The Effects of Ecological Factors on Some Properties of Fruits in Vaccinium arctostaphylos (L.) Populations in The Fırtına Valley
Authors: YÜKSEK Filiz 
Published: March 2020

In this study, it was aimed to determine the effect of
environmental factors such as altitude, geological formation and canopy cover
on certain properties of fruit in the whortleberry populations in the
Fırtına Valley. For this purpose, total 30 experimental
sites with three replicates were taken in
three different steps of altitude (1000-1200 m, 1300-1500 m, 1800-1900 m.
a.s.l.), in two different geological formations (Kaçkar Granitoyidi
and Çatak) and in two different canopy covers (0% and 40-60%). Three plots were
chosen for sampling in each of experimental sites. Fruit
characteristics such as width, height, weight, dry matter amount of
fruit were measured in fruit samples collected from experimental plots. As well
as the time to start ripening of the fruit was determined. As a result; it was
found that fruit width varied between 4.04 and 12.91 mm, fruit length ranged
from 4.94 to 13.92 mm, the 100 berry weight varied between 24.61 and 87.05 g,
and the total dry matter amount varied between 10.14% and 17.35%. It was
determined that ecological factors, especially elevation, changed fruit
characteristics statistically significant. As the altitude increased, fruit
width, fruit height and 100 berry weight showed irregular change. It was
observed that the canopy negatively affects the properties of the fruit.
Pomologically, the best fruit characteristics in the populations were found on
the Çatak geological formation in the second elevation (1300-1500 m a.s.l.).
The wild Caucasian whorthleberry populations in the second elevation can be
selected as one of the genetic resource conservation areas in the valley. Furthermore this population may have promising genotypes
that contribute to plant breeding programs.Bu çalışmada; Fırtına vadisi'ndeki ayı üzümü
populasyonlarında rakım, jeolojik formasyon ve kapalılık gibi çevresel
faktörlerin meyvenin bazı özellikleri üzerindeki etkisininin belirlenmesi
amaçlanmıştır. Bu nedenle, üç farklı yükselti grubunda (1000-1200 m, 1300-1500
m, 1800-1900 m), iki farklı jeolojik formasyonda (Kaçkar Granitoyidi ve Çatak)
ve iki farklı meşçere kapalılığında (% 0
ve % 40-60) üçer tekrarlı olmak üzere toplam otuz adet deneme alanı alınmıştır.
Herbir deneme alanında örnekleme için üç alt parsel seçilmiştir. Deneme
alanlarından toplanan meyve örnekleri üzerinde; meyvenin genişliği, boyu,
ağırlığı, kuru madde miktarı gibi meyve özellikleri ölçülmüştür. Ayrıca meyvelerin
olgunlaşmaya başlama zamanı da belirlenmiştir. Araştırma sonucunda; meyve
genişliğinin 4.04 ila 12.91 mm, meyve uzunluğunun 4.94 ila 13.92 mm arasında,
100 meyve ağırlığının 24.61 ile 87.05 g arasında ve toplam kuru madde miktarının
% 10.14 ile % 17.35 arasında değiştiği tespit edilmiştir. Ekolojik faktörlerin,
özellikle de yükseltinin, meyve özelliklerini istatistiksel olarak anlamlı bir
şekilde değiştirdiği tespit edilmiştir. Yükselti arttıkça, meyve genişliği,
meyve boyu ve 100 meyve ağırlığı değerlerindeki değişimin düzensiz olduğu
görülmüştür. Ayrıca, meşçere kapalılığının meyvenin özelliklerini olumsuz yönde
etkilediği tespit edilmiştir. Pomolojik olarak, popülasyonlardaki en iyi meyve
özellikleri, Çatak jeolojik formasyonunun ikinci yükselti kademesinde
(1300-1500 m) bulunmuştur. İkinci rakımdaki bu doğal ayı üzümü populasyonları,
vadideki genetik kaynak koruma alanlarından biri olarak seçilebilir. Ayrıca, bu
populasyon bitki yetiştirme programlarına katkıda bulunan umut verici
genotiplere sahip olabilir.