Συλλοιμώξεις, γενετικοί παράγοντες και προγνωστικοί δείκτες στην HIV λοίμωξη
Authors: Τσιάρα Χρυσούλα 
Published: September 2021

Η συσχέτιση μεταξύ γενετικών πολυμορφισμών των ιντερλευκινών και τουκινδύνου μόλυνσης από τον HIV, η εκτίμηση της προγνωστικής ικανότηταςτων επιπέδων του HIV-DNA αναφορικά με την κλινική εξέλιξη της HIVλοίμωξης και η επίδραση της HIV/HCV συλλοίμωξης στην ανοσολογική καιιολογική ανταπόκριση στην αντιρετροϊκή αγωγή, έχουν αποτελέσει αντικείμενομελέτης πολλών ερευνητκών ομάδων, με αντικρουόμενα, ωστόσο,αποτελέσματα. Στόχος της συγκεκριμένης διατριβής ήταν η διερεύνηση τηςεπίδρασης πολυμορφισμών των γονιδίων που κωδικοποιούν ιντερλευκίνεςστον κίνδυνο μόλυνσης από τον HIV, ο υπολογισμός ενός συνολικού εκτιμητήτης προγνωστικής ικανότητας του HIV-DNA σχετικά με την εκδήλωση AIDS ήτο θάνατο των HIV οροθετικών ασθενών και η σύγκριση της προγνωστικήςπληροφορίας που παρέχεται από το HIV-DNA με εκείνη που πηγάζει από τοσυνηθέστερα χρησιμοποιούμενο HIV-RNA φορτίο, και η εκτίμηση τηςεπίδρασης του HCV στην ανοσολογική και ιολογική ανταπόκριση HIVοροθετικών ασθενών που λαμβάνουν HAART ή συνδυασμούς τουλάχιστοντριών αντιρετροϊκών φαρμάκων, μέσω της διενέργειας μετα-ανάλυσης.Οι σχετικές δημοσιεύσεις ανευρέθηκαν μέσω εκτεταμένης βιβλιογραφικήςαναζήτησης στις ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων Medline/PubMed, Scopus,Google Scholar και ISI Web of Science, ενώ για την ανάλυση των δεδομένωνεφαρμόστηκαν μονομεταβλητές και πολυμεταβλητές μετα-αναλυτικές τεχνικές.Τα κριτήρια εισαγωγής στην ανάλυση πληρούσαν 30, 6 και 21 μελέτες, οιοποίες διερευνούσαν τη συσχέτιση μεταξύ των πολυμορφισμών των γονιδίωντων ιντερλευκινών και του κινδύνου μόλυνσης από τον HIV, την προγνωστικήικανότητα του HIV-DNA και την επίδραση της HIV/HCV συλλοίμωξης στηνανοσολογική ή/και ιολογική ανταπόκριση στην αντιρετροϊκή αγωγή,αντίστοιχα.Η ποσοτική σύνθεση 30 μελετών που περιελάμβαναν 12.506 άτομα, ανέδειξετην ύπαρξη στατιστικά σημαντικής σχέσης μεταξύ των πολυμορφισμών IL-1BC(+3953/4)T και IL-10 C(-592)A και του κινδύνου μόλυνσης από τον HIV.Συγκεκριμένα, τα αλληλόμορφα IL-1B (+3953/4)T και IL-10 (-592)A φάνηκε νααυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο μόλυνσης από τον HIV, υποθέτοντας τηνύπαρξη γενετικού μοντέλου υπολειπόμενης κληρονομικότητας [Σχετικός λόγος συμπληρωματικών πιθανοτήτων (OR): 4,47, 95% ΔιάστημαΕμπιστοσύνης (ΔΕ): 2,35-8,52 και OR: 1,68, 95% ΔΕ: 1,09-2,57, αντίστοιχα].Συγχρόνως, διαπιστώθηκε ότι το αλληλόμορφο IL-28B rs 12979860 T δραπροστατευτικά έναντι της λοίμωξης από τον ιό (OR των TT και CT έναντι τωνCC γονοτύπων: 0,50, 95% ΔΕ: 0,26-0,94) σε HIV (-) άτομα, για τα οποία δενήταν γνωστή η υιοθέτηση ή μη, συμπεριφορών υψηλού κινδύνου. Τοδιμεταβλητό μοντέλο επιβεβαίωσε τα ευρήματα της μονομεταβλητήςανάλυσης σχετικά με τον πολυμορφισμό IL-1B C(+3953/4)T.Η διενέργεια μονομεταβλητής ανάλυσης 6 μελετών, οι οποίες περιελάμβαναν1.074 HIV οροθετικά άτομα, οδήγησε στη διαπίστωση ότι το HIV-DNAαποτελεί ισχυρό προγνωστικό δείκτη της εκδήλωσης AIDS [Σχετικός κίνδυνος(RR): 3,01, 95% ΔΕ: 1,88-4,82] και της συνολικής θνητότητας σε HIVοροθετικά άτομα (RR: 3,49, 95% ΔΕ: 2,06-5,89). Παράλληλα, η σύνθεση τωναδρών εκτιμητών των πρωτογενών μελετών, μέσω της εφαρμογής ενόςδιμεταβλητού μοντέλου, έδειξε ότι το HIV-DNA συνιστά καλύτεροπρογνωστικό δείκτη συγκριτικά με το HIV-RNA, τόσο όταν η μελετώμενηέκβαση ήταν η εκδήλωση AIDS (λόγος RR: 1,47, 95% ΔΕ: 1,05-2,07), όσο καιόταν θεωρήθηκε συνδυασμός εκβάσεων (AIDS ή θάνατος) (λόγος RR: 1,51,95% ΔΕ: 1,11-2,05).Κατά τη μετα-ανάλυση 21 μελετών που περιελάμβαναν 22.533 HIV οροθετικάάτομα με ή χωρίς HCV λοίμωξη, η συνολική διαφορά στην αύξηση των CD4T-λεμφοκυττάρων, 3 έως 12 μήνες μετά την έναρξη HAART, μεταξύ των HIVκαι HIV/HCV ασθενών ήταν 34,86 κύτταρα/mm3(95% ΔΕ: 16,82-52,89). Ηδιαφορά στην ανοσολογική απόκριση ήταν περισσότερο εμφανής στουςασθενείς με αρχικά επίπεδα CD4 T-λεμφοκυττάρων χαμηλότερα των 350κυττάρων/mm3(38,97, 95% ΔΕ: 20,00-57,93), ενώ φάνηκε να αμβλύνεται δύοέτη μετά τη χορήγηση αντιρετροϊκής αγωγής (13,43, 95% ΔΕ: 0,82-26,04). Ηστατιστική σύνθεση των λόγων κινδύνων (HR) έδωσε παρόμοιααποτελέσματα. Αντίθετα, η ιολογική ανταπόκριση δεν φάνηκε να επηρεάζεταιαπό την ταυτόχρονη παρουσία HCV λοίμωξης (προσαρμοσμένο HR γιαασθενείς με συλλοίμωξη έναντι HIV ασθενών (0,99, 95% ΔΕ: 0,91-1,07). Ταανωτέρω ευρήματα επιβεβαιώθηκαν κατόπιν εφαρμογής διμεταβλητής μετα-αναλυτικής μεθόδου. Η μετα-ανάλυση ανέδειξε την ύπαρξη μερικών γενετικών πολυμορφισμών τωνιντερλευκινών, οι οποίοι επηρεάζουν τον κίνδυνο μόλυνσης από τον HIV.Ωστόσο, τα συγκεκριμένα ευρήματα θα πρέπει να ερμηνευτούν με προσοχήλόγω του μικρού αριθμού των ερευνών που μετα-αναλύθηκαν για κάθεπολυμορφισμό ξεχωριστά, ενώ οι μελλοντικές ερευνητικές προσπάθειες θαπρέπει να εστιάσουν στους συγκεκριμένους πολυμορφισμούς, ώστε νααποσαφηνιστεί ο ρόλος τους στην πιθανότητα μετάδοσης του HIV. Όσοναφορά στο HIV-DNA, διαπιστώθηκε ότι αποτελεί ισχυρό προγνωστικό δείκτητης κλινικής εξέλιξης της HIV λοίμωξης, και ενδεχομένως να εμφανίζειμεγαλύτερη προγνωστική αξία συγκριτικά με το HIV-RNA. Τέλος, μέσω τηςσυγκεκριμένης μετα-ανάλυσης, αναδείχθηκε η αρνητική επίδραση της HCVλοίμωξης στην ανοσολογική ανταπόκριση των HIV οροθετικών ασθενών μετάτη λήψη HAART, και ιδιαίτερα εκείνων με χαμηλά επίπεδα CD4 T-λεμφοκυττάρων κατά την έναρξη της αντιρετροϊκής αγωγής. Παρόλο που ησυγκεκριμένη επίδραση εξασθενεί με το χρόνο, η έγκαιρη χορήγηση HAARTστους ασθενείς με συλλοίμωξη φαίνεται να είναι τεκμηριωμένη.