Ghunyah Al-Talabah Bi Sharh Al-Tayyibah Karangan Al-Tarmasiy: Suatu Pengenalan Ringkas
Authors: Hussin Hayati Binti , Ahmad Abdul Rahim , Khosim Norullisza , Ibrahim Muhammad Lukman 
Published: December 2020

This paper is a study of the manuscript of Muhammad Mahfuz al-Tarmasiy on Ghunyah al-Talabah Bi Sharh al-Tayyib, a Nusantara figure who has been the focus of knowledge lovers in the Arab world and the owner of al-Masjid al-Haram pole near Bab al-Safa. Al-Tarmasiy has passed the encyclopedia of diverse Islamic sciences. Among them are the knowledge, books and quotes of Qiraat. The objective of the study is to elucidate book of al- Tarmasiy is Ghunyah Al-Talabah Bi Sharh Al-Tayyibah The methodology of this study was aimed at qualitative research in the form of analysis of documents by sourcing information and data from two copies of his original unpublished manuscript. The findings show that al-Tarmasiy has divided this manuscript into Bab al-Usul and Bab al-Farsh. The uniqueness shown in Ghunyah is its contents containing the Ten Commandments of Qiraat by the Tayyibat al-Nashr fi al-Qira'at Al- ‘Ashr manuscript of Ibn al-Jazariy. Its arrangement also uses the fusha arabic language as well as according to the procedure of writing the book according to the current tradition of his day. In addition, al-Tarmasiy also quoted the hadith in his manuscript in suitable places. Al-Tarmasiy cares for the second source in this Islamic legislation by bringing some hadiths in the manuscript that deals with Qiraat. Although his debate is focused on Qiraat knowledge, he also brings a proposition based on the Sunnah with a detailed debate. Al-Tarmasiy's effort in this case places his book on par with other Qiraat references. The implication of this study is to pave the way for this manuscript effort to be optimally utilized by muqri '.

ABSTRAK

Kertas kerja ini merupakan kajian terhadap manuskrip Ghunyah al-Talabah Bi Sharh al-Tayyibah karangan Muhammad Mahfuz al-Tarmasiy, seorang tokoh Nusantara yang pernah menjadi tumpuan para pencinta ilmu di dunia Arab serta pemilik tiang al-Masjid al-Haram berhampiran Bab al-Safa. Al-Tarmasiy telah mewariskan ensiklopedia ilmu-ilmu Islam yang pelbagai. Antaranya ialah ilmu serta kitab dan nukilan qiraat. Objektif kajian ini ialah untuk memperkenalkan karya al-Tarmasiy iaitu Ghunyah Al-Talabah Bi Sharh Al-Tayyibah. Metodologi kajian yang digunakan menjurus ke arah kajian kualitatif yang berbentuk analisis dokumen dengan bersumberkan maklumat dan data daripada dua naskhah salinan manuskrip asal beliau yang belum dinilai dan dihasilkan. Hasil kajian mendapati al-Tarmasiy telah membahagikan manuskrip ini kepada Bab al-Usul dan Bab al-Farsh. Keunikan yang ditampilkan di dalam kitab Ghunyah ialah isinya yang mengandungi qiraat imam sepuluh berpandukan manuskrip Tayyibah al-Nashr fi al-Qira’at Al-cAshr karangan Ibn al-Jazariy. Susunannya juga menggunakan bahasa arab fusha yang baik serta mengikut tatacara penulisan kitab mengikut tradisi semasa di zamannya. Selain daripada itu al-Tarmasiy juga menukilkan hadith di dalam manuskripnya ini pada tempat-tempat yang bersesuaian. Al-Tarmasiy mengambil berat terhadap sumber kedua di dalam perundangan Islam ini dengan membawa beberapa hadith di dalam manuskrip yang membincangkan berkaitan dengan qiraat. Walaupun perbahasannya menjurus kepada ilmu qiraat, beliau turut membawa dalil bersumberkan Sunnah Nabi s.a.w. dengan perbahasan yang mendalam. Usaha al-Tarmasiy dalam hal ini menempatkan kitab beliau setara dengan rujukan-rujukan qiraat yang lain. Implikasi kajian ini adalah membuka jalan kepada usaha tahkik manuskrip ini bagi dimanfaatkan secara optimum oleh para muqri’.