Tarafa ya Sédiogo (kwa Kifaransa: Sous-préfecture de Sédiogo) ni moja kati ya Tarafa 4 za Wilaya ya Sinématiali katika Mkoa wa Poro ulioko kaskazini mwa Cote d'Ivoire . Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 5,757 . Makao makuu yako Sédiogo (mji). Hapa chini ni majina ya vijiji 34 vya tarafa ya Sédiogo na idadi ya wakazi mwaka 2014 : Dokaha (102) Domekaha (200) Fononkaha (345) Gbambalagnenikaha (239) Gbankaha (105) Kaklokaha (217) Kaniakaha (93) Kopikaha (33) Labeguekaha (206) Lablekaha (352) Kaklokaha (217) Kaniakaha (93) Kopikaha (33) Labeguekaha (206) Lablekaha (352) Ladiokaha (74) Lahouokaha (51) Litetienkaha (69) Miguekaha (178) Nadanakaha (81) Nambegnikaha (95) Nambonikaha (246) Nambonnakaha (178) Nongohouelekaha (234) Ouondikaha (139) Pessikaha (105) Sarokaha (111) Sediego (1 786) Taroukaha (91) Tielokaha (37) Yenakalakaha (63) Yobekaha (93) Ziemekaha (234) Côte d'Ivoire.


Mto Mutsindozi unapatikana nchini Burundi (mkoa wa Rutana). Maji yake huelekea ziwa Tanganyika, Mto Kongo na hatimaye Bahari ya Atlantiki. Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana Orodha ya mito ya Burundi Mito mirefu ya Afrika Geonames.org


Ever Palacios (alizaliwa 18 Januari 1969) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Kolombia. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Kolombia. Palacios ameichezea timu ya taifa ya Kolombia tangu mwaka wa 1997. Palacios alicheza Kolombia katika mechi 10, akifunga mabao 1. Ever Palacios at National-Football-Teams.com


Mto Mushankende (pia: Mucankende) ni korongo linalopatikana nchini Burundi (mkoa wa Ruyigi na mkoa wa Rutana). Maji yake huelekea ziwa Tanganyika, Mto Kongo na hatimaye Bahari ya Atlantiki. Orodha ya mito ya mkoa wa Ruyigi Orodha ya mito ya mkoa wa Rutana Orodha ya mito ya Burundi Mito mirefu ya Afrika Geonames.org


Aleksandar Živković (alizaliwa 28 Julai 1977) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Serbia. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Yugoslavia. Živković ameichezea timu ya taifa ya Yugoslavia tangu mwaka wa 2001. Živković alicheza Yugoslavia katika mechi 2. Aleksandar Živković at National-Football-Teams.com


Silvio Spann (alizaliwa 21 Agosti 1981) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Trinidad na Tobago. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Trinidad na Tobago. Spann ameichezea timu ya taifa ya Trinidad na Tobago tangu mwaka wa 2002. Spann alicheza Trinidad na Tobago katika mechi 41, akifunga mabao 2. Silvio Spann at National-Football-Teams.com


Lassad Nouioui (alizaliwa 8 Machi 1986) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa Tunisia. Aliwahi kucheza timu ya taifa ya Tunisia. Nouioui ameichezea timu ya taifa ya Tunisia tangu mwaka wa 2009. Nouioui alicheza Tunisia katika mechi 2. Lassad Nouioui at National-Football-Teams.com


Tarafa ya Laoudi-Ba (kwa Kifaransa: Sous-préfecture de Laoudi-Ba) ni moja kati ya Tarafa 12 za Wilaya ya Bondoukou katika Mkoa wa Gontougo. Uko katika kaskazini-mashariki ya kati ya nchi Cote d'Ivoire. Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 56,882. Makao makuu yako Laoudi-Ba (mji). Hapa chini ni majina ya vijiji 25 vya tarafa ya Laoudi-Ba na idadi ya wakazi mwaka 2014: Bracodi (900) Brogodon (1 298) Darikoussou (296) Djimprédouo (2 700) Fakala (233) Flakièdougou (12 200) Gbagbao (218) Gbanan (1 061) Gbanhui (2 472) Gnangomami (913) Gohondo (1 784) Kohui (734) Laoudi-Ba (8 625) Laoudi-Gan (1 463) Nao (178) Pétèye (1 379) Salèye (611) Sanguéta (1 208) Sianli (285) Tchéfrodouo (10 065) Tiémokodougou (1 075) Torossanguéhi (2 440) Yayégo (844) Yérékayé-Oualogo (3 309) Zadéi (591) Côte d'Ivoire. Iliwekwa mnamo 22 Julai 2019.


Mnara wa taa wa Cap Rosa ni mnara wa taa unaopatikana karibu na El Kala, Wilaya ya Annaba nchini Algeria. Ulijengwa mnamo mwaka 1869. Kila baada ya sekunde 6 unawasha taa mbili nyeupe. Mnara huo una urefu wa mita 13, uliopakwa rangi nyeupe.Upo kwenye rasi ndogo takribani kilomita 25 upande wa magharibi wa El Kala.. Lighthouses of Eastern Algeria, "Cape Rosa", tovuti ya ibiblio. morg Phare de Cap Rosa, tovuti ya Office National de Signalisation Maritime, Aljeria


Rasi ya Caxine ni rasi (jiografia) iliyoko nchini Algeria. Cap Caxine Ministere des Travaux Public Cap Caxine, Algeria Map. Mapcarta. Iliwekwa mnamo 18 June 2010.


Eneo bunge la Baringo Kaskazini ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo sita ya Kaunti ya Baringo.


Eneo bunge la Sirisia ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo tisa ya Kaunti ya Bungoma.


Kwa Vonza/Yatta ni kata ya kaunti ya Kitui, Eneo bunge la Kitui Vijijini, nchini Kenya. Electoral Commission of Kenya: Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency Archived Septemba 29, 2007, at the Wayback Machine


Kyangwithya Mashariki ni kata ya kaunti ya Kitui, Eneo bunge la Kitui ya Kati, nchini Kenya. Electoral Commission of Kenya: Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency Archived Septemba 29, 2007, at the Wayback Machine


Kangundo Kaskazini ni kata ya kaunti ya Machakos, Eneo bunge la Kangundo, nchini Kenya. Electoral Commission of Kenya: Registered voters per polling station by electoral area/ward and constituency Archived Septemba 29, 2007, at the Wayback Machine


Eustolia na Sopatra (walifariki Konstantinopoli, leo nchini Uturuki, karne ya 6) walikuwa mabikira Wakristo walioanzisha monasteri katika jiji hilo. Eustolia alitokea Roma, Italia. Alipokwenda Konstantinopoli kutembelea makanisa alifahamiana na Sopatra, binti kaisari Maurisi, ambaye alimuomba awe mama yake ya kiroho na baada ya kifo chake alishika uongozi wa monasteri. Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu. Sikukuu yao inaadhimishwa hasa tarehe 9 Novemba. Watakatifu wa Agano la Kale Orodha ya Watakatifu Wakristo Orodha ya Watakatifu wa Afrika Orodha ya Watakatifu Wafransisko http://www.santiebeati.it/dettaglio/76860 Martyrologium Romanum


Helena Gualinga (amezaliwa 27 Februari 2002) ni mwanaharakati wa mazingira na haki za binadamu kutoka jamii ya Waindio Sarayaku huko Pastaza, Ekuador. Helena Gualinga alizaliwa mnamo 27 Februari 2002, katika jamii ya asili ya Waindio Sarayaku iliyoko Pastaza, Ekuador. Mama yake, Noemí Gualinga ni wa asili ya Ekuador na rais wa zamani wa Jumuiya ya Wanawake Waindio. Dada yake mkubwa ni mwanaharakati Nina Gualinga. Shangazi yake Patricia Gualinga. na bibi yake Cristina Gualinga ni watetezi wa haki za binadamu za wanawake wa asili katika Amazon na sababu za mazingira. Baba yake ni Anders Sirén, profesa wa biolojia kutoka Ufini katika idara ya jiografia na jiolojia katika Chuo Kikuu cha Turku. Gualinga alizaliwa katika eneo la Sarayaku huko Pastaza, Ekuador. Alitumia zaidi miaka yake ya ujana akiishi Pargas na baadaye huko Turku, Ufini alikotokea baba yake. Anasoma shule ya upili katika shule ya Kanisa Kuu la Åbo. Kuanzia umri mdogo Gualinga ameshuhudia kuteswa kwa familia yake kwa kusimama kinyume na masilahi ya kampuni kubwa za mafuta na athari zao za kimazingira katika ardhi ya wenyeji. Viongozi kadhaa wanachama wa jamii yake wamepoteza maisha yao katika mizozo kali dhidi ya serikali na mashirika.


Uwanja wa michezo wa Abubarkar Tafawa Balewa ni uwanja wenye matumizi tofauti tofauti huko Bauchi, nchini Nigeria. Kwa sasa unatumiwa zaidi kwa mpira wa miguu (soka), na ndio uwanja wa nyumbani wa Wikki Tourists Football Club. Uwanja huo una uwezo wa kuchukua watu 11,000 .Uwanja wa Abubakar Tafawa Balewa ulikuwa moja wapo ya viwanja 8 vilivyotumika kwa ajili ya Kombe la Dunia la FIFA tokea mwaka 2009 na jumla ya mechi 3 zilifanyika katika uwanja huo. mechi ya kwanza ya mashindano ilikuwa kati ya Nigeria na Argentina, ambayo iliwakilisha kikundi A na iliudhuriwa na watu 11,467. Uwanja huo uliandaliwa pamoja na ubao wa kiwango cha kimataifa cha FIFA, onyesho la (LED) na taa za kuokoa nishati,, Televisheni ya Mzunguko (CCTV) kwa ajili ya ufuatiliaji wa usalama, na kituo cha media cha kisasa. Bauchi Awards N140m Contact For Renovation Of ATB Stadium. theeagleonline.com. FIFA.com. FIFA U-17 World Cup 2009 - Swiss take their place in history - FIFA.com (en-GB). Jalada kutoka ya awali juu ya 2020-12-04. Iliwekwa mnamo 2021-06-06. Kriete, Horst (2009).


Eneo bunge la Mandera Magharibi ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo sita ya Kaunti ya Mandera.


Uwanja wa Kumbukumbu ya Chuba Ikpeazu unatumika kuanda shughuli mbalimbali za michezo na unapatikana jimbo la Onitsha, nchini Nigeria. Ulijengwa mnamo mwaka 2009 .na una uwezo wa kuingiza watu 5,000. Kwa sasa ni uwanja wa nyumbani wa klabu ya mpira wa miguu ya Anambra Pillars F.C. na Anambra United F.C. http://topgov.org/projects/anambra/onitsha-north/onitsha-north-mini-stadium/


Xolile Tshabalala (amezaliwa Vrede, Free State, 9 Aprili 1977) ni mwigizaji wa Afrika Kusini.. Anasifika kwa majukumu yake katika safu kadhaa maarufu za runinga pamoja na 4Play,Secrets & Scandals,Blood & Water na Housekeepers. Anaitwa jina la bibi yake mzaa baba. Alihitimu kwa heshima kutoka Shule ya Kitaifa ya Sanaa na vilevile Mwigizaji Bora. Wakati wa masomo yake katika shule ya Kitaifa, Xolile alipata nafasi ya kucheza pamoja na Thembi Mtshali-Jones, alie kuwa mshauri wake.Walicheza pamoja kwenye mchezo wa The Crucible ulioonyeshwa kwenye soko la Ukumbi wa michezo Johannesburg.Mwigizaji huyo pia ameigiza katika idadi kubwa ya uzalishaji wa Televisheni kama vile,Soul City mfululuzo wa 7, ambapo alicheza kama dada Zama. Sio tu kwa uigizaji wa michezo ya runinga, Xolile pia ameigiza katika maigizo ambayo ni pamoja na Another Child. Mnamo mwaka 2002 alianza kazi ya kaimu katika safu ya Televisheni ya Generations. Alicheza jukumu la Julia Montene kutoka 2002 hadi 2005, ambalo lilikuwa maarufu sana kwa umma..Halafu mnamo mwaka 2007, alijiunga na msimu wa 5 wa NCIS kama "Sayda Zuri", katika kipindi kilichoitwa "Designated Target".


Uwanja wa kimataifa wa Jos ni Uwanja wa michezo wa kimataifa wenye matumizi mbalimbali huko Jos, Jimbo la Plateau nchini Nigeria. Unatumika zaidi kwa mchezo wa mpira wa miguu (Soka) . Uwanja huo unatarijiwa kufunguliwa hivi karibuni, utakua na uwezo wa kuchukua takribani watazamaji 44,000. Ni uwanja wa nyumbani wa timu ya mpira ya Plateau United F.C. Completed new Jos stadium will be big for Plateau United – Ex-club chief. Jalada kutoka ya awali juu ya 2018-12-04. Iliwekwa mnamo 2021-06-07.


Nyanza ni jina la kata ya Wilaya ya Biharamulo , Tanzania yenye msimbo wa posta namba 35616 . Wakati wa uchaguzi mkuu wa mwaka 2015, idadi ya wakazi wa kata ilikadiriwa kuwa watu 18014 . Tanzania Postcode List Makadirio ya Idadi ya Watu katika Majimbo ya Uchaguzi kwa Mwaka 2016, Tanzania Bara, Ofisi ya Taifa ya Takwimu, Dar es Salaam April 2016, iliangaliwa Mei 2021


Kyaitoke ni kata ya Wilaya ya Bukoba Vijijini, Tanzania yenye msimbo wa posta namba 35230 . Wakati wa uchaguzi mkuu wa mwaka 2015, idadi ya wakazi wa kata ilikadiriwa kuwa watu 11,404 Tanzania Postcode List Makadirio ya Idadi ya Watu katika Majimbo ya Uchaguzi kwa Mwaka 2016, Tanzania Bara, Ofisi ya Taifa ya Takwimu, Dar es Salaam April 2016, iliangaliwa Mei 2021


Bomang'ombe ni kata ya Wilaya ya Hai, Tanzania yenye msimbo wa posta namba 25312 . Wakati wa uchaguzi mkuu wa mwaka 2015, idadi ya wakazi wa kata ilikadiriwa kuwa watu 13,898. Tanzania Postcode List Makadirio ya Idadi ya Watu katika Majimbo ya Uchaguzi kwa Mwaka 2016, Tanzania Bara, Ofisi ya Taifa ya Takwimu, Dar es Salaam April 2016, iliangaliwa Mei 2021


Eneo bunge la Emgwen ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo sita ya Kaunti ya Nandi.


Eneo bunge la Tinderet ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo sita ya Kaunti ya Nandi.


Eneo bunge la Narok Mashariki ni jimbo la uchaguzi nchini Kenya, moja kati ya majimbo sita ya Kaunti ya Narok.


Louise Barnes (amezaliwa KwaZulu-Natal, 26 Aprili 1974) ni mwigizaji wa Afrika Kusini. Barnes alipata kutambuliwa nchini Afrika Kusini kwa majukumu anuwai katika filamu zinazozalishwa nchini na safu ya runinga. Anajulikana sana kwa jukumu lake katika filamu ya 2009 ya Afrika Kusini / Uingereza (filamu ya kutisha), Surviving Evil ambapo aliigiza pamoja na Billy Zane, Christina Cole na Natalie Mendoza. Alicheza pia kama Miranda Barlow katika safu ya runinga ya Amerika ya 2014 Black Sails (TV Series), iliyotengenezwa na Michael Bay na Jonathan E. Steinberg. Barnes alihitimu katika chuo kikuu cha Witwatersrand na Shahada ya Heshima katika Sanaa ya Maigizo. Anaishi Johannesburg na mumewe na binti yake. Aliwahi kumiliki studio ya afya baada ya mafunzo huko Marekani kama mkufunzi wa Bikram yoga. Amepokea sifa kubwa kwa utendaji wake kwenye safu ya ‘’Scandal’’ ambayo alishinda tuzo ya SAFTA ya mwigizaji bora katika telenova. Barnes amecheza filamu na filamu kadhaa za Afrika Kusini ikiwa ni pamoja na ‘’Egoli: Place of Gold | Egoli’’,’’7de Laan’’, ‘’ Binnelanders , Scandal!’’, ‘’Sorted’’,’’Suburban Bliss’',’’SOS'’ 'na uzalishaji wa pamoja wa Afrika Kusini / Canada ‘’Jozi-H’’.


Uwanja wa michezo wa Pilditch ni uwanja wenye matumizi mbalimbali kati ya viwanja vya maonyesho vya jiji la Pretoria lilipo kaskazini mwa Gauteng huko nchini Afrika Kusini. Unatumika kwa maswala ya mpira wa miguu(Soka) na kwa sasa unatumika kama uwanja wa nyumbani kwa timu mbili za Ligi ya Vodacom ambapo ni timu ya mpira ya Supersport united pamoja na timu ya mpira wa miguu ya Garankuwa United.


Fatsah Ouguergouz (amezaliwa Ufaransa, 1958) ni jaji wa Algeria ambaye ni Jaji na Makamu wa Rais wa Mahakama ya Afrika ya Haki za Binadamu na za Mataifa (Arusha, Tanzania). Amewahi kuwa Jaji wa Mahakama ya Afrika ya Haki za Binadamu na Watu (Arusha, Tanzania) tangu 2006 na kama Makamu wa Rais wa Mahakama hii tangu Septemba 2012. Alichaguliwa mwanzoni mwa 2006 na Bunge la Wakuu wa Nchi na Serikali ya Umoja wa Afrika, alichaguliwa tena mnamo 2010 kwa jukumu la miaka sita.


Joseph Arthur Ankrah (18 Agosti 1915 - 25 Novemba 1992) alikuwa jenerali wa jeshi la Ghana ambaye aliwahi kuwa Rais wa pili wa Ghana kutoka 1966 hadi 1969, pia aliwahi kushika nafasi ya Mwenyekiti wa Baraza la Ukombozi la Kitaifa. Ankrah pia aliwahi kuwa Mwenyekiti wa Jumuiya ya Umoja wa Afrika kutoka 24 Februari 1966 hadi 5 Novemba 1966. Kabla ya kuwa Mkuu wa Nchi, Ankrah aliwahi kuwa kamanda wa kwanza wa Jeshi la Ghana. Ankrah alizaliwa mnamo 18 Agosti 1915 huko Accra katika familia ya Ga ya Samuel Paul Cofie Ankrah, mwangalizi wa Jumuiya ya Wamisionari wa Kikristo na Beatrice Abashie Quaynor, mfanyabiashara. Ankrah alianza masomo yake mnamo 1921 katika Shule ya Wamethodisti ya Wesley huko Accra, ambapo jina lake la utani lilikuwa "Ankrah Patapaa" kwa "nguvu yake katika hoja na kila wakati alikuwa akitumikia vema jukumu la uongozi miongoni mwa wenzake". Mnamo 1932, aliingia Accra Academy, moja ya shule za sekondari zinazoongoza nchini Ghana, ambapo alitambulisha kama mchezaji mzuri wa mpira wa miguu.. Ankrah alijiunga na Kikosi cha Gold Coast mnamo 1939. Wakati wa kuzuka kwa Vita vya pili vya dunia, Ankrah alihamasishwa katika Kikosi cha Frontier cha Afrika Magharibi.


Zana ni kitongoji katika manispaa ya Ssabagabo, kaunti ya Kyaddondo, wilaya ya Wakiso katika Mkoa wa Kati huko Uganda. LCMT (3 December 2018). Zana Village, in Seguku Parish, Ssabagabo Sub-county, Wakiso District, Uganda. Land Conflict Mapping Tool (LCMT).


Kastrisiani (alifariki karne ya 3) alikuwa askofu wa tatu wa Milano, Italia Kaskazini katikati ya karne ya 3. Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu. Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 1 Desemba. Watakatifu wa Agano la Kale Orodha ya Watakatifu Wakristo Orodha ya Watakatifu wa Afrika Orodha ya Watakatifu Wafransisko http://www.santiebeati.it/dettaglio/79980 Martyrologium Romanum Cazzani, Eugenio (1996). Vescovi e arcivescovi di Milano. Milano: Massimo, 11. ISBN 88-7030-891-X. (Kiitalia) Ruggeri, Fausto (1991). I Vescovi di Milano. Milano: NED, 7–8. ISBN 88-7023-154-2. (Kiitalia) Pasini, Cesare (1988). "Castriziano di Milano, santo (sec. IV)". Dizionario della Chiesa Ambrosiana. 2. Milano: NED. p. 764–765. ISBN 88-7023-102-X .(Kiitalia)


Uwanja wa michezo wa Aluminium ni uwanja wa michezo ambao upo mji wa Nag Hammadi nchini Misri. Ni uwanja wa nyumbani wa timu ya Aluminium Nag Hammâdi,klabu ya mpira wa miguu inayochoshiriki ligi ya daraja la Pili ya Misri.


Uwanja wa michezo wa CCM Kirumba, ni uwanja wa michezo uliopo katika mkoa wa Mwanza nchini Tanzania ukiwa na uwezo wa kuchukua mashabiki 35000, na ni uwanjwa wa pili kwa ukubwa nchini Tanzania. Tarehe 25 Machi 2015 timu ya taifa ya Tanzania Taifa Stars ilicheza mechi yake ya kirafiki katika uwanja huu na timu ya Malawi na matokeo yalikuwa bao moja kwa moja SOCCER: Nooij: Bring on Malawi Flames (en).


Uwanja wa michezo wa kumbukumbu ya Vita vya Nakivubo ambao hujulikana kama Uwanja wa Nakivubo ni uwanja wenye malengo mengi huko Kampala nchini Uganda. Hivi sasa haitumiki lakini hapo awali ulitumika zaidi kwa mechi za mpira wa miguu na pia ulitumika kama ukumbi wa nyumbani wa klabu ya SC Villa. Uwanja huo ulikuwa na uwezo wa kuchukua idadi ya watu 30,000, baada ya ukarabati wa mwaka 2013, lakini kabla ya ukarabati unaoendelea wa mwaka 2017. Unatarajiwa kuwa na uwezo wa watu 35,000 baada ya kukamilisha kwa kazi zinazoendelea. Uwanja huo upo Wilaya ya Kati ya Biashara ya Jiji la Kampala Umezungukwa naUwanja wa Ununuzi wa Ham', ndani ya umbali wa kutembea kutoka Hifadhi mpya ya Teksi. Uwanja huu ulianzishwa mwanzoni mwa mwaka 1926, uliboreshwa na kufanywa wa kisasa mnamo mwaka 1954 na serikali ya kikoloni ya britain kuadhimisha maisha ya Waganda waliouawa wakati wa Vita vya dunia vya pili kufuatia kupitishwa kwa "Sheria ya Kumbukumbu ya Vita vya Nakivubo" na Bunge la Uganda. Mnamo mwaka 2000, uwanja huu ulitumika kuaandaa mechi ya timu ya kitaifa ya mpira wa miguu ya Uganda na wachezaji wote wakiwa wamevaa jezi za FC Internazionale Milano.


Aïda Muluneh (amezaliwa Addis Ababa, Ethiopia, 1974) ni msanii wa kisasa na mpiga picha kutoka nchi ya Ethiopia. Anajishughulisha na kazi za biashara. pia ni mwandishi wa picha huko Addis Ababa. Muluneh alishinda zawadi kutoka Umoja wa Ulaya katika tuzo ya African Photography Encounters na tuzo ya CRAF International Award of Photography. Mwaka 2020, Muluneh alipewa tuzo ya utunzaji na usimamizi wa picha na jamii ya wapiga picha iitwayo Royal Photographic Society. Maisha na malezi yake ya utotoni yalikuwa katika nchi na sehemu mbalimbali kama vile Uingereza, Yemen, Ugiriki na Cyprus kabla ya kuishi nchini Kanada mwaka 1985. Kama kijana, alisoma Western Canada High School iliyopo Albert, nchini Kanada. Alikuwa katika timu ya shule ya mpira wa kikapu na alikuwa na matamanio ya kuwa nyota wa mchezo wa kikapu. Muluneh alianza kazi ya upigaji picha akiwa shuleni ila hakuitazamia ya kuwa ndiyo itakayokuwa kazi yake. Babu yake alipomtembelea na kujionea kipaji cha Muluneh, alimshauri kuendeleza kipaji chake katika Sanaa hiyo na aichukulie kama kazi na siyo fani ya mafurahisho. Baada ya masomo yake, alifanya kazi katika shirika la Washington Post kama mwandishi wa Habari wa picha na tangu kipindi hicho, kazi zake zilionekana katika machapisho mengi.


Futiboli ya Marekani (kwa Kiingereza: American Football) ni mchezo unaochezwa na timu mbili za wachezaji kumi na mmoja kwenye uwanja wa mstatili na viunga vya kila mwisho. Timu iliyo na mpira wa umbo la mviringo, inajaribu kuteremsha uwanja kwa kukimbia na mpira au kuupitisha, wakati safu ya ulinzi ya timu bila mpira, inakusudia kuzuia na kuchukua mpira kwao wenyewe. Timu iliyo na alama nyingi mwishoni mwa mchezo inashinda. Futiboli ya Marekani ilibadilika nchini humo, ikitokana na michezo ya mpira wa miguu na raga. Mechi ya kwanza ya Futiboli ya Marekani ilichezwa mnamo Novemba 6, 1869, kati ya timu mbili za vyuo vikuu, Rutgers na Princeton, ikitumia sheria za mpira wa miguu wakati huo. Seti ya mabadiliko ya sheria iliyoandaliwa tangu 1880 na Walter Camp, "Baba wa Futiboli ya Marekani" iliendelea baadaye kufanyiwa mabadiliko. Mchezo huo unahusiana sana na Futiboli ya Canada, ambayo ilibadilika sambamba na mchezo wa Marekani. Sifa nyingi ambazo zinatofautisha football ya Amerika kutoka raga na mpira wa miguu pia zipo kwenye Futiboli ya Canada. Michezo hiyo miwili inachukuliwa kama anuwai ya msingi ya mpira wa miguu. Futiboli ya Marekani ni mchezo maarufu zaidi nchini Marekani.


Vinsenti Romano (Torre del Greco, Campania, Italia, 3 Juni 1751 – Torre del Greco, 20 Desemba 1831), alikuwa padri mwanajimbo wa Kanisa Katoliki aliyefanya uchungaji kama paroko, akiwajibika sana katika malezi ya watoto na huduma kwa wafanyakazi na wavuvi. Papa Paulo VI alimtangaza mwenye heri tarehe 17 Novemba 1963, halafu tarehe 14 Oktoba 2018 Papa Fransisko alimtangaza mtakatifu . Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake. Watakatifu wa Agano la Kale Orodha ya Watakatifu Wakristo Orodha ya Watakatifu wa Afrika Orodha ya Watakatifu Wafransisko http://www.santiebeati.it/dettaglio/90197 Martyrologium Romanum Hagiography Circle Saints SQPN Blessed Vincenzo Romano Archived 14 Novemba 2018 at the Wayback Machine.


Visenta Maria Lopez (Cascante, Hispania, 22 Machi 1847 - Madrid, 26 Desemba 1890) alikuwa bikira mwanzilishi wa shirika la Masista wa Maria Imakulata ambalo ndani ya Kanisa Katoliki linahudumia wasichana. Papa Pius XII alimtangaza mwenye heri mwaka 1950 na Papa Paulo VI mtakatifu mwaka 1975. Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake. Watakatifu wa Agano la Kale Orodha ya Watakatifu Wakristo Orodha ya Watakatifu wa Afrika Orodha ya Watakatifu Wafransisko Martyrologium Romanum Hagiography Circle Saints SQPN


Theodori na Theofane (Yerusalemu, leo nchini Israeli/Palestina, 775/778 hivi - Hisarlik, Bitinia, leo nchini Uturuki, 842 hivi / Nisea, leo nchini Uturuki, 845) walikuwa ndugu wamonaki, waliodhulumiwa na serikali ya Dola la Roma Mashariki kwa sababu ya kutetea heshima kwa picha takatifu. Hatimaye Theodori alifariki gerezani kutokana na majeraha aliyotiwa, kumbe mdogo wake akawa askofu mkuu wa Nisea kuanzia mwaka 842 hadi kifo chake. Pia alipata umaarufu kwa kutunga tenzi nyingi. Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu. Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 27 Desemba, lakini katika Ukristo wa Mashariki Theofane anaheshimiwa peke yake tarehe 11 Oktoba. Watakatifu wa Agano la Kale Orodha ya Watakatifu Wakristo Orodha ya Watakatifu wa Afrika Orodha ya Watakatifu Wafransisko Martyrologium Romanum Theodorus and Theophanes at the Catholic Encyclopedia Santiebeati Catholic Online


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 KK | Karne ya 1 | Karne ya 2 | ► ◄ | Miaka ya 20 KK | Miaka ya 10 KK | Miaka ya 0 KK | Miaka ya 0 | Miaka ya 10 | Miaka ya 20 | Miaka ya 30 | ► ◄◄ | ◄ | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 6 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 6


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 KK | Karne ya 1 | Karne ya 2 | ► ◄ | Miaka ya 10 KK | Miaka ya 0 KK | Miaka ya 0 | Miaka ya 10 | Miaka ya 20 | Miaka ya 30 | Miaka ya 40 | ► ◄◄ | ◄ | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 18 BK (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 18


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 18 | Karne ya 19 | Karne ya 20 | ► ◄ | Miaka ya 1790 | Miaka ya 1800 | Miaka ya 1810 | Miaka ya 1820 | Miaka ya 1830 | Miaka ya 1840 | Miaka ya 1850 | ► ◄◄ | ◄ | 1822 | 1823 | 1824 | 1825 | 1826 | 1827 | 1828 | 1829 | 1830 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1826 BK (Baada ya Kristo). 5 Juni - Carl Maria von Weber, mtunzi wa muziki kutoka Ujerumani 4 Julai - John Adams, Rais wa Marekani (1797-1801) 4 Julai - Thomas Jefferson, Rais wa Marekani (1801-1809) Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1826


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 10 | Karne ya 11 | Karne ya 12 | ► ◄ | Miaka ya 970 | Miaka ya 980 | Miaka ya 990 | Miaka ya 1000 | Miaka ya 1010 | Miaka ya 1020 | Miaka ya 1030 | ► ◄◄ | ◄ | 1005 | 1006 | 1007 | 1008 | 1009 | 1010 | 1011 | 1012 | 1013 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1009 BK (Baada ya Kristo). 14 Desemba - Go-Suzaku, mfalme mkuu wa Japani (1036-1045) Juni - Papa Yohane XVIII Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1009


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 10 | Karne ya 11 | Karne ya 12 | ► ◄ | Miaka ya 970 | Miaka ya 980 | Miaka ya 990 | Miaka ya 1000 | Miaka ya 1010 | Miaka ya 1020 | Miaka ya 1030 | ► ◄◄ | ◄ | 998 | 999 | 1000 | 1001 | 1002 | 1003 | 1004 | 1005 | 1006 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1002 BK (Baada ya Kristo). 21 Juni - Papa Leo IX


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 9 | Karne ya 10 | Karne ya 11 | ► ◄ | Miaka ya 960 | Miaka ya 970 | Miaka ya 980 | Miaka ya 990 | Miaka ya 1000 | Miaka ya 1010 | Miaka ya 1020 | ► ◄◄ | ◄ | 989 | 990 | 991 | 992 | 993 | 994 | 995 | 996 | 997 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 993 BK (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 993


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 9 | Karne ya 10 | Karne ya 11 | ► ◄ | Miaka ya 950 | Miaka ya 960 | Miaka ya 970 | Miaka ya 980 | Miaka ya 990 | Miaka ya 1000 | Miaka ya 1010 | ► ◄◄ | ◄ | 984 | 985 | 986 | 987 | 988 | 989 | 990 | 991 | 992 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 988 BK (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 988


Mto Hidekeli (pia: Tigris; Kiajemi: tigr, kar.: دجلة, dijla, kituruki/Kikurdi: dicle, Kiaramu: deqlath, Kiebrania: חידקל hidekel) ni mto wa Asia ya magharibi. Pamoja na Frati ni mto mkubwa wa Mesopotamia. Jina la Kiswahili lina asili yake katika Kiebrania cha Biblia kinachohifadhi jina la kale kabisa cha Kiakkadi linaloendelea pia katika maumbo la jina hili kwa Kiarabu, Kituruki, Kikurdi na Kiaramu. Hidekel ina chanzo chake katika milima ya Uturuki ya Mashariki. Kwa kilomita chache inapita eneo la Syria halafu inaingia katika Iraq. Baada ya kuvuka milima ya Kurdistan inapita mji wa Mossul na kuingia katika tambarare ya Mesopotamia. Inafika Baghdad na kuendelea katika Iraq ya kusini hadi kuungana na mto Frati katika Shatt al Arab ambayo ni mpaka kati ya Iraq na Uajemi. Mdomo uko katika pembe la Ghuba ya Uajemi. Mito ya kando muhimu ni: katika Uturuki: mto Batman katika Iraq: mto Zab katika Uajemi: mto Karun Uturuki na pia Iraq zimejenga malambo mbalimbali hasa kwa kusudi la maji ya kumwagilia maeneo makavu. Wataalamu wanaona hatari ya kuhatarisha ekolojia ya mto kwa njia hii.


Sokotra (Kar: سقطرى suquṭra) (iliyojulikana zamani kama Mahara) ni funguvisiwa ndogo ya Yemen katika Bahari Hindi kati ya Somalia na Bara Arabu. Sokotra ni hasa jina la kisiwa kikubwa cha funguvisiwa hii. Kijiolojia funguvisiwa ni sehemu ya Afrika lakini kiutamaduni na kihistoria ni sehemu ya kusini ya Bara Arabu. Kiutawala ni sehemu ya wilaya ya 'Adan ya jamhuri ya Yemeni. Kisiwa kikuu cha Sokotra kina eneo la 3,579 km² na wakazi 80,000. Visiwa vitatu vya Abd al-Kuri (162 km² na wakazi 300), Samha (45 km² na wakazi 100) na Darsa (10 km², haina wakazi) Umbali kati ya Adb al-Kuri hadi Somalia ni takriban 100 km. Hali ya hewa ni kama jangwa. Karibu miji na vijiji vyote viko kwenye pwani la kaskazini. Katikati kuna milima makavu inayofikia kimo cha 1,500 m juu ya UB. Makao makuu ni mji wa Al Hadibu (au: Tamrida) wanapokaa zaidi ya nusu ya wakazi ya kisiwa chote (takriban watu 45,000 - 50,000). Uwanja wa ndege mpya umejengwa karibu na Qadub. Mabonde ya pwani yana nafasi ya mimea inayowezesha ufugaji wa ng'ombe na mbuzi.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 9 | Karne ya 10 | Karne ya 11 | ► ◄ | Miaka ya 880 | Miaka ya 890 | Miaka ya 900 | Miaka ya 910 | Miaka ya 920 | Miaka ya 930 | Miaka ya 940 | ► ◄◄ | ◄ | 915 | 916 | 917 | 918 | 919 | 920 | 921 | 922 | 923 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 919 BK (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 919


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 9 | Karne ya 10 | Karne ya 11 | ► ◄ | Miaka ya 870 | Miaka ya 880 | Miaka ya 890 | Miaka ya 900 | Miaka ya 910 | Miaka ya 920 | Miaka ya 930 | ► ◄◄ | ◄ | 903 | 904 | 905 | 906 | 907 | 908 | 909 | 910 | 911 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 907 BK (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 907


Tarehe 7 Machi ni siku ya 66 ya mwaka (ya 67 katika miaka mirefu). Mpaka uishe zinabaki siku 299. 1693 - Papa Klementi XIII 1857 - Julius Wagner-Jauregg, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba mwaka wa 1927 1929 - Dan Jacobson, mwandishi wa Afrika Kusini 1934 - Willard Scott, mwigizaji wa filamu kutoka Marekani 1938 - David Baltimore, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba mwaka wa 1975 1970 - Rachel Weisz, mwigizaji wa filamu kutoka Uingereza 322 KK - Aristoteli, mwanafalsafa kutoka Ugiriki wa Kale 1274 - Mtakatifu Thomas Aquinas, O.P., padri mwanateolojia na mwalimu wa Kanisa kutoka Italia 1724 - Papa Innocent XIII 1875 - John Edward Gray, mtaalamu wa zoolojia kutoka Uingereza 1932 - Aristide Briand, Waziri Mkuu wa Ufaransa na mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Amani mwaka wa 1926 1954 - Otto Diels, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia mwaka wa 1950 1997 - Edward Purcell, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia mwaka wa 1952 1999 - Stanley Kubrick, mwongozaji wa filamu kutoka Marekani 2006 - Ali Farka Toure mwanamuziki kutoka nchi ya Mali 2006 - Gordon Parks, msanii wa Marekani Wakristo wengi, wakifuata mapokeo ya Roma, huadhimisha kumbukumbu za watakatifu Perpetua na Felisita, Saturus, Saturninus, Revokatus, Sekondinus, Eubulo wa Kaisarea, Basili, Eujeni na wenzao, Paulo Mnyofu, Gaudioso wa Brescia, Paulo wa Prusa, Teresa Margerita Redi, Yohane Mbatizaji Nam Chong-sam, Simeoni-Fransisko Berneux, Yusto Ranfer, Ludoviko Beaulieu, Petro Henri Dorie n.k. Wikimedia Commons ina media kuhusu: 7 Machi BBC: On This Day On This Day in Canada[dead link]


Freetown ni mji mkuu pamoja na badari kubwa na kitovu cha uchumi wa nchi Sierra Leone. Iko kwenye kando la Atlantiki kwenye rasi ya Freetown. Idadi ya wakazi ni 1,070,000. Mji uliundwa 1787 kwa ajili ya watumwa wenye asili ya Afrika waliowekwa huru. Hapo ni asili ya jina "Freetown" linalomaanisha "Mji wa watu huru". Ulikuwa mji mkuu wa koloni za Uingereza katika Afrika ya Magharibi kati ya 1808 hadi 1874. Hadi leo Makreoli ambao ni watoto wa watumwa waliopewa uhuru kama walowezi ni tabaka la pekee Freetown wakionekana kwa utamaduni na lugha ya pekee. Katika miaka ya 1990 mji ulikuwa mahali pa mapigano kati ya wanamgambo na askari za ECOWAS. Uchumi wa Freetown unategemea hasa bandari. Kuna pia viwanda vya sigara, vya kutengeneza petroli, vya chakula na za kusafisha almasi.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 8 | Karne ya 9 | Karne ya 10 | ► ◄ | Miaka ya 820 | Miaka ya 830 | Miaka ya 840 | Miaka ya 850 | Miaka ya 860 | Miaka ya 870 | Miaka ya 880 | ► ◄◄ | ◄ | 854 | 855 | 856 | 857 | 858 | 859 | 860 | 861 | 862 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 858 BK (Baada ya Kristo). 17 Aprili - Papa Benedikto III 7 Oktoba - Montoku, mfalme mkuu wa Japani (850-858) Wikimedia Commons ina media kuhusu: 858


Papa Urban VII (4 Agosti 1521 – 27 Septemba 1590) alikuwa Papa kwa siku chache kuanzia tarehe 15 Septemba 1590 hadi kifo chake. Alitokea Roma, Italia. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Giambattista Castagna. Alimfuata Papa Sixtus V akafuatwa na Papa Gregori XIV. Alipatwa na malaria na kufariki kabla hajavishwa taji la Kipapa. Orodha ya Mapapa https://www.vatican.va/content/vatican/en/holy-father.index.html#holy-father https://www.vatican.va/content/vatican/en/holy-father.index.html#holy-father Papa Urban VII katika Kamusi Elezo ya Kikatoliki


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 7 | Karne ya 8 | Karne ya 9 | ► ◄ | Miaka ya 730 | Miaka ya 740 | Miaka ya 750 | Miaka ya 760 | Miaka ya 770 | Miaka ya 780 | Miaka ya 790 | ► ◄◄ | ◄ | 765 | 766 | 767 | 768 | 769 | 770 | 771 | 772 | 773 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 769 BK (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 769


Tarehe 30 Mei ni siku ya 150 ya mwaka (ya 151 katika miaka mirefu). Mpaka uishe zinabaki siku 215. 1967 - Emeka Ojukwu anatangazwa kuwa rais wa Biafra inayotaka kujitenga na Nigeria 1908 - Hannes Alfven, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia mwaka wa 1970 1909 - Benny Goodman, mwanamuziki kutoka Marekani 1912 - Julius Axelrod, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba mwaka wa 1970 1951 - Mathias Chikawe, mwanasiasa wa Tanzania na Waziri wa Sheria (2005-2010) 1955 - Brian Kobilka, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia mwaka wa 2012 1973 - Leigh Francis, mwigizaji wa filamu kutoka Uingereza 1431 - Mtakatifu Jeanne d'Arc, bikira shujaa wa uhuru wa Ufaransa 1640 - Peter Paul Rubens, mchoraji kutoka Uholanzi 1778 - Voltaire, mwanafalsafa kutoka Ufaransa 1960 - Boris Pasternak, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi mwaka wa 1958 2007 - William Meredith, mshairi kutoka Marekani 2014 - George Tyson, mwongozaji wa filamu kutoka Kenya Wakristo wengi, wakifuata mapokeo ya Roma, huadhimisha kumbukumbu za watakatifu Gavino, Basili Mzee na Emelia wa Kaisarea, Anastasi wa Pavia, Dimpna, Uberto wa Tongeren, Ferdinando III, Yoana wa Arc, Luka Kirby, Matias Mulumba Kalemba, Yosefu Marello n.k. Wikimedia Commons ina media kuhusu: 30 Mei BBC: On This Day On this day in Canada[dead link]


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 7 | Karne ya 8 | Karne ya 9 | ► ◄ | Miaka ya 710 | Miaka ya 720 | Miaka ya 730 | Miaka ya 740 | Miaka ya 750 | Miaka ya 760 | Miaka ya 770 | ► ◄◄ | ◄ | 745 | 746 | 747 | 748 | 749 | 750 | 751 | 752 | 753 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 749 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 749


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 7 | Karne ya 8 | Karne ya 9 | ► ◄ | Miaka ya 700 | Miaka ya 710 | Miaka ya 720 | Miaka ya 730 | Miaka ya 740 | Miaka ya 750 | Miaka ya 760 | ► ◄◄ | ◄ | 733 | 734 | 735 | 736 | 737 | 738 | 739 | 740 | 741 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 737 (Baada ya Kristo). bila tarehe Kanmu, mfalme mkuu wa Japani (781-806) Wikimedia Commons ina media kuhusu: 737


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 7 | Karne ya 8 | Karne ya 9 | ► ◄ | Miaka ya 670 | Miaka ya 680 | Miaka ya 690 | Miaka ya 700 | Miaka ya 710 | Miaka ya 720 | Miaka ya 730 | ► ◄◄ | ◄ | 698 | 699 | 700 | 701 | 702 | 703 | 704 | 705 | 706 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 702 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 702


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 6 | Karne ya 7 | Karne ya 8 | ► ◄ | Miaka ya 640 | Miaka ya 650 | Miaka ya 660 | Miaka ya 670 | Miaka ya 680 | Miaka ya 690 | Miaka ya 700 | ► ◄◄ | ◄ | 672 | 673 | 674 | 675 | 676 | 677 | 678 | 679 | 680 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 676 BK (Baada ya Kristo). 17 Juni - Papa Adeodato II Wikimedia Commons ina media kuhusu: 676


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 6 | Karne ya 7 | Karne ya 8 | ► ◄ | Miaka ya 630 | Miaka ya 640 | Miaka ya 650 | Miaka ya 660 | Miaka ya 670 | Miaka ya 680 | Miaka ya 690 | ► ◄◄ | ◄ | 660 | 661 | 662 | 663 | 664 | 665 | 666 | 667 | 668 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 664 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 664


Mto Mekong ni kati ya mito mikubwa ya dunia na mto mkubwa wa tatu wa bara la Asia. Mkondo wake ni mkondo mkubwa wa kumi duniani. Chanzo chake ni katika nyanda za juu za Tibet kwenye kimo cha zaidi ya mita 5,000. Mwendo wake una urefu wa zaidi ya km 4000 na beseni ina eneo la kilomita za mraba 795,000. Kutoka chanzo katika milima ya Himalaya (Tibet) mto unapita jimbo la Yunnan (China) ukijulikana kama Meigong kwa Kichina. Halafu unakuwa mpaka wa Myanmar na Laos. Baada ya km 200 unakutana na tawimto Ruak kwenye eneo linaloitwa "pembetatu ya dhahabu". Kuanzia hapa mto ni mpaka kati ya Uthai na Laos. Hapa unaitwa "Maè Nam Khong" katika nchi zote mbili. Kuanzia mji wa Luang Prabang unatumika kwa usafiri wa maboti na meli ndogo. Baada ya kupita mji Vientiane Mekong iko ndani ya eneo la Laos kwa kilomita chache. Kabla ya kuingia Kambodia mto unapita maporomoko ya Khone yanayozuia usafiri kwa meli kati sehemu za juu na chini za mto. Nchini Kambodia Mekong inapita kwenye mji mkuu Pnomh Penh. Baadaye inajigawa katika mikono miwili: Mekong yenyewe na mkono unaoitwa Bassac.


Wikimedia Commons ina media kuhusu: Orhan Pamuk Ferit Orhan Pamuk (amezaliwa 7 Juni 1952) ni mwandishi kutoka nchi ya Uturuki. Katika hadithi zake anajaribu kuunganisha riwaya ya Ulaya ya kisasa na mapokezi ya nchi za Mashariki. Mwaka wa 2006 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi. (en:) Tovuti yake rasmi Habari za Deutsche Welle kuhusu Pamuk[dead link]


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 6 | Karne ya 7 | Karne ya 8 | ► ◄ | Miaka ya 610 | Miaka ya 620 | Miaka ya 630 | Miaka ya 640 | Miaka ya 650 | Miaka ya 660 | Miaka ya 670 | ► ◄◄ | ◄ | 641 | 642 | 643 | 644 | 645 | 646 | 647 | 648 | 649 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 645 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 645


Tarehe 6 Oktoba ni siku ya 279 ya mwaka (ya 280 katika miaka mirefu). Mpaka uishe zinabaki siku 86. 1689 - Uchaguzi wa Papa Alexander VIII 1889 - Kilele cha Kilimanjaro kimefikiwa mara ya kwanza 1862 - Albert Beveridge, mwanasiasa na mwandishi kutoka Marekani 1887 - Le Corbusier, msanifu majengo kutoka Ufaransa 1903 - Ernest Walton, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia mwaka wa 1951 1937 - Mario Capecchi, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba mwaka wa 2007 1949 - Bobby Farrell, mwimbaji wa Kijerumani kutoka Aruba 1101 - Mtakatifu Bruno wa Cologne, padri mmonaki kutoka Ujerumani 1791 - Mtakatifu Maria Fransiska wa Madonda Matano, bikira Mfransisko kutoka Italia 1912 - Auguste Beernaert, mwanasiasa Mbelgiji na mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Amani mwaka wa 1909 1951 - Otto Meyerhof, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba mwaka wa 1922 1973 - Margaret Wilson, mwandishi kutoka Marekani 1979 - Elizabeth Bishop, mshairi kutoka Marekani 1981 - Anwar Sadat, rais wa Misri, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Amani mwaka 1971 2020 - Eddie Van Halen Wakristo wengi, wakifuata mapokeo ya Roma, huadhimisha kumbukumbu za watakatifu Bruno Mkartusi, Sagari, Fides wa Agen, Renato wa Sorrento, Romano wa Auxerre, Maria Fransiska wa Madonda Matano, Fransisko Tran Van Trung n.k. Wikimedia Commons ina media kuhusu: Oktoba 6 BBC: On This Day Today in Canadian History


Tarehe 24 Oktoba ni siku ya 297 ya mwaka (ya 298 katika miaka mirefu). Mpaka uishe zinabaki siku 68. 1964 - Nchi ya Zambia inapata uhuru kutoka Uingereza 51 - Domitian, Kaisari wa Dola la Roma (hadi 96) 1855 - James Sherman, Kaimu Rais wa Marekani 1930 - Jack Angel, mwigizaji wa filamu kutoka Marekani 1932 - Pierre de Gennes, mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia mwaka wa 1991 1943 - Joseph James Mungai, mwanasiasa wa Tanzania 1948 - Mike Laizer, mwanasiasa wa Tanzania 1954 - Wahome Mutahi, mwandishi kutoka Kenya 1969 - Adela Noriega 1980 - Lucy Komba, mwigizaji wa filamu kutoka Tanzania 1986 - Aubrey Drake Graham, mwanamuziki kutoka Kanada 1601 - Tycho Brahe, mwanaastronomia kutoka Denmark 1870 - Mtakatifu Antoni Maria Claret, askofu Mkatoliki kutoka Hispania 1875 - Jacques Paul Migne, padre Mkatoliki kutoka Ufaransa 1915 - Mtakatifu Luigi Guanella, padri kutoka Italia 1948 - Frederic L. Paxson, mwanahistoria kutoka Marekani 2005 - Rosa Parks, mwanaharakati dhidi ya ubaguzi wa rangi nchini Marekani 2007 - Salome Joseph Mbatia, mwanasiasa wa kike kutoka Tanzania 2013 - Raymond Mwanyika, askofu Mkatoliki kutoka Tanzania Wakristo wengi, wakifuata mapokeo ya Roma, huadhimisha kumbukumbu za watakatifu Antonio Maria Claret, Siriaki na Klaudiani, Proklo wa Konstantinopoli, Aretha, Eberigisili, Maglori, Yosefu Le Dang Thi, Luiji Guanella n.k. Wikimedia Commons ina media kuhusu: Oktoba 24 BBC: On This Day Today in Canadian History


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 6 | Karne ya 7 | Karne ya 8 | ► ◄ | Miaka ya 590 | Miaka ya 600 | Miaka ya 610 | Miaka ya 620 | Miaka ya 630 | Miaka ya 640 | Miaka ya 650 | ► ◄◄ | ◄ | 622 | 623 | 624 | 625 | 626 | 627 | 628 | 629 | 630 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 626 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 626


Church Missionary Society (CMS) (Shirika la kimisionari la kanisa) ni shirika la umisionari la Kanisa Anglikana lililoanzishwa mwaka 1799 huko London (Uingereza). CMS haikuwa shirika la kwanza ya misioni katika Kanisa Anglikana. Lilitokea katika harakati ya kiinjili yaani maungano ya Wakristo (si chombo cha uongozi wa kanisa) waliotaka kuchangia katika ujenzi wa kanisa kwa hiari yao. Walikazia imani kufuatana na jinsi walivyoelewa Biblia, kupokea imani kwaa moyo na maisha kulingana na maadili ya imani. CMS ilianzishwa mwaka 1799 kwa jina la "Shirika la misioni kwa Afrika na Mashariki" (Society for Missions in Africa and the East) Ilikuwa na mwanzo mgumu kwa sababu katika miaka kumi ya kwanza ilikosa kabisa Waingereza waliojitolea kupokea wito la kwenda Afrika. Kwa hiyo CMS ilianza na Wajerumani Waluteri wawili Melchior Renner kutoka Wurtemberg na Peter Hartwig kutoka Prussia waliokubali kwenda 31 Januari 1804 kwenda Freetown (Sierra Leone) na kuanza kazi na watoto Waafrika waliokombolewa kutoka utumwani. Hadi mwaka 1813 CMS ilituma Freetown wamisionari 8 -wote Wajerumani Waluteri- pamoja na wakristo raia kama wakulima na walimu ikatunza watoto 120 walioninuliwa kutoka utumwani au kuokelewa na jeshi la Uingereza kutoka jahazi za wafanyabiashara ya watuma.


Jimbo la Rasi lilikuwa kubwa kati ya majimbo manne ya Afrika Kusini kabla ya 1994. Lilianzishwa mwaka 1910 wakati Koloni ya Rasi ilipoingia katika Muungano ya Afrika Kusini pamoja na majimbo ya Natal, Transvaal na Dola Huru la Oranje. Mji mkuu wa jimbo ulikuwa Cape Town. Katika miaka ya 1960 maeneo ya bantustan Bophuthatswana, Transkei na Ciskei zilitengwa na jimbo. Katiba mpya ya 1994 illeta mpangilio mpya ya utawala na eneo la Jimbo la Rasi likagaawiwa na kuingia katika majimbo mapya ya Rasi ya Magharibi (Western Cape), Rasi ya Kaskazini, Rasi ya Mashariki (Eastern Cape) na Kaskazini-Magharibi.


Tampere ni mji wa Ufini mwenye wakazi 206.000. Kuna vyuo vikuu viwili katika Tampere. Kanisa la zamani katika mraba. Magofu katika Tampere wakati wa Vita Kifini wenyewe kwa wenyewe.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 15 | Karne ya 16 | Karne ya 17 | ► ◄ | Miaka ya 1530 | Miaka ya 1540 | Miaka ya 1550 | Miaka ya 1560 | Miaka ya 1570 | Miaka ya 1580 | Miaka ya 1590 | ► ◄◄ | ◄ | 1557 | 1558 | 1559 | 1560 | 1561 | 1562 | 1563 | 1564 | 1565 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1561 BK (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1561


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 15 | Karne ya 16 | Karne ya 17 | ► ◄ | Miaka ya 1520 | Miaka ya 1530 | Miaka ya 1540 | Miaka ya 1550 | Miaka ya 1560 | Miaka ya 1570 | Miaka ya 1580 | ► ◄◄ | ◄ | 1548 | 1549 | 1550 | 1551 | 1552 | 1553 | 1554 | 1555 | 1556 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1552 BK (Baada ya Kristo). 18 Julai - Kaisari Rudolf II wa Ujerumani Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1552


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 15 | Karne ya 16 | Karne ya 17 | ► ◄ | Miaka ya 1480 | Miaka ya 1490 | Miaka ya 1500 | Miaka ya 1510 | Miaka ya 1520 | Miaka ya 1530 | Miaka ya 1540 | ► ◄◄ | ◄ | 1509 | 1510 | 1511 | 1512 | 1513 | 1514 | 1515 | 1516 | 1517 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1513 BK (Baada ya Kristo). 9 Machi - Uchaguzi wa Papa Leo X 21 Februari - Papa Julius II Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1513


Papa Klementi VI (takriban 1291 – 6 Desemba 1352) alikuwa Papa kuanzia tarehe 7/19 Mei 1342 hadi kifo chake. Alitokea Maumont, Ufaransa. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Pierre Roger. Alimfuata Papa Benedikto XII akiwa Papa wa nne aliyetawala kutoka mji wa Avignon (leo nchini Ufaransa) akafuatwa na Papa Innocent VI. Orodha ya Mapapa https://www.vatican.va/content/vatican/en/holy-father.index.html#holy-father https://www.vatican.va/content/vatican/en/holy-father.index.html#holy-father Papa Klementi VI katika Kamusi Elezo ya Kikatoliki


Oreste Baratieri (Condino 13 Novemba 1841 – Vipiteno 7 Agosti 1901) alikuwa mbunge wa Italia, jenerali wa jeshi na gavana wa koloni la Eritrea aliyeongoza Waitalia katika mapigano ya Adowa waliposhindwa vibaya na Ethiopia. Baratieri alikuwa mwenyeji wa jimbo la Tirol, sehemu ya Dola la Austria-Hungaria, leo upande wa kaskazini wa Italia. Ubini wake asili ulikuwa wa Kijerumani, Baratter, lakini aliubadilisha. Alishiriki katika mapigano ya vita vya maungano ya Italia chini ya Giuseppe Garibaldi miaka ya 1860 na 1861. Mwaka 1891 alipewa cheo cha jenerali na kuwa mkuu wa jeshi la Italia katika Eritrea. Mwaka 1892 alipata kuwa pia gavana. Baratieri aliongoza wanajeshi wake katika ushindi wa mapigano mbalimbali dhidi ya vikosi vya watemi na makabila ya Ethiopia. Mwaka 1895 alipokea amri za serikali yake ya kushambulia Ethiopia baada ya Negus Menelik II kukana mkataba wa Wuchale. Hapo Baratieri alitembelea Italia na kuwahutubia wananchi akiwaahidia atamleta Menelik kama mfungwa. Mnamo Oktoba 1895 Baratieri alivuka mto Mareb na kuingia Ethiopia. Baada ya mapigano ya kwanza alijifunza kuhusu jeshi kubwa la Menelik, akaamua kusubiri hadi akiba za chakula cha Waethiopia ziishe.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 17 | Karne ya 18 | Karne ya 19 | ► ◄ | Miaka ya 1750 | Miaka ya 1760 | Miaka ya 1770 | Miaka ya 1780 | Miaka ya 1790 | Miaka ya 1800 | Miaka ya 1810 | ► ◄◄ | ◄ | 1777 | 1778 | 1779 | 1780 | 1781 | 1782 | 1783 | 1784 | 1785 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1781 BK (Baada ya Kristo). 13 Machi - Sayari ya Uranus imegunduliwa na William Herschel. 4 Septemba - walowezi 44 waunda kijiji cha Los Angeles (jina kamili: El Pueblo de Nuestra Señora la Reina de los Ángeles de Portiuncula) ambayo leo hii ni ni mji mkubwa wa ili wa Marekani. 19 Oktoba - Wanajeshi wa Uingereza wajisalimisha mjini Yorktown (Virginia) baada ya kushindwa na Wamarekani wanaosaidiwa na Wafaransa katika mapigano makubwa ya mwisho wa vita ya uhuru ya Marekani. 11 Mei - Mtakatifu Ignas wa Laconi, mtawa wa shirika la Ndugu Wadogo kisiwani kwa Sardinia Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1781


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 17 | Karne ya 18 | Karne ya 19 | ► ◄ | Miaka ya 1740 | Miaka ya 1750 | Miaka ya 1760 | Miaka ya 1770 | Miaka ya 1780 | Miaka ya 1790 | Miaka ya 1800 | ► ◄◄ | ◄ | 1771 | 1772 | 1773 | 1774 | 1775 | 1776 | 1777 | 1778 | 1779 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1775 BK (Baada ya Kristo). 15 Februari - Uchaguzi wa Papa Pius VI 18 Oktoba - Mtakatifu Paulo wa Msalaba, padri mwanzilishi wa shirika la Wapasionisti kutoka Italia Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1775


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 17 | Karne ya 18 | Karne ya 19 | ► ◄ | Miaka ya 1720 | Miaka ya 1730 | Miaka ya 1740 | Miaka ya 1750 | Miaka ya 1760 | Miaka ya 1770 | Miaka ya 1780 | ► ◄◄ | ◄ | 1753 | 1754 | 1755 | 1756 | 1757 | 1758 | 1759 | 1760 | 1761 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1757 BK (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1757


Ngazija au Grande Comore (Kifaransa: "Komori Kuu") ni kisiwa kikubwa cha funguvisiwa ya Komori ambayo ni nchi ya visiwani katika Bahari Hindi. Ngazija ni jimbo la kujitawala lenye rais na serikali yake katika shirikisho la Komori. Eneo la kisiwa ni 1012.9 km². Umbali wake na pwani la Afrika bara ni kilomita 400 hadi Msumbiji. Kijiolojia ni kisiwa changa kushinda visiwa vingine vya Komori. Mlima mkubwa ni volkeno hai ya mlima Karthala mwenye kina cha 2361 m juu ya UB. Eneo kubwa kwenye kaskazini halifai kwa kilimi kwa sababu ni mawemawe tu bila maji. Kwenye mitelemko ya tako la kisiwa chini ya bahari kuna samaki za pekee za gombessa (jenasi latimeria) zinazotazamiwa kuwa kiungo kati ya samaki na wanyama wa nchi kavu. Kuna takriban wakazi lakhi tatu na nusu. Mji mkuu ni Moroni ambao ni pia mji mkuu wa kitaifa.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 15 | Karne ya 16 | Karne ya 17 | ► ◄ | Miaka ya 1520 | Miaka ya 1530 | Miaka ya 1540 | Miaka ya 1550 | Miaka ya 1560 | Miaka ya 1570 | Miaka ya 1580 | ► ◄◄ | ◄ | 1555 | 1556 | 1557 | 1558 | 1559 | 1560 | 1561 | 1562 | 1563 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1559 BK (Baada ya Kristo). 25 Desemba - Uchaguzi wa Papa Pius IV 23 Machi - Gelawdewos, Mafalme Mkuu wa Uhabeshi 18 Agosti - Papa Paulo IV Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1559


Bendera ya Afrika Kusini ni ya pekee kati ya bendera za dunia ikiwa na rangi sita. Kimsingi muundo wake ni milia mitatu ya kulala ya nyekundu, kijani na buluu; pamoja na kanda nyembamba nyeupe juu na chini ya mlia wa kijani. Huu mlia wa katikati (kijani pamoja na kanda neupe) unagawiwa ukionyesha umbo la "Y" ya kulala. Pembetatu ndani ya kichwa cha "Y" ina rangi nyeusi inayotengwa na ijani ya "Y" kwa kanda nyembamba ya dhahabu. Bendera ilikubaliwa Aprili 1994 baada ya mwisho wa utawala wa ubaguzi wa mbari. Ilitengenezwa na Frederick G. Brownell kama bendera ya muda kwa ajili ya uchaguzi wa Aprili 1994 na kuapishwa kwa Nelson Mandela kama rais wa Afrika Kusini tarehe 10. 05. 1994. Imependwa na watu na kupokelewa katika katiba kama bendera ya kudumu. Kati ya rangi ni zile za Ethiopia au rangi za Umoja wa Afrika: kijani - njano (=dhahabu) na nyekundu. Bendera inaendeleza pia rangi za bendera ya zamani ya Afrika Kusini iliyotumiwa hadi 1994 yaani machungwa (=dhahabu), nyeupe na buluu. Vilevile rangi za bendera ya ANC zimepatikana: nyeusi, kijani na njano.


Shelumieli alikuwa kiongozi wa kabila la Simeoni (Israeli) anayetajwa katika Biblia ya Kiebrania, ambayo ni sehemu ya Biblia ya Kikristo (Agano la Kale), katika kitabu cha Hesabu, sura ya 2, mstari wa 12.


Mwezi wa Julai ni mwezi wa saba katika Kalenda ya Gregori. Jina lake limetokana na jina la Julius Caesar wa Warumi (angalia pia Kalenda ya Juliasi). Kwa asili, mwezi huo wa Julai ulikuwa mwezi wa tano katika kalenda ya Warumi, na jina lake lilikuwa Quintilis kulingana na neno la Kilatini quintus, maana yake ni "wa tano". Mwaka wa 153 KK, mwanzo wa mwaka ulitanguliza miezi miwili kutoka Machi kwenda Januari, na maana ya jina Quintilis ilipotea. Mwaka wa 44 KK, Quintilis ilibadilika kuitwa Julai (kwa Kilatini Julii). Julai ina siku 31, na inaanza na siku ya juma sawa na mwezi wa Aprili; na katika mwaka mrefu (wenye siku 366), siku yake ya kwanza pia ni sawa na mwezi wa Januari. Wikamusi ya Kiswahili ina maelezo na tafsiri ya maana ya neno: julai


Mwezi wa Januari ni mwezi wa kwanza katika Kalenda ya Gregori. Jina lake limetokana na jina la mungu Ianus wa Warumi. Kwa Kilatini, ianua maana yake ni "mlango". Januari ina siku 31, na inaanza na siku ya juma sawa na mwezi wa Oktoba; ila katika mwaka mrefu (wenye siku 366), siku yake ya kwanza ni sawa na mwezi wa Aprili na wa Julai. Wikamusi ya Kiswahili ina maelezo na tafsiri ya maana ya neno: januari


Moshi ni jina la kutaja mahali katika Tanzania kaskazini-mashariki: Wilaya ya Moshi Vijijini; Wilaya ya Moshi Mjini; Mji wa Moshi ambao ni makao makuu ya wilaya hiyo ya Moshi Mjini na pia ya Mkoa wa Kilimanjaro. Kwa lugha ya kila siku ni wingu linalotokea juu ya moto Moshi (wingu)


Kidhaiso ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania inayozungumzwa na Wadhaiso. Inafanana sana na Kisegeju. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kidhaiso imehesabiwa kuwa watu 5000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kidhaiso iko katika kundi la E50. lugha ya Kidhaiso kwenye Multitree makala za OLAC kuhusu Kidhaiso lugha ya Kidhaiso katika Glottolog http://www.ethnologue.com/language/dhs http://www.african.gu.se/tanzania/weblinks.html Archived 4 Oktoba 2006 at the Wayback Machine. Maho, Jouni & Bonny Sands. 2002. The languages of Tanzania: a bibliography. (Orientalia et africana gothoburgensia, no 17.) Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis. Pp ix, 428. ISBN 91-7346-454-6 Kitabu hiki kinataja marejeo mengine kama: Nurse, Derek. 1982. Segeju and Daisu: a case study of evidence from oral tradition and comparative linguistics. History in Africa, 9, uk. 175-208. Nurse, Derek. 2000. Inheritance, contact and change in two East African languages. (Sprachkontakt in Afrika, Bd 4.) Köln: Rüdiger Köppe Verlag. Kurasa 277. [ISBN 3-89645-270-3]


Hii ni makala ya lugha ya Kigogo. Kwa maana mengine ya jina hili angalia Kigogo (maana). Kigogo (pia huitwa Chigogo) ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania inayozungumzwa na Wagogo. Mwaka wa 2006 idadi ya wasemaji wa Kigogo imehesabiwa kuwa watu 1,440,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kigogo iko katika kundi la G10. Lugha huandikwa na herufi za Alfabeti ya Kilatini. Lugha ya Kigogo kwenye Multitree makala za OLAC kuhusu Kigogo lugha ya Kigogo katika Glottolog Ethnologue http://www.african.gu.se/tanzania/weblinks.html Archived 4 Oktoba 2006 at the Wayback Machine. Maho, Jouni & Bonny Sands. 2002. The languages of Tanzania: a bibliography. (Orientalia et africana gothoburgensia, no 17.) Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis. Pp ix, 428. ISBN 91-7346-454-6 Kitabu hiki kinataja marejeo mengine kama: Clark, G. J. 1877. Vocabulary of the Chigogo language. London: Society for Promoting Christian Knowledge (SPCK). Kurasa 58. Cordell, Oliver T. 1941. Gogo grammar, exercises, etc. Mpwapwa (Tanganyika). Kurasa 117. Preston, W. W. 1946. An outline dictionary of ChiGogo. Manuscript at the Diocese of Central Tanganyika at Dodoma.


Kiisanzu (pia huitwa Kiihanzu) ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania inayozungumzwa na Waisanzu. Wengine kama Maho na Sands 2002 wanaiangalia kuwa lahaja tu ya lugha ya Kinilamba. Mwaka wa 1987 idadi ya wasemaji wa Kiisanzu imehesabiwa kuwa watu 32,400. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kiisanzu iko katika kundi la F30. lugha ya Kiisanzu kwenye Multitree makala za OLAC kuhusu Kiisanzu lugha ya Kiisanzu katika Glottolog http://www.ethnologue.com/language/isn http://www.african.gu.se/tanzania/weblinks.html Archived 4 Oktoba 2006 at the Wayback Machine. Maho, Jouni & Bonny Sands. 2002. The languages of Tanzania: a bibliography. (Orientalia et africana gothoburgensia, no 17.) Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis. Pp ix, 428. ISBN 91-7346-454-6


Kikabwa ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania inayozungumzwa na Wakabwa. Mwaka wa 2011 idadi ya wasemaji wa Kikabwa imehesabiwa kuwa watu 14,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kikabwa iko katika kundi la E40. lugha ya Kikabwa kwenye Multitree makala za OLAC kuhusu Kikabwa lugha ya Kikabwa katika Glottolog http://www.ethnologue.com/language/cwa http://www.african.gu.se/tanzania/weblinks.html Archived 4 Oktoba 2006 at the Wayback Machine. Maho, Jouni & Bonny Sands. 2002. The languages of Tanzania: a bibliography. (Orientalia et africana gothoburgensia, no 17.) Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis. Pp ix, 428. ISBN 91-7346-454-6


Kuna vinywaji vingi: Maji Chai Kahawa Maziwa Soda Togwa Maji ya matunda Pombe Mnazi Mvinyo Mbege Bia Kimpumu Chang'aa


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 5 | Karne ya 6 | Karne ya 7 | ► ◄ | Miaka ya 540 | Miaka ya 550 | Miaka ya 560 | Miaka ya 570 | Miaka ya 580 | Miaka ya 590 | Miaka ya 600 | ► ◄◄ | ◄ | 566 | 567 | 568 | 569 | 570 | 571 | 572 | 573 | 574 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 570 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 570


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 5 | Karne ya 6 | Karne ya 7 | ► ◄ | Miaka ya 530 | Miaka ya 540 | Miaka ya 550 | Miaka ya 560 | Miaka ya 570 | Miaka ya 580 | Miaka ya 590 | ► ◄◄ | ◄ | 560 | 561 | 562 | 563 | 564 | 565 | 566 | 567 | 568 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 564 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 564


Miaka baada ya Hijra ni hesabu ya miaka katika kalenda ya Kiislamu. Hesabu hii ilianzishwa miaka 17 baada ya tukio lenyewe (638 BK) kufuatana na azimio la Khalifa Umar ibn al-Khattab. Waarabu waliwahi kuwa na kalenda iliyotumia mwendo wa mwezi lakini hawakuhesabu miaka. Kila mwaka ulitajwa kutokana na tukio fulani. Mwaka wa kuzaliwa kwake Mtume Muhammad hujulikana "Mwaka wa Tembo" kwa sababu mwaka ule Makka ilishambuliwa na jeshi la Waethiopia lililokuwa na tembo wa kijeshi. Hata baada ya Muhammad desturi hii iliendelea. Mwaka wa Hijra wenyewe uliitwa "Mwaka wa kukubaliwa kwa safari," mwaka uliofuata "Mwaka vita ilipoamriwa," n.k. Wakati wa Khalifa Umar ilionekana haja ya kuwa na hesabu inayoeleweka zaidi, hivyo hesabu ya Hijra ikachaguliwa. Waarabu Waislamu waliendelea kuhesabu miaka ya mwezi ya siku 29 au 30 kufuatana na kuonekana halisi kwa mwezi. Hivyo miaka ya Kiislamu ina jumla ya siku takriban 354. Mwaka huo wa Kiislamu una siku 11 pungufu kuliko siku zile 365 za mwaka wa jua katika kalenda ya Kikristo. Mwaka 2006 BK ni 1427 BH (baada ya Hijra). Uajemi hutumia hesabu ya miaka ya Hijra pamoja na mwaka wa jua.


Tanga ni jina la Mkoa wa Tanga katika Tanzania Wilaya ya Tanga, Tanzania Mji wa Tanga Tanga (Songea) - kata katika mkoa wa Ruvuma, Tanzania Neno "Tanga" linamaanisha pia Tanga (chombo), kitambaa kikubwa kinachokingamishwa kwenye mlingoti wa jahazi Tanga (pesa), sarafu ndogo huko Tajikistan (100 Tanga = 1 Rubel) Tanga (nguo), aina za chupi za wakinamama zinazohitaji kitambaa kidogo sana Tanga (kundinyota) Kuna pia filamu ya Kibrazilia yenye jina la "Tanga" ambamo Tanga ni jina la kisiwa kidogo.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 19 | Karne ya 20 | Karne ya 21   ◄ | Miaka ya 1900 | Miaka ya 1910 | Miaka ya 1920 | Miaka ya 1930 | Miaka ya 1940 | Miaka ya 1950 | Miaka ya 1960 | ► ◄◄ | ◄ | 1931 | 1932 | 1933 | 1934 | 1935 | 1936 | 1937 | 1938 | 1939 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1935 BK (Baada ya Kristo).


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 19 | Karne ya 20 | Karne ya 21   ◄ | Miaka ya 1910 | Miaka ya 1920 | Miaka ya 1930 | Miaka ya 1940 | Miaka ya 1950 | Miaka ya 1960 | Miaka ya 1970 | ► ◄◄ | ◄ | 1939 | 1940 | 1941 | 1942 | 1943 | 1944 | 1945 | 1946 | 1947 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1943 BK (Baada ya Kristo).


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 19 | Karne ya 20 | Karne ya 21   ◄ | Miaka ya 1910 | Miaka ya 1920 | Miaka ya 1930 | Miaka ya 1940 | Miaka ya 1950 | Miaka ya 1960 | Miaka ya 1970 | ► ◄◄ | ◄ | 1945 | 1946 | 1947 | 1948 | 1949 | 1950 | 1951 | 1952 | 1953 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1949 BK (Baada ya Kristo). Jumuiya ya Kibritania inabadilisha jina kuwa Jumuiya ya Madola kama ushirikiano wa Uingereza na koloni zake za zamani Kuundwa kwa madola mawili katika Ujerumani yaani: 23 Mei - Shirikisho la Jamhuri ya Ujerumani (mji mkuu Bonn) na 7 Oktoba - Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kijerumani (mji mkuu Berlin ya Mashariki) 27 Desemba - Nchi ya Indonesia inashinda vita na kupata uhuru kutoka Uholanzi.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 19 | Karne ya 20 | Karne ya 21   ◄ | Miaka ya 1920 | Miaka ya 1930 | Miaka ya 1940 | Miaka ya 1950 | Miaka ya 1960 | Miaka ya 1970 | Miaka ya 1980 | ► ◄◄ | ◄ | 1952 | 1953 | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959 | 1960 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1956 BK (Baada ya Kristo). 1 Januari - Nchi ya Sudani inapata uhuru kutoka Misri na Uingereza. 20 Machi - Nchi ya Tunisia inapata uhuru kutoka Ufaransa.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 19 | Karne ya 20 | Karne ya 21   ◄ | Miaka ya 1930 | Miaka ya 1940 | Miaka ya 1950 | Miaka ya 1960 | Miaka ya 1970 | Miaka ya 1980 | Miaka ya 1990 | ► ◄◄ | ◄ | 1959 | 1960 | 1961 | 1962 | 1963 | 1964 | 1965 | 1966 | 1967 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1963 BK (Baada ya Kristo). 25 Mei - Umoja wa Muungano wa Afrika (kwa Kiingereza: Organisation of African Union - OAU) unaundwa mjini Addis Abeba, Ethiopia 12 Desemba - Nchi ya Kenya inapata uhuru kutoka Uingereza.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 18 | Karne ya 19 | Karne ya 20 | ► ◄ | Miaka ya 1800 | Miaka ya 1810 | Miaka ya 1820 | Miaka ya 1830 | Miaka ya 1840 | Miaka ya 1850 | Miaka ya 1860 | ► ◄◄ | ◄ | 1827 | 1828 | 1829 | 1830 | 1831 | 1832 | 1833 | 1834 | 1835 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 1831 BK (Baada ya Kristo). 2 Februari - Uchaguzi wa Papa Gregori XVI 7 Januari - Heinrich von Stephan 24 Februari - Leo von Caprivi 3 Machi - George Pullman 12 Machi - Clement Studebaker 15 Machi - Mtakatifu Daniele Comboni, mmisionari na askofu Mkatoliki nchini Sudan 1 Juni - John Bell Hood 13 Juni - James Clark Maxwell 22 Julai - Mfalme Mkuu Komei wa Japani 12 Agosti - Helena Petrovna Blavatsky 18 Septemba - Siegfried Marcus 6 Oktoba - Richard Dedekind 18 Oktoba - Mfalme Mkuu Frederick III wa Ujerumani 19 Novemba - James A. Garfield, Rais wa Marekani (1881) 4 Julai - James Monroe, Rais wa Marekani (1817-1825) Wikimedia Commons ina media kuhusu: 1831


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 4 | Karne ya 5 | Karne ya 6 | ► ◄ | Miaka ya 370 | Miaka ya 380 | Miaka ya 390 | Miaka ya 400 | Miaka ya 410 | Miaka ya 420 | Miaka ya 430 | ► ◄◄ | ◄ | 401 | 402 | 403 | 404 | 405 | 406 | 407 | 408 | 409 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 405 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 405


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 3 | Karne ya 4 | Karne ya 5 | ► ◄ | Miaka ya 350 | Miaka ya 360 | Miaka ya 370 | Miaka ya 380 | Miaka ya 390 | Miaka ya 400 | Miaka ya 410 | ► ◄◄ | ◄ | 382 | 383 | 384 | 385 | 386 | 387 | 388 | 389 | 390 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 386 (Baada ya Kristo). 18 Machi - Sirili wa Yerusalemu, mwanateolojia na askofu mtakatifu wa mji wa Yerusalemu Wikimedia Commons ina media kuhusu: 386


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 3 | Karne ya 4 | Karne ya 5 | ► ◄ | Miaka ya 330 | Miaka ya 340 | Miaka ya 350 | Miaka ya 360 | Miaka ya 370 | Miaka ya 380 | Miaka ya 390 | ► ◄◄ | ◄ | 364 | 365 | 366 | 367 | 368 | 369 | 370 | 371 | 372 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 368 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 368


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 3 | Karne ya 4 | Karne ya 5 | ► ◄ | Miaka ya 310 | Miaka ya 320 | Miaka ya 330 | Miaka ya 340 | Miaka ya 350 | Miaka ya 360 | Miaka ya 370 | ► ◄◄ | ◄ | 339 | 340 | 341 | 342 | 343 | 344 | 345 | 346 | 347 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 343 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 343


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 3 | Karne ya 4 | Karne ya 5 | ► ◄ | Miaka ya 290 | Miaka ya 300 | Miaka ya 310 | Miaka ya 320 | Miaka ya 330 | Miaka ya 340 | Miaka ya 350 | ► ◄◄ | ◄ | 321 | 322 | 323 | 324 | 325 | 326 | 327 | 328 | 329 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 325 (Baada ya Kristo). Licinius, Kaizari wa Roma (kunyongwa). Sextus Martinianus, Kaizari wa Roma (kunyongwa). Metrophanes, Askofu wa Byzanti Jin Mingdi, Kaizari wa Uchina Wikimedia Commons ina media kuhusu: 325


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 3 | Karne ya 4 | Karne ya 5 | ► ◄ | Miaka ya 280 | Miaka ya 290 | Miaka ya 300 | Miaka ya 310 | Miaka ya 320 | Miaka ya 330 | Miaka ya 340 | ► ◄◄ | ◄ | 308 | 309 | 310 | 311 | 312 | 313 | 314 | 315 | 316 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 312 BK (Baada ya Kristo). 28 Oktoba - Maxentius, Kaisari wa Dola la Roma Wikimedia Commons ina media kuhusu: 312


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 2 | Karne ya 3 | Karne ya 4 | ► ◄ | Miaka ya 260 | Miaka ya 270 | Miaka ya 280 | Miaka ya 290 | Miaka ya 300 | Miaka ya 310 | Miaka ya 320 | ► ◄◄ | ◄ | 290 | 291 | 292 | 293 | 294 | 295 | 296 | 297 | 298 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 294 BK. Wikimedia Commons ina media kuhusu: 294


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 2 | Karne ya 3 | Karne ya 4 | ► ◄ | Miaka ya 250 | Miaka ya 260 | Miaka ya 270 | Miaka ya 280 | Miaka ya 290 | Miaka ya 300 | Miaka ya 310 | ► ◄◄ | ◄ | 284 | 285 | 286 | 287 | 288 | 289 | 290 | 291 | 292 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 288 BK. Wikimedia Commons ina media kuhusu: 288


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 2 | Karne ya 3 | Karne ya 4 | ► ◄ | Miaka ya 250 | Miaka ya 260 | Miaka ya 270 | Miaka ya 280 | Miaka ya 290 | Miaka ya 300 | Miaka ya 310 | ► ◄◄ | ◄ | 278 | 279 | 280 | 281 | 282 | 283 | 284 | 285 | 286 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 282 BK (Baada ya Kristo). Septemba/Oktoba - Probus, Kaisari wa Dola la Roma Wikimedia Commons ina media kuhusu: 282


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 2 | Karne ya 3 | Karne ya 4 | ► ◄ | Miaka ya 220 | Miaka ya 230 | Miaka ya 240 | Miaka ya 250 | Miaka ya 260 | Miaka ya 270 | Miaka ya 280 | ► ◄◄ | ◄ | 248 | 249 | 250 | 251 | 252 | 253 | 254 | 255 | 256 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 252 BK. Wikimedia Commons ina media kuhusu: 252


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 2 | Karne ya 3 | Karne ya 4 | ► ◄ | Miaka ya 200 | Miaka ya 210 | Miaka ya 220 | Miaka ya 230 | Miaka ya 240 | Miaka ya 250 | Miaka ya 260 | ► ◄◄ | ◄ | 230 | 231 | 232 | 233 | 234 | 235 | 236 | 237 | 238 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 234 BK. Wikimedia Commons ina media kuhusu: 234


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 2 | Karne ya 3 | Karne ya 4 | ► ◄ | Miaka ya 190 | Miaka ya 200 | Miaka ya 210 | Miaka ya 220 | Miaka ya 230 | Miaka ya 240 | Miaka ya 250 | ► ◄◄ | ◄ | 218 | 219 | 220 | 221 | 222 | 223 | 224 | 225 | 226 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 222 BK (Baada ya Kristo). 11 Machi - Elagabalus, Kaisari wa Dola la Roma Wikimedia Commons ina media kuhusu: 222


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 | Karne ya 2 | Karne ya 3 | ► ◄ | Miaka ya 160 | Miaka ya 170 | Miaka ya 180 | Miaka ya 190 | Miaka ya 200 | Miaka ya 210 | Miaka ya 220 | ► ◄◄ | ◄ | 193 | 194 | 195 | 196 | 197 | 198 | 199 | 200 | 201 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 197 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 197


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 | Karne ya 2 | Karne ya 3 | ► ◄ | Miaka ya 150 | Miaka ya 160 | Miaka ya 170 | Miaka ya 180 | Miaka ya 190 | Miaka ya 200 | Miaka ya 210 | ► ◄◄ | ◄ | 176 | 177 | 178 | 179 | 180 | 181 | 182 | 183 | 184 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 180 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 180


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 | Karne ya 2 | Karne ya 3 | ► ◄ | Miaka ya 140 | Miaka ya 150 | Miaka ya 160 | Miaka ya 170 | Miaka ya 180 | Miaka ya 190 | Miaka ya 200 | ► ◄◄ | ◄ | 170 | 171 | 172 | 173 | 174 | 175 | 176 | 177 | 178 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 174 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 174


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 | Karne ya 2 | Karne ya 3 | ► ◄ | Miaka ya 130 | Miaka ya 140 | Miaka ya 150 | Miaka ya 160 | Miaka ya 170 | Miaka ya 180 | Miaka ya 190 | ► ◄◄ | ◄ | 164 | 165 | 166 | 167 | 168 | 169 | 170 | 171 | 172 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 168 (Baada ya Kristo).


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 | Karne ya 2 | Karne ya 3 | ► ◄ | Miaka ya 120 | Miaka ya 130 | Miaka ya 140 | Miaka ya 150 | Miaka ya 160 | Miaka ya 170 | Miaka ya 180 | ► ◄◄ | ◄ | 146 | 147 | 148 | 149 | 150 | 151 | 152 | 153 | 154 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 150 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 150


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 | Karne ya 2 | Karne ya 3 | ► ◄ | Miaka ya 100 | Miaka ya 110 | Miaka ya 120 | Miaka ya 130 | Miaka ya 140 | Miaka ya 150 | Miaka ya 160 | ► ◄◄ | ◄ | 134 | 135 | 136 | 137 | 138 | 139 | 140 | 141 | 142 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 138 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 138


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 | Karne ya 2 | Karne ya 3 | ► ◄ | Miaka ya 100 | Miaka ya 110 | Miaka ya 120 | Miaka ya 130 | Miaka ya 140 | Miaka ya 150 | Miaka ya 160 | ► ◄◄ | ◄ | 128 | 129 | 130 | 131 | 132 | 133 | 134 | 135 | 136 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 132 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 132


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 | Karne ya 2 | Karne ya 3 | ► ◄ | Miaka ya 90 | Miaka ya 100 | Miaka ya 110 | Miaka ya 120 | Miaka ya 130 | Miaka ya 140 | Miaka ya 150 | ► ◄◄ | ◄ | 116 | 117 | 118 | 119 | 120 | 121 | 122 | 123 | 124 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 120 (Baada ya Kristo). Dola la Roma Kaisari Hadrian anasafiri kwenda Britania. Suetonius ameajiriwa kuwa mwandishi wa Kaisari Hadrian. Irenaeus, askofu Mkristo Plutarch, mwanahistoria Mgiriki Dio Chrysostom, mwanahistoria Mgiriki Wikimedia Commons ina media kuhusu: 120


Kisangu (au Kisango; pia huitwa Kirori) ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania inayozungumzwa na Wasangu. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kisangu iko katika kundi la G60. Mwaka wa 1987 idadi ya wasemaji wa Kisangu ilihesabiwa kuwa watu 75,000. Lugha ya Kisangu tangu miaka ya 1980 imeanza kufifia kutokana na kuwepo kwa mwingiliano wa makabila mengine, hasa ya Wahehe na Wabena, ambao walihamia katika miji ya Rujewa, Ubaruku na baadhi ya maeneo ya kaskazini magharibi mwa wilaya ya Mbarali kwa ajili ya shughuli za kilimo cha mpunga ambacho kimekuwa tegemeo kubwa la wakazi wa wilaya hiyo: hivyo wengi wao wanazungumza lugha ya Kijewa ambayo ni mchanganiko wa lugha za Kihehe, Kibena na Kisangu chenyewe. Lugha ya Kisangu inazungumzwa ipasavyo katika kata za Utengule Usangu, Msangaji na baadhi ya maeneo ya Kata ya Mapogoro. Baadhi ya tamaduni zinazoendeshwa katika maeneo ya Rujewa na Ubaruku si tamaduni asilia za kisangu mfano neno la kiswahili, Unasemaje? Kwa Kisangu ni, wijashi? na rugha yakijewa witigira ndauli?


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 KK | Karne ya 1 | Karne ya 2 | ► ◄ | Miaka ya 60 | Miaka ya 70 | Miaka ya 80 | Miaka ya 90 | Miaka ya 100 | Miaka ya 110 | Miaka ya 120 | ► ◄◄ | ◄ | 87 | 88 | 89 | 90 | 91 | 92 | 93 | 94 | 95 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 91 BK (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 91


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 1 KK | Karne ya 1 | Karne ya 2 | ► ◄ | Miaka ya 50 | Miaka ya 60 | Miaka ya 70 | Miaka ya 80 | Miaka ya 90 | Miaka ya 100 | Miaka ya 110 | ► ◄◄ | ◄ | 81 | 82 | 83 | 84 | 85 | 86 | 87 | 88 | 89 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 85 (Baada ya Kristo). Wikimedia Commons ina media kuhusu: 85


Wairaqw (pia huitwa Wambulu kutokana na jina la mji wa Mbulu) ni kabila la watu wa Tanzania wanaoishi katika mkoa wa Manyara na mkoa wa Arusha kusini kwa Ngorongoro. Lugha yao ni Kiiraqw, jamii ya lugha za Kikushi za kusini. Mwaka 2001 walikuwa 462,000 hivi. Idadi hiyo yaweza kuwa imevuka 1,000,000 kwa sasa. Kihistoria, ni kati ya Wakushi wa kwanza kuhamia eneo la Tanzania ya sasa, ambapo walichanganyikana na Wadatoga na Wabantu, inavyoonekana katika utafiti juu ya DNA. Walitokea Ethiopia katika milenia ya 3 KK na kuelekea kusini kupitia bonde la Ufa. Nadharia nyingine zinapendekeza kuwa walitokea Mesopotamia ya kale. Hata hivyo hakuna uhusiano dhahiri na nchi ya Irak (au Iraq) iliyopo katika Asia ya Magharibi, isipokuwa jina la kufanana.


Kisandawe ni lugha ya Kikhoisan nchini Tanzania inayozungumzwa na Wasandawe. lugha ya Kisandawe kwenye Multitree makala za OLAC kuhusu Kisandawe lugha ya Kisandawe katika Glottolog http://www.ethnologue.com/language/sad http://www.african.gu.se/tanzania/weblinks.html Archived 4 Oktoba 2006 at the Wayback Machine. Maho, Jouni & Bonny Sands. 2002. The languages of Tanzania: a bibliography. (Orientalia et africana gothoburgensia, no 17.) Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis. Pp ix, 428. ISBN 91-7346-454-6 Kitabu hiki kinataja marejeo mengine kama: Dempwolff, Otto. 1916. Die Sandawe: linguistisches und ethnographisches Material aus Deutsch-Ostafrika. (Abhandlungen der hamburgischen Kolonial-Instituts, Bd 34. Reihe B: Völkerkunde, Kulturgeschichte und Sprachen, Bd 19.) Hamburg: Friederichsen, De Gruyter & Co. Kurasa v, 180. Eaton, Helen. 2002. The grammar of focus in Sandawe. PhD thesis. University of Reading (UK). Kurasa 318. Elderkin, Edward D[erek]. 1989. The significance and origin of the use of pitch in Sandawe. DPhil thesis. Department of Language and Linguistic Science, University of York (UK). Kurasa ix, 323. Kagaya, Ryohei. 1993. A classified vocabulary of the Sandawe language.


Kishubi (au Kisubi) ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania inayozungumzwa na Washubi. Mwaka wa 1987 idadi ya wasemaji wa Kishubi imehesabiwa kuwa watu 153,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kishubi iko katika kundi la D60. lugha ya Kishubi kwenye Multitree makala za OLAC kuhusu Kishubi lugha ya Kishubi katika Glottolog http://www.ethnologue.com/language/suj http://www.african.gu.se/tanzania/weblinks.html Archived 4 Oktoba 2006 at the Wayback Machine. http://www.linguistics.berkeley.edu/CBOLD/Docs/TLS.html (tovuti hiyo ina msamiati wa Kishubi) Maho, Jouni na Bonny Sands. 2002. The languages of Tanzania: a bibliography. (Orientalia et africana gothoburgensia, no 17.) Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis. uk. ix, 428. ISBN 91-7346-454-6 Kitabu hiki kinataja marejeo mengine kama: Seidel, August. 1898. Grundzüge der Sprache von Usindja, mit Texten und einem Wörterverzeichniss. Zeitschrift für afrikanische und oceanische Sprachen, 4, uk. 151-178.


Kisukuma ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania inayozungumzwa na Wasukuma. Mwaka wa 2006 idadi ya wasemaji wa Kisukuma imehesabiwa kuwa watu 5,430,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kisukuma iko katika kundi la F20. Inafanana na lugha ya Kinyamwezi. lugha ya Kisukuma kwenye Multitree makala za OLAC kuhusu Kisukuma lugha ya Kisukuma katika Glottolog http://www.ethnologue.com/language/suk http://www.african.gu.se/tanzania/weblinks.html Archived 4 Oktoba 2006 at the Wayback Machine. http://www.linguistics.berkeley.edu/CBOLD/Docs/TLS.html (tovuti hiyo ina msamiati wa Kisukuma) Maho, Jouni & Bonny Sands. 2002. The languages of Tanzania: a bibliography. (Orientalia et africana gothoburgensia, no 17.) Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis. Pp ix, 428. ISBN 91-7346-454-6 Kitabu hiki kinataja marejeo mengine kama: Batibo, Herman. 1985. Le kesukuma (langue bantou de Tanzanie): phonologie, morphologie. (Éditions recherche sur les civilisations, cahier no 17.) Paris: Centre de Recherches, d’Echanges et de Documentation Universitaire (CREDU). Kurasa 340. [ISBN 2-86538-126-0] Richardson, Irvine. 1966. A vocabulary of Sukúma [kuhaririwa na Michael Mann]. African language studies, 7, uk.1-79.


Kividunda ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania inayozungumzwa na kabila dogo la Wavidunda, wanaoishi katika wilaya ya Kilosa, mkoa wa Morogoro. Mwaka wa 1987 idadi ya wasemaji wa Kividunda imehesabiwa kuwa watu 32,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kividunda iko katika kundi la G30. Kinafanana hasa na Kiluguru, lakini pia na Kihehe na lugha nyingine za kandokando. Maho, Jouni & Bonny Sands. 2002. The languages of Tanzania: a bibliography. (Orientalia et africana gothoburgensia, no 17.) Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis. Pp ix, 428. ISBN 91-7346-454-6 Kitabu hiki kinataja marejeo mengine kama: Beidelman, Thomas. 1966. Notes on the Vidunda of eastern Tanganyika: an ethnographic survey. Tanganyika notes and records, 65, uk.63-80. lugha ya Kividunda kwenye Multitree makala za OLAC kuhusu Kividunda lugha ya Kividunda katika Glottolog http://www.ethnologue.com/language/vid http://www.african.gu.se/tanzania/weblinks.html Archived 4 Oktoba 2006 at the Wayback Machine.


Kiyao (au Ciyao) ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania, Malawi na Msumbiji inayozungumzwa na Wayao. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kiyao nchini Malawi imehesabiwa kuwa watu milioni moja. Mwaka wa 2006, idadi ya wasemaji wa Kiyao nchini Tanzania imehesabiwa kuwa watu 420,000 na nchini Msumbiji kuwa 496,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kiyao iko katika kundi la P20. lugha ya Kiyao kwenye Multitree makala za OLAC kuhusu Kiyao lugha ya Kiyao katika Glottolog http://www.ethnologue.com/language/yao http://www.african.gu.se/tanzania/weblinks.html Archived 4 Oktoba 2006 at the Wayback Machine. http://www.linguistics.berkeley.edu/CBOLD/Docs/TLS.html (tovuti hiyo ina msamiati wa Kiyao) Maho, Jouni & Bonny Sands. 2002. The languages of Tanzania: a bibliography. (Orientalia et africana gothoburgensia, no 17.) Göteborg: Acta Universitatis Gothoburgensis. Pp ix, 428. ISBN 91-7346-454-6 Kitabu hiki kinataja marejeo mengine kama: Hetherwick, Alexander. 1889. Introductory handbook and vocabulary of the Yao language. London: Society for Promoting Christian Knowledge (SPCK). Kurasa xvi, 281. Ngunga, Armindo. 1997. Lexical phonology and morphology of the Ciyao verb stem. PhD thesis. University of California at Berkeley. Kurasa xvi, 429.


Canberra ni mji mkuu wa Australia mwenye wakazi 330,000. Si sehemu ya jimbo lolote la shirikisho la Australia lakini limepewa eneo lake la kitaifa kando la mto Molonglo ndani ya eneo la jimbo New South Wales. Iko kilomita 300 kusini magharibi ya Sydney na kilomita 650 kaskazini-masahriki ya Melbourne. Canberra ni mji mpya uliopangwa na ujenzi ukaanza mwaka 1913. Msanifu Mwamerika Walter Burley Griffin alipanga ramani ya mji mwenye bustani nyingi na barabara zilizufuata mpangilio wa duara, pembetatu na miraba. Alianza kwa kuchukua mto Molongolo kama mhimili wa maji unaokatwa na mhimili wa kwanza kwenye nchi ni uwazi kati ya nyumba ya bunge na makumbusho kwa ajili ya marehemu wa vita. Mistari mingine muhimu ni "pembetatu ya bunge" kwa barabara tatu pana na nyofu kati ya kilima cha bunge, kilima penye kitovu cha mji mwenyewe na kilima penye wizara ya jeshi. Mikono miwili ya pembetatu inayotoka bungeni inavuka mto kwa madaraja. Kabla ya kuundwa kwa Canberra miji ya Sydney na Melbourne ilishindana juu ya nafasi ya mji mkuu. 1908 azimio la kujenga mji mpya likafanywa mahali kati ya miji miwili mikubwa. Neno "Canberra" lina asili katika lugha ya [Aborigini|Maaborigini]] walio wenyeji asilia wa Australia.


Babeldaob (pia Babelthuap) ni kisiwa kikubwa cha nchi ya visiwani ya Palau. Eneo lake ni 331 km² au asilimia 70 ya eneo lote la taifa. Kisiwani kuna mji mkuu wa Melekeok na tisa kati ya mikoa 16 ya Palau. Maadam visiwa vingine vya Palau ni tambarare kabisa Babeldoab kuna mlima Ngerchelchuus mwenye kimo cha mita 242. Kwenye mkoa wa Airai upande wa kusini upo uwanja wa ndege wa kimataifa.


Mikronesia ni eneo la Bahari ya Pasifiki. Ni moja kati ya makundi makubwa matatu ya visiwa vya Pasifiki pamoja na Melanesia na Polynesia. Jina limeundwa na maneno ya Kigiriki ya νῆσος (kisiwa) na μικρος (kidogo) yaani "visiwa vidogo". Mpelelezi na nahodha Mfaransa Jules Dumont d'Urville alitunga jina hili 1832 kwa kuweka uzito kwa udogo wa visiwa hivi vinavyozidi 2,000. Mikronesia iko upande wa mashariki wa Ufilipino na upande wa kaskazini ya Guinea Mpya na Melanesia to the south, halafu magharibi ya Polynesia. Eeno lake ni klaskazini ya ikweta. Kisiasa kuna maeneo nane katika Mikronesia: Shirikisho la Mikronesia lenye majimbo manne: Kosrae, Yap, Pohnpei na Chuuk; Visiwa vya Marshall; Palau; Nauru; Kiribati; Visiwa vya Mariana ya Kaskazini (chini ya Marekani); Guam (eneo la Marekani). kisiwa cha Wake (kituo cha kijeshi cha Marekani).


Dahomey ilikuwa jina la jamhuri ya Benin hadi mwaka 1975 lakini hasa jina la ufalme wa Afrika ya Magharibi katika eneo la Benin ya kusini ya leo. Dahomey ilianzishwa na Waaja baada ya uhamisho wao kutoka Togo kuja Benin ya leo. Jina la Dahomey linasemekana kuwa limetokana na neno la Kifon la "dan" lenye maana ya "nyoka" - dokezo la ibada ya nyoka kusini mwa nchi. Jina la mfalme wa kwanza ni Do Aklin aliyekuwa mmoja wa wana watatu wa mfalme wa Ardra waliogawanya ufalme kati yao mnamo 1625 BK. Do Aklin aliunda mji wa Abomey ukawa mji mkuu wa Dahomey. Waaja wa Abomey walichanganyikana na wenyeji wakawa kabila jipya la Wafon au Wadahomey. Waliratibu ufalme wao kwa kuupa serikali ya mfalme mwenye nguvu, wakaunda jeshi la kudumu. Hasa mfalme Wegbadja aliweka utaratibu kwa vizazi vilivyofuata: mfalme alikuwa mtawala mkuu, mkoani au majimboni hapana watawala wa kieneo bali watumishi wake tu. Ardhi yote ilitazamwa kuwa mali ya mfalme mwenyewe, mafundisho yaliyohakikisha malipo ya kodi kutoka kwa wakulima waliokubali ya kwamba nchi waliyoilima ni mali ya mfalme. Mamlaka ya mfalme yalihakikisha nguvu ya Dahomey katika mazingira yake. Jeshi la kudumu lilimpatia chombo muhimu.


Barafu ni maji yaliyoganda. Maji huganda yakishikwa na baridi na kufikia 0 °C. Barafu inaeleweka ni maji ya mgando. Hata kiowevu kingine kinaweza kushika baridi na kuganda kuwa barafu, ila kama maziwa yanaganda tunayaita "barafu ya maziwa". Pia hewa ya kaboni inaweza kugandishwa na kuwa barafu kavu. Inapatikana katika hali na ukubwa mbalimbali. Kama ni ndogo ni fuweli kadhaa tu; kubwa zaidi ni vipande vya mvua ya mawe. Barafu inaweza kuwa ganda kubwa kama bapa nene sana kama lile linalofunika bara la Antaktiki. Barafu ina kazi muhimu katika hali ya hewa duniani. Hasa maganda ya barafu kwenye ncha za dunia yanatunza sehemu kubwa ya maji matamu yaliyopo. Maji yakiganda hupanuka. Hivyo barafu yake inahitaji nafasi kubwa kuliko maji ya kiowevu kiasi cha 9%. Mfano wake ni: chupa ya soda katika friji inaweza kupasuka. Sababu yake ni: maji ndani ya soda inahitaji nafasi kubwa kuliko soda ya majimaji, hivyo kupasua chupa yenyewe. Kutokana na hali hiyohiyo, barafu ni nyepesi kuliko maji, hivyo hubaki juu ya maji. Vipande vikubwa vya barafu vikiyeyuka na barafu ya Antaktiki au Aktiki vinaelea baharini kama siwa barafu vinaweza kuharibu hata meli kubwa, jinsi ilivyoonyesha mfano wa meli Titanic.


Aruba ni nchi ya kisiwani katika Bahari ya Karibi karibu na pwani ya Venezuela. Tangu mwaka 1636 ilikuwa kwa kwikwi koloni la Uholanzi, lakini sasa ni "nchi ya kujitawala" ndani ya muundo wa "Ufalme wa Nchi za Chini" pamoja na Uholanzi yenyewe na nchi nyingine mbili za Karibi zilizokuwa makoloni ya Uholanzi. Watu wa Aruba walielekea kwenye uhuru kamili wa kisiasa katika miaka ya 1980 na ya 1990. Mwaka 1986 ilipata madaraka yote ya kujitawala chini ya taji la Uholanzi. Uhuru kamili ulipangwa kwa mwaka 1996 lakini serikali ya Aruba iliomba kutoendelea na mpango huo. Wakazi ni 116,600 (2018); kwa asilimia 75 ni mchanganyiko wa Waindio, Wazungu na pia Waafrika. Watumwa Waafrika hawakuwa wengi jinsi ilivyo kwenye visiwa vingi vya Karibi kwa sababu kisiwa hicho hakikuwa na mashamba mengi ya miwa kutokana na ukame wa mahali. Hivyo sasa wenye asili hiyo ni 15% tu. Wengi wao wanaongea Kipapiamento (68.3%) pamoja na Kihispania (13.5%), Kiingereza (7%) na Kiholanzi (lugha rasmi; 6%).


Köln (pia: Kolon, kutokana na Kiingereza Cologne; kwa Kijerumani cha kienyeji: Kölle) ni mji wa Ujerumani kando ya mto Rhine wenye wakazi 970,000. Maana asili ya jina ni "koloni". Ni mji wa kale ulioundwa kwa jina la "Colonia Claudia Ara Agrippinensis" kama koloni ya Waroma wa Kale mnamo mwaka 50. Mahali pa mji paliwahi kuwa boma la Kiroma na kabla ya hapo kijiji cha kabila cha Waubii. Köln ni mji mkubwa wa nne wa Ujerumani na mji mkubwa wa jimbo la Rhine Kaskazini - Westfalia (Nordrhein-Westfalen). Kuna kanisa kubwa kuliko yote ya Ujerumani ("Kölner Dom") ambalo ni maarufu kwa sababu limejengwa katika muda wa miaka 700 tangu mwaka 1248 hadi 1880. Masalia ya mamajusi watatu waliomtembelea mtoto Yesu huko Bethlehemu yanasemekana kutunzwa humo. Köln ni kitovu muhimu wa Kanisa Katoliki nchini na makao wa askofu mkuu. Chuo kikuu chake kilianzishwa mwaka 1388 na leo kuna wanafunzi 44,000 na pamoja na vyuo vingine kuna wanafunzi zaidi ya 80,000 kwenye ngazi ya vyuo. Kati ya vyuo vingine Chuo cha Muziki kimejulikana sana kimataifa. Mji umejulikana pia kwa aina yake ya pekee ya bia.


Fonetiki (kutoka Kiingereza "Phonetics") ni tawi la sayansi ya isimu. Inashughulikia uchunguzi wa sauti za lugha za binadamu, pamoja na utamkaji na usikiaji wake. Kwa ujumla, fonetiki ni tawi la isimu linalochunguza jinsi sauti zinavyozalishwa, zinavyosafirishwa na zinavyomfikia msikilizaji. Etimolojia ya neno fonetiki imebeba dhana mbili: foni na etiki. Foni humaanisha sauti, ilihali etiki ni dhana pana kidogo. Vitamkwa huandikwa kwa kutumia alfabeti ya kifonetiki ya kimataifa (au IPA, kifupi cha jina lake kwa Kiingereza, International Phonetic Alphabet). Fonetiki inagawanyika katika: fonetiki akustika fonetiki maabara (au fonetiki majaribio) fonetiki masikizi fonetiki matamshi fonetiki tibamatamshi TUKI 1990, "Kamusi Sanifu ya Isimu na Lugha", Chuo Kikuu cha Dar es Salaam Massamba, David 2004, "Kamusi ya Isimu na Falsafa ya Lugha", Chuo Kikuu cha Dar es Salaam Abercrombie, D. (1967). Elements of General Phonetics.  Catford, J. C. (2001). A Practical Introduction to Phonetics, 2nd, Oxford University Press. ISBN 0-19-924635-1.  Halle, Morris (1983). "On Distinctive Features and their articulatory implementation".


Tuzo ya Nobel ya Amani inatolewa na kamati ya Nobel ya Norway iliyochaguliwa na Bunge ya Norway kufuatana na wasia ya Alfred Nobel. Tangu mwaka 1901 tuzo imepokelewa na watu wafuatao au taasisi zifuatazo: 1901 Henri Dunant na Frederic Passy 1902 Elie Ducommun na Charles-Albert Gobat 1903 Randal Cremer 1904 Taasisi ya Haki ya Kimataifa 1905 Bertha von Suttner 1906 Theodore Roosevelt 1907 Ernesto Teodoro Moneta na Louis Renault 1908 Klas Pontus Arnoldson na Fredrik Bajer 1909 Auguste Beernaert 1910 Ofisi ya Kimataifa ya Amani 1911 Tobias Asser na Alfred Fried 1912 Elihu Root 1913 H.


Wikimedia Commons ina media kuhusu: Heike Kamerlingh Onnes Heike Kamerlingh Onnes (21 Septemba 1853 – 21 Februari 1926) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Uholanzi. Alichunguza elementi katika hali ya baridi sana. Pia alifaulu kuoesha elementi ya heliamu. Mwaka wa 1913 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.


Moshi ni makao makuu ya Mkoa wa Kilimanjaro nchini Tanzania. Kwa mujibu wa sensa ya mwaka 2012, mji huu una wakazi wapatao 184,292 . Kabila linaloongoza kwa idadi ya wakazi wa mji wa Moshi ni Wachagga wakifuatiwa na Wapare na makabila mengine yaliyohamia kutoka sehemu mbalimbali za Tanzania kama Wasambaa, Warangi n.k. Wachagga wanapenda vyakula vinavyopikwa kwa kutumia ndizi kama vile mtori, kitawa, na machalari. Wakazi wengi wa Moshi ni wakulima, wafugaji na wafanyabiashara. Watu wengi wanaenda Moshi kufanya kazi na kurudi nyumbani jioni. Ukuaji wa mji wa Moshi hauendani na mipango halisi ya 'Mipango Miji'. Hii inatokana na kutokufuatiliwa kwa sheria mbalimbali zinazohusu uendelezaji wa miji. Moshi ni mji wenye baridi katika miezi ya Juni mpaka Agosti na kipindi cha joto katika miezi ya Oktoba hadi katikati ya Januari. Mji wa Moshi una mandhari nzuri ya kuvutia watalii. Watalii hupenda sana mji wa Moshi kwa sababu ya mlima Kilimanjaro na huduma muhimu kama mahoteli na usafiri.


Kilombero inaweza kumaanisha Mto Kilombero nchini Tanzania Wilaya ya Kilombero katika Mkoa wa Morogoro, Tanzania Kilombero (Unguja) - kata ya wilaya ya Kaskazini Unguja 'B'


Bahati Ali Abeid (amezaliwa 22 Mei 1967) ni Mbunge katika Bunge la Tanzania. Aligombea kiti cha bunge kwa tiketi ya Chama cha Mapinduzi (CCM) Jimbo la Mahonda. Pia alikuwa sekretari wa Umoja wa Wanawake Tanzania kuanzia 2002-2003. https://peoplepill.com/people/bahati-ali-abeid/ Tovuti ya Bunge la Tanzania


Khadija Salum Ally Al-Qassmy (amezaliwa tarehe 5 Aprili, 1958) ni Mbunge katika Bunge la Tanzania. Tovuti ya Bunge la Tanzania


Wilaya ya Ukerewe ni wilaya mojawapo ya Mkoa wa Mwanza. Katika sensa ya mwaka 2002, idadi ya wakazi wa wilaya hiyo ilihesabiwa kuwa 261,944 [1]. Eneo la wilaya hii liko kwenye visiwa ndani ya ziwa Viktoria Nyanza, hasa visiwa viwili vikubwa vya Ukerewe na Ukara pamoja na visiwa vidogo. Ramani ya Ukerewe na Ukara Archived 8 Oktoba 2007 at the Wayback Machine. Habari za Ukerewe


Mkoa wa Mashariki (Eastern Province) ni mkubwa wa pili kati ya mikoa minane ya Kenya. Umepakana na Ethiopia halafu na mikoa ya Bonde la Ufa, Kati, Nairobi, Pwani na Mashariki-Kaskazini. Eneo la mkoa ni 154,354 km² kuna wakazi karibu milioni tano na nusu. Umbo lake ni kanda ndefu linalounganisha watu wenye maisha na utamaduni tofauti sana. Katika kusini kuna wakulima wanaotumia lugha za Kibantu kama vile Wakamba na Wameru. Maeneo mapana ya kaskazini ni yabisi yakikaliwa na wahamiaji kama Borana, Turkana, Wasomali na wengine. Makao makuu ya mkoa yapo mjini Embu. Ndani ya mkoa kuna maeneo yenye rutba sana hasa karibu na Mlima Kenya. Sehemu kubwa za Ukambani ni yabisi kiasi na wakulima wake hukosa mvua kila baada ya miaka kadhaa na kuteswa na njaa. Kaskazini ni nchi yabisi hata jangwa kama jangwa la Chalbi kati ya Ziwa Turkana na Marsabit. Wilaya - (Makao Makuu) Embu - (Embu) Isiolo - (Isiolo) Kitui - (Kitui) Machakos - (Machakos) Makueni - (Wote) Marsabit - (Marsabit) Mbeere - (Siakago) Meru Central - (Meru) Meru North a - (Maua) Meru South b - (Chuka) Moyale - (Moyale) Mwingi - (Mwingi) Tharaka - (Tharaka) a Inaitwa piaWilaya ya Nyambene. b Inaitwa pia Wilaya ya Nithi.


Elizabeth Nkunda Batenga ni Mbunge katika Bunge la Tanzania. Tovuti ya Bunge la Tanzania


Cyril August Chami (amezaliwa 9 Februari, 1964) ni Mbunge katika Bunge la Tanzania. Tovuti ya Bunge la Tanzania


Tabora ni jina la Mji wa Tabora ambao ni makao makuu ya Mkoa wa Tabora.


Wilaya ya Chunya ni wilaya moja ya Mkoa wa Mbeya. Katika sensa ya mwaka 2002, idadi ya wakazi wa wilaya hiyo ilihesabiwa kuwa 206,615 . Tanzania.go.tz/census. Jalada kutoka ya awali juu ya 2004-03-18. Iliwekwa mnamo 2004-03-18. |}


Christopher Kajoro Chiza (amezaliwa 13 Aprili, 1953) ni Mbunge katika Bunge la Tanzania. Tovuti ya Bunge la Tanzania


Hasnain Gulamabbas Dewji (amezaliwa 24 Juni, 1957) ni Mbunge katika Bunge la Tanzania. Tovuti ya Bunge la Tanzania


Stephen Jones Galinoma ni Mbunge katika Bunge la Tanzania. https://peoplepill.com/people/stephen-jones-galinoma/ Tovuti ya Bunge la Tanzania


Zuleikha Yunus Haji ni Mbunge katika Bunge la Tanzania. Tovuti ya Bunge la Tanzania https://peoplepill.com/people/zuleikha-yunus-haji/ https://prabook.com/web/zuleikha_yunus.haji/1736738


Issa Kassim Issa ni Mbunge katika Bunge la Tanzania. Tovuti ya Bunge la Tanzania https://peoplepill.com/people/issa-kassim-issa/


Wilaya ya Iringa Vijijini ni wilaya mojawapo ya Mkoa wa Iringa. Katika sensa ya mwaka 2012, idadi ya wakazi wa wilaya hiyo ilihesabiwa kuwa 254,032 Wakazi wa wilaya ya Iringa ni hasa Wahehe, ingawa Wabena, Wakinga, Wawanji walihamia kutoka Njombe kuja kufanya kazi katika mashamba ya tumbaku ya Wagiriki. Kati ya wazawa wa mkoa huu maarufu ni chifu Mkwawa aliyepinga ukoloni wa Wajerumani miaka ya 1880. Sensa ya 2012, Iringa Region


Wilaya ya Mtama ni wilaya moja ya Mkoa wa Lindi. Hadi maka 2019 iliitwa Lindi Vijijini. Katika sensa ya mwaka 2002, idadi ya wakazi wa wilaya hiyo ilihesabiwa kuwa 215,764 . Misimbo ya posta huanza kwa namba 652.. Mwaka 2019 rais Magufuli aliagiza makao makuu yajengwe Mtama na wilaya iitwe pia Mtama. President promises to improve southern regions’ infrastructures, Guardian 17.10.2019 Nakala iliyohifadhiwa. Jalada kutoka ya awali juu ya 2003-12-17. Iliwekwa mnamo 2003-12-17. https://www.tcra.go.tz/images/documents/postcode/lindi.pdf[dead link] Magufuli amaliza mgogoro wa Lindi Vijijini, tovuti ya Habarileo tar. 16.10.2019, iliangaliwa Agosti 2020


Seleni ni elementi simetali yenye namba atomia 34 kwenye mfumo radidia na uzani atomia 78.96. Alama yake ni Se. Kwenye hali sanifu ni imara. Ni haba sana duniani lakini imo ndani ya seli za mada hai. Hupatikana kwa maumbo mbalimbali yenye tabia tofauti yanayotofautiana kwa rangi. Mfumo radidia Orodha ya elementi


Stephen Grover Cleveland (18 Machi 1837 – 24 Juni 1908) alikuwa Rais wa Marekani mara mbili, kuanzia mwaka wa 1885 hadi 1889, tena kuanzia 1893 hadi 1897. Kwanza Kaimu Rais wake alikuwa Thomas Hendricks, mara ya pili Kaimu Rais alikuwa Adlai Stevenson. Orodha ya Marais wa Marekani }}


William Rufus de Vane King (7 Aprili 1786 – 18 Aprili 1853) alikuwa Kaimu Rais wa Marekani chini ya Rais Franklin Pierce kwa wiki chache tu mwaka wa 1853 hadi kifo chake.


Faraja Kotta (amezaliwa Dar es Salaam, 6 Mei 1985) alikuwa mrembo wa Tanzania mwaka 2004. Kotta ni mtoto wa mwisho katika familia ya watoto wanne. Elimu yake ya msingi aliipata katika shule ya msingi Olympio iliyopo jijini Dar es Salaam, baadae kujiunga na shule ya sekondari St Francis iliyoko mkoani Mbeya kisha kuendelea na elimu ya kidato cha 5 na 6 katika shule ya sekondari ya St Mary's Mazinde Juu, iliyoko Lushoto, Tanga, Tanzania. Kotta aliwahi kuwa "Miss Ubungo" na baadae kuwa "Miss Kinondoni", baada ya kuwa Miss Kinondoni akaja kuchaguliwa kuwa "Miss Tanzania" kwa mwaka wa 2004. Kotta ni Mwanachama wa "Youth Executive Committee" ambayo ipo chini ya Youth Net Tanzania, na pia ni Program Officer wa kipindi cha Njia Panda ambapo anafuatilia wale wananchi wanaojitokeza na matatizo na kuhakikisha wamesaidiwa na vipi wanaendelea. Faraja tarehe 30 novemba 2007 alifunga ndoa na mbunge wa Singida, Lazaro Nyalandu. Tovuti inayoonyesha picha za harusi ya Faraja Kotta


Kwa matumizi mengine ya jina hili tazama hapa Manisipaa ya Ilemela ni wilaya moja kati ya mbili zinazofanya ya Jiji la Mwanza kwenye Mkoa wa Mwanza, pamoja na manisipaa ya Nyamagana. Wakati wa sensa ya mwaka 2012, idadi ya wakazi wa wilaya hiyo ilihesabiwa kuwa Misimbo ya posta katika Ilemela inaanza kwa tarakimu 332 . Sensa ya 2012, Mwanza Region - Ilemela Municipal Council


Mpwapwa ni mji nchini Tanzania katika Mkoa wa Dodoma. Ni makao makuu ya Wilaya ya Mpwapwa yenye postikodi namba 41601 . Wakati wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ya Mpwapwa Mjini ilikuwa na wakazi wapatao 21337 waishio humo. Ina historia ndefu inayorejea wakati wa Afrika ya Mashariki ya Kijerumani. Wakazi wa mji huu hasa ni Wagogo na Wahehe. Ni makao makuu ya Dayosisi ya Kianglikana ya Mpwapwa. Nakala iliyohifadhiwa. Jalada kutoka ya awali juu ya 2020-03-21. Iliwekwa mnamo 2017-11-01. Sensa ya 2012, Dodoma - Mpwapwa DC. Jalada kutoka ya awali juu ya 2016-03-03. Iliwekwa mnamo 2016-05-18.


Guinea Mpya ni kisiwa kikubwa katika Pasifiki upande wa kaskazini wa Australia. Ni kisiwa kikubwa cha pili duniani baada ya Greenland. Eneo la kisiwa limegawiwa kati ya mataifa mawili: upande wa magharibi ni mikoa ya Indonesia ya Papua na Papua Magharibi. upande wa mashariki ni nchi huru ya Papua Guinea Mpya Eneo lote la kisiwa ni km² 829,200 na jumla ya wakazi ni milioni 5.2 (2004). Kuna milima mirefu; upande wa Indonesia ni milima ya Maoke (Puncak Jaya, mita 4,884 juu ya UB) na upande wa Papua Guinea Mpya ni milima ya Bismarck (Mount Wilhelm, mita 4,509 juu ya UB). Mto mrefu kisiwani ni Fly. Kisiwa kimekaliwa tangu milenia kadhaa na wenyeji Wapapua. Kati yao wanatumia zaidi ya lugha 1,000 tofauti. Waliishi katika jamii ndogo za pekee. Jiografia ya nchi inayofunikwa na misitu minene na kugawiwa na safu za milima na mabonde ilisaidia tofauti nyingi kati ya wakazi wake. Maeneo machache ya pwani kwenye magharibi yalikuwa na mawasiliano na sultani wa visiwa vya Indonesia. Wakati Wazungu walipoanza kuingia ndani ya kisiwa walikuta bado jamii nyingi zilizotumia teknolojia ya zama za mawe.


Luxemburg (pia: Lasembagi) ni nchi ndogo katika Ulaya. Imepakana na Ubelgiji, Ufaransa na Ujerumani. Ni nchi mwanachama wa Umoja wa Ulaya, tena ilikuwa kati ya nchi sita zilizoanzisha Jumuiya ya Kiuchumi ya Ulaya mwaka 1957. Luxemburg kama nchi ndogo ilikuwa mara nyingi chini ya athira ya majirani wakubwa waliotawala juu yake kwa vipindi mbalimbali. Kwa vipindi vingi vya historia yake Luxemburg ilikuwa sehemu ya Ujerumani. Katika karne ya 14 watemi wa Luxemburg walichaguliwa kuwa wafalme wa Ujerumani. Baada ya vita za Napoleoni, Ufaransa na Prussia zilivutana juu ya Luxemburg. Walipatana kwenye Mkutano wa Vienna (1815) ya kurudisha Luxemburg kama nchi ya pekee itakayotawaliwa na Mtemi Mkubwa. Mfalme wa Uholanzi alikuwa mtemi wa Luxemburg na nchi yenyewe iliungwa katika Shirikisho la Ujerumani. Baada ya mwisho wa Shirikisho la Ujerumani (1866) Luxemburg haikujiunga (1870) na Dola jipya la Ujerumani. Badiliko la familia ya kifalme katika Uholanzi lilisababisha uchaguzi wa mtemi wa pekee (1890). Ina wakazi 613,894 (Januari 2019) katika eneo la km² 2,586 pekee. Kati yao 49.1% ni wahamiaji kutoka Ureno (18.2% za wakazi wote), Ufaransa (13.5%), Ujerumani (10.3%), Italia (3.4%), Ubelgiji (3.3%), na nchi nyingine.


Hii orodha ya makabila ya Kenya inatokana na orodha ya lugha za Kenya iliyotolewa na Ethnologue. Ni orodha ya makabila ya watu ambao wamekuwa wanaishi tangu zamani katika eneo ambalo sasa linaitwa Kenya, pamoja na makabila yaliyogawiwa na mipaka baina ya Kenya na nchi za jirani. Orodha hii haizingatii makabila yanayoishi Kenya kama wakimbizi kutoka vita katika nchi za jirani, wala vikundi vya wahamiaji kutoka nchi za kigeni, kama wahamiaji au wazao wao kutoka Arabia, Uhindi au nchi nyinginezo.


Anwani ya kijiografia (pia majiranukta ya kijiografia, majiranukta, kwa Kiingereza coordinates) ni namna ya kutaja mahali duniani. Anwani ya kijiografia huelezwa kwa kutaja longitudo na latitudo za mahali fulani. Dunia hugawiwa katika gredi 360 za longitudo na gredi 180 za latitudo (90° za kaskazini na 90° za kusini). Latitudo za kaskazini na kusini kwa ikweta zinatofautishwa ama kwa kuongeza herufi "N" (=north au kaskazini) na "S" (south au kusini) au kwa alama za "+" (kaskazini) na "-" (kusini). Gredi za longitudo zinaanza kuhesabiwa kwenye meridiani ya 0° iliyokubaliwa ni mstari kutoka ncha ya kaskazini hadi ncha ya kusini unaopita katika mji wa Greenwich (karibu na London, mji mkuu wa Uingereza). Kwa mfano, anwani ya National Theater mjini Accra (Ghana) ni: 5°33'14"N (latitudo) na 0°12'2"W (longitudo). Anwani inaandikwa mara nyingi kwa njia ya desimali pia na hapa inawezekana kutaja mahali kikakilifu zaidi. Hapo majiranukta vya Ikulu jijini Dar es Salaam ni: -6.815592,39.298204. Wahariri wengi wanaongeza anwani ya kijiografia katika makala zinazohusu miji, kata, majengo au mahali pengine.


Frankfurt ni jina la miji miwili mikubwa nchini Ujerumani. Kwa kusudi la kuitofautisha mara nyingi hutajwa pamoja na mto iliyoko: Frankfurt am Main ni mji mkubwa zaidi kati ya Frankfurt mbili iko kando la mto Main katika magharibi ya Ujerumani. Frankfurt an der Oder iko kando la mto Oder kwenye mpaka wa Ujerumani na Poland upande wa mashariki Frankfurt ni pia jina la vijiji viwili na ilikuwa jina la maeneo ya kihistoria katika Ujerumani. Kwa umbo la "Frankfort" au "Frankford" jina lapatikana katika Amerika ya Kaskazini. Lataja miji iliyoundwa na wahamiaji kutoka Ujerumani. Maana asilia ya mto yanataja mambo mawili: "Frank" ni jina la kabila ya Kigermanik ya Kale ya "Wafranki". "furt" (kiing.: "ford") ni sehemu ya kupita mto pasipo maji yenye kina kikubwa.


Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka ◄ | Karne ya 7 | Karne ya 8 | Karne ya 9 | ► ◄ | Miaka ya 730 | Miaka ya 740 | Miaka ya 750 | Miaka ya 760 | Miaka ya 770 | Miaka ya 780 | Miaka ya 790 | ► ◄◄ | ◄ | 756 | 757 | 758 | 759 | 760 | 761 | 762 | 763 | 764 | ► | ►► Makala hii inahusu mwaka 760 BK (Baada ya Kristo). Abu Nuwas, mshairi Mwarabu mjini Baghdad Wikimedia Commons ina media kuhusu: 760