Oryzaephilus surinamensis (L.) (Coleoptera: Silvanidae)
Authors: Νίκα Εριφίλη 
Published: October 2022

Αξιολογήθηκε η επίδραση του σιμιγδαλιού, του σπασμένου σίτου, του αλεύρου αραβοσίτου, του σπασμένου αραβοσίτου, των νιφάδων βρώμης, του αλεύρου κριθής ολικής αλέσεως και της σπασμένης κριθής, στην αναπτυξιακή και αναπαραγωγική βιολογία του οδοντωτού σκαθαριού των σπόρων, Oryzaephilus surinamensis (L.) (Coleoptera: Silvanidae). Το έντομο ολοκλήρωσε την ανάπτυξή του σε όλες τις προαναφερθείσες τροφές, εκτός από το σιμιγδάλι και τον σπασμένο σίτο, ενώ τα τέλεια θήλεα άτομα δεν ωοτόκησαν στο αλεύρι αραβοσίτου και την σπασμένη κριθή. Η διάρκεια αναπτύξεως των προνυμφών διήρκησε σημαντικώς περισσότερο όταν το O. surinamensis εξετράφη με νιφάδες βρώμης (20,3 ημέρες) και με αλεύρι κριθής ολικής αλέσεως (19,2 ημέρες) σε σύγκριση με το αλεύρι αραβοσίτου (16,6 ημέρες) ή με τον σπασμένο αραβόσιτο (17,2 ημέρες). Η διάρκεια αναπτύξεως των προνυμφών όταν εξετράφησαν με την σπασμένη κριθή (18,3 ημέρες) δεν διέφερε σημαντικώς σε σχέση με τον σπασμένο αραβόσιτο ή με το αλεύρι κριθής ολικής αλέσεως, αλλά διήρκησε σημαντικώς περισσότερο σε σύγκριση με το αλεύρι αραβοσίτου και σημαντικώς λιγότερο σε σύγκριση με τις νιφάδες βρώμης. Οι εξετασθείσες τροφές δεν επηρέασαν την διάρκεια αναπτύξεως των νυμφών, η οποία διήρκησε από 4,6 έως 4,7 ημέρες. Η υψηλότερη γονιμότητα των θηλέων τελείων ατόμων σημειώθηκε όταν το O. surinamensis εξετράφη με τον σπασμένο αραβόσιτο (4,8 ωά/θήλυ) και τις νιφάδες βρώμης (0,3 ωά/θήλυ). Οι εξετασθείσες τροφές επηρέασαν επίσης την πιθανότητα της θνησιμότητος του O. surinamensis και τον μέσο χρόνο επιβίωσής του. Ο μικρότερος χρόνος επιβίωσης σημειώθηκε όταν το έντομο εξετράφη με τον σπασμένο σίτο (11,1 ημέρες) ενώ ο μεγαλύτερος χρόνος επιβίωσης σημειώθηκε όταν εξετράφη με τον σπασμένο αραβόσιτο και με τις νιφάδες βρώμης (37,8 και 42,2 ημέρες αντιστοίχως). Ο υπολογισμός των δημογραφικών παραμέτρων ήταν εφικτός μόνο στον σπασμένο αραβόσιτο. Ο καθαρός αναπαραγωγικός ρυθμός, η ενδογενής ταχύτητα αυξήσεως, ο πεπερασμένος ρυθμός αυξήσεως και ο μέσος χρόνος γενεάς ήσαν 1,48 θήλεα/θήλυ, 0,01 θήλεα/θήλυ/ημέρα, 1,01 και 37,1 ημέρες αντιστοίχως. Τα προαναθερθέντα αποτελέσματα μπορεί να χρησιμεύσουν στην βελτίωση της γνώσεως περί της βιολογίας του O. surinamensis και της πιθανής εξάπλωσής του.Εξετάστηκε η επίδραση πέντε σταθερών θερμοκρασιών (20 οC, 25 οC, 30 οC, 32.5 οC και 35 οC) στην ανάπτυξη, την διάρκεια ζωής, την γονιμότητα και την επιβίωση του O. surinamensis επί του λευκού μαλακού αλεύρου σίτου. Τα ευρήματα της μελέτης καταδεικνύουν ότι η θερμοκρασία επιδρά ισχυρώς στην ανάπτυξη των ατελών σταδίων του εντόμου και την διάρκεια επιβιώσεως των τελείων ατόμων. Η εκκόλαψη των προνυμφών στους 20 οC έγινε μετά από 13,58 ημέρες, ενώ μειώθηκε στις 3,26 ημέρες στους 35 οC. Η διάρκεια της αναπτύξεως των προνυμφών μειώθηκε κατά 40,47 ημέρες από τους 20 οC στους 35 οC ενώ δεν σημειώθηκαν σημαντικές διαφορές ανάμεσα στους 32,5 οC και τους 35 οC. Η διάρκεια αναπτύξεως των νυμφών μειώθηκε από τις 17,18 ημέρες στους 20 οC, στις 4,48 ημέρες στους 35 οC, ενώ δεν υπήρχαν στατιστικώς σημαντικές διαφορές στην ανάπτυξη των νυμφών ανάμεσα στους 32.5 οC και τους 35 οC. Η διάρκεια της ζωής των θηλέων και των αρρένων τελείων ατόμων αυξήθηκε κατά 164,12 και 156,42 ημέρες αντιστοίχως, όταν η θερμοκρασία αυξήθηκε από τους 20 οC στους 25 οC, ακολουθούμενη από μείωση της διάρκειας ζωής και στα δύο φύλα στους 35 οC. Η γονιμότητα των θηλέων τελείων ατόμων ήταν χαμηλότερη στους 20 οC (1,09 ωά/θήλυ) και υψηλότερη στους 25 οC (64,82 ωά/θήλυ). Χρησιμοποιήθηκε το μη γραμμικό πρότυπο του Briere και υπολογίστηκε το χαμηλότερο αναπτυξιακό όριο του O. surinamensis (16,9 οC), το ανώτερο αναπτυξιακό (36,3 οC) και η θερμοκρασία κατά την οποία σημειώνεται ο μέγιστος ρυθμός αναπτύξεως (31,3 οC). Το πρότυπο των Ikemoto and Takai υπέδειξε ότι χρειάζονται 313,3 βαθμοημέρες πάνω από το όριο των 16,3 οC για την ολοκλήρωση της αναπτύξεως των ατελών σταδίων του εντόμου. Η εξαρτώμενη θερμοκρασιακώς επιβίωση από το ωό στο τέλειο άτομο του O. surinamensis χαρακτηρίστηκε από μια εξίσωση ακραίας τιμής, υποδεικνύοντας ότι η επιβίωση μειώθηκε στα δύο άκρα του εύρους των θερμοκρασιών, αλλά στις υψηλότερες θερμοκρασίες είχε πιο επιβλαβή επίδραση στην επιβίωση των ατελών σταδίων από ότι οι χαμηλότερες θερμοκρασίες. Σύμφωνα με τις υπολογισθείσες παραμέτρους, η υψηλότερη επιβίωση των ατελών σταδίων (93,6%) υπολογίστηκε ότι λαμβάνει χώρα στους 28,3 οC. Η υψηλότερη τιμή του καθαρού αναπαραγωγικού ρυθμού (20,10 θήλεα/θήλυ), παρατηρήθηκε στους 25 οC. Αναμένεται ότι τα αποτελέσματα της παρούσης μελέτης θα φανούν χρήσιμα για την πρόβλεψη του φαινολογίας και της πιθανής εξαπλώσεως του O. surinamensis, μέσω της εφαρμογής προτύπων με γνώμονα την θερμοκρασία και ως τελικό στόχο τις ακριβείς στρατηγικές αντιμετώπισης του εντόμου.Η παρούσα μελέτη χρησιμοποιεί και συγκρίνει τα αποτελέσματα των προτύπων παλινδρομήσεως, τα οποία βασίζονται στην υπόθεση της κανονικής (Gaussian) και της Poisson κατανομής για την εξαρτημένη μεταβλητή της εξισώσεως παλινδρομήσεως, ώστε να εξεταστούν οι σχέσεις των Tribolium confusum Jacquelin du Val (Coleoptera: Tenebrionidae) και Prostephanus truncatus (Horn) (Coleoptera: Bostrychidae) κατά μόνας και σε όλους τους πιθανούς συνδυασμούς με το O. surinamensis, στους 25 οC, 30 οC και 35 οC, σε 55% και 75% σχετική υγρασία, μετά από 65, 130 και 195 ημέρες αποθηκεύσεως στον αραβόσιτο. Η αύξηση της θερμοκρασίας από τους 25 οC στους 30 οC αύξησε τον αριθμό των ζώντων εντόμων και των κατεστραμμένων σπόρων, ενώ από τους 30 οC στους 35 οC μείωσε τις προαναφερθείσες παραμέτρους. Η αύξηση της σχετικής υγρασίας από το 55% στο 75% προκάλεσε αύξηση στον αριθμό των ζώντων εντόμων και των κατεστραμμένων σπόρων. Όταν το O. surinamensis εξετάστηκε κατά μόνας ήταν υπεράριθμο σε σχέση με όλα τα άλλα έντομα και τους συνδυασμούς τους, με εξαίρεση την περίπτωση του P. truncatus όταν εξετάστηκε κατά μόνας. Όσον αφορά τους κατεστραμμένους σπόρους, ο συνδυασμός O. surinamensis - P. truncatus ήταν ο πιο ζημιογόνος, ενώ ο συνδυασμός O. surinamensis - T. confusum ήταν ο λιγότερο ζημιογόνος. Το πρότυπο παλινδρομήσεως Poisson παρουσίασε καλύτερη επίδοση με βάση την προσαρμογή των δεδομένων σε σχέση με το γραμμικό πρότυπο παλινδρομήσεως (Gaussian). Συνεπώς, μελλοντικές αναλύσεις για σχετικά δεδομένα θα μπορούσαν να βασιστούν στο πρότυπο Poisson. Σχετικώς με την παραγωγή της σκόνης από την δράση των εντόμων, οι συνδυασμοί P. truncatus κατά μόνας, O. surinamensis - P. truncatus και O. surinamensis - T. confusum - P. truncatus, ήσαν οι πιο ζημιογόνοι. Τα αποτελέσματά της παρούσας μελέτης θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την πρόβλεψη της ζημιάς όταν διαφορετικά είδη εντόμων αποθηκών προσβάλλουν ταυτοχρόνως το ίδιο προϊόν. Περαιτέρω, η καταγραφή και η αποκάλυψη των συνδυασμών των εντόμων οι οποίοι οδηγούν σε εκτεταμένη καταστροφή, μπορεί να διαφοροποιήσει την αντιμετώπιση της εκάστοτε προσβολής στους αποθηκευτικούς χώρους.