Συσχέτιση της συμπεριφοράς του ωαρίου κατά την ενδοκυτταροπλασματική σπερματέγχυνση (ICSI) με την αξιολόγηση του ζυγωτού (Z-score), την αξιολόγηση της προεμφυτευτικής εμβρυϊκής ανάπτυξης και τα ποσοστά εμφύτευσης, κλινικής εγκυμοσύνης και γέννησης ζώντος νεογνού
Authors: Μαζιώτης Ευάγγελος 
Published: January 2022

Η παρούσα μελέτη στοχεύει στην αξιολόγηση των συσχετίσεων μεταξύ των μορφολογικών χαρακτηριστικών των ωαρίων, της συμπεριφοράς τους κατά τη διάρκεια του ICSI, του αποτελέσματος της γονιμοποίησης, του Ζ-Score, της εμφύτευσης και της γέννησης ζώντος νεογνού. Βιβλιογραφικά έχει καθιερωθεί ότι κάποιες μη-φυσιολογικές μορφολογικές παρατηρήσεις στο ωάριο μπορεί να συσχετίζονται με το αποτέλεσμα της γονιμοποίησης, την εμφύτευση και τη γέννηση ζώντος νεογνού. Η μη φυσιολογική θραύση της κυτταρικής μεμβράνης του ωαρίου αλλά και η αντίσταση κατά τη διάρκεια του ICSI έχουν συσχετιστεί με χαμηλότερα ποσοστά εμφύτευσης. Παρόλα αυτά δεν υπάρχει συμφωνία (consensus) στην επιστημονική κοινότητα για την συσχέτιση των χαρακτηριστικών των ωαρίων με το αποτέλεσμα του κύκλου εξωσωματική γονιμοποίησης. Αυτό θα μπορούσε να οφείλεται στο γεγονός ότι η πλειοψηφία των μελετών εξετάζει τα χαρακτηριστικά των ωαρίων ως δυαδικές μεταβλητές (φυσιολογικό/μη-φυσιολογικό). Στην παρούσα μελέτη τα χαρακτηριστικά των ωαρίων εξετάζονται ως παραγοντικές μεταβλητές, όπου κάθε παράγοντας αντιπροσωπεύει συγκεκριμένη παρατήρηση. Συνολικά 477 ασθενείς, από τις οποίες λήφθηκαν 3452 ωάρια, συμμετείχαν σε αυτήν την μελέτη. Πραγματοποιήθηκε μεμονωμένη καλλιέργεια ωαρίων και επακόλουθη μεμονωμένη καλλιέργεια εμβρύων. Η μορφολογική αξιολόγηση των ωαρίων, η πρακτική ICSI, οι αντίστοιχες πληροφορίες συμπεριφοράς των ωαρίων και η αξιολόγηση της γονιμοποίησης πραγματοποιήθηκαν από τον ίδιο κλινικό εμβρυολόγο. Μόνο ζευγάρια που υποβάλλονται σε ICSI και μεταφορά δυο εμβρύων συμμετείχαν στην παρούσα μελέτη. Προχωρημένη μητρική ηλικία > 40, περιπτώσεις αζωοσπερμίας και / ή ολιγοασθενοζωοσπερμίας αποκλείστηκαν από την μελέτη. Πραγματοποιήθηκε σχολαστική καταγραφή της μορφολογικής αξιολόγησης των χαρακτηριστικών των ωαρίων και αξιολόγηση της συμπεριφοράς των ωαρίων κατά τη διάρκεια του ICSI. Το ποσοστό εμφύτευσης παρέχεται ανά ασθενή μετά από αξιολόγηση των επιπέδων hCG ορού 14 ημέρες μετά τη μεταφορά εμβρύου. Για την στατιστική ανάλυση χρησιμοποιήθηκε πολυώνυμη λογιστική παλινδρόμηση. Για την εξάλειψη πιθανού στατιστικού σφάλματος λόγω πολλαπλών συσχετίσεων, χρησιμοποιήθηκε η διόρθωση Bonferroni και τα επίπεδα εμπιστοσύνης προσαρμόστηκαν ανάλογα.Το μη φυσιολογικό πάχος της διάφανης ζώνης σχετίζεται με την απότομη ρήξη της κυτταρικής μεμβράνης (ΚΜ) και την αποτυχία γονιμοποίησης. Τα μη-φυσιολογικά χαρακτηριστικά του ωοπλάσματος συσχετίζονται με μη-φυσιολογική συμπεριφορά κατά την ICSI, κακή ποιότητα ζυγωτού, ενώ η κοκκώδης υφή του κυτταροπλάσματος με την αποτυχία γονιμοποίησης. Το μεγάλο μέγεθος ωαρίου σχετίστηκε με υψηλή αντίσταση κατά την ICSI. Ο μεγάλος διαμεμβρανικός χώρος σχετίζεται με μη φυσιολογική ρήξη της ΚΜ, ενώ η κοκκώδης υφή του συνδέεται με υψηλή αντίσταση κατά την ICSI. Η μη-φυσιολογική συμπεριφορά του ωαρίου κατά την ICSI σχετίζεται με κακή ποιότητα ζυγωτών και με αποτυχία γονιμοποίησης. Μόνο η ξαφνική ρήξη της ΚΜ σχετίστηκε με το ποσοστό γέννησης ζώντων νεογνών.Ορισμένα μη φυσιολογικά χαρακτηριστικά των ωαρίων σχετίζονται με αποκλίσεις από τη φυσιολογική συμπεριφορά των ωαρίων κατά τη διάρκεια του ICSI, θέτοντας άμεσα ή έμμεσα σε κίνδυνο το σχηματισμό ζυγωτών, το Z-Score, την εμφύτευση και το ποσοστό γεννήσεων ζώντων νεογνών. Η χρήση της διόρθωσης κατά Bonferroni οδήγησε στο να αγνοηθεί ένας αριθμός συσχετίσεων που μπορεί να ήταν στατιστικά σημαντικές εάν το μέγεθος του δείγματος ήταν μεγαλύτερο. Το μέτριο μέγεθος του δείγματος, η μεταφορά δυο εμβρύων, μαζί με το γεγονός ότι η μελέτη πραγματοποιήθηκε σε ένα μόνο κέντρο αποτελούν περιορισμούς σε αυτήν τη μελέτη. Η αξιολόγηση των χαρακτηριστικών των ωαρίων και της συμπεριφοράς τους κατά τη διάρκεια του ICSI μπορεί να παρέχει πρώιμες πληροφορίες σχετικά με το αποτέλεσμα του κύκλου. Στην εποχή της ιατρικής ακριβείας, η συμβολή πληροφοριών σχετικά με αυτούς τους συσχετισμούς για την ανάπτυξη ενός συστήματος βαθμολόγησης ή ενός προβλεπτικού μοντέλου μπορεί να βοηθήσει στη διασφάλιση της βέλτιστης πρακτικής και στην ενίσχυση των θετικών αποτελεσμάτων της εξωσωματικής γονιμοποίησης.