EL PRINCIPIO DE CONFIANZA LEGÍTIMA EN EL DERECHO A LA VIVIENDA: UNA ASIGNATURA PENDIENTE DE LA DOCTRINA CONSTITUCIONAL
Authors: CRESPO HIDALGO BEGOÑA 
Published: February 2021

A raíz de las SSTC 216/2015, de 22 de octubre, 51/2018, de 10 de
mayo y 56/2018, de 24 de mayo, sobre la disposición adicional segunda de la Ley
4/2013, de 4 de junio, de Medidas de Flexibilización y Fomento del Mercado del Alquiler
de Viviendas, la primera de ellas respecto al apartado a) que determina no
renovar las ayudas y subvenciones concedidas en el marco de los Planes Estatales
de Vivienda, y las otras dos, sobre el apartado b) que establece dos requisitos para
obtener el derecho al abono de las ayudas estatales directas a la entrada para la
adquisición de una vivienda protegida, en este trabajo se analiza la transcendencia
social de la vulneración del principio de confianza legítima cuando se proyecta
sobre un derecho como es el derecho a una vivienda digna y adecuada. Se estudian
una serie de pronunciamientos constitucionales, jurisprudenciales y doctrinales
en relación con la seguridad jurídica y los límites del legislador para garantizar
la confianza legítima en un estado social, así como la previsibilidad de las normas
y la inseguridad jurídica derivada de la no existencia de una doctrina jurisdiccional
al respecto.
Etxebizitzak alokatzeko merkatua malgutzeko eta sustatzeko
neurriei buruzko ekainaren 4ko 4/2013 Legearen bigarren xedapen gehigarriari buruz,
urriaren 22ko 216/2015 KAE, maiatzaren 10eko 51/2018 KAE, eta maiatzaren
24ko 56/2018 KAE eman dira. Lehenengoa a) apartatuari buruzkoa da, zeinaren bitartez
zehazten den ez direla berritu behar Etxebizitzako estatu mailako planetan
emandako laguntzak eta diru-laguntzak, eta beste biak, b) apartatuari buruzkoak,
zeinaren bitartez bi baldintza ezartzen diren babestutako etxebizitza bat eskuratzeko
sarrerarako estatuko zuzeneko laguntzak jasotzeko eskubidea izateko. Epai
horiek kontuan hartuta, lan honetan konfiantza legitimoaren printzipioaren urraketak
duen garrantzi soziala aztertu da, etxebizitza duin eta egoki bat izateko eskubidean
proiektatzen denean hain zuzen. Erabaki konstituzionalak, jurisprudentzialak
eta doktrinalak aztertu dira estatu sozial batean konfiantza legitimoa bermatzeko
segurtasun juridikoari eta legegileek duten mugei dagokionez, baita arauen aurreikusgarritasunari eta aurretik doktrina jurisdikzionala ez egotearen ondoriozko segurtasun
juridiko ezari dagokionez.
As a result of judgments 216/2015 of October 22, 51/2018 of May 10
and 56/2018 of May 24 on the second additional provision to Act 4/2013 of June 4
on measures aimed at the flexibilization and promotion of the rental housing
market, the first one regarding section a) that determines not to renew aids
and subsidies awarded in the framework of the National Government Housing
plans and the others regarding section b) that establishes two requirements in
order to gain the right to be awarded with state direct aids for the deposit to
buy a government-sponsored housing, we analyze the social significance of the infringement of the principle of legitimate expectations when a right such as the
right to a decent and appropriate home is impaired. Some series of constitutional,
court and doctrine declarations are studied in connection with legal certainty and
the limits of the legislator to guarantee legitimate expectations in a Social state,
together with the predictability of the rules and the legal insecurity that derives
from the lack of a case law doctrine in respect thereof.