Romanos IV Diogenes (Grieks: Ρωμανός Δ΄ Διογένης, Rōmanós IV Diogénēs; omstreeks 1030-1072) was van 1 Januarie 1068 tot 24 Oktober 1071 keiser van die Bisantynse Ryk nadat hy met Konstantyn X Doukas se weduwee, Eudokia Makrembolitissa, getrou het. Hy was lid van die Bisantynse militêre burokrasie en was vasbeslote om die agteruitgang van die leër om te keer. Romanos was die seun van Konstantyn Diogenes en lid van ’n magtige Bisantynse Griekse familie van Kappadosië. Hy was verwant aan die meeste van die groot adellikes van Klein-Asië. Sy ma was die dogter van keiser Romanos III se broer, Basil Argyros. Hy is oorreed om die troon van Konstantyn X se seuns in 1067 oor te neem. Eudokia het hom as haar volgende man en haar seuns se voog gekies nadat ’n eed wat Konstantyn haar gedwing het om af te lê dat sy nooit weer sou trou nie, deur patriarg Johannes VIII tersyde gestel is. Sy het dié stap geneem deels omdat sy bekommerd was dat enige edelman haar familie se bewind kon oorneem as sy nie met ’n magtige man trou nie.