bluuebunny/crossref_metadata_2025_split huggingface dataset:
Philippe Vandermaelen, Mercator de la jeune Belgique
Authors: Silvestre Marguerite 
Published: January 2017

Cet article présente les conclusions d’un livre édité concomitamment par la Bibliothèque royale de Belgique : Philippe Vandermaelen, Mercator de la jeune Belgique. Histoire de l’Établissement géographique de Bruxelles et de son fondateur. Cette publication est l’aboutissement de vingt-cinq années de recherche au sein de la section des Cartes & Plans, dépositaire de l’exceptionnelle collection cartographique et documentaire de l’Établissement géographique de Bruxelles. L’article et l’ouvrage auquel il se réfère restituent la vie du géographe visionnaire, dans un cheminement chronologique où l’axe principal est sa production cartographique (méthodologie, collaborations, levés, nivellements, gestion commerciale, etc.) pour aboutir à un passage de témoin au Dépôt de la Guerre, futur Institut géographique national. Il ouvre aussi, dans une démarche transversale, les portes des différentes créations institutionnelles de Vandermaelen : le centre de documentation, la galerie d’histoire naturelle, l’école de lithographie et l’École Normale, le musée ethnographique, l’organisation d’expéditions scientifiques.
Philippe Vandermaelen, de Mercator van het jonge België
Authors: Silvestre Marguerite 
Published: January 2017

Dit artikel stelt de conclusies voor van een boek dat mede werd uitgebracht door de Koninklijke Bibliotheek van België: Philippe Vandermaelen, Mercator de la jeune Belgique. Histoire de l’Établissement géographique de Bruxelles et de son fondateur. Deze publicatie is het resultaat van 25 jaar onderzoek binnen de afdeling Kaarten & Plannen, waar de buitengewone cartografische en documentaire collectie van het Établissement géographique de Bruxelles wordt bewaard. Het artikel en het boek waarnaar het verwijst, vertellen het levensverhaal van de visionaire geograaf volgens een chronologisch verloop met als rode draad zijn cartografische productie (methodologie, samenwerkingen, opmetingen, nivelleringen, commercieel beheer, enz.) tot de overdracht naar de Dépôt de la Guerre, het latere Nationaal Geografisch Instituut. Het geeft ook een transversaal overzicht van de verschillende institutionele creaties van Vandermaelen: het documentatiecentrum, de natuurhistorische galerij, de school voor lithografie en de normaalschool, het etnografisch museum en de organisatie van wetenschappelijke expedities.
Que deviennent les quartiers centraux à Bruxelles ?
Authors: Van Criekingen Mathieu 
Published: January 2017

Au cours de la dernière décennie, l’accès au logement des ménages à faibles revenus dans les quartiers centraux de Bruxelles s’est sensiblement compliqué. Dans le même temps, de multiples signes de réinvestissement y devenaient clairement perceptibles. Cet article propose une interprétation de ces transformations actuellement en cours à Bruxelles en termes de gentrification. L’analyse repose en particulier sur l’étude de données migratoires : qui quitte les quartiers bruxellois en voie de gentrification, et pour aller où (à Bruxelles et en dehors) ? Les résultats obtenus indiquent que, même si la gentrification à Bruxelles traduit (encore) l’émergence de quartiers plus « branchés » que « chics », cette dynamique est (déjà) très sélective socialement. En effet, différents types de migrants quittent les quartiers centraux, mais les lieux de destination de ces mouvements de populations diffèrent nettement selon le profil social de ces migrants.
The Brussels metropolis: developments between Lille and Berlin?
Authors: Van Wynsberghe Caroline 
Published: January 2017

The least known of the different scenarios being debated for Brussels are probably those for the development of a metropolis or an urban community. In their minimalist versions, both scenarios can be envisaged without requiring institutional reform and without touching the borders of Brussels, which makes them less “onbespreekbaar” – depending on the interlocutor – than enlargement of the city, co-management, or the European district. Lille’s development is based on two territories: the urban community that groups 85 municipalities and the metropolis that transcends state borders. Berlin and Brandenburg have explored a merger, but the project was blocked by a referendum. However, various types of formal “metropolitan”-type cooperation have been put in place. The four scenarios resulting from these two cities offer lessons for the development of Brussels.
Brussels as the capital of a Europe of the regions?
Authors: Huysseune Michel , Jans Theo 
Published: January 2017

Brussels has acquired international capital status for regional and local lobbying. The establishment of a representation to the EU in Brussels has become the standard for regions (and, to a lesser extent, local authorities) from EU Member States. The activities of these representations present a specific profile that partly distinguishes them from classic interest groups and lobbies. They were established for a variety of reasons, such as seeking funding, playing a political role at EU level, and raising the region’s profile and connecting with networks and a supranational community in the proximity of the EU institutions. The offices’ goals and activities have since converged and they now all seek to inform, network, lobby, liaise, and market for their regions. Regions with legislative powers concentrate more on influencing EU policies, which their preferential access to the European Council and Commission allows them to do so effectively. Because of the diversified range of functions that regional offices fulfil, they are relevant and useful to their home regions and likely to be permanent fixtures in Brussels.
Een terugblik op vijftien jaar VGC-beleid (1989‑2004)
Authors: Witte Els 
Published: January 2017

In deze bijdrage wordt een eerste aanzet gegeven om het beleid van de Vlaamse Gemeenschapscommissie te duiden tijdens de periode 1989‑2004. Daartoe wordt het discours geanalyseerd van de hoofdactoren, dit wil zeggen de ministers die samen het College vormen en de parlementsleden die in de Raad zetelen. De Beleidsverklaringen en de notulen van de vergaderingen dienen als uitgangspunt van de analyse. Deze lectuur verschaft interessante informatie over de wijze waarop de hoofdactoren de instelling, haar functies en haar plaats in het Brussels model percipiëren en vooral over de wijze waarop ze hun sociaal-culturele bevoegdheden willen invullen en over de waarden die daarbij een rol spelen.
Looking back on fifteen years of FCC policy (1989‑2004)
Authors: Witte Els 
Published: January 2017

This contribution is a first impetus to explain the policy of the Flemish Community Commission during the period 1989‑2004. To this end the discourse of the main actors is analysed, i.e. the ministers who together form the Board and the members of parliament who have a seat in the Council. The Policy statements and the minutes of the meeting are the basis of this analysis. This literature provides interesting information about how the main actors perceive the institution, its functions and its place in the Brussels model, and mainly the way how they want to interpret their social-cultural powers and the values that play a role in all this.
Het gebruik van de gemeentelijke administratieve sancties door de Brusselse gemeenten
Authors: De Hert Paul , Meerschaut Karen , Gutwirth Serge , Vander Steene Ann 
Published: January 2017

Met de wetten van 1999 en 2004 betreffende de invoering van gemeentelijke administratieve sancties (kortweg GAS-wetgeving) hebben gemeenten nieuwe juridische instrumenten gekregen om overlastfenomenen krachtdadiger te kunnen aanpakken. Voortaan kunnen gemeenten voor gedragingen die een inbreuk uitmaken op de openbare orde (netheid, veiligheid en rust) of die “openbare overlast” veroorzaken, een bestuurlijke sanctie tot 250 euro opleggen. In deze bijdrage wordt nagegaan hoe de 19 gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest dit lokaal “overlastrecht” invullen. Vastgesteld wordt dat er veel verschillen zijn op het vlak van zowel de inhoud, de procedure en modaliteiten van de gemeentelijke administratieve sancties (bemiddeling, de vaststelling, bedragen), als van de keuze voor beboeting of bestraffing. Hoewel de facto een zekere uniformisering van het Brussel – se politie – en veiligheidswezen heeft plaatsgevonden en het Gewest hier en daar bijstuurt, heeft het Brussels Gewest behoefte aan een grotere institutioneel verankerde regierol.
L’Expo 58 et le « tout à l’automobile »
Authors: Hubert Michel 
Published: January 2017

Alors qu’il fallut plus de quarante ans pour réaliser la jonction ferroviaire Nord-Midi, à peine trois années furent nécessaires pour métamorphoser profondément la ville de Bruxelles et en faire l’une des capitales européenne les plus motorisées. L’Expo 58 a joué un rôle accélérateur essentiel dans ce mouvement. Après avoir explicité les circonstances qui ont conduit au « tout-à-l’automobile » à Bruxelles, l’auteur s’interroge sur les difficultés de la reconversion de Bruxelles à un modèle de développement urbain moins dépendant de l’automobile. Le scénario tendanciel pour 2015 que nous prédit la Région de Bruxelles-Capitale annonce une écrasante domination de la voiture sur l’ensemble de la zone dite RER. La perspective de la situation de crise qui en découlera constitue une chance à saisir pour inverser la tendance. Au moment où un nouveau tournant technologique est en marche, seuls un plan d’investissement massif dans le transport collectif urbain bruxellois et l’insertion de celui-ci dans un système de gestion et d’information situé à une échelle fonctionnelle appropriée (zone RER) pourraient constituer le pendant des plans de développement du réseau routier qui ont marqué trois décennies au départ de l’Expo 58. Une telle politique ne pourra faire l’économie d’une réflexion sur les conditions de circulation et de stationnement du trafic routier, sur le coût externe du transport automobile et sur la contribution de celui-ci au financement des transports publics. Elle ne pourra davantage se faire sans la mise en place de dispositifs de participation citoyenne. La perte d’attractivité des espaces urbains dégradés par les grandes infrastructures routières du passé peut être combattue, comme le montrent les exemples de régénération urbaine mis en œuvre à Boston et à Madrid.
The master plans: what comes next?
Authors: Delmotte Florence , Hubert Michel , Tulkens Francois 
Published: January 2017

The master plan was designed in the framework of the 2002 Regional Development Plan (RDP) as the preferred tool for the development of the fourteen “areas of regional interest”. The plan thus made a triple promise: better coordination of public action, effective public/private partnerships (PPPs) and true democratic participation. The tool was implemented for the first time during the last regional legislature, and is evaluated here based on an empirical study of several cases including the emblematic case of the state administrative district, as well as an afternoon meeting to discuss the results. The authors feel that the administrative complexity, the opposing interests of the public and private sectors, and the difficulty to establish true participation on behalf of inhabitants jeopardise the efficiency of a tool which – when all is said and done – is not binding. But they do not confine themselves to this acknowledgment of (partial) failure. Instead of recommending the elimination of this mechanism, they outline proposals to improve it. Although the ‘master plan’ tool is headed in the right direction, it calls for other advancements towards urban management which is more democratic, more effective, respectful of collective interests and beneficial for the future of the city.
Réguler les inscriptions scolaires à Bruxelles
Authors: Cantillon Estelle 
Published: January 2017

Cet article se veut une contribution aux réflexions concernant la politique d’inscriptions scolaires la mieux adaptée aux besoins de la Région de Bruxelles-Capitale. A cette fin, nous recadrons dans un premier temps le débat actuel sur les inscriptions scolaires en distinguant les objectifs politiques poursuivis, de la procédure qui met en œuvre ces objectifs et en argumentant que l’analyse de ces deux aspects peut être entreprise de façon indépendante. Dans un deuxième temps, nous décrivons les enjeux spécifiques auxquels fait face la Région en ce qui concerne les inscriptions scolaires. Enfin, nous nous décrivons deux scénarios d’objectifs possibles et de hiérarchisation possible de ceux-ci. Nous proposons ensuite une procédure qui permette d’atteindre aux mieux ces objectifs. L’idée ici est de bâtir sur le débat actuel et les enjeux spécifiques de Bruxelles afin d’illustrer les arbitrages politiques nécessaires et les aspects pratiques de leur mise en œuvre.
European funds in Brussels: from principles to practices
Authors: Hubert Gaëlle 
Published: January 2017

The present article focuses on the way in which the Brussels Region uses European Structural Funds – in particular the European Regional Development Fund (ERDF) – in view of carrying out several economic and social projects in its territory. It attempts to analyse the evolution of ERDF programmes in Brussels from 2000 to 2013 and takes a critical look at the so-called “regional policy” in this area. The latter is having a hard time getting through the institutional barriers and is characterised by strong inequalities between stakeholders – during the elaboration of programmes as well as in the implementation of projects – despite approaches based on partnership and integration which characterise the European Funds. By taking the European Funds in Brussels as an example, this article examines the logic of “concrete public action”, between strategic policy and incremental process, and between formal procedures and the concrete practices of stakeholders.
Wie is gebaat bij de beleidsmaatregelen die de aankoop van de gezinswoning in Brussel ondersteunen?
Authors: Romainville Alice 
Published: January 2017

Het beleid dat het Brussels Gewest voert om de aankoop van de gezinswoning te steunen, is bestemd voor bepaalde categorieën van gezinnen en voor bepaalde wijken van het centrum en de eerste kroon. Met de verschillende steunmaatregelen kanaliseert het Gewest privé-investeringen naar bepaalde volkswijken die het aantrekkelijker wil maken voor particuliere projectontwikkelaars en een bevolking met een hoger inkomen.Volgens de analyse worden de instrumenten die bestemd zijn voor gezinnen met een middelgroot inkomen, hoofdzakelijk gebruikt in de centrumwijken, in het bijzonder langs het kanaal, terwijl de steunmaatregelen voor de armste gezinnen veeleer leiden tot migraties vanuit de centrumwijken naar het westen van het Gewest.De steunmaatregelen hebben ervoor gezorgd dat de situatie van veel gezinnen verbeterd is, maar tot nu toe hadden ze een vrij beperkt succes.Op lokaal vlak kunnen de migraties waartoe ze leiden, evenwel aanzienlijke sociale gevolgen hebben, te meer daar een deel van de wijken in kwestie al te maken heeft met gentrificatie en forse huurprijsstijgingen.
Vijftig jaar kantoorproductie in Brussel
Authors: Dessouroux Christian 
Published: January 2017

Dit artikel geeft een overzicht van de ruimtelijke ontwikkeling van de kantoorproductie in Brussel tijdens de laatste vijftig jaar. Door de forse afname van de werkgelegenheid in de landbouw en daarna in de industrie is het kantoor de arbeidsplaats bij uitstek geworden van de werknemers in het Brussels Gewest (twee derde van de ongeveer 724 000 werknemers). De constante ruimtelijke uitbreiding van de kantooroppervlakte staat symbool voor de uitbreiding van de tertiaire sector en de economische welvaart van de hoofdstad, maar is tegelijk ook een oorzaak van haar kwetsbaarheid en complexiteit. De historische analyse van de kantoorproductie wijst op een tegelijk centrifugale, asymmetrische en polycentrische ruimtelijke ontwikkeling.Deze studie, waartoe de aanzet werd gegeven in het kader van het “Overzicht van het kantorenpark”, werd uitgevoerd met het oog op de publicatie van het collectieve werk Brussel, haar kantoren en bedienden, uitgegeven door de directie Studies en Planning van het Ministerie van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Het werk, dat een twintigtal bijdragen, een originele cartografie en een groot aantal illustraties bevat, behandelt de veelvuldige facetten van de kantoorproductie, die een grote stempel heeft gedrukt op de naoorlogse geschiedenis van Brussel.
Pendelen naar Brussel: hoe aantrekkelijk is “gratis” openbaar vervoer?
Authors: De Witte Astrid , Macharis Cathy 
Published: January 2017

Op het vlak van mobiliteit staat Brussel voor enorme uitdagingen, die – als ze niet worden aangegaan – een grote impact zullen hebben zowel op het milieu als op de economie. Met één voertuig voor minder dan twee inwoners behoort Brussel tot de steden met de hoogste motoriseringsgraad in Europa. De voorbije tien jaar hebben verschillende Belgische steden geëxperimenteerd met “gratis” openbaar vervoer, gebaseerd op het concept van het “derdebetalersysteem”, om mensen aan te moedigen het openbaar vervoer te gebruiken in plaats van de wagen. Aan de hand van een grootschalige enquête wil deze studie nagaan wat het modal-shiftpotentieel is van die maatregel voor pendelaars in Brussel. Uit de resultaten blijkt dat er nog steeds een marge is voor een verdere modal shift ten nadele van het autogebruik. Om het openbaar vervoer echter aantrekkelijker te maken voor wagengebruikers zou de prijs die de pendelaar ervoor betaalt, moeten worden verminderd en zouden de kwaliteit en de capaciteit van de openbare diensten moeten worden verbeterd. Ook zou het mobiliteitsbeleid van bedrijven moeten worden aangepast ten voordele van het openbaar vervoer.
Bruxelles capitale de l’Europe : un choix écologiquement défendable ?
Authors: Van Parijs Philippe , Van Parys Jonathan 
Published: January 2017

Ce qui fait d’une ville une bonne capitale dépend de multiples critères. La prise de conscience écologique conduit à accorder plus d’importance à l’un d’entre eux : la localisation plus ou moins centrale au sein du territoire. Quelle ville européenne répond le mieux à ce critère ? Le choix de Bruxelles comme capitale de l’Union européenne est-il susceptible de résister à la croissance de son importance ? Et à la poursuite de l’élargissement vers l’Est ? Pour répondre à ces questions, cet essai définit quatre centres de gravité – « diplomatique », « démographique », « métropolitain » et « citoyen » – et mobilise des bases de données et techniques de calcul nouvellement disponibles.Dans le cadre de l’Europe des 27, Prague arrive en tête du point de vue « diplomatique », Francfort du point de vue « démographique », Luxembourg du point de vue « métropolitain » et Bruxelles du point de vue « citoyen ». Dans un scénario maximaliste d’élargissement vers l’Est, ce quatuor est remplacé par Vienne, Munich, Strasbourg et Bruxelles. Le quatrième critère, le plus favorable à Bruxelles, est aussi, à première vue, le plus instable. L’essai se termine par une réflexion sur les mécanismes susceptibles d’assurer que Bruxelles garde la « centralité citoyenne » que les hasards de l’histoire lui ont conféré.
Insécurité et sentiment d’insécurité à Bruxelles
Authors: Mincke Christophe 
Published: January 2017

Alors que les questions de sécurité ont à nouveau envahi l’agenda politico-médiatique ces derniers mois et que Bruxelles a été décrite comme la ville de tous les dangers, force est de constater que très peu d’attention a été accordée aux outils permettant d’évaluer rationnellement la situation vécue par les Bruxellois.Le présent texte consiste en une analyse partielle d’un de ces outils : le Moniteur de sécurité 2008, dernier en date. Quelles sont les infractions les plus rapportées par les Bruxellois interrogés ? Quels pourcentages de la population sont-ils touchés ? Les Bruxellois se sentent-ils insécurisés ? Telles sont quelques-unes des questions auxquelles nous tenterons d’apporter un début de réponse. Début de réponse seulement, d’une part, parce que les questions d’insécurité et de sentiment d’insécurité requièrent la plus grande prudence et, d’autre part, parce que le Moniteur de sécurité présente des limitations telles qu’il est malheureusement impossible de décrire précisément la situation de Bruxelles en matière d’insécurité. Où l’on se demande pourquoi Bruxelles ne semble pas être une échelle d’analyse pertinente pour les questions de sécurité.
Insecurity and the feeling of insecurity in Brussels
Authors: Mincke Christophe 
Published: January 2017

Whilst security issues have once again invaded the political and media agenda these past months, with Brussels being described as a dangerous city, we are forced to recognise that very little attention has been given to the tools which allow a rational evaluation of the situation experienced by the inhabitants of Brussels. The present article consists in a partial analysis of one of these tools, namely the latest Security monitor, published in 2008. Which offences were reported most by the in-habitants of Brussels who were interviewed? What percentage of the population is affected? Do the inhabitants of Brussels feel insecure? These are some of the questions which we shall try to answer.But our answers are just a beginning, on the one hand because questions regarding insecurity and the feeling of insecurity require the utmost caution and, on the other, because the Security monitor has limitations, such as not being able to provide a precise description of the situation in Brussels in terms of insecurity. One therefore wonders why there does not appear to be a pertinent scale of analysis for Brussels as regards security issues.
Diversity at school as a lever for success?
Authors: Lenel Emmanuelle 
Published: January 2017

This article examines the democratic ideal of diversity in the broad sense, in the field of education. Based on two case studies of schools in Brussels which meet the challenges of diversity in Brussels in two very different ways, the author uses ethnographic data to put universalist and communitarianist integration models into perspective. She attempts to show that these two types of school do not simply constitute an ethical and philosophical alternative, but that they contribute to shaping different students. Beyond their impact on educational success and segregation, each model of school favours the three logics differently – strategies for success, integration and personal growth – which students must combine within the school environment.
Kuregem: van afbraak naar herwaardering
Authors: Sacco Muriel 
Published: January 2017

Dit artikel handelt over de veranderingen waartoe het nieuwe overheidsbeleid voor de herwaardering van de « achtergestelde » wijken de aanzet heeft gegeven. De analyse van de wijkcontracten voor Kuregem verschaft meer inzicht in de manier waarop de bestaande context zijn stempel op de institutionele vernieuwing drukt en in de wijze waarop een nieuw overheidsbeleid het politieke handelen stuurt. Met de invoering van de wijkcontracten zijn de gemeentelijke overheden van Anderlecht overgegaan van een afbraakproject naar een herwaarderingsproject voor Kuregem. Die overgang verliep evenwel geleidelijk. Bij het begin van de uitvoering van de wijkcontracten voor Kuregem was de gemeente passief en onverschillig ten gevolge van haar politieke en administratieve cultuur en haar gebrek aan betrokkenheid bij het nieuwe project. Dankzij een gedeeltelijke wijziging van het lokale politieke landschap en de leerprocessen in het kader van de wijkcontracten werden de doelstellingen van het gewestelijk beleid gerealiseerd. Het geval Kuregem toont aldus aan dat lokale actoren een cruciale rol spelen bij het uitvoeren van het overheidsbeleid.