiana na mwanamuziki Ry Cooder, iliuzwa na kumpatia umaarufu mkubwa hasa katika soko la muziki la nchi za Magharibi. Mwaka 2005 alitoa albamu ya In the Heart of the Moon akishirikiana na mwanamuziki Toumani Diabaté. Albamu hii ilimpatia tuzo ya Grammy.


title: Ali Farka Toure

text: Pamoja na muziki, Ali Farka Touré alikuwa akijihusisha na masuala ya kisiasa. Mwaka 2004 alichaguliwa kuwa meya wa mji wa Niafunké.


title: Ali Farka Toure

text: Ali Farka Touré alifariki dunia 7 Machi 2006 baada ya kuugua ugonjwa wa kansa.


title: Rupia

text: Rupia ni jina la pesa inayotumika leo huko India na katika nchi mbalimbali za Asia.


title: Rupia

text: Ni pia jina la pesa iliyowahi kutumika Afrika ya Mashariki na nchi mbalimbali.


title: Rupia

text: Neno "rupia" limetokana na lugha ya Kihindi cha kale "rūp" au "rūpā" linalomaanisha "fedha". Katika lugha ya Sanskrit "rupyakam" (रूप्यकम्) inamaanisha sarafu ya fedha. Hii ni asili ya "Rūpaya" iliyotumika katika India kama sarafu yenye gramu 178 za fedha tangu mwaka 1540. Rupia moja ilikuwa na Anna 16, Paisa 64 au Pai 192.


title: Rupia

text: Leo hii nchi zifuatazo zinatumia jina la Rupia (Rupiah, Rupee: ₨) kwa pesa zao:


title: Rupia

text: India Indonesia Maldivi Mauritius Nepal Pakistan Shelisheli Sri Lanka


title: Rupia

text: Rupia ilikuwa pesa ya nchi na maeneo yafuatayo:


title: Rupia

text: Afrika ya Mashariki ya Kijerumani (DOA) kwa jina la "rupie" Afrika ya Mashariki ya Kiingereza Zanzibar Kwenye eneo la India ya leo katika makoloni ya nchi zifuatazo: Denmark, Ufaransa na Ureno, pia katika madola mbalimbali ya Kihindi kabla ya ukoloni na kabla ya uhuru kama vile Hyderabad. Katika nchi jirani za India kama vile Bhutan, Burma, Sri Lanka, Afghanistan Katika maeneo ya Ghuba ya Uajemi Somalia ya Kiitalia Indonesia wakati wa uvamizi wa Japan (1940-1945)


title: Rupia

text: Rupie 1 ya Shirika la Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki, mbele (maandishi: Deutsch-Ostafrikanische Gesellschaft - Eine Rupie = Shirika la Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki - Rupia moja) Rupie 1, nyuma (picha ya Kaisari Wilhelm II, maandishi ya Kilatini: Guilhelmus II Imperator)


title: Afrika ya Mashariki ya Kiingereza

text: Afrika ya Mashariki ya Kiingereza (kwa Kiingereza "British East Africa Protectorate") lilikuwa jina la eneo la Kenya lililowekwa chini ya utawala wa ulinzi wa Uingereza kuanzia mwaka 1895 hadi 1920 BK kama mtangulizi wa koloni la Kiingereza la Kenya.


title: Afrika ya Mashariki ya Kiingereza

text: Wakati wa mashindano ya kugawa Afrika kati ya madola ya Ulaya, Kampuni ya Kifalme ya Kiingereza kwa Afrika ya Mashariki ilianza shughuli zake katika eneo hili kwa kibali cha sultani wa Zanzibar kuanzia mwaka 1888.


title: Afrika ya Mashariki ya Kiingereza

text: Kampuni hiyo ilitakiwa kuwa na mamlaka juu ya eneo hili kwa kusudi la kufanya biashara, lakini uwezo wake haukutosha kutimiza shughuli, hasa maandalizi ya kujenga reli ya Uganda kati ya Mombasa na Kampala.


title: Afrika ya Mashariki ya Kiingereza

text: Baada ya kuazimia kujenga reli, Uingereza iliona haja ya kulinda eneo la reli hiyo: ndipo ikatangaza eneo lote kati ya Mombasa na Uganda kuwa chini ya ulinzi wake kuanzia tarehe 1 Julai 1895. Huo ndio mwanzo wa Afrika ya Mashariki ya Kiingereza ambaye baadaye iliitwa Kenya.


title: Afrika ya Mashariki ya Kiingereza

text: Eneo hilo baadaye lilipanuliwa zaidi hadi kukutana na maeneo yaliyokuwa chini ya utawala wa Italia (Somalia) na Ethiopia upande wa Kaskazini, utawala wa ushirikiano wa Misri na Uingereza (Sudan). Upande wa kusini mpaka ulifuata mapatano na Afrika ya Mashariki ya Kijerumani.


title: Afrika ya Mashariki ya Kiingereza

text: Mpaka na eneo chini ya utawala wa ulinzi wa Uganda ulisahihishwa mwaka 1905; hadi wakati ule sehemu kubwa ya eneo la Kenya ya Magharibi ya leo ilihesabiwa kuwa upande wa Uganda.


title: Afrika ya Mashariki ya Kiingereza

text: Baada ya vita kuu ya kwanza hali ya eneo ilibadilishwa kuwa koloni la Kenya kuanzia 1920.


title: Siti Binti Saad

text: Siti binti Saad alizaliwa katika kijiji cha Fumba, Zanzibari mwaka 1880. Alipozaliwa alipewa jina la 'Mtumwa' hii ni kwa vile alizaliwa katika kipindi cha utumwa wa Kiarabu. Jina la Siti alipewa na mkabaila mmoja wa kiarabu.


title: Siti Binti Saad

text: Baba yake bwana Saadi alikuwa ni Mnyamwezi kutoka Tabora na mama yake alikuwa ni Mzigua toka Tanga, lakini wote wawili walizaliwa Zanzibari. Hali ya maisha ya familia yao ilikuwa ni duni sana na walijishughulisha zaidi katika shughuli za kilimo na ufinyanzi kazi ambazo Siti alijifunza na kuzimudu vizuri pia.


title: Siti Binti Saad

text: Kama waswahili wasemavyo 'kuzaliwa masikini si kufa masikini' Siti alibarikiwa kuwa na kipaji cha pekee cha uimbaji. Kipaji hiki kilimsaidia sana tangu siku za awali za maisha yake kwani alitumia uimbaji wake kuuza vyungu vya mama yake alivyokuwa akimsaidia kuvitembeza. Siti alipoimba sauti yake iliweza kupaa na kusafiri kwa umbali wa maili nyingi na hii ndio ilikuwa ishara ya watu kujua kwamba vyungu vya kina Mtumwa vinapita leo. Alifananishwa kuwa na mapafu yenye nguvu kama ya simba kutokana na alivyoweza kupaza sauti yake mbali na bila kuachia pumzi.


title: Siti Binti Saad

text: Kutokana na wakati huo elimu kwa watoto wa kike kutotiliwa mkazo, Siti hakuwahi kwenda shule wala kuhudhuria mafunzo ya Kurani. Hivyo mnamo mwaka 1911 aliona ni bora ahamie mjini ili kubooresha maisha yake zaidi. Ujio wake wa mjini ulikuwa wa neema kwani alikutana na bwana mmoja wa kundi la muziki wa Taarabu la "Nadi Ikhwani Safaa" aliyeitwa Muhsin Ali. Katika kipindi hicho hilo ndilo lilikuwa kundi pekee la muziki wa taarabu lililoanzishwa na Sultani mpenda starehe na anasa bwana Seyyid Barghash Said. Kundi hili lilikuwa ni la wanaume peke yake , wanawake hawakuruhusiwa kujiunga na vikundi vya muziki kwa vile ilikuwa ikichukuliwa kama ni uhuni. Bwana Muhsin alikiona kipaji cha pekee cha Siti na hivyo akajitolea kumfundisha kuimba kwa kufuata vyombo vya muziki na lugha ya kiarabu. Baada ya hapo alikwenda kumtambulisha kwa wanamuziki wenzie wa "Nadi Ikhwani Safaa" ambao bila kusita wakaanza kufanya naye maonyesho mbalimbali katika jamii. Walipata mialiko mingi hasa kutoka kwa Sultani na matajiri wengine wa Kiarabu, pia katika maharusi na sherehe zingine mbalimbali, inasemekana ulifika wakati ambapo sherehe ilishindwa kufana kama Siti binti Saadi hakuwepo kutumbuiza. Siti alikuwa ni moto wa kuotea mbali na jina lake lilivuma kwa haraka sana hadi nje ya mipaka ya nchi na bara la Afrika. Na punde Siti alianza kufananishwa na 'Umm Kulthum', mwimbaji mahiri wa kike aliyetamba wakati huo kutoka Misri.


title: Siti Binti Saad

text: Kama nilivyosema moto wa Siti ulikuwa si wa kuusogelea karibu, mwaka 1928 kampuni ya kurekodi muziki ya Columbia and His Master's voice yenye makazi yake Mumbai India ilisikia umaarufu wa Siti binti Saadi na hivyo ikamwalika yeye pamoja na kundi lake kwenda kurekodi kwa lugha ya Kiswahili ili kujaribu kama muziki wake utauzika. Kampuni ile haikuweza kuamini jinsi muziki ule ulivyouzika kwa kasi kubwa kwani wastani wa santuri 900 ziliweza kuuzika katika kipindi cha miaka miwili ya mwanzo, na hadi kufikia 1931 santuri 72,000 zilikuwa zimeuzwa. Kutokana na kusambaa kwa santuri hizi, umaarufu wa Siti ulizidi mara dufu watu kutoka sehemu mbalimbali za dunia walikuwa wakija Zanzibari kuja kumwona. Mambo yalizidi kuwa mazuri kwa Siti hadi ikafikia hatua kampuni ya kurekodi ya Columbia kuamua kujenga studio ya kurekodi muziki palepale Zanzibar maalumu kwa ajili ya Siti binti Saadi.


title: Siti Binti Saad

text: Hatua hiyo ya hadi kujengewa studio iliwaumiza wengi wenye wivu, hivyo wakaanza kumtungia nyimbo za kumkejeli ili kumshusha na hasa walitumia kigezo kwamba hana uzuri wa sura, nyimbo nyingi ziliimbwa lakini huu ndio uliovuma sana:-


title: Siti Binti Saad

text: Na yeye kwa kujua hila za wabaya wake, akaona isiwe taabu akajibu shambulio namna hii:-


title: Siti Binti Saad

text: Kwa kujibu shambulio hilo kwa namna yake aliwafunga midomo wale wote waliokuwa wakifumatafuata. Siti pia alikuwa ni mwanamke wa kwanza mwanaharakati katika kipindi chake, alitetea wanawake na wanyonge kwa ujumla, kwani katika kipindi chake watu matajiri walikuwa wakiwaonea masikini na walipofikishwa mbele ya haki waliweza kutoa hongo na kuachiwa huru halafu wewe uliyeshitaki ndiye unayefungwa.


title: Siti Binti Saad

text: Utunzi wake wa wimbo wa Kijiti ulimpatia sifa kubwa kwani ulikuwa ukielezea kisa cha kweli kilichomkuta mwanamke mmoja mgeni kutoka bara, mwanamke huyu alipofika alikutana na Tajiri mmoja ambaye alijifanya amempenda, hivyo akamchukua na kulala naye halafu baadaye akamuua. Tajiri yule alishitakiwa na bahati nzuri walikuwepo mashahidi wawili walioshuhudia tukio lile, lakini kwa vile ni Tajiri alitoa pesa na kesi ikawageukia wale mashahidi na kufungwa.


title: Siti Binti Saad

text: Siti akatoa wimbo huu :-


title: Siti Binti Saad

text: Siti aliendelea kumwambia katika nyimbo zake kwamba asijethubutu kwenda Dar er Salaam kwa maana watu wenye hasira wanamsubiri na wameapa kwa ajili yake.


title: Siti Binti Saad

text: Siti aliendelea na shughuli yake ya muziki hadi uzeeni, muda mfupi kabla ya kifo chake alikutana na mwandishi maarufu na mwanamashairi Shaaban Robert ambaye alimhoji na kuweza kuandika wasifu wake katika kitabu alichokiita " Wasifu wa Siti binti Saadi." Wasifu huu unaonekana kuwa ndio bora zaidi uliowahi kuandikwa katika fasihi ya Tanzania. Kitabu hiki kinatumika kufundishia shule za sekondari za Tanzania.


title: Siti Binti Saad

text: Tarehe 8 Julai 1950 Siti binti Saadi alifariki dunia na kuacha pengo kubwa katika fani ya Taarabu. Ingawa pengo hilo haliwezi kuzibika lakini kuna watu wengi walioweza kuibuka na umaarufu wa kuimba taarabu kupitia kwake, mfano hai ni Bi Kidude.


title: Siti Binti Saad

text: Hata baada ya kifo chake jina lake bado linatumika sana kama kielelezo cha ushujaa wake, Chama cha waandishi wa habari wanawake Tanzania (TAMWA), kimetumia jina lake kulipa jina gazeti la chama chao "Sauti ya Siti". Hadi leo hii Siti hutumika kama kipimo cha kufundishia uimbaji wa Taarabu. Na anakumbukwa katika historia yake ya kuwa mwanamke wa kwanza Afrika mashariki kurekodi muziki katika santuri.


title: Siti Binti Saad

text: wasifu ya Siti binti Saad


title: Rwanda

text: Republic of Rwanda (ing.) République Rwandaise (far.) Repubulika y'u Rwanda (Kinyarwanda) Jamhuri ya Rwanda (Kiswahili) (Details)(Details)Lugha rasmiKiingereza, Kifaransa, Kinyarwanda, KiswahiliMji MkuuKigaliSerikaliJamhuriRaisPaul KagameWaziri MkuuAnastase MurekeziEneokm² 26.338Eneo la Rwanda Kazembekm² 123.553Idadi ya wakazi11,262,564 (Januari 2015)Wakazi kwa km²445Uhurukutoka Ubelgiji 1 Julai 1962PesaRwanda-FrancWimbo wa TaifaRwanda nziza (Rwanda nzuri)


title: Rwanda

text: Rwanda (kwa Kifaransa: Le Rwanda; zamani pia "Ruanda") ni nchi ya Afrika ya Mashariki isiyo na pwani kwenye bahari yoyote.


title: Rwanda

text: Imepakana na Uganda, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, Burundi na Tanzania.


title: Rwanda

text: Rwanda ni mwanachama wa Umoja wa Mataifa na wa Umoja wa Afrika.


title: Rwanda

text: Rwanda huitwa nchi ya vilima elfu (kwa Kinyarwanda: Igihugu cy'Imisozi Igihumbi; kwa Kifaransa: Pays de Mille Collines): ndivyo sehemu kubwa ya eneo lake inavyoonekana, hasa magharibi.


title: Rwanda

text: Ni nyanda za juu na milima; sehemu kubwa ni mita 1500 juu ya UB. Milima kaskazini mwa nchi inapanda hadi mita 4507 juu ya UB. Kutokana na urefu huo hali ya hewa haina joto kali.


title: Rwanda

text: Mpaka na Kongo ni hasa Ziwa Kivu ambalo ni mojawapo kati ya maziwa ya bonde la ufa la Afrika ya Mashariki.


title: Rwanda

text: Mpakani kwa Kongo na Uganda ndiyo milima ya kivolkeno ya Virunga.


title: Rwanda

text: Huko kuna mazingira ya pekee duniani yenye sokwe wa milimani. Wako hatarini kuangamizwa kutokana na uwindaji na upanuzi wa mashamba unaopunguza mazingira wanamoishi.


title: Rwanda

text: Miji mikubwa zaidi ndiyo: Kigali wakazi 745.261, Butare wakazi 89.800, Gitarama wakazi 87.613, Ruhengeri wakazi 86.685 na Gisenyi wakazi 83.623.(namba za Januari 2005)


title: Rwanda

text: Kigali ni mji mkuu wenye kiwanja cha ndege cha kimataifa na mahoteli makubwa.


title: Rwanda

text: Gisenyi ni mji kwenye ncha ya kaskazini ya Ziwa la Kivu mpakani kwa Kongo ukiwa jirani na mji wa Goma. Kuna usafiri wa mashua kwenda Kibuye na Cyangugu.


title: Rwanda

text: Kibuye ni mji mdogo ufukoni mwa Ziwa la Kivu. Una wavuvi wengi, kituo cha watalii na nyumba za kihistoria za wamisionari. Hadi mwaka 1994 Watutsi 250,000 waliishi katika wilaya ya Kibuye, lakini tangu uangamizaji wa Watutsi katika vita vya wenyewe kwa wenyewe wamebaki 8000 pekee.


title: Rwanda

text: Butare ni kitovu cha utamaduni kusini mwa nchi chenye chuo kikuu.


title: Rwanda

text: Wakazi wa Rwanda ni zaidi ya milioni 11. Banyarwanda milioni 2 wako Uganda na wengi zaidi Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo.


title: Rwanda

text: Kwa kawaida vikundi vitatu hutajwa kuwa wakazi wa Rwanda ndio Wahutu, Watutsi, Watwa. Lakini kuna tofauti kali kati ya mawazo kama vikundi hivyo ni makabila, mataifa ya pekee au matabaka ya kijamii. Hali halisi wanatumia lugha ileile ya Kinyarwanda na wanafuata utamaduni uleule.


title: Rwanda

text: Wanahistoria wengi wanasema ya kuwa Watwa walikuwa wakazi wa kwanza wakiwa wawindaji, Wahutu ndio wakulima wa Kibantu waliopatikana kwa uenezi wa Wabantu katika Afrika ya Kati na mababu wa Watutsi waliingia kama wafugaji kutoka kaskazini.


title: Rwanda

text: Watutsi walikuwa tabaka la kikabaila, pia mfalme alikuwa Mtutsi. Lakini wengine wanaamini ya kwamba vikundi vyote vitatu vilijitokeza nchini si kama tokeo la uhamiaji mbalimbali lakini zaidi kama matabaka yaliyotofautiana kikazi: wakulima, wavindaji na wafugaji waliokuwa pia askari wa mfalme.


title: Rwanda

text: Wakati wa ukoloni Wabelgiji walihesabu mwaka 1931 wakazi wa nchi kama ifuatavyo: 84 % Wahutu, 15 % Watutsi na 1 % Watwa.


title: Rwanda

text: Kabla ya uhuru vilitokea kwa mara ya kwanza vita vya wenyewe kwa wenyewe kati ya makabila mawili makubwa viliyosababisha kupungua kwa Watutsi kutokana na mauaji na zaidi kwa Watutsi kukimbilia nchi jirani. Mnamo 1990 asilimia ya Watutsi ilikadiriwa kuwa 9 - 10 %.


title: Rwanda

text: Vita vya wenyewe kwa wenyewe vya miaka ya 1990 vilileta uangamizaji mkubwa wa Watutsi. Kati ya asilimia 75 hadi 90 za wakazi Watutsi waliuawa katika wiki chache za mwaka 1994. Baada ya mwisho wa vita Watutsi wengi ambao wenyewe au wazazi wao walikuwa wamekimbilia Uganda na Tanzania walirudi tena Rwanda.


title: Rwanda

text: Kwa wastani kuna wakazi 300 kwa kilomita ya mraba ambayo ni msongamano mkubwa kabisa katika Afrika. Karibu nusu ya wakazi ni watoto hadi umri wa miaka 14.


title: Rwanda

text: Wastani wa muda wa maisha ni miaka 40 pekee. Vita vimesababisha idadi kubwa ya wagonjwa wa UKIMWI.


title: Rwanda

text: Lugha ya taifa, lugha rasmi na lugha ya mama kwa Wanyarwanda wote ni Kinyarwanda ambayo ni lugha ya Kibantu, mojawapo ya Niger-Kongo.


title: Rwanda

text: Mijini na sokoni Kiswahili kinatumika pia lakini si lugha asilia ya Rwanda.


title: Rwanda

text: Lugha rasmi tangu enzi za ukoloni ni Kifaransa. Tangu mwaka 1994 serikali mpya, iliyoongozwa na Watutsi walioishi miaka mingi Uganda, imetumia pia Kiingereza kama lugha rasmi ya tatu.


title: Rwanda

text: Kadiri ya sensa ya mwaka 2012 wakazi wengi ni Wakristo, hasa Waprotestanti (49.5%) na Wakatoliki (43.7%). Waislamu ni 2%.


title: Rwanda

text: Kwa sasa serikali inazidi kufungia maabadi. Miezi saba ya kwanza ya mwaka 2018, imefungia tayari makanisa 8,000.


title: Rwanda

text: Tazama makala "Historia ya Rwanda"


title: Rwanda

text: Rwanda ilikuwa ufalme tangu karne ya 16 kwa jina la Rwanda Rugali.


title: Rwanda

text: Mwanzo wa karne ya 20 ilikuwa sehemu ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani na sababu ya mzozo kati ya Ujerumani na Ubelgiji.


title: Rwanda

text: Baada ya Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia Rwanda ikawa chini ya Ubelgiji kama eneo lindwa.


title: Rwanda

text: Uhuru katika mwaka 1961 ulifika pamoja na vita vya wenyewe kwa wenyewe kati ya Wahutu na Watutsi. Uhusiano kati ya vikundi hivi viwili uliendelea kuwa vigumu.


title: Rwanda

text: Kuuawa kwa rais Juvenal Habariyama mwaka 1994 kulisababisha mauaji ya watu karibu milioni moja (walau 600,000) kati ya Watutsi, Watwa pamoja na Wahutu wasio na msimamo mkali.


title: Rwanda

text: Kikundi cha RPF chini ya Paul Kagame kiliingia kati na kuchukua madaraka.


title: Rwanda

text: Tangu ushindi wake wa kijeshi mwaka 1994 RPF ilianzisha serikali ya umoja wa kitaifa.


title: Rwanda

text: Mwaka 2003 palitokea uchaguzi wa kwanza.


title: Rwanda

text: Rwanda pamoja na Burundi zilijiunga na Kenya, Uganda na Tanzania kama wanashirika wa Jumuia ya Afrika Mashariki kwa maendeleo muhimu katika elimu, afya, uchumi na mambo mbalimbali. Mwaka 2017 bunge la Rwanda liliamua kufanya Kiswahili kuwa moja ya lugha rasmi nchini.[1]


title: Rwanda

text: Vita vya Kongo vilivyokuwa na majeshi ya mataifa mbalimbali (Kivu Conflict) vilimalizika mwaka 2012.


title: Rwanda

text: Rais na mkuu wa dola ndiye jenerali Paul Kagame (RPF). Waziri Mkuu ni Anastase Murekezi.


title: Rwanda

text: Kuanzia mwaka 2006 kuna mikoa mitano inayogawanyika katika wilaya kadhaa:


title: Rwanda

text: Orodha ya Marais wa Rwanda Orodha ya Wafalme wa Rwanda Orodha ya Mawaziri Wakuu wa Rwanda Orodha ya viongozi Orodha ya nchi kufuatana na wakazi Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa Demografia ya Afrika


title: Rwanda

text: (official government site).


title: Rwanda

text: from UCB Libraries GovPubs. at Curlie from the BBC News. Wikimedia Atlas of Rwanda


title: Rwanda

text: (official Rwanda Tourism Board site).


title: Rwanda

text: Cite uses deprecated parameter |subscription= (help)


title: Rwanda

text: Jamii:Nchi za Afrika Jamii:Umoja wa Afrika Jamii:Nchi zinazotumia lugha ya Kifaransa


title: Malawi

text: Dziko la Malaŵi (Chichewa) Republic of Malawi (Kiingereza) Jamhuri ya Malawi Bendera ya MalawiLugha rasmiChichewa, KiingerezaMji MkuuLilongweSerikaliJamhuriRaisArthur Peter MutharikaEneokm² 118.484Wakazi16.407.000 (Julai 2013)Wakazi kwa km²128.8JPT/Mkazi157 US-$ (2004)Uhurukutoka Uingereza tarehe 06.07.1964PesaKwacha ya MalawiWimbo wa TaifaMlungu salitsani Malawi


title: Malawi

text: Makala hii inahusu nchi ya Malawi. Kwa maana mbalimbali za neno taz. Malawi (maana)


title: Malawi

text: Malawi (zamani Unyasa au Nyasaland) ni nchi ya Afrika ya kusini-mashariki ikipakana na Tanzania, Msumbiji na Zambia.


title: Malawi

text: Jina la nchi limeteuliwa kutokana na ufalme wa Maravi.


title: Malawi

text: Wakati wa ukoloni iliitwa Unyasa.


title: Malawi

text: Sehemu kubwa ya eneo lake ni ziwa kubwa linaloitwa na majirani "Ziwa Nyasa" au "Niassa", lakini "Ziwa Malawi" hapa nchini. Kati ya Malawi na Tanzania kuna mzozo kuhusu eneo la ziwa ambao unazidi kufanyiwa kazi.


title: Malawi

text: Wakazi wa kwanza wa Malawi walikuwa wawindaji Wasan.


title: Malawi

text: Katika karne za kwanza BK walifika wahamiaji Wabantu wenye ujuzi wa kilimo na uhunzi.


title: Malawi

text: Hakuna habari za kimaandishi kabla ya kufika kwa Wazungu. Tangu karne ya 16 ufalme wa Wamaravi ulikuwepo upande wa kusini wa ziwa. Wamaravi walipanua utawala wao. Lakini katika karne ya 19 walishambuliwa sana na Wayao walioendesha biashara ya watumwa wakiwakamata katika eneo la ziwa na kuwapeleka hadi pwani ya Bahari Hindi kama vile Kilwa.


title: Malawi

text: Mwaka 1859 Mwingereza David Livingstone alifika ziwani.


title: Malawi

text: Wamisionari walimfuata, hasa Wapresbiteri kutoka Uskoti, waliotafuta wafuasi wa Ukristo na kumpambana na wafanyabiashara ya utumwa.


title: Malawi

text: Mwaka 1891 serikali ya Uingereza iliweka nchi upande wa magharibi na kusini kwa ziwa chini ya ulinzi wake ikawa „Nyassaland Protectorate“, halafu tangu 1907 koloni la Unyasa.


title: Malawi

text: Wakati wa Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia Waingereza waliogopa kushambuliwa kutoka Afrika ya Mashariki ya Kijerumani wakachukua hatua za kudai huduma za nyongeza kutoka kwa wananchi. Hii ilisababisha ghasia ya John Chilembwe dhidi ya wakoloni.


title: Malawi

text: Baada ya Vita Kuu ya Pili ya Dunia Waingereza waliunganisha Unyasa na Rhodesia (leo Zambia na Zimbabwe) kuwa Shirikisho la Afrika ya Kati mwaka 1953. Shirikisho hilo halikudumu hadi mwisho wa ukoloni kutokana mielekeo tofautitofauti katika sehemu tatu za shirikisho.


title: Malawi

text: Katika Unyasa daktari Hastings Kamuzu Banda alijitokeza kuwa mwanasiasa aliyependelewa na wananchi wengi, akawa waziri mkuu wakati wa Unyasa kupata madaraka ya kujitawala katika mambo ya ndani na baadaye rais wa kwanza wa taifa.


title: Malawi

text: Mwaka 1964 Unyasa (Nyassaland) ilikuwa nchi huru kabisa lakini bado sehemu ya Jumuiya ya Madola chini ya malkia wa Uingereza kwa miaka miwili ya kwanza.


title: Malawi

text: Mwaka 1966 Banda alitangaza kura ya katiba mpya iliyopokewa na wananchi. Nchi ilipata jina la Malawi na chama cha Malawi Congress Party kikawa chama pekee.


title: Malawi

text: Banda aliendelea kutawala, akatangazwa kuwa rais kwa muda wote wa maisha yake mwaka 1971.


title: Malawi

text: Mabadiliko ya kimataifa baada ya kuporomoka kwa Ukomunisti na ukuta wa Berlin miaka 1989/1990 yalileta shinikizo kote Afrika dhidi ya serikali zilizofuata mtindo wa chama kimoja. Shinikizo hilo lilimkuta Banda mzee na mgonjwa ilhali watu wa familia yake wakitawala kupitia yeye. Hali ya uchumi ilikuwa duni, rushwa na magendo juu.


title: Malawi

text: Mwaka 1993 serikali yake ililazimishwa kukubali kura ya wananchi wote walioamua kumaliza mfumo wa chama kimoja na kuanzisha kipindi kipya.


title: Malawi

text: Uchaguzi huru wa mwaka 1994 ulimaliza utawala wa MCP ukamfanya Bakili Muluzi wa United Democratic Front (UDF) ndiye rais aliyechaguliwa mara ya pili 1999.


title: Malawi

text: Katika uchaguzi wa mwaka 2004 alishinda tena mgombea wa UDF, ndiye Bingu Mutharika aliyeapishwa kuwa rais wa Malawi tarehe 24 Mei 2004 huko Blantyre.


title: Malawi

text: Malawi ilikuwa na siasa ya chama kimoja chini ya rais wa kwanza Hastings Kamuzu Banda tangu kupata uhuru mwaka 1964 na masahihisho ya katiba 1966.


title: Malawi

text: Tangu kura ya wananchi mwaka 1993 Malawi imeanzisha mfumo wa vyama vingi vya kisiasa.


title: Malawi

text: Kutokana na katiba ya 1995 rais wa taifa anayechaguliwa na wananchi ndiye mkuu wa dola pia mkuu wa serikali. Makamu wa rais anachaguliwa pamoja naye lakini rais ana haki ya kumteua makamu wa pili asiyetoka katika chama chake.


title: Malawi

text: Mawaziri huteuliwa ama kati ya wabunge au nje ya bunge.


title: Malawi

text: Wabunge 193 wanachaguliwa moja kwa moja na wananchi kwa muda wa miaka mitano.


title: Malawi

text: Mahakama zinafuata mtindo wa Uingereza. Majaji huteuliwa kwa muda wa maisha; wanatakiwa kuwa huru na kutoathiriwa na siasa.


title: Malawi

text: Utawala hutekelezwa katika mikoa mitatu ya nchi zinazogawiwa katika wilaya 28. Wakuu wa mikoa na wilaya huteuliwa na serikali kuu.


title: Malawi

text: MNamo Novemba 2000 palitokea uchaguzi wa kwanza wa ngazi ya chini mjini na vijijini.


title: Malawi

text: Serikali za mitaa zimeundwa na wilaya 28 katika maeneo matatu (Kaskazini, Kati na Kusini) yanayotawaliwa na Watawala wa Maeneo na Wakuu wa Wilaya ambao wanachaguliwa na serikali kuu.


title: Malawi

text: Chini ya ngazi ya wilaya kuna tarafa na vijiji vinavyoitwa maeneo madogo ya machifu.


title: Malawi

text: Uchaguzi wa kwanza wa Serikali za mitaa katika historia ya mfumo wa vyama vingi ulifanyika mnamo 21 Novemba 2000. UDF ilishinda asilimia 70 ya viti hivi katika uchaguzi huu.


title: Malawi

text: Wilaya ni hizi zifuatazo:


title: Malawi

text: Balaka, Blantyre, Chikwawa, Chiradzulu, Chitipa, Dedza, Dowa, Karonga, Kasungu, Likoma, Lilongwe, Machinga, Mangochi, Mchinji, Mulanje, Mwanza, Mzimba, Nkhata Bay, Nkhotakota, Nsanje, Ntcheu, Ntchisi, Phalombe, Rumphi, Salima, Thyolo, Zomba.


title: Malawi

text: Wakazi wengi ni wa makabila ya Wabantu na wanatumia lugha za Kibantu, hasa Kichewa (57%), lakini lugha rasmi ni Kiingereza.


title: Malawi

text: Upande wa dini, wakazi wengi ni Wakristo (68-82%), wakifuatwa na Waislamu (13-25%).


title: Malawi

text: ACP, AU, AfDB, Jumuia ya Madola, CCC, ECA, Economic Commission for Africa FAO, Food and Agriculture Organization G-77, IBRD, ICAO, ICCt, ICFTU, ICRM, IDA, IFAD, IFC, IFRCS, ILO, IMF, International Monetary Fund IMO, Intelsat, Interpol, IOC, ISO(correspondent), ITU, NAM, OPCW, SADC, Southern African Development Community UNO, United Nations Organization UNCTAD, United Nations Conference on Trade and Development UNESCO, UNIDO, UNMIK, UPU, WFTU, WHO, World Health Organization WIPO, WMO, WToO, WTrO


title: Malawi

text: Orodha ya lugha za Malawi Orodha ya nchi kufuatana na wakazi Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa Demografia ya Afrika


title: Malawi

text: Official website Lilongwe based from UCB Libraries GovPubs at Curlie from the BBC News Wikimedia Atlas of Malawi daily Blantyre-based newspaper based in United Kingdom and Blantyre daily Blantyre-based newspaper Global Lives Project video recording of 24 hours of daily life of from International Futures UK-based charity organising volunteers in Malawi


title: Malawi

text: Jamii:Malawi Jamii:Nchi za Afrika Jamii:Umoja wa Afrika Jamii:Jumuiya ya Madola


title: Msumbiji

text: República de Moçambique Jamhuri ya Msumbiji 175pxLugha ya taifaKirenoMji MkuuMaputoAina ya SerikaliJamhuriRaisFilipe NyusiWaziri MkuuCarlos Agostinho do RosárioEneokm² 801.590Wakazi24,692,144 (Julai 2014)Wakazi kwa km²28.7JPT/ Mkazi233 US-$ (2004)Uhurukutoka Ureno tar. 25.06.1975PesaMetical (MZM)WakatiUTC +2hWimbo wa TaifaPátria Amada (kwa Kireno: Nchi pendwa)Namba ya simu ya kimataifa+258


title: Msumbiji

text: Msumbiji (kwa Kireno: Moçambique) ni nchi ya Afrika ya Kusini-Mashariki.


title: Msumbiji

text: Msumbiji iko ufukoni mwa Bahari Hindi ikipakana na Tanzania, Malawi, Zambia, Zimbabwe, Afrika Kusini na Uswazi.


title: Msumbiji

text: Upande wa mashariki kuna kisiwa cha Madagaska ng'ambo ya mlango bahari wa Msumbiji.


title: Msumbiji

text: Jina la nchi limetokana na Kisiwa cha Msumbiji (kwa Kireno: Ilha de Moçambique) kilichokuwa boma na makao makuu ya Ureno kwenye pwani ya Afrika ya Mashariki.


title: Msumbiji

text: Sikukuu ya Taifa ni tarehe 25 Juni, ulipopatikana na uhuru mwaka 1975.


title: Msumbiji

text: Tambarare ya pwani ni sehemu kubwa ya kusini mwa nchi, lakini kwenda kaskazini upana wake unapungua.


title: Msumbiji

text: Nyuma ya tambarare nchi inapanda hadi kufika uwiano wa tambarare ya juu ya Afrika ya Kusini.


title: Msumbiji

text: Milima mirefu zaidi inajulikana kama Inyanga yenye mita 2500 juu ya UB: iko katika jimbo la Tete inayopakana na Zimbabwe, Zambia na Malawi.


title: Msumbiji

text: Mito iko mingi, mkubwa zaidi ukiwa ndio Zambezi, halafu Ruvuma mpakani kwa Tanzania, Save na Limpopo.


title: Msumbiji

text: Ziwa la Nyassa ni sehemu ya mpaka na Malawi.


title: Msumbiji

text: Umbo la eneo la nchi ni refu sana: ni kilomita 2000 kutoka mpaka wa Tanzania upande wa kaskazini hadi Maputo iliyoko karibu na Uswazi na Afrika Kusini.


title: Msumbiji

text: Pwani ya Bahari Hindi ina urefu wa km 2.470.


title: Msumbiji

text: Miji mikubwa zaidi ni Maputo (wakazi 1.191.613), Matola (wakazi 543.907) na Beira (wakazi 530.706).


title: Msumbiji

text: Wakazi wa kwanza wa Msumbiji huaminiwa kuwa wawindaji wa jamii ya Wasani.


title: Msumbiji

text: Katika karne za kwanza BK walifika wahamiaji Wabantu wenye ujuzi wa kilimo na uhunzi ambao walimeza wakazi wa kwanza inavyothibitishwa na DNA.


title: Msumbiji

text: Haijulikani ni lini ya kwamba wafanyabiashara Waarabu walianza kufika ufukoni na kujenga vituo na miji yao. Lakini utamaduni wa Waswahili ulifika hadi sehemu za mwambao wa Msumbiji. Hadi leo aina ya Kiswahili inazungumzwa kwenye visiwa vya Kirimba.


title: Msumbiji

text: Mto wa Zambezi ilitumika kama njia ya mawasiliano na biashara kati ya Ufalme wa Mwene Mtapa (Zimbabwe) na wafanyabiashara wa pwani.


title: Msumbiji

text: Taarifa za kimaandishi zinaanza na kufika kwa Wareno. Mwaka 1498 Vasco da Gama alifika akiwa njiani kuelekea Bara Hindi.


title: Msumbiji

text: Baadaye Msumbiji ikawa koloni la Wareno hadi mwaka 1975 vita vya ukombozi vya miaka 1964-1974 vilipomalizika kwa ushindi.


title: Msumbiji

text: Hata hivyo vilifuata vita vya wenyewe kwa wenyewe miaka 1977-1992.


title: Msumbiji

text: Nchini Msumbiji kuna makabila mengi sana, kama vile Wamakua, Wanyungwe, Wayao, Wamakonde na Watsonga.


title: Msumbiji

text: Kila kabila lina lugha yake, lakini lugha rasmi ni Kireno.


title: Msumbiji

text: Upande wa dini, 56.1% ni Wakristo (hasa Wakatoliki, ambao ni 28.4%) na 17.9% ni Waislamu. 7.3% wanafuata dini asilia za Kiafrika au nyingine. Kumbe 18.7% hawana dini yoyote, kufuatana na kampeni ya Ukomunisti ya miaka 1979-1982.


title: Msumbiji

text: Mikoa ya Msumbiji Orodha ya lugha za Msumbiji Orodha ya nchi kufuatana na wakazi Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa Demografia ya Afrika


title: Msumbiji

text: Abrahamsson, Hans Mozambique: The Troubled Transition, from Socialist Construction to Free Market Capitalism London: Zed Books, 1995 Cahen, Michel Les bandits: un historien au Mozambique, Paris: Gulbenkian, 1994 Gengenbach, Heidi. Binding Memories: Women as Makers and Tellers of History in Magude, Mozambique. Columbia University Press, 2004. Mwakikagile, Godfrey, Africa and America in The Sixties: A Decade That Changed The Nation and The Destiny of A Continent, First Edition, New Africa Press, 2006, ISBN 978-0-9802534-2-9 Mwakikagile, Godfrey, Nyerere and Africa: End of an Era, Third Edition, New Africa Press, 2006, "Chapter Seven: "The Struggle for Mozambique: The Founding of FRELIMO in Tanzania," pp.206–225, ISBN 978-0-9802534-1-2 Newitt, Malyn A History of Mozambique Indiana University Press. ISBN 1-85065-172-8 Pitcher, Anne Transforming Mozambique: The politics of privatisation, 1975–2000 Cambridge, 2002 Varia, "Religion in Mozambique", LFM: Social sciences & Missions No. 17, December 2005


title: Msumbiji

text: (in Portuguese) Official Government Portal National Statistical Office


title: Msumbiji

text: from BBC News from UCB Libraries GovPubs at Curlie Wikimedia Atlas of Mozambique from International Futures


title: Msumbiji

text: Niassa National Reserve official website


title: Msumbiji

text: The State of the World's Midwifery –


title: Msumbiji

text: Jamii:Nchi za Afrika Jamii:Umoja wa Afrika Jamii:Jumuiya ya Madola Jamii:Nchi zinazotumia Kireno


title: Culture

text: Culture ni kundi la muziki ya reggae kutoka nchi ya Jamaika lililoanzishwa mwaka wa 1976. Jina la mwanzoni la kundi hilo lilikuwa ni "African Disciples". Kundi la Culture linaaminika kuwa ni kati ya makundi wanaopiga muziki halisi ya reggae yenye mafunzo na busara. Waanzilishi wa kundi hilo ni Joseph Hill, mwimbaji mwongozaji, Kenneth Dayes, mwitikiaji, na Albert Walker, mwitikiaji. Wimbo wao wa "Two Sevens Clash" uliorekodiwa mwaka wa 1977 katika studio ya Joe Gibbs, na uliwapatia umaarufu mkubwa na kuwaweka kwenye ramani ya muziki ya reggae duniani.


title: True Jesus Church

text: "True Jesus Church" ni kanisa la kujitegemea la Ukristo wa Kiprotestanti lililo na asili huko Beijing, Uchina, mwaka 1917.


title: True Jesus Church

text: Kanisa hilo linaamini teolojia ya "Mungu Mmoja wa Kweli".


title: True Jesus Church

text: Mwenyekiti wa sasa wa TJC International Assembly aliyechaguliwa ni mhubiri Yong-Ji Lin.


title: True Jesus Church

text: Kwa sasa, kuna wanachama takriban milioni 1.5 katika nchi hamsini na tatu na mabara sita.


title: True Jesus Church

text: Idadi kubwa wako ndani ya Uchina ambako si rahisi kuhakikisha idadi kamili kwa sababu TSC ni kati ya makanisa na vikundi vya Kikristo vilivyopigwa marufuku na serikali ya nchi hiyo.


title: True Jesus Church

text: Tovuti za TJC katika nchi mbalimbali zinataja Wakristo 70,000 hadi 80,000 katika "nchi huru", wengi wao wakiwa na asili ya Kichina.


title: True Jesus Church

text: Kanisa lilianzishwa wakati wa kustawishwa kwa harakati za Kipentekoste nchini Uchina mwanzo wa karne ya 20. Harakati hizi zilianzia Marekani wakati wa mkutano wa kwanza wa Kipentekoste katika Azusa Street Revival huko Los Angeles iliyoongozwa na William J. Seymour miaka [1906]]-1908.


title: True Jesus Church

text: Toka huko tapo hilo lilienea hadi Uchina.


title: True Jesus Church

text: Kulikuwepo moja ya nyumba tatu za Kichina zilizotengenezwa kabla ya Chama cha Kikomunisti cha Uchina kuchukua mamlaka mwaka 1949.


title: True Jesus Church

text: Kanisa lina lengo la kuhubiri injili kwa kila nchi kabla ya kurejea kwa Yesu Kristo.


title: True Jesus Church

text: Tangu mwaka 2002 lilianza kuwasiliana na kikundi cha kikristo huko Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo kilichojiunga nalo mnamo mwaka 2004.


title: True Jesus Church

text: Kati ya imani nyingine za pekee ni hizi zifuatazo:


title: True Jesus Church

text: Mafundisho mengine yanafanana na yale ya Wapentekoste, kama vile kusema kwa lugha za roho au kubatizwa kwa jina la Yesu kwa kuzamishwa chini ya maji, tena maji ya kutiririka.Ingefaa ueleweke ukweli wa msimamo wa TJC kulingana na Biblia wanapodai kwa miaka mia kadhaa duniani halikuwepo tena Kanisa la kweli. Mbona Yesu aliahidi, "Nipo pamoja nanyi siku zote hata ukamilifu wa dahari" (Mathayo 28:20)? Tena "Wewe ndiwe Petro, na juu ya mwamba huu nitalijenga kanisa langu, wala milango ya kuzimu haitalishinda" (Mathayo 16:18).


title: Umoja wa Afrika

text: Umoja wa Afrika (UA) (kwa Kiingereza: African Union (AU); Kifaransa: Union Africaine (UA); Kihispania: Unión Africana (UA) ; Kireno: União Africana (UA) ) [1] ni muungano wa nchi 55 za Afrika ulioanzishwa mnamo Julai 2002.


title: Umoja wa Afrika

text: Umoja huu unaendeleza kazi za Umoja wa Muungano wa Afrika (kwa Kiingereza: Organisation of African Union - OAU) uliokuwepo 1963 hadi 2002.


title: Umoja wa Afrika

text: Nia ya umoja huu ni kujenga muundo na mfumo wa kisiasa, wa kiuchumi, na wa kijamii ili kufikia wakati ambapo bara la Afrika litakuwa na bunge moja, benki moja, jeshi moja, rais mmoja, sarafu moja, n.k.


title: Umoja wa Afrika

text: Dhumuni kubwa la umoja huu ni kuunganisha nguvu za mataifa ya Afrika ili kuweza kutatua matatizo yanayokabili bara hili kama vile vita, njaa, Ukimwi, n.k.


title: Umoja wa Afrika

text: Umoja wa Afrika ina nchi wanachama 55, yaani nchi zote za bara la Afrika (baada ya kurudi kwa Moroko, iliyokuwa imejiondoa mwaka 1985 kwa sababu UA ilitambua Sahara ya Magharibi kuwa nchi ya kujitegemea wakati Moroko inadai ya kwamba ni eneo la majimbo yake ya kusini). [2]Hata hivyo mwaka 2016 Moroko ilionyesha nia ya kujiunga tena na UA.[3]


title: Umoja wa Afrika

text: Mkutano wa kwanza wa Bunge la Umoja wa Afrika ulifanyika mwaka 2004 huko Afrika Kusini.


title: Umoja wa Afrika

text: Durban (Afrika Kusini): 9-11 Jul. 2002. Maputo (Msumbiji): 10-11 Jul. 2003. Sirte (Libya), mkutano wa dharura: Feb. 2004. Addis Ababa (Ethiopia): 6-8 Jul. 2004. Abuja (Nigeria): 24-31 Jan. 2005. Sirte (Libya): 28 Jun. - 5 Jul. 2005. Khartoum (Sudan): 16-24 Jan. 2006.


title: Umoja wa Afrika

text: Thabo Mbeki 9 July 2002 10 July 2003 South Africa Joaquim Chissano 10 July 2003 6 July 2004 Mozambique Olusegun Obasanjo 6 July 2004 24 January 2006 Nigeria Denis Sassou-Nguesso 24 January 2006 24 January 2007 Jamhuri ya Kongo John Kufuor 30 January 2007 31 January 2008 Ghana Jakaya Kikwete 31 January 2008 2 February 2009 Tanzania Muammar al-Gaddafi 2 February 2009 31 January 2010 Libyan Arab Jamahiriya Bingu wa Mutharika 31 January 2010 31 January 2011 Malawi Teodoro Obiang Nguema Mbasogo 31 January 2011 29 January 2012 Equatorial Guinea Yayi Boni 29 January 2012 27 January 2013 Benin Hailemariam Desalegn 27 January 2013 30 January 2014 Ethiopia Mohamed Ould Abdel Aziz 30 January 2014 30 January 2015 Mauritania Robert Mugabe 30 January 2015 30 January 2016 Zimbabwe Idriss Déby 30 January 2016 madarakani Chad


title: Umoja wa Afrika

text: Mwenyekiti wa Kamati Kuu ya UA ni N. Dlamini-Zuma.


title: Umoja wa Afrika

text: Spika wa Bunge la Umoja wa Afrika ni Roger Nkodo Dang.


title: Umoja wa Afrika

text: Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace. Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead.


title: Umoja wa Afrika

text: Jamii:Afrika Jamii:Mashirika ya kimataifa


title: Shelisheli

text: Republic of the Seychelles (engl.) République des Seychelles (frz.) Repiblik Sesel (Seselwa) Jamhuri ya ShelisheliWito: Finis Coronat Opus. (Kilatini "Matokeo ni taji la kazi")Lugha rasmiSeselwa, Kiingereza, KifaransaMji MkuuVictoriaSerikaliJamhuriRaisJames Alix Michel (tangu tar. 14 Aprili 2004)Eneokm² 459Idadi ya wakazi92,000 (2012)Wakazi kwa km²186.2Uhuru29 Juni 1976 (kutoka Uingereza)PesaRupia ya ShelisheliWakatiUTC +4Wimbo la taifaKoste Seselwa


title: Shelisheli

text: Shelisheli ni funguvisiwa na jamhuri katika Bahari Hindi mbele ya mwambao wa mashariki ya Afrika upande wa kaskazini wa Madagaska.


title: Shelisheli

text: Shelisheli ina visiwa 115; 32 kati ya hivyo ni visiwa vikubwa kidogo vyenye milima, vingine ni vidogo na huitwa "Visiwa vya nje".


title: Shelisheli

text: Kisiwa kikubwa zaidi ni Mahé na mji mkuu Victoria uko huko. Wakazi wengi huishi Mahe pamoja na visiwa vya karibu, hasa Praslin na La Digue.


title: Shelisheli

text: Visiwa hivyo vina milima inayofikia hadi mita 900 juu ya UB. Mkubwa ni Morne Seychellois wenye mita 905 juu ya UB.


title: Shelisheli

text: Hali ya hewa ni ya kitropiki ikiwa halijoto iko kati ya 24°C na 30°C. Kiasi cha mvua ni kati ya mm 2.880 huko Victoria na mm 3.550 mlimani.


title: Shelisheli

text: Hakuna hakika kuhusu wakazi wa kwanza. Inaaminika ya kwamba ndio mabaharia na wafanyabiashara Waarabu.


title: Shelisheli

text: Taarifa ya kwanza imepatikana kutoka kwa Wareno waliozunguka hapa kuanzia mwaka 1505.


title: Shelisheli

text: Kwa karne moja na nusu meli au jahazi zilipitia Shelisheli tu kwa kusudi la kuchota maji ya kunywa au kukusanya matunda bila ya kuanzisha makao ya kudumu. Majambazi wa baharini walipenda kujificha Shelisheli.


title: Shelisheli

text: Ndio Ufaransa uliojenga vituo vya kwanza vya kudumu mwaka 1756. Wafaransa waliita visiva "Seychelles" kwa heshima ya waziri wao wa siku zile Jean Moreau de Sechelles.


title: Shelisheli

text: Walowezi wao walianzisha mashamba makubwa ya mazao ya biashara wakitumia watumwa kutoka Madagaska na Afrika bara kwa ajili ya kazi yenyewe.


title: Shelisheli

text: Tangu mwaka 1814 visiwa vilikuwa chini ya Uingereza. Waingereza walivumilia walowezi na utamaduni wa Kifaransa visiwani.


title: Shelisheli

text: Kwanza Shelisheli zilikuwa zikitawaliwa pamoja na Mauritius, lakini mwaka 1903 visiwa vilipewa cheo cha koloni mbali na Mauritius.


title: Shelisheli

text: Mwaka 1970 Shelisheli walipata uhuru. Katiba ya kwanza ilifuata mfano wa Uingerezeza lakini mwaka 1979 katiba mpya ilileta mfumo wa chama kimoja.


title: Shelisheli

text: Tangu 1993 katiba ilisahihishwa tena ikiruhusu vyama vingi vya kisiasa.


title: Shelisheli

text: Chama kilichopata kura nyingi ndicho SPPF (Seychelles People's Progressive Front).


title: Shelisheli

text: Wakazi kwa jumla (93.2%) ni machotara wenye mchanganyiko wa damu ya Ulaya, Afrika bara na Madagaska. Licha ya hao kuna vikundi vidogo vya Wazungu (5%), Wachina (0.5%) na Wahindi (0.3%) halisi.


title: Shelisheli

text: Lugha rasmi ni tatu: Kifaransa, Kiingereza na Seselwa, aina ya Krioli ambayo imetokana na Kifaransa na ndiyo lugha ya kawaida.


title: Shelisheli

text: Upande wa dini, wakazi wengi ni Wakristo (hasa Wakatoliki (76.2%), idadi ndogo (13.0%) ni Waprotestanti), wengine wachache ni Wahindu (2.4%), Waislamu (1.6%) n.k.


title: Shelisheli

text: Biashara ya Shelisheli inategemea hasa utalii. Asilimia 30 hivi za wafanyakazi wote wamo katika utalii. Biashara hii inaingiza 70% ya pato la taifa.


title: Shelisheli

text: Pamoja na utalii, uvuvi na kilimo ni muhimu pia.


title: Shelisheli

text: Orodha ya nchi kufuatana na wakazi Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa Demografia ya Afrika


title: Shelisheli

text: , main government portal , Office of the President of the Republic of Seychelles , on-shore banking and insurance regulator , regulator of off-shore financial sector , government agency promoting investment in the Seychelles , government agency responsible for collecting, compiling, analysing and publishing statistical information


title: Shelisheli

text: from UCB Libraries GovPubs at Curlie from BBC News Wikimedia Atlas of Seychelles , a non-profit nature conservation and educational non-governmental organisation , a scientific/environmental non-governmental nature protection association , the largest circulation local daily newspaper , Government tourism portal , Seychelles national airline


title: Shelisheli

text: Jamii:Shelisheli Jamii:Nchi za Afrika Jamii:Umoja wa Afrika Jamii:Visiwa vya Afrika Jamii:Visiwa vya Bahari ya Hindi Jamii:Nchi za visiwa Jamii:Jumuiya ya Madola Jamii:Nchi zinazotumia lugha ya Kifaransa


title: Haile Selassie

text: Haile Selassie (23 Julai 1892 – 27 Agosti 1975) alikuwa Kaisari au Negus Negeste wa Ethiopia. Alizaliwa katika kijiji kiitwacho Ejersa. Kabla ya kuwa mfalme aliitwa Ras Tafari Makonnen. Jina lake la kifalme lina maana ya "Utukufu wa Utatu (Mtakatifu)". Pia anafahamika kwa jina la Simba wa Yuda, Mfalme wa wafalme (H.I.M).


title: Haile Selassie

text: Baba yake alikuwa mkabaila Mwethiopia aliyeitwa Ras Makonnen akawa gavana wa Harar, familia yake ina watoto 11. Alikuwa Mkristo muumini wa madhehebu ya Orthodoksi ya Ethiopia.


title: Haile Selassie

text: Ras Tafari Makonnen alikuwa bado kijana alipopewa cheo cha gavana wa Sidamo mwaka 1907. 1911 akarithi nafasi ya gavana wa Harar.


title: Haile Selassie

text: Wakati wa ugomvi kuhusu Negus Mwislamu Lij Iyasu (1913-1916) alisimama awali upande wa mfalme lakini alifaidika zaidi na uasi uliompindua Negus. Makabaila waliomwondoa Iyasu mwaka 1916 walimteua shangazi yake aliyekuwa binti wa Negus Negesti marehemu Menelik II Zauditu kuwa malkia, wakaamua pia Ras Tafari awe mwangalizi wake.


title: Haile Selassie

text: Kwa njia hii Ras Tafari akawa kiongozi muhimu zaidi nchini. 1928 Zauditu akampa cheo cha negus chini yake mwenyewe. Baada ya kifo cha Zauditu 1930 Ras Tafari akapokea taji na cheo cha Negus Negeste (au mfalme wa wafalme) wa Ethiopia akajiita Haile Selassie.


title: Haile Selassie

text: Baada ya kupokea taji akafanya ziara ya Ulaya.


title: Haile Selassie

text: Habari zake zikaenea kote duniani zikasababisha kutokea kwa dini mpya ya Rastafari iliyopokea jina kutoka kwake, ingawa mwenyewe alibaki mwamini wa Kanisa la Orthodoksi, akiwa na daraja ya shemasi. Watu weusi kisiwani Jamaika, waliokuwa wajukuu wa watumwa wa asili ya Afrika, walisikia kwa mara ya kwanza ya kwamba Mwafrika anaheshimiwa na wafalme wa Ulaya, wakaona yeye ni mwokozi wa Mungu aliyerudi duniani kwa ajili ya watu weusi.


title: Haile Selassie

text: Haile Selassie alifukuzwa katika Ethiopia mwaka 1936 Italia ilipovamia Ethiopia, akarudi 1941 kwa msaada wa Uingereza iliyoondoa Waiitalia nchini katika Vita Kuu ya Pili ya Dunia.


title: Haile Selassie

text: Utawala wa Haile Selassie uliingizwa Ethiopia katika Chama cha Mataifa ikiwa nchi ya kwanza ya Afrika kujiunga nacho. Baadaye ulimpa nafasi kubwa katika harakati ya uhuru wa Afrika na makao makuu ya Umoja wa Afrika yalijengwa Addis Ababa, mji mkuu wa Ethiopia.


title: Haile Selassie

text: Katika siasa yake ya ndani alishindwa kuendeleza nchi yake yake. Alikosa nguvu na nia ya kumaliza utawala wa kikabaila nchini uliosababisha umaskini mkali kati ya wakulima waliopaswa kuwaachia wakabaila sehemu ya mazao.


title: Haile Selassie

text: Hivyo kimataifa Haile Selassie aliheshimiwa sana lakini ndani ya nchi maendeleo yalikwama wanafunzi na wasomi wakikasirikia na wakulima maskini walikufa njaa mara kwa mara.


title: Haile Selassie

text: Njaa kubwa ya 1972–73 katika majimbo ya Wollo na Tigray ikafuatwa na mapinduzi ya kijeshi ya 1974. Kamati ya kijeshi ya Derg ikamkamata tarehe 12 Septemba 1974.


title: Haile Selassie

text: Kifo chake kikatangazwa tarehe 28 Agosti 1975 na haieleweki kama aliuawa au kama alikufa kutokana na ugonjwa.


title: Haile Selassie

text: Baada ya kuondolewa kwa Derg mabaki ya maiti ya Kaisari yalipatikana mwaka 1992 chini ya sakafu ya choo cha jumba la kifalme alikokamatwa. Tarehe 5 Novemba 2000 mabaki hayo yalipewa mazishi ya kifalme katika kanisa kuu la Kiorthodoksi la Addis Ababa.


title: Haile Selassie

text: Jamii:Waliozaliwa 1892 Jamii:Waliofariki 1975 Jamii:Mashemasi Jamii:Wafalme wa Ethiopia Jamii:Viongozi wa Afrika


title: Kampala

text: Kampala ni mji mkuu wa Uganda, pia mojawapo ya wilaya za nchi. Iko karibu na ziwa kubwa la Nyanza Viktoria, mita kama 1,189 juu ya UB.


title: Kampala

text: Kampala ni mji mkubwa wa Uganda ikiwa na wakazi 1,208,544 (2002).


title: Kampala

text: UNDIO, UNEP, Benki ya Uchumi na East Africa Development Bank (EADB) zina ofisi hapa.


title: Kampala

text: Jina la Kampala limetokana na msemo wa Kiganda "Kasozi K'Empala" wenye maana ya "kilima cha swala" kwa sababu wafalme wa Buganda walipenda kuwinda katika eneo hili.


title: Kampala

text: Kampala ni mji ulioanza kukua sehemu za vilima mbalimbali upande wa kaskazini wa Entebbe.


title: Kampala

text: Kitovu cha kwanza kilikuwa nyumba ya kifalme kwenye kilima cha Kasubi iliyojengwa na Kabaka Mutesa I wa Buganda mnamo mwaka 1882. Baada ya kifo chake Mutesa ikawa kaburi la kifalme. Ikulu mpya ya Kabaka Mwanga II ikajengwa karibu kwenye kilima cha Mengo.


title: Kampala

text: Mwaka 1890 mwakilishi wa Kampuni ya Kifalme ya Uingereza kwa Afrika ya Mashariki (IBEA, kifupi kwa Imperial British East Africa Company), Frederick Lugard aliingilia vita vya wenyewe kwa wenyewe kati ya Waganda Waprotestanti, Wakatoliki na Waislamu, akajenga boma juu ya kilima kilichoitwa "Kampala" kikawa kitovu cha makao ya Wazungu katika mji mpya.


title: Kampala

text: Wamisionari wakapewa na Kabaka nafasi ya kujenga makanisa na nyumba zao kwenye vilima mbalimbali: Namirembe ikawa kilima cha Waanglikana, Rubaga kilima cha Wakatoliki. Waislamu walikuwa na eneo lao hasa kwenye kilima cha Kibuli.


title: Kampala

text: Maeneo hayo yote yaliunganika pamoja kuwa mji wa Kampala.


title: Kampala

text: Kati ya 1900 hadi 1905 Kampala ikawa makao makuu ya utawala wa kikoloni wa Uingereza uliohamishwa baadaye kwenda Entebbe.


title: Kampala

text: Baada ya uhuru ikawa mji mkuu wa kitaifa wa Uganda.


title: Kampala

text: Utawala wa Idi Amin na vita vya kumpindua 1979 uliharibu mengi, kwanza tabaka la wafanyabiashara Wahindi pamoja na nguvu ya kiuchumi, baadaye pia majengo.


title: Kampala

text: Tangu kufufuka kutoka nyakati mbaya za udikteta na vita, Kampala imeanza kukua tena.


title: Kampala

text: MwakaWakaziSensa 195946.000Sensa 1980458.503Sensa 1991774.241Sensa 20021.208.544Sensa 20051.353.236Makadirio 20151.803.936


title: Kampala

text: Kampala ina Chuo Kikuu katika mtaa wa Makerere kilichokuwa chuo kikuu cha kwanza katika Afrika ya Mashariki na mahali pa mafunzo kwa viongozi wengi wa Kiafrika upande wa siasa, utamaduni na uchumi.


title: Kampala

text: CAF Champions League: 7 appearances


title: Kampala

text: 1999– Second Round 2000– Preliminary Round 2001– Second Round 2002– First Round 2003– First Round 2004– First Round 2005– First Round


title: Kampala

text: CAF Champions League: 3 appearances


title: Kampala

text: 1998– First Round 2009– Second Round 2014– First Round


title: Kampala

text: Jamii:Miji ya Uganda Jamii:Miji Mikuu Afrika Jamii:Ziwa Viktoria


title: Italia

text: Repubblica Italiana Jamhuri ya ItaliaLugha rasmiKiitalia; kijimbo pia Kijerumani, Kifaransa, Kiladino, Kislovenia, KisardiniaMji MkuuRomaRaisSergio MattarellaWaziri MkuuGiuseppe ConteEneo301.338 km²Wakazi60,579,000 (31-7-2017) (23º duniani)Wakazi kwa km²201.7JPT31,022 US-$ (2008)PesaEuroWakatiUTC+1Wimbo wa TaifaFratelli d'Italia (Ndugu wa Italia)Sikukuu ya Jamhuri2 JuniSikukuu ya Taifa25 ApriliSimu ya kimataifa+39


title: Italia

text: Jamhuri ya Italia (kwa Kiitalia: Repubblica Italiana) ni nchi ya Ulaya Kusini inayoenea katika sehemu kubwa ya Rasi ya Italia na baadhi ya visiwa vya jirani kwenye Bahari ya Kati.


title: Italia

text: Eneo lake ni km² 301.338 ambalo lina wakazi 60,579,000 (1-1-2017): ni nchi ya 23 duniani kwa wingi wa watu, lakini ya 8 kwa uchumi.


title: Italia

text: Imepakana na Ufaransa, Uswisi, Austria na Slovenia.


title: Italia

text: Nchi huru mbili ndogo zinazozungukwa na eneo la Italia pande zote ni San Marino na Vatikano.


title: Italia

text: Makao makuu ni jiji la Roma, lenye umuhimu mkubwa katika historia ya dunia nzima.


title: Italia

text: Umbo la jamhuri, kama lile la rasi yake, linafanana na mguu linalozungukwa na maji ya Mediteraneo pande tatu.


title: Italia

text: Milima ya Appennini inaunda uti wa mgongo wake na ile ya Alpi, ambayo ni mirefu zaidi inaunda kwa kiasi kikubwa mpaka kati ya Italia na nchi nyingine za Ulaya.


title: Italia

text: Mlima mrefu zaidi, ukiwa na mita 4,810 juu ya usawa wa bahari, unaitwa Monte Bianco (Mlima Mweupe) na uko mpakani kwa Ufaransa.


title: Italia

text: Visiwa viwili vikubwa vya Sicilia na Sardinia ni sehemu za Italia pamoja na visiwa vingi vidogovidogo.


title: Italia

text: Italia ina volkeno 14, ambazo 4 kati yake ziko hai: ile ndefu zaidi kuliko zote za Ulaya (mita 3,329) inaitwa Etna na iko mashariki mwa Sicilia.


title: Italia

text: Mto mrefu zaidi unaitwa Po na una urefu wa kilomita 652. Mito mingine ni Tiber, Arno n.k.


title: Italia

text: Maziwa makubwa zaidi ni: Garda (km2 367.94), Ziwa Maggiore (212.51, likiingia Uswisi), Ziwa la Como (145.9), Trasimeno (124.29) na Ziwa la Bolsena (113.55).


title: Italia

text: Kutokana na urefu mkubwa wa Italia toka kaskazini hadi kusini, hali ya hewa ni tofauti sana, kuanzia baridi kali sana hadi joto kali sana.


title: Italia

text: Akiolojia imethibitisha uwepo wa Homo neanderthaliensis miaka 200,000 hivi iliyopita. Homo sapiens sapiens alifika miaka 40,000 hivi iliyopita.


title: Italia

text: Kufikia milenia ya 1 KK wakazi wengi walikuwa wa jamii ya Kizungu na kutumia lugha za Kihindi-Kiulaya.


title: Italia

text: Peninsula ya Italia iliunganishwa mara ya kwanza na Jamhuri ya Roma (509-27 KK), lakini hiyo ilipoenea Ulaya kusini na magharibi, Afrika ya Kaskazini na Asia ya Magharibi ikawa na sura ya kimataifa kama Dola la Roma.


title: Italia

text: Umoja ulipotea kuanzia uvamizi wa jiji la Roma uliofanywa na Wagermanik (476 BK) na hasa baada ya ufalme wa Karolo Mkuu aliyetawala sehemu ya kaskazini tu.


title: Italia

text: Juhudi za kuurudisha umoja zilifanywa hasa katika karne ya 19, ambapo Ufalme wa Sardinia uliteka sehemu kubwa ya Italia (hasa miaka 1860, 1866 na 1870) na kubadilika kuwa Ufalme wa Italia wenye makao makuu Roma.


title: Italia

text: Baada ya vita vikuu vya pili iligeuka Jamhuri yenye katiba inayotia mamlaka kuu mikononi mwa bunge.


title: Italia

text: Ni kati ya nchi sita zilizoanzisha Umoja wa Ulaya mwaka 1957 ikaendelea kuunga mkono ustawi wake hadi uanzishaji wa pesa ya pamoja (Euro).


title: Italia

text: Italia ni kati ya nchi zilizoendelea, ikiwa na nafasi ya nane kwa nguvu ya uchumi duniani, hivyo ni mwanachama wa G7, G8 na G20.


title: Italia

text: Italia ndiyo nchi inayongoza duniani kwa kuwa na mahali pengi (51) pa kimaumbile na pa kihistoria palipoingizwa katika orodha ya UNESCO ya "Urithi wa Dunia".


title: Italia

text: Kwa sababu hiyo pia inashika nafasi ya 5 kati ya nchi zote zilizo lengo la utalii.


title: Italia

text: Wananchi wana sifa za pekee kati ya Wazungu wote, hata upande wa DNA, kutokana na jiografia na historia ya rasi.


title: Italia

text: Ni kati ya nchi ambamo watu wanatarajiwa kuishi miaka mingi zaidi, lakini pia ni kati ya nchi ambapo uzazi ni mdogo zaidi: wanaokufa ni wengi kuliko wanaozaliwa.


title: Italia

text: Kutokana na umati wa Waitalia waliohama nchi hiyo karne za nyuma, sasa zaidi ya watu milioni 60 nje ya Italia wana asili ya nchi hiyo, mbali na raia zaidi ya milioni 4 wanaoishi nje.


title: Italia

text: Lugha rasmi ni Kiitalia, inayotegemea zaidi lahaja za Italia ya Kati, lakini siku hizi inatumiwa na wananchi walio wengi hata katika mikoa mingine, ambayo kwa jumla ni 20.


title: Italia

text: Upande wa dini, wengi wao (81.2%) ni Wakristo wa Kanisa Katoliki, wakifuatwa na Waorthodoksi (2.8%, wengi wao wakiwa wahamiaji, hasa kutoka Romania) na Waprotestanti (1.1%, wengi wao wakiwa Wapentekoste). Uhamiaji mwingi wa miaka ya mwisho wa karne ya 20 umeleta pia Uislamu (3.7%) na dini nyingine.


title: Italia

text: Dini zote zinaachiwa uhuru na, tofauti na nchi nyingi za Ulaya, waumini wake wanajitahidi kiasi kufuata ibada (29% kila wiki).


title: Italia

text: Fransisko wa Asizi Marko Polo Dante Alighieri Katerina wa Siena Bernardino wa Siena Kristofa Columbus Amerigo Vespucci Yohane wa Verrazzano Nikola Machiavelli Leonardo wa Vinci Michelangelo Raffaello Sanzio Karolo Borromeo Papa Pius V Galileo Galilei Amedeo Avogadro Alessandro Volta Giuseppe Verdi Giuseppe Garibaldi Yohane Bosco Antonio Meucci Papa Pius X Maria Montessori Guglielmo Marconi Benito Mussolini Enrico Fermi Papa Yohane XXIII Papa Paulo VI Pio wa Pietrelcina Carlo Rubbia


title: Italia

text: Mikoa ya Italia Orodha ya miji ya Italia Orodha ya nchi kufuatana na wakazi


title: Italia

text: at UCB Libraries GovPubs at Curlie


title: Italia

text: Jamii:Nchi za Ulaya Jamii:Italia Jamii:Nchi za G7 Jamii:Nchi za G8 Jamii:Nchi za G20 Jamii:Nchi za Umoja wa Ulaya Jamii:Maeneo ya Biblia


title: Gideon Byamugisha

text: Gideon Byamugisha ni kasisi Mwanglikana wa Uganda na mchungaji wa kwanza Mwafrika aliyetangaza wazi ya kwamba ameambukizwa UKIMWI.


title: Gideon Byamugisha

text: Alizaliwa Buranga Ndorwa, Wilaya ya Kabale, Uganda wa Magharibi tarehe 29 Agosti 1959 akasomea ualimu kwenye Chuo Kikuu cha Makerere akamaliza kwa digrii mwaka 1985.


title: Gideon Byamugisha

text: Akaendelea kusoma digrii ya theolojia huko Nairobi akapokelewa katika utumishi wa Kanisa la Kianglikana Uganda mwaka 1991. Mwaka uleule mke wake alikufa kutokana na UKIMWI.


title: Gideon Byamugisha

text: 1992 alipokea baraka ngazi ya ukasisi akapewa jukumu la kufundisha chuo cha theolojia Mukono (sasa: Chuo Kikuu cha Kikristo cha Uganda). Wakati ule alifuata ushauri kutafuta upimaji wa damu yake ahakikishe hana UKIMWI. Alipopimwa akaonekana kuwa na viini vya HIV vilevile. Aliambiwa matokeo dakika chache tu kabla ya kuwa na somo chuoni. Aliamua kuwaambia wasikilizaji wake wakiwa na walimu wenzake ya kuwa amepatikana na HIV.


title: Gideon Byamugisha

text: Tangazo hili lilipokelewa kwa mshangao kwani katika utamaduni wa kiafrika na zaidi katika utamaduni wa kidini wa Afrika haikuwahi kutokea ya kwamba kiongozi wa kidini anasema waziwazi kuwa ameambukizwa UKIMWI. Kinyume chake mara nyingi wahubiri walitumia mfano wa UKIMWI kuonyesha ya kuwa ni adhabu kutoka Mungu na dalili ya dhambi.


title: Gideon Byamugisha

text: Gideoni Byamugisha aliitwa na kanisa lake kuanzia mwaka 1993 kusaidia katika mradi wa UKIMWI wa kanisa. 1995 - 2002 aliongoza idara wa HIV/UKIMWI ya dayosisi ya Kianglikana ya Namirembe.


title: Gideon Byamugisha

text: Mwaka 1995 alifunga ndoa mara ya pili akimwoa Pamela aliyekuwa mjane wakati ule kutokana na UKIMWI akipatikana mwenyewe na viini vya HIV. Wanalea watoto wao kutoka ndoa zote mbili za awali pia wakamzaa mtoto wa pamoja asiye na HIV kutokana na tibu la madawa ya ARV.


title: Gideon Byamugisha

text: Siku hizi (2005) Byamugisha anafanya kazi na shirika la Word Vision International pia pamoja na kasisi Jape Heath kutoka Afrika Kusini ameunda "Umoja wa viongozi wa kidini wa Afrika wanaoishi na UKIMWI" (ANERELA African Network of Religious Leaders living with HIV/AIDS).


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Chuo Kikuu cha Makerere ni chuo kikuu cha kwanza cha Afrika ya Mashariki na chuo kikuu kikubwa cha Uganda.


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Kimeanzishwa wakati wa ukoloni mwaka 1922 kama shule ya ufundi kwa wanafunzi 14. Kozi za kwanza zilikuwa pamoja na useremala, ujenzi na umekanika.


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Shule ikawa chuo na kozi zikaongezeka kwa masomo ya utabibu, kilimo, maradhi ya wanyama na ualimu.


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Kuanzia mwaka 1937 chuo kilianza kozi za stashahada mbalimbali.


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Mwaka 1949 Makerere ikawa chuo kishiriki cha Chuo Kikuu cha London kikitoa shahada ya kwanza ya ngazi ya chuo kikuu.


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Mwaka 1963 ikawa sehemu ya Chuo Kikuu cha Afrika ya Mashariki pamoja na kampasi za Dar es Salaam na Nairobi.


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Chuo Kikuu cha Afrika ya Mashariki kimegawiwa mwaka 1970 kutokana na kufifia kwa Jumuiya ya Afrika ya Mashariki. Makerere ikawa Chuo Kikuu cha kitaifa cha Uganda.


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Makerere ilikuwa chuo waliposoma viongozi wengi wa Afrika, wakiwa pamoja na marais wa zamani Milton Obote (Uganda), Julius Nyerere na Benjamin Mkapa (Tanzania) na Mwai Kibaki (Kenya).


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Baada ya uhuru Makerere ilikuwa pia mahali pa majadiliano na mafunzo ya utamaduni wa Kiafrika. Waandishi na walimu muhimu wa Kiafrika walianzisha mafunzo yao au walifundisha kwa muda fulani Makerere kama vile Nuruddin Farrah, Ali Mazrui, David Rubadiri, Okello Oculi, Ngugi wa Thiongo, John Ruganda, Paul Theroux na Peter Nazareth.


title: Chuo Kikuu cha Makerere

text: Makerere ina idara 22 zinazohudumia wanafunzi 30,000 hivi, wakiwemo 3,000 wa kozi za shahada za ngazi ya juu.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Ngũgĩ wa Thiong'o (amezaliwa 5 Januari 1938) ni mwandishi Mkenya aliyeandika kwa Kiingereza lakini siku hizi anatumia lugha ya Gikuyu.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Maandishi yake ni pamoja na riwaya, tamthilia, hekaya, insha na uhakiki. Ameanzisha gazeti la lugha ya Gikuyu Mũtiiri.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Tangu mwaka 1982 ameishi nje ya Kenya akifundisha kwenye vyuo vikuu mbalimbali kama Yale, New York na Irvine/California.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Ngugi amezaliwa Kenya katika kijiji cha Kamiriithu karibu na Limuru, wilaya ya Kiambu katika jamii ya Wagikuyu akabatizwa James Ngugi. Alikuwa mtoto wa tano wa mke wa tatu wa baba yake Thiong'o wa Nducu. Baba alikuwa mkulima aliyepotea shamba lake kutokana na Waingereza kuteka na kutwaa Nyanda za Juu za Kenya. James alisoma shule za wamisionari za Kamaandura (Limuru), Karinga (Mangu) na Alliance High School (Kikuyu). Katika miaka ile akawa Mkristo. Wakati alikisoma shule familia yake iliathiriwa na vita ya Maumau ikawa kaka yake aliuawa na mama yake aliteswa.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Baada ya kumaliza Alliance High akasoma Makerere akahitimu kupata digrii ya Kiingereza mwaka 1963. Akafunga ndoa na Nyambura mwaka 1961 akazaa naye watoto sita katika miaka iliyofuata. Mwaka 1962 aliandika tamthilia yake ya kwanza "The Black Hermit". Baada ya digrii alirudi Nairobi alipofanya kazi ya uandishi wa gazeti.


title: Ngugi wa Thiongo

text: 1964 akachukua nafasi ya masomo huko Chuo Kikuu cha Leeds. Hapo Uingereza alitunga riwaya ya "WEEP NOT, CHILD" (1964) akiwa mwandishi wa kwanza kutoka Afrika ya Mashariki aliyetunga riwaya kwa Kiingereza. Alisimulia hadithi ya kijana Njoroge mwenye ndoto ya kuendeleza elimu yake lakini anakwama kati ya ndoto zake na hali halisi ya maisha ya Kiafrika chini ya ukoloni.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Aliendelea kwa "THE RIVER BETWEEN" (1965) akichora picha ya kijiji kilichopasuliwa kati ya wakristo na wafuasi wa dini ya asili. 1967 alitumia historia ya vita ya Maumau na maarifa ya familia yake kwa ajili ya riwaya ya "A GRAIN OF WHEAT".


title: Ngugi wa Thiongo

text: Mwaka uleule baada ya kuchukua digrii ya pili alirudi Kenya akifundisha Chuo Kikuu cha Nairobi 1967-1969. Aliondoka kwa sababu alipinga kuingia kwa siasa ya serikali katika mambo ya chuo. Baada ya mwaka moja huko Makerere alipata nafasi ya kufundisha Marekani kwenye Chuo Kikuu cha Evanston (1970-71). Mwaka 2013 akatunukiwa Shahada ya Heshima ya Uzamivu na Chuo Kikuu Cha Dar es Salaam (UDSM) nchini Tanzania.


title: Ngugi wa Thiongo

text: 1973 alirudi Nairobi kama Profesa wa Kiingereza na mwenyekiti wa idara ya fasihi. Idara hii ilianzishwa kutokana na upinzani wa Ngugi na wenzake dhidi ya hali ya Kiingereza kuwa nguzo kuu ya elimu katika Afrika. Katika makala 'On the Abolition of the English Department' aliyoandika 1968 pamoja na Taban lo Liyong na Henry Owuor-Anyumba, aliwahi kuuliza "Tukihitaji kutazama historia ya utamaduni mmoja kwa undani kwa ajili ya masomo yetu, kwa nini tusichague utamaduni mmoja wa Kiafrika na kuupa kipaumbele ili tulinganishe tamaduni mbalimbali nao?" Kutokana na msimamo huo aliendelea kutafiti fasihi ya simulizi ya makabila ya Kenya, hasa ya Wagikuyu na fasihi ya Kiswahili.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Katika miaka hii huko Nairobi Ngugi aliamua hawezi kuwa tena mkristo. Mwaka 1976 akabadilisha jina lake kutoka James Ngugi kuwa Ngugi wa Thiong'o.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Kazi yake ya kifasihi ilimpeleka katika mzozo na serikali. Kuanzia mwaka 1976 Ngugi alishirikiana na wanakijiji Wagikuyu karibu na Limuru kuanzisha maagizo ya tamthilia katika lugha yao. 1976 riwaya yake ya "PETALS OF BLOOD" ilichora picha ya watawala wapya Waafrika jinsi walivyochukua nafasi ya wakoloni wa awali wakidharau na kukandamiza wananchi. Mwaka uleule aliandika tamthilia ya "Ngaahika Ndeenda" (Nitaolewa nitakapopenda). Wakubwa katika serikali walikuwa na wasiwasi wakiogopa mwelekeo wa kimarxist wa Ngugi hasa alipotoka katika Chuo Kikuu na kuingia kati ya wananchi wa kawaida kwa njia ya maigizo yake katika lugha ya Gikuyu. Makamu wa Rais wa Kenya Moi aliamua kumkamata Ngugi kwa misingi ya sheria ya usalama wa kitaifa wakati Rais Jomo Kenyatta mwenyewe tayari alikuwa amedhoofika kutokana na uzee na ugonjwa.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Ngugi alikaa mwaka mmoja katika gereza la Kamiti akaandika riwaya ya kwanza kwa Gikuyu "Caitaani mũtharaba-Inĩ" (Shetani msalabani) akitumia karatasi ya choo. Baada ya kuachichwa huru hakuruhusiwa kurudi kazini kwenye Chuo Kikuu. Mwaka 1982 aliondoka Kenya kwenda London.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Ngugi ameendelea kutumia Gikuyu pekee kwa ajili ya riwaya lakini amefundisha na kutunga insha kwa Kiingereza. Kati ya maandiko yaliyofuata ni "Detained" (Daiari ya gerezani - 1981); "Decolonizing the Mind: The Politics of Language in African Literature" (Kuondoa ukoloni rohoni - siasa ya lugha katika fasihi ya Afrika 1986) alimodai waandishi Waafrika watumie lugha zao za kienyeji badala la lugha za Kiulaya; Matigari (1987) alimotumia hadithi ya kiutamaduni wa Gikuyu.


title: Ngugi wa Thiongo

text: Mwaka 2004 Ngugi alirudi mara ya kwanza Kenya lakini alipata maarifa mabaya akishambuliwa na wahuni na kuibiwa mali mke wake akibakiwa. Shabaha muhmu wa ziara yake ilikuwa kutangaza riwaya yake mpya kwa Gikuyu "Muroogi wa Kigogo".


title: Ngugi wa Thiongo

text: Kiini cha imani ya Ngugi ni ya kwamba kwa kutumia lugha za kienyeji pekee waandishi waafrika watafikia wanachi wa kawaida na kushinda ukoloni mamboleo rohoni. Tatizo alilo nalo hapo ni ya kwamba lugha za kienyeji zinarudi nyuma haraka katika mazingira ya kisasa hata zikiendelea kuzungumzwa na kusikilizwa kwa redio si lazima zinasomwa pia.


title: Ngugi wa Thiongo

text: 1973: Lotus Prize for Literature[1] 2001: Nonino International Prize for Literature[2][3] 2009: Shortlisted for the Man Booker International Prize[4][5] 2012: National Book Critics Circle Award (finalist Autobiography) for In the House of the Interpreter[6] 2014: Nicolás Guillén Lifetime Achievement Award for Philosophical Literature[7] 2016: Park Kyong-ni Prize[8]


title: Ngugi wa Thiongo

text: University of Auckland, Honorary doctorate of Letters (LittD), 2005 University of Dar es Salaam, Honorary doctorate in Literature, 2013[9] University of Bayreuth, Honorary doctorate (Dr. phil. h.c.), 2014[3] Yale University, Honorary doctorate (D.Litt. h.c.), 2017[10]


title: Ngugi wa Thiongo

text: Weep Not, Child, (1964) The River Between, (1965) A Grain of Wheat, (1967, 1992) Petals of Blood (1977) Caitaani mutharaba-Ini (Devil on the Cross, 1980) Matigari ma Njiruungi, 1986 (Matigari, translated into English by Wangui wa Goro, 1989) Mũrogi wa Kagogo (Wizard of the Crow, 2004)


title: Ngugi wa Thiongo

text: A Meeting in the Dark (1974) Secret Lives, and Other Stories, (1976, 1992)


title: Ngugi wa Thiongo

text: The Black Hermit (1963) This Time Tomorrow (three plays, including the title play, "The Rebels", and "The Wound in the Heart") (c. 1970) The Trial of Dedan Kimathi (1976) Ngaahika Ndeenda: Ithaako ria ngerekano (I Will Marry When I Want) (1977, 1982) (with Ngugi wa Mirii)


title: Ngugi wa Thiongo

text: Homecoming: Essays on African and Caribbean Literature, Culture, and Politics (1972) Writers in Politics: Essays (1981) ISBN978-0-85255-541-5 (UK Decolonising the Mind: The Politics of Language in African Literature (1986) Moving the Centre: The Struggle for Cultural Freedom (1993) Penpoints, Gunpoints and Dreams: The Performance of Literature and Power in Post-Colonial Africa (The Clarendon Lectures in English Literature 1996), Oxford University Press, 1998. {


title: Ngugi wa Thiongo

text: Detained: A Writer's Prison Diary (1981) Dreams in a Time of War: a Childhood Memoir (2010) In the House of the Interpreter: A Memoir (2012) Birth of a Dream Weaver: A Memoir of a Writer's Awakening (2016)


title: Ngugi wa Thiongo

text: Education for a National Culture (1981) Barrel of a Pen: Resistance to Repression in Neo-Colonial Kenya (1983) Mother, Sing For Me (1986) Writing against Neo-Colonialism (1986) Something Torn and New: An African Renaissance (2009) , Daily Nation, Lifestyle Magazine, 13 June 2009.</ref>


title: Ngugi wa Thiongo

text: Njamba Nene and the Flying Bus (Njamba Nene na Mbaathi i Mathagu, 1986) Njamba Nene and the Cruel Chief (Njamba Nene na Chibu King'ang'i, 1988) Njamba Nene's Pistol (Bathitoora ya Njamba Nene, 1990)


title: Ngugi wa Thiongo

text: Jamii:Fasihi ya Afrika Jamii:Waandishi wa Kenya Jamii:Fasihi ya Kiingereza


title: Ngugi

text: Ngugi ni jina la mwanaume katika lugha ya Gikuyu ya Kenya.


title: Ngugi

text: Ngugi anayejulikana hasa ni mwandishi Ngugi wa Thiongo.


title: Kilwa Kivinje

text: Kilwa Kivinje ni mji mdogo katika Wilaya ya Kilwa ufukoni wa Bahari Hindi. Kiutawala ni sehemu ya kata ya Kivinje Singino. Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, mji ulilikuwa na wakazi wapatao 15,061.. Msimbo wa posta ni 65402.


title: Kilwa Kivinje

text: Wakati wa utawala wa Zanzibar ilikuwa makao ya liwali ya Sultani kwa ajili ya pwani la kusini la Tanganyika ikichukua nafasi ya Kilwa Kisiwani kama bandari muhimu katika sehemu hii ya pwani la kusini. Kivinje ilikuwa lengo la misafara ya watumwa katika kusini ya Tanzania. the mainland port of Kilwa Kivinje supplanted Kisiwani as the terminus of the southern slave caravan. Bandari yake ya mchanga ilifaa kwa maboti madogo ya ubao waliobeba watumwa Zanzibar. Kuna makadirio ya kwamba watumwa 20,000 walipita Kivinje kila mwaka. Mnamo mwaka 1850 Kivinje ilikuwa mji wa wakazi 12-15,000 pamoja na wanfanyabiashara wenye asili ya Uhindini. Baada ya Sultani wa zanzibar kupiga biashara ya watumwa marufuku Kivinje ilijulikana kwa kuendelea na biashara hii kwa siri. Zanzibar ilimkamata sulatani wa mwisho wa Kivinje na kumtuma nje ya mji.


title: Kilwa Kivinje

text: Ilikuwa makao makuu ya wilaya tangu zamani ya ukoloni wa Kijerumani. Wakati wa vita ya Abushiri iliona mapigano dhidi ya Wajerumani na wawakilishi wa Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki waliuawa tar. 22 Septemba 1888. Mei 1890 Wajerumani walirudi chini ya meja Hermann von Wissmann wakateka mji bila upinzani.


title: Kilwa Kivinje

text: Wakati wa Afrika ya Mashariki ya Kijerumani Kilwa Kivinje ilikuwa makao makuu ya mkoa wa nane iliyoenea kati ya Rufiji na Lindi. Utawala wa Kijerumani kilikwisha tar. 7 Septemba 1916 siku ambako Wajerumani waliobaki mjini walijisalimisha mbele ya kikosi cha wanamaji Waingereza.


title: Kilwa Kivinje

text: Mji uliendelea kuwa makao makuu ya wilaya chini ya Waingereza.


title: Kilwa Kivinje

text: Tangu kuondoka kwa makao makuu ya wilaya mji umerudi nyuma. Nyumba za ghorofa za wafanyabiashara hazitumiki tena zimeanza kuporomoka. Boma la Kale la Wajerumani bado inatumika.


title: Kilwa Kivinje

text: Hospitali ya wilaya imebaki Kilwa Kivinje. Tarafa ina wakazi 13,374 (2002). Bandari ndogo inafaa jahazi tu .


title: Wilaya ya Kilwa

text: Wilaya ya Kilwa iko katika Mkoa wa Lindi, takriban kilometa 220 kusini mwa Dar es salaam. Kilwa imepakana na Mkoa wa Pwani upande wa kaskazini, Bahari ya Hindi upande wa mashariki, wilaya ya Lindi Vijijini upande wa kusini na wilaya ya Liwale upande wa magharibi. Kuna wakazi 171,850.


title: Wilaya ya Kilwa

text: Makao makuu ya wilaya ni Kilwa Masoko.


title: Wilaya ya Kilwa

text: Wilaya hii ina sehemu za kihistoria ambazo ni hasa


title: Wilaya ya Kilwa

text: Wilaya hii ina kata zifuatazo (idadi ya wakazi 2002 katika mabano):


title: Kilwa Masoko

text: Kilwa Masoko ni mji mdogo katika Tanzania ikiwa makao makuu ya Wilaya ya Kilwa tangu miaka ya 1960.


title: Kilwa Masoko

text: Iko barani ikitazama Kilwa Kisiwani. Mji ni wa kisasa. Kuna uwanja mdogo wa ndege pia bandari ndogo yenye kituo cha forodha.


title: Kilwa Masoko

text: Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 13,601 Msimbo wa posta ni 65408 walioishi humo.


title: Wilaya ya Pangani

text: Wilaya ya Pangani ni kati ya wilaya za Mkoa wa Tanga katika Tanzania yenye Postikodi namba 21300.


title: Wilaya ya Pangani

text: Imepakana na wilaya ya Muheza upande wa Kazkazini, Wilaya ya Handeni upande wa magharibi, wilaya ya Bagamoyo (Mkoa wa Pwani) upande wa kusini na Bahari Hindi upande wa mashariki. Makao makuu ya wilaya yako Pangani mjini.


title: Wilaya ya Pangani

text: Wilaya ina wakazi 54,025 (2012) .


title: Wilaya ya Pangani

text: Eneo la wilaya ni kama kanda linalofuata ufuko wa Bahari Hindi. Mji wa Pangani upo mdomoni mwa mto Pangani unaoingia ndani ya nchi kavu kwa umbo la mlngo mpana. Maeneo yaliyo karibu zaidi na bahari yenye ardhi ya rutba kuna kilimo cha korosho, nazi, mihogo, mahindi, viazi vitamu na ndizi. Maeneo ya ndani zaidi pasipo na rutba sana kuna mashamba ya katani na mahindi.


title: Wilaya ya Pangani

text: Kihistoria mazingira ya Pangani ni kati ya maeneo ya utamaduni wa Uswahilini; kabla ya ukoloni kulikuwa na mashamba ya Waarabu waliotumia watumwa na tanggu kufika kwa ukoloni wa Kijerumani mashamba makubwa ya katani yalianzishwa.


title: Wilaya ya Pangani

text: Wilaya hii ilikuwa pia nyumbani ya Abushiri ibn Salim al-Harthi na chanzo cha vita ya Abushiri dhidi ya utawala wa Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki.


title: Historia ya Rwanda

text: Historia ya Rwanda inahusu eneo la Afrika Mashariki ambalo wakazi wake leo wanaunda Jamhuri ya Rwanda.


title: Historia ya Rwanda

text: Wakazi wa kwanza huaminiwa kuwa wawindaji wa jamii ya Wasani.


title: Historia ya Rwanda

text: Katika karne za kwanza BK walifika wahamiaji Wabantu wenye ujuzi wa kilimo na uhunzi.


title: Historia ya Rwanda

text: Rwanda ilikuwa eneo penye utawala wa kifalme tangu karne nyingi kabla ya kufika kwa ukoloni. Mwanzo wake ni katika eneo la Ziwa la Muhazi. Watawala wenye cheo cha "mwami" kutoka kikundi cha wafugaji (Watutsi) walisambaza eneo lao tangu miaka ya karne ya 16 BK hadi kufika eneo la leo. Wafugaji wa ng'ombe Watutsi walikalia nchi pamoja na wakulima wa Kihutu na wavindaji Watwaa.


title: Historia ya Rwanda

text: Ukoloni ulichelewa kufika Rwanda; mwaka 1890 Ujerumani na Uingereza walipatana ya kuwa Rwanda na Burundi ni sehemu ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani. Lakini ilikuwa mwaka 1908 tu ya kwamba Wajerumani walimtuma afisa wa kudumu aliyekaa Rwanda kama mwakilishi wa serikali ya Ujerumani. Mwaka 1916 Ubelgiji na Uingereza walivamia Rwanda katika Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia. Baadaye ikawa chini ya Ubelgiji pamoja na Burundi kama "Rwanda-Urundi" katika hali ya eneo la kudhaminiwa kutokana na azimio la Shirikisho la Mataifa.


title: Historia ya Rwanda

text: Utawala wa Wabelgiji ilikuwa ya moja-kwa moja na kali zaidi kuliko Wajerumani. Wabelgiji walijaribu kutoa faida ya kiuchumi wakilazimisha wenyeji kupanda mikahawa na kutekeleza kazi za serikali ya kikoloni. Katika utawala wao Wabelgiji walitumia zaidi Watutsi wakiwapa nafasi za elimu na kuwatumia katika shughuli za serikali. Wataalamu wengine huamini ya kwamba siasa hii ilisababisha kukua kwa chuki dhidi ya Watutsi kwa upande wa wakulima Wahutu iliyoleta kumwaga kwa damu baadaye.


title: Historia ya Rwanda

text: Katika miaka ya 1950 ilionekana ya kwamba ukoloni unaelekea mwisho wake. Uhusiano kati ya Wahutu na Watutsi ukawa vigumu kwa sababu Wabelgiji walibadilisha siasa yao yakupendelea Watutsi wakidai haki zaidi kwa ajili ya Wahutu wliokuwa wengi. Ni hasa wamisionari wa katoliki Mapadre Weupe waliosimama upande wa Wahutu wakiona ndio wagandamizwa.


title: Historia ya Rwanda

text: Mwami Mutara Rudahigwa aliyejiita pia Charles alijaribu kuleta upatanishi kati ya vikundi katika nchi. Mwaka 1954 aligawa nchi ya kifalme kati ya Wahutu na Watutsi. Lakini alikuwa na wapinzani Watutsi waliomwua mwaka 1959.


title: Historia ya Rwanda

text: Mtoto wake Mwami Kigeri V aliwekwa kwenye kiti chake. Tendo hili lilisababisha ghasia na vurugu nchini kwa sababu Wahutu walidai kuwa na neno katika mabadiliko ya serikali. Mwezi wa Novemba 1959 Mwami Kigeri V. alilazimishwa kuondoka nchini akikimbilia Uganda. Watutsi wenye siasa kali walijaribu kumwua kiongozi wa Mouvement Democratique Republicain (MDR) chama kikubwa cha Wahutu. Wahutu walijibu kwa kuwashambulia na kuua Watutsi. Wabelgiji walitumia wanajeshi wao kupoza hali nchini. Katika uchaguzi wa kwanza wa halmashauri ya tarafa na miji kabla ya uhuru ndicho chama cha Parmehutu kilichopata kura nyingi. Viongozi wa Parmehutu walitangaza serikali mpya mwaka 1961. Uchaguzi wa Bunge ulileta kura ya 77% kwa ajili ya chama cha Parmehutu kilichomchagua kiongozi wake Grégoire Kayibanda kuwa Rais.


title: Historia ya Rwanda

text: Tarehe 1 Julai 1962 Rwanda ilipata uhuru wake wa kisiasa. Wakati huu zaidi ya Watutsi 350,000 wameshakuwa wakikimbilia nchi jirani. Mwaka uliofuata vikundi vya Watutsi kutoka nchi hizi za jirani walijaribu kushambulia utaratibu mpya. Iliyofuata ilikuwa uangamizaji wa kwanza wa Watutsi; zaidi ya 100,000 waliuawa na Wahutu. Hata katika miaka iliyofuata mauaji dhidi ya Watutsi iliendelea. Wanasiasa Wahutu walizoea kuita Watusi ndio "Wadudu". Kila kitu kilichokuwa si sawa kilielezwa ni kosa la Watutsi waliokuwa raia bila haki. Idadi kubwa ya Watutsi walikimbia Burundi, Uganda na Tanzania.


title: Historia ya Rwanda

text: Mwaka 1973 Generali Habariyama alimpindua rais Kayibanda na kuanzisha serikali ya kijeshi akijaribu kupatanisha vikundi ndani ya taifa. Lakini hata mwaka uliofuata 1974 mauaji ya Watutsi yalitokea tena.


title: Historia ya Rwanda

text: Mnamo 1990 ilikuwa wazi ya kwamba Rwanda ilikuwa na hali ngumu. Kwa upande moja nchi za nje zilisukuma serikali za Afrika kuruhusu kura huru za kisiasa; katika Rwanda ongezeko la wakazi lilileta msongamano mkubwa na uhaba wa ardhi ya kilimo. Uchumi ilikuwa duni. Wakati huohuo wapinzani Wahutu walikusanyika nje ya nchi ny kudai demokrasia. Na kati ya watoto wa Watutsi waliokuwa walitoka nchini sauti zikasikika zilizodai warudi tena.


title: Historia ya Rwanda

text: Habyarimana alijaribu kutafuta suluhisho akanza kujadiliana na Watutsi wa nje lakini alikuta pia upinzani kwa upande wa Wahutu wakali waliochukia uelewano wa Watutsi.


title: Historia ya Rwanda

text: Mnamo Oktoba 1990 Watutsi waliokaa Uganda walianzisha chama cha RPF (Rwanda Patriotic Front) wakiwa na wafuasi wahutu wachache wakavamia Rwanda kwa silaha. Kiongozi wao alikuwa Paul Kagame aliyeondoka Rwanda akiwa mtoto wa miaka minne. Alikuwa amejiunga na jeshi la Yoweri Museveni na kupanda ngazi katika jeshi la Uganda hadi kuwa mkuu wa huduma ya usalama ya kijeshi ya Uganda. Walitaka kulazimisha serikali ibadilishe hali ya Watutsi kuwa raia bila haki. Lakini uvamizi huu ulisababisha kuongezeka kwa ukali dhidi ya Watutsi ndani ya Rwanda na siasa kali kwa upande wa viongozi Wahutu. Kikundi cha kihutu cha Interahamwe na kupewa silaha. Maelfu ya Watutsi Warwanda waliuawa.


title: Historia ya Rwanda

text: Vita kati ya wapinzani kutoka Uganda na jeshi la serikali iliendelea mpakani hadi pande zote mbili zilikutana huko Arusha na kupatana koma kwa vita 1992 chini ya uangalizi wa Umoja wa Mataifa na Umoja wa Afrika.


title: Historia ya Rwanda

text: Sehemu ya viongozi Warwanda walijiandaa kutafuta utaratibu mpya lakini wengine walifanya mipango ya kumaliza swali la Watutsi kabisa wakipanga kuua Watutsi wote nchini.


title: Historia ya Rwanda

text: Tarehe 6 Aprili 1994 rais Habariyama alirudi nchini kutoka safari ya Tanzania. Ndege yake ilipigwa risasi kabla ya kutelemka ikaanguka chini akafa. Haipingiki kwamba Watutsi wakali waliomwua (RPF).


title: Historia ya Rwanda

text: Tendo hili lilikuwa mwanzo wa mauaji ambayo hayakuwahi kutokea Afrika. Viongozi wa Interahamwe, wa jeshi la kitaifa na vikundi vikali vya Kihutu walitekeleza mipango ya kukusanya Watutsi kila mahali na kuwaua. Haiwezekani kuwa na idadi kamili lakini makadirio ya chini yanataja Watutsi 750.000 na Wahutu wasio wakali zaidi ya 600000 waliuawa na Interahamwe na wanajeshi wa serikali ya Kihutu. Watu walikimbilia na kutafuta hifadhi makanisani lakini hata huko walichinjwa bila neema. Wahutu waliokataa kushiriki katika mauaji waliuawa pia.