Αξιολόγηση βιοδεικτών στη μελέτη της παθογένειας και στην παρακολούθηση ασθενών με ταχέως εξελισσόμενη σπειραματονεφρίτιδα τύπου ΙΙΙ
Authors: Μπαντής Κωνσταντίνος 
Published: October 2022

Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η διερεύνηση των επιπέδων των παραγόντων της εναλλακτικής οδού του συμπληρώματος C3a, C5a, Bb και C4d στον ορό και των επιπέδων απέκκρισης των κυτταροκινών MCP-1, MIP-1β, TNF-α και IL-6 στα ούρα AAV ασθενών και ο συσχετισμός τους με τις κλινικές εκδηλώσεις και τις ιστολογικές βλάβες που βρίσκονται στο νεφρικό ιστό αυτών των ασθενών. Παράλληλα ο τύπος των ANCA αντισωμάτων, PR3-ANCA και MPO-ANCA, αξιολογήθηκε και συσχετίστηκε με τα ιστολογικά ευρήματα και τον κλινικό φαινότυπο της νόσου. Τέλος, αξιολογήθηκε η προγνωστική τους αξία ως βιοδείκτες ενεργότητας της νόσου και έκβασης της νεφρικής λειτουργίας. Στην παρούσα μελέτη στρατολογήθηκαν 49 ασθενείς, με πρωτοδιάγνωση ΤΕΣΝ τύπου ΙΙΙ λόγω ANCA(+) αγγειίτιδας, καθώς και 2 ομάδες ελέγχου, η ομάδα υγειών μαρτύρων, που αποτελούνταν από 20 υγιείς εθελοντές, παρόμοιας ηλικίας και φύλου με τους ασθενείς, και ομάδα 14 ασθενών με ανοσοπενική αγγειίτιδα μικρών αγγείων με ΤΕΣΝ τύπου ΙΙΙ και αρνητικά ANCA. Η διάγνωση της νόσου στηρίχτηκε στα ιστολογικά ευρήματα της βιοψίας νεφρού, σε συνδυασμό με την ύπαρξη ANCA θετικών αντισωμάτων στον ορό και παρακολουθήθηκαν για 12 μήνες. Ως πρωτεύοντα καταληκτικά σημεία ορίστηκαν i.Ο συνδυασμός επιδείνωσης της νεφρικής λειτουργία σε ΧΝΝΤΣ με/ή χωρίς θάνατο του ασθενούς, ii. η εμφάνιση υποτροπής κατά το χρονικό διάστημα παρακολούθησης. Ως δευτερεύον καταληκτικό σημείο ορίστηκε ο συνδυασμός ΧΝΝΤΣ και επιδείνωσης της νεφρικής λειτουργίας με ελάττωση του eGFR ≥50%. Τα επίπεδα των παραγόντων του συμπληρώματος ήταν υψηλότερα στους ασθενείς με AΑV από ότι στους υγιείς μάρτυρες, με διαφορές που εμφάνιζαν στατιστική σημαντικότητα για τα C3a, C4d, Bb και C5a. Επίσης σημαντικά υψηλότερα ήταν τα επίπεδα απέκκρισης των κυτταροκινών στα ούρα ασθενών σε σχέση με αυτά των υγιών και συγκεκριμένα των MCP-1, MIP-1β, TNF-α και IL-6. Με βάση την ιστολογική κατάταξη κατά IWGRP παρατηρήθηκαν στατιστικά σημαντικές διαφορές σε σχέση με τον τύπο των ANCA. Συγκεκριμένα οι διαφορές αυτές αφορούσαν την εστιακή, την μηνοειδική και την σκληρυντική μορφή. Από τους παράγοντες που αξιολογήθηκαν μόνο το ποσοστό των κυτταρικών μηνοειδικών σχηματισμών και ο αριθμός των εξωνεφρικών εκδηλώσεων σχετίζονταν σημαντικά με το BVAS score, ενώ ο δείκτης FFS2009 εμφάνιζε σημαντική συσχέτιση με τη λευκωματουρία, το ποσοστό των ουδετερόφιλων , το δείκτη NLR, τα επίπεδα του Bb κλάσματος του συμπληρώματος και αρνητική συσχέτιση με το ποσοστό και τον απόλυτο αριθμό των λεμφοκυττάρων. Η ηλικία, το ποσοστό των ουδετεροφίλων, το ποσοστό των λεμφοκυττάρων και ο απόλυτος αριθμός τους , καθώς και το NLR επηρέασαν θετικά το 1ο καταληκτικό σημείο, ενώ με την εμφάνιση του δευτερεύοντος καταληκτικού σημείου συσχετίστηκε το ποσοστό των ουδετεροφίλων, o απόλυτος αριθμός και το ποσοστό των λεμφοκυττάρων, η αιμοσφαιρίνη και η τιμή του eGFR. Ιστολογικά οι ινοκυτταρικοί και οι ινώδεις μηνοειδείς σχηματισμοί σχετίστηκαν με εμφάνιση ΧΝΝΤΣ στο τέλος της παρακολούθησης ενώ η ιστολογική ταξινόμηση εμφάνιζε σημαντικές διαφορές μεταξύ των ασθενών που έφτασαν στο 1ο καταληκτικό σημείο. Το ποσοστό των μηνοειδών σχηματισμών στη βιοψία νεφρού και ο ινοκυτταρικός τύπος αυτών συσχετίστηκε με την εμφάνιση του δευτερεύοντος καταληκτικού σημείου στους ασθενείς με ANCA αγγειΐτιδα. Αύξηση στην απέκκριση των MIP-1β και IL-6 παρατηρήθηκαν στα ούρα των ασθενών που έφτασαν στο 1ο και 2ο καταληκτικό σημείο. Η παρούσα μελέτη παρείχε ισχυρές αποδείξεις της συστηματικής ενεργοποίησης της εναλλακτικής οδού του συμπληρώματος στην επαγωγή και στην εξέλιξη της ΤΕΣΝ τύπου ΙΙΙ στις AΑV.