Kivuli ni eneo lenye nuru kidogo katika mazingira yenye nuru zaidi. Kinapatikana nyuma ya gimba kinachoangazwa upande moja lakini kinazuia nuru kuendelea na hivyo kuunda eneo lenye giza au nuru kidogo nyuma yake. Kila kitu kisichopitisha nuru ndani chake kinaweza kuwa na kivuli kikianganzwa upande mmoja. Mfano wa gimba ambalo halina kivuli ni hewa au pia kioo safi dirishani. Kwa maana pana zaidi kuna pia kivuli cha mnururisho usio nuru ya kuona kwa macho; mata ogania ndani ya mwili unapitisha au kuzuia mnururisho wa eksirei kwa viwango tofauti na kuonekana baadaye kwenye picha kwa rangi tofauti kutokana na "kivuli" dhidi ya mionzi hii. Ukubwa wa kivuli unategemea umbali wa gimba lenye kivuli na chanzo cha nuru. Kama gimba liko karibu na chanzo cha nuru kivuli huwa kubwa zaidi, kama liko mbali kivuli huwa kidogo. Ukiweka mkono karibu na tochi kivuli chale huwa ni kikiubwa, kadri unavyopeleka mkono mbali na tochi kivuli chake kinapungua. Vilevile umbo la kivuli unategemea pembe ya kijiometria kati ya chanzo cha nuru na gimba. Hii inaonekana kwa kuzatama kivuli cha mtu au nyumba wakati wa mchana na wakati wa jioni. Jioni jua linaonekana chini zaidi angani hivyo pembe la nuru yake ni dogo na kivuli kirefu.