Covid-19 пандемиясының елдер мен өңірлердің әлеуметтік саласындағы экономикалық қауіпсіздікке әсері (Қырғыз Республикасының мысалында)
Authors: ГУСЕВА В.И. , ГУСЕВА Ю.В. 
Published: March 2023

Под влиянием пандемии COVID-19 произошло значительное обострение социальных проблем, практически, во всех странах и регионах мира: рост смертности; рост заболеваемости; снижение уровня жизни населения; углубление социальной дифференциации населения; увеличение количества самоубийств и психических расстройств; уменьшение продолжительности жизни населения. Пандемия COVID-19 спровоцировала мощный и в то же время уникальный кризис, который охватил весь мир, стал сильнейшим ударом для социально-экономической безопасности всех стран. До наступления кризиса, вызванного COVID-19, Кыргызская Республика демонстрировала хороший показатель по сокращению бедности, поскольку общий уровень бедности за последние 10 лет упал с 31,7% от общей численности населения в 2008-2009 годах до 20,1% в 2019 году. Однако, по мнению экспертов Международного валютного фонда в связи с пандемией короновируса успехи, достигнутые государствами с развивающейся экономикой (в том числе Кыргызской Республикой) за последние 12 лет, могут быть сведены на нет.
COVID-19 пандемиясының әсерінен әлемнің барлық дерлік елдері мен аймақтарында әлеуметтік проблемалардың айтарлықтай шиеленісуі байқалды: өлім-жітімнің өсуі; сырқаттанушылықтың өсуі; халықтың өмір сүру деңгейінің төмендеуі; халықтың әлеуметтік дифференциациясының тереңдеуі; суицид пен психикалық бұзылулардың көбеюі; халықтың өмір сүру ұзақтығының төмендеуі. COVID-19 пандемиясы бүкіл әлемді шарпыған қуатты және сонымен бірге бірегей дағдарысты тудырды, бұл барлық елдердің әлеуметтік-экономикалық қауіпсіздігіне ең күшті соққы болды. COVID-19 дағдарысы басталғанға дейін Қырғыз Республикасы кедейліктің төмендеуі бойынша жақсы көрсеткішті көрсетті, өйткені соңғы 10 жылдағы кедейліктің жалпы деңгейі 2008-2009 жылдардағы жалпы халықтың 31,7% - дан 2019 жылы 20,1% - ға дейін төмендеді. Алайда, Халықаралық валюта қоры сарапшыларының пікірінше, короновирус пандемиясына байланысты дамушы экономикалары бар мемлекеттердің (соның ішінде Қырғыз Республикасының) соңғы 12 жылда қол жеткізген табыстары жоққа шығарылуы мүмкін.
Under the influence of the COVID-19 pandemic, there was a significant aggravation of social problems in almost all countries and regions of the world: an increase in mortality; an increase in morbidity; a decrease in the standard of living of the population; a deepening of social differentiation of the population; an increase in the number of suicides and mental disorders; a decrease in life expectancy of the population. The COVID-19 pandemic has provoked a powerful and at the same time unique crisis that has engulfed the whole world and has become a major blow to the socio-economic security of all countries. Prior to the onset of the COVID-19 crisis, the Kyrgyz Republic demonstrated a good indicator of poverty reduction, as the overall poverty rate over the past 10 years has fallen from 31.7% of the total population in 2008-2009 to 20.1% in 2019. However, according to experts of the International Monetary Fund, in connection with the coronavirus pandemic, the successes achieved by states with developing economies (including the Kyrgyz Republic) over the past 12 years may be nullified.