bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Food Legume Production Performance in Support of World Food
Authors: Ma'ruf Amar , Sidiq Muhammad Fahmi , Suriani Ni Luh
Published: August 2022

Over the past 50 years (1970-2020) the world's population has risen by an average of 1.49% per year so that in 2020 it reached 7.79 billion people. This increase automatically increases food needs. While to this day there are still over 820 million undernourished people. Food legumes have enormous potential in supporting food security because they are rich in nutrients, including high energy, protein, carbohydrate, fiber, and other nutrients. Even among them, like chickpeas have higher energy content than some major cereal crops. Food legumes production continues to increase from year to year. Compared to three decades ago, soybean annual production more than tripled with production in 2017 reaching 352.2 million tons, as well as pulses that increased more than 35 million tons with production in 2017 reaching 96 million tons. These improvements are not only supported by field expansion, but also the impact of technological improvements which have effect on increasing yield. This review describes the trends in increasing production and yield of food legumes, as well as the progress of breeding technologies in order to increase diversities have impact on increasing the yields and adaptation against the environment. These explanations are discussed in each food legume species
PERBEDAAN PENGETAHUAN TENTANG GIZI SEIMBANG DAN KONSUMSI MAKANAN MANIS SEBELUM DAN SESUDAH DIBERIKAN PENYULUHAN KESEHATAN PADA WARGA DI RW 08 CLUSTER TAMPAK SIRING PERUMAHAN DUTA BINTARO TAHUN 2022
Authors: Dwi Nurmawaty  , Ade Heryana
Published: August 2022

Abstrak

              Tingginya konsumsi makanan dan minuman berpemanis berkontribusi pada tingginya angka kematian dan sakit akibat kelebihan berat badan, obesitas, serta penyakit tidak menular (PTM) seperti diabetes dan penyakit kardiovaskular.    Saat ini, empat puluh tiga juta anak usia 0–5 tahun di seluruh dunia mengalami obesitas atau kelebihan berat badan. Prevalensi obesitas pada anak diperkirakan meningkat dari      4,2% pada tahun 1990 menjadi 9,1% pada tahun2020. Berdasarkan hasil wawancara awal terhadap 50 responden didapatkan hasil bahwa terdapat  21 orang (42%) yang mengonsumsi makanan dan minuman manis dalam satu bulan, 33 orang (66%) yang mengonsumsi makanan manis. Penelitian yang dilakukan pada bulan Mei 2022 ini ditujukan untuk mengetahui apakah terdapat perbedaan pengetahuan tentang penerapan gizi seimbang dan konsumsi makanan manis setelah diberikan intervensi berupa penyuluhan kesehatan. Penelitian ini bersifat deskriptif analitik dengan menggunakan rancangan pretest – posttest. Variabel dependen yang diteliti adalah pengetahuan dan variabel independennya adalah penyuluhan kesehatan. Populasi pada penelitan ini adalah seluruh warga RW 08 Cluster Tampak Siring Perumahan Duta Bintaro yang bersedia mengikuti pretest – posttest pada penelitian ini dengan jumlah sampel 13 orang. Analisis data menggunakan uji Wilcoxon Signed Rank Test menunjukkan bahwa terdapat perbedaan pengetahuan antara sebelum dan sesudah diberikan intervensi melalui penyuluhan kesehatan dengan nilai PValue < 0,05. Terdapat 4 butir dari 10 butir pertanyaan yang diajukan yang mendapatkan nilai rendah baik dari pretest dan posttest. Diharapkan pihak RW bekerjasama dengan puskesmas setempat dapat mengadakan sosialisasi rutin terkait dengan penerapan gizi seimbang dan konsumsi makanan manis.
Curricularização da extensão como prestação de serviço em saúde para o combate da obesidade
Authors: Suyane Costa Galdino Alessandra , Oliveira dos Santos Camatari Fabiana , Marques Sotero Andrea
Published: August 2022

Ensino, pesquisa e extensão são pilares de sustentação das universidades, que quando trabalhados de forma articulada promovem a formação profissional e cultural dos estudantes, dessa forma, tem-se buscado a implantação da curricularização da extensão no curso de Nutrição da Universidade de Pernambuco, campus Petrolina, com ações voltadas para necessidades sociais pertinentes às demandas nutricionais da sociedade, neste caso, a obesidade. Assim, criou-se o ambulatório para atendimento e acompanhamento nutricional de pacientes obesos. Trata-se de um projeto interdisciplinar, ocorrido durante os meses de agosto a dezembro de 2018, dividido em três etapas: Planejamento, Ambulatório e Mostra Científica de Extensão. A prestação de serviço em saúde na experiência da curricularização da extensão envolveu docentes, alunos e sociedade, e cada público obteve resultados positivos. Foram estudados 69 pacientes adultos obesos de ambos os sexos, 81,2% (n=56) tiveram redução de peso, além disso, a indissociabilidade, ensino-pesquisa-extensão proporcionou aos estudantes viver experiências significativas promovendo o protagonismo no processo de aprendizagem. Portanto, percebemos que a vivência fora do espaço de sala de aula tradicional possibilita aprendizagem na sociedade e novas descobertas e potencialidades dos atores envolvidos, nesse sentido, o ensino, a pesquisa e a extensão configuram-se como atividades fundamentais para uma aprendizagem significativa.
Projeto 14 razões para acreditar: cidadania e solidariedade na pandemia
Authors: Nogueira Josival Alênio Lopes , Da Silva Mendes Josiete , Caldas Patrícia Trindade , Farias Junior Ivaldir Honório de , Sobral Eryka Fernanda Miranda , Amorim Amanda Florense Alves , Ferreira Renan Silva
Published: August 2022

Trata-se de um relato de experiência com o objetivo de descrever as atividades realizadas no projeto de extensão “14 razões para acreditar: ações de cidadania e solidariedade no contexto pandêmico”. Estruturalmente, o projeto abrangeu 5 etapas: divulgação, inscrição, capacitação, ação e avaliação, fomentando os participantes a se envolverem em ações solidárias e cidadãs ao longo de 14 dias contínuos. Metodologicamente, o projeto foi conduzido por métodos qualitativos utilizando o espaço virtual do Telegram para interação em grupo, processos de educação e postagem das ações de cidadania e solidariedade durante a vigência da ação, as quais foram catalogadas, organizadas e analisadas qualitativamente e quantitativamente (por meio de análise descritiva e comparativa). Em relação às ações exercidas, foram realizadas 30 classificadas como de solidariedade (doação de alimentos, roupas, dinheiro etc.) e 26 de cidadania (assinaturas em abaixo-assinados com diversas causas etc.). Também se observou que os participantes evoluíram em relação a compreensão da diferença entre os conceitos supracitados. Nesse sentido, houve uma ascendência em relação ao desenvolvimento de condutas de solidariedade e cidadania. Assim, essa experiência cooperou para a construção de um espaço colaborativo, em meio ao caos pandêmico vivenciado na atualidade, resgatando valores solidários e cidadãos em uma construção coletiva diária.
Manajemen Kepala Madrasah dalam Meningkatkan Prestasi Belajar Siswa
Authors: Abdul Rahim
Published: August 2022

Artikel ini membahas tentang manajemen Kepala Madrasah Swasta Nurul Iman Kota Jambi dalam meningkatkan prestasi belajar siswa. Persoalan utama yang dikaji adalah mengapa manajemen Kepala Madrasah belum mampu meningkatkan prestasi belajar siswa di MTs Swasta Nurul Iman Kota Jambi? Penelitian ini merupakan penelitian kualitatif deskriptif yang mengungkapkan, menemukan dan menggali informasi tentang manajemen Kepala Madrasah dalam meningkatkan prestasi belajar siswa. Penelitian ini menemukan bahwa peningkatan prestasi belajar siswa di MTs Swasta Nurul Iman Kota Jambi belum dikelola secara optimal karena keterbatasan anggaran dan lemahnya kecakapan pembina dalam mengimplementasikan program peningkatan prestasi belajar yang ada. Namun demikian, tetap ada faktor pendukung bagi Kepala Sekolah dalam mengembangkan prestasi belajar siswa, misalnya adanya sistem keterbukaan di antara warga sekolah dalam membina prestasi belajar serta adanya program yang fokus pada prestasi belajar tertentu. Sedangkan kendala yang ditemui adalah kompensasi kerja guru yang masih rendah, disiplin pembina masih lemah, dan komunikasi antarpersonal pembina-Kepala Sekolah masih belum efektif.
An NLP approach to Image Analysis
Authors: Martinez Guillermo
Published: August 2022

In Natural Language Processing, measuring word frequency combined with word distribution can yield a precise indicator of lexical relevance, a measure of great value in the context of Information Retrieval. Such detection of keywords exploits the structural properties of text as revealed notably by Zipf’s Law which describes frequency distribution as a ‘long tailed’ phenomenon. Can such properties be found in images? If so, can they serve to distinguish high content items (particular colours coded as RGBs) from low information items? To explore this possibility, we have applied NLP algorithms to a corpus of satellite images in order to extract a number of linguistic-type features in bitmaps so as to augment the original corpus with distributional information regarding its RGBs and observe if this addition improves accuracy throughout a Machine Learning pipeline tested with several Transfer Learning models.
Reality Analagous Synthetic Dataset Generation with Daylight Variance for Deep Learning Classification
Authors: Lee Thomas , McKeever Susan , Courtney Jane
Published: August 2022

For the implementation of Autonomously navigating Unmanned Air Vehicles (UAV) in the real world, it must be shown that safe navigation is possible in all real-world scenarios. In the case of UAVs powered by Deep Learning algorithms, this is a difficult task to achieve, as the weak point of any trained network is the reduction in predictive capacity when presented with unfamiliar input data. It is possible to train for more use cases, however more data is required for this, requiring time and manpower to acquire. In this work, a potential solution to the manpower issues of exponentially scaling dataset size and complexity is presented, through the generation of artificial image datasets that are based off of a 3D scanned recreation of a physical space and populated with 3D scanned objects of a specific class. This simulation is then used to generate image samples that iterates temporally resulting in a slice-able dataset that contains time varied components of the same class.
KinePose: A temporally optimized inverse kinematics technique for 6DOF human pose estimation with biomechanical constraints
Authors: Gildea Kevin , Mercadal-Baudart Clara , Blythman Richard , Smolic Aljosa , Simms Ciaran
Published: August 2022

Computer vision/deep learning-based 3D human pose estimation methods aim to localize human joints from images and videos. Pose representation is normally limited to 3D joint positional/translational degrees of freedom (3DOFs), however, a further three rotational DOFs (6DOFs) are required for many potential biomechanical applications. Positional DOFs are insufficient to analytically solve for joint rotational DOFs in a 3D human skeletal model. Therefore, we propose a temporal inverse kinematics (IK) optimization technique to infer joint orientations throughout a biomechanically informed, and subject-specific kinematic chain. For this, we prescribe link directions from a position-based 3D pose estimate. Sequential least squares quadratic programming is used to solve a minimization problem that involves both frame-based pose terms, and a temporal term. The solution space is constrained using joint DOFs, and ranges of motion (ROMs). We generate 3D pose motion sequences to assess the IK approach both for general accuracy, and accuracy in boundary cases. Our temporal algorithm achieves 6DOF pose estimates with low Mean Per Joint Angular Separation (MPJAS) errors (3.7°/joint overall, & 1.6°/joint for lower limbs). With frame-by-frame IK we obtain low errors in the case of bent elbows and knees, however, motion sequences with phases of extended/straight limbs results in ambiguity in twist angle. With temporal IK, we reduce ambiguity for these poses, resulting in lower average errors. Code and supplementary material are available.
Beyond Social Distancing: Application of real-world coordinates in a multi-camera system with privacy protection
Authors: Ryan Frances , Hu Feiyan , Dietlmeier Julia , O'Connor Noel , McGuinness Kevin
Published: August 2022

In this paper, we develop a privacy-preserving framework to detect and track pedestrians and project to their real-world coordinates facilitating social distancing detection. The transform is calculated using social distancing markers or floor tiles visible in the camera view, without an extensive calibration process. We select a lightweight detection model to process CCTV videos and perform tracking within-camera. The features collected during within-camera tracking are then used to associate passenger trajectories across multiple cameras. We demonstrate and analyze results qualitatively for both social distancing detection and multi-camera tracking on real-world data captured in a busy airport in Dublin, Ireland.
How to prepare for a US residency interview?
Authors: Sakhamuri Navya , Ishwarya Muthanna Shivani
Published: August 2022

As the residency match is getting more competitive each year, medical students must distinguish themselves from thousands of others in the residency interview.Data from the NRMP Program Director Survey calls attention to the importance of the interview on Match performance. Performance during the residency interview is the most important factor used by residency programs to rank applicants [1].Before diving into the interview preparation, it is essential to acknowledge that applying to the right programs is the key. According to some studies, completing away rotations in the program and selecting programs with which applicants have geographic connections are highly likely to receive interview offers [2]. This article has compiled some tips and suggestions that could help medical students navigate this challenging process.
SELENINOTRIGLICERYDY NADZIEJĄ W ZWALCZANIU NOWOTWORÓW
Authors: Flis-Borsuk Anna , Śliwka Lidia , Suchocka Zofia , Borsuk Jakub , Fijałek Zbigniew , Lubelska Katarzyna , Suchocki Piotr
Published: August 2022

Selol jest mieszaniną seleninotriglicerydów, stanowiących unikalne związki zawierające selen na +4 stopniu utlenienia. Wyniki dotychczasowych badań in vitro i in vivo przedstawiają przemiany i zależności, kluczowe dla poznania mechanizmu działania Selolu w zdrowiu i chorobie. Po podaniu, początkowo Selol działa prooksydacyjnie i przeciwnowotworowo, natomiast w drugiej fazie ujawnia silne właściwości antyoksydacyjne i naprawcze. Selol stanowi obiecujący środek farmakologiczny o przeciwutleniających, przeciwzapalnych, neuroprotekcyjnych i antymutagennych właściwościach. Obecnie prowadzone są badania przedkliniczne, znajdujące się w końcowej fazie, a także niekomercyjne pilotowe badania kliniczne, przy szczególnym uwzględnieniu wyżej opisanej specyfiki aktywności. Niniejsza praca podsumowuje aktualny stan wiedzy o biochemicznych i molekularnych właściwościach Selolu i przewidywanych przyszłych kierunkach rozwoju w tej dziedzinie badań.
ZANIECZYSZCZENIE ŚRODOWISKA BISFENOLEM A
Authors: Łaszczyca Dominika , Paradowska Katarzyna , Makarova Katerina
Published: August 2022

W związku z szybkim rozwojem technologii wytwarzania plastikowych opakowań artykułów spożywczych, a także artykułów chemii gospodarczej i kosmetycznej, rośnie zainteresowanie związkami używanymi lub powstającymi w trakcie produkcji tych opakowań. Do związków tych zalicza się bisfenol A (BPA), który wykorzystywany jest przy utwardzaniu tworzyw sztucznych. Wiele badań wskazuje na jego szkodliwy wpływ, zarówno na organizm ludzki, jak i zwierzęcy. Toksyczne oddziaływanie związane jest głównie z właściwościami ksenoestrogennymi, mającymi wpływ na pracę układu endokrynnego. Bisfenol A łatwo przenika do żywności, napojów czy kosmetyków w podwyższonej temperaturze lub w wyniku uszkodzenia opakowania produktu. Należy zwrócić uwagę, że ryzyko narażenia na toksyczny wpływ BPA dotyczy szczególnie kobiet w ciąży, ponieważ bisfenol A ma zdolność migracji z organizmu matki do płodu, co może prowadzić do ujawnienia wad wrodzonych i niedoboru odporności u dzieci. U osób dorosłych główne objawy długiej ekspozycji na ten czynnik to zaburzenia wydzielania hormonów płciowych, prowadzące do bezpłodności, chorób nowotworowych, tj. raka piersi, jajnika i prostaty, a także ryzyka rozwoju endometriozy.
NOWOTWORY JAMY USTNEJ - DANE EPIDEMIOLOGICZNE I CZYNNIKI RYZYKA ZACHOROWANIA
Authors: Śledź Justyna
Published: August 2022

W Polsce zachorowalność na nowotwory jamy ustnej nieustannie wzrasta. Choroba ta szczególnie często pojawia się też w krajach Azji południowo-wschodniej. Znacznie częściej nowotwory jamy ustnej występują u mężczyzn niż u kobiet. Do najważniejszych czynników ryzyka należą: picie alkoholu, palenie tytoniu, a także popularne szczególnie w Azji żucie betelu. Istotne są także inne uwarunkowania, jak predyspozycje genetyczne, nieprawidłowy sposób żywienia, styl życia i niewłaściwa higiena jamy ustnej.
NAŁÓG PALENIA PAPIEROSÓW KLASYCZNYCH I ELEKTRONICZNYCH A RYZYKO SKUTECZNEJ FARMAKOTERAPII
Authors: Brewczyńska Paulina , Makowska Justyna , Skrajnowska Dorota , Teryks Marta , Tokarz Andrzej
Published: August 2022

Palenie tytoniu wiąże się z wieloma interakcjami farmakokinetycznymi. Spośród składników dymu tytoniowego m. in. policykliczne węglowodory aromatyczne i nikotyna mogą indukować enzymy wątrobowe systemu cytochromu P450 - głównie CYP1A2, a także CYP2A6, CYP2B6 i CYP2D6, które są odpowiedzialne za metabolizm wielu rodzajów leków. Wskutek nasilenia i przyspieszenia biotransformacji leków będących substratami dla tych enzymów, policykliczne węglowodory aromatyczne mogą u palaczy obniżać ich działanie farmakologiczne. Przyspieszony metabolizm i szybszy klirens leków sprawiają, że aby osiągnąć efekt terapeutyczny, dawki leków muszą być zwiększone. Gdy pacjenci-palacze rezygnują z nałogu, zmienione poziomy enzymu powracają do normy i ta zmiana, przy zachowaniu dawki, może generować toksyczne stężenie leków. Nikotyna zawarta w tytoniu silnie uzależnia i powoduje interakcje typu farmakodynamicznego, modyfikując odpowiedź ze strony innych leków. Interakcje dotyczą na przykład kobiet palących papierosy i stosujących tabletki antykoncepcyjne. Elektroniczne papierosy, znane jako e-papierosy, są urządzeniami naśladującymi regularne papierosy, dostarczającymi nikotynę przez inhalację z zewnętrznego źródła. Wg części doniesień, dostarczają one tylko nikotynę bez innych toksycznych substancji. Niektórzy dystrybutorzy e-papierosów promują produkt jako całkowicie wolny od szkodliwych substancji. Obecnie nie ma jednak wystarczających naukowych dowodów na brak albo obecność toksycznych substancji chemicznych w parze wytworzonej przez e-papierosy i wdychanej przez ich użytkowników. Wpływ palenia papierosów należy rozważać przy planowaniu i ocenianiu odpowiedzi na terapię farmakologiczną. Ryzyko palenia papierosów powinno być uwzględniane w testach klinicznych nowych leków. Pracownicy ochrony zdrowia powinni uwzględniać wpływ palenia papierosów przy planowaniu terapii.
WIELONIENASYCONE KWASY TŁUSZCZOWE I PRODUKTY ICH UTLENIENIA
Authors: Wałejko Piotr , Witkowski Stanisław
Published: August 2022

Wielonienasycone kwasy tłuszczowe (WNKT) są niezbędne do prawidłowego rozwoju i normalnego funkcjonowania organizmu oraz mają szczególne znaczenie w żywieniu człowieka. W tej grupie wyróżnia się dwie rodziny kwasów: ω–3 i ω–6. Spełniają one ważną rolę w leczeniu miażdżycy oraz innych stanów chorobowych, prowadzących do zaburzeń gospodarki lipidami. Niektóre z nich są prekursorami ważnych biologicznie związków, takich jak prostaglandyny, mono– i dihydroksykwasy tłuszczowe, izo– i neuroprostany, a także izo– i neurofurany. W ostatnich latach pojawia się coraz więcej doniesień o ich znaczeniu jako potencjalnych biomarkerów stanów patologicznych.
NANOCZĄSTKI ZŁOTA W DIAGNOSTYCE I TERAPII NOWOTWORÓW – WYBRANE ZASTOSOWANIA
Authors: Balcer Emilia , Mazur Maciej
Published: August 2022

Nanomedycyna jest obecnie jedną z najszybciej rozwijających się dziedzin nanotechnologii, znajdującą coraz więcej zastosowań w walce z chorobami nowotworowymi. Nanocząstki złota, ze względu na swoje unikalne właściwości optyczne i chemiczne, cieszą się rosnącym zainteresowaniem naukowców. Do zalet nanocząstek złota należą między innymi wysoki stosunek powierzchni do objętości cząstki, duże możliwości modyfikacji ich powierzchni, czy też występowanie efektu wzmocnionej przepuszczalności i retencji, pozwalającego na bardziej efektywną i selektywną akumulację leku w miejscach zmienionych nowotworowo. W pracy krótko omówiono charakterystykę fizykochemiczną nanocząstek złota oraz przedstawiono ich wybrane zastosowania zarówno w diagnostyce, jak i terapii chorób nowotworowych.
FAŁSZOWANIE PRODUKTÓW LECZNICZYCH ORAZ ZAGROŻENIA WYNIKAJĄCE Z ICH STOSOWANIA
Authors: Jabłońska Aneta Emilia , Stępień Krzysztof Adam
Published: August 2022

We współczesnym świecie fałszowanie produktów leczniczych stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjentów. Zjawisko to występuje w wielu krajach, na wszystkich kontynentach. Światowa Organizacja Zdrowia przedstawia dane, z których wynika, iż najczęściej fałszowanymi produktami leczniczymi są leki przeciwmalaryczne oraz antybiotyki. Inną grupą fałszowanych farmaceutyków są produkty lecznicze stosowane w leczeniu zaburzeń potencji, leki odchudzające oraz steroidy anaboliczne. Niebezpieczeństwo dla zdrowia i życia związane ze stosowaniem sfałszowanych produktów leczniczych jest znaczne. Używanie takich produktów uniemożliwia zapewnienie bezpiecznej i skutecznej terapii, a ponadto powoduje wystąpienie ciężkich działań niepożądanych. Pacjenci stosujący leki sfałszowane wymagają często hospitalizacji lub dodatkowych interwencji medycznych, które negatywnie wpływają na sytuację ekonomiczną kraju. Fałszowanie produktów leczniczych powoduje naruszenie własności intelektualnej dotyczącej praw autorskich, znaków towarowych oraz patentów.
EGZOSOMY JAKO NOŚNIKI INFORMACJI W KOMUNIKACJI MIĘDZY KOMÓRKAMI NOWOTWOROWYMI
Authors: Grzybowska Aleksandra , Lorenc Tomasz , Olejarz Wioletta , Nowicka Grażyna
Published: August 2022

Egzosomy to sferyczne nanopęcherzyki błonowe uwalniane niemal przez wszystkie typy komórek. Jako struktury zawierające bogaty panel bioaktywnych cząsteczek pośredniczą w wymianie informacji oraz transporcie składników między komórkami, inicjując lub modulując określone procesy, zarówno fizjologiczne, jak i patologiczne. Egzosomy posiadają ogromny potencjał do wykorzystania ich w diagnostyce, zapobieganiu oraz leczeniu wielu chorób, w tym nowotworów. W pracy przedstawiono aktualną wiedzę na temat egzosomów, uwzględniając w szczególności ich rolę w komunikacji między komórkami nowotworowymi oraz możliwości zastosowania w diagnostyce oraz terapii onkologicznej.
Anti-leukotriene drugs in the therapy of inflammatory diseases
Authors: Pyrak Bartłomiej , Rogacka Karolina , Pisklak Dariusz Maciej
Published: August 2022

A key part of many chronic diseases is inflammation controlled by inflammatory mediators. Regulation of their function allows to mute the inflammatory response, which is a desired effect in the treatment of inflammatory diseases. The source of mediators is arachidonic acid, converted to pro-inflammatory mediators by cyclooxygenases (COX) or lipooxygenases (LOX). The 5-LOX pathway is full of target points for regulation of biosynthesis of cysteinyl leukotrienes (CysLT) – one of the major classes of inflammatory mediators. These compounds exert their activity through specific leukotriene receptors – first (CysLT1R) and second (CysLT2R). Drugs that inhibit CysLT synthesis as well as leukotriene receptors antagonists (LTRA) form group of drugs known as anti-leukotriene drugs. Currently, only a few representatives of this group are available in the pharmacies around the world: the 5-LOX inhibitor – zileuton – and three CysLT1R antagonists – montelukast, pranlukast, zafirlukast. LTRAs due to their wide range of anti-inflammatory effects, are a group of drugs with a high potential in the treatment of inflammatory diseases. The study of new applications of known LTRAs and the search for new members of the LTRA group are the main directions of development in this field of pharmacy. This work summarizes the benefits of using anti-leukotriene drugs in the treatment od chronic diseases and presents new directions of using LTRAs.
OPORNOŚĆ GRONKOWCÓW ZŁOCISTYCH NA ŚRODKI PRZECIWBAKTERYJNE
Authors: Stefańska Joanna
Published: August 2022

Narastanie oporności bakterii, w tym S. aureus, na antybiotyki i inne środki przeciwbakteryjne, jest poważnym problemem w medycynie. Poznanie mechanizmów tej oporności i warunkujących ją zjawisk genetycznych pozwala na poszukiwanie nowych środków (leków, dezynfektantów itp.), działających przeciw gronkowcom, w tym przeciw wielolekoopornym szczepom, odpowiedzialnym za zakażenia szpitalne.
ROLE OF PLACENTAL AMINOPEPTIDASES DURING PREGNANCY
Authors: Wilczyńska Paulina , Lisowska-Myjak Barbara
Published: August 2022

Utrzymanie równowagi aktywności enzymów proteolitycznych jest jednym z warunków zachowania homeostazy środowiska rozwijającego się płodu. Aminopeptydazy produkowane w łożysku stanowią grupę enzymów proteolitycznych o właściwościach egzopeptydaz, wykazujących wspólną funkcję odcinania N-końcowych reszt aminokwasów z łańcucha peptydowego. Różnice między tymi enzymami dotyczą ich odrębnych lokalizacji w komórkach łożyska oraz charakterystycznych specyficzności wobec substratów. Główną funkcją biologiczną aminopeptydaz łożyskowych jest dezaktywacja metabolicznie aktywnych peptydów, istotnych dla regulacji szkodliwych procesów metabolicznych w przebiegu ciąży. Utrzymanie bariery łożyskowej chroniącej matkę przed nadmiernym przenikaniem do jej krążenia peptydów wazoaktywnych produkowanych przez płód, takich jak oksytocyna, angiotensyna II, wazopresyna, może być jednym z mechanizmów wpływających u kobiety ciężarnej na utrzymanie prawidłowego ciśnienia krwi, czynności skurczowej macicy lub regulacji terminu zakończenia ciąży. Spadek aktywności aminopeptydaz łożyskowych w łożysku wywołuje niekontrolowany wzrost penetracji peptydów wazoaktywnych do organizmu matki i w konsekwencji skurcz naczyń, doprowadzając do niekorzystnych objawów klinicznych w przebiegu ciąży. W pracy przedstawiono fizjologiczne znaczenie aminopeptydaz łożyskowych w prawidłowej ciąży oraz wyjaśniono ich wpływ na patomechanizmy rozwoju stanów patologicznych, takich jak: stan przedrzucawkowy, nadciśnienie ciążowe czy przedwczesny poród. Praca zawiera analizę danych literaturowych opublikowanych w latach 1988-2017, dostępnych w bazie PubMed z wykorzystaniem haseł: proteazy łożyska, aminopeptydazy łożyska, stan przedrzucawkowy, nadciśnienie w ciąży, przedwczesne porody.
IZOPROSTANY - NOWE BIOMARKERY LIPIDOWEJ PEROKSYDACJI IN VIVO
Authors: Tokarz Andrzej , Jelińska Małgorzata , Ozga Agnieszka
Published: August 2022

Odkrycie izprostanów jako produktów nieenzymatycznej peroksydacji lipidów stworzyło nową płaszczyznę badań związanych z rolą wolnych rodników w fizjologii i patofizjologii. Zastosowanie analizy ilościowej tych związków z wykorzystaniem metod fizycznych i immunologicznych stanowi istotny postęp w badaniach dotyczących wpływu wolnych rodników na patogenezę ludzkich chorób. Ze względu na powszechne występowanie izoprostanów w płynach biologicznych, takich jak mocz, krew, płyn mózgowo-rdzeniowy, a także w wydychanym powietrzu, trwają prace nad możliwościami wykorzystywania danych analitycznych, określających ich poziom,  w diagnostyce chorób przewlekłych, w których to etiologię włączony jest stres oksydacyjny.Oznaczanie ilościowe izoprostanów stwarza również możliwości prowadzenia prac zmierzających do optymalizacji składu diety pod względem zawartości substancji przeciwutleniających i wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, oraz suplementacji odpowiednimi składnikami.
ŚRODEK PRZECIWDROBNOUSTROJOWY TRICLOSAN - DZIAŁANIE, ZASTOSOWANIE I ZAGROŻENIA
Authors: Izydorczak Magda , Stefańska Joanna
Published: August 2022

Triclosan jest syntetycznym związkiem o szerokim spektrum działania przeciwdrobnoustrojowego. Jest środkiem z wyboru w higienie szpitalnej, wchodzi w skład mydeł, dezodorantów, kremów antybakteryjnych, past do zębów, płynów do płukania jamy ustnej i innych kosmetyków. Najnowsze badania pokazują, że nadużycie triclosanu (i innych substancji przeciwdrobnoustrojowych) może wpływać na wzrost oporności bakterii na antybiotyki.
POZOSTAŁOŚCI SUBSTANCJI FARMAKOLOGICZNIE CZYNNYCH JAKO ZANIECZYSZCZENIE ŚRODOWISKA I ROLA GRZYBÓW BIAŁEJ ZGNILIZNY W ICH USUWANIU
Authors: Kózka Bartosz , Bębas Karolina
Published: August 2022

Obecność substancji czynnych leków w środowisku stanowi poważny problem dotyczący całego świata. Wśród związków o zastosowaniu terapeutycznym zanieczyszczających otoczenie można znaleźć przedstawicieli różnych grup substancji farmakologicznych, a w szczególności: niesteroidowych leków przeciwzapalnych, antybiotyków i innych związków biobójczych, steroidów oraz związków stosowanych w terapii schorzeń ośrodkowego układu nerwowego lub układu krwionośnego. Zanieczyszczenie takimi substancjami wynika z nieprzystosowania konwencjonalnych oczyszczalni ścieków do ich usuwania. Związki te wraz z oczyszczonymi ściekami trafiają do środowiska, gdzie stanowią zagrożenie dla organizmów (w tym człowieka), zaburzając jednocześnie ekosystemy. Z tego powodu poszukiwane są nowe metody usuwania substancji czynnych leków ze ścieków komunalnych. Jednym z nich jest zastosowanie nietaksonomicznej grupy grzybów białej zgnilizny, których zdolności do rozkładu różnych związków zostały potwierdzone w licznych badaniach.

Niniejsza praca stanowi przegląd przyczyn obecności substancji czynnych leków w środowisku, związków obecnych w ściekach, ich toksycznego wpływu na organizmy, regulacji prawnych dotyczących obecności związków farmakologicznych w środowisku oraz zdolności grzybów białej zgnilizny do rozkładu substancji o znaczeniu terapeutycznym.
WYBRANE TECHNOLOGIE OPTYMALIZUJĄCE DOSTARCZANIE SUBSTANCJI CZYNNYCH W NOWOCZESNYCH POSTACIACH LEKU
Authors: Gimpel Karolina , Luliński Piotr , Maciejewska Dorota
Published: August 2022

Prezentujemy przegląd wybranych systemów terapeutycznych jako inspirację w poszukiwaniu nowych zastosowań polimerów z odciskiem molekularnym.
ZASTOSOWANIE METOD OBLICZENIOWYCH DO WYZNACZANIA BUDOWY MODELI FARMAKOFOROWYCH RECEPTORÓW 5-HT1A, 5-HT2A ORAZ 5-HT7
Authors: Bielenica Anna , Kossakowski Jerzy
Published: August 2022

Prezentowana praca zawiera przegląd modeli farmakoforowych receptorów serotoninowych 5-HT1A, 5-HT2A oraz 5-HT7, opisanych w czasie ostatniej dekady. Przedstawiono modele ligandów receptora 5-HT1A i 5-HT2A  wyznaczone metodami analizy konformacyjnej i trójwymiarowej analizy QSAR. Hipotezę oddziaływań ligand-receptor 5HT7 uzupełniono o modele skonstruowane na podstawie struktury receptora. Opisy farmakoforów zostały poparte przykładami znanych aktywnych ligandów i grup związków wykorzystanych do wytworzenia modeli.
POCHODNE INDAZOLU JAKO ZWIĄZKI O DZIAŁANIU PRZECIWNOWOTWOROWYM
Authors: Affek Aneta , Niemyjska Maria , Wełpa Martyna
Published: August 2022

Indazol jest heterocyklicznym związkiem aromatycznym, którego pochodne wykazują szeroką aktywność biologiczną. Działają przeciwzapalnie, przeciwbakteryjnie oraz przeciwnowotworowo. Biorąc pod uwagę, że choroby nowotworowe stanowią obecnie jedną z głównych przyczyn umieralności na świecie, ta ostatnia właściwość pochodnych indazolu zasługuje na szczególne zainteresowanie. Pierścień indazolu występuje w strukturze wielu substancji leczniczych stosowanych w terapii onkologicznej, takich jak granisetron, axitinib czy lonidamina. Dlatego indazol jest ważną strukturą wiodącą w poszukiwaniu nowych chemoterapeutyków o działaniu przeciwnowotworowym.

Niniejsza praca zawiera przegląd najnowszych doniesień literaturowych dotyczących pochodnych indazolu o zastosowaniu przeciwnowotworowym.
WYBRANE ASPEKTY ŻYWIENIA POZAJELITOWEGO
Authors: Księżarczyk Karolina , Sankowski Bartłomiej
Published: August 2022

Choroby układu pokarmowego niejednokrotnie utrudniają fizjologiczne spożywanie pokarmu drogą doustną. W takich przypadkach stosuje się zastępcze żywienie pozajelitowe, czyli dożylne podawanie składników odżywczych. Obecnie żywienie pozajelitowe staje się terapią w coraz większym stopniu przystosowaną do potrzeb konkretnego pacjenta. Jest to zabieg ingerujący bezpośrednio w metabolizm chorego, dlatego jego stosowanie powinno być poprzedzone prawidłową oceną stanu pacjenta. Przed rozpoczęciem terapii rozpatrywane są takie kwestie, jak zapotrzebowanie energetyczne chorego, sposób oraz miejsce wykonania wlewu, rodzaj stosowanego pokarmu oraz ryzyko powstania możliwych powikłań. Pomimo iż jest to nadal „złoty standard” żywienia dla pacjentów z niewydolnym przewodem pokarmowym, terapia ta niesie ze sobą wiele powikłań oraz niebezpieczeństw. Dlatego stosując żywienie parenteralne należy dążyć do szybkiego przywrócenia prawidłowej funkcji przewodu pokarmowego.
LECZENIE ANTYKOAGULACYJNE W OSTRYCH ZESPOŁACH WIEŃCOWYCH I UDARZE NIEDOKRWIENNYM MÓZGU
Authors: Cichoń Natalia , Lach Dominika , Saluk-Bijak Joanna , Bijak Michał
Published: August 2022

Choroby układu krążenia, w tym ostre zespoły wieńcowe oraz udary niedokrwienne mózgu, stanowią poważny problem współczesnej medycyny. Rocznie w Europie z tego powodu dochodzi do 4 milionów zgonów. Wspólną cechą wymienionych schorzeń jest podłoże niedokrwienne, tym samym postępowanie terapeutyczne obejmuje stosowanie leków o podobnym mechanizmie działania przeciwzakrzepowego. Wyróżnia się leczenie przeciwpłytkowe oraz antykoagulacyjne. Celem stosowania antykoagulantów jest prewencja incydentów zatorowo-zakrzepowych przez hamowanie aktywności enzymów kaskady krzepnięcia, do których zalicza się antagonistów witaminy K, inhibitory trombiny (pośrednie i bezpośrednie) oraz inhibitory czynnika Xa. W niniejszej pracy omówiono aktualny stan wiedzy na temat leczenia przeciwzakrzepowego u pacjentów po ostrym zespole wieńcowym oraz udarze niedokrwiennym mózgu, a także różnice i podobieństwa w algorytmie postępowania.
PROBIOTYKI A ZDROWIE - DZIŚ I JUTRO
Authors: Winiarz Dominika , Domańska Kamila , Paluch Kinga , Dorota Skrajnowska Dorota
Published: August 2022

Stosowanie probiotyków staje się coraz bardziej powszechne i popularne na całym świecie. Probiotyki są dostępne w żywności, suplementach diety i jako leki (kapsułki, tabletki, pigułki i proszki). Probiotykami są mikroorganizmy wykazujące korzystne działanie zdrowotne. Mogą być stosowane w zapobieganiu i leczeniu biegunki związanej z terapią antybiotykową oraz ostrej postaci biegunki zakaźnej, łagodzą objawy zespołu jelita drażliwego i atopowego zapalenia skóry u dzieci. Gatunki powszechnie stosowane to Lactobacillus, Bifidobacterium, Streptococcus thermophilus, i Saccharomyces. Szczepy probiotyczne, wybierane spośród dzikich szczepów, muszą wykazywać takie cechy jak konkurencja z patogenami, synteza odpowiednich metabolitów i zdolność do adhezji. Szczepy probiotyczne muszą także posiadać właściwości umożliwiające ich bezpieczne użycie, a także być odporne na warunki technologiczne oraz warunki panujące w przewodzie pokarmowym. Odwrotnie - procesy produkcyjne, wykorzystywane do przygotowywania probiotyków, muszą być tak dostosowane, aby zapewniać przeżycie bakterii. W celu pobudzenia wzrostu bakterii probiotycznych stosuje się prebiotyki. Synbiotyki natomiast stanowią połączenie pro- i prebiotyków. Farmabiotyki  są szczególnym rodzajem probiotyków, zmodyfikowanym przy użyciu inżynierii genetycznej w celu osiągnięcia pożądanych cech, funkcjonalnych lub technicznych. Pozytywne działanie probiotyków na układ odpornościowy jest niekwestionowane. Jednak w świetle niektórych doniesień dotyczących ich niepożądanych działań, jak infekcje bakteryjne, fungemie, objawy anafilaktyczne, konieczne jest wykluczenie ich stosowania u niektórych pacjentów. Stosując probiotyki należy więc opierać się na rzetelnie przeprowadzonych badaniach klinicznych, a  nie na tekstach reklamowych. Stosowanie probiotyków, często dostępnych jako suplementy diety, obecnie opiera się w znacznym stopniu na potencjalnych korzyściach dla zdrowia deklarowanych przez producentów, przy braku oświadczeń zdrowotnych i żywieniowych. W pracy podsumowano aktualne dane z wiarygodnych metodologicznie badań z randomizacją lub ich metaanaliz dotyczących probiotyków stosowanych w różnych chorobach.
STRATEGIE WALKI ZE ZJAWISKIEM OPORNOŚCI WIELOLEKOWEJ NOWOTWORÓW
Authors: Bamburowicz-Klimkowska Magdalena , Szutowski Mirosław M.
Published: August 2022

Zjawisko oporności wielolekowej (MDR) jest główną przeszkodą w osiągnięciu sukcesu w chemioterapii nowotworów. Znaczący postęp w zrozumieniu MDR nastąpił po identyfikacji glikoproteiny P i innych transporterów, których nadekspresję zauważono w niektórych typach komórek nowotworowych. Stopniowo zaczęto zjawisko MDR wiązać także z innymi mechanizmami, np. z hamowaniem apoptozy komórek nowotworowych. Opisano kilka strategii stosowanych w celu uniknięcia MDR. Jednak ich sukces kliniczny pozostaje ograniczony, głównie ze względu na kwestie dotyczące braku skuteczności i/lub bezpieczeństwa. Kwestie te mogą być rozwiązane przez zastosowanie nanotechnologii. Nanocząstki mają potencjał do poprawy indeksu terapeutycznego obecnie dostępnych leków poprzez zwiększenie skuteczności leku, zmniejszenie toksyczności oraz wpływ na osiągnięcie stanu stacjonarnego stężenia terapeutycznego leków przez dłuższy okres. Nanocząstki mogą także poprawić rozpuszczalność i stabilność leków.
POCHODNE ADAMANTANU – RÓŻNORODNOŚĆ DZIAŁAŃ BIOLOGICZNYCH. PRZEGLĄD SUBSTANCJI DOPUSZCZONYCH DO LECZNICTWA W POLSCE ORAZ POTENCJALNYCH LEKÓW
Authors: Lis-Cieplak Agnieszka
Published: August 2022

Związki o zróżnicowanej budowie, których wspólną cechą jest obecność grupy adamantylowej w cząsteczce, są stosowane w leczeniu poważnych schorzeń neurologicznych, takich jak choroba Parkinsona, choroba Alzheimera, a także w terapii cukrzycy typu 2 oraz jako leki przeciwwirusowe. W przypadku prostych aminowych pochodnych adamantanu grupa adamantylowa bezpośrednio odpowiada za działanie lecznicze substancji. W innych przypadkach pełni funkcję usztywniającą cząsteczkę, zapobiegając niekorzystnym reakcjom wewnątrzcząsteczkowym. Nowe pochodne zawierające grupę adamantylową, tworzone jako potencjalne substancje lecznicze są obecnie badane w aspekcie aktywności przeciwmalarycznej i przeciw wirusom HIV.
SUBSTANCJE PROMIENIOCHRONNE A ŚRODOWISKO PRZYRODNICZE
Authors: Nałęcz-Jawecki Grzegorz , Zawadzki Tomasz , Skrzypczak Agata
Published: August 2022

Substancje promieniochronne, inaczej nazywane filtrami UV, są dodawane do kosmetyków w celu ochrony skóry przed szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym. Wskutek szerokiego stosowanie filtrów są one w wielu krajach wykrywane zarówno w ściekach, wodach powierzchniowych, jak i tkankach organizmów wodnych. Niektóre filtry, np. benzofenony, działają na układ dokrewny (działanie estrogenne), co zostało potwierdzone w wielu testach in vitro oraz in vivo. Celem naszych badań wykonanych w ramach projektu NCN była analiza działania genotoksycznego wybranych filtrów organicznych UV w krótkoterminowych, skriningowych testach bakteryjnych. W teście Ames’a wykazano brak działania mutagennego i fotomutagennego 12 badanych związków. Natomiast kwas metoksycynamonowy i jego ester 2-etyloheksylowy pod wpływem promieniowania UV działały genotoksycznie na bakterie w teście umu-test z aktywacją metaboliczną s9.
KAPSAICYNA - WŁAŚCIWOŚCI, ZASTOSOWANIA I PERSPEKTYWY
Authors: Pieńko Tomasz
Published: August 2022

Głównym założeniem tej publikacji jest zaprezentowanie różnorodności właściwości kapsaicyny. Kapsaicyna jest składnikiem aktywnym roślin z rodzaju Capsicum (pieprzowiec). Znana przede wszystkim ze swego ostrego smaku jest wykorzystywana np. w przemyśle spożywczym, farmaceutycznym czy kosmetycznym. Ponadto wykazano jej działanie przeciwbólowe, zmniejszające masę ciała, antyoksydacyjne, przeciwbakteryjne oraz istotną rolę w termoregulacji. Działanie gastroprotekcyjne oraz przeciwnowotworowe kapsaicyny budzi nadal wiele wątpliwości. Ponadto wskazuje się, ze czynnikami determinującymi efekty działania kapsaicyny mogą być wielkość dawki i częstość podawania. Droga podania może określać mechanizm działania, a więc efekt w organizmie. Głównym jednak problemem hamującym wdrażanie nowych zastosowań kapsaicyny, szczególnie w sektorze medycznym, jest jej toksyczność. Wydaje się zatem, że kapsaicyna mogłaby posłużyć jako wzorzec do tworzenia analogów o podobnych właściwościach, ale o mniejszej toksyczności. Podsumowując, badania nad efektami działania kapsaicyny na ludzki organizm wymagają kontynuacji i szczególnego ukierunkowania na poszukiwanie nowych zastosowań.
BIOTECHNOLOGIA GRZYBÓW. ZASTOSOWANIE W FARMACJI I SUPLEMENTACJI
Authors: Turło Jadwiga
Published: August 2022

Liczne gatunki grzybów należących do klasy Basidiomycetes posiadają zdolność biosyntezy biologicznie aktywnych związków, w tym o działaniu przeciwnowotworowym. Związki te izolowane są z owocników, grzybni, kultur mycelialnych i podłoży hodowlanych. Lentinula edodes (Berk.) Pegl., jest jednym z najszerzej wykorzystywanych grzybów leczniczych. Jest on źródłem dwóch zarejestrowanych w niektórych krajach leków. Obydwa preparaty wykazują działanie immunomodulacyjne i są stosowane w terapii nowotworów. L. edodes biosyntezuje również związki o działaniu m. in. przeciwbakteryjnym, przeciwwirusowym, obniżającym poziom cholesterolu, przeciwzakrzepowym. Izolowane z podłoża hodowlanego L. edodes rozpuszczalne w wodzie ligniny są testowane jako potencjalne leki w terapii hepatitis B i AIDS. Białka L. edodes składają się z 18 aminokwasów, w tym wszystkich egzogennych, występujących w proporcjach najbardziej wskazanych dla człowieka. Owocniki tego gatunku zawierają znaczne ilości witamin C, B1, B2, PP, B12 i D. Izolowane z L. edodes polisacharydy o działaniu immunomodulacyjnym są stosowane w chemoprewencji i wspomagająco w terapii nowotworów, wraz z chemoterapią, łagodząc jej efekty niepożądane. Ten niezwykle ciekawy grzyb jest również wykorzystywany do otrzymywania suplementów diety.
SYNTEZA I BADANIA STRUKTURALNE HYDROKSYAPATYTÓW WAPNIOWYCH MODYFIKOWANYCH AMINOKWASAMI
Authors: Krukowski Sylwester
Published: August 2022

Modyfikacja apatytów wapniowych cząsteczkami prostych związków organicznych, jakimi są aminokwasy, jest istotną metodą polepszenia biozgodności tych biomateriałów. Wyróżnić można dwa rodzaje oddziaływań aminokwasów z syntetycznym apatytem: adsorpcję oraz inkluzję. Rodzaj oddziaływania jest zależny od zastosowanej procedury preparatywnej: przez wybór parametrów syntezy można wpływać na dystrybucję aminokwasu pomiędzy powierzchnię kryształów oraz sieć krystaliczną. Badania strukturalne i analityczne modyfikowanych aminokwasami materiałów apatytowych można efektywnie przeprowadzić metodami instrumentalnymi takimi jak: spektroskopia oscylacyjna w podczerwieni, proszkowa dyfraktometria rentgenowska, termograwimetria oraz mikroskopia elektronowa połączona z mikroanalizą rentgenowską.
Rückforderung variabler Vorstandsvergütung
Authors: Engelke Sönke
Published: August 2022

At the latest since the entry into force of the law for the implementation of the second shareholder right directive, the reclaim of management board compensation has become highly relevant for German stock corporations. The volume focuses on the legal limits of contractual clawback provisions, with particular attention to the requirements of the law on general terms and conditions. It also examines statutory clawback mechanisms. The fact that the topic has also created additional liability risks for the supervisory board is identified in a further chapter. Thus, the practice is provided with a comprehensive guidance for a topic that has been little discussed so far.
Gespräche über Freundschaft
Authors: Münkler Marina
Published: August 2022

Einen Freund zu haben, bedeutet per se noch nicht, zu wissen, was Freundschaft ist. Aber man kann mit ihm darüber sprechen.

Seit der antiken Philosophie steht Freundschaft im Mittelpunkt zahlreicher den persönlichen oder gesellschaftlichen Zusammenhalt betreffender Überlegungen. Dabei scheint es jedoch nicht einfach, Freundschaft zu definieren. Feststellbar ist aber, dass Überlegungen hinsichtlich dessen, was Freundschaft sei, worin sie sich äußere und welche Funktion sie in der und für die Gesellschaft habe, häufig in Form von Dialogen präsentiert werden. Das, was der Freundschaft unstreitig zugehört, nämlich das Gespräch mit dem Freund, wird demnach auch eingesetzt, um zu erörtern, was Freundschaft ist. Die drei Freundschaftsdialoge, Platons »Lysis«, Ciceros »Laelius de amicitia« und Aelreds von Rievaulx` »De spiritali amicitia« trennt vieles. Aber es verbindet sie eine Vorstellung von Freundschaft, in der nicht nur wechselseitige Übereinstimmung oder gemeinsames Handeln, sondern ein Ethos vorausgesetzt wird, dem der Einzelne zu genügen hat, wenn er wirklich der Freund eines anderen sein möchte. Diesem Ethos der Freundschaft geht Marina Münkler nach.
Peter Koller (1907–1996)
Authors: Glaser Marcel
Published: August 2022

Eine Karriere in zwei Systemen: Leben und Wirken des Wolfsburg-Planers Peter Koller im Nationalsozialismus und in der Bundesrepublik.

Der Architekt und Stadtplaner Peter Koller (1907-1996) ist eine der schillerndsten und umstrittensten Figuren der Wolfsburger Stadtgeschichte. Als Protegé Albert Speers erhielt er 1937 den Auftrag zur Planung der Volkswagenstadt. Im NS-Staat betreute Koller dank seiner Kontakte zu prominenten Nationalsozialisten wie Speer und DAF-Führer Robert Ley zahlreiche weitere Bauvorhaben, darunter die Neugestaltungsplanungen für die Gauhauptstädte Graz und Innsbruck. Trotz dieser Verbindung zur NS-Elite setzte er seine Karriere nach Kriegsende nahezu ungebrochen fort. Der Rat der Stadt Wolfsburg wählte ihn 1955 zum Stadtbaurat, im Jahr 1960 folgte seine Berufung auf den Lehrstuhl für Städtebau an der TU Berlin. Nach seiner Emeritierung nahm Koller als Zeitzeuge Einfluss auf die Erforschung der Architektur- und Stadtplanungsgeschichte während des Nationalsozialismus.

In dieser ersten kritischen Biografie erkundet Marcel Glaser die Netzwerke, Handlungsspielräume und Wandlungsprozesse im Leben Peter Kollers. Zugleich zeigt er, wie die völkischen Neuordnungspläne des NS-Regimes Stadtplaner in Kontakt mit Sozial- und Wirtschaftswissenschaftlern brachten – dies führte zu einer methodologischen Erweiterung des Faches, die schließlich in der modernen Disziplin Stadtplanung mündete.
Die Emanzipation vollenden
Authors: Jensen Bernhard
Published: August 2022

Das deutsche Judentum im Kampf um die Gleichstellung mit den christlichen Kirchen.

Als sich der Deutsch-Israelitische Gemeindebund 1869 als erste deutschlandweite Vereinigung der jüdischen Gemeinden gründete, schien der Prozess der Emanzipation bereits abgeschlossen. Doch die Diskriminierung der Juden war noch lange nicht beendet und erreichte in antisemitischen Angriffen ein neues Niveau. Der Gemeindebund hat diese Gefahr frühzeitig registriert und dagegen vom Staat die rechtliche und finanzielle Gleichstellung der jüdischen Gemeinden mit den christlichen Kirchen gefordert. Die Emanzipation der Juden sollte sich in der Emanzipation des Judentums vollenden. Trotz aller Spannungen zwischen Orthodoxie und Reform entwickelte sich im Gemeindebund eine Solidargemeinschaft, die gegen staatliche Ignoranz für die religionspolitische Anerkennung des Judentums kämpfte.

Bernhard Jensen analysiert die politischen und sozialen Aktivitäten des Gemeindebundes bis zu ihrem endgültigen Scheitern im Nationalsozialismus. Die erste Monografie über den frühen Vorläufer des Zentralrats der Juden in Deutschland zeigt, dass die Organisation der Gemeinden und Politik der Gleichstellung Konflikte artikuliert haben, die in der post-säkularen Einwanderungsgesellschaft und in den Debatten über die Gleichstellung des Islam wieder brisant werden.