Katharina II Aleksejewna (Russies: Екатерина II Алексеевна), ook bekend as Katharina die Grote (Екатерина Великая; Jekaterina Welikaja) (Stettyn, 2 Mei 1729 – Tsarskoje Selo, 17 November 1796) was van 1762 tot 1796 keiserin van Rusland. Sy is in die Duitse Stettyn gebore as prinses Sophie Auguste Frederike, dogter van prins Christiaan August van Anhalt-Zerbst. Sy was ’n niggie van konings Gustaaf III en Karel XIII van Swede en van die Russiese troonopvolger Pieter III. In 1744 kies keiserin Elisabeth haar as huweliksmaat vir die Russiese troonopvolger, Pieter III. Daarvoor moes sy haar bekeer tot die Russies-Ortodokse geloof en haar naam verander in Katharina (Jekaterina). Die huwelik was nie gelukkig nie, deels omdat Pieter glo impotent en onvolwasse was. Katharina het haar omring met ’n groep invloedryke mense en belangrike leëroffisiere, onder wie Grigori Orlof. In 1754 skenk Katharina die lewe aan ’n seun, Paul. Dit is onseker of Pieter die kind se biologiese pa was. Katharina het self later beweer dat Paul se regte pa haar destydse minnaar, Sergei Saltikof, was en dat Pieter nooit hul huwelik in die bed voltrek het nie.