bluuebunny/crossref_metadata_2025_split huggingface dataset:
MALÁRIA NO ESTADO DE RONDÔNIA: ANÁLISE EPIDEMIOLÓGICA NO PERÍODO DE 2012 A 2022
Authors: Almeida Henrique Alves de , Fagundes Mateus Fernandes , Silva Gisele Nogueira e , Rondon Mariana Menezes , Alves Leyce de Paiva , Barreto Beatriz Lima , Swidzikiewicz Eduarda Hamerski , Borges Daniel da Silva , Santos Camilla Antunes Almeida dos , Grillo Vinicius Tadeu Ramos da Silva 
Published: April 2024

OBJETIVOS: Este estudo apresenta aspectos epidemiológicos da malária no estado de Rondônia. MÉTODOS: Trata-se de um estudo ecológico descritivo e retrospectivo. Foram coletados dados do Sistema de Informação de Vigilância Epidemiológica e Notificação de Casos de Malária (SIVEP-Malária/SVS/MS) no período de 2012 a 2022. As variáveis, como sexo, faixa etária, raça, escolaridade e espécie parasitária, foram organizadas em tabelas para uma análise abrangente da epidemiologia. RESULTADOS: Durante o período analisado, a malária prevaleceu entre indivíduos do sexo masculino (62,56%), afetando principalmente cidadãos com menos de 59 anos. A população de cor parda representou a maioria dos casos (66,08%). Quanto à escolaridade, os indivíduos que cursaram de forma incompleta da 5ª a 8ª série do ensino fundamental são os mais acometidos (23,96%). Notavelmente, a espécie Plasmodium vivax foi dominante, correspondendo a 92,76% dos casos registrados. CONCLUSÃO: Este esclarecimento sobre a epidemiologia da malária pode inspirar ações multidisciplinares entre profissionais de saúde, o governo e pesquisadores. Tais medidas visam reduzir a prevalência da malária na região.
L1 Retrotransposition in Normal Colorectal Epithelium
Authors: Staff Editorial 
Published: April 2024

Somatic L1 retrotransposition refers to the process in which long interspersed nuclear elements (LINE-1 or L1 elements), which are a type of transposable element, move within the DNA of somatic cells. These elements can have the ability to "copy and paste" themselves into different genomic locations, potentially leading to genetic alterations. While L1 retrotransposition has been extensively studied in the context of cancer, it is still a topic of ongoing research to determine its prevalence and significance in normal tissues, including the colorectal epithelium. Colorectal epithelium refers to the tissue lining the colon and rectum, and abnormalities in this tissue can contribute to the development of colorectal cancer. Nam and colleagues explored the whole-genome sequences of 899 single-cell clones established from three different cell types collected from 28 individuals. They found 1,708 somatic L1 retrotrans position events that were enriched in the colorectal epithelium and showed a positive relationship with age. Analysis of matched cancers further suggested that the somatic L1 retrotransposition rate is substantially increased during colorectal tumorigenesis. They concluded that L1 retrotransposition-induced somatic mosaicism in normal cells and provides insights into the genomic and epigenomic regulation of transposable elements over the human lifetime. Nature. 2023 May;617(7961):540-547. doi: 10.1038/s41586-023-06046-z.
Small Molecules for Chemically Induced Pluripotency Inception
Authors: Staff Editorial 
Published: April 2024

Harnessing endogenous transcription factors directly by small molecules for chemically induced pluripotency inception refers to using specific small molecules to activate endogenous transcription factors to reprogram adult cells into induced pluripotent stem cells (iPSCs). This approach aims to bypass the use of viral vectors or genetic manipulation to introduce exogenous factors, making it a potentially safer and more efficient method for generating iPSCs. Jin and colleagues show that small molecule CD3254 activates endogenous existing transcription factor RXRα to significantly promote mouse chemical reprogramming. Mechanistically, the CD3254-RXRα axis can directly activate all the 11 RNA exosome component genes (Exosc1-10 and Dis3) at the transcriptional level. Unexpectedly, rather than degrading mRNAs as its substrates, RNA exosome mainly modulates the degradation of transposable element (TE)-associated RNAs, particularly MMVL30, which is identified as a new barrier for cell-fate determination. In turn, MMVL30-mediated inflammation (IFN-γ and TNF-α pathways) is reduced, promoting successful reprogramming. Collectively, their study provides conceptual advances for translating environmental cues into pluripotency inception, particularly identifies that the CD3254-RXRα-RNA exosome axis can promote chemical reprogramming and suggests modulation of TE-mediated inflammation via CD3254-inducible RNA exosome as important opportunities for controlling cell fates and regenerative medicine. Proc Natl Acad Sci USA. 2023 May 23;120(21):e2215155120. doi: 10.1073/pnas.2215155120.
A New Role for Lactate in Breast Cancer
Authors: Staff Editorial 
Published: April 2024

Lactate dehydrogenase (LDH) is an enzyme that plays a key role in cellular metabolism by converting pyruvate to lactate during anaerobic glycolysis. LDH has been implicated in various cancer types, including breast cancer, where increased LDH activity is associated with tumor growth, invasion, and resistance to therapy. LDH inhibitors are being investigated as potential therapeutic agents in cancer treatment, including breast cancer. Khajah and colleagues investigated the role of LDH inhibitors in both estrogen receptor (ER)+ and ER‑ breast cancer cell lines and in normal breast epithelial cells. A significant reduction in extracellular lactate level, cell proliferation, motility, and invasion was observed after treatment with LDH inhibitors. Subsequently, changes in the levels of vimentin, E‑cadherin, p38 MAPK, ERK1/2, and AKT were also observed. Cancer cell proliferation was preferentially blocked compared with normal epithelial cell inhibition by LDH inhibitors such as quercetin and lonidamine. These results further highlight the role of lactate in breast cancer progression and indicate the practical use of various commercially available LDH inhibitors as promising therapeutic agents to oppose the processes leading to cancer progression. While LDH inhibitors show promise, challenges include achieving selectivity for cancer cells and minimizing toxicity to normal tissues. The development of specific LDH inhibitors with favorable pharmacokinetic properties is an ongoing area of research. Mol Med Rep. 2024 Jan;29(1):12. doi: 10.3892/mmr.2023.1313.
Pembrolizumab Plus Trastuzumab and Chemotherapy for HER2-Positive Gastric or Gastro-oesophageal Junction Adenocarcinoma
Authors: Staff Editorial 
Published: April 2024

he combination of pembrolizumab, and trastuzumab chemotherapy has long been investigated in the treatment of HER2-positive gastric or gastroesophageal junction (GEJ) adenocarcinoma. HER2-positive gastric or gastroesophageal junction adenocarcinoma refers to cancers that overexpress the human epidermal growth factor receptor 2 (HER2), which is associated with more aggressive tumor behavior. Pembrolizumab is a monoclonal antibody that targets the programmed cell death protein 1 (PD-1) receptor, a checkpoint protein on immune cells. By blocking PD-1, pembrolizumab helps unleash the immune system to target and attack cancer cells. Trastuzumab is another monoclonal antibody that specifically targets HER2-positive cancer cells. It has been a standard treatment for HER2-positive breast cancer and has been explored in HER2-positive gastric and gastroesophageal junction cancers. Janjigian and colleagues revealed the interim analysis of a randomized, phase 3 KEYNOTE-811 trial which involved 168 medical centers in 20 countries worldwide. They found that compared with placebo, pembrolizumab significantly improved progression-free survival when combined with first-line trastuzumab and chemotherapy for metastatic HER2-positive gastro-oesophageal cancer, specifically in patients with tumors with a PD-L1 combined positive score of 1 or more. They stated that the overall survival follow-up is ongoing and will be reported at the final analysis. Lancet. 2023 Dec 9;402(10418):2197-2208. doi: 10.1016/S0140-6736(23)02033-0.
TRANSTORNO DE PÂNICO: DEFINIÇÃO, CLÍNICA E TRATAMENTO - UMA VISÃO GERAL
Authors: Tavares Thiago de Mello , Neves Marco Antonio Orsini , Araujo Júlio Cesar de Oliveira , Magnani Mirela Hoffmann , Mesquita Marcela de Moraes , Negreiros Laís dos Santos 
Published: April 2024

Introdução: O Transtorno de Pânico é caracterizado como manifestações recorrentes de crises de pânico que levam o paciente a modificar sua rotina diária. Causando comprometimento na qualidade de vida do indivíduo. Sua patogênese ainda é pouco elucidada, agregando fatores genéticos, neurobiológicos, fatores estressores por exposição, transtornos de personalidade, neurobiológicos e comportamentais. Materiais e Métodos: Foi realizada uma revisão geral da literatura disponível em bancos de dados médicos eletrônicos. Foram selecionados apenas estudos sobre Transtorno de Pânico com base em critérios pré estabelecidos de qualidade metodológica e de confiança clínica. Revisão Bibliográfica: O Transtorno de Pânico é uma condição psiquiátrica que se caracteriza por episódios de medo intenso ou desconforto. Perenemente acompanhado de sintomas físicos e cognitivos agudos, que causam um significativo desconforto e prejuízo funcional na vida diária do indivíduo. Sendo de origem multifatorial, é necessário um processo investigativo para o diagnóstico correto analisando as manifestações clínicas a fim de estabelecer os diagnósticos diferenciais. Discussão: O tratamento para o transtorno do pânico baseia-se em abordagens farmacológicas e psicoterapêuticas. Os inibidores seletivos de recaptação de serotonina (ISRS) e a Venlafaxina XR (ISRSN), são amplamente prescritos para reduzir a frequência e a intensidade dos ataques de pânico. Inclusive, a terapia cognitivo-comportamental (TCC) tem se mostrado eficaz na modificação de padrões de pensamento e comportamento associados ao transtorno do pânico. Conclusão: Crises de pânico não são exclusivas do transtorno. Indivíduos podem ter outras condições psiquiátricas e clínicas que levem a ataque de pânico, mas não sendo recorrentes, e assim não fechando critérios para Transtorno do Pânico.
Kualitas Pelayanan Terhadap Kepuasan Pelanggan
Authors: Tijjang Bakhtiar 
Published: April 2024

Tujuan penelitian ini adalah untuk mengetahui pengaruh kualitas pelayanan terhadap kepuasan pelanggan baik secara parsial maupun secara simultan. Adapun Metode analisis data yang digunakan dalam menguji hipotesis uji validitas, uji reliabilitas, uji parsial, dan uji simultan. Adapun hasil penelitian yang didapatkan peneliti menunjukkan bahwa Variabel Kualitas Pelayanan dengan 5 indikator yaitu kehandalan (X1), Daya Tanggap (X2), jaminan (X3) empati (X4), Bukti Fisik (X5) Secara parsial ada empat indikator yang berpengaruh signifikan terhadap kepuasan pelanggan PDAM Kabupaten Sidrap satu indicator tidak berpengarug dan tidak signifikan terhadap kepuasan pelanggan yaitu indicator Jaminan (X4). Juga Secara simultan variable kualitas pelayanan dengan lima (5) indicator yaitu kehandalan (X1), daya tanggap(X2), jaminan(X3), empati(X4), bukti fisik(X5), berpengaruh terhadap kepuasan pelanggan (Y).
What market factors influence and determine hemp-lime composites becoming a mainstream building product?
Authors: Donoghoe Glennan 
Published: April 2024

The impact of buildings on the environment is enormous. Buildings consume 40% of natural resources, use 70% of all electricity produced and their waste contributes 50% to all landfills. This situation has led to governments developing policy and regulations to mitigate the serious impacts on the planet. The emerging green building market is becoming part of the construction industry. Rapid demand for products present significant opportunities for products that can meet sustainability goals of building projects. The industry has low barriers to entry but the barriers to adoption and diffusion of new and innovative green building products are high. This is further compounded by the industries fragmented nature and its resistant to change. The research provides a comprehensive understanding of market conditions and clearly identifies factors that drive the market and those that influence the adoption and products. Research uncovered a specific set of factors that influence the development of strategies to commercialise new products into the market. Thorough analysis and understanding of these factors can be used to guide the development and advancement of hemp-lime composite products paving the way for broader adoption as a mainstream building material in the construction industry.
ANALISIS DEMOKRASI INTELIJEN TERHADAP PENANGANAN TERORIS INDONESIA (Perbandingan Dengan MI6)
Authors: Mayangsari Efriska Ginasti 
Published: April 2024

Pandemi COVID-19 yang melanda dan menjadi konsentrasi semua Negara didunia tidak membuat sejumlah problem keamanan dalam Negeri menghilang. Pendekatan yang digunakan dalam tulisan ini adalah pendekatan kualitatif. Penelitian kualitatif merupakan metode untuk mengeksplorasi dan memahami makna yang oleh sejumlah individu atau sekelompok orang dianggap berasal dari masalah sosial atau kemanusiaan. Intelijen merupakan salah satu instrumen penting bagi penyelenggaraan kekuasaan negara. Intelijen juga merupakan produk yang dihasilkan dari proses pengumpulan, perangkaian, evaluasi, analisis, integrasi, dan interpretasi dari seluruh informasi yang berhasil didapatkan terkait dengan isu keamanan nasional. Kewajiban akan intelijen negara adalah kewajiban semua pihak bukan hanya BIN, BAIS dan POLRI maka harus adanya kemauan dari kepemimpinan nasional untuk membenahi institusi intelijen Indonesia, khususnya dari aspek kerjasama dan koordinasi dan juga mengeducate seluruh masyarakat untuk perperan aktif dalam kemajuan intelijen Indonesia.
Meningkatkan Kreativitas Peserta Didik Dalam Pembelajaran IPA Melalui Penerapan Alur Merdeka Belajar Kelas IX-G SMP N 40 Semarang
Authors: Mardliyyah Siti , Nurbaety Yustin , Nuswowati Murbangun 
Published: April 2024

Penelitian ini merupakan Penelitian Tindakan Kelas (PTK) yang mencakup perencanaan, tindakan dan pengamatan, serta refleksi. Subjek penelitian ini adalah peserta didik kelas IX-G SMP Negeri N 40 Semarang tahun ajaran 2023/2024. Penelitian ini dilakukan dalam dua siklus dengan masing-masing siklus terdiri dari dua pertemuan. Pengumpulan data diperoleh melalui observasi, angket, dan dokumentasi. Keabsahan data yang digunakan yaitu triangulasi teknik. Teknik analisis data yang digunakan yaitu analisis kualitatif model Milles dan Huberman yang mencakup reduksi data, penyajian data, dan kesimpulan. Kriteria keberhasilan yang ditetapkan yaitu rata-rata persentase keseluruhan indikator kreativitas siswa mencapai ≥ 76%. Peningkatan kreativitas peserta didik pada pra siklus menunjukkan 67,57% pada kategori cukup, dan siklus I menunjukkan 76,40% pada kategori baik sedangkan pada siklus II mencapai 87,38% dengan kategori sangat baik. Hal ini menunjukkan bahwa rata-rata persentase telah mencapai kriteria keberhasilan tindakan yang ditetapkan yaitu ≥ 76%.
GƏNCƏ-DAŞKƏSƏN İQTİSADİ RAYONUNUN KƏNDLƏRİ VƏ KƏND ƏHALİSİNİN MƏSKUNLAŞMASI
Authors: Tahirova H.M. 
Published: April 2024

Gən­cə-Daş­kə­sən iq­ti­sa­di ra­yo­nu res­pub­li­ka­da kənd ya­şa­yış mən­tə­qə­lə­ri və kənd əha­li­si­nin sa­yı­na gö­rə axı­rın­cı yer­lər­dən bi­ri­ni tu­tur. Res­pub­li­ka­nın 3 – cü bö­yük şə­hə­ri olan Gən­cə şə­hə­ri­nin bu re­gi­on­da yer­ləş­mə­si kənd ya­şa­yış mən­tə­qə­lə­ri­nin so­si­al-iq­ti­sa­di və mə­də­ni in­ki­şa­fın­da mü­hüm rol oy­na­yır. Mə­qa­lə­də kənd qrup­la­rı və on­lar­da məs­kun­la­şan əha­li­nin sa­yı­nın 1999-2019-cu il müd­də­tin­də də­yi­şil­mə­si təh­lil edil­miş­dir. 20 il müd­də­tin­də iq­ti­sa­di ra­yo­nun kənd­lə­ri­nin sa­yı 8 kənd azal­mış­dır. Həm­çi­nin bu təh­lil in­zi­ba­ti ra­yon­lar üz­rə də apa­rıl­mış, hər bir ra­yo­nun in­zi­ba­ti qu­ru­lu­şun­da baş ve­rən də­yi­şik­lik­lər və on­la­rın sə­bəb­lə­ri araş­dı­rıl­mış­dır. Bu­nun­la ya­na­şı iq­ti­sa­di ra­yon üz­rə ad­la­rı də­yi­şən kənd­lər ha­qın­da da mə­lu­mat ve­ril­miş­dir. 2019-cu il­də iq­ti­sa­di ra­yon­da kənd­lə­rin 75,8%-nin əha­li­si­nin sa­yı 200-2000 nə­fər ara­sın­da də­yiş­miş­dir. Bu kənd­lər­də iq­ti­sa­di ra­yo­nun kənd əha­li­si­nin 63,9%-i top­lan­mış­dır.
ŞAMAXI – QOBUSTAN ZONASININ DAYANIQLI SU TƏMİNATI SİSTEMİNİN YARADILMASI
Authors: Məmmədov Ə.Ş. , Cavadzadə E.B. , Bayramov A.Ə. , Hüseynov C.H. 
Published: April 2024

Mə­qa­lə­də Şa­ma­xı və Qo­bus­tan zo­na­sı­nın su tə­mi­na­tı­nın yax­şı­laş­dı­rıl­ma­sı ilə bağ­lı Şir­van çay­la­rı­nın su eh­ti­ya­tın­dan is­ti­fa­də et­mək­lə həll va­ri­an­tı­na ba­xıl­mış­dır. Hal-ha­zır­da bu zo­na­da kənd tə­sər­rü­fa­tı bit­ki­lə­ri əsa­sən dəm­yə şə­rai­tin­də əki­lib-be­cə­ri­lir. Əra­zi­də ye­rüs­tü və ye­ral­tı su eh­ti­yat­la­rı çox məh­dud­dur. Əra­zi­si­nin əsas çay­la­rı Pir­sa­at və Qoz­lu çay­la­rı­dır. Bu çay­lar əsa­sən ya­ğış su­la­rı ilə qi­da­la­nır və yay ay­la­rın­da qu­ru­yur. Şa­ma­xı və Qo­bus­tan şə­hər­lə­ri is­tis­na ol­maq­la əra­zi­də yer­lə­şən kənd­lə­rin su təc­hi­za­tı əsa­sən bu­laq­lar­dan is­ti­fa­də et­mək­lə apa­rı­lır. Son il­lər ya­ğın­tı­la­rın azal­ma­sı sə­bə­bin­dən bir çox bu­laq­lar qu­ru­muş və ya de­bit­lə­ri kəs­kin azal­mış­dır. Ək­sər ya­şa­yış mən­tə­qə­lə­ri­nin su tə­mi­na­tın­da hal-ha­zır­da cid­di sı­xın­tı­lar var­dır. Mər­kəz­ləş­di­ril­miş su təc­hi­za­tı­nın apa­rıl­ma­ma­sı və su tə­mi­na­tı­nın zə­if ol­ma­sı re­gi­on­da ki­çik sə­na­ye sa­hə­lə­ri­nin və tu­rizm ob­yekt­lə­ri­nin ya­ra­dıl­ma­sı üçün cid­di prob­lem­lər ya­ra­dır. Əra­zi­nin tor­paq fon­du və aq­ro­iq­lim şə­rai­ti in­ten­siv bağ­çı­lı­ğın in­ki­şaf et­di­ri­mə­si üçün ge­niş im­kan­lar ya­ra­dır. La­kin su ça­tış­maz­lı­ğı bu im­kan­lar­dan ye­tə­rin­cə is­ti­fa­də­ni məh­dud­laş­dı­rır. Bu re­gio­nun da­ha sü­rət­li in­ki­şa­fı­na na­il ol­maq üçün Ağ­su­çay, Gir­di­man­çay və Göy­çay çay­la­rı­nın su eh­ti­yat­la­rı­nın bir his­sə­si­nin bu zo­na­ya yö­nəl­dil­mə­si tə­min olun­ma­lı­dır. Apar­dı­ğı­mız il­kin araş­dır­ma­lar bu çay­la­rın su eh­ti­ya­tın­dan is­ti­fa­də et­mək­lə bu əra­zi­yə özüa­xar hid­rav­li­ki re­jim­də ol­maq­la sa­ni­yə­də 1.5-2.0 kub met­rə qə­dər su­yun ve­ril­mə­si­nin müm­kün ol­du­ğu­nu gös­tə­rir.
XƏZƏR DƏNİZİNİN QƏRB SAHİLİ MORFOSTRUKTURLARININ LANDŞAFT DİFFERENSASİYASINA TƏSİRİNİN TƏHLİLİ
Authors: Zeynalova S.M. 
Published: April 2024

Relyef əmələ gəlməsi faktorlarının və şəraitinin mürəkkəb kombinasiyası, onların zaman dəyişkənliyi, eləcə də antropogen təsir Xəzər dənizinin sahil zolağının geosistemlərinin həm morfogenetik, həm də xronoloji cəhətdən son dərəcə müxtəlifliyini müəyyən etmişdir. Xəzər dənizi sahillərinin morfoloji xüsusiyyətləri aşınma və materialların yığılması və yeni sahil for­ma­larının əmələ gəlməsi proseslərinin təsirinin nəticəsidir. Bununla belə, qeyd etmək lazımdır ki, Xəzər dənizi sahillərinin morfologiyası onların son 20 ildə inki­şafında mövcud tendensiyaları əks etdirir ki, bunlardan da başlıcası eroziyaya meyldir. Tədqiq olunan sahil zolağının landşaft xüsu­siy­yətləri əsasən ərazinin geoloji inkişafının uzun və mürəkkəb tarixi, üç böyük morfostruktur zonanın qov­şağında yerləşməsi ilə əvvəlcədən müəyyən edilir. Sahil geosistemlərinin formalaşmasına, xüsusilə Xəzər dənizinin səviyyəsindəki dalğalanmalar, iqlim dəyi­şik­liyi və son zamanlar çox istiqamətli deformasiyalar tə­sir göstərmişdir.
DUMANLI GÜNLƏRİN ABŞERON YARIMADASI VƏ ƏTRAF ADALARDA ZAMAN-MƏKAN ÜZRƏ PAYLANMASI
Authors: Məmmədova H.V. 
Published: April 2024

Məqalədə Abşeron akvatoriyasında 1991-2020-ci illərdə baş verən du­man­ların günlər üzrə təkrarlanması təhlil edilmişdir. Bundan öncə duman­ların tədqiqat ərazisində təhlili nisbətən zəif aparılmışdır. Akvatoriyada dumanlı günlərin 1991-2020-ci illərdə zaman-məkan daxilində paylanması araş­dırılmışdır. Məqalədə, akvatoriyada yerləşən 6 hidrometeoroloji stan­si­yanın ilkin məlumatlarından istifadə edilmişdir. Tədqiqat göstərir ki, Abşe­ron yarımadası və ətraf adalarda dumanlar daha çox ilin soyuqdan istiyə ke­çən və soyuq dövrlərində müşahidə edilir. Belə ki, onların təkrarlanmasının maksimumu mart və aprel aylarına təsadüf edir. Dumanlı günlərin çoxillik dövr üzrə dəyişməsi iqlim dəyişmələrinin təsiri ilə baş vermişdir. İl ərzində dumanların təkrarlanmasının səth üzrə paylanmasına yenidən baxılmışdır. Duman üzrə aparılan tədqiqatlarının nəticələri, aviasiya nəqliyyatının işinin səmərələşdirilməsində xüsusi rol oynaya bilər.
QARABAĞIN COĞRAFİ TƏDQİQİ TARİXİNDƏN
Authors: İsmayılova T.H. 
Published: April 2024

Məqalədə, Azərbaycan xalqının soykökü, yurdumuzun tarixi-coğrafi mövqeyini və burada ta qədim dövrdən yaşayan türk xalqının yaratdığı tarixi abidələr öyrənilərək, tədqiq edilmişdir. Aparılan tədqiqatlar bir daha təsdiqləyir ki, bu Azərbaycan ərazisində yaşayan əhalinin əsas hissəsini türk dilli tayfalar təşkil etmişdir. Ərazinin coğrafi faktlar, elmi dəlillərlə qədim türk yurdu Qarabağın tarixi- coğrafiyasını tədqiq etməklə tarixi abidələrin coğrafi mövqeyi və coğrafi cəhətdən öyrənilməsi əsas məqsəd kimi qarşıya qoyulmuşdur. Tarixi-coğrafi məlumatlar göstərir ki, müxtəlif dövrlərdə bu və ya digər əsassız səbəblərdən Qarabağ regionunun XII—XIII əsrlərə kimi müxtəlif coğrafi adlar daşımışdır. Lakin bu adların bəziləri müvəqqəti mövcud olsa da, Qarabağın ayrı-ayrı əyalətlərini əhatə etmişdir. Son antik və ilk orta əsrlərdə Qarabağın bir hissəsi coğrafi Qarqarlar ölkəsi kimi adlanmışdır. İndiki Qarqar çayı hövzəsində vaxtilə yaşamış qarqar tayfası qədim müəlliflərin verdiyi məlumata görə, Alban tayfası ittifaqına daxil olmuşdur.
LƏNKƏRAN-ASTARA İQTİSADİ RAYONUNDA BİTKİÇİLİYİN İNKİŞAFİNA TƏSİR GÖSTƏRƏN TƏBİİ VƏ İQTİSADİ AMİLLƏRİN ROLU
Authors: Ələskərzadə İ.İ. 
Published: April 2024

Mə­qa­lə Lən­kə­ran-As­ta­ra iq­ti­sa­di ra­yo­nun­da bit­ki­çi­li­yin əra­zi təş­ki­li və pers­pek­tiv in­ki­şa­fı­na tə­sir gös­tə­rən tə­bii və iq­ti­sa­di amil­lə­rin ro­lu təd­qiq edil­miş­dir. Lən­kə­ran-As­ta­ra iq­ti­sa­di ra­yo­nu­na da­xil olan in­zi­ba­ti əra­zi va­hid­lə­ri (Lən­kə­ran, As­ta­ra, Cə­li­la­bad, Yar­dım­lı, Ma­sal­lı və Le­rik) üz­rə bit­ki­çi­li­yin müa­sir əra­zi təş­ki­li araş­dı­rıl­mış, sta­tis­tik və mü­şa­hi­də ma­te­ri­al­la­rı əsa­sın­da təh­lil­lər apa­rıl­mış­dır. İq­ti­sa­di-coğ­ra­fi ra­yon­da bit­ki­çi­li­yin in­ki­şa­fı­na tə­sir gös­tə­rən su eh­ti­yat­la­rı, tor­paq və iq­lim şə­rai­ti və həm­çi­nin iq­ti­sa­di amil­lər, nəq­liy­yat şə­bə­kə­si, bu sa­hə­yə ay­rı­lan sub­si­di­ya və gü­zəşt­li kre­dit şərt­lə­ri öy­rə­nil­miş­dir. Bu amil­lə­rin re­gio­nun müx­tə­lif iq­ti­sa­di ra­yon­la­rın­da in­ki­şaf po­ten­sia­lı olan bit­ki­çi­lik sa­hə­lə­ri­nin is­teh­sal və emal mü­əs­si­sə­lə­rin­də qar­şı­ya çı­xan prob­lem­lə­rin düz­gün həll edil­mə­si üçün sta­tis­tik, ri­ya­zi ana­liz və di­gər me­tod­lar­dan is­ti­fa­də edil­mək­lə, mü­va­fiq töv­si­yə­lər ha­zır­lan­mış­dır.
Jelajah Media Sosial dengan Akun Alter dan Perkembangan Teknologi Artificial Intelligence
Authors: Nurafifah Ismaya , Salsa Billa Rahma Dewi  , Kaisa Lovina Aprilianti  
Published: April 2024

Jurnal ini dilatarbelakangi dengan penelitian kuantitatif mengenai penggunaan media sosial di masa sekarang dengan memanfaatkan teknologi artificial intelligence dan penerapan teknologi tersebut dalam permainan akun alter. Penelitian ini didasarkan pada survei dalam bentuk Google Form dan menargetkan remaja usia 17 tahun hingga dewasa usia 30 tahun. Tujuan diadakannya penelitian ini antara lain : (1) Mengetahui persentase masyarakat yang menggunakan media sosial tanpa menunjukkan profilnya, (2) Menjadikan hasil penelitian sebagai aware kepada masyarakat dalam menggunakan teknologi dan media sosial. Dari hasil penelitian yang telah dilakukan, mayoritas masyarakat menggunakan media sosial sebagai sarana komunikasi dan banyak yang memiliki lebih dari satu akun yang tidak menunjukkan identitas asli. Kemajuan dalam kecerdasan buatan membawa banyak perubahan signifikan dalam proses komunikasi dan interaksi. Oleh karena itu, penting untuk memanfaatkan teknologi ini dengan bijak. Pada saat menggunakan platform media sosial, disarankan agar pengguna tetap mempertahankan kerahasiaan identitas dan menghindari menyebarkan informasi palsu yang dapat merugikan orang lain.