bluuebunny/crossref_metadata_2025_split huggingface dataset:
Pandangan Maqasid Al-Syari‘ah (Hukum Islam) Perspektif Al-Syatibi dan Jasser Auda
Authors: Zahroh Faiqotul Himmah 
Published: July 2021

Maqa>s}id Al-Shari>‘ah yang dikembangkan oleh Al-Syatibi merupakan penggabungan dari ide-ide maqa>s}id dengan teori usul fikih lama. Hal ini terdapat pada karyanya al-muawafaqat yang mana menjelaskan mengenai pembagian maqa>s}id menjadi dua bagian yakni maksud sha>ri‘ dan maksud mukalaf. Maqa>s}id klasik lebih mengarah pada individual, kaku, sempit, dan hierarkis. Berbeda halnya dengan Jasser Auda yang mengembangkan Maqa>s}id dengan pendekatan sistem dan membagi hukum Islam menjadi fitur cognition, wholeness, opennes, interrelated -hierarchy, multidimensionality, dan porposefulness. Kedua pandangan di atas dari segi klasik dan kontemporer memiliki perbedaan yang mana maqa>s}id klasik berpola perlindungan dan penjagaan, sedangkan maqa>s}id kontemporer yang digagas oleh Jasser Auda berpola pembangunan dan hak-hak manusia.
Memahami Relasi Mutlaq dan Muqayyad dalam Tafsir Al Quran
Authors: Munawaroh Hidayatul 
Published: July 2021

Lafaz-lafaz dalam Al Quran ada yang bermakna umum general. Ada yang bermakna khusus spesifik. Kompetensi dasar menentukan mana yang general dan mana yang spesifik sungguh dibutuhkan dalam tafsir Al Quran. Mengingat Al Quran adalah rujukan yuresprudensi Islam, maka kompetensi dasar ini menjadi mutlak. Perbedaan menentukan mutlaq dan muqoyyag kadang pula terjadi yang lalu menimbulkan perbedaan tafsir. Berbagai pola bentuk mutlaq dan muqayyad ada dalam gramatika Al Quran.Tentu saja mutlaq dan muqayyad adalah salah satu aspek saja dalam kaidah atau gramatika kompetensi dasar penafsiran Al Quran. Hanya dengan memahami aspek ini jelas tidak cukup. Namun tanpa memahami kompetensi ini juga berakibat pada misinterpretasi yang fatal.Dalam kajian mutlaq dan muqayyad, ada bentuk-bentuk relasi untuk menarik kesimpulan dari nash-nash yang berbentuk mutlaq dan muqayyad. Pertama, sebab dan hukumnya sama. Kedua, sebab dan hukumnya berbeda. Ketiga, sebab berbeda, tetapi hukum sama. Keempat, sebab sama tapi hukum berbeda.
Kosa Kata Kebaikan dalam Al Quran
Authors: Arif Zainal , Abdurrahman Adi , Zulfitria Zulfitria 
Published: July 2021

Kata-kata yang memiliki makna sinonimi dalam bahasa Arab banyak ditemukan dalam tulisan maupun percakapan sehari-hari. Seperti kata ‘baik’ atau ‘kebaikan’ yang dalam bahasa Arab bisa digunakan dengan kata????? /al-khair/, ??????/at-tayyib/, dan ??????/al-h}asanah/. Tetapi dalam Al-Qur’an penggunaan ketiga kata tersebut selalu dimaksudkan untuk kondisi dan keadaan yang berbeda. Penelitian ini bertujuan untuk mengetahui komponen makna dan relasi makna kata ????? /al-khair/, ??????/at-tayyib/, dan ?????? /al-h}asanah/ dalam Al-Qur’an. Data yang digunakan dalam penelitian ini adalah Al-Qur’an Al-Furqan dan tafsirnya edisi bahasa indonesia mutakhir karya A. Hassan, cetakan maret 2010. Hasil penelitian dari analisis data menunjukkan bahwa tiga kata tersebut memiliki relasi makna sinonimi dalam kehidupan sehari-hari yaitu bermakna baik, namun dalam Al-Qur’an Karim fungsinya tidak dapat saling menggantikan satu sama lain. Dari data yang terkumpul kata ????? /al-khair/ dan derivasinya terdapat 192 kata, kata ?????? /at-tayyibdan derivasinya sebanyak 46 kata, dan kata ?????? /al-h}asanah/ dan derivasinya sebanyak 194 dengan masing-masing memiliki komponen makna yang khas dalam setiap penggunaannya.
Pemikiran Etika Sufistik Al-Ghazali: Langkah-Langkah Memoderasi Akhlak
Authors: Tohir Umar Faruq 
Published: July 2021

Pemikiran etik-sufistik al Ghazali bisa ditafsirkan dalam kerangka moderasi akhlak berbasis agama di Indonesia yang majmuk. Untuk membangun atau men-set up moderasi yang tepat dan lugas di bumi Indonesia atau di tubuh muslim Indonesia. Pendekatan etika sufistik al Ghazali bsa menjadi opsi yang adekuat. Untuk melihat atau memantau lanskap pemikiran etis al Ghazali ini bisa disusur dari biografinya, dari corak pemikirannya yang kontradiktif dengan pemikiran-pemikiran ilmiahnya sendiri. Menurut al-Ghazali, akhlak bukanlah pengetahuan (marifah) semata tentang baik dan jahat maupun qudrat untuk baik dan buruk. Akhlak bukan pula pengalaman (fi’l) yang baik dan jelek, melainkan suatu keadaan jiwa yang mantap (hay’ah râsikhah fî al-nafs). Ia mendefinisikan akhlak sebagai suatu kemantapan jiwa yang menghasilkan perbuatan atau pengamalan dengan mudah, tanpa harus direnungkan dan disengaja. Ini artinya aklak bersifat spontan. Lalu arah pemikirannya menerobos menjadi evolusi pemikiran al Ghzali. Ada empat kelompok aliran Islam yang menjadi sasaran kritik al-Ghazali pada saat itu, yaitu: kelompok teolog Islam, filosof, aliran Syi'ah Bathiniyah, dan kelompok sufisme. Perlu juga dipahami secara mendalam konsep etika al Ghzali. Poros etika al Ghazali di antarannya terletak pada konsep keseimbangan dan langkah-langkah peningktan akhlak. Sesuai dengan inti persoalan, al-Ghazali menamakan etikanya ilmu menuju akhirat (‘ilm tharîq al-akhîrah) atau jalan yang dilalui para nabi dan leluhur saleh (al-salaf al-shâlih). Ia juga menamakannya ilmu pengamalan agama (‘ilm al-mu’âmalah), Sebagai tambahan pemahaman adalah pengertian tentang induk ahlak buruk manusia, metode mendapatkan akhlak baik bagi manusia. Di dalamnya upaya atau strategi peningkatan akhlak manusia. Etika al-Ghazali bersifat religius-sufi. Dengan demikian simpulan pendapatnya, etika ialah pengkajian tentang keyakinan religius tertentu (i’tiqâdât), dan tentang kebenaran atau kesalahan dalam amal untuk diamalkan, dan bukan demi pengetahuan belaka.
Монгол-Оросын 1912 оны найрамдлын гэрээ ба И.Я.Коростовец
Authors: О Батсайхан 
Published: July 2021

Монгол-Оросын 1912 оны найрамдлын гэрээ ба И.Я.Коростовец
1912 оны 11 дүгээр сарын 3-нд байгуулсан Монгол Оросын Найрамдлын гэрээний чухам үнэн байдлыг тодруулж, уг гэрээний учир холбогдол, Монголын түүхэнд оруулсан түүхэн үүрэг, эл гэрээ байгуулахад Оросын Засгийн газрын бүрэн эрхт төлөөлөгч И.Я.Коростовецийн үүрэг хэр байсан талаар тодруулахад энэхүү өгүүллийн зорилго оршино.
English title: Agreement of Friendship in 1912 between Mongolia and Russia and Korostovets. I. Ya
Монголын байлдан дагууллын түүх Тайваний түүх судлалд
Authors: Н. Ариунгуа 
Published: July 2021

Монголын байлдан дагууллын түүх Тайваний түүх судлалд
XIII зууны Монголын байлдан дагуулал, Монголын эзэнт гүрэн байгуулагдсан түүхэн үйл явдал эрт дээр үеэс түүхчдийн анхаарлын төвд байсаар ирсэн билээ. Монголын байлдан дагуулал улс үндэстнүүдийн түүхэнд ямар үр дагавар авчирсан талаарх судалгаа монголчуудын ноёрхолд өртсөн орнуудын түүх судлалд онцгой байр эзэлдэг .
English title: History of Conquest of Mongolia for Taiwan History Studies
БНХАУ-ын цөөнх үндэстэн оршин суудаг бүс нутаг дахь хөдөөгийн санхүүгийн тогтолцоо
Authors: М. Бүрэнжаргал 
Published: July 2021

Хятад улсын цөөн тоот үндэстний газар тариалан, мал аж ахуйн бүс нутгийн ихэнх нь байгалийн гамшигт өртөмтгий, хүрээлэн буй орчин нилээд доройтсон, эдийн засгийн хөгжлийн түвшин доогуур бүс нутагт хамаардаг. Нийгэм, эдийн засгийн хөгжлийн хувьд тус бүс нь бусад мужуудаас хөгжлөөр хоцрогдсон төдийгүй бүс доторх хөгжил нь ч харилцан адилгүй юм. Санхүү нь эдийн засагтаа тулгуурлаж байдаг боловч эдийн засгийн хөгжилд чухал үүрэг гүйцэтгэдэг. Энэхүү өгүүлэлд цөөн тоот үндэстний бүс нутгийн хөдөөгийн санхүүгийн тогтолцоо нь бүрэлдэн тогтохдоо хөдөөгийн санхүүгийн тогтвортой хөгжилд тулгуурлах ёстой, мөн зах зээлийн болон захиргааны арга хэрэгслийг оновчтой хослуулах замаар санхүүгийн нөөиийг зохистой хуваарилах, бодлогын зохицуулалт бүхий санхүүг чиг удирдлага болгож, хамтын ажиллагааны санхүүг гол болгон, арилжааны санхүүг дэмжлэг болгосон олон шатлал бүхий хөдөөгийн санхүүгийн тогтолцоог тогтвортой хөгжүүлэх талаар тусгалаа.
English title: Rural Financial System in the Region of National Minority of PRC
Үндэстэн дамнасан корпораци олон улсын харилцааны үндсэн оролцогч болох нь
Authors: П. Мягмардорж 
Published: July 2021

Өнөөгийн олон улсын харилцааны /ОУХ/ судлаачдын дунд ямар субьектийг олон улсын харилцааны үндсэн оролцогч хэмээн үзэх талаар тодорхой байр суурийн зөрчил хадгалагдсаар байгаа нь ОУХ-ны орчин, хэлбэр, агуулга буюу ОУХ-ны систем ямагт өөрчлөгдөж байдагт оршдог болов уу. Учир нь олон улсын харилцаа нь нийгмийн болон нийгмийн бус хүчин зүйлүүдэд өртөн байнга өөрчлөгдөн хувьсахын зэрэгцээ тухайн систем дэх гол гол оролцогчид ямагт өөрчлөгдөж байдаг өвөрмөц онцлогтой билээ.
English title: Intercontinental Corporation is Major Player in International Relations
Гадаадын хөрөнгө оруулалтын маркетингийн үйл ажиллагаануудын онцлог ба ялгаатай талууд
Authors: З. Бороо 
Published: July 2021

Гадаадын хөрөнгө оруулалтын үр нөлөөг бий болгох чадвартай, басхүү боломжтой хөрөнгө оруулагчдыг зөв маркетингаар татах нь чухал. Тиймээс гадаадын хөрөнгө оруулалтын маркетингийн асуудалд анхаарах нь зүйтэй. Гадаадын хөрөнгө оруулалтын маркетинг хэд хэдэн идэвхжүүлэлтийн үйл явцаас бүрэлддэг. Тэдгээрийн зарим нь имиж бүрдүүлэх, хөрөнгө оруулагчтай харилцаа тогтоох арга хэмжээ болно.
English title: Features and Differences of Foreign Investment’s Marketing Operation
Surveillance of canine filarial infection in Ulaanbaatar city
Authors: Jambaldorj Ankhbayar , Fukumoto Shinya , Tserendorj Munkhjargal 
Published: July 2021

In this study, totally 180 stray and domestic dogs in 6 districts of Ulaanbaatar city, Mongolia were tested for infection with microfilariae. Microfilariae were found in peripheral blood smears of 2 out of 180 (1.1%) tested dogs. In contrast, out of tested dogs, 2.2% were found to be infected by microfilariae by the Knott’s method. Higher prevalence was found in stray dogs (10%) than in domestic dogs. Canine filarosis present and it might be constituted an important health problem to dogs and humans in Mongolia. Thus, it would be useful to apply prevention measures to control filarial infection in the canine population of Ulaanbaatar city.
Улаанбаатар хотын нохойноос филарозын халдварыг илрүүлэх тандан судалгаа
Филароз нь шумуулаар дамжин халдварладаг нематодоор үүсгэгддэг бөгөөд хүн, мал, амьтны биед удаан хугацааны турш шимэгчилж улмаар үхэлд хүргэдэг хор хөнөөлтэй өвчин юм. Бид Улаанбаатар хотын нохойнд филарозын тандан судалгаа хийх зорилгоор 6 дүүргийн 180 гэрийн тэжээвэр болон золбин нохойг санамсаргүй түүврийн аргаар сонгон авч шинжилгээнд хамрууллаа. Кноттын арга ба цусны түрхэцийн шинжилгээгээр Улаанбаатар хотын нохой филарозын халдвар (1.1–3.9%)–тай болохыг тогтоолоо. Ялангуяа хүн амын төвлөрөл ихтэй хот суурин газрын золбин нохой филарозын халдвартай (10%) байгаа нь гэрийн тэжээвэр нохой төдийгүй хүнд халдвар тархах эрсдлийг бий болгож байна. Цаашид оношийг молекул биологийн аргаар баталгаажуулж, микрофилариагийн төрөл зүйл, удам зүйн хамаарлын нарийвчилсан судалгааг хийх шаардлагатай юм.
Түлхүүр үг: нематод, микрофилариа, кноттын арга, түрхэц
Comparative study of strains of lactic acid bacteria contained in"Lactos" with imported probiotics
Authors: Shirchin Demberel , Davaasuren Ulzii-Uchral , Dugersuren Javiyan , Khandsuren Badgar , Lkhagvajav Tsogtbaatar , Boldbaatar Bulgan 
Published: July 2021

We studied some biological properties of the local strains Lactobacillus helveticus LBMA44c and Lactobacillus delbruesckii subsp.bulgaricus LBMA65b contained in the domestic probiotic LACTOSA in compared to imported probiotics Lactobacillus, Linex-malysh and Acidophilus Probiotic Blend. The strains cultivated in liquid and solid selective MRS medium, obtained as a result of subsequent dilutions of a sample of the probiotics under study, perfectly demonstrated the general features of the morphological and cultural properties of lactic acid bacteria. The authors found that the indicators CFU/g of LACTOS (1.9-2.0x108 CFU/g) is not less than that of imported ones, in terms of the oxidation of nutrient media, it is the same as that of Acidophilus Probiotic Blend-and slightly lower than that of Linex and Lacto-Fit. Strains of lactic acid bacteria in all studied probiotics are well cultivated at 37, 45, 60 degrees (0C) and on a selective medium with an addition at the rate of 2, 4, 6 percent of natural bile and grows poorly on a medium with the addition of 4 and 6 percent NaCl. We also noted that the local strains in our LACTOS probiotic were relatively more resistant to antibiotics than imported ones, according to antibiotic resistance estimates. Thus, the local strains of lactic acid bacteria contained in the domestic probiotic under the LACTOS trademark do not differ from the imported ones.
“Лактос” пробиотикт агуулагдах сүүн хүчлийн бактерийн шинж чанарыг импортынхтой харьцуулсан судалгаа
“Лактос” пробиотикт агуулагдах сүүн хүчлийн бактерийн Lаctobacillus helveticus LBMA44c болон Lаctobacillus delbruesckii subsp.bulgaricus LВMА65b нутгийн омгийн эмнэлэг-биологийн чадавхын зарим үзүүлэлтийг импортын Lасто-Fit, Линекс Малыш №20, Acidophilus Probiotic Blend-ийнхтэй харьцуулан судлав. Судалгаанд хамрагдсан пробиотикуудын дээжний шингэлэлтээс MRS -ийн хатуу, шингэн сонгомол орчинд ургуулахад тэдгээр нь сүүн хүчлийн бактерийн өсгөвөржилт, хэлбэр зүйн нийтлэг шинж байдлыг үзүүлжээ. Пробиотикт агуулагдах амилах чадвартай бактерийн эсийн тоогоор Лактосынх (1,9-2,0х108КҮН/г) импортынхоос дутахгүй, харин орчныг хүчилсэг болгох идэвхээрээ Линекс Малыш, Lасtо-Fit-ээс бага зэрэг доогуур Acidophilus Probiotic Blend -тэй ойролцоо байна. Тэдгээр нь Цельсийн 37, 45, 60 хэмийн дулаанд болон 2, 4, 6 хувиар цөс нэмсэн тэжээлт орчинд сайн өсгөвөржих боловч цэвэр NaCl-ийн нэмэлт 4-6 хувь хүрэхэд пробиотикийн агууламж дахь сүүн хүчлийн бактерийн ургалтын эрчим дундаас доош гэсэн үнэлэмж рүү шилжсэн юм. Лактост агуулагдах сүү хүчлийн бактерийн омгууд нь судалгаанд ашигласан 5 төрлийн антибиотик тэсвэрлэх чадавхын дундаж үзүүлэлтээр импортын пробиотикийнхтой ойролцоо ажээ.
Түлхүүр үг: пробиотик, сүүн хүчлийн бактери, тэсвэрт чанар, өсгөвөржилт
This article author corrected: 31.12.2021
Milk yield study of alpine goats
Authors: Dagviikhorol Purevdolgor , Tumenbayar Khaliunaa 
Published: July 2021

The project aim was conducted to determine the milk yield and composition the lactation period (April to October) of the Alpine breed native goat in Mongolia. In terms of goat nutrition and herding, in April, May, and October, semi-farming was supplemented with fodder, and the rest of the time was spent on natural pastures. The average daily milk yield of goats is 2.1 liters on the 60th day of lactation and stabilizes on the 70th and 80th days, and the milk yield decreases further depending on the lactation period. The milk content of Alpine goats was determined by lactoscan with an average fat content of 3.6%, protein 3.3%, sugar 4.7%, minerals 0.7% and dry matter 9.2%.
Альпин үүлдрийн ямааны сүүн ашиг шимийн судалгаа
Монгол оронд нутагшуулан үржүүлж буй Альпин үүлдрийн ямааны саалийн хугацаан дах (4-10-р саруудад) сүүний гарц, найрлагыг тодорхойлох зорилгоор энэхүү судалгааны ажлыг хийж гүйцэтгэлээ.Ямааны тэжээллэг, маллагааны хувьд IV, V, X сард хагас байран маллагаанд өвс, хивэг, шүүст тэжээл өгч бусад хугацаанд байгалийн бэлчээрт маллав. Ямааны хоногийн дундаж сүүний гарц лактацийн 60 дэх хоногт хамгийн их буюу 2.1 л, 70-80 дах хоногт тогтворжиж цаашид лактацийн хугацаанаас хамаарч сүүний гарц буурч байна. Альпин үүлдрийн ямааны сүүний найрлагыг лактоскан багажаар тодорхойлоход тослог дунджаар 3.6%, уураг 3.3 %, сахар 4.7 %, эрдэс бодис 0.7 %, хуурай бодис 9.2 хувийн агууламжтай байна. Альпин үүлдрийн ямааны дэлэнгийн бүслүүр саахын өмнө дунджаар 43.7 см байсан бол саасны дараа 31.8 см буюу 11.9 см-аар, хөхний бүслүүр саахын өмнө 11.4 см байсан бол саасны дараа 3.4 см, хөхний урт саасны дараа 1.2 см-аар тус тус багассан байна.
Түлхүүр үг: ямаа, сүүний гарц, тослог уураг, эрдэс бодис
Result of the study on feeding young pigs with zeolite mixed feed
Authors: Dorjpurev Sangajav , Ayush Otgonjargal , Norovsambuu Togtokhbayar 
Published: July 2021

In our research experimental trial we have fed the selected 40 head of Landrace piglets, of 3 months old by concentrated mixed feed enreched with 2.0, 4.0 and 6.0 percent of zeolite during 60 days. For the case of the trials when used concentrated feed without zeolite the feed consumption per 1 kg weight gain was 4.7 kg (P <0.05). When experimented piglets are fed by concentrated mixed feed contained zeolite at 4 and 6 percent, the feed consumption was 4.3 kg of feed, which is the lowest feed consumption. The daily weight gain of the experimental groups was 221–270 g, and there was no significant difference between them. The addition of zeolite by 6.0% to the experimental pig feed ration resulted in a decrease in daily weight gain and slaughter yield. However, the inclusion of zeolite in the ration at 4.0% fully satisfies the daily mineral requirements, making it suitable for young pigs.
Цеолитоор баяжуулсан багсармал тэжээлээр өсвөр гахайг тэжээсэн судалгааны үр дүнгээс
Landrace үүлдрийн 3 сарын настай 40 толгой өсвөр гахайны бүрэн найрлагат багсармал тэжээлийн жорд цеолитыг 2.0 %, 4.0%, ба 6.0 % баяжуусан 45 хоногийн хугацаанд тэжээлийн туршилт явуулсан. Цеолит оролцуулаагүй жороор 1 кг мах нэмэгдүүлэхэд 4.7 кг тэжээлийг зарцуулсан (P <0.05). Цеолитыг жорд 2.0%-р оролцуулахад 4.5 кг, 4.0% ба 6.0%-н цеолитыг оролцуулахад 4.3 кг багсармал тэжээл зарцуулж байгаа нь хамгийн бага тэжээл зарцуулж байв. Туршилтын бүлгүүдийн хоногийн нэмэгдэл жин нь 221-270 гр байсан ба энэ нь хооронд мэдэгдэхүйц ялгаатай биш байв. Туршилтын гахайны тэжээлийн жорд цеолит 6.0%-р нэмснээр хоногийн нэмэгдэл жин болон нядлагын гарц буурах зүй тогтол ажиглагдаж байв. Харин жорд цеолитыг 4.0%-аар оролцуулахад хоногт шаардагдах эрдэс бодис шимт чанарыг бүрэн хангаж байгаа нь уг тэжээлийг өсвөр гахайд өгөх нь тохиромжтой байв.
Түлхүүр үг: Хоногийн нэмэгдэл жин, нядлагын гарч, цеолит
The result of effective microorganisms isolated from wastewater and soil
Authors: Natsagdorj Oyunbileg , Nyamjav Indra , Davaasambuu Byambasuren , Jargalsaikhan Ariunzaya , Chultem Batsukh 
Published: July 2021

Increasing urbanization and population concentrations are causing environmental problems such as soil and water pollution. In this study, we were present isolation and identification of Streptomyces sp and Rhodobacteria sp. Those effective microorganisms isolated from the wastewater and soil sample of Anand-Khujirt spring resort located in Khujirt soum, Uvurkhangai province in Mongolia. Based on morphological, cultural, and molecular characteristics (16S rDNA sequencing), those strain were identified as Rhodobacter sphaeroides (99% similarity) and Streptomyces cf.griseus (99% similarity). Rhodobacter sphaeroides could be used to reduce heavy metal contamination from soil. Furthermore, Streptomyces cf.griseus is an effective microorganism, which produces 32 types of biologically active compounds for pharmaceutical or agricultural purposes.
Хаягдал ус, хөрснөөс ашигтай бичил биетний цэвэр өсгөвөр ялгасан судалгааны дүнгээс
Хотжилт, хүн амын төвлөрөл нэмэгдэж байгаа нь хөрс, усны бохирдол зэрэг хүрээлэн буй орчны асуудлуудыг үүсгэж байна. Бид энэхүү судалгааны ажлаар Өвөрхангай аймгийн Хужирт сумын нутагт орших “Ананд-Хужирт” рашаан сувилал, аялал жуулчлалын баазын хаягдал ус, хөрснөөс ялгасан ашигтай бичил биетний нутгийн омгууд болох Streptomyces sp, Rhodobacteria sp-ийн нуклеотидын дарааллыг Genetyx software програмыг ашиглан боловсруулалт хийн АНУ-ын Биотехнологийн Мэдээллийн Үндэсний Төвийн мэдээллийн сангаас BLAST хайлт хийж хамгийн ойролцоох зүйлийг тодорхойлсон. Rhodobacter sphaeroides (99% ижил нуклеотидтэй)-ийг хүнд металлын бохирдлыг бууруулахад өргөн ашигладаг бол Streptomyces cf.griseus (99% ижил нуклеотидтэй) нь 32 төрлийн биологийн идэвхит нэгдлийг нийлэгжүүлэгч ашигтай бичил биетэн юм.
Түлхүүр үг: Streptomyces spp, Rhodobacteria spp, хаягдал ус, хөрс,
Some results of studies carried out onthe restored soil of a coal mine
Authors: Jambalsuren Bayarmaa , Тogtokhbayar Altantsatsral , Dondog Purev 
Published: July 2021

The main task of soil restoration is to approximate the soil main parameters to those of natural soil. To assess the soil of the Baganuur coal mine after restoration carried out in 2003 by planting legumes as Bromus imernusL., Medicago sativaL.,ElymusL. we carried out a comparative study of this soil with and natural soil selected as control. In the selected soils, we determined the main indicator of soil fertility, humus and the activity of enzymes involved in the nitrogen and carbon cycle such as protease and invertase, as well as catalase, which is closely related to the activity of soil microorganisms. The results show that the humus content in the restored soil was by 17.1% lower, invertase activity – by 20% and catalase activity by 78.6% lowerthan in the control soil. But protease activity was by 36.28% higher than in the control soil which may be related to the activity of legumes nodule bacteria. A strong correlation between humus and the activity of studied enzymes in the restores soil indicates that nitrogen and carbon cycle, as well as the activity of microorganisms in this soil are at an appropriate level.
Нүүрсний уурхайн нөхөн сэргээлтийн дараах хөрсөнд хийсэн судалгааны зарим үр дүн
Хөрснйи нөхөн сэргээлтийн үндсэн зорилго нь тухайн хөрсний үзүүлэлтүүдийг байгалийн хөрсний үзүүлэлтүүдэд аль болох ойртуулах явдал байдаг. Энэ үйл явц хир зэрэг үр өгөөөжтэй явагдсаныг илрүүлэх зорилгоор нүүрсний уурхайн олборлолтоос үлдсэн овоолго шороонд 2003 онд согоовор (Bromus imernus L.), царгас (Medicago sativa L.), өлөнгө (Elymus L.) тарьж биологийн нөхөн сэргээлт хийсэн хөрсний дээж, харьцуулах зорилгоор ижил хэв шинжийн хөрснөөс авсан хяналтын хөрсний дээжинд үржил шимийн үндсэн үзүүлэлт болдог ялзмаг, хөрсөн дэх азот, нүүрстөрөгчийн эргэлтэд чухал үүрэгтэй протеаза, сахараза болон хөрсний микробын үйл ажиллагаатай салшгүй холбоотой каталаза ферментийн идэвхийг тодорхойлоход нөхөн сэргээлт хийсэн хөрсний ялзмагийн агууламж хяналтын хөрснийхөөс 17.1%, сахаразын идэвх 20.0%, каталазын идэвх 78.6%-иар доогуур байгаа нь хяналтын хөрсний үзүүлэлтүүдэд хүрээгүйг, харин протеазын идэвх 36.28%-иар өндөр байгаа нь тухайн хөрсний нөхөн сэргээлтэд ашигласан буурцагтны овгийн ургамлуудын үндэсний микробын үйл ажиллагаа илүү эрчимтэй явагдаж байгааг харуулсан ба хөрсний ферментүүдийн идэвх, ялзмагийн агууламжтай хүчтэй хамааралтай байгаа нь энэ хөрсөнд азот, нүүрстөрөгчийн солилцоо зүй зохицтой явагдаж, микроорганизмын үйл ажиллагаа идэвхтэй байгааг харууллаа.
Түлхүүр үг: Хөрс, фермент, нөхөн сэргээлт