Οι χρηματοοικονομικοί δείκτες των αλυσίδων λιανεμπορίου τροφίμων και ο ρόλος τους στην εθνική οικονομία σε περιόδους κρίσης
Authors: Ζησούδης Νικόλαος 
Published: September 2024

Η παρούσα διδακτορική διατριβή είναι η πρώτη που ασχολείται με τον χώρο του λιανεμπορίου και ειδικότερα το χώρο των τροφίμων - σούπερ μάρκετ. Όπως και στοχεύει όχι μόνο στην ανάλυση πώς δηλαδή μπορεί να επηρεάσουν οι αξιόλογες εταιρικές προσπάθειες το μέγεθος των μακροοικονομικών παραμέτρων, αλλά επίσης ποσοτικοποιεί τη συνεισφορά του δείγματος εταιρειών στο εθνικό εγχώριο προϊόν, σε ατομικό και συλλογικό. Αυτή άλλωστε στην πραγματικότητα είναι η καινοτομία της διατριβής που έρχεται για να καλύψει το σημαντικό επιστημονικό κενό που αναφέρθηκε παραπάνω.(Zisoudis Ν. et al 2021) Πιο συγκεκριμένα η εργασία μελετά τις οικονομικές επιδόσεις των σημαντικότερων αλυσίδων καταστημάτων σούπερ μάρκετ στην Ελλάδα και το βαθμό επιρροή τους σε ορισμένες μικροοικονομικές μεταβλητές συμπεριλαμβανομένου του ποσοστού απασχόλησης, εθνικού εισοδήματος, επενδύσεις κ.α. δηλαδή ότι σχετίζεται με την οικονομική ανάπτυξη, μέσα σε ένα ασταθές κοινωνικοοικονομικό περιβάλλον που αντιμετώπισε η χώρα την τελευταία 12ετία. Η χρονική περίοδος υπό εξέταση στην παρούσα διατριβή ξεκινά το 2009 με την έναρξης της οικονομικής κρίσης και καταλήγει το 2021, δύο χρόνια μετά την έναρξη της υγειονομικής κρίσης COVID - 19. Ο κρίκος που ενώνει τις δύο περιόδους ονομάζεται οικονομική - υγειονομική κρίση. Η πρώτη περίοδος χαρακτηρίζεται από την έλλειψη ρευστότητας και παραγωγικών συντελεστών, τα οποία εξασθενούν την οικονομία. Από την άλλη η περίοδος της πανδημίας COVID – 19 ξεκίνησε ως υγειονομική κρίση και με την παύση των δραστηριοτήτων μετεξελίχθηκε και αυτή σε οικονομική κρίση παρουσιάζοντας τα χαρακτηριστικά της προηγούμενης. Η επιλογή του κλάδου του οργανωμένου λιανεμπορίου τροφίμων επιλέχθηκε κατά τον κύριο λόγο διότι θεωρείται ενδεικτική του δείκτη ευμάρειας, πλούτου παράλληλα όμως επηρεάζεται σημαντικά και από το κλίμα ανασφάλειας, φόβου και αβεβαιότητας που αναπτύσσεται σε τέτοιες περιόδους. Η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε στην έρευνα έλαβε αφενός πρωτογενή εμπειρικά δεδομένα από ποσοτική και ποιοτική έρευνα, όπως δομημένα ερωτηματολόγια και συνεντεύξεις που τέθηκαν σε καταναλωτές, στελέχη εταιρειών καθώς και υπαλλήλους. Αφετέρου βασίστηκε σε δευτερογενείς πηγές, όπως οικονομικές καταστάσεις, ισολογισμούς, στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, του Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών, Eurostat, Nielsen και άλλες αντίστοιχες βιβλιογραφίες, κ.α. Τα ευρήματα έδειξαν ότι την περίοδο της οικονομικής κρίσης είχαμε σημαντικές απώλειες σε αλυσίδες σούπερ μάρκετ, κάποιες από τις οποίες δεν κατάφεραν να επιβιώσουν. Παράλληλα όμως είχαμε και αξιέπαινα επιτεύγματα από κάποιες άλλες.Όμως και στην περίοδο της πανδημίας, παρά τις πρωτόγνωρες καταστάσεις που αντιμετώπισε, ο κλάδος μπόρεσε να ανταπεξέλθει σε αυτές και επιπλέον σε νέες αξιώσεις που πρόσταζαν οι υγειονομικοί κανόνες καθώς και στις πρωτοφανείς ανάγκες και απαιτήσεις των καταναλωτών. Η παρούσα έρευνα είναι πρωτοποριακή διότι καταλήγει στο συμπέρασμα ότι σε περιόδους κρίσεων όχι μόνο υπάρχουν φωτεινά παραδείγματα επιχειρήσεων που με νοικοκυρεμένη διαχείριση και ορθά στρατηγικά βήματα μπορούν να επιβιώσουν και να εξελιχθούν, αλλά παράλληλα μπορούν να συμμετέχουν και συνεισφέρουν στην σταθερότητα και στην ανάπτυξη του κοινωνικοοικονομικού ιστού της χώρας, καθώς και του ευρύτερου πληθυσμού της. (Zisoudis Ν. et al 2021)