Waarskynlik kan min ander gebeurtenisse in die Suider-Afrikaanse geskiedenis van soveel lyding en leed getuig as die Dorslandtrek (1874–1881). Die populêre reisverhaalskrywer Lawrence Green het dit byvoorbeeld beskryf as “the most painful chapter in the whole history of the Afrikaner race”. Die woorde van ’n vrou wat die trek oorleef het, “als wij ooit weder naar Transvaal terug willen en het pad vergeten zijn, dan zullen wij het kunnen weervinden langs de graven onzer kleinen”, is tekenend van die verskriklike lyding tydens die Dorslandtrek. Ná die Groot Trek het daar ’n samelewing bestaande uit ’n klein aantal Voortrekkers, verspreid in verskillende groepe oor ’n baie groot geografiese gebied in Transvaal, tot stand gekom. Van eenheid was daar nouliks sprake omdat daar geen leier was wat die verskillende gemeenskappe tot ’n eenheid kon saamsnoer nie. Ernstige politieke en kerklike twiste het by geleentheid selfs tot ’n burgeroorlog gelei. Nadat die Groot Trek die gemeenskap aanvanklik verarm het, het die geografiese isolasie van die gebied tot verdere ekonomiese en intellektuele isolasie gelei. Die gemiddelde Transvaalse Boer het ten spyte van sy gebrek aan rykdom of onderwys buitengewoon selfstandig gevoel.