ФИНАНСОВАЯ УСТОЙЧИВОСТЬ КОММЕРЧЕСКОГО БАНКА И МЕТОДЫ ЕЕ ОЦЕНКИ
Authors: АМАНТАЕВА Д. , СЕМБЕКОВ А. 
Published: October 2023

Мақалада коммерциялық банктердің қаржылық тұрақтылығы талданады. Бүгінгі таңда тұрақтылықты бағалаудың негізгі құралы стресс-тестілеу болып табылады. Шетелдік және еліміздегі әдістерді егжей-тегжейлі талдау негізінде Ұлттық Банктің нұсқауларына негізделген отандық әдістер және шетелдік CAMELS әдісі ең толық әдістер болып табылады деген қорытындыға келдік. CAMELS әдістемесі банктің басқару және қадағалау органдарының банк қызметіне араласу қажеттілігін анықтау мүмкіндігіне ие, бұл бүгінде елімізде өте өзекті. Бұл әдістеменің нұсқауларына негізделген әдістемеге өте ұқсас екені анықталды, өйткені ол коммерциялық банктердің қаржылық тұрақтылығын бағалаудың бірыңғай көрсеткіштерін ұсынады. Мақала коммерциялық банктердің қаржылық тұрақтылығын бағалау әдістерін, жүйелерін одан әрі жетілдірудің негізгі бағыттарын қорытындылайтын және анықтайтын аналитикалық сипатта болады. CAMELS әдістемесі банктің басқару және қадағалау органдарының банк қызметіне араласу қажеттілігін анықтау мүмкіндігіне ие. Бұл әдістеменің Ұлттық Банктің нұсқауларына негізделген әдістемеге өте ұқсас екені анықталды, өйткені ол коммерциялық банктердің қаржылық тұрақтылығын бағалаудың бірыңғай көрсеткіштерін ұсынады, ал еліміздегі әдістемеде олар біздің шындыққа сәйкестендіріледі. Мақала коммерциялық банктердің қаржылық тұрақтылығын бағалау әдістерін, жүйелерін одан әрі жетілдірудің негізгі бағыттарын қорытындылайтын және анықтайтын аналитикалық сипатта болады.

В статье анализируется финансовая устойчивость коммерческих банков. Сегодня основным инструментом оценки устойчивости является стресс-тестирование. На основе детального анализа зарубежных и отечественных методов мы пришли к выводу, что наиболее полными методами являются отечественные методы, основанные на указаниях Национального банка, и зарубежный метод CAMELS. У методики CAMELS есть возможность выявить необходимость вмешательства менеджмента банка и органов надзора за деятельностью банка, что на сегодня достаточно актуально в нашей стране. Установлено, что данная методика очень похожа на методику, основанную на указаниях, поскольку представляет единые показатели оценки финансовой устойчивости коммерческих банков. Статья носит аналитический характер, обобщающий и определяющий основные направления дальнейшего совершенствования методов, систем оценки финансовой устойчивости коммерческих банков. Методика CAMELS позволяет определить необходимость вмешательства органов управления и надзора Банка в деятельность банка. Установлено, что данная методика очень похожа на методику, основанную на указаниях Национального банка, так как представляет единые показатели оценки финансовой устойчивости коммерческих банков, а в методике страны они приведены в соответствие с нашей реальностью. Статья носит аналитический характер, обобщающий и определяющий основные направления дальнейшего совершенствования методов, систем оценки финансовой устойчивости коммерческих банков.

The article analyzes the financial stability of commercial banks. The main tool that exists today for assessing resilience is stress testing. Based on a detailed analysis of foreign methods, it was concluded that the most complete methods are domestic methods based on the instructions of the Bank and the foreign CAMEL methodology. The CAMELS methodology has the ability to identify the need for intervention by the bank’s management and supervisory authorities over the bank’s activities, which is quite relevant today in the country. It was revealed that this methodology is very similar to the methodology based on the instructions of the Bank in the country, since it offers unified indicators for assessing the financial stability of commercial banks, and in the country methodology they are adjusted to our reality. The article is analytical in nature, summarizing and identifying the main directions of further improvement of methods, systems for assessing the financial stability of commercial banks.