Jacobus Groenendaal (Heerewaarden, Nederland, 1 November 1805 – Fauresmith, Oranje-Vrystaat, 27 November 1860) was 'n Suid-Afrikaanse politikus van Nederlandse herkoms, lid van die Volksraad van die Oranje-Vrystaat, die republiek se eerste Tesourier-generaal en Staatsekretaris tussen 1854 en 1855 en weer in 1856. Groenendaal was een van baie Nederlandse immigrante wat hulle in die vroeë negentiende eeu in Suid-Afrika gevestig het. Hy was 'n onderwyser van beroep maar het vinnig 'n invloedryke politikus geword, aanvanklik in die onderhandelinge oor die stigting van die Oranje-Vrystaat en daarna as parlementariër en staatsamptenaar. Sy politieke loopbaan is gehinder deur siekte en verskille in opinie met Staatspresident Boshoff en is uiteindelik kortgeknip deur sy vroeë dood. Groenendaal het 'n belangrike politieke erfenis agtergelaat in die opstelling van die grondwet van die Oranje-Vrystaat waarin hy 'n belangrike rol gespeel het. Groenendaal is in Heerewaarden in Nederland gebore as die seun van 'n boer in die distrik. Hy is opgelei as onderwyser en het in die laat 1840's by 'n laerskool in Amersfoort gewerk.