ULTRASONOGRAPHIC DIAGNOSTICS IN LUMBAR DEGENERATIVE DISC DISEASE
Authors: Abdullayev R.Ya. , Kulikova F.İ. , Qolovko T.S. , Dudnik T.A. , Baybakov V.M. , Vasko L.N. , Jukova T.A. 
Published: August 2024

Xülasə. Məqalədə yaşı 27-56 arasında olan 119 nəfərdə bel nahiyəsinin degenerativ disk xəstəliyinin (DDX) ultrasonoqrafik (USQ) diaqnostikası haqqında məlumat verilir. Diskin protruziyası 4 (6,2%) nəfərdə L2-L3, 19 (29,2%) xəstədə – L3-L4, 24 (36,9%) xəstədə – L4-L5 və 18 (27,7%) nəfərdə – L5-S1 səviyyəsində olmuşdur. 4 (7,4%) nəfərdə yırtıq L3-L4, 21 (38,9%) nəfərdə – L4-L5 və 29 (53,7%) nəfərdə – L5-S1 səviyyəsində lokalizasiya etmişdir. Median protruziya 29 (44,6%) nəfərdə, yırtıq – 17 (31,5%), paramedian – 25 (38,5%) və 23 (42,6%), arxa-yan protruziya və yırtıq müvafiq olaraq 11 (16,9%) və 14 (25,9%) xəstədə qeyd olunub. Diskin protruziyası olan xəstələrdən 35-də (64,8%) lumbaqo (pl-i<0,01), 19 (35,2%) xəstədə işias, yırtıq olan xəstələrdən 27-də (41,5%) lumbaqo və 38-də (58,5%) – işias (pl-i<0,01) qeyd olunub. Lumbaqolu xəstələrdən 39-da (62,9%) median çıxıntı (protruziya+işias), 17 (27,4%) xəstədə paramedian, 6 (9,7%) nəfərdə arxa-yan çıxıntı; işias xəstələri arasında müvafiq olaraq 7-də (12,3%), 31-də (54,4%) və 19-da (33,3%) müşahidə edilib. USQ və MRT müayinələrində disklərin yaxşı keyfiyyətli görüntüsü müvafiq olaraq 54 (45,4±4,5%) və 65 (63,7±4,8%) nəfərdə (p<0,01), qənaətbəxş görüntü – 57 (47,9±4,5%) və 32 (31,4±4,6%) nəfərdə, qeyri-qənaətbəxş görüntü – 8 (6,7±2,3%) və 5 (4,9±2,1%) nəfərdə alınıb. Tədqiqatın nəticələri göstərmişdir ki, USQ bel nahiyəsinin DDX-si diaqnostikası üçün məlumatverici bir üsuldur. DDX daha tez-tez aşağı bel disklərini zədələyir. Yırtıq və protruziyanın arxa-yan lokalizasiyası daha çox işiasla, paramedian və median lokalizasiyası – lumbaqo ilə müşayiət edilir.
Summary. The article provides information on ultrasonographic (USG) diagnostics of lumbar degenerative disc disease (DDD) in 119 people aged 27-56 years. Disc protrusion in 4 (6.2%) cases was at the L2-L3 level, in 19 (29.2%) - at the L3-L4 level, in 24 (36.9%) - at the L4-L5 level, and in 18 (27.7%) - at level L5-S1. In 4 (7.4%) cases, hernia was recorded at the L3-L4 level, in 21 (38.9%) - at the L4-L5 level, and in 29 (53.7%) - at the L5-S1 level. Median protrusion was noted in 29 (44.6%), hernia - in 17 (31.5%) cases, paramedian - in 25 (38.5%) and 23 (42.6%), posterolateral - in 11 (16.9%) and 14 (25.9%) cases. Against the background of disc protrusion in 35 (64.8%) cases lumbago (Pl-s <0.01), in 19 (35.2%) - sciatica was noted, and against the background of a hernia - in 27 (41.5%) cases lumbago and in 38 (58.5%) - sciatica (Ps-l <0.01). Against the background of lumbago median protrusion (protrusion + hernia) of the disc was observed in 39 (62.9%) cases, paramedian - in 17 (27.4%), posterolateral - in 6 (9.7%) cases; against the background of sciatica - in 7 (12.3%), 31 (54.4%) and 19 (33.3%) cases. When comparing USG and MRI, good image quality of discs was obtained in 54 (45.4%) and 65 (63.7%) cases (P <0.01), satisfactory - in 57 (47.9 ± 4.5%) and 32 (31.4 ± 4.6%), unsatisfactory - in 8 (6.7 ± 2.3%) and 5 (4.9 ± 2.1%) cases. According to the results of the study, USG is an informative method in diagnostics of lumbar DDD. DDD naibole more often affects the lower lumbar discs. The posterolateral localization of the hernia and protrusion is more often accompanied by sciatica, paramedian and median - lumbago.
В статье представлена ​​информация об ультрасонографической (УСГ) диагностике дегенеративной болезни дисков (ДБД) поясничного отдела у 119 пациентов в возрасте 27-56 лет. Протрузия диска в 4 (6,2%) случаях находилась на уровне L2-L3, в 19 (29,2%) – на уровне L3-L4, в 24 (36,9%) – на уровне L4-L5 и в 18 (27,7%) – на уровне L5-S1. В 4 (7,4%) случаях грыжа регистрировалась на уровне L3-L4, в 21 (38,9%) – на уровне L4-L5 и в 29 (53,7%) – на уровне L5-S1. Медианная протрузия отмечалась в 29 (44,6%), грыжа – в 17 (31,5%) случаях, парамедианная – в 25 (38,5%) и в 23 (42,6%), заднебоковая – в 11 (16,9%) и 14 (25,9%) случаях. На фоне протрузии диска в 35 (64,8%) случаях отмечалось люмбаго (pл-и<0,01), в 19 (35,2%) – ишиас, а на фоне грыжи – в 27 (41,5%) случаях люмбаго и в 38 (58,5%) – ишиас (pи-л<0,01). На фоне люмбаго медианное выпячивание (протрузия+грыжа) диска отмечалась в 39 (62,9%), парамедианное – в 17 (27,4%), заднебоковое – в 6 (9,7%) случаях; на фоне ишиаса – в 7 (12,3%), в 31 (54,4%) и в 19 (33,3%) случаях. При сравнении УСГ и МРТ хорошее качество изображения дисков получено в 54 (45,4±4,5%) и в 65 (63,7±4,8%) случаях (р<0,01), удовлетворительное – в 57 (47,9±4,5%) и 32 (31,4±4,6%), неудовлетворительное – в 8 (6,7±2,3%) и в 5 (4,9±2,1%) случаях. Согласно результатам исследования, УСГ является информативным методом диагностики ДБД поясничного отдела. ДБД наиболее часто поражает нижне-поясничные диски. Заднебоковая локализация грыжи и протрузии чаще сопровождается ишиасом, парамедианная и медианная – люмбаго.