Die NG Kerk Vrystaat is een van die nege streeksinodes van die Nederduitse Gereformeerde Kerk. Sy grense stem min of meer ooreen met dié van die provinsie Vrystaat. Die eerste draers van die NG Kerk en die Christelike godsdiens na die gebied wat vandag as die Vrystaat bekend is, was agtereenvolgens die trekboere of veeboere, die sendelinge en die Voortrekkers. Die doel van die beweging of trek van die trekboere was nie om van die koloniale gesag los te kom nie, maar om voldoende plaasgrond en weiveld te verkry. Hierdie trek is in die begin van die negentiende eeu versnel deur herhaalde droogtes en die vernietiging van die weiveld suid van die Oranjerivier deur sprinkane en trekbokke; daarenteen was die Groot Trek 'n doel-bewuste, georganiseerde massabeweging van ongeveer 10 000 mense om sodoende hulle van alle Britse gesag vry te maak en in die binneland 'n onafhanklike staat te stig.