Το ξέπλυμα χρήματος
Authors: Κωνσταντόπουλος Βασίλειος 
Published: September 2021

Η χρηματοοικονομική παγκοσμιοποίηση και η παγκόσμια χρηματοοικονομική κρίση έχουν συμβάλλει στην ανάδειξη του ξεπλύματος χρήματος σε πρώτης τάξεως εργαλείο συσσώρευσης πλούτου, μέσα από συνθήκες τραπεζικού απορρήτου, ανωνυμίας, ανομίας, αδιαφάνειας, απορρύθμισης, αθέμιτου ανταγωνισμού, επιχειρηματικής απληστίας και υποχώρησης του κράτους δικαίου προς όφελος των αγορών. Η κεντρική υπόθεση της εργασίας διατυπώνεται με βάση την άποψη ότι το ξέπλυμα χρήματος δεν συνδέεται μόνο με το οργανωμένο έγκλημα αλλά και με την πολιτική διαφθορά, το εταιρικό - επιχειρηματικό έγκλημα, τη φορολογική απάτη και τη φοροδιαφυγή. Σκοπός της εργασίας είναι να διερευνηθεί ο ρόλος της παγκοσμιοποίησης, του παγκόσμιου χρηματοοικονομικού συστήματος, των εξωχώριων χρηματοοικονομικών κέντρων, του οργανωμένου εγκλήματος, της διαφθοράς, της φοροδιαφυγής και της παράνομης φυγής κεφαλαίων στο ξέπλυμα χρήματος. Στην παρούσα εργασία εξετάζεται η έννοια του ξεπλύματος χρήματος η ιστορική διαδρομή, τα κύρια χαρακτηριστικά και οι συνέπειές του. Παρατίθενται επίσης οι κοινωνικο - εγκληματολογικές θεωρίες πάνω στις οποίες στηρίχτηκε η διατριβή. Στη συνέχεια εξετάζονται τα μέσα, οι μηχανισμοί και οι εμπλεκόμενοι παράγοντες στις διαδικασίες του ξεπλύματος χρήματος και περιγράφονται τα συστατικά στοιχεία του διεθνούς καθεστώτος καταπολέμησής του. Η εργασία καταπιάνεται με την εξέλιξη του διεθνούς και ευρωπαϊκού καθεστώτος πρόληψης και καταπολέμησης του ξεπλύματος χρήματος από πλευράς νομοθετικής και κανονιστικής. Γίνεται επίσης σύντομη αναφορά στην Ελληνική νομοθεσία και στις υπηρεσίες καταπολέμησης του ξεπλύματος χρήματος. Τέλος, παρουσιάζονται και αναλύονται παραδείγματα τυπολογιών, με βάση το υλικό που έχει αναφερθεί από κράτη μέλη της Ομάδας Χρηματοοικονομικής Δράσης. Μέσα από την εργασία καταδεικνύονται οι σοβαρότατες επιπτώσεις του ξεπλύματος χρήματος σε οικονομικό, κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο. Το ξέπλυμα χρήματος αποδεικνύεται ότι είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την παγκοσμιοποίηση της οικονομίας, ευρισκόμενο στην καρδιά της ανάπτυξης του παγκόσμιου χρηματοοικονομικού συστήματος. Αποτελεί το λόγο ύπαρξης του οργανωμένου εγκλήματος και της διαφθοράς, νομιμοποιώντας τις εγκληματικές και παράνομες προσόδους, εισάγοντάς τες στη νόμιμη οικονομία. Ο συνδυασμός του ξεπλύματος χρήματος με την παράνομη φυγή κεφαλαίων και τη φοροδιαφυγή βρίσκεται πίσω από τις τεράστιες απώλειες εσόδων για τους εθνικούς προϋπολογισμούς των κρατών. Τα εξωχώρια χρηματοοικονομικά κέντρα και οι φορολογικοί παράδεισοι αναδεικνύονται σε απαραβίαστα ιερά του ξεπλύματος χρήματος και σε αιτίες πρόκλησης παγκόσμιων, περιφερειακών και εθνικών χρηματοοικονομικών κρίσεων. Το ξέπλυμα χρήματος αποτελεί μηχανισμό που ευνοεί τον αθέμιτο ανταγωνισμό και τη χρησιμοποίηση ανήθικων συναλλακτικών πρακτικών στο πεδίο των επιχειρήσεων. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και οι διεθνείς Οργανισμοί φαίνεται να είναι εγκλωβισμένοι σε μια προσπάθεια καταπολέμησης του προβλήματος μέσα από αλλεπάλληλες νομοθετικές παρεμβάσεις και μια ρητορική καλών προθέσεων και διακηρύξεων, χωρίς ωστόσο να καταφέρνουν πολλά πράγματα, αφού οι εξελίξεις που σημειώνονται στο πεδίο του ξεπλύματος χρήματος προηγούνται κατά πολύ της λήψης των σχετικών αποφάσεων. Οι παγκόσμιοι χρηματοοικονομικοί Οργανισμοί αναδεικνύονται τελικά σε εργαλεία προώθησης οικονομικών συμφερόντων των μεγάλων οικονομικά αναπτυγμένων χωρών.