НЕКОТОРЫЕ ВОПРОСЫ ОКАЗАНИЯ МЕДИЦИНСКОЙ ПОМОЩИ ПРОФЕССИОНАЛЬНЫМ СПОРТСМЕНАМ И СПОРТСМЕНАМ ЛЮБИТЕЛЯМ В КОНТЕКСТЕ АНТИДОПИНГОВОЙ ПРОГРАММЫ
Authors: К.С. Нысанбаева , В.А. Абдулла , М.К. Бакашева , Г.З. Абдушукурова , Р.И. Фаизова , С. Доминик , Н.Е. Глушкова 
Published: October 2024

Введение: При оказании медицинской помощи спортсменам как профессиональным, так и спортсменам любителям, спортивные врачи и врачи первичной медико-санитарной помощи должны иметь определенный объем антидопинговых знаний. Цель исследования: обзор литературных данных по основным существующим международным стандартам антидопингового обеспечения для спортивных врачей сборных команд и детских спортивных школ, врачей центров спортивной медицины и фитнес-клубов, а также врачей общей практики. Стратегия поиска: Поиск и анализ релевантной информации: нормативно-правовые акты в области регулирования антидопинговой политики, базы данных и поисковые системы: Pubmed, Cochrane Library, Scopus, Google Scholar, eLIBRARY, Cyberleninka. Глубина поска составила20 лет. Результаты: Анализ литературных данных показал, что на сегодняшний день огромное многообразие существующих фармакологических средств в спорте вызывает необходимость их систематизации, изучения механизмов влияния и определения основных принципов использования и является актуальной проблемой, изучаемой на мировом уровне. Результаты анализа также показали необходимость в дальнейшем изучении спортивной фармакологии. Выводы: Врачи и медицинские работники играют важную роль в жизни спортсменов. Крайне необходимы знание и понимание особенностей при оказании медицинской помощи спортсменам. При назначении лекарственных препаратов и биологически активных добавок, необходимо помнить о возможных рисках нарушения антидопинговых правил. Прежде чем назначать какие-либо лекарственные средства спортсмену, важно проверить их на наличие запрещенных субстанций в спорте.

Introduction: In providing medical care to both professional and amateur athletes, sports physicians and primary care physicians must have a certain amount of anti-doping knowledge. Objective: To analyze the literature sources on the current state of the main existing international anti-doping standards: for sports doctors of national teams and children's sports schools, doctors of sports medicine centers and fitness clubs, as well as general practitioners. Search strategy: The search and analysis of relevant information: of regulation of anti-doping policy, databases and search engines: Pubmed, Cochrane Library, Scopus, Google Scholar, eLIBRARY, Cyberleninka. The depth of the survey was 20 years. Results: An analysis of the literature data showed that today the huge variety of existing pharmacological agents in sports needs their systematization, study of the mechanisms of influence and determination of the basic principles of use and is an urgent problem studied at the world level. The results of the analysis also showed the need for further study of sports pharmacology. Conclusion: Physicians and health professionals play an important role in the athlete’s lives. Knowledge and understanding of the specifics when providing medical care to an athlete is imperative. When prescribing drugs and dietary supplements, it is necessary to be aware of the possible risks of anti-doping rule violations. Before prescribing any medication to an athlete, it is important to check it for prohibited substances in sport.

Кіріспе: Кәсіби спортшылар мен әуесқой спортшыларға медициналық көмек көрсету кезінде спорт дәрігерлері де, алғашқы медициналық-санитарлық көмек көрсететін дәрігерлер де допингке қарсы белгілі бір білімге ие болуы керек. Мақсаты: Негізгі допингке қарсы халықаралық стандарттар бойынша: ұлттық командалардың және балалар спорт мектептерінің спорт дәрігерлеріне, спорттық медицина орталықтары мен фитнес клубтарының дәрігерлеріне, сондай-ақ жалпы тәжірибелік дәрігерлерге арналған ғылыми әдебиеттік деректерді шолу болды. Іздеу стратегиясы: Тиісті ақпаратты іздеу және талдау: допингке қарсы саясат ережелері, дерекқорлар және электрондық ғылыми кітапханада: Pubmed, Cochrane Library, Scopus, Google Scholar, eLIBRARY, Cyberleninka. Зерттеудің тереңдігі 20 жыл болды. Нәтижелер: Бұл шолу қазіргі таңда спортта қолданылып жүрген фармакологиялық препараттардың түрлілігі оларды жүйелеуді, әсер ету механизмдерін зерттеуді және қолданудың негізгі принциптерін анықтауды қажет етеді және әлемдік деңгейде зерттелетін өзекті мәселе болып табылатынын көрсетті. Талдау нәтижелері спорттық фармакологияны одан әрі зерттеу қажеттілігін де көрсетті. Қорытынды: Дәрігерлер мен денсаулық сақтау мамандары спортшылардың өмірінде маңызды рөл атқарады. Спортшыларға медициналық көмек көрсетудің ерекшеліктерін білу және түсіну өте маңызды. Дәрілік заттар мен тағамдық қоспаларды тағайындау кезінде допингке қарсы ережелерді бұзудың ықтимал қауіптерін білу қажет. Спортшыға қандай да бір дәрі-дәрмекті тағайындамас бұрын, спортта тыйым салынған заттардың бар-жоғын тексеру маңызды.