Ààre Kúrunmí Ìjàyè jé jagun jagun, alágbára, akínkanjú àti òkan lára àwon akoni ìgbà ìwásè tí ó ní agbára, ogbón àti oògùn púpò. Ó jé omo bíbí àti asíwájú tàbí adarí ìlú Ìjàyè lásìkò tirè ní ìpílè Òyó ní àsìkò 1831-1862 Ààre Kúrunmí ni ó jé oníyàwó púpò tí ó sì lo òpò ìgbésí ayé rè lójú ogun, níbi tí ó ti ma n jà fitafita tí ó sì n kó òpò erù àti erú. Kúrunmí bá òpòlopò ìlú jagun tí ó sì ségun won. Ònà méjì ni ìtàn tí ó rò mó Ààre Kúrunmí Ìjàyè tí ó sokùn fa ikú rè. Àkókó ni wípé gégé bí ìtàn se so, Ààre Kúrunmí ko ìréje ìdí nìyí tí òun àti Aláàfin Ọ̀yọ́ìgbà náà oba Àláàfin Àdélú tí ó jé omo bíbí Aláàfin Àtìbà tí ó gbésè fi gbéná wojú ara won látàrí wípé Ààre Kúrunmí kò láti San ìsákólè odoodun fún Òyó. Ààre Kúrunmí fé láti GBA òmìnira fún ìlú re (Ìjàyè) kúrò lábé àse àti ìmúni sìn ìlú [Ọ̀yọ́]]sùgbón, òrò náà kèkí púpò.