Is̩é̩ ìs̩ègùn jé̩ ò̩kan gbòógì nínú is̩é̩ ìs̩è̩ǹbáyé Yorùbá, ààbò è̩mí àti dúkìá pè̩lú wíwa ojútùú sí onírúurú ìs̩òro è̩dá ni kókó tí is̩é̩ ìs̩ègùn dálé. Ewé, egbò àti gbogbo è̩dá yàlá abè̩mí, tí ó wà ní orí – ilè̩ àti inú omi ni wó̩n ń lò fún is̩é̩ ìs̩ègùn.   Àjò̩ ètò ìlera àgbáyé (World Health Organization sọ pé Oògùn ìbílè̩ ni ìlànà ìs̩èwòsàn tó ti wá tipé̩tipé̩ fún bí o̩go̩ò̩gò̩rún-un o̩dún s̩áájú ìdàgbàsókè àti ìtànkalè̩ oògùn ìgbàlódè. Ìlànà yìí tún wà ní lílò títí di òní ní ò̩pò̩lo̩pò̩ orílè̩èdè. Àjo̩ àgbáyé s̩àkíyèsí pé ó wà ní ìbámu pè̩lú ìlànà amúlùdúùn àti às̩à àjogúnbá onírúurú orílé̩èdè àgbáyé (WHO 1991. Èyí ni wó̩n ń lò fún aboyun láti ìgbà tó tí ń wá o̩mo̩, títí tó fí dá os̩ù sí; do̩jó̩ ìkúnlè̩ rè̩, àti ní kété tí á bá gbóhùn ìyá gbó̩ to̩mo̩, wó̩n ń lò ó bákan náà láti fi to̩jú o̩mo̩dé. Oògùn abíwé̩ré̩ Oògùn agbè̩bí Oògùn apàrùn aboyún Aró̩mo̩bí Ìmú aboyún lára dá Ìmú ara fúyé̩ Ìmú è̩jè̩ dúró Ìmú obìnrin bímo̩ Ìmú obìnrin lóyún Ìmú-oyún dúró Oògùn aràn obìnrin Oògùn è̩dà Oògùn è̩yo̩ Oògùn o̩mú Díde àbíkú.