Die Nasionale Party en die Afrikanerparty het voor die verkiesing van 1948 'n ooreenkoms aangegaan dat hulle mekaar in die kiesstryd sou steun. Talle faktore het meegewerk om die regering van genl. Jan Smuts tot 'n val te bring. Twee van die belangrikste was die ekonomiese insinking wat op die Tweede Wêreldoorlog gevolg het sodat kiesers eweseer om "brood en botter" as om beleid vir die N.P. gestem het. Ook het die rassetoestand in die land steeds versleg. Derdens het Smuts 'n swak ministerie aan die roer van sake gesit na die reuse-oorwinning in 1943. B.M. Schoeman voer in sy Parlementêre verkiesings in Suid-Afrika 1910–1976 aan: "Sy kabinet was met die uitsondering van een of twee 'n versameling van onbeholpe administrateurs wat van die geringste taak 'n mislukking gemaak het." Hy skryf die N.P. se dramatiese opkoms en oorwinning (weliswaar met 37,2% van die uitgebragte stemme) ook aan 'n reeks faktore toe. Die nagevolge van die oorlog het die party bevoordeel en die belangrikste oorweging by kiesers op 26 Mei 1948 was waarskynlik "brood en botter".