Ιστολογική και ανοσοϊστοχημική μελέτη του οδοντικού πολφού σε διαβητικούς επίμυες
Authors: Μπαμπαλουκάς Γεώργιος 
Published: August 2021

Εισαγωγή: Ο σακχαρώδης διαβήτης είναι μια από τις πιο συνήθεις ενδοκρινικές διαταραχές που επηρεάζει σχεδόν το 6% του πληθυσμού παγκοσμίως. O επιπολασμός του παρουσιάζει αυξητική τάση. Επηρεάζει πολλά διαφορετικά συστήματα οργάνων και με την πάροδο του χρόνου μπορεί να οδηγήσει στην εμφάνιση σοβαρών επιπλοκών. Μια από αυτές είναι η μικροαγγειοπάθεια, η οποία επηρεάζει μεγάλο αριθμό οργάνων προκαλώντας σοβαρές δυσλειτουργίες σε αυτά. Οι επιδράσεις του σακχαρώδους διαβήτη στον οδοντικό πολφό έχουν μελετηθεί μέχρι σήμερα σε πολύ μικρό αριθμό in vivo μελετών. Καμία όμως από αυτές τις μελέτες δεν προσέγγισε τις μεταβολές που μπορεί να προκαλέσει ο σακχαρώδης διαβήτης στα αγγεία του πολφού. Στη διατριβή αυτή μελετήθηκαν οι μεταβολές που προκαλούνται στην έκφραση του κολλαγόνου IV της βασικής μεμβράνης των αγγείων του οδοντικού πολφού. Επίσης περιγράφηκε μια ολοκληρωμένη μέθοδος για ποσοτική ανάλυση ψηφιοποιημένων εικόνων ανοσοϊστοχημικά χρωσμένων ιστών χρησιμοποιώντας το λογισμικό ανάλυσης εικόνας Fiji. Υλικά και μεθοδολογία: Μια ομάδα υγιών (Ελέγχου, n=8) και διαβητικών (Διαβητική, n=8) επιμύων Wistar (ηλικίας 10 εβδομάδων) συμμετείχαν σε αυτή τη διατριβή. Στη Διαβητική ομάδα η πρόκληση διαβήτη πραγματοποιήθηκε με ενδοφλέβια χορήγηση στρεπτοζοτοκίνης (60 mg/Kg βάρους). Η μελέτη διήρκεσε 30 ημέρες στις οποίες γινόταν καθημερινή καταγραφή του σωματικού βάρους, κατανάλωσης νερού και τροφής και μέτρηση τιμών σακχάρου νηστείας σε όλα τα πειραματόζωα. Στη Διαβητική ομάδα εφαρμοζόταν καθημερινά υποδόρια έγχυση 2 IU ινσουλίνης για αποφυγή κετοξέωσης. Την 30η ημέρα μετά την καταγραφή όλων των καθημερινών μετρήσεων πραγματοποιήθηκε ευθανασία με αιθέρα και συλλέχθηκε οδοντικός πολφός του άνω δεξιού κοπτήρα και ο δεξιός οφθαλμός από όλες τις ομάδες. Οι ιστοί αρχικά μονιμοποιήθηκαν σε φορμόλη και ενσωματώθηκαν σε παραφίνη. Στη συνέχεια έγιναν τομές πάχους 5 μm. Ακολούθησε ανοσοϊστοχημική χρώση των ιστών με πολυκλωνικό αντίσωμα έναντι του κολλαγόνου IV με την έμμεση μέθοδο του συμπλέγματος αβιδίνης-βιοτίνης. Οι ιστοί ψηφιοποιήθηκαν με τη βοήθεια ψηφιακής κάμερας τοποθετημένης σε μικροσκόπιο. Ακολούθως έγινε απομάκρυνση του ψηφιακού θορύβου από τις εικόνες, βελτίωση της αντίθεσης και αποσαφήνιση των χρωσμένων περιοχών. Στις βελτιστοποιημένες εικόνες έγινε ποσοτική ανάλυση της έκφρασης του αγγειακού κολλαγόνου IV (λογισμικό Fiji). Στα δεδομένα από την ποσοτική ανάλυση των εικόνων εφαρμόστηκε Student t-test δύο κατευθύνσεων με τη βοήθεια του ειδικού λογισμικού στατιστικών υπολογισμών R. Αποτελέσματα: Παρατηρήθηκε αυξημένη κατανάλωση τροφής και νερού στη διαβητική ομάδα καθ' όλη σχεδόν τη διάρκεια της μελέτης. Στις χρωσμένες τομές με το αντίσωμα έναντι του κολλαγόνου IV παρατηρήθηκε έντονη ειδική καφέ χρώση στη βασική μεμβράνη των αγγείων και στους δύο ιστούς. Δεν υπήρξε στατιστικώς σημαντική μεταβολή στην έκφραση του κολλαγόνου IV μεταξύ της ομάδας Ελέγχου και της Διαβητικής ομάδας στον οδοντικό πολφό (t=1.5454, df=14, p-value=0.1446, Ελέγχου: mean±SE=1.8209±0.3896%, Διαβητική: mean±SE=1.0188±0.343%). Δεν υπήρξε στατιστικώς σημαντική διαφορά στην έκφραση του κολλαγόνου IV μεταξύ της ομάδας Ελέγχου και της Διαβητικής ομάδας στον επισκλήριο συνδετικό ιστό (t=1.4002, df=14, p-value=0.1832, Ελέγχου: mean±SE=0.7253±0.1166%, Διαβητική: mean±SE=0.53±0.0752%). Συμπεράσματα: Συμπεραίνουμε ότι ο σακχαρώδης διαβήτης δεν προκαλεί σημαντική μεταβολή της έκφρασης του κολλαγόνου IV της βασικής μεμβράνης των αγγείων του οδοντικού πολφού και του επισκλήριου συνδετικού ιστού 30 ημέρες από την εγκατάσταση διαβήτη σε επίμυες Wistar. Με τη μέθοδο που περιγράφηκε στη διατριβή αυτή, με τη χρήση της ειδικής ανοσοϊστοχημικής χρώσης σε συνδυασμό με την ανάλυση εικόνας είναι δυνατός ο ποσοτικός προσδιορισμός της έκφρασης του κολλαγόνου IV της βασικής μεμβράνης των αγγείων του οδοντικού πολφού και του επισκλήριου συνδετικού ιστού του οφθαλμού.