სამედიცინო მომსახურების ხარისხის და პაციენტთა კმაყოფილების შეფასება აჭარის პირველადი ჯანდაცვის დაწესებულებებში
Authors: MIKANADZE TEA 
Published: June 2021

თეა მიქანაძე
საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის დოქტორანტი
თბილისი, საქართველო
E-mail: tea.mikandze@mail.ru
http://orcid.org/0000-0002-7759-5933
მოკლე აღწერა
ჯანმრთელობის დაცვა წარმოადგენს მომსახურების განსაკუთრებულ სფეროს. განსხვავებით ეკონომიკის სხვა დარგებისგან, სადაც მომხმარებელი თავად იღებს გადაწყვეტილებას თუ რა სახის სერვისი ან პროდუქცია შეიძინოს, ჯანდაცვის ეკონომიკაში სერვისის მიმწოდებელი, ანუ ექიმი წყვეტს რა სახის მომსახურება სჭირდება მომხმარებელს/პაციენტს. ამიტომ, ჯანდაცვის სფეროში სერვისის მიმწოდებლის განათლებასა და პროფესიონალიზმს განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს. ნებისმიერი ქვეყნის ეკონომიკურ წინსვლას თან ახლავს ჯანდაცვის სექტორის განვითარება და პირიქით, გამართული ჯანდაცვის სისტემა ეკონომიკის გაძლიერებას უწყობს ხელს, ვინაიდან რაც უფრო მეტი ჯანმრთელი ადამიანი ცხოვრობს ქვეყანაში, მით უფრო მეტია შრომისუნარიანი სამუშაო ძალა. ამასთან, ჯანმრთელობის დაცვის სისტემის წარმატებული მენეჯმენტი ეროვნული უსაფრთხოების გარანტიაა.
2003 წელს ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის ინიციატივას, ჯანდაცვის მომავალი დაფუძნებოდა პირველად ჯანდაცვას, მსოფლიოს მრავალ ქვეყანასთან ერთად საქართველოც შეუერთდა. ამ დროიდან ჩვენს ქვეყანაში სამედიცინო ბაზარზე თანამედროვე რეფორმის მნიშვნელოვან და პრიორიტეტულ მიმართულებას პირველადი ჯანდაცვა წარმოადგენს, რომლის მიხედვითაც სახელმწიფოს მთავარი მისია არის მოსახლეობის ჯანმრთელობაზე ზრუნვა სამედიცინო დაწესებულების პირველ დონეზე, სადაც ექიმი-პაციენტის მჭიდრო ურთიერთობის საფუძველზე შესაძლებელია დაავადებების პრევენცია ან საწყის ეტაპზე გამოვლენა და მათი მართვა ამბულატორიულ დონეზე.
საქართველოს ჯანდაცვის სექტორში რეფორმების გატარებისთანავე გამოიკვეთა რიგი საკითხები, რაც ხელს უწყობს ჯანდაცვის წარმატებული მოდელის შექმნას. მათ შორის ერთ-ერთი წამყვანი ადგილი უჭირავს ხელმისაწვდომობას ხარისხიან სამედიცინო მომსახურებაზე. სწორედ ამ მაღალი ინტერესიდან გამომდინარე და ასევე პირველად ჯანდაცვაში კვლევების სიმცირის გამო ჩვენს მიერ, აჭარის პირველადი ჯანდაცვის დაწესებულებებში ჩატარებული იქნა კვლევა სამედიცინო სერვისების ხარისხისა და პაციენტთა კმაყოფილების შეფასების კუთხით.
ნაშრომის მიზანს წარმოადგენს აჭარის რეგიონის პირველადი ჯანდაცვის დაწესებულებებში არებული სამედიცინო მომსახურების ხარისხის სიტუაციური ანალიზი, იქ არსებული პობლემების და ნაკლოვანებების შეფასება და გამოვლენა.
ჩატარებული კვლევის ორიგინალურობასა და ღირებულებას განსაზღვრავს ჯანდაცვის ბაზარზე არსებული მძაფრი კონკურენცია, რაც მომხმარებლებს უფრო პრეტენზიულებს და მომთხოვნებს ხდის. შესაბამისად, ესა თუ ის ორგანიზაცია იძულებულია იზრუნოს კონკურენტული უპირატესობის მოპოვებასა და მის შენარჩუნებაზე, რაც თავის მხრივ ნიშნავს კმაყოფილ მომხმარებელს, რომელიც ცდილობს მუდმივად ისარგებლოს ამ ორგანიზაციის სერვისებით. დღეისათვის, როდესაც მსოფლიოში პანდემია ასე მძვინვარებს და ჯანდაცვის სისტემა დგას დიდი გამოწვევის წინაშე, განსაკუთრებით ნათლად ჩანს პირველადი ჯანდაცვის ხარისხიან სერვისებზე ხელმისაწვდომობის აქტუალობა.
კვლევის პროცესში, დასახული მიზნის მისაღწევად გამოყენებული იქნა ანალიზისა და სინთეზის, ასევე მონაცემთა შეგროვების, დამუშავების და სხვა მეთოდები. მიღებული შედეგების მიხედვით განისაზღვრა პაციენტთა კმაყოფილების კოეფიციენტი და შესაბამისი დასკვნების საფუძველზე შემუშავებული იქნა რეკომენდაციები, რომლებიც პრობლემის მოგვარებას შეუწყობს ხელს.