Мектеп географиясына ГАЖ технологиясын ендірудің қолданбалы мәселелері
Authors: Sh L. 
Published: April 2023

Nowadays, based on world and private experience, the issue of introducing information technologies into educational programs of secondary education institutions is becoming relevant. One of these technologies – GIS (Geoinformation system) technology, which has great importance in teaching geography. During the study, a retrospective analysis of the state of implementation of GIS technologies in second stage of education across the world has been carried out, an overview of foreign experience was conducted, ways and methods of implementation were determined. In accordance with the content of the updated geography textbook for secondary education institutions of Kazakhstan, issues related to using GIS technologies were studied through a survey. As a result of the study, 67.2% of geography teachers showed that they cannot or partially use GIS technology in teaching, 96.6% want to attend advanced training courses that teach the applied basics of GIS technology, and 93.3% of teachers need educational and methodological tools aimed at teaching Geoinformation resources and technologies. These studies have shown the applied issues of GIS technologies in modern geographical education.

Қазіргі кезде әлемдік және жекелей жүргізген тәжірибелерге негізделе отырып, орта білім беру мекемелерінің білім бағдарламаларына ақпараттық технологияларды ендіру мәселесі өзекті болып отыр. Сондай технологиялардың бірі – география пәнін оқытуда үлкен маңызға ие ГАЖ (геоақпараттық жүйе) технологиясы. Зерттеу барысында дүниежүзі бойынша орта білім беру саласына ГАЖ технологияларының ендірілу жағдайына ретроспективті талдау жасалып, шетелдік тәжірибелерге шолу жасалды және ендірудің тәсілдері мен жолдары айқындалды. Қазақстанның орта білім беру мекемелеріне арналған жаңартылған мазмұндағы география оқулығының мазмұнына сәйкес, қолданылуы тиіс ГАЖ технологи-яларымен байланысты мәселелер сауалнама жүргізу арқылы зерттелді. Зерттеу нәтижесінде география пәні мұғалімдерінің 67,2%-ы оқытуда ГАЖ технологиясын пайдалана алмайтындығын немесе ішінара пайдаланатындығын, 96,6%-ы ГАЖ технологиясының қолданбалы негіздерін үйрететін біліктілікті арт-тыру курстарына қатысқысы келетіндігін, ал мұғалімдердің 93,3%-ы геоақпараттық ресурстар мен тех-нологияларды үйретуге бағытталған оқу-әдістемелік құралдар қажет екендігін көрсеткен. Бұл зерттеулер қазіргі географиялық білім берудегі ГАЖ технологияларының қолданбалы мәселелерін көрсетіп берді.

В настоящее время, исходя из мирового и индивидуального опыта, актуальным становится вопрос внедрения информационных технологий в образовательные программы учреждений среднего образования. Одной из таких технологий является технология ГИС (геоинформационная система), которая имеет большое значение в преподавании географии. В ходе исследования проведен ретроспективный анализ состояния внедрения ГИС технологий в среднем образовании по всему миру, проведен обзор зарубежного опыта и определены подходы и пути внедрения. В соответствии с содержанием учебника географии обновленного содержания для учреждений среднего образования Казахстана изучены вопросы, связанные с ГИС-технологиями, которые должны быть применены путем проведения анкетирования. В результате исследования 67,2% учителей географии показали, что они не могут или частично используют ГИС-технологии в обучении, 96,6% хотели бы посещать курсы повышения квалификации по обучению прикладным основам ГИС-технологии, а 93,3% учителей нуждались в учебно-методических пособиях, направленных на обучение геоинформационным ресурсам и технологиям. Эти исследования показали прикладные проблемы ГИС-технологий в современном географическом образовании.