bluuebunny/crossref_metadata_2025_split huggingface dataset:
ОКУУЧУЛАРДЫН ФУНКЦИОНАЛДЫК САБАТТУУЛУГУН КАЛЫПТАНДЫРУУДА ТҮШҮНДҮРҮҮ ЖАНА НЕГИЗДӨӨ СТРАТЕГИЯСЫН КОЛДОНУУНУН ӨЗГӨЧӨЛҮКТӨРҮ
Authors: к.А. Бапа , Н.О. Төлөгожоева 
Published: October 2024

Макалада функционалдык сабаттуулукту калыптандырууда тексттик маселелердин ролу жөнүндө сөз болот. Функционалдык сабаттуулуктун негиздери башталгыч мектепте түптөлөт. Тексттик маселелерди чыгаруу үчүн окуучу маалыматты талдоону жана ыңгайлуу жолдорду табууну үйрөнүшү керек. Башталгыч класстардын математика сабагында окуучулардын функционалдык сабаттулугун калыптандырууда «Окуу керемет» долбоору тарабынан иштелип чыгып сунуш кылынып жаткан стратегиялар чоң роль ойношот. Тексттик маселелерди чыгарууда түшүндүрүү жана негиздөө стратегиясынын колдонулушу көрсөтүлөт. Окуучуларды тексттик маселени чыгарууга үйрөтүү - берилген жана изделүүчү маалыматтардын ортосунда байланыш түзүүнү, ага ылайык арифметикалык амалдарды аныктоону жана аларды аткарууну үйрөтүү. Функционалдык ой жүгүртүүнү калыптандыруу үчүн тексттик маселелерди ар кандай жолдор менен чыгаруунун мисалдары каралган.
В статье описывается роль текстовых задач в формировании функциональной грамотности. Основы функциональной грамотности закладываются в начальной школе. Для решения текстовых задач учащиеся должен научиться анализировать данные и находить удобные способы решения.Стратегии, разработанные и предлагаемые проектом «Окуу керемет!» играют большую роль в формировании функциональной грамотности учащихся на уроках математики начальных классов. Продемонстрированы и использование стратегия “Объяснения и обоснования” в решении задач.Обучение учащихся решению текстовой задачи - это обучение установлению связи между заданной и искомой информацией, определению и выполнению соответствующих арифметических действий.Приведены примеры решения текстовых задач разными способами для формирования функционального мышления.
The article describes the role of text tasks in the formation of functional literacy. The foundations of functional literacy are laid in elementary school. To solve text problems, students must learn to analyze data and find convenient ways to solve them. Strategies developed and proposed by the project "Okuu Keremet!" play a great role in the formation of functional literacy of students in elementary school mathematics lessons. The use of "Explanation and Justification" strategy in problem solving is demonstrated and utilized. Teaching students to solve a text problem is teaching them to establish a connection between the given and sought information, to determine and perform appropriate arithmetic operations. Examples of solving text problems in different ways to develop functional thinking are given.
МОДЕЛЬ СОВРЕМЕННОГО УЧИТЕЛЯ В КОНТЕКСТЕ ТРЕБОВАНИЙ ПРОФЕССИОНАЛЬНОГО СТАНДАРТА
Authors: С.А. Хамзина 
Published: October 2024

Формирование и изучение модели современного учителя является актуальной темой педагогических исследований. В данной статье проводится анализ компетентностной и функциональной моделей, выделены преимущества и ограничения каждой модели в контексте требований профессионального стандарта учителя.В заключении статьи делается вывод о необходимости интеграции компетентностного и функционального подходов. Предлагается использовать сильные стороны обеих моделей для создания более полной и эффективной модели профессиональной деятельности учителя, которая учитывает как компетенции, так и функции, выполняемые учителем в образовательном процессе.Данная статья может быть полезной для исследователей, педагогов и практиков, занимающихся вопросами профессионального развития учителей и современных требований к учительской профессии.
The development and study of models of a modern teacher is actual topic of the pedagogical research. This article reviews the competence and functional models of the teacher's activities and highlights the advantages and disadvantages of each model in accordance with the requirements of the teacher's professional standard.The article concludes necessity of the integration of the competency-based and functional approaches to get more comprehensive and wholistic teacher's model.This article may be useful for students, educators and practitioners interested in development of modern teaching standards and teacher's professional development.
Заманбап мугалимдин моделин калыптандыруу жана изилдөө педагогикалык изилдөөлөрдүн актуалдуу темасы болуп саналат. Бул макалада компетенттүүлүк жана функционалдык моделдерге талдоо жүргүзүлөт, мугалимдин кесиптик стандартынын талаптарынын контекстинде ар бир моделдин артыкчылыктары жана чектөөлөрү белгиленет. Макаланын корутундусунда компетенттүүлүк жана функционалдык мамилелерди интеграциялоо зарылдыгы жөнүндө тыянак чыгарылат. Билим берүү процессинде мугалим аткарган компетенцияларды да, функцияларды да эске алган мугалимдин кесиптик ишмердүүлүгүнүн толук жана натыйжалуу моделин түзүү үчүн эки моделдин тең күчтүү жактарын колдонуу сунушталат. Бул макала мугалимдердин кесиптик өнүгүүсү жана мугалимдик кесипке болгон заманбап талаптар менен алектенген изилдөөчүлөр, педагогдор жана практиктер үчүн пайдалуу болушу мүмкүн.
БАШТАЛГЫЧ КЛАССТЫН ЗАМАНБАП МУГАЛИМДЕРИН ДАЯРДООНУН КӨЙГӨЙЛӨРҮ
Authors: С.К. Калдыбаев , М.У. Касымалиев 
Published: October 2024

Бул илимий макалада башталгыч класстардын мугалимдеринин азыркы мезгилдеги кыйынчылыктары анализге алынып изилденет. Авторлор технологиялык жетишкендиктерге жана окутуунун жаңы методологияларына байланыштуу мугалимдердин өзгөрүп жаткан талаптары талкууга алынат. Макалада окуу пландарын жана окутуу ыкмаларын жаңыртуу, ошондой эле таланттуу мугалимдерди тартуу жана сактап калуу боюнча сунуштар келтирилген. Кыргызстанда акыркы жылдары билим берүүнү жакшыртууга карата иш аракеттер көрүлүүдө. Бул максатта мектептик билим берүүнүн жана жогорку билим берүүнүн мамлекеттик стандарттары кабыл алынган. Бул контекстте педагогикалык билим берүүгө маанилүү орун берилген. Макалада мугалимдерди даярдоого компетенттүүлүк мамилени эффективдүү ишке ашыруунун жолдору сунушталган.Изилдөө башталгыч мектеп менен окутууну жана иштөөнү жакшыртууга кызыкдар академиялык изилдөөчүлөр жана практикалык мугалимдер үчүн пайдалуу болот деп ойлойбуз.
В этой научной статье будут проанализированы и изучены современные проблемы учителей начальной школы. Авторы обсуждают меняющиеся требования учителей, связанные с технологическими достижениями и новыми методологиями обучения. В статье представлены рекомендации по обновлению учебных программ и методов обучения, а также по привлечению и удержанию талантливых учителей. В Кыргызстане в последние годы предпринимаются усилия по улучшению образования. С этой целью были приняты государственные стандарты школьного и высшего образования. В этом контексте педагогическому образованию отводится важное место. В статье представлены способы эффективной реализации компетентностного подхода к подготовке учителей. Мы считаем, что исследование будет полезным для академических исследователей и практических учителей, заинтересованных в улучшении преподавания и работы с начальной школой.
In this scientific article, modern problems of primary school teachers will be analyzed and studied. The authors discuss the changing demands of teachers related to technological advances and new teaching methodologies. The article presents recommendations on updating curricula and teaching methods, as well as on attracting and retaining talented teachers. In Kyrgyzstan, efforts have been made in recent years to improve education. To this end, State standards of school and higher education were adopted. In this context, pedagogical education is given an important place. The article presents ways to effectively implement the competence-based approach to teacher training. We believe that the study will be useful for academic researchers and practical teachers interested in improving teaching and working with primary schools.
БАШТАЛГЫЧ КЛАССТАРДЫН ОКУУЧУЛАРЫНЫН ФУНКЦИОНАЛДЫК ОЙ ЖҮГҮРТҮҮСҮН МАТЕМАТИКАДА КАЛЫПТАНДЫРУУ
Authors: Г.М. Борбоева , Ч.Х. Абдуллаева 
Published: October 2024

Бул макалада башталгыч класстардын окуучуларынын математикада маселелер аркылуу функционалдык ой жүгүртүүсүн калыптандыруунун бир ыкмасы катарында көз карандылык таблицасын пайдалануу сунушталды. Себеби маселеге карата тамгалуу туюнтма түзүүдө жана мыйзамченемдүүлүктү табууда окуучулар тургай мугалимдердин кыйналгандыгы, алардын сабактарына катышууларда байкалды. Мында конкреттүү тексттик маселени чечүүдө көз карандылык таблицасын түзүү көрсөтүлдү. Мындай таблицалар аркылуу окуучулар маселенин чечимин табууну гана билбестен, чоңдуктардын ортосундагы көз карндылыкты аныктай алууга жана мыйзамченемдүүлүктү табууга үйрөнүшүп, түшүнүктөрдүн ортосундагы байланыштарды жана көз карандылыкты түзө билише тургандыгы белгиленди. Андан сырткары математикалык маселелерди көз карандылык таблицасы менен чечүү - окуучуну алгебранын элементтерин жеңил түшүнүүгө гана өбөлгө түзбөстөн, аларды келечектеги жеке жашоосундагы түрдүү көйгөйлөрдү чечүүгө даярдай тургандыгы айтылды.
В данной статье предложено использование функциональной таблицы как метода формирования функционального мышления учащихся начальных классов через задачи по математике. Посещения уроков показало, что не только учащиеся, но и даже учителя затрудняются составить буквенное выражение задачи и найти закономерность, Здесь показано, как создать таблицу зависимостей при решении конкретной текстовой задачи. Отмечено, что с помощью таких таблиц учащиеся не только умеют находить решение задачи, но и научатся определять зависимость между величинами и находить закономерности, а также могут создавать связи и зависимости между понятиями. Кроме того, было сказано, что решение математических задач с помощью таблицей зависимостей не только помогает школьнику легко понять элементы алгебры, но и подготавливает его к решению в будущем различных проблем личной жизни.
This article proposes the use of a functional table as a method of forming functional thinking of elementary school students through mathematics tasks. Attendance of lessons showed that not only students, but even teachers find it difficult to compose a letter expression of the problem and find a pattern, here it is shown how to create a table of dependencies when solving a specific textual problem. It is noted that with the help of such tables students not only know how to find the solution of the problem, but also learn to determine the dependence between values and find patterns, as well as can create links and dependencies between concepts. In addition, it was said that solving mathematical problems with the help of dependency tables not only helps students to easily understand the elements of algebra, but also prepares them to solve various problems of personal life in the future.
БАШТАЛГЫЧ КЛАССТЫН ОКУУЧУЛАРЫНЫН ЭКОЛОГИЯЛЫК ТҮШҮНҮКТӨРҮН КАЛЫПТАНДЫРУУДА ОКУП ТҮШҮНҮҮ КӨНДҮМҮНҮН РОЛУ
Authors: Ж.Ж. Заилова 
Published: October 2024

Бул макалада башталгыч класстын окуучуларын экологиялык түшүнүктөрүн калыптандыруу, окуу көндүмдөрүн өнүктүрүүдөгү негизги базалык көндүмдөрдүн бири болгонокуп түшүнүү көндүмүн өнүктүрүү маселелери сунушталды. Текст менен иштөөнүн базалык көндүмдөрүнө ээ болуу менен окуучулар тексттен маалымат ала алышат жана аларды окуу процессинде колдоно алышат. Окуганын түшүнүү - окуган текстинин маанисин түшүнүү жөндөмдүүлүгү, аны интерпретациялоо жана окуган текстине карата өз пикирин, мамилесин калыптандыруу көндүмү. Бул башталгыч мектептен тартып окуучуларды үйрөтүүгө зарыл болгон маанилүү көндүм. Окуганын түшүнүүнүн деңгээлдери, окуганын түшүнүүгө үйрөтүүнүн стратегиялары, окулуп жаткан тексттин мазмунун түшүнүүфакторлору чечмеленди. 3-класстын программасынан «Мээримдүү канаттуулар» тестинин мисалында жаратылыш, табият менен таттуу мамиледе болууга тарбиялоо үчүн окуп түшүнүүнүн стратегияларын пайдаланып жүргүзүлгөн эксперимент көрсөтүлдү.
В этой статье были представлены вопросы формирования экологического понимания учащихся начальной школы, развития навыков понимания прочитанного, которые являются одним из основных базовых навыков в развитии навыков чтения. Обладая базовыми навыками работы с текстом, учащиеся могут извлекать информацию из текста и использовать ее в процессе обучения. Понимание прочитанного - умение понимать смысл прочитанного текста, умение его интерпретировать и формировать свое мнение, отношение к прочитанному тексту. Это важный навык, необходимый для обучения учащихся с начальной школы. Интерпретировались уровни понимания прочитанного, стратегии обучения пониманию прочитанного, факторы понимания содержания прочитанного текста. На примере теста «Любящие птицы» из программы 3 класса был продемонстрирован эксперимент с использованием стратегий понимания прочитанного, чтобы воспитать сладкие отношения с природой, природой.
This article presented the issues of formation of ecological understanding of primary school students, the development of reading comprehension skills, which are one of the main basic skills in the development of reading skills. With basic text skills, students can extract information from the text and use it in the learning process. Reading comprehension is the ability to understand the meaning of the read text, the ability to interpret it and form your opinion, attitude to the read text. This is an important skill necessary for teaching students from elementary school. The levels of reading comprehension, strategies of teaching reading comprehension, factors of understanding the content of the read text were interpreted. Using the example of the «loving birds» test from the 3nd grade program, an experiment was demonstrated using reading comprehension strategies to foster a sweet relationship with nature, nature.
ОКУТУУ ӨЗБЕК ТИЛИНДЕ ЖҮРГҮЗҮЛГӨН МЕКТЕПТЕРДЕ КЫРГЫЗ АДАБИЯТЫ САБАГЫН ОКУТУУНУН АЙРЫМ БИР МАСЕЛЕЛЕРИ
Authors: Э.А. Абдибалиев 
Published: October 2024

Бул макалада окутуу өзбек тилинде жүргүзүлгөн мектептерде кыргыз адабияты сабагын окутуунун айрым бир маселелери каралып, андагы актуалдуу деп эсептелген көйгөйлөр иликтөөгө алынат. Анткени кыргыз адабиятын окутуу өзбек мектептерге киргизилгенине 20 жылдай убакыт болгонуна карабастан бул жаатта алгылыктуу иштерди жүргүзүү дагы да болсо кечиктирилүүдө. Улуттук мектептерде кыргыз адабиятын окутуу бир нече этаптарды басып өткөнүнө карабастан, кыргыз адабиятын окутуунун айрым көйгөйлөрү өз деңгээлинде чечилбей келет. Андыктан аталган маселелерди чечүүдө кандай кадамдарды жасоо керек, эмне иштерди аткаруу керек, башка улуттун өкүлдөрүн кыргыз адабиятына кантип кызыктыруу үчүн кандай усулдарды колдонуу зарыл деген маселелердин тегерегинде ой калчап, изилдөө жүргүзүлдү.
В данной статье исследуются актуальные проблемы и рассматриваются некоторые вопросы преподавания кыргызской литературы в школах, где обучение ведётся на узбекском языке. В этой связи определённая работа в этой области все ещё затягивается и некоторые проблемы преподавания кыргызской литературы не решаются на должном уровне несмотря на то, что обучение кыргызской литературе было введено в узбекские школы около 20 лет назад, и то, что преподавание кыргызской литературы в национальных школах проходит в несколько этапов. Поэтому было проведено исследование по таким вопросам, как какие шаги нужно предпринять в решении этих вопросов, что нужно сделать, какие методы нужно использовать, чтобы заинтересовать кыргызской литературой представителей других национальностей.
This article explores current problems and discusses some issues of teaching Kyrgyz literature in schools where teaching instruction is conducted in the Uzbek language. In this regard, certain work in this area is still being delayed and some problems of teaching Kyrgyz literature are not being solved at the proper level, despite the fact that the teaching of Kyrgyz literature was introduced into Uzbek schools about 20 years ago, and the fact that the teaching of Kyrgyz literature in national schools takes place in several stages. Therefore, a study was conducted on such issues as what steps need to be taken in resolving these issues, what needs to be done, what methods should be used to interest representatives of other nationalities in Kyrgyz literature.
БАШТАЛГЫЧ КЛАССТАРДЫН ОКУУЧУЛАРЫН ЧЫГАРМАЧЫЛ ЖАЗУУГА ҮЙРӨТҮҮНҮН ПЕДАГОГИКАЛЫК ШАРТТАРЫ
Authors: А. Маматова 
Published: October 2024

Макалада башталгыч класстын окуучуларын чыгармачыл жазууга үйрөтүү маселелери иликтөөгө алынды. Изилдөөнүн предмети катары окуучулардын чыгармачыл жазуусу каралды. Бул багыттагы көйгөйлөр аныкталып, аларды чечүүнүн педагогикалык шарттары белгиленди. Мугалимдерге методикалык жардам катары башталгыч класстарда окуучулардын чыгармачыл жазууларын калыптандыруу жана өнүктүрүү боюнча жүргүзүлүүчү иштердин этаптары, баскычтары, анда жүргүзүлүүчү жумуштардын түрлөрү көрсөтүлдү. Чыгармачыл жазуу иштеринин даяр үлгүлөрү менен иштөө, таяныч үлгүлөр менен иш алып баруу, өз алдынча жазууну уюштуруу этаптарында окуучулар менен алынып барыла турган жумуштардын түрлөрү, аларды жүргүзүүдө мугалим эске ала турган методикалык маселелер белгиленди. Макалада белгиленген педагогикалык шарттардын жүзөгө ашырылышы менен окуучулардын жазууга болгон ишенимин арттырып, алардын өз алдынчалуулугун жогорулатууга, чыгармачыл ой жүгүртүүсүн өнүктүрүүгө болот деген жыйынтык чыгарылды.
В статье рассматриваются вопросы обучения учащихся начальных классов творческому письму. Предметом исследования было творческое письмо учащихся. Выявлены проблемы в этом направлении и перечислены педагогические условия для их решения. В качестве методической помощи учителям были продемонстрированы этапы работы по формированию и развитию творческих работ учащихся в начальных классах, а также виды выполняемых в ней работ. Отмечены виды работ, которые необходимо проводить на этапах работы с готовыми образцами творческого письма, работы с опорными образцами, организации самостоятельного письма, а также методические вопросы которые учитель должен учитывать при их выполнении. Сделан вывод о том, что реализуя указанные в статье педагогические условия, можно повысить уверенность учащихся в письменной речи, повысить их самостоятельность, развить творческое мышление.
The article studies the issues of teaching creative writing to primary school students. The subject of the study was the creative writing of students.Problems in this direction are revealed and pedagogical conditions for their solution are listed. As a methodological aid, the stages, and types of work on the formation and development of creative writing skills of students in the primary grades were proposed for teachers. The types of work that need to be carried out with students at the stages of working with samples of creative writing, working with reference samples, organizing independent writing, as well as methodological issues that the teacher should consider, are noted. It is concluded that by implementing the pedagogical conditions indicated in the article, it is possible to increase students' confidence in written speech, increase their independence, and develop creative thinking.
The Legal Status of Testaments That Eliminate the Inheritance Rights for the Longest-Living Marital Spouse
Authors: Indradewi Astrid Athina , Achmad Andyna Susiawati , Sugianto Fajar 
Published: October 2024

<p>The purpose of this study is to examine the legal standing of testaments that forgo a spouse's right to inherit in the event of their death. This study is necessary because, while everyone has the right to draft a testament according to their desires, this does not absolve the contents of the testament from being based on applicable laws and regulations. This study was carried out utilizing a doctrinal and statutory method in a normative juridical manner. The study concludes that a testator's intentions are free to be included in a will; nonetheless, the Indonesian Civil Code governs the legitimacy of <em>Legitieme Portie</em>. Thus, if a testament is written by a spouse whose marriage has entered into a marital agreement to separate assets, and its contents eliminate the longest-living spouse's inheritance rights, then that will not violate the rights of the longest-living spouse because it is based on Article 914 of the Indonesian Civil Code that the husband or wife does not have <em>Legitime Portie</em>. In the meantime, a testament written by a spouse whose marriage did not result in a marital agreement that separates assets only applies to the portion of the maker's assets; in other words, the longest-living spouse still receives a share as part of the joint assets in marriage.</p><p> </p>
Pengaruh Person Organization Fit terhadap Turnover Intention melalui Person Job Fit sebagai Variabel Mediasi
Authors: Arum Ayu Iqtiyah 
Published: October 2024

Menurunnya kinerja dan produktivitas dalam perusahaan merupakan dampak negatif yang muncul karena tingginya tingkat turnover intention karyawan. Penelitian ini bertujuan untuk menganalisis dampak langsung person organization fit dan person job fit terhadap turnover intention dan menguji peran mediasi dari person job fit. 68 karyawan divisi produksi PT. XYZ dipilih menggunakan purposive sampling untuk menentukan sampel dalam penelitian ini, analisis statistik menggunakan SPSS 25 dan metode boostraping PLS 3.0 untuk menguji pengaruh langsung dan tidak langsung fit terhadap turnover intention. Penelitian ini memperkaya penelitian tentang peran mediasi person job fit dalam menghubungkan person organization fit dengan turnover intention di industri manufaktur. Hasil penelitian menunjukkan bahwa person organization fit berpengaruh positif dan signifikan terhadap person job fit. Person organization fit berpengaruh negatif dan signifikan terhadap turnover intention. Person job fit tidak berpengaruh negatif signifikan terhadap turnover intention. Kecocokan pekerjaan orang tidak memediasi hubungan antara kecocokan organisasi orang dan niat berpindah. Implikasi dari penelitian ini adalah karyawan memiliki person organization fit dan person job fit namun memiliki turnover intention yang tinggi, sehingga perusahaan perlu mengintegrasikan kebijakan yang mampu merangsang person organization fit dan person job fit untuk mengurangi keinginan karyawan untuk keluar dari perusahaan.
PENGARUH KEPEMIMPINAN TERHADAP KINERJA KARYAWAN ISLAMI MELALUI KOMITMEN PEGAWAI PADA USAHA PONDOK PESANTREN DI GRESIK
Authors: Prasetyo Ari 
Published: October 2024

Peran sentral kepemimpinan dalam pesantren serta keterkaitannya dalam perkembangan ekonomi pesantren melalui usaha kopontren masih perlu dikaji mendalam. Terkait dengan hal tersebut maka tujuan dari penelitian ini adalah menganalisis pengaruh kepemimpinan berpengaruh terhadap komitmen karyawan, komitmen karyawan terhadap Kinerja Karyawan Islami, kepemimpinan terhadap Kinerja Karyawan Islami pada usaha bisnis yang dikelola pesantren di Gresik. Metode penelitian yang digunakan adalah eksplanasi (explanation research). Sampel yang berjumlah 100 responden. Variabel Independent yang digunakan dalam hasil studi ini yaitu : kepemipinan islami. Variabel intervening yaitu komitmen karyawan. Variabel dependent Kinerja Karyawan Islami. Teknik pengambilan data dengan kuesioner. Teknik analisis yang digunakan dalam penelitian ini adalah Structural Equation Modelling dengan program Smart PLS (Partial Least Square). Hasil penelitian menunjukkan kepemimpinan berpengaruh signifikan terhadap komitmen karyawan, kepemimpinan berpengaruh signifikan terhadap Kinerja Karyawan Islami pada karyawan kopontren Gresik Jawa Timur, sedangkan komitmen karyawan tidak berpengaruh signifikan terhadap Kinerja Karyawan Islami kopontren Gresik Jawa Timur.