Briefwechsel mit Amerika.
D'Wäschfra., 1873-05-31 00:00:00

Briefwechsel mit Amerika. Mac Gregor (Joira), 20 Mee 18T3* Aale Kièrel ! Et huot mer vill Pleséer gemacht, wé ech dei Bref krit hun, dann d'Neiegkêten ans dem gudde Lotzeburger Land erennerc mech emmer u' meng Lemmelsjohren, dé ech do zôbruocht hun. Du ses an dengem Bref, et war hautges Dâg elauter Buteck ma'm Letzeburger Land. Dât huot mech greisselech verwonnert, dann zu menger Zeit woren elauter cerlech Leit dran; — mais losse mer ièwel och soen wât ass : zu menger Zeit woren och nach kèng fric m Fliboustiéen eriwer kommt! Du reste, wann dir Buteck am Letzeburger Land huot, hei an Améùka ass en och verdeiwelt wuolfêl, a' mir an onsem klènge Staat Jowa si glât net méli zefridon. Onse Prenz — (esô nènne mir onse Gouverneur fir e' rosen ze machen) — onse Prenz ass e grondéerléchen Trapp, mais ça ne nous fait pas notre affaire. Eu ass eragin vu Leit, dé, wé ail Schmêcheler a' Schmarotzer, och net ô' Quonk vu politischer Éerlechkêt, geschweigs dann Charakter hun ! Wât dé Leit bes haut ugepâkt hun, ass zu neischt kommt, — 't mèngt En, der Deiwel hiitt hir Entreprisen âgesènt,— an ail dé Leit, dé sie mat an hir tripotagen oder vereckt Entreprisen gezuen hun, dé hu misst bludden, ewé e Rantbéscht. Ech kann dir dé Leit net besser définéeren, als wann ech en amerikanescht Sprechwûrt op si applicécren, wât set: — „ Wer Pech angreift, besudelt sich!" An dât sin d'Leit, dé de Brenz emgin, — dé e cajoléeren, dé em bannen âkraucken, dé en inspiréeren, — dé e guidôeren ! A weil nun dé Leit noh beim Weiwâsseschkèssel stin, do begreifs de, dass sech em sî nêsz e ,neie Krèz vu junge Speichellecker forrnéert, — bis d'Peif ken e Lach krit. Hoffentlech wärs dû elo begreifen, wé an onsem Staut Jowa d'Politik vu» notreii et'stf gefôert get. Do huos de clé gross an dé klèng Schmarotzer, dé machen de Prenz gèckech mat allerhand Projèen, — des projets patriotiques, conçus et à exécuter uniquement dans l'intérêt du pays ! An esô bal wé esô e projet mat dèr enseigne un d'Dàglicht trett, — Allons, la grosse caisse en avant! Boum! Boum ! aere&té, décrété ! ! An èrem âlen Europa hu dir gewess och dèr Konschtemècher, dé mir hei an Amerika „FiSouperts" nennen. Dé Leit speculéeren op d'Lîchtglèwechkêt vun den âuer Leit, si lackelen hinnen d'Gèld aus der Täscb — werfen sech dann a verwot oder oft och a fictives Entreprisen, dé nemmen dem Nuom noh bestin, — oder zum wénegsten kèng Aussicht op Rèntabilitét hun — a' wann d'Actiönen da bezuolt gin, da stièchen sie de Grolo an d'Tèscb, — bezuolcn vum Beseht en tantième dividende vun ènger Sâch, dé nach guor net besteet, — an hernocher sin d'Actionäre bestuol, — ruinée», — bankerott ! D'Schônst bei der ganzer Affaire ass dât elei : — „ Dé „Filoupertz" gi van onse gerufi't, an dât glèf dach, Tony, dass si net kommen fir ons sché Mo Aen, mais bien fir Geschäften ze machen a' Geld ze gewannen — n'importe de quelle manière ! — Dû begreifs och ganz licht, dass ons „Patrioten" dé „WHaugtstrls" net ruffe géwen, wann se net am Senns hätten, m««' &».i**n&*n am Intérêt vum Land zo „gründen" an d'Profitercher ze dèlen. An duorfir si mer haut am Staat Jowa esô weit, dass ,,d'S'esffi&fen" mat de „FitouffePts" wé e Schwärm Kuoben iwer onst glécklpcht Landche kommen, an ailes frièssen, wàt en ennert de Schnièwel kernt. G'est triste, mais c'est vrai! Esô weit sit dir an èrem Neutralien ièwel nach lang net! — Kuck, méch géf et nach rwèll net esô vill geheien, dass dé prétendus „Patrioten" sieben — aux dépens de notre jeune État, — Geld ze machen, wann se dobei net nach esô niderträchteg wären, âner éerlech Leit am Drèck ze schiefen, fir hir Tripotagen an hir honteux manœuvron ze verdecken! Wanns de geséehs, wé se sech mat „!•»«-friti fiante,1' mat „désintéressement" an derglcicheFièderen opbotzen, da raèngs de du misst haschten, — dann jidtir verstännege Mensch, dèn net grat e Brièd vun zwè Centimeter deck virun d'Stîr geboimen huot, de muss dach âgesin, dass dât lauter Comédé ass, an dass dé Leit nemmen hire Profit sieben. Ass en ông Entreprise geroden, èng „ggffttk" oder soss èppes Deiwels, da wièrs du emmer gesin, dass «I«? dé beseht Platze kréen, dé am mischten fir dé „Witout»e»'t&" gejaut hun. Froh emol ère Finanzminister, op dât net wôcr ass ! Ech gesin dech vun bei, wé's de de Kapp resels a sèss : „Mais wé „ass et da nùgelech, dass dé Leit sech esô lâng an èngein klènge Staat „wé „Jowa" haie kennen?" — Du huos Kècht; mais am Fong ass et simple comme bon jour. Dé „Fitonaterts;" gin sech net mat klèngen Drèckereien of, si machen nemmen gross Affairen, — si geheien sech nemmen a' gross Entreprisen — si zée' ganz Gantongen an hir Interessen erân an si sieben d'loeal an d'individuel! Interessen durch sehe Versprièchongen un sech ze zéeu! Spéder, wann et beseht, de Verspriècben ze hâlen, — oder èng impossible Entreprise ze exécutéeren, da get d'Sâch an djLängt gezuen, — et gin allerhand Kniffe gebraucht, — a' finalement ass de Staat Jowa blaméert. Ech well domat ièwel net soen, Jass onse Gouvernement net éerlech verfîrt, — bien au contraire, — et sin elautev brav Leid dran ; mais dé Hären hun sech an der Zeit vill ze vill vun de „ff'*ff«a>*F£»«?**/«" ■ an hirem „Clan" „myslifichren" an no an no dominéere gelost, esô dass se haut recoltéeren, wât se au der Zeit gesét baten. Tant pis pour eux, — mais 't ass nach méh regrettable fir onse jonge Staat Jowa. Du geseis, mei' léwen Tony, dass èrt Neutralien nach lâng net à la hauteur vun oris ass, an'duorfir beklo dech net a sehreif mer gleich crem ! A toi pour toujours, Jules