HİPERURİKEMİK NEFROPATİYA ZAMANI BÖYRƏKLƏRİN STRUKTUR VƏ FUNKSİONAL DƏYİŞİKLİKLƏRİNİN ULTRASƏS MÜAYİNƏSİ İLƏ QİYMƏTLƏNDİRİLMƏSİ
Authors: Sərdarlı F.F. 
Published: January 2025

Məqalədə hiperurikemik nefropatiyalı xəstələrin ultrasəs və klinik-laborator müayinələrinin təhlilinə dair tədqiqatın nəticələri şərh edilmişdir. Tədqiqata 47 xəstə cəlb edilmişdir. Ultrasəslə müayinədə, tripleks rejimində (ikiölçülü, spektral və rəngli doppler) böyrək parenximi və sinusundakı struktur dəyişiklikləri araşdırılmış, urodinamika və böyrək hemodinamikası tədqiq edilmiş və sonoqarafik meyarlar işlənib hazırlanmışdır. Araşdırma nəticəsində, hiperurikemik nefropatiyalı pasiyentlərin böyrəklərində aşağıdakı dəyişikliklər öyrənilmişdir: böyrək parenximinin nazikləşməsi, exogenliyin artması, fibroz dəyişikliklərin və kiçik hiperexogen əlavələrin aşkar edilməsi, kapsul altında anexogen zolaqlar, seqmentar və qövsşəkilli arteriyalarda rezistentlik indeksininin (RI) artması. Hiperurikemik nefropatiya nəticəsində yaranmış xronik böyrək xəstəliyinin (XBX) III və IV mərhələlərində parenximin qalınlığının və həcminin, qabıq qatının, Sparenx/S böyrək indeksinin statistik etibarlı azalması, seqmentlərarası və qövsşəkilli arteriyalarda qan cərəyanının sürətinin zəifləməsi, I və II mərhələlərlə müqayisədə rezistentlik indeksinin artması müşahidə edilir.
В статье представлены результаты ультразвуковых и клинико-лабораторных исследований 47 пациентов с гиперурикемической нефропатией. В ходе ультразвукового исследования в триплексном режиме (двухмерном, спектральном и цветном допплере) были оценены структурные изменения в паренхиме и синусе почек, уродинамика и почечная гемодинамика, а также разработаны сонографические критерии. В результате исследования были выявлены следующие изменения в почках пациентов с гиперурикемической нефропатией: истончение паренхимы почек, увеличение эхогенности (P <0,05), обнаружение фиброзных изменений и мелких гиперэхогенных включений, холмистые края, анехогенные полосы под капсулой и увеличение RI (индекса резистентности) в сегментарных и дуговых артериях.
The article presents the results of a study analyzing the ultrasound and clinical-laboratory findings in patients with hyperuricemic nephropathy. A total of 47 patients were included in the study. Using ultrasound in triplex mode (two-dimensional, spectral, and color Doppler), structural changes in the renal parenchyma and sinus were investigated, along with the assessment of urodynamics and renal hemodynamics, and sonographic criteria were developed. The study identified the following renal alterations in patients with hyperuricemic nephropathy: thinning of the renal parenchyma, increased echogenicity, detection of fibrotic changes and small hyperechoic inclusions, subcapsular anechoic bands, and elevated resistance indices (RI) in segmental and arcuate arteries. In stages III and IV of chronic kidney disease (CKD) caused by hyperuricemic nephropathy, significant reductions in the thickness and volume of the parenchyma, cortical layer, Sparenx/S renal index, and diminished blood flow velocity in intersegmental and arcuate arteries were observed, compared to stages I and II. Additionally, an increase in resistance index was noted at these advanced stages.