ХАРАКТЕРИСТИКА РАССЕЯННОГО СКЛЕРОЗА В ГОРОДСКИХ И СЕЛЬСКИХ НАСЕЛЕННЫХ ПУНКТАХ АЗЕРБАЙДЖАНА
Authors: Əliyev R.R. 
Published: August 2024

Məqalədə yaşayış yerləri nəzərə alınmaqla dağınıq sklerozlu (DS) xəstələrin xarakteristikasını öyrənmək məqsədilə aparılmış tədqiqat işi haqqında məlumat verilmişdir. Akademik M.Mirqasımov adına Respublika Klinik Xəstəxanasının nəzdində yerləşən Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyinin Nevroloji Mərkəzində xüsusi ekspert komissiyası tərəfindən 10 il (01.01.2013-31.12.2022) ərzində DS diaqnozu qoyulmuş və ya diaqnozu təkrar olaraq təsdiqlənmiş 1796 xəstə müayinə edilmiş və tibbi sənədləri araşdırılmışdır. Xəstələrdə xəstəliyin ehtimal olunan birinci həmlələri həm şəhər (41,3±1,4%), həm də kənd (41,2±2,0%) yaşayış yerlərində daha çox 20-29 yaş arasında rast gəlinmişdir. Birinci həmlələr zamanı orta yaş 29,7±0,2 (şəhər yerlərində 29,6±0,3 yaş; kənd yerlərində 29,7±0,3 yaş) olmuşdur. Xəstəliyin klinik gedişinə görə tiplərindən residivverən DS-ə daha çox kənd yerlərində xəstələrin ümumi sayından - 80,3±1,6% və şəhər yerlərində -76,5±1,2% – rast gəlinmişdir. Şəhər sakinləri arasında letallıq 2,2±0,4%, kənd sakinləri arasında 2,8±0,7% təşkil etmişdir. Xəstələrin yaşayış yerinə görə letallıq müqayisə edilərkən statistik etibarlı fərq aşkarlanmamışdır.
В статье представлены ​​результаты исследования, проведенного с целью изучения особенностей больных рассеянным склерозом (РС) с учетом их места проживания. В Неврологи­ческом Центре Министерства Здравоохранения Азербайджанской Республики, расположенном на базе Республиканской Клинической Больницы имени Академика М.Миргасимова, специальной экспертной комиссией за 10 лет (с 01.01.2013 по 31.12.2022) обследованы и изучены медицинские документы 1796 пациентов с диагнозом РС или у которых диагноз был повторно подтвержден. Вероятные первые атаки у больных как в городской (41,3±1,4%), так и в сельской (41,2±2,0%) местности чаще встречались в возрасте 20-29 лет. Средний возраст на момент первых атак составил 29,7±0,2 года (29,6±0,3 года в городской местности; 29,7±0,3 года в сельской местности). По клиническому течению заболевания рецидивирующий РСвстречался чаще – у 80,3±1,6% от общего числа больных в сельской местности и у 76,5±1,2% в городской местности. Летальность среди горожан составила 2,2±0,4%, среди сельских жителей – 2,8±0,7%.При сравнении летальности в зависимости от места жительства больных статистически значимой разницы не обнаружено (p=0,407).
The article presents the results of a study conducted to investigate the characteristics of multiple sclerosis (MS) in patients with a focus on their place of residence. At the Neurological Center of the Ministry of Health of the Republic of Azerbaijan, located within the Republican Clinical Hospital named after Academician M. Mirgasimov, a special expert committee over a period of 10 years (01.01.2013-31.12.2022) examined and studied the medical records of 1796 patients diagnosed with multiple sclerosis (MS) or those whose diagnosis was reaffirmed. Probable first attacks in patients were more common at the age of 20-29 years, both in urban (41.3±1.4%) and rural (41.2±2.0%) areas. The average age at the time of the first attacks was 29.7±0.2 years (29.6±0.3 years in urban areas; 29.7±0.3 years in rural areas). According to the clinical course of the disease, relapsing MS was more frequent – in 80.3±1.6% of the total number of patients in rural areas and 76.5±1.2% in urban areas. The lethality rate among urban residents was 2.2±0.4%, and among rural residents – 2.8±0.7%. No statistically significant difference was found in lethality depending on the place of residence of the patients (p=0.407).