kafar azãba ko wani jiki azãba ne azãba wadda aka nufi da sa jiki zafi ga mutum. Lokacin da aka yi wa yara ƙanana, musamman a cikin gida da hukuncin makaranta, hanyoyinta na iya haɗawa da dirka ko fallaji . Lokacin da aka sa wa manya, ana iya yi wa fursunoni da bayi . Hukuncin jiki na laifi ko rauni, gami da bulala, alama, har ma da yanke jiki, ana yin su a yawancin wayewa tun zamanin da . Tare da haɓakar ƙa'idodin agaji tun bayan Haskakawa, ana ɗaukar irin waɗannan hukunce-hukuncen azaman rashin mutuntaka a cikin al'ummomin da ke Hatsari . A ƙarshen karni na 20, an kawar da hukuncin cutar jiki daga tsarin doka na yawancin ƙasashe masu tasowa . A karni na ashirin da daya, halatta hukuncin kamuwa a lokacin baya karuwan cututtuka a wurare daban-daban ta banbanta da iko . Bangaren kasa da kasa, a karshen karni na ashirin da farkon karni na ashirin da daya ya ga yadda ake amfani da dokar kare hakkin dan adam game da batun azabtar da kai a wasu fannoni: Hukuncin cikin gida, hukuncin yara ta hanyar iyaye ko wasu masu kula da su, ya halatta a yawancin duniya, amma, ya zuwa shekarar 2018, ƙasashe hamsin da tawas 58, galibi a cikin Turai da Latin Amurka, sun hana yin hakan.