Компоненты формирования туристско-краеведческой компетенции будущих учителей географии
Authors: ИСАКОВ Е.Д. 
Published: April 2023

Бұл мақалада, география студенттерін құзыреттілік тәсіл негізінде туристік-өлкетану жұмыстарына дайындаудың теориялық негіздері мен компоненттері қарастырылды. Болашақ география мұғалімдерін дайындауда мотивациялық, белсенді-танымдық және зерттеу құзыреттерін жетілдірудің маңыздылығы айқындалды. География мұғалімдерінің кәсіби дайындығын ұйымдастыру бойынша зерттеулердің аналитикалық шолуына сәйкес, студенттерге туристік – өлкетану жұмыстарын жүргізетін географ оқытушы екендігі талқыланды. География студенттерінің туристік-өлкетану құзыреттерін қалыптасыру жолында мотивациялық және эмоциялық-құндылық; белсенді-танымдық және пәндік-кәсіптік жаңа білім алу мен өзін-өзі дамыту және зерттеу құзыреті компоненттерінің маңыздылығы анықталды. Теориялық талдау, нақтылау және жинақтау әдістерін пайдалана отырып география студенттерінің туристік-өлкетану құзыреттерін қалыптастырудың моделі жасалды. Сондай-ақ, болашақ география мұғалімі үшін айқындаушы құндылықтар болған білім беру, сенімділік, әділдік, өзін-өзі бағалау, төзімділік, шығармашылық, жұмысқа деген қызығушылық кәсіби тәжірибе болып табылатындығы нақтыланды. Бұл құндылықтар болашақ география мұғалімдерінің туристік – өлкетану жұмыстарын жүргізу үшін қажет. Сондықтан, біз, географ-студенттердің өз бетінше ойлау қабілетін дамыта отырып, салыстыру, логикалық байланыстар орнату үшін арнайы танымдық міндеттерді қолдандық. Географиялық жоғары білім беруді реформалаудың негізгі бағыттарының бірі және туристік-өлкетану құзыреттерін қалыптастыру тех-нологиясы ретінде - құндылық және дүниетаным саласын, қоршаған ортаны көру, сезіну және түсіну, бағдарлану, тұлғалық өзін-өзі жетілдіру, танымын игеруі және іс-әрекет тәжірибесінде болуы қажет құзыреттер география студенттерінің туристік-өлкетану жұмыстарын жүргізуге мүмкіндік береді деп қорытамыз.
В данной статье рассмотрены теоретические основы и компоненты подготовки студентов-географов к туристско-краеведческой работе на основе компетентностного подхода. Определена важность совер-шенствования мотивационных, активно-когнитивных и исследовательских компетенций в подготовке будущих учителей географии. Согласно аналитическому обзору исследований по организации профес-сиональной подготовки учителей географии, преподаватель географ проводит туристскую и краеведче-скую работу студентов. Выявлена важность компонентов мотивационной и эмоционально-ценностной; деятельностно-познавательной и предметно-профессиональной компетентности в приобретении и само-развитии новых знаний и исследовательских компетенций для формирования туристско-краеведческих компетенций студентов географии. Разработана модель формирования туристско-краеведческих компе-тенций студентов-географов с использованием методов теоретического анализа, уточнения и обобщения. Было объяснено, что определяющими ценностями будущего учителя географии являются знания, уве-ренность, справедливость, самооценка, толерантность, творчество и интерес к труду - профессиональ-ный опыт. Эти ценности необходимы будущим учителям географии для проведения туристско-краевед-ческой работы. Поэтому мы, развивая самостоятельное мышление студентов-географов, использовали специальные познавательные задачи для сравнения, установления логических связей. Подводя итоги, мы пришли к выводу, что география – одно из основных направлений реформы высшего образования, а технология формирования туристско-краеведческих компетенций – ценностей и мировоззрения, воспри-ятия и понимания окружающей среды, ориентации, личностного самосовершенствования, приобретения знаний и опыта-позволяет студентам-географам вести туристско-краеведческую работу.
In this article, the theoretical foundations and components of preparing geographer students for tourist and local lore work on the basis of a competency-based approach were considered. The importance of improving motivational, active-cognitive and research competencies in the training of future geography teachers was determined. According to an analytical review of research on the organization of professional training of geography teachers, it was discussed that students are geographers who carry out tourist and local lore work. Motivational and emotional-value; active-cognitive and subject; the importance of the components of obtaining new professional knowledge, as well as the competence of self-development and research in the formation of tourist and local lore competencies of geographer students, was determined. A model of the formation of tourist and local lore competencies of geographer students using the methods of theoretical analysis, concretization and generalization has been developed. It was also explained that the defining values for the future geography teacher are knowledge, reliability, fairness, self-esteem, tolerance, creativity and interest in work-professional experience. These values are necessary for future geography teachers to conduct tourist and local lore work. Therefore, we, as geographers, developed the ability to think independently, supported special cognitive tasks for comparison, establishing logical connections. In conclusion, we came to the conclusion that geography is one of the main directions of the reform of higher education and the technology of forming tourist and local lore competencies-values and worldview, vision, perception and understanding of the environment, orientation, personal self - improvement, acquisition of knowledge and experience - allows geographer students to conduct tourist and local lore work.