'n Jeugherberg is - in die wyer betekenis van die term - 'n eenvoudige herberg wat goedkoop vakansieverblyf aan toeriste bied. Gaste deel kamers of oornag in groot slaapsale. In sy nouer en historiese betekenis verwys die term, wat vir die eerste keer in 1929 in Afrikaans gebruik is en via Engels (youth hostel) aan Duits (Jugendherberge) ontleen is, na 'n plek waar jongmense op 'n vakansiereis goedkoop huisvesting kan bekom. Ook hier word kamers gedeel of beddens in slaapsale beskikbaar gestel. Dikwels is daar ook familie-eenhede. Die konsep het sy oorsprong in Duitsland waar die onderwyser Richard Schirrmann (1874−1961) op 26 Augustus 1909 die visie van bekostigbare vakansieverblyf vir jongmense gehad het nadat hy in aanraking gekom het met die Wandervogel, 'n groep binne die Duitse jeugbeweging van die laat 19de en vroeë 20ste eeu. Twee jaar later is dié idee in sy skool met 'n eerste provisionele herberg verwesenlik. Schirrmann het leerders op naweke op staptoere saamgeneem. Deelnemers het hul eie beddegoed saamgebring om in skole te oornag.