Novatianus was die tweede teenpous van die Rooms Katolieke Kerk. Hy is deur drie biskoppe in 251 gewy in verset teen die beleid van Pous Cornelius ten opsigte van lapsi (Christene wat hulle geloof afgesweer het as gevolg van die vervolgings, maar later weer tot die Kerk wou toegelaat word.) Volgens oorlewering is Novatianus vinnig gedoop toe dit gelyk het dat hy gaan sterf en die doop is nooit voltooi toe hy herstel het. Dit het gelei tot protes toe hy deur Pous Fabianus tot priester gewy is. Hy was 'n geleerde man wat heelwat boeke geskryf het onder ander “De Trinitate”. Hy was klassieke Latyn en Grieks magtig, terwyl die pous van die tyd Pous Cornelius slegs vulgêr Latyn (d.w.s. Italiaans) gebesig het. In 250 na 38 jaar sonder vervolging begin keiser Decius opnuut om die Christene te vervolg en Pous Fabianus sterf die marteldood op 20 Januarie 250. Weens die vervolgings was die nie moontlik om 'n nuwe pous aan te stel nie. Tydens die vervolgings van Decius skryf Novatianus verskeie briewe aan die Christene in Rome waarin hy bespreek hoe die Christene van Kartago tydens vervolgings hulle geloof afgesweer het om dan te verlang dat hulle weer in die Kerk opgeneem word sonder boete as die vervolgings afneem.