Οι στενώσεις του οισοφάγου στην παιδική ηλικία
Authors: Χριστόπουλος Νικόλαος 
Published: September 2021

Σκοπός: Η στένωση του οισοφάγου η οποία απαιτεί θεραπεία είναι μια σοβαρή επιπλοκή των κατά τα άλλα καλόηθων παθήσεων στα παιδιά. Διαστολή είναι η θεραπεία εκλογής. Οι περισσότεροι συγγραφείς συμφωνούν, ότι κάθε προσπάθεια θα πρέπει να γίνεται ώστε να διατηρηθεί ο οισοφάγος των ασθενών, αν και υπάρχουν περιπτώσεις όπου η αντικατάσταση του οισοφάγου θα πρέπει να είναι θεραπεία εκλογής Η διατήρηση του φυσικού οισοφάγου και τα προβλήματα που προκύπτουν κατά την αντιμετώπιση των στενώσεων, συνεχίζουν να προκαλούν τους παιδοχειρουργούς. Επιπρόσθετα, η μέθοδος και η αποδεκτή διάρκεια των διαστολών, προτού στραφούν σε εναλλακτικές μεθόδους θεραπείας, υπόκεινται στην προσωπική προτίμηση και εμπειρία των χειρουργών.Βασιζόμενοι σε 101 περιστατικά που αντιμετωπίσαμε τα τελευταία 16 χρόνια, σας παραθέτουμε την εμπειρία μας και σχολιάζουμε τα αποτελέσματα και τα προβλήματα που προέκυψαν. Υλικό: Σε χρονικό διάστημα 16 ετών,101 παιδιά (60 αγόρια και 41 κορίτσια) με μέσο όρο ηλικίας 3,5 χρονών, αντιμετωπίστηκαν ενδοσκοπικά με διαστολές για καλοήθεις στενώσεις του οισοφάγου. Αιτίες στένωσης οισοφάγου:1.Ατρησία οισοφάγου με ή χωρίς τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο (EA ±TEF) 2.ΓΟΠ (GER)3.Αντικατάσταση οισοφάγου (ER)4.Έγκαυμα οισοφάγου που οφείλεται σε πρόσληψη καυστικού παράγοντα (CA) 5.«Στενή» θολοπτύχωση (TF)6. Αχαλασία (EA)7.Συγγενής στένωση του οισοφάγου (CES) 8.Συμπτωματική στένωση μετά από σκληροθεραπεία κιρσών οισοφάγου (ΕV) Oι διαστολές εκτελούνται υπό γενική αναισθησία. Οι διαστολές με μπαλονάκι εκτελούνταν υπό ακτινοσκοπικό έλεγχο με ενδοσκοπική τοποθέτηση του οδηγού – σύρματος.Αποτελέσματα:Το δείγμα αποτελείται από 101 παιδιά με μέση ηλικία τα 3,5 έτη (±3,1).Το 60,4% των παιδιών ήταν αγόρια και το 39,6% ήταν κορίτσια.Το 60,4% των παιδιών είχαν πολύ καλή έκβαση, το 9,9% ικανοποιητική και στο 29,7% χρειάστηκε χειρουργική διόρθωση. Το 7,9% των παιδιών παρουσίασε κάποια επιπλοκή. Το ποσοστό των επιπλοκών στο σύνολο των διαστολών ήταν 1,9%.Η συχνότερη αιτία στένωσης ήταν η ατρησία οισοφάγου με τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο με ποσοστό 50,5% και ακολουθεί η ΓΟΠ με ποσοστό 18,8%. Το 12,9% των παιδιών είχαν ως αιτία στένωσης την αντικατάσταση οισοφάγου και το 5,9% το έγκαυμα οισοφάγου. Το 4,0% των παιδιών είχε ως αιτία στένωσης τη θολοπτύχωση και το 5,0% την αχαλασία. Τέλος, το 1,0% και 2,0% των παιδιών είχε ως αιτία στένωσης την σκληροθεραπεία κιρσών και άλλες συγγενείς στενώσεις αντίστοιχα.Όλα τα παιδιά που έπασχαν από αχαλασία υποβλήθηκαν σε επέμβαση. Ακόμα, το 38,5% των παιδιών που είχαν σαν αιτία στένωσης την αντικατάσταση οισοφάγου υποβλήθηκε σε επέμβαση. Το 31,6% των παιδιών που είχαν σαν αιτία στένωσης την ΓΟΠ υποβλήθηκε σε επέμβαση και το 19,6% των παιδιών που είχαν σαν αιτία στένωσης ατρησία οισοφάγου με τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο υποβλήθηκε σε επέμβαση.Από τις 413 διαστολές, οι 308 (74,6%) ήταν με μπαλόνι και οι υπόλοιπες 105 (25,4%) ήταν με κηρία. Ο μέσος αριθμός συνολικών διαστολών ανά παιδί ήταν 4, μόνο με μπαλόνι 3 και μόνο με κηρία 1. Ο αριθμός διαστολών ανά παιδί που έγινε με μπαλόνι ως αναμενόταν ήταν σημαντικά μεγαλύτερος από τον αριθμό διαστολών ανά παιδί που έγινε με κηρία.Συνολικά έγιναν 149 διαστολές στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω ατρησίας οισοφάγου με τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο. Επίσης, έγιναν 113 διαστολές στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω αντικατάστασης οισοφάγου και 66 λόγω ΓΟΠ. Ο μέσος αριθμός διαστολών στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω εγκαύματος του οισοφάγου ήταν 10 (±7,7) και στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω αντικατάστασης οισοφάγου ήταν 8,7 (±7,6). Ο αριθμός διαστολών διέφερε σημαντικά ανάλογα με την αιτία στένωσης (p=0,005) με τον υψηλότερο να τον έχουν τα παιδιά με στένωση εξαιτίας εγκαύματος οισοφάγου και τον μικρότερο να τον έχουν τα παιδιά με στένωση λόγω αχαλασίας (από την σύγκριση εξαιρέθηκαν οι αιτίες «συγγενείς στενώσεις» και «σκληροθεραπεία κιρσών» λόγω μικρού αριθμού δείγματος). Συνολικά έγιναν 132 διαστολές με μπαλόνι στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω ατρησίας οισοφάγου με τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο. Επίσης, έγιναν 68 διαστολές με μπαλόνι στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω αντικατάστασης οισοφάγου και 37 λόγω ΓΟΠ. Ο μέσος αριθμός διαστολών στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω εγκαύματος του οισοφάγου ήταν 7,8 (±7,2) και στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω αντικατάστασης οισοφάγου οισοφάγου ήταν 5,3 (±3,0). Ο αριθμός διαστολών διέφερε σημαντικά ανάλογα με την αιτία στένωσης (p=0,002) με τον υψηλότερο να τον έχουν τα παιδιά με στένωση εξαιτίας εγκαύματος οισοφάγου και τον μικρότερο να τον έχουν τα παιδιά με στένωση λόγω αχαλασίας (από την σύγκριση εξαιρέθηκαν οι αιτίες «συγγενείς στενώσεις» και «σκλη-ροθεραπεία κιρσών» λόγω μικρού αριθμού δείγματος). Συνολικά έγιναν 17 διαστολές με κηρία στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω ατρησίας οισοφάγου με τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο. Επίσης, έγιναν 45 διαστολές με κηρία στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω αντικατάστασης οισοφάγου και 29 λόγω ΓΟΠ. Ο μέσος αριθμός διαστολών στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω αντικατάστασης οισοφάγου ήταν 3,5 (±2,2) και στα παιδιά που είχαν στένωση λόγω εγκαύματος οισοφάγου ήταν 2,2 (±2,6). Ο αριθμός διαστολών δεν διέφερε σημαντικά ανάλογα με την αιτία στένωσης (p>0,050) (από την σύγκριση εξαιρέθηκαν οι αιτίες «συγγενείς στενώσεις» και «σκληροθεραπεία κιρσών» λόγω μικρού αριθμού δείγματος). ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: 1.Οι στενώσεις του οισοφάγου αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά με διαστολές.2.Η Ρήξη του οισοφάγου είναι μια σοβαρή επιπλοκή η οποία αντιμετωπίζεται χειρουργικά.3.Η εγκάρσια συρραφή της επιμήκους διαφυγής έχει σαν αποτέλεσμα την αντιμετώπιση της στένωσης.4.Όποτε είναι παρούσα η ΓΟΠ, θα πρέπει να αντιμετωπίζεται προκειμένου να διαφυλαχθεί το αποτέλεσμα των διαστολών.