bluuebunny/crossref_metadata_2025_split huggingface dataset:
Usmeno stvaralaštvo u zadarskoj periodici 19. st. (Zora dalmatinska)
Authors: Franić Ante 
Published: September 2018

U članku se raspravlja o problematici usmenog stvaralaštva na stranicama zadarskog časopisa Zora dalmatinska (1814—1849), prvoga hrvatskoga književnog časopisa u Dalmaciji. U tom preporodnom časopisu objavljeno je oko 60-ak usmenih pjesama (pretežno lirskih), oko 20-ak usmenih priča, te velik broj drugih kraćih proznih vrsta (kao što su poslovice, zagonetke, retorički izrazi ii slično). Od tih pjesama, priča i poslovica mogla bi se sačinili skladna zbirka s antologijskim odlikama, čitljiva i danas. Urednici časopisa odabirali su ta djela i po kriterijima umjetničkim i po kriterijima preporodnog pokreta u duhu ilirizma. Talijansko-hrvatski pisac Nikola Tnmmaseo (1802—1874) svojim člancima o usmenom stvaralaštvu južnoslavenskih naroda, objavljenim u Zori dalmatinskoj, prvi je književni povjesničar i kritičar koji je sustavno prikazao tu specifičnu književnu produkciju zajedno s tim časopisom zauzeo istaknuto mjesto u povijesti hrvatske književnosti.
Akcenat stranoga leksika u svjetlu jezičnih kontakata
Authors: Kravar Miroslav 
Published: September 2018

Novoštokavski akcenatski ili, šire, prozodijski »četveroakcenatski sistem« može se označiti kao vrsta fonološkoga atavizma suvremenoga hrvatsko-srpskog jezika. U naše je vrijeme sistem kao cjelina prilično staromodan i nepraktičan. Njegova je slaba zastupljenost u glavnim gradovima već dobro poznata i često isticana. Da nije inače toliko raširen koliko jest, bio bi u književnom jeziku jedva upotrebljiv. Akcenat stranoga leksika, o kojem se ovdje radi, jest posebno područje toga složenog sistema. Ovdje postoje u pravilu tri tipa prozodijskoga prihvata stranih riječi: »izvorni« tip I (ili »dijalekatski«, tj. prednovoštokavskl), kao käsa : moda, teräsa: natùra, temèlj: oltärl-är, i »prilagođeni« tip II i tip III (oba no- voštokavska, prvi stariji, a drugi noviji), kao tèrasa : natura, tèmelj / óltar odnosno käsa, : mócla, teràsa : natúra Od ta je tri tipa samo kombinacija između II i III prihvaćena danas na književnoj razini, i to (käsaj/kàsa : móda, teràsa : natúra, tèmelj / òltar, iako je tip I još uvijek raširen, pogotovo u kulturnom govoru. Što se tiče porijekla triju tipova, sva se tri mogu u krajnjoj liniji izvesti iz jezičnih dodira među hrvatsko-srpskim prozodijskim podsistemima i sistemima dotičnih stranih jezika. To se ovdje ilustrira na primjeru rečenice dane na talijanskom i njemačkom, a također, uzgredno, na turskom, ali izgovorene, kao što stvarno biva, u različitim hrvatsko-srpskim tipovima. No dan-danas djeluje i pritisak nekih drugih jezika, npr. francuskog, engleskog i ruskog, pri čemu se vrši proces križanja triju naprijed navedenih tipova prozodijskoga prihvata. Na taj način govorna praksa zamagljuje više ili manje jednostavna pravila toga postupka.
Primjeri akustičke književnosti - prilog poetici radiodrame
Authors: Gracin Juraj 
Published: September 2018

Pojavom radija u našem je stoljeću književnosti, osobito njezinu dramskom rodu otvorena nova mogućnost ispunjenja. Mogućnost je pozitivno iskorištena u obliku radiodrame što se konstituira/la kao zasebna i književna i radiofonska činjenica. Unatoč značajnim rezultatima kojima je ta činjenica obdarila oba medija ona u koncepciji umjetnosti još uvijek nije dovoljno priznata a poetika joj uglavnom ostaje terminološki umnogome nedorečenom. I upravo u cilju da se uspostavi dijalektički odnos između estetskog produkta i kulturne svijesti koja će predodžbu o njoj morati izjednačiti sa stvarnim vrijednostima i utjecajima njezinim, autor radiodramu razmatra poglavito kao akustički fenomen na razini tekstovnoga predloška i na razini konačnoga ostvarenja u eteru, svjestan njihove međuzavisnosti i međusobna utjecaja i u formi i u sadržaju, tj. svjestan njihove strukturalne prisnosti. Razmatranje je provedeno na nekoliko karakterističnih primjera iz produkcije Radio Zagreba.
Consistency in the works of Ignazio Silone
Authors: Festini Mario 
Published: September 2018

Problem dosljednosti u književnim djelima I. Silonea prisutan je godinama u talijanskoj i internacionalnoj književnoj kritici. U nekim svojim kritičkim i teorijskim spisima o tome je pisao i sam Silone. Prividna dosljednost očituje se u skoro svim Siloneovim djelima: tu je Abruzzo, tu su njegovi seljaci, njegovi junaci obuzeti dubokim egzistencijalnim problemima, tu je svugdje snažan socijalni angažman za nadilaženje svakog oblika političke, društvene i rasne diskriminacije. Ipak nema sumnje da je velika moralna kriza jednog dijela talijanskih intelektualaca, izazvana između dva svjetska rata padom mitova društva koje je već bilo prevladano najvećom političkom i moralnom katastrofom moderne epohe, pogodila i Silonea, čovjeka i književnika. Njegov optimizam, zasnovan na povjerenju u ljudske vrline, a naročito u naprednu funkciju obespravljenih u stvaranju povjesti, postepeno je ustupao mjesto sve radikalnijem skepticizmu na kojem se rađao njegov mistični pud, najprije poklanjanjem povjerenja svecu-revolucionaru a na kraju očajničkom paleokršćanskom mesijanizmu. Pažljivom analizom Siloneovih književnih i teorijskih djela, autor napisa dospijeva do konstatacije da takav ideološki i književni Siloneov zaokret zapravo proizlazi iz dosljednosti njegove umjetničke vizije svijeta, zasnovane na mističkoj potki, prisutnoj, kako u njegovom upornom povjerenju — skoro Religioznom — u urođene ljudske vrline, lako i u nepovjerenju u mogućnost obnove društva bez nadljudskog zahvata. Takva mistička potka koja obilježava čitavo Siloneovo književno djelo, nevidljiv je, ali svuda prisutan fluid, koji, kao pupčana vrpca, nerazdvojno vezuje Silonea uz njegove seljake tj. uz one koji su uz Karla Marxa nosili sliku Svete Rozalije, uz one na čijoj je crvenoj zastavi pisalo: »Republika i carstvo božje« i koji su, kao npr. tesar Franz, povezali Karla Marxa i Isusa Krista da bi se na zemlji uspostavilo društvo u kojem bi se ujedinilo siromnštvo i pravednost, kao i pomirili marksizam i kršćanstvo.
Književna kritika Marija Festinija
Authors: Rabac-Čondrić Glorija 
Published: September 2018

Književnu kritika M. Festinija počinje studioznim pristupom djelima F, De Sanctisa, B. Crocea, A Gramseija, za koje kaže da su posredovali u stvaranju novog esleličkog sistema, lako ne zazire od njihova metodološkog pristupa, oslanja se na intuiciju i znanje za stvaranje vlastitog kritičkog stila. Istražujući koliko je taj stil autentičan, autor pronalazi da je polazište književni tekst, koji. prema njemu, živi zahvaljujući etičkim, litozolskim, estetskim, prvenstveno ljudskim komponentama. Nataložene sudove uzima u razmatranje, ali nisu presudni u zaključivanju. U književnim istraživanjima M. Feslinija prevladavaju talijanske teme.Posebno mjesto zauzimaju Dante i Petrarca, kod kojih traži još neotkrivene žive stihove i poruke koje nije progutalo vrijeme. Analitički pristupa kritičkim mislima i esteličkim principima Dalmatinca G. I'olilea koji Ariostova Oriunda furiosa polemički brani od pristrane kritike. Najveći broj radova posvećeno je suvemenim talijanskim književnim stvaraocima,I. Svcvu, R. Bacchelliju, E. Vittoriniju, I. Siloneu, Toniasiju di Lampedusa i drugima Prije sažimanja impresija i izricanja sudova, njihova djela prolaze kroz proces čitanja, razmišljanja, poniranja u misaonu bit, otkrivanja smisla. Sličnom procesu podvrgnute su i ostale teme - dalmatinske, komparativne, istinske. Zaključne kritičke riječi o izvornom književnom, teoretskom, kritičkom djelu ne predstavljaju rekonstrukciju složene istraživačke operacije, već se oformljuju kao proizvod vlastitog kreativnog duha koji provijava svuda. Na osnovu analize znanstvenih radova iz književnosti autor dolazi do konstatacije da je P'estinijeva kritička riječ osmišljena i originalna, sinteze autentične, zaključci prihvatljivi i da predstavlja nezaobilazan prilog talijanskoj, a s komparativnim i dalmatinskim temama i hrvatskoj književnoj povijesti.
Faulkner’s Inarticulate Protest and Resignation
Authors: Valčić Sonja 
Published: September 2018

Autor članka raspravlja o Faulknerovu specifičnom načinu povezivanja sposobnosti za emotivno izražavanje i proživaljavanje, koje svojstvo Faulkner vezuje za neartikulirane likove, dok je verbalizam izražen kod artikuliranih likova vezan za Faulknerovo opažanje o rigidnim oblicima govora i ponašanja »južnjačkog« društva i »južnjačke« vezanosti, odnosno, ovisnosti o Iradieiji legendama kao oblicima ljudskog ophođenja. Povučene su i neke paralele s Hemingwayem u tom smislu, te istaknule sličnosti odnosno razlike kod oba pisca.
Antirealism/realism of Wittgenstein's language-game idea
Authors: Festini Heda 
Published: September 2018

Wittgenstein’s language-game idea allews/us te find out both, antirealistic and realistic tendencies, what is required te abanden classification an realistic and antirealistic (constructivistic, instrumentalistic) approaches in semantics and methodology of science/that originated in discussions on the philosophy of mathematics. Using some relevant commentators of Wittgenstein’s works (Dummett, Baker, Hintikka, Kiripke. C. Wright etc.) a broader notion of realism will be obtained using the following questions: A. human reality: natural history or forms of life (behaviour, practice, training, customs and institutions — language-games and correct use), B. new objectivity: community, agreement (criterion - following rules), C. the new nuance in the nation of truth: justification, verification (proof as an method of verification). The results of the analysis will be the impontant for a new criterion of realism such as: the general notion of reality, objectivity as intersubjectivity and the nuances in the notion of truth.With the new criterion we have the following map of realism: 1. F-rege-Tarski-Carnap truth-conditional realism, 2. Frege-Wittgenstein justification/verificatdonist realism, 3. Frege-Wittgenstein-Hintikka verificationist/falsificationist realism.The possibility of Frege-Wittgenstein-Dummett neoveificationist realism is open to further research.
Interne determinante altruizma: da li je pomaganje drugima u osnovi egoistično ili altruistično?
Authors: Raboteg-Šarić Zora 
Published: September 2018

Classical meaning of altruism lies in the fact that it seems to represent an exception from convincing' principle which argues that behaviour is controlled by rewards and punishments and in this connection by generalization that people are essentially egoistic. Contemporary researches of the positive forms of social behaviour are only peripherally relevant for this centuries-old question. The majority of these researches investigate situational factors and external determinants of altruistic behaviour. But by turning from the investigation of altruism as a social form of behaviour to definition of altruism as an attribute of personality, a problem necessarily arises of establishing internal determinants and motivational structure of the helping act. Recent approaches point out the importance of emotional factors as fundamental mediators in helping others. These approaches are different from the above mentioned ones because they presuppose different kind of motivation, caused by emotional excitement. According to Piliavin and Piliavin model, helping others in a trouble is exclusively motivated by egoism. Batson and Coke on the other hand presuppose the experience of empathy can be a cause of unaffected altruistic motivation to help. According to this model the spectator of a troubled person can experience qualitatively different emotions: personal anxiety and empathic care for the troubled person, These different emotional reactions result in different motivation to help. There is a suggestion that the experience of empathy provokes altruistically motivated behaviour, i. e. help whose aim is a reduction of the other’s trouble and not of personal unpleasant states. The authors propose a method as well how to ascertain empirically whether motivation to help other is altruistic or egoistic in its essence. At the same time this model represents the first meritorious attempt to ascertain the motivational basis of seemingly unselfish helping others not notionally only but empirically as well.
Estetski doživljaj, neestetski doživljaj — u čemu je razlika?
Authors: Bezinović Petar 
Published: September 2018

On the basis of the operational by defined basic variables in the interactional model for the structure of esthetic experience (Bezinović, 1984), this model was empirically tested with the process of factor analysis. The comparison of factor structure obtained by the extraction of the factors in the situations of »ideal esthetic experience«, »real esthetic experience« and »non-esthetic experience« was performed. Six interpretable factors were extracted in the first situation mentioned, while second and third situations had five and six such factors respectively. The following factors were identified: evaluation [hedonistic values), activity (dynamism) of the objects, positive mood, negative mood, tensions (high activity), general emotionality and uncertainty. The results show a prominent congruence of the factor solution in three situations which supports the hypothesis of the unique structure of experience on the bipolar continuum of esthetic-non-esthetic dimension The bipolarity of the continuum is confirmed by the results of the analysis of the variance of factor results in three experimental situations which shows that the esthetic experience differs from the non-esthetic primarily in the direction and the intensity of the experience in the system of the same basic structure.
Social perception of persons with PTSD symptoms: a test of some predictions of attribution theory
Authors: Ćubela Vera 
Published: September 2018

A broad research of the impact of PTSD diagnosis and presenting symptoms of this disorder on social reactions to persons with PTSD has been undertaken to test the prediction that the relative absence of fairly recognizable symptoms of this disorder promotes less positive social evaluation. This paper presents the effects of manipulating with the PTSD label and the recognizability of presented symptom pattern on ratings of the target person responsibility and elicited affective reactions and support giving intention in subjects.Three vignettes, differing in recognizability of presented symptoms of PTSD, were given to the subjects (228 students at the University of Mostar), and about a half of the subjects in each of these symptom pattern conditions was told that the target is a PTSD casualty. Subjects responded to the vignettes by rating target’s responsibility and their own reactions to him (pity, anger and willingness to give him support) on a five-point scale.The results showed significant effect of the symptom pattern manipulation, which was most pervasive in responsibility judgments and reported support intentions. The pattern of differences in judgments of responsibility suggests that the prevalence of less recognizable symptoms of PTSD might result in ascription of some responsibility to a target person for causing actual conditions. The relative absence of these symptoms appears to reduce, in particular, the variability in the subject's willingness to give support to the person, which is generally reported as being very high. Unlike these responsibility and support ratings, the effects of the symptom pattern on reported affective experiences of pity and anger do not match the pattern predicted from the attribution model of B. Weiner and an extension of this model made by Lopez and Wolkenstein. The absence of the predicted Label x Symptom pattern interaction was explained in terms of some drawbacks in the construction of the stimulus material.
Rimska cestovna mreža između Arauzone i Tragurija
Authors: Miletić Željko 
Published: September 2018

Pretorio na cesti lader - Arausona - Tragurium, i/. Anloninova itinerara, nije identičan putnoj stanici Ad Prelomiti na cesti lader - Scardona ■ Tragurium iz Tubule Pcmtngeriane. Prvome još nije precizno utvrđen smještaj, a leži na cesti koju nakon prelaska Prokljanskog jezera ili šibenskog zaljeva ide Donjim Poljem, kroz Vrpolje, Boraju, Prapatnicu i pored rimskih kamenoloma u Scgelu dolazi do Trogira. Druga postaju smještena je u grebašličkoj dolini, gdje su brojni neistraženi rimski položaji. Leži na cesti koja se nakon prelasku rijeke Krke {'filiusji) kod Skurdoue penje uz Milkoviča dragu, prolazi pored Gradine, nekoliko kilometara zapadnije od Ridcra (zato nije označen u Tabuli), pored Vrpolja, kroz Grebttšlicu, prema gradinama Kremik i Slupin, uz položaj Drid nedaleko od Marine i cio Trogira. Cesta lader - Burnum iz Tabule Peut. prolazi kroz Alvcri ju, nikako ne kroz Vttrvariju, kako se uobičajeno nadopunjavala postojeća praznina u izvorniku.
Diversity of The Ornate Lorikeet (Trichoglossus ornatus) Birds Based on Mitochondrial DNA Protein Coding Gene
Authors: Astuti Dwi , Prijono Siti Nuramaliati 
Published: September 2018

Ornate lorikeet (Trichoglossus ornatus) is an endemic bird in Sulawesi. Endemism is one of the factors in declining bird’s population. In the case of the birds conservation programme, information about gene diversity is important for basic strategy. Mitochondrial DNA of animals consists of protein coding genes including ND2 gene. This study informs diversity of the Ornate Lorikeet (Trichoglossus ornatus) birds based on DNA sequences of ND2 gene. DNA total was extracted from blood samples of 21 birds. PCR (Polymerase Chain Reaction) was performed and successfully amplified a single DNA fragment of ND2 gene for all birds. DNA fragments were sequenced and totally 997 base pairs were analyzed. NJ tree was constructed using MEGA5. All DNA sequence data showed that between the birds there were 20 polymorphic (segregating) sites with mean genetic distance was 0.004 ± 0.002 (ranged from 0,000 – 0,008), and had 17 sequence haplotypes (HTor1- HTo17). Haplotype diversity (Hd) was 0.967 ± 0.30387 and nucleotide diversity (Pi) was 0.00439 ± 0.0012. Genetic diversity information could be potential relevance to the breeding management for conservation of the birds.
Application of Arbuscular Mycorrhiza from Senaru Forest Rhizosphere for Gyrinops versteegii Germination and Growth
Authors: Wangiyana I Gde Adi Suryawan , Malik Sukardi 
Published: September 2018

The aims of this research are to apply Senaru forest rhizosphere on Kabupaten Lombok Barat West Nusa Tenggara as Mycorrhiza inoculants for Gyrinops versteegii germination and growth. Rhizosphere sample was taken from ten sampling spot on Senaru forest between Latitude: 08o18.808’ S – 08o19.174’ S and Longitude: 116o24.138’ E – 116o24.181’E. This study employed Factorial Experiment Design with 2 Factor including: Medium Composition (M) and Mychorizza Inoculant (I). There were 5 media composition: M1 (sand), M2 (soil:sand = 1:2), M3 (soil:sand = 1:1), M4 (soil:sand = 2:1), M5 (soil). There were 2 types of Inoculation: I1 (without inoculant) and I2 (innoculant from senaru Rhizosphere). Growth parameters observed in this study were: germination percentage, stem length, stem diameter and root colonization. Germination percentage of G. versteegii seeds in all growth media are below 60 % which could be classified as low germination rate. Also germination from media without rhizosphere is higher than germination from media with rhizosphere. On the other hand, G. versteegii growth on rhizosphere media is slightly higher than growth of G. versteegii on media without rhizosphere based on stem diameter and length measurement. It tends that medium composition with higher sand proportion tended to gives better germination and growth rate of G. verteegii. Myorrhiza colonization on G. versteegii root was higher in media with rhizosphere addition. It could be concluded that Application of Senaru rhizosphere containing Mycorrhiza increases G. versteegii growth but not its germination percentage. This research enrich knowledge in biological science about asociation of mycorrhiza with G. versteegii especially on its growth and germination
Gebeliğin ilk üç ayındaki kan TSH düzeyi ile Down sendromu tarama testleri arasındaki ilişki
Authors: ORGUL Gokcen , DOĞAN Devrim Rüzgar , PORTAKAL Oytun , BEKSAC M.sinan 
Published: September 2018

Amaç: İlk üç ayda tüm gebelere Down Sendromu taraması amacıyla kombine test yapılması önerilmektedir. Tiroid stimulan hormonun (TSH) serbest beta subünit human koriyonik gonadotropin (fβ-hcg) ve gebelik ile ilişkili plazma protein A (PAPP-A) üretimini etkileyip etkilemediği net değildir. Bu çalışmada serum TSH düzeylerinin kombine test sonuçları üzerine etkisinin olup olmadığını araştırmayı amaçladık.Gereç ve Yöntem: İlk trimester TSH değeri ile birlikte ense saydamlığı (NT), fβ-hcg ve PAPP-A sonuçlarına ulaşılabilen 297 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Hastalar TSH değerlerine göre dört gruba ayrılmıştır; Grup 1 (&lt;0.1 uIU/ml), Grup 2 (0.1-2,5 uIU/ml), Grup 3 (2.5-3.5 uIU/ml) ve Grup 4 (&gt;3.5 uIU/ml). Gruplar NT, PAPP-A ve fβ-hcg düzeyleri açısından karşılaştırılmıştır.Bulgular: Ortalama PAPP-A (MoM) değeri grup 1’de 0.99, Grup 2’de 1.12, Grup 3’de 1,03 ve Grup 4’de 0,95 olarak tespit edilmiştir. Ortalama fβ-hcg (MoM) değeri ise grup 1’de 1.36, Grup 2’de 1.29, Grup 3’de 1.05 ve Grup 4’de 1.32 idi. Ortalama NT ölçümü grup 1’den grup 4’e doğru gittikçe sırasıyla 1.27 ± 0.25, 1.33 ± 0.38, 1.34 ± 0.33 ve 1.32 ± 0.37 mm olarak saptanmıştır. Gruplar arasında PAPP-A, fβ-hcg ve NT açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı gösterilmiştir.Sonuç: İlk trimester TSH düzeylerinin kombine test parametrelerini etkilemediği gösterilmiştir. Hipotiroidisi veya hipertiroidisi olan kadınlarda NT, fβ-hCG and PAPP-A kullanılarak prenatal tarama testi yapılmasının güvenli olduğu düşünülmüştür.
Sezaryen operasyonlarında opioid eklenen ve eklenmeyen farklı dozlardaki levobupivakain etkinliğinin değerlendirilmesi
Authors: İlban Ömür , COŞAR Ahmet 
Published: September 2018

Amaç: Elektif sezaryen operasyonlarında, spinal anestezide intratekal morfin eklenen ve eklenmeyen farklı levobupivakain dozlarının, randomize, çift kör olarak karşılaştırılması amaçlandı.Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, ASA I-II grubu 37-42 haftalık miadında sezaryen operasyonu için spinal anestezi uygulanan 60 gebe kadında prospektif, randomize, çift-kör olarak planlandı. Hastalar randomize edilerek iki gruba ayrıldı. Grup L’ye 12,5 mg (3 ml) levobupivakain, Grup LM’ye ise 10 mg levobupivakain + 0.1 mg morfin (3 ml) intratekal uygulandı. Sensoryal ve motor blok süresi, postoperatif ilk 24 saatteki VAS ağrı skoru, ilk analjezi ihtiyacı süresi, hemodinamik ve solunumsal parametreler, sedasyon düzeyleri, Apgar skorları, hasta memnuniyeti ve komplikasyonlar kaydedildi.Bulgular: Gruplar arasında motor blok başlama ve sonlanma süresi, sensoryal bloğun başlama ve iki segment gerileme süresi ile hasta memnuniyeti açısından istatistiksel anlamlı fark yoktu. Grup L’de ilk analjezik ihtiyacı, Grup LM’ye göre daha erken ortaya çıktı (sırası ile; 158.6 ± 31.8 dakika, 176.6 ± 37.16 dakika). Sonuç: Levobupivakain dozunun azaltılmasına rağmen levobupivakaine düşük doz morfin eklenmesi ile, yan etki ve komplikasyon sıklığında belirgin artış olmadan benzer anestezi ve analjezi düzeylerine ulaşıldığı, ayrıca daha uzun süreli spinal analjezi sağlandığı sonucuna varıldı.