ФОРМИРОВАНИЕ ФУНКЦИОНАЛЬНОЙ ГРАМОТНОСТИ ОБУЧАЮЩИХСЯ
Authors: Шуиншина Ш.М. , Жумагулова З.А. , Дору M. 
Published: May 2024

Қазіргі заманның талабы бойынша постиндустриалды әлемде білім деңгейі жоғары және қызметтің жаңа түрлерін ӛздігінен игеруге қабілетті болатын мамандар қажет.Ол үшін білім берудің әр деңгейінде ғылым негіздерінен білім берумен қатар, дүниежүзілік ақпараттық және экономика кеңістігіне шығуға бәсекелі болатын тұлғаны тәрбиелеу керек.Білім алушылар игерген білімін практикада қолдануы тиіс. Демек, функционалды сауаттылық адам ӛмірінде ерекше орын алады. Осы тұрғыдан келгенде, білім алушылардың функционалды сауаттылығын қалыптастыру ӛзекті болып саналады. Орта мектепте оқушылардың функционалды сауаттылығы оқу пәндерінің мазмұны арқылы қалыптастырылады. Жаратылыстану-математика бағыты пәндерінің оқу бағдарламаларында айқындалған оқыту мақсаттарын игеру барысында білім алушыларға әлеуметтік және экономикалық ӛмірге толыққанды қатысуға қажет білім беріледі және дағдылар дамытылады. Сонымен қатар, сабақта практикаға бағытталған тапсырмаларды қарастыру да оқушылардың функционалдық сауаттылығын қалыптастыруда ӛзіндік маңызы бар. Яғни, білімалушылардың алған білім, білік, дағдыларын сабақ барысында және практикалық іс-әрекеттерде қолдануына, ӛз бетінше шығармашылық жұмысқа, ӛмiрге белсендi араласуына дайындауға негiз болады.Мақалада функционалды сауаттылықтың білім беру мазмұнындағы маңыздылығы қарас-тырылды. Қолданыстағы оқулық тапсырмаларының оқушылардың білім беру жетістіктерін баға-лаудың PISA халықаралық зерттеулерінде қолданылатын тапсырмаларға сәйкестік деңгейі анық-талды.

Сегодняшнему обществу нужны люди, которые быстро адаптируются к любым изменениям в постиндустриальном мире. Поэтому обучающимся необходимо не только предоставлять информацию из основ науки, их нужно воспитывать для выхода в мировое пространство образования, информации, экономики для того, чтобы реализовать себя в условиях конкуренции. Учащиеся должны уметь применять на практике знания, полученные в средней школе. Следовательно, функциональная грамотность занимает особое место в жизни человека. Поэтому вопрос формирования функциональной грамотности обучающихся является актуальным. В средней школе функциональная грамотность учащихся формируется через содержание учебных предметов. В ходе освоения целей обучения, определенных типовыми учебными программами учебногопредмета, обучающиеся получают знания и навыки, необходимые для полноценного участия в социальной и экономической жизни. Кроме того, рассмотрение на уроках практико-ориентированных заданий также играет свою роль в формировании функциональной грамотности учащихся. Это, в свою очередь, служит основой для применения полученных знаний и умений обучающихся в различных учебных и практических ситуациях, подготовки обучающихся к самостоятельному творческому труду, активному участию в жизни. В статье рассматривается важность функциональной грамотности в содержании образования. Выявлен уровень соответствия учебных заданий в действующих учебниках заданиям, применяемым в международных исследованиях PISA по оцениванию образовательных достижений учащихся.

Today's society needs people who quickly adapt to any changes in the post-industrial world. Therefore, students need not only to provide information from the foundations of science, they need to be educated to enter the global space of education, information, and the economy in order to realize themselves in a competitive environment. Studentsshould be able to put into practice the knowledge gained in secondary school. Therefore, functional literacy occupies a special place in a person's life. From this point of view, the formation of functional literacy of students is relevant. In secondary school, the functional literacy of students is formed through the content of school subjects. In the course of mastering the learning objectives defined by the standard curriculum of the subject, students acquire the knowledge and skills necessary for full participation in social and economic life. In addition, the consideration of practice-oriented tasks in the lessons also plays a role in the formation of the functional literacy of students. This, in turn, serves as the basis for applying the acquired knowledge and skills of students in various educational and practical situations, preparing students for independent creative work, active participation in life. The article discusses the importance of functional literacy in the content of education. The levelof compliance of educational tasks in the existing textbooks with the tasks used in international PISA studies on the assessment of educational achievements of students was revealed.