Μελέτη των αλλαγών του σήματος του νερού στην λευκή ουσία σε ασθενείς με ήπια γνωστική διαταραχή και νόσο Alzheimer
Authors: Καβρουλάκης Ελευθέριος 
Published: September 2021

Αντικείμενο της Μελέτης. Μεταβολές στην λευκή ουσία έχουν αναφερθεί τόσο σε ασθενείς με πιθανή ν. Alzheimer (ΝΑ), όσο και σε άτομα με Ηπια Γνωστική Διαταραχή (ΗΓΔ) και σχετίζονται με αυξημένη συννοσηρότητα με κατάθλιψη. H φύση των αλλαγών στην λευκή ουσία, που σχετίζονται με φυσιολογική γήρανση, άνοια, κατάθλιψη και ήπια γνωστική διαταραχή, δεν εχει μελετηθεί με την χρήση μεθόδων ευαίσθητων στο βαθμό ακεραιότητας της μυελίνης. Η νεότερη πολυεκθετική τεχνική Τ2 χρόνου μαγνητικής αποκαταστάσης επιτρέπει τη διάκριση των σημάτων από μόρια νερού που βρίσκονται σε διάφορετικά περιβάλλοντα στον εγκέφαλο. Ιδιαιτέρως το κλάσμα νερού/μυελίνης (MWF) σχετίζεται στενά με την περιεκτικότητα του ιστού σε μυελίνη. Στην παρούσα μελέτη χρησιμοποιήσαμε την πολυεκθετική ακολουθία MESE για να εξετάσουμε την περιεκτικότητα σε μυελίνη και την συσχέτιση της με ηλικία και με νευροψυχιατρικές παραμέτρους σε ασθενείς με ν. Alzheimer, ΗΓΝ και υγιείς μάρτυρες. Μέθοδοι. Μετρήθηκαν οι συνιστώσες του σήματος Τ2 και ο δείκτης MWF σε 12 περιοχές ενδιαφέροντος (περικοιλιακή λευκή ουσία και την εν τω βάθη λευκή ουσία των τεσσάρων λοβών, και το μεσολόβιο) σε 25 ασθενείς με ΝΑ, 43 ασθενείς με ΗΝΔ, και 33 φυσιολογικόυς ηλικιωμένους. Ολοι οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε νευροψυχολογική και νευροψυχιατρική αξιολόγηση. Αποτελέσματα. Οι προσαρμοσμένες για την ηλικία τιμές τόσο της βραχείας όσο και της μακράς συνιστώσας του σήματος Τ2 βρέθηκαν σημαντικά αυξημένες (και αντιστοίχως μειωμένες οι τιμές του κλάσματος νερού/μυελίνης) στους ασθενείς με ΝΑ στη λευκή ουσία του αριστερού κροταφικού και βρεγματικού λοβού και στην περικοιλιακή λευκή ουσία αμφοτερόπλευρα σε σύγκριση με τους φυσιολογικούς μάρτυρες και τους ασθενείς με ήπια γνωστική διαταραχή. Παρατηρήθηκε επίσης αύξηση των τιμών Τ2 και αντίστοιχη μείωση των τιμών του κλάσματος νερού/μυελίνης με την ηλικία στην πλειοψηφία των περιοχών που μετρήθηκαν. Σημειώθηκαν επίσης σημαντικές συσχετίσεις μεταξύ των τιμών της βραχείας συνιστώσας του σήματος Τ2 και του κλάσματος νερού/μυελίνης στην κροταφική και μετωπιαία λευκή ουσία καθώς και στην περικοιλιακή λευκή ουσία με νευροψυχιατρικές μετρήσεις (επεισοδιακή και σημασιολογική μνήμη και συμπτώματα κατάθλιψης) στους φυσιολογικούς μάρτυρες και στους ασθενείς με ΗΝΔ. Συζήτηση. Η παρούσα μελέτη εκμεταλεύεται την αυξημένη ειδικότητα της πολυεκθετικής τεχνικής Τ2 χρόνου μαγνητικής αποκαταστάσης για να εντοπίσει το βαθμό αλλοίωσης της μυελίνης ακόμα και σε ήπιες μορφές ΝΑ, ιδιάιτερα στον αριστερό κροταφικό και βρεγματικό λοβό καθώς και στην περικοιλιακή φυσιολογικά απεικονιζόμενη λευκή ουσία. Αλλαγές στην λευκή ουσία, και κατα συνέπεια και στην μυελίνη, έχουν καταγραφεί σε σχετιζόμενες με την ηλικία νευροεκφυλιστικές ασθένειες και ενδεχομένως να προηγούνται της παθολογικής εναπόθεσης β αμυλοειδούς και πρωτείνης tau. Αξιοσημείωτο είναι ότι ο αυξημένος ρυθμός απομυελίνωσης με την ηλικία στους ασθενείς με ΗΝΔ σχετίζονταν με τη βαρύτητα των ατομικών δυσκολιών στη μνήμη επεισοδίων καθώς και αυξημένα συμπτώματα κατάθλιψης.Το γεγονός ότι οι παραπάνω συσχετίσεις ανιχνεύτηκαν σε περιοχές με σημαίνοντα ρόλο στα παραπάνω νευροψυχιατρικά προβλήματα υποστηρίζουν την εγκυρότητα της μεθόδου στην κλινική αξιολόγηση νευροεκφυλιστικών νόσων.