Perceived Stress, Burnout Levels and Healthy Behaviors of Family Medicine Residents: The Impact of a Psychoeducational Program
Authors: BÖLÜKBAŞI Havva , ÖZCAN Sevgi 
Published: November 2019

Aim: The aim of this study is to implement a
structured stress management program to the family medicine residents and to
evaluate the impact of this upon the residents’ perceived stress, level of
burnout, health behaviors and problem solving skills. Methods: The
sample of the study which was planned as self-controlled experimental design
constituted the family medicine residents majoring in family medicine (n=26) at
our faculty, at the time when the study was conducted. Residents were given
psycho education, related to stress management and social problem solving, one
hour per week for eight weeks. They completed the following scales at the
beginning, at the end of the educational program (month two) and the follow-up
period (month 6): Perceived Stress Scale, Maslach Burnout Inventory (emotional
exhaustion, depersonalization and personal accomplishment), Healthy Lifestyle
Behaviors Scale-II (nutrition, physical activity, stress management,
interpersonal relationships, spirituality, healthy responsibility) and Social
Problem Solving Inventory (orientation, resolution, total). Besides, a
questionnaire which was developed by us and which evaluated the training was
performed when the training ended. Results: Of the participants 65.4%
were female. The mean age was 29.8 ± 3.0 years. There were significant changes
in all mean scores (p&lt;0.05) after educational program, except for the
perceived stress, emotional exhaustion and depersonalization score. At month
six, it was observed that the significant differences of changes were continued
for nutrition, stress management, interpersonal relationships, spirituality,
orientation, healthy lifestyle behaviors total and social problem solving
inventory total scores. The participants found the educational program useful
(4.5±0.5 over 5.00), and stated that it should be more frequent and longer and
should be in the Specialization Training Curriculum (4.8±0.3). Conclusion:
A psycho educational program on stress management was observed to influence the
burnout levels, health behaviors and social problem solving skills of the
family medicine residents positively and this effect continued in sixth month.&nbsp;Amaç: Bu çalışmanın amacı, aile hekimi
asistanlarına yapılandırılmış bir stres yönetimi programı uygulanması ve bunun
asistanların algılanan stres, tükenmişlik düzeyleri, sağlık davranışları ve
sorun çözme becerilerine etkisinin değerlendirilmesidir. Yöntem: Kendi
kendine kontrollü deneysel tipte planlanan çalışmanın örneklemini, araştırmanın
yapıldığı tarihte fakültemizde uzmanlık eğitimi alan aile hekimliği asistanları
oluşturmuştur (n=26). Asistanlara sekiz hafta boyunca, haftada bir saat stres
yönetimi ve sosyal sorun çözmeyle ilgili psikoeğitim verilmiştir. Başlangıçta,
eğitimin bitiminde (ikinci ay) ve izlem döneminde (altıncı ay) olmak üzere
toplam üç kez 1) Algılanan Stres Ölçeği, 2) Maslach Tükenmişlik Envanteri
(duygusal tükenme, duyarsızlaşma ve kişisel başarı), 3) Sağlıklı Yaşam Biçimi
Davranışları Ölçeği- II (beslenme, fiziksel aktivite, stres yönetimi,
kişilerarası ilişkiler, tinsellik, sağlık sorumluluğu) ve 4) Sosyal Sorun Çözme
Envanteri (yönelim, çözüm, toplam) uygulanmıştır. Ayrıca eğitim bitiminde,
tarafımızca oluşturulan ve eğitimin değerlendirildiği bir anket uygulanmıştır.
Bulgular: Yaş ortalaması 29,8±3,0 olan katılımcıların %65,4’ü kadındı.
Eğitim sonrası algılanan stres, duygusal tükenme ve duyarsızlaşma ölçek
puanları dışındaki tüm ölçek puan ortalamalarının anlamlı değişim gösterdiği
bulunmuştur (p&lt;0,05). Altıncı ayda, beslenme, stres yönetimi, kişilerarası
ilişkiler, tinsellik, yönelim, sağlıklı yaşam davranışları toplam ve sorun
çözme toplam puanlarındaki değişimin anlamlı farklılığının devam ettiği
saptanmıştır. Katılımcılar, eğitim programının genel olarak yararlı olduğunu
(4,5±0,5), bu eğitimin asistan eğitim programında yer alması gerektiğini
(4,8±0,3) bildirmişler ve eğitimin daha sık, daha uzun süreli, öğle arası
yerine daha geniş zaman dilimlerinde yapılmasını önermişlerdir. Sonuç: Stres
yönetimiyle ilgili bir psikoeğitim programının, aile hekimliği asistanlarının
tükenmişlik düzeylerini, sağlık davranışlarını ve sosyal sorun çözme
becerilerini olumlu etkilediği ve bu etkinin altı ay sonrasında da devam ettiği
gözlemlenmiştir.