Διερεύνηση της καμπύλης σπιρομετρίας σε ογκολογικούς ασθενείς υπό γενική αναισθησία
Authors: Παλάζη Χρυσούλα 
Published: September 2024

Εισαγωγή: Η σημαντικότερη λειτουργία του πνεύμονα είναι ο εμπλουτισμός του αίματος με οξυγόνο και η αποβολή του διοξειδίου του άνθρακα όπου και επιτυγχάνεται μέσω της ανταλλαγής των αερίων μεταξύ κυψελίδων και πνευμονικών τριχοειδών. Η λειτουργία αυτή των πνευμόνων επηρεάζεται όμως από την αναισθησία και το μηχανικό αερισμό. Η αναισθησία συγκεκριμένα προκαλεί μείωση του κατά λεπτού αερισμού και αυτό οφείλεται κατά κύριο λόγο στη μείωση της ευαισθησίας στο CO2. Οι σημαντικότερες επιδράσεις της αναισθησίας πάνω στο αναπνευστικό σύστημα αφορούν τις μεταβολές που συμβαίνουν κατά τη διάρκεια της αναισθησίας στη λειτουργική υπολειπόμενη χωρητικότητα (FRC). Για αυτό, η επίγνωση της αναπνευστικής δυσλειτουργίας κατά τη διάρκεια της αναισθησίας και του μηχανικού αερισμού και η εφαρμογή κατάλληλων αναπνευστικών χειρισμών, μπορεί να αποτρέψει τυχόν σοβαρές διαταραχές στην ανταλλαγή των αερίων. Σκοπός: Σκοπός της μελέτης αυτής είναι η αξιολόγηση της καμπύλης σπιρομετρίας όπως αυτή εμφανίζεται στο monitor του αναισθησιολογικού μηχανήματος , η καταγραφή και αξιολόγηση παραμέτρων όπως PO2, SaO2, SpO2 προ διασωλήνωσης και διεγχειρητικά, καθώς και η αξιολόγηση και καταγραφή όλων των πιθανών επιπλοκών στην καμπύλη σπιρομετρίας σε σχέση με το ιστορικό του ασθενή (Ppeak, Pplateau). Ακόμα , η σύγκριση των στοιχείων αυτών ανάμεσα σε 3 πληθυσμιακές ομάδες ασθενών.Μέθοδος: Η παρούσα κλινική περιγραφική συσχετίσεως μελέτη έλαβε χώρα στο νοσοκομείο ΓΑΝΠ «ΜΕΤΑΞΑ», σε διάστημα σχεδόν ενός έτους, στο χώρο των χειρουργείων. Συμμετείχαν 90 ογκολογικοί ασθενείς οι οποίοι ανήκαν σε μία από τις 3 ομάδες ανάλογα με το πνευμονολογικό ιστορικό τους. Η ομάδα Α αφορούσε ογκολογικούς ασθενείς οι οποίοι είχαν φυσιολογικό ιστορικό πνευμονολογικής εξέτασης και τιμές Δείκτη Μάζας Σώματος (ΒΜΙ) σε φυσιολογικά επίπεδα. Η ομάδα Β αφορούσε ογκολογικούς ασθενείς οι οποίοι διέθεταν ιστορικό Αποφρακτικού συνδρόμου (βρογχικό άσθμα, εμφύσημα, καπνιστές) και η ομάδα Γ ογκολογικούς ασθενείς οι οποίοι διέθεταν ιστορικό Περιοριστικού συνδρόμου (παχυσαρκία, πνευμονική ίνωση, πνευμονικό οίδημα). Οι ασθενείς όλων των ομάδων υποβλήθηκαν σε χειρουργική επέμβαση κοιλίας με γενική αναισθησία και η θέση τους πάνω στη χειρουργική τράπεζα ήταν ύπτια και όχι πλάγια θέση. Αποτελέσματα: Οι μετρήσεις PPEAK και PPLATEAU κατά την έναρξη του χειρουργείου ήταν σημαντικά υψηλότερες για την ομάδα Γ συγκριτικά με τις άλλες δύο ομάδες (p<0,001 και για τις δύο συγκρίσεις). Διεγχειρητικά παρέμειναν οι μετρήσεις της Γ υψηλότερα από της Α και Β (p<0,001 και για τις δύο συγκρίσεις), ενώ πλέον ήταν σημαντικά υψηλότερες οι μετρήσεις και για την ομάδα Β συγκριτικά με την Α (p=0,015). Τo PO2 για την ομάδα Α ήταν καθ’ όλη τη διάρκεια υψηλότερο σε σύγκριση με τα αντίστοιχα των ασθενών της ομάδας Β και της ομάδας Γ (p<0,001 για όλες τις συγκρίσεις). Η χρήση PEEP (cmH2O) διέφερε μόνο κατά την έναρξη του χειρουργείου ανάμεσα στην Α και την Β ομάδα με την Β να έχει σημαντικά υψηλότερη τιμή (p=0,009). Τo FiO2 ήταν καθ’ όλη τη διάρκεια σημαντικά υψηλότερo για τους ασθενείς της ομάδας Γ συγκριτικά με τους ασθενείς των άλλων δύο ομάδων (p<0,001 για όλες τις συγκρίσεις). Αναφορικά με τις επιπλοκές στο αναπνευστικό σύστημα βρέθηκε ότι τα ποσοστά βήχα και δύσπνοιας διέφεραν σημαντικά μεταξύ των ομάδων. Η καμπύλη σπιρομετρίας της ομάδας Α χαρακτηρίζεται από σιγμοειδή μορφή, για τους ασθενείς της ομάδας Β παρατηρείται κοίλανση της καμπύλης κυρίως στο τελικό τμήμα της καμπύλης ακόμα και όταν το αρχικό τμήμα δεν έχει επηρεαστεί και για τους ασθενείς της ομάδας Γ παρατηρείται απότομη κλίση της καμπύλης ροής-όγκου και μειωμένη FVC. Συμπέρασμα: Η παρακολούθηση των αλλαγών της μηχανικής λειτουργίας των πνευμόνων είναι ζωτικής σημασίας για τη δημιουργία ασφαλούς και αποτελεσματικής στρατηγικής στη φάση της αναπνευστικής ανεπάρκειας. Σε έναν ασθενή υπό μηχανική αναπνοή, η δημιουργία των καμπύλων πίεσης-όγκου (PV) προσφέρει σημαντικές πληροφορίες για τη μηχανική των πνευμόνων και τη ρύθμιση του αναπνευστήρα. Η μελέτη και αξιολόγηση αυτής της καμπύλης σπιρομετρίας διεγχειρητικά καθώς και όλων των δεδομένων της (Ppeak, PPLATEU. FiO2 κτλ.) αποτελεί ιδανικό εργαλείο κατά την αναισθησία για την ασφαλή λειτουργία των πνευμόνων υπό μηχανικό αερισμό αλλά και μετεγχειρητικά..