Αειφορική διαχείριση της παράκτιας ζώνης μεταξύ του Μώλου και της Αρκίτσας του νομού Φθιώτιδας
Authors: Οικονόμου Γεώργιος 
Published: September 2021

Βασικός στόχος κάθε σύγχρονης κοινωνίας είναι η οικονομική ανάπτυξη και η ευημερία των κατοίκων της. Μια τέτοια επιδίωξη περιλαμβάνει σε μεγάλο βαθμό τη χρηστή εκμετάλλευση των φυσικών πόρων. Η αποτελεσματική τους διαχείριση προστατεύει τη βιοποικιλότητα και τα φυσικά ενδιαιτήματα συνεισφέροντας στη διατήρηση μιας υψηλής περιβαλλοντικής ποιότητας. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η οικονομική αποτίμηση της αξίας αναψυχής σε ένα παράκτιο οικοσύστημα (όπως είναι η παράκτια ζώνη μεταξύ του Μώλου και της Αρκίτσας του νομού Φθιώτιδας) και η δημιουργία ενός τουριστικού προϊόντος που θα ικανοποιεί τις προτιμήσεις και θα εκπληρώνει τις προσδοκίες των επισκεπτών. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε με τη μέθοδο της προσωπικής συνέντευξης συγκεντρώνοντας 1433 ερωτηματολόγια για στατιστική ανάλυση και επεξεργασία. Με τη συνδρομή της συζευκτικής ανάλυσης διερευνήθηκε η βέλτιστη δομή προτίμησης των επισκεπτών. Επιπρόσθετα, πραγματοποιήθηκε η τμηματοποίηση της σχετικής τουριστικής αγοράς εφαρμόζοντας την ανάλυση κυρίων συνιστωσών σε συνδυασμό με την ανάλυση ομάδων. Στην ανάλυση ομάδων χρησιμοποιήθηκαν οι οχτώ συνιστώσες που προέκυψαν από την ανάλυση κυρίων συνιστωσών, τα κοινωνικοοικονομικά χαρακτηριστικά των ερωτώμενων, καθώς και μεταβλητές που ερμήνευσαν την ταξιδιωτική τους συμπεριφορά. Από την τμηματοποίηση της σχετικής τουριστικής αγοράς προέκυψαν τρεις ομάδες (αγορές στόχοι) που διαφοροποιούνται μεταξύ τους σε σημαντικό βαθμό. Τα μέλη της πρώτης ομάδας έκριναν ότι τα κόστη που καταβάλλουν στον τόπο προορισμού διαδραματίζουν το σημαντικότερο ρόλο προκειμένου να πραγματοποιήσουν το ταξίδι τους. Τα μέλη της δεύτερης ομάδας έκριναν ως περισσότερο σημαντική την ύπαρξη μιας άρτια οργανωμένης παραλίας δεδομένου ότι ο βαθμός οργάνωσης της αποτελεί κριτήριο στη λήψη της απόφασής τους να επισκεφθούν έναν τόπο προορισμού. Τα άτομα που συγκρότησαν την τρίτη ομάδα έκριναν ως κυρίαρχο στοιχείο για έναν τόπο προορισμού τις εγκαταστάσεις διαμονής. Η αξία της τουριστικής αναψυχής υπολογίστηκε εφαρμόζοντας τόσο τη ζωνοποιημένη μέθοδο του κόστους ταξιδίου όσο και τη μέθοδο της υποθετικής αξιολόγησης. Στην ανάλυση υπολογίστηκε η προθυμία πληρωμής των επισκεπτών που αφορούσε στη βελτιστοποίηση της τουριστικής εμπειρίας μέσα από την εγκαθίδρυση ενός προτιμητέου τουριστικού προϊόντος. Η μέση τιμή της προθυμίας πληρωμής των ερωτώμενων υπολογίστηκε στα 39,65 € ανά άτομο και ημέρα επίσκεψης ενώ η αξία αναψυχής της περιοχής έρευνας υπολογίστηκε στα 3.965.124 €. Με την εφαρμογή της μεθόδου του ζωνικού κόστους ταξιδίου υπολογίστηκε το πλεόνασμα καταναλωτή και εκτιμήθηκε με έμμεσο τρόπο η αξία αναψυχής στην περιοχή έρευνας με τη χρήση της μεθοδολογίας της αποκαλυπτόμενης προτίμησης. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι το όφελος που αποκόμισε το κάθε άτομο ανά ημέρα επίσκεψης στην περιοχή ανήλθε στα 34,178 €, ενώ η αξία αναψυχής υπολογίστηκε στα 3.419. 899 €. Με βάση τα αποτελέσματα της έρευνας εξήχθησαν συμπεράσματα τα οποία μπορούν να συμβάλουν στην υλοποίηση διαχειριστικών προγραμμάτων που στο επίκεντρό τους θα έχουν την εκπλήρωση των αναγκών και επιθυμιών του επισκέπτη-καταναλωτή και την ικανοποίησή του από το προτεινόμενο τουριστικό προϊόν. Επίσης, προτείνονται τρόποι περιβαλλοντικής διαχείρισης της περιοχής έρευνας για την αποκόμιση πολλαπλών ωφελειών μέσω ενός αποδοτικού και μακροπρόθεσμου τουριστικού σχεδιασμού.