Στάθμιση της τροποποιημένης κλίμακας BARTHEL (MBI) και συσχέτιση με την ισχύ των αναπνευστικών μυών σε έλληνες ασθενείς φυσικής ιατρικής και αποκατάστασης
Authors: Φερφέλη Σοφία 
Published: December 2024

Εισαγωγή: Η Τροποποιημένη Κλίμακα Barthel (Modified Barthel Index-MBI) (εκδοχή κατά Shah) αποτελεί ένα ευρέως χρησιμοποιούμενο εργαλείο αξιολόγησης λειτουργικότητας και παρουσιάζει μεγαλύτερη ευαισθησία και βελτιωμένη αξιοπιστία έναντι της αυθεντικής Κλίμακας Barthel.Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας ερευνητικής εργασίας ήταν η δημιουργία της ελληνικής Τροποποιημένης Κλίμακας Barthel μέσω ειδικής διαδικασίας εννοιολογικής προσαρμογής, καθώς και η μέτρηση της εγκυρότητας και αξιοπιστίας αυτής σε ελληνικό πληθυσμό νευρο-αποκατάστασης.Υλικό και μέθοδος: Η Τροποποιημένη Κλίμακα Barthel (εκδοχή κατά Shah) υπεβλήθη στη συνιστώμενη από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας διαδικασία μετάφρασης και πολιτισμικής προσαρμογής, η οποία περιλαμβάνει μετάφραση στην ελληνική γλώσσα, αξιολόγηση από ομάδα εμπειρογνωμόνων, αντεπιμετάφραση στην αγγλική γλώσσα και προκαταρτικό έλεγχο του ερωτηματολογίου με τη χορήγησή του σε μια μικρή, αντιπροσωπευτική ομάδα του πληθυσμού στόχου. Στη συνέχεια η ελληνική MBI χορηγήθηκε μέσω συνέντευξης σε 100 εσωτερικούς και εξωτερικούς ασθενείς αποκατάστασης, εκ των οποίων 50 ασθενείς με Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο (ΑΕΕ) και 50 ασθενείς με Κάκωση Νωτιαίου Μυελού (ΚΝΜ). Για λόγους εκτίμησης της εγκυρότητας σύγκλισης, όλοι οι συμμετέχοντες αξιολογήθηκαν στον ίδιο χρόνο με την Κλίμακα Katz Ανεξαρτησίας σε Δραστηριότητες της Καθημερινής Διαβίωσης και την υποκλίμακα σωματικής λειτουργικότητας της Επισκόπησης Υγείας SF-36, ερωτηματολόγια ήδη σταθμισμένα για χρήση στην Ελλάδα. Η στατιστική ανάλυση περιλάμβανε επιβεβαιωτική και διερευνητική ανάλυση παραγόντων, εγκυρότητα εννοιολογικής κατασκευής και εγκυρότητα γνωστών ομάδων, ανάλυση παραγόντων, ερμηνευσιμότητα, σφάλμα μέτρησης, αξιοπιστία εσωτερικής συνέπειας, αξιοπιστία ελέγχου-επανελέγχου, ανάλυση ROC και ανάλυση μοντέλου Rasch.Αποτελέσματα: Η λύση της μονοδιάστατης δομής της ελληνικής MBI απορρίφθηκε και υιοθετήθηκε μοντέλο με 2 παράγοντες που περιλαμβάνουν τον Παράγοντα 1 (Μεταφορές και Δραστηριότητες της Καθημερινής Διαβίωσης) και τον Παράγοντα 2 (Μετακίνηση/Κινητικότητα). Καταγράφηκε πολλή μεγάλη συσχέτιση μεταξύ της βαθμολογίας της Κλίμακας Katz και του Παράγοντα 1 της ελληνικής MBI (r= 0,888, p < 0,001), και της συνολικής βαθμολογίας της ελληνικής MBI (r= 0,873 p < 0,001) αντίστοιχα, ενώ μεγάλη συσχέτιση βρέθηκε με τον Παράγοντα 2 της ελληνικής MBI (r= 0,561, p< 0,001). Υψηλή συσχέτιση επίσης παρατηρήθηκε μεταξύ της βαθμολογίας της υποκλίμακας σωματικής λειτουργικότητας της SF-36 με τον Παράγοντα 1 (r= 0,522, p < 0,001), τον Παράγοντα 2 (r= 0,590, p < 0,001) και τη συνολική βαθμολογία της ελληνικής MBI (r= 0,580, p < 0,001). Η εσωτερική συνοχή των Παραγόντων 1,2 και της συνολικής βαθμολογίας της ελληνικής MBI ήταν 0,920, 0,860 και 0,923 αντίστοιχα, που αντικατοπτρίζει άριστη εσωτερική συνοχή για τη συνολική βαθμολογία και επαρκή αξιοπιστία για τις υποκλίμακες. Η αξιοπιστία ελέγχου-επανελέγχου βρέθηκε αξιοσημείωτα σταθερή (Συνολική βαθμολογία 0,994, p<0,001).Συμπεράσματα: Η ελληνική έκδοση της Τροποποιημένης Κλίμακας Barthel βρέθηκε να παρουσιάζει ικανοποιητικά επίπεδα εγκυρότητας και αξιοπιστίας, γεγονός που την καθιστά ένα επαρκές και χρήσιμο εργαλείο για χρήση σε ασθενείς νευρο-αποκατάστασης στην Ελλάδα.