AVIASIYA TEXNIKASININ ISTEHSALI MÜƏSSISƏLƏRINDƏ KEYFIYYƏT SISTEMININ QURULMASI ÜSULLARI
Authors: Rafiq Hacıyev Rafiq Hacıyev , Əli Musayev Əli Musayev 
Published: May 2023

ISO (Beynəlxalq Standartlaşdırma Təşkilatı) milli standart orqanlarının (ISO üzv qurumlarının) ümumdünya federasiyasıdır. Beynəlxalq Standartların hazırlanması işi, adətən, İSO-nun texniki komitələri vasitəsilə həyata keçirilir. Texniki komitə tərəfindən yaradılan mövzu ilə maraqlanan hər bir üzv təşkilatın həmin komitədə təmsil olunmaq hüququ vardır. İSO ilə əlaqədə olan beynəlxalq hökumət və qeyri-hökumət təşkilatları da işdə iştirak edir. İSO elektrotexniki standartlaşdırma ilə bağlı bütün məsələlərdə Beynəlxalq Elektrotexniki Komissiya (IEC) ilə sıx əməkdaşlıq edir. Bu sənədin işlənib hazırlanması üçün istifadə olunan prosedurlar və daha sonra saxlanılması nəzərdə tutulan prosedurlar, yəni ISO/IEC təlimatları mövcuddur. Xüsusilə, müxtəlif növ İSO sənədləri üçün tələb olunan müxtəlif təsdiq meyarlarına diqqət yetirilməlidir.
Keyfiyyət idarəetmə sisteminin qəbulu təşkilat üçün strateji qərardır və onun ümumi fəaliyyətini yaxşılaşdırmağa kömək edə bilər və davamlı inkişaf təşəbbüsləri üçün möhkəm zəmin yaradır.
Bu Beynəlxalq Standarta əsaslanan keyfiyyət idarəetmə sisteminin tətbiqi ilə bağlı təşkilatın potensial faydalarına aşağıdakılar daxildir:
•	müştərilərə və qüvvədə olan qanun və tənzimləyici tələblərə cavab verən məhsul və xidmətləri ardıcıl şəkildə təmin etmək bacarığı;
•	müştəri məmnuniyyətini artırmaq üçün imkanların asanlaşdırılması;
•	onun konteksti və məqsədləri ilə bağlı risklərin və imkanların aradan qaldırılması;
•	müəyyən edilmiş keyfiyyət idarəetmə sisteminin tələblərinə uyğunluğunu nümayiş etdirmək bacarığı.
•	Müştərilərin bütün gözləntilərini başa düşməyə və aşmağa diqqət yetirmək.
•	Müştərilərin və əlaqəli tərəflərin etibarını qazanmaq və davamlılığı təmin etmək də müvəffəqiyyəti daimi etmək.
Hüquqi və peşəkar qanunvericilik nə qədər təkmilləşsə də, uzun illər təşkilatlanmağı və iş dünyasında yer almağı qarşısına məqsəd qoyan bir müəssisənin hər zaman keyfiyyət menecmentinə ehtiyacı var. Müəyyən proqramlar çərçivəsində öz resursları, işçiləri, müştəriləri və istehsalı üzərində planlar quraraq, hədəflər təyin edərək, sənədləşdirərək, yoxlamalar və ölçmələr apararaq buna nail ola bilər.
Beynəlxalq standartlaşdırma təşkilatı İSO-nun təriflərinə görə, standart; istehsal, hiss, ölçmə və təcrübədə vahidlik və standartlaşdırma; müəyyən bir fəaliyyətdə iqtisadi fayda təmin etmək üçün bütün maraqlı tərəflərin köməyi ilə qaydaların tətbiqi prosesidir.
Standartlaşdırma ilə ilk növbədə insanların həyat və əmlakının təhlükəsizliyini təmin etmək məqsədi daşıyır. Lakin keyfiyyətin aşağı səviyyəsi müəyyən edilir və bu səviyyədən aşağı olan mal və xidmətlərin istehsalına icazə verilmir. Bu səbəbdən standartlara uyğunluq hər kəs üçün vacib olmalıdır. Bu şəkildə resurslardan ən rahat şəkildə istifadə olunacaq.
Bu iş, ISO 9001 Keyfiyyət İdarəetmə Sistemləri standartı çərçivəsində Aviasiya texnikalarının istehsalı müəssisələrində Keyfiyyət İdarəetmə Sisteminin tətbiqini araşdırmaq məqsədi daşıyır.
Açar sözlər: ISO 9001, idarəetmə keyfiyyət sistemi, keyfiyyət standartları, mülki aviasiya.