Η επίδραση της καλσιτονίνης σολομού στη επούλωση ρήξεων τενόντων
Authors: Πέτρου Χαράλαμπος 
Published: August 2021

Σκοπός της μελέτης μας ήταν να ερευνηθεί η πιθανή επίδραση της καλσιτονίνης σολομού στην επούλωση ρήξεως Αχίλλειου τένοντα σε κονίκλους και να εκτιμηθεί η δυνατότητα της Μαγνητικής Τομογραφίας να παρακολουθεί την πορεία της επούλωσης της ρήξης.Τριανταέξι (36) άρρενες κόνικλοι Ν. Ζηλανδίας υπεβλήθησαν σε μία πλήρη, ολικού πάχους και σταθερής διαμέτρου κάκωση (διάνοιξη οπής) του δεξιού Αχίλλειου τένοντος, τρία εκατοστά κεντρικότερα της κατάφυσης αυτού, καλύπτοντας σχεδόν το 50% της εγκάρσιας διατομής του τένοντα. Τα πειραματόζωα χωρίστηκαν σε δύο ίσες ομάδες των 18 κονίκλων εκάστη. Ακολούθως, χορηγήθηκε μία υψηλή δόση καλσιτονίνης σολομού (21 IU/Kgr βάρους σώματος) ημερησίως ενδομυϊκά στην ομάδα C ή μία ένεση placebo στην ομάδα Ρ από την ημέρα της εγχείρησης μέχρι την ημέρα της θυσίας. Η διαδικασία της επούλωσης παρακολουθείτο με Μαγνητική Τομογραφία εβδομαδιαίως. Τέσσερις (4) κόνικλοι από κάθε ομάδα θυσιάστηκαν την πρώτη εβδομάδα (πειραματόζωα Α^ και As-e), εφτά (7) κόνικλοι την δεύτερη (πειραματόζωα Βι-7 και Β8-μ) και εφτά (7) κόνικλοι την τρίτη εβδομάδα (πειραματόζωα Γι-7 και Γ8-14), έτσι ώστε να εκτιμηθεί η επούλωση ιστολογικά και να πραγματοποιηθεί διατατικός έλεγχος για να εκτιμηθεί η μηχανική αντοχή της επούλωσης.Α) Διατατική μελέτηΜετά τη λήψη του τένοντος, και πριν από την ιστολογική μελέτη της επούλωσης της ρήξεως, ο τένοντας ετοποθετείτο σε ειδική συσκευή Frank-Universal Test Machine 81803n/PC with 81065 computer built into PC computer και εφαρμοζόταν δύναμη εφελκυσμού με σταθερή ταχύτητα (1 mm/sec) έως τη θραύση του τένοντα.Κατεγράφησαν: 1) η δύναμη (Fmax) έναρξης ρήξης του τένοντα (force- to-failure), 2) η ακαμψία (S) (stiffness-N/mm) του τένοντα και 3) η μηχανική αντοχή (W) (toughness-Nm) αυτού. Υπήρξε στατιστικά σημαντική διαφορά των τιμών των δυνάμεων (Fmax) έναρξης ρήξης του τένοντα (force-to-failure), των τιμών της ακαμψίας και της μηχανικής αντοχής των τενόντων, μεταξύ των ομάδων ελέγχου και πειράματος τόσο στη δεύτερη (ρ=0,0005) όσο και στην τρίτη εβδομάδα (ρ=0,0005).Από την ανάλυση των αποτελεσμάτων, έγινε φανερό ότι η μηχανική αντοχή των τενόντων της ομάδας της καλσιτονίνης αυξάνεται διαχρονικά με πολύ μεγαλύτερο ρυθμό σε σχέση με την αντίστοιχη της ομάδας ελέγχου, αλλά και σε σχέση με τις άλλες δύο παραμέτρους, δηλαδή την ακαμψία και τη μέγιστη δύναμη έναρξης ρήξης του τένοντα. Στο ερώτημα λοιπόν αν η χορήγηση της καλσιτονίνης προάγει την μηχανική αντοχή της επούλωσης ρήξης των τενόντων, η απάντηση είναι ναι. Αυτό ισχύει τουλάχιστον στα κουνέλια και αποδείχθηκε με τη διατατική μελέτη. Απομένει να πιστοποιηθεί και στον άνθρωπο.Β) Ιστολογική μελέτηΌλα τα παρασκευάσματα μελετήθηκαν υπό τις ίδιες συνθήκες από παθολογοανατόμο εξειδικευμένη στο μυοσκελετικό σύστημα, κατά τυφλό τρόπο, η δε εκτίμηση έγινε με τη βοήθεια φωτομικροσκοπίου και πολωμένου φωτός. Αποδείχθηκε λοιπόν στα ιστολογικά ευρήματα της μελέτης μας, ότι η καλσιτονίνη είχε σημαντική ευεργετική επίδραση στην επούλωση των τενόντων σε όλα τα στάδια της επούλωσης. Υπήρξε δε απόλυτη συσχέτιση και ταύτιση των ιστολογικών αποτελεσμάτων με τα αποτελέσματα της δοκιμασίας διάτασης.Γ) Μαγνητική τομογραφίαΟι μαγνητικές τομογραφίες έγιναν με μαγνητικό τομογράφο ισχύος 1,0 Tesla (Philips Intera, Best, The Netherlands), με χρήση ειδικού πηνίου επιφάνειας. Η ένταση του σήματος μετρήθηκε ως μέγιστη τιμή στην περιοχή της τενοντοτομής, στις λήψεις μετά από χορήγηση σκιαγραφικού.Οι τιμές της έντασης του σήματος στην περιοχή της τενοντοτομής, κατά τη 2η εβδομάδα, δεν έδειξαν στατιστικά σημαντική διαφορά μεταξύ των πειραματόζωων υπό θεραπεία και της ομάδας ελέγχου (ρ=0.23). Παρόμοια ευρήματα ισχύουν και για τις μετρήσεις κατά την 3η εβδομάδα. Ωστόσο, στατιστικά σημαντική διαφορά βρέθηκε σε αμφότερες τις ομάδες, στις μετρήσεις μεταξύ 1ης και 3ης εβδομάδας (ρ<0.001), καθώς και μεταξύ 2ης και 3ης εβδομάδας (ρ<0.001). Σύμφωνα με τα στοιχεία της MRI, η χορήγηση καλσιτονίνης δεν μετέβαλε στατιστικά σημαντικά τις εντάσεις των σημάτων, ενώ υπήρξε σαφής η απόδειξη της ευεργετικής επίδρασης της καλσιτονίνης στα ιστολογικά και τα εμβιομηχανικά συγκριτικά αποτελέσματα της μελέτης μας.Συμπερασματικά, η μεταβολή στην ένταση των σημάτων της MRI, ιδίως με τη χρήση σκιαγραφικών μέσων, υπήρξε αποδεικτική της εξέλιξης στην επούλωση των τενόντων (με ή χωρίς την καλσιτονίνη), όχι όμως και αρκετή για την επισήμανση της ανωτέρας ποιοτικά επούλωσης των τενόντων στην ομάδα της καλσιτονίνης. Το τελευταίο απεδείχθη μόνο με τη διατατική και την ιστολογική συγκριτική μελέτη. Στο ερώτημα λοιπόν εάν μπορούμε με την MRI να επισημάνουμε την πορεία της ωρίμανσης της επούλωσης της διατομής σε τένοντα, η απάντηση είναι καταφατική. Χρειάζονται όμως περαιτέρω μελέτες για να καθοριστεί και μάλιστα στον άνθρωπο το εύρος των τιμών της έντασης των σημάτων που θα οριοθετεί το τελικό στάδιο της επούλωσης των τενόντων. Με την οριοθέτηση αυτή, της έντασης των σημάτων στον άνθρωπο, θα μπορούμε επίσης να πούμε ποια επούλωση δεν ωριμάζει, έτσι ώστε να αποφασίζεται η αλλαγή θεραπευτικής αγωγής.