СТИМУЛЯЦИЯ РЕГИОНАРНОГО КРОВОТОКА ОПЕРАЦИЕЙ РЕВАСКУЛЯРИЗИРУЮЩЕЙ ОСТЕОТРЕПАНАЦИЙ С ВНУТРИКОСТНОМОЗГОВЫМ ЛАЗЕРНЫМ ОБЛУЧЕНИЕМ У БОЛЬНЫХ С КРИТИЧЕСКОЙ ИШЕМИЕЙ НИЖНИХ КОНЕЧНОСТЕЙ
Authors: Kosayev C.V. , Abışov N.S. , Əhmədov M.B. , Zeynalova Q.M. , Quliyev R.A. , İbrahimova G.R. 
Published: August 2024

Aşağı ətraların kritik işemiyası (AƏKİ) olan xəstələrdə sümükiliyidaxili lazer şüalanması ilə revaskulyarizasiyaedici osteotrepanasiya (SDLŞ ilə ROT) əməliyyatı zamanı regionar qan dövranının stimulyasiya xüsusiyyətləri öyrənilmişdir. Tədqiqat AƏKİ olan 79 xəstədə aparılmışdır. 48 xəstədə ümumi qəbul olunmuş konservativ və cərrahi müalicə aparılmışdır (kontrol qrup). 31 xəstədə regionar qan dövranının stimulyasiyası SDLŞ ilə ROT əməliyyatı vasitəsilə aparılmışdır (əsas qrup). Regionar arterial və venoz qan dövranının aşağıdakı parametrlərı öyrənilmişdir: uzanmış və ayaqüstü vəziyyətdə regionar sistolik təzyiq (RST), regionar sistolik təzyiq qradiyenti (RSTQ), uzanmış və ayaqüstü vəziyyətdə postokklyuzion venoz təzyiq (POVD), postokklüzion venoz təzyiq qradiyenti (POVTQ), uzanmış və ayaqüstu vəziyyətdə venoz-arterial indeks (VAİ). Bu parametrlər 48 nəfər praktik sağlam şəxsin analoji göstəriciləri ilə müqayisə edilmişdir (referens qrup). Alınmış nəticələr statistik təhlil edilmişdir Tədqiqatlar göstərdi ki, stasionar müalicənin sonunda kontrol qrupu xəstələrində regionar qan dövranı göstəricilərində stimulyasiyaya meyllik müşahidə edilir. Stasionardan evə yazıldıqdan 3-4 ay sonra qan dövranının stimulyasiyası statistik etibarlı olmamışdır (RST-dən başqa: t=1,98, p <0,05). Əsas qrup xəstələrdə uzanmış və ayaqüstü RST (( t=2,20; p<0,05 и t=3,52; p<0,01), uzanmış vıziyyətdə POVT (t=2,03; p<0,05) artmış, uzanmış və ayaqüstü vəziyyətdə VAİ, ayaqüstü vəziyyətdə POVT azalmışdır (uygun olaraq t=3,76; p<0,001; t=2,28; p<0,05 и t=2,56; p<0,05). Stasionardan evə yazildiqdan 3-4 ay sonra da regionar qan dövranının stimulyasiyası dürüst olaraq davam etmişdir. Regionar qan dövranının stimulyasiyasnın SDLŞ ilə ROT əməliyyatından dürüst olaraq asılılığı qeyd edilmişdir (p<0,001; r=0,5-0,6). Müəlliflərin fikrinə görə, birbaşa revaskulyarizasiya aparmaq mümkün olmadıqda regionar qan dövranının stimulyasiyası üçün SDLŞ ilə ROT əməliyyatının tətbiqini patogenetik əsaslandırılmış hesab etmək olar.
Представлены результаты исследования, проведенного с целью изучения особенностей стимуляции регионарного кровотока операцией реваскуляризирующей остеотрепанацией с внутрикостномозговым лазерным облучением у больных с критической ишемией нижних конечностей (КИНК). Исследования проводились у 79 больных с КИНК. У 48 больных проводилось общепринятое консервативное и хирургическое лечение (контрольная группа). У 31 больного стимуляция регионарного кровотока проводилась реваскуляризирующей остеoтрепанацией с внутрикостномозговым лазерным облучением (РОТ с ВКЛО) (основная группа). Изучали следующие параметры регионарного артериального и венозного кровотока: регионарное систолическое давление (РСД) стоя и лежа, градиент регионарного систолического давления (ГРСД), постокклюзионное венозное давление (ПОВД) стоя и лежа, градиент постокклюзионного венозного давления (ГПОВД), венозноартериальный индекс (ВАИ) стоя и лежа. Эти параметры сравнивали с аналогичными показателями 48 практически здоровых лиц (референсная группа). Проведена статистическая обработка полученных данных. Исследование показало, что в контрольной группе в конце стационарного лечения отмечали тенденцию к стимуляции. Через 3-4 месяца после выписки из стационара стимуляция кровотока также оказалась недостоверной (кроме РСД: t=1,98; p<0,05). В основной группе наблюдали достоверное повышение РСД стоя и лежа( t=2,20; p<0,05 и t=3,52; p<0,01), ПОВД лежа(t=2,03; p<0,05), достоверное уменьшение ВАИ стоя и лежа, ПОВД (соответственно t=3,76; p<0,001; t=2,28; p<0,05 и t=2,56; p<0,05).Через 3-4 месяца после выписки из стационара достоверно продолжалась стимуляция регионарного кровотока. Также выявлена достоверная зависимость стимуляции кровотока от РОТ с ВКЛО (p <0,001; r= 0,5-0,6). По мнению авторов, при невозможности выполнения прямой реваскуляризации для стимуляции регионарного кровотока применение РОТ с ВКЛО является патогенетически обоснованным.
The results were conducted to study the features of stimulation of regional blood flow by revascularizing osteotrepanation surgery with intraosseous laser irradiation in patients with critical ischemia of the lower extremities (CILE). Studies were conducted in 79 patients with (CILE). 48 patients underwent generally accepted conservative and surgical treatment (control group). In 31 patients, stimulation of regional blood flow was carried out by revascularizing ostesttrepanation with intraosseous laser irradiation (ROT with IOLI) (the main group). The following parameters of regional arterial and venous blood flow were studied: regional systolic pressure (RSP) standing and lying down, gradient of regional systolic pressure (RSPQ), postocclusive venous pressure (POVP) standing and lying down, gradient of postocclusive venous pressure (POVPQ), venous-arterial index (VAI) standing and lying down. These parameters were compared with similar indicators of 48 practically healthy individuals (reference group). Statistical processing of the obtained data was carried out. The study showed that in the control group at the end of inpatient treatment, there was a tendency to stimulation. 3-4 months after discharge from the hospital, blood flow stimulation was also unreliable (except for RSP: t = 1.98; p<0,05). In the main group, there was a significant increase in RSP standing and lying down (t = 2,20; p<0,05 and t = 3,52; p<0,01), lying POVP (t =2,03; p<0,05), a significant decrease in VAI standing and lying down, POVP (respectively t = 3,76; p<0,001; t = 2,28; p<0,05 and t = 2,56; p<0,05). 3-4 months after discharge from the hospital, the stimulation of regional blood flow continued reliably. A reliable dependence of blood flow stimulation on ROT with IOLI was also revealed (p<0,001; r= 0,5-0,6). According to the authors, if it is impossible to perform direct revascularization to stimulate regional blood flow, the use of MOUTH with VCLos is pathogenetically justified.