ANALYSIS OF THE NEEDS FOR ORTHODONTIC TREATMENT OF CHILDREN FROM SOCIALLY VULNURABLE GROUPS OF ALMATY AND ALMATY REGION
Authors: K.R. Dosmatova , G.T. Dosberdiyeva , K.D. Altynbekov , K.К. Kurakbayev , I.V. Tokarevitch , Zh.I. Rysbayeva , N.E. Glushkova 
Published: October 2024

Introduction: The most important criterion for children’s and adolescents’ dental health condition is the prevalence of dental anomalies (DA) which are accompanied by psychosocial disorders in children. It is relevant to study the need for DA treatment with the help of DAI (Dental Aesthetic Index). The purpose of the study was to assess the need for orthodontic treatment of orphans in Almaty and Almaty region. Methods: 461 Almaty and Almaty region residents aged 12-18 years old were examined, including 144 teenagers aged 11-12 years old, 82 teenagers aged 14-15 years old and 235 children of senior school teenagers aged 17-18 years old. The severity of DA was determined with the help of DAI. Results: Most often, the examined patients had crowding of teeth and lower jaw deviations with increasing frequency by age. In the absolute majority of the surveyed, the DAI was below 25%: in 64% of adolescents aged 11-12, in 78.0% of the surveyed aged 14-15, and equally often in 17-18-year-olds. In 30% of children aged 11-12 years, the value of the indicator was 26-30% - there were obvious violations in the dentoalveolar system, which required orthodontic treatment. The proportion of such children in the group of 14-15 years old was lower - 18.0%, among older students - 14.0%. The DAI value at the level of 31-35 was detected in 4% of children aged 14-15 years and in 6% of 17-18 years old, in the group of 11-12 years old - none was detected. With age, the value of the indicator in girls tended to decrease. The proportion of boys with a DAI value over 31 in the group of 11-12 years old was 10.0%, then at 14-15 years old - 6.7%, and in 17-18 years old it increased, summing to a total of 23.5%, of which 17.7% DAI was in the range of 31-35, 5.8% - over 36 (extremely high need for orthodontic intervention). Conclusions: A high prevalence of DA among adolescents from Almaty and Almaty region coming from socially unprotected groups was revealed. Up to 30% of 12-year-olds and 32% of 18-year-olds of the examined children need orthodontic care.
Введение: Важнейшим критерием состояния стоматологического здоровья детей и подростков является распространенность зубочелюстных аномалий (ЗЧА), которые сопровождаются психосоциальным нарушениями у детей. Актуальным является изучение нуждаемости в лечении ЗЧА с помощью индекса DAI (Dental Aesthetic Index). Цель исследования - оценка необходимости проведения ортодонтического лечения детей-сирот в г. Алматы и в Алматинской области. Методы: Обследован 461 житель города Алматы и Алматинской области в возрастной группе 12-18 лет, в том числе 144 ребенка в подростковом возрасте 11-12 лет, 82 ребенка в подростковом возрасте 14-15 лет и 235 детей старшего школьного возраста 17-18 лет. Степень выраженности ЗЧАопределяли с помощью индекса DAI. Результаты: Чаще всего у обследуемых отмечались скученность зубов и отклонения нижней челюсти, их частота увеличивалась с возрастом. У абсолютного большинства обследуемых величина индекса DAIбыла ниже 25%: у 64% подростков 11-12 лет, у 78,0% обследуемых 14-15 лет, и столь же часто и 17-18-летних. У 30% детей 11-12 лет значение показателя составило 26-30% - наблюдались явные нарушения в зубочелюстной системе, что требовало проведения ортодонтического лечения. Доля таких детей в группе 14-15 лет была ниже - 18,0%, среди старших школьников - 14,0%. Значение DAI на уровне 31-35 было выявлено у 4% детей в возрасте 14-15 лет и в 6% случаях у обследуемых 17-18 лет, в группе 11-12 лет - ни у кого не выявлено. С возрастом величина показателя у девочек имела тенденцию к снижению. Доля мальчиков с величиной DAI свыше 31 в группе 11-12 лет составила 10,0%, затем в 14-15 лет - 6,7%, а у 17-18 летних возросла, составила в сумме 23,5%, из них у 17,7% DAI был в диапазоне 31-35, у 5,8% - свыше 36 (крайне высокая нуждаемость в ортодонтическом вмешательстве). Выводы: Показана высокая распространенность ЗЧА у подростков города Алматы и Алматинской области из социально незащищенных групп. До 30% 12-летних и 32% 18-летних детей обследованных детей нуждаются в оказании ортодонтической помощи.
Кіріспе: Балалар мен жасөспірімдердің стоматологиялық денсаулығының маңызды көрсеткішінің бірі болып тіс-жақ аномалияларының (ТЖА) таралуы болып табылады, олар балалардағы психоәлеуметтік бұзылыстармен қатар жүреді. DAI (Dental Estetic Index) индексінің көмегімен ТЖА емдеу қажеттілігін зерттеу өзекті мәселе болып табылады. Зерттеу мақсаты – Алматы қаласы мен Алматы облысындағы жетім балаларға ортодонтиялық ем жүргізу қажеттілігін бағалау. Зерттеу әдістері: Алматы қаласы мен Алматы облысының 12-18 жас аралығындағы 461 тұрғыны, сонымен қатар 144 жасөспірім 11-12 жас шамасында, 82 жасөспірім 14-15 жас шамасында және 235 ересек 17-18 жас шамасындағы мектеп жасындағы балалар зерттелген. ТЖА-ның ауырлық дәрежесі DAI индексі арқылы анықталды. Нәтижелер: Көбінесе тексерілген зерттенушілерде тістердің жиырылуы мен төменгі жақ ауытқулары байқалды, олардың жиілігі жасына қарай артқан. Зерттеуге қатысқандардың абсолютті көпшілігінде DAI индексінің көлемі 25%-дан төмен болған: 11-12 жас аралығындағы жасөспірімдердің 64%-да, 14-15 жас аралығындағы зерттеуге қатысқандардың 78,0%-да және 17-18 жас аралығындағы жасөспірімдерде дәл сондай жиілікпен кездескен. 11-12 жас аралығындағы балалардың 30% -ында көрсеткіш мәні 26-30% құрады – бұл жерде ортодонтиялық ем жүргізуді қажет ететін тіс-жақ аномалияларының айқын бұзылыстары бар екендігі анықталған. 14-15 жас тобындағы мұндай балалардың үлесі төменірек болды - 18,0%, жоғарғы буын мектеп оқушылары арасында - 14,0%. DAI мәні 31-35 деңгейінде 14-15 жас шамасындағы балалардың 4% -ында және зерттелген 17-18 жас аралығындағы балалардың - 6% жағдайында анықталған, 11-12 жас аралығындағы топта анықталған жоқ. Жасы ұлғайған сайын қыздарда көрсеткіш мәнінің төмендеу үрдісі байқалған. 11-12 жас тобындағы 31-ден жоғары DAI көрсеткіші бар ұлдардың үлесі 10,0%, одан кейін 14-15 жас аралығында - 6,7%, ал 17-18 жастағыларда өскен, барлығы 23,5%-ды құрады, олардың ішінде 17,7%-ында DAI 31-35 диапазонында болды, 5,8%ында - 36-дан жоғары (ортодонтиялық емге өте жоғары қажеттілік) көрсеткен. Қорытынды: Алматы қаласы мен Алматы облысының жасөспірімдерінің әлеуметтік қорғалмаған топтарының арасында ТЖА-ның жоғары таралуы көрсетілген. Тексерілген балалардың ішінде, 12 жастағылардың 30%-ы және 18 жастағылардың 32% -ы ортодонтиялық көмекті қажет етеді.