bluuebunny/crossref_metadata_2025_split huggingface dataset:
Орчуулгын хэл шинжлэлийн асуудалд
Authors: N. Nansalmaa 
Published: February 2023

Орчуулга хэл шинжлэлийн анхаарлын төвд орших ёстой Роман Осипович Якобсон (Roman Jakobson, Москва, 1896 - Кембридж, 1982) орос, америкийн хэл шинжээч, утга зохиол судлаач, ХХ зууны онолын хэл шинжлэлийн томоохон төлөөлөгч юм. Лазаревын дорно дахины хэлний институт (1914), МГУ (1918) төгссөн бөгөөд 1933 - 1939 онд Брнод Масарикийн нэрэмжит Их сургууль, 1939–41 онд Дани, Норвег, Швед, 1941 оноос АНУ-д, тухайлбал, 1942–46 онд Нью-Йорк, 1946-1949 онд Колумбийн их сургууль, 1949–67 онд Харвардын их сургууль (1965 оноосэмерит профессор), 1957–67 онд Массачусетын технологийн сургуульд тус тус профессороор ажиллаж, дэлхийн олон их сургуульд лекц уншиж байв. Тэрбээр Москвагийн хэл шинжлэлийн дугуйлан, Прагийн хэл шинжлэлийн дэг, Нью-Йоркийн хэл шинжлэлийн дугуйланг үүсгэн байгуулагчдын нэг, бүтэц хэл шинжлэлийг үндэслэгчдийн нэг юм. Хэл шинжлэл болон уран зохиол судлалд бүтцийн шинжилгээний арга нэвтрүүлсэн. Хэлний ерөнхий онол, авиалбар зүй, бүтээвэр зүй, хэл зүй, уран зохиолын хэл, найруулга судлал, орос хэл, оросын уран зохиол, слав судлал, сэтгэц хэл шинжлэл, тэмдэг зүй, нейро хэл шинжлэл болон хүмүүнлэгийн ухааны бусад олон салбарын мэргэжилтэн. Чехословакт Н. С. Трубецкойн хамт авианы утга ялгах үүрэгт суурилсан авиалбар зүйн онолыг үндэслэсэн ба уг онолыг Г. Фант, М. Халле нарын хамт хэлний авиалбарын тогтолцоог авианы ялгаатай шинжид суурилан судлах “ялгаатай шинжийн онол” болгон хөгжүүлэв.
Хэлний ерөнхий онолын салбарт хэлний үүргийн ангилал хийж, хэл шинжлэл болон бусад шинжлэх ухааны салбарын холбоо хамаарлыг судалж, хүүхдийн хэл, хэл ярианы гажиг, хэлний нийтлэгийн салбарт бүтээлээ туурвиж байжээ. Америк дахь орос судлал, слав судлалын үндсийг тавьсан төдийгүй 1959 онд "International Journal of Slavic Linguistics and Poetics" сэтгүүл санаачилж ерөнхий редактороор ажиллаж байв. Түүнчлэн уран зохиол, ардын аман зохиолын хэл найруулгын асуудлыг судалж уг асуудлыг хэл шинжлэлтэй хамтран шийдэх учиртай болохыг онцолж байв.
Нэрт эрдэмтэн Якобсон 1962 онд уран зохиолын салбарт Нобелийн шагналд нэр дэвшиж байжээ.
Түүний бүтээлүүдийг орос, чех, франц, испани болон бусад хэл рүү орчуулж байснаас хэл хэлээр олон боть бүтээлийн чуулган удаа дараа хэвлэгдэн гарч байв. Энд орчуулан хүргэж буй “On Linguistic Aspects of Translation” өгүүлэл 1959 онд олны хүртээл болжээ.
Шинжлэх ухааны хэл найруулга, түүний онцлог
Authors: S. Chimedtsogzol , Ye. Byambasuren 
Published: February 2023

The language of science is a means of communication in the field of science, teaching, and research. From the earliest days of science, scientific language and terminology have been used as important tools for understanding the world and advancing human and social development. In other words, science has always been the driving force of human and social development. Therefore, the content of the language of science has the certain character of proving the reality of things and phenomena.
In line with all this, it is now clear that scholars, teachers and students from all over the world, are summarizing and disseminating their scientific works in English and meeting their intellectual and developmental needs through the works of others. So, we would like to emphasize that the English language of science has been chosen as the language of science in the world.
Хятадын эмгэнэлт “Aянгат бороо” жүжгийн үйл явдал хийгээд дүрүүдийг задлан шинжлэхүй
Authors: B. Gerelt-Ireedui 
Published: February 2023

Cao Yu, a well-known contemporary Chinese playwright, wrote the four-act stage play "The thunderstorm", in 1933 which depicts the social situation in China before and after 1923, a period of great change in Chinese society. In this article, we aim to analyze the events and characters of the play. The analysis and synthesis method was firstly used to analyze the relationships, attitudes, and actions between the main and supporting characters, and from their interactions, analyzes their personalities, inner thoughts, attitudes, and natures, and then summarized them.
The characters, their destinies, their personalities, their inner worlds and worldviews, their relationships and conflicts in “The thunderstorm” are really complex. In the play, Zhou and Lu tell the tragic story and sin of the family of an old Chinese society through the complexities of the lives of eight people from two families 30 years ago and after. During this time, both the Zhou and Lu families underwent changes, and as the older members grew older, they also changed mentally, creating new conflicts between them.
Орчин цагийн хэл шинжлэлийн хөгжлийн чиг хандлага
Authors: E. Ravdan 
Published: February 2023

Хэлний тухай орчин үеийн олон хэлзүйд дэвшигдэн гарч байгаа цөөнгүй үзэл баримтлал нь хэлний уламжлалт онолын чиг хандлагаас эрс ялгаатай. Тэрхүү ялгаа нь орчин үеийнх нь болохоор юуны өмнө олон саланги дүрэм (rules) эсвэл нэг талаас хэл сурах (хүүхэд хэлд орох, хоёр дахь хэлийг сурах, заах, цахим машиныг хэлжүүлэх) үйлийг нээн боловсруулах үүднээс хүмүүний нийт хэлний бүтцийн илэрхийллүүдийн сан хөмрөг (corpus)-т хандах, нөгөөтээгүүр тэдгээрийг хэлний ерийн хэрэглээний жишээ баримтаар нотлох\үгүйсгэхэд голлон анхаардагт орших бөлгөө. Энэ талын дэлхийн олон улс оронд хамгийн өргөн тархсан хоёр онолын нэг нь Н. Чомскийн Түгээмэл хэлзүй (ТХЗ) (Universal Grammar (UG), нөгөө нь М.А.К. Халлидэйн Тогтолцоот үүргийн хэлзүй (ТҮХЗ) ( Systematic Universal Grammar (SUG) болой. Харин гутгаар нь Амстердамын их сургуулийн проф. К. Хэнгевелд нарын Өгүүлэмжийн үүргийн хэлзүй (Functional Discource Grammar (FDG) бөгөөд эл хэлзүй саявтархан, 2008 онд анх хэвлэгдэн нийтийн хүртээл болсон хэдий ч богино хугацаанд судлаачдын анхаарлын төвд орсон байна. Эхний хоёр онол нь анх бие биеэс бараг хамааралгүйгээр үүсэж хөгжин төлөвшиж, эрхэмлэн тавьсан зорилгоо өөр өөрийн замаар амжилттай гүйцэлдүүлжээ. Гэхдээ тэдгээр нь бие биеэ үгүйсгэх эсвэл сөргөлдөх гэхээсээ илүүтэй нэг нь нөгөөгийнхөө дутууг нь нөхөн баяжуулсан гэж орон орны зарим судлаач үзэх болжээ. (Sadighi, Bavali (2008: 11) Гутгаар хэлзүйн үүдлийг Халлидэйн хэлзүй гэж үзэж болох хэдий ч түүнийг зохиогчид орчин цагийн олон хэлний хэв шинжийн судлалд суурилан өмнөхийг бүхий л талаар баяжуулж цахимын орчинд олон хэлийг хөрвүүлэх үйлд шинэ хандлага нээсэн тул бие даасан чиглэл буюу дэгийн үүдэл гэж үзэх болсон байна. Тиймээс энэхүү өгүүлэлд бид дээрх гурван хэлзүйн зөрүүтэй зарим талыг тогтоохын хамт, аливаад бие биеэсээ хамааралтай ханджээ гэхээр цөөнгүй асуудлыг баримтаар нотлон харуулахыг зорьсон болно.
1990-ЭЭД ОНООС ХОЙШИХ МОНГОЛ УЛС ДАХЬ НИЙГМИЙН АНТРОПОЛОГИЙН СУДАЛГАА
Authors: Г.Мөнх-Эрдэнэ  
Published: February 2023

Товч утга: Монгол антропологичид 1990 оноос хойш Монголд гарч ирсэн өөр өөр нийгмийн асуудлуудыг хэрхэн авч үзсэн тухай уг өгүүлэлд нэгтгэн дүгнэх болно. 1990 онд болсон социалист тогтолцооны уналт ба ардчилсан дэглэмийг дагаад олон урьгалч үзэл, нээлттэй байдал, бүтээлч шүүмж гэх мэт зүйлс тус улс дахь нийгмийн шинжлэх ухааны өөр өөр салбарт нэвтрэн орж ирэв. Тэдгээрийн дундаас, өмнө нь угсаатан судлал эсвэл угсаатны зүй гэж томъёологддог байсан нийгмийн антропологийн салбар Зөвлөлтийн өвийг даган хоёр өөрөөр хөгжих болсон юм. Эхний хэлбэр нь Зөвлөлтийн нийгмийн шинжлэх ухаанаас ихээхэн нөлөө авч урьдын арга зүйд тулгуурлан хөгжжээ. Дүрслэн бичих аргад тулгуурлаад бүс нутаг ба орон нутгийн түвшинд Монголчуудын зан үйл, ёс заншил, түүх ба соёлын өв гэх мэт ‘уламжлалт судалгааны асуудлууд’-ыг судлах оролдлогууд хийсэн байна. Хоёр дахь хэлбэр нь өрнийн, тэр дундаа Англи-хэлтэй орнуудын академик судалгааны үйл ажиллагаатай илүү холбогдож конструктив шүүмжлэлт судалгааны үзэл баримтлалыг хөгжүүлэх оролдлого хийжээ. Энэ нь уламжлалт-бус асуудлууд’ болох капитализм, хөгжил, орон нутгууд дахь олон улсын төсөл, уул уурхай ба тус улсын хөгжлийн асуудлууд зэргийг авч үзэхэд илүү хүчин чармайлт гаргасан байна.
БАГШИЙГ ТАХИХ ЁСНЫ МОНГОЛ ДАХЬ ДЭЛГЭРЭЛ БА ХӨГЖИЛ
Authors: С.Цэдэндамба, Д.Биндэрьяа  
Published: February 2023

Хураангуй: Төвдийн бурхны шашны дөрвөн их урсгалаас Монголд хамгийн их дэлгэрсэн Гэлүгва буюу шарын шашны онолын сургаал, бясалгалын заавар дотроос нэн чухал болох Энса нянжүд буюу Сонор дамжлагын нууц увдис сургаал нь бурхан багшаас тасралтгүйгээр Энэтхэгийн их багш нараар дамжиж Богд Зонховт уламжилж ирсэн байна (холын дамжлага). Мөн Богд Зонхов ойрын дамжлагаар буюу Манзушри бурхнаас сонор дамжлагын нууц увдисыг хүлээн авч, багшийн егүзрийг олон шавь нараасаа тусгайлан нууцлаж ойрын шавь болох Жамбалжамц, Хайдүвжий нарт хайрласан байна. Ийнхүү Богд Зонховын сонор дамжлагын нууц увдис нь бүтэн хоёр зууны (XV-XVII зуун) туршид олон лам нараар нууцлагдан дамжигдсаар нийтэд түгээн дэлгэрүүлсэн нь Банчэн богд Лувсанчойжижалцан бөгөөд (1570-1662) тэрбээр анх үсгэнд буулгаж “Багшийг тахих ёс” хэмээхийг з о хио сон б айна. Энэ хүү нийт э д задлан түгээн д элгэрүүлсэн Банчэн Лувсанчойжижалцан богдоос 1650 онд Монголын анхдугаар богд Жавзүндамба Хутагт ЛУВСАНДАМБИЙЖАЛЦАН
буюу Өндөр гэгээн Занабазар сонорын дамжлагын гүн гүнзгий увдисыг хүлээн авсанаар Цастны орноос гурав дахь жилдээ буюу мөнхүү туулай жилийн өвлийн эхэн сард Халх нутагтаа эгэн залрав.
Ийнхүү Анхдугаар Богд Өндөр гэгээн Занабазар Банчэн богдоо с уламжилж ав с ан “ Багшийг т ахих ёс” увдисыг бясалган бүт ээж богд Зонховын судар, тарнийн шим увдис болох багшийн егүзрийг бусад хөтөлбөр зохиолдоо шинэлэгээр тайлбарлан түгээн дэлгэрүүлж байжээ. Тийнхүү Анхдугаар
Богдоос эх авч дэлгэрсэн багшийг тахих номын үзэл санаа нь хожмын Монголын номын мэргэд болох Ламын гэгээн Ханчэнчойжил Лувсанданзанжалцан, Б раг ри Дамцагдо ж, Агв аандорж, Агваанлувсандондов, Ханчэнчойжил, зая бандида Лувсанпэрэнлэй, Наймдугаар богд Агваанлувсанчойжинямаданзанванч үгбалсамбуу, Ноён хутагт зэрэг эрдэмтэн лам нар “Багшийг тахих ёс”-ыг бясалган бүтээж, монголчуудынхаа ёс заншил, билиг оюунд тааруулан зохиол бүтээлээ туурвиж тайлбарлан дэлгэрүүлж байсан нь зохиол бүтээлүүдээс нь харагдаж байна.
Examining The Doctrine of Seven Grades of Being (Maratib Sab’ah) in Tuhfah al-Mursalah; An overview toward Quranic’s Perpective
Authors: AB Zuherni , Juwaini Juwaini 
Published: February 2023

The seven grades (Marataib al-Sab’ah) very closed associated with Muhammad Fadhl Allah al-Burhanpuri, an Indian Sufi scholar through his Tuhfah al-Mursalah ila Ruh al-Nabi. Written di Arabic Tuhfah al-Mursalah’s circled around India and also popularize in Mecca Madina and Malay word afterward. Burhanpuri and Tuhfah al-Mursalah many times mention in numerous manuscripts written in Arab Jawi, which identified from his principles mostly from ‘alam jawi (Nusantara) around 16-17 century. Some of them Shams al-Din al-Sumatra’i, Hamzah al-Fansuri, Nur al-Din al-Raniry and ‘Abd al-Ra’uf al-Singkili. Afterward, these principles, identically Maratib al-Sab’ah in Malay world known as Martabat Tujuh. The main point suggested by Burhanpuri, an explaration toward Ibn ‘Arabi’s idea wahdah al-wujud. Maratib al-Sab’ah considered as the proper medium to attain Ibn ‘Arabi’s Oneness of Being and relate it with the Qur’an perspective and as well as Hadits point of view on certain explanation in his Tuhfah al-Mursalah.
Modalidades de aprendizaje y rendimiento académico en estudiantes universitarios
Authors: Romero Gutiérrez José Marcelino , Zambrano Ortega Teres Jesús 
Published: February 2023

La presente investigación realiza un análisis comparativo del rendimiento académico de los estudiantes de una asignatura transversal homologada en diferentes periodos académicos y en diferentes modalidades de estudio (online, b-learning y presencial). La investigación propuesta se ajusta al modelo no experimental, puesto que se analizó la incidencia de las modalidades de estudio en el rendimiento académico de los estudiantes en la asignatura en estudio. Se midió los resultados obtenidos de 361 estudiantes universitarios entre 17 a 25 años de edad (hombres = 54.5 %, mujeres= 45.4 %), en los periodos académicos 201801-201802-201901. Se realizó un procedimiento ad hoc y un tratamiento estadístico descriptivo, comprobación de hipótesis con análisis de varianza, prueba de heterogeneidad de las varianzas (Welch y Brown-Forsythe); finalmente una post hoc de comparación múltiple. Los resultados demuestran que existen diferencias significativas ( > 0.05) con referencia a la modalidad de estudio y el rendimiento académico. Los estudiantes en la modalidad presencial y online no muestran diferencias significativas entre calificaciones, pero los de la modalidad b-learning obtienen mejores resultados.
THE USE OF THE DUOLINGO GUESSING GAME APPLICATION IN TEACHING SPEAKING ABILITY TOWARD 8TH - STUDENTS
Authors: Emelia Tengku Winona , Sari Ambar Wulan , Khaidir Khaidir 
Published: February 2023

The Use Of The Duolingo Guessing Game Application In Teaching Speaking Ability Toward 8th - Students. This study was aimed to analyze how students use the game application named Duolingo, as an English learning application, to evaluate its benefit to help students in learning English and to assess students' skills in speaking. The data for this research was collected by using post and pre-test methods in research techniques. The data source was students from SMP Muhammadiyah 1 Medan, focused on 8th grade by providing multiple-choice questions by using Duolingo Applications. The quantitative design was used in this study and the techniques for data analysis include (1) data collection procedures, (2) data analysis techniques, and (3) conclusions. Based on analysis findings, students provided improvements to English learning and they speak more smoothly with a better tone. However, learning English has a number of advantages, and since Duolingo is a form of multiple choice test so the students enjoy, and it help the problem of speaking and use repetition of words so the students can follow how to say or speak.
Pengaruh kombinasi limbah ampas Kelapa, Nanas, dan Pepaya terhadap konsumsi pakan, efisiensi konversi, dan pertumbuhan maggot Hermetia illucens L.
Authors: Lamin Syafrina , Nofyan Erwin , Mayasari Astrid 
Published: February 2023

Salah satu jenis sampah yang ada ditimbun di TPA adalah sampah organik. Sampah organik ini dapat dikurangi dengan cara pengomposan. Namun proses ini membutuhkan waktu yang cukup lama yaitu 3-4 bulan hingga sampah benarbenar terurai. Sampah organik yang tidak dengan cepat diolah akan menimbulkan bau yang menyengat atau bau tidak sedap. Maggot dari lalat Hermetia illucens dapat dijadikan sebagai pengurai sampah organik menjadi partikel yang lebih kecil, selain itu juga maggot dapat dibiakkan dan dijadikan pakan unggas/ikan. Untuk mengetahui keefektifan hidup maggot H. illucens, perlu dilakukan pengujian dalam aspek biologi seperti, konsumsi pakan, efisiensi konversi, dan laju pertumbuhan maggot. Tujuannya untuk menentukan konsumsi pakan, efisiensi konversi, dan laju pertumbuhan maggot H. illucens pada masing-masing variasi komposisi sampah buah dan dedak padi. Rancangan Penelitian ini menggunakan Rancangan Acak Lengkap (RAL) dengan 5 perlakuan dan masingmasing perlakuan dilakukan 5 kali pengulangan. Hasil dari penelitian ini didapatkan Komposisi limbah organik yang paling tinggi untuk konsumsi pakan maggot H. illucens, yaitu pada komposisi dedak fermentasi 50% dan pepaya 50% dengan rata-rata konsumsi pakan 77,80%. Komposisi limbah organik yang paling tinggi untuk efisiensi konversi maggot H. illucens, yaitu komposisi dedak fermentasi 50% dan pepaya 50% dengan rata-rata efisiensi konversi 0,31%. Komposisi limbah organik yang paling tinggi untuk pertumbuhan maggot H. illucens, yaitu komposisi dedak fermentasi 50% dan pepaya 50% dengan rata-rata bobot 0,26 g dan rata-rata panjang maggot 1,88 cm. Kesimpulannya dari penelitian ini yaitu pertumbuhan maggot H. illucens yang paling tinggi dengan menggunakan komposisi media pepaya 50% dan dedak fermentasi 50% dan salah satu faktor yang mempengaruhi pertumbuhan maggot H. illucens adalah kuantitas dan kualitas media pakan.
A review on the biology and management of potato tuber moth
Authors: Adhikari Aakash , Oli Dipiza , Pokhrel Ashim , Dhungana Babita , Paudel Bipul , Pandit Shishir , Bigyan G C , Dhakal Apurba 
Published: February 2023

Abstract
The potato tuber moth (PTM; caused by Phthorimaea operculella) is one of the most serious insect pests that causes damage to crop production and storage of potatoes. It causes damage to the potato, while larvae of P. operculella feed on and grow in the leaves and tubers of potatoes, resulting in direct product losses. The larvae construct tunnels through tubers and mine leaves, stems, and petioles, resulting in uneven galleries. Foliar damage to the potato crop does not normally result in major output losses, although contaminated tubers may have lower marketability and storage losses of up to 100%. Light watering every 4 days and mulching with neem leaves during the last 4 weeks before the harvest was found to be a successful treatment. Spraying a thin layer of testing natural oils also acts as a defensive layer, which causes confusion or disturbance to the searching neonate larvae. The pest is tough to eradicate, so producers rely heavily on insecticides and biological approaches. Potato tuberworm damage was reduced by rotating esfenvalerate and indoxacarb treatments before and after vine kill. At 5 g/kg potato tuber in farmer rustic storage, Acorus calamus dust exhibited great efficiency in preventing PTM tuber damage. In different regions of the world, parasitoids such as Copidosoma spp. and Apanteles spp. are significant in PTM management. Pheromone traps are used for pest population monitoring as well as pest management in the field and during storage.
Herbicide control of Ambrosia artemisiifolia in sunflower, soybean and maize
Authors: Máčajová Patrícia , Tóthová Monika , Krchňavá Veronika , Týr Štefan , Tóth Peter 
Published: February 2023

Abstract

Ambrosia artemisiifolia L. (Asteraceae) has become a major threat to agriculture in many parts of the world. Global agriculture relies on the use of herbicides against A. artemisiifolia in the crops most at risk – sunflower, maize and soybean. This paper aims to provide an overview of the chemical control of A. artemisiifolia and to summarize the latest knowledge in this field. The sunflower is the crop most threatened by A. artemisiifolia, as both plants belong to the same family. The best control level was achieved after the preemergence application of flurochloridone and the combination of dimethenamid-P + pendimethalin. The introduction of the non-GM Clearfield and ExpressSun technologies allowed effective control with postemergence herbicides in sunflower varieties tolerant to imidazolinone and tribenuron-methyl herbicides. In soybean, the highest efficacy was observed in trials with imazamox and bentazone alone and in combination. The combination of imazamox with bentazone had a positive effect on yield compared to untreated stands. The introduction of transgenic soybeans tolerant to glyphosate led to increased glyphosate use and the predictable emergence of weed resistance in America in 1996. Preplant followed by postemergence herbicides were critical for the effective control of glyphosate-resistant A. artemisiifolia in glufosinate tolerant soybean. In maize, the highest efficacy was obtained after the application of glufosinate, bromoxynil and mesotrione + atrazine. Of the above substances for the control of A. artemisiifolia in maize, only mesotrione is currently registered in the EU.
The transmission of plant viruses
Authors: Grešíková Simona 
Published: February 2023

Abstract
Plant viruses are a threat to a sustainable economy because they cause economic losses in yields. The epidemiology of plant viruses is of particular interest because of their dynamic spread by insect vectors and their transmission by seeds. The speed and direction of viral evolution are determined by the selective environment in which they are found. Knowledge of the ecology of plant viruses is critical to the transmission of many plant viruses. Accurate and timely detection of plant viruses is an essential part of their control. Rapid climate change and the globalization of trade through free trade agreements encourage the transmission of vectors and viruses from country to country. Another factor affecting the emergence of viruses is the cultivation of monocultures with low genetic diversity a nd high plant density. Trade in plant material (germplasm and living plants) also cause the emergence of new viruses. Viruses have a fast adaptation and development in a new environment. Aphids are the most widespread and important vectors of plant viruses. Myzus persicae transmits more than 100 different plant viruses. In nature plant viruses are transmitted also by nematodes, fungi, mites, leafhoppers, whiteflies, beetles, and planthoppers. The symptoms of viral diseases are very diverse and are often confused with symptoms of abiotic stress. Control of viral diseases is based on two strategies: i) immunization (genetic resistance acquired by plant transformation, breeding, or cross-protection), ii) prophylaxis to limit viruses (removal of infected plants and control of their vectors). For management, we rely on quick and accurate identification of the disease.
Assessment of the effectiveness of fish passage through the vertical-slot fishway at the main dam on the longest Baltic River
Authors: Dębowski Piotr , Bernaś Rafał , Radtke Grzegorz , Święcki Waldemar 
Published: February 2023

Abstract
In 1969, a dam was constructed on the Vistula River, the longest in the Baltic drainage basin, 276 km from its estuary, which resulted in the collapse of migratory fish populations throughout the drainage basin. The existing, ineffective fishway was rebuilt in 2014. Monitoring at the new fishway indicated that 24 fish species used it, and over a period of five years the number of individuals fluctuated from nearly 4,000 to over 23,000. Radio frequency identification (RFID) technology was used to investigate 12 fish species, mostly vimba and bream, passing through the fishway. Fish caught in a trap in the upper part of the fishway were tagged with PITs and then released below the dam. Returning fish were recorded by four loop antennas. Of the 877 fish that were tagged, 13% returned to the fishway mostly on the first and fourth days following release. Of the fish that returned, 30% turned back while passing through the fishway: 30% vimba and 52% bream. The transit time of vimba and bream did not depend on fish size or the time after which they returned. Overall, estimated fishway efficiency based on the migration of the tagged fish was high.
Can the elimination of cyanobacteria by micro-sieving be an innovative lake purity improvement method?
Authors: Napiórkowska-Krzebietke Agnieszka , Łuczyński Marek 
Published: February 2023

Abstract
The removal of harmful cyanobacteria has recently become an important target in water management strategies. Various methods have been developed to eliminate these microorganisms including: (1) biological methods, especially with floating treatment wetlands and riparian vegetation; (2) physical methods with aeration, mechanical circulation, and hypolimnetic oxygenation; (3) chemical methods with coagulation and flocculation processes; (4) barley straw. We propose that the in situ mechanical-based micro-sieving process provides an opportunity for this to succeed in practice. The appropriate, selective technical parameters and techniques can result in successful water quality improvement, which is essential to meet Water Framework Directive goals and especially for public health. Additionally, micro-sieving used for removing Gloeotrichia can contribute to a significant reduction in internal phosphorus loads, a necessary step in lake restoration. The theoretically probable mean cell-bound P-content transferred with G. echinulata colonies (during strong blooms) can be as high as 48 mg L−1, and this potential P-load is usually deposited on lake bottoms. The removal of cyanobacterium can result in significant limitations of internal P-sources. The method presented above could be a promising, practical, easy-to-use, and cost-effective method for managing and limiting cyanobacterial blooms.