Vulcanus is die Romeinse god van vuur, insluitende die vuur van vulkane, metaalwerk en die smeltoond. Hy word dikwels uitgebeeld met die hamer van ’n grofsmid. Die Vulcanalia was die jaarlikse fees van antieke Rome wat op 23 Augustus ter ere van hom gehou is. Vulcanus behoort tot die mees antieke tydperk van die Romeinse godsdiens: Varro, die antieke Romeinse geleerde en skrywer, haal die Annales Maximi aan wanneer hy vertel koning Titus Tatius het altare aan ’n reeks gode opgedra; een van hulle was Vulcanus. Sy Griekse eweknie was Hefaistos. Die oorsprong van die naam is onbekend. Volgens die Romeinse tradisie hou dit verband met die Latynse woorde vir "weerlig" (fulgur, fulgere, fulmen), wat weer verbind word met "vlamme". Sommige geleerdes glo die naam is nie Latyn nie, maar kom van die Kretiese god Velchanos, ’n god van die natuur en onderwêreld. Vulcanus se oudste tempel, die Vulcanal, was aan die voet van die Kapitolynse Heuwel in Rome geleë en dateer na bewering uit die argaïese tydperk van die konings van Rome.