Evaluation of Prenatal Care Services in Istanbul Adalar District
Authors: ÇAKIR Emine Özge , ÖNER Can , ÇETİN Hüseyin , ŞİMŞEK Engin Ersin 
Published: May 2019

Introduction: Maternal deaths
are one of the most important public health problems in the world and in our
country. One of the effective ways to reduce maternal mortality is to provide
adequate prenatal care for women during the pregnancy, both quantitatively and
qualitatively. The aim of this study is to evaluate the prenatal care services quantitative
and qualitatively provided by family doctors in Istanbul, Adalar. Methods: The universe of this
cross-sectional and descriptive study were pregnant receiving antenatal care
services in Adalar and registered in the Family Medicine Information System
(n=88). Study data were collected using face-to-face interview technique with
an information gathering form prepared in line with the contents of the
prenatal care management guide (PC-MG). The quantity of PC was evaluated by the
count of PC services taken by the women and the quantity was evaluated by a
scoring methods, 2 points for all applied parameters and 0 point for
non-applied parameters according to PC-MG. Results:
Sixty-five pregnant were included to the study. It was found out that 94% of
the pregnant have been shown to receive antenatal services at least once. 44,3% (n=27) of women receive prenatal care
service from the family physician and 21,3% (n=13) of pregnant receive from the
family health midwife/nurse. According to Kessner Index which shows the
quantitative adequacy 46.2% of women take an inadequate prenatal care. Mean
antenatal care service content score is 52, 0 ± 22, 6, indicating an
intermediate adequate level of prenatal care. This score scores have a
significant relationship with only educational year from the social parameters
(p=0,037). Conclusion: Although the
prenatal care in Adalar were reaches up to 94% quantitatively, this is below
the national ratio. Moreover, it is difficult to say that it was adequate in
terms of quality. For this reason, training should be planned to increase the
awareness of health personnel to provide prenatal care services and to increase
the health literacy of the pregnant women.Giriş: Anne ölümleri, dünyada ve
ülkemizde en önemli halk sağlığı sorunlarından birisidir. Anne ölümlerini
azaltmada etkin yollardan birisi, gebelik süresince kadınlara nicel ve nitel yönden
yeterli Doğum Öncesi Bakım Hizmeti (DÖB) verilmesidir. Bu çalışmanın amacı,
İstanbul ili Adalar ilçesinde aile hekimlerince verilen doğum öncesi bakım
hizmetlerinin kapsayıcılığı ve içeriği yönünden değerlendirilmesidir. Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı olan
araştırmanın evrenini, Adalar ilçesinde Aile Hekimliği Bilgi Sistemi’ne kayıtlı
doğum öncesi bakım hizmeti alan gebeler oluşturmuştur (n=88). Çalışma verileri,
doğum öncesi bakım yönetim rehberinin (DÖB-YR) içeriği doğrultusunda hazırlanan
bir bilgi toplama formu ile yüz yüze görüşme tekniği kullanılarak toplanmıştır.
DÖB hizmetlerinin niceliği, kişinin aldığı DÖB hizmet sayısına ve niteliği ise
DÖB-YR dikkate alınarak, araştırmacılar tarafından yapılması gerekli tüm
parametrelere yapıldıysa “2”, yapılmadıysa “0” puan verilerek elde edilen
puanlama yardımıyla değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya 65 gebe
dahil edilmiştir. Çalışma sonucunda, gebelerin %94’ünün en az bir defa DÖB
hizmeti aldığı gösterilmiştir. Kadınların %44,3 (n=27)’ü aile hekiminden
alırken, %21,3 (n=13)’ü aile sağlığı ebe/hemşiresinden bu hizmeti
almaktadır. Nicel olarak yeterliliği
gösteren Kessner İndeksi dikkate alındığında, çalışma grubunun %46,2’sinin
yetersiz bir DÖB hizmeti aldığı tespit edilmiştir. İçerik bakımından hesaplanan
DÖB hizmeti puanı ortalaması 52,0±22,6 olup, içerik bakımından orta düzeyde
yeterli bir hizmeti işaret etmektedir. DÖB hizmet puanı, sosyal parametrelerden
sadece eğitim yılı ile anlamlı bir ilişki göstermektedir (p=0,037). Sonuç: Adalar ilçesinde verilen DÖB
hizmeti nicel açıdan %94’e ulaşmış olmasına karşın, ülke ortalamasının
altındadır. Öte yandan, nitelik açısından da yeterli olduğunu söylemek güçtür.
Bu nedenle DÖB hizmeti veren sağlık personelinin farkındalığını ve gebelerin bu
konuda sağlık okuryazarlığını arttırmaya yönelik eğitimler planlanmalıdır.