Joseph Willem Mengelberg (28 Maart 1871 – 21 Maart 1951) was 'n Nederlandse dirigent wat bekend was om sy uitvoerings van Mahler en Strauss met die Koninklike Concertgebouw Simfonieorkes. Mengelberg was die vierde van vyftien kinders van Duits-gebore ouers in Utrecht, Nederland. Sy vader was die bekende Nederlands-Duitse beeldhouer Friedrich Wilhelm Mengelberg. Na studies in Utrecht met die komponis en dirigent Richard Hol, die komponis Anton Averkamp (1861–1934) en die violis Henri Wilhelm Petri (1856–1914), het hy voortgegaan om klavier en komposisie te studeer by die Cologne-konservatoria (nou die Hochschule für Musik Köln) waar sy hoof-onderwysers Franz Wüllner, Isidor Seiss en Adolf Jensen was. In 1891, toe hy twintig jaar oud was, was hy as Algemene Musikale Direkteur van die stad van Luzern, Switserland gekies waar hy 'n orkes en 'n koor gedirigeer het sowel as 'n musiekskool waar hy klavierlesse gegee het en voortgegaan het met komposisie. Vier jaar later, in 1895, op 24 jaar, is Mengelberg as hoofdirigent van die Koninklike Concertgebouw Simfonieorkes aangestel, welke pos hy tot 1945 sou hou.