Ds. Johannes Jacobus Kotzé (Kaapstad, 4 November 1832 – Kaapstad, 19 Maart 1902) was 'n omstrede predikant in die Nederduitse Gereformeerde Kerk wie se naam ten nouste verbind word met die sogenaamde stryd teen die liberalisme van die dekade ná 1860 en daarna. Ds. Kotzé was die oudste seun van Petrus Johannes Kotzé en Susanna Maria Blanckenberg (1811–1873). Sy enigste broer was G.J. Kotzé en dr. Johannes Jacobus Kotzé, ook 'n NG predikant, was 'n neef van hom. Ds. Kotzé se vader was twee termyne lank burgemeester van Kaapstad en eweneens twee termyne lank verteenwoordiger van Kaapstad in die Kaapse Wetgewende Vergadering. Hulle het eers op die landgoed De Hoop, Tamboerskloof en daarna op Leeuwenhof in die Tuine gewoon. As een van die skranderste leerlinge uit die skool van dr. Antoine Changuion, het Kotzé in Maart 1852 na Nederland vertrek, waar hy in die teologie studeer het, veral vanaf 1855 aan die Universiteit van Leiden waar soveel Afrikaanse predikante hulle destyds bekwaam het voor die oprigting in 1859 van die Kweekskool op Stellenbosch. Hy het veral in klassieke tale presteer. In September 1858 was ds.