THE USE OF NEUROLINGUISTIC PROGRAMMING IN TEACHING CHEMISTRY
Authors: Шакирова С.А. , Мейірова Г.И. 
Published: August 2023

Ұсынылыпотырған мақалада жоғары оқу орнындағы студенттерге нейролингвистикалық бағдарламалауды (НЛБ) қолдана отырып органикалық химияны оқыту әдістемесі қарастырыл-ды. Психология ғылымының жетістіктері ӛмірдіңәртүрлі салаларына енген бүгінгі күні жоғары оқу орындарында оқуға қолайлы жағдай туғызатын және білім сапасын арттыруға мүмкіндік беретін оларды оқу-тәрбие процесіне енгізе отырып, болашаққа білікті маман даярлауда бірқатар мәселелер туындады. Қазіргі таңда кӛптеген оқу орындары педагогикалық қауіпсіз білім беру ортасын құруда, мұғалімдер оқу процесіне кӛзқарастарын ӛзгертуден, авторитарлық педагогика-дан ынтымақтастық педагогикасына, оған қатысушылардың ӛзара әрекеттесуінің тұлғалық, субъекті-субъектілік тәсіліне кӛшуден тұратын студентке бағытталған оқытуды енгізе бастады.Психолингвист ғалымдар мен психологтар ХХ ғасырдың 50-ші жылдарының басында адамдар арасындағы ең сәтті ӛзара әрекеттесудің бірқатар стратегияларын анықтады. Болашақта бұл стратегияларды әдіскер ғалымдар білім беру мақсатында қолданды. Сонымен, білім беру процесінің тараптарының тиімді ӛзара әрекеттесуі үшін білім алушының ми құрылымының ерекшеліктерін зерттеу қажет. Бұл білім беру процесінің кӛптеген мәселелерін, атап айтқанда білім алушылардың органикалық химияны жоғары оқу орындарында оқытуды ынталандыру мәселесін шешуге мүмкіндік береді. Бүгінгі таңда, ӛкінішке орай, гуманитарлық пәндерді, атап айтқанда химия, тарих, биология сынды пәндерді оқытуда нейролингвистикалық бағдарламалау элементтерін пайдалану мәселесі әлі де ӛзекті болып отыр.Алғашқыда адамдар арасындағы қарым-қатынасқа қолданылған НЛБ қағидаларын білім беру үдерісінде пайдалану айтарлықтай жетістіктер беруде. Бұл техниканы, оның қағидаларын қолдана отырып жасалғанбілім сапасын арттыруға бағытталған сабақ жоспарының үлгісі келтірілді. Авторлар мақалада білім алушылардың психофизиологиялық ерекшеліктерін ескере отырып, ми жарты шарларының қабылдауына байланысты арнайы тапсырмалар ұсынылды.
В предлагаемой статье рассмотрена методика преподавания органической химии студентам высших учебных заведений с применением нейролингвистического программирования (НЛБ). Сегодня, когда достижения психологической науки вошли в различные сферы жизни, в вузах возник ряд проблем в подготовке квалифицированных специалистов на будущее, создавая Вестник КазНПУ им. Абая, серия «Естественно-географические науки», No2(76), 2023г.54благоприятные условия для обучения и внедряя их в учебно-воспитательный процесс, позволяющий повысить качество образования. В настоящее время многиеучебные заведения начинают внедрять студентоориентированное обучение, заключающееся в создании педагогически безопасной образовательной среды, изменении взглядов учителей на учебный процесс, переходе от авторитарной педагогики к педагогике сотрудничества,личностному, субъектно-субъектному подходу взаимодействия ее участников.Ученые-психолингвисты и психологи определили ряд стратегий наиболее успешного взаимодействия между людьми в начале 50-х годов ХХ века. В будущем эти стратегии использо-вались учеными-методистами в образовательных целях. Итак, для эффективного взаимодей-ствия сторон образовательного процесса необходимо изучить особенности строения мозга обучающегося. Это позволяет решить многие проблемы образовательного процесса, в частности проблему стимулирования обучения обучающихся органической химии в вузах. На сегодняш-ний день, к сожалению, до сих пор актуальна проблема использования элементов нейролингви-стического программирования в преподавании гуманитарных дисциплин, в частности химии, истории, биологии.Использование в образовательном процессе принципов НЛБ, первоначально применявших-ся к общению между людьми, дает значительные успехи. Приведен пример плана урока, направленного на повышение качества образования, разработанного с использованием этой техники, ее принципов. Авторы в статье представлены специальные задания, связанные с восприятием полушарий головного мозга с учетом психофизиологических особенностей обучающихся
The proposed articleconsidered the methodology of teaching organic chemistry to students of higher educational institutions using neurolinguistic programming (NLB). Today, when the achievements of Psychological Science have entered various spheres of life, several problems have arisen in the preparation of a qualified specialist for the future, introducing them into the educational process, which creates favorable conditions for studying in higher educational institutions and allows you to improve the quality of education. Today, many educational institutions are creating a pedagogically safe educational environment, teachers have begun to introduce student-centered learning, which consists in changing their views on the educational process, moving from authoritarian pedagogy to cooperative pedagogy, a personal, subject-subject approach to the interaction of its participants.Psycholinguistic scientists and psychologists identified several strategies for the most successful interaction between people in the early 50s of the twentieth century. In the future, these strategies were used by methodist scientists for educational purposes. So, for the effective interaction of the parties to the educational process, it is necessary to study the features of the brain structure of the student. This makes it possible to solve many problems of the educational process the problem of encouraging students to study organic chemistry in higher educational institutions. Today, unfortunately, the problem of using elements of neurolinguistic programming in the teaching of humanitarian disciplines, in particular chemistry, history, biology, is still relevant. Абай атындағы ҚазҰПУ-нің Хабаршысы,«Жаратылыстану-география ғылымдары» сериясы, No2(76), 2023ж.55The use of NLB principles, which were originally applied to human relations, in the educational process gives significant progress. An example of a lesson plan aimed at improving the quality of education, developed using this technique and its principles, was given. The authors of the article proposed special tasks related to the perception of the cerebral hemispheres, considering the psychophysiological characteristics of students.