Ο βαθμός ετοιμότητας για υιοθέτηση και εφαρμογή των διεθνών λογιστικών προτύπων του δημόσιου τομέα (IPSAS) από τον κλάδο των ελληνικών δημόσιων νοσοκομείων
Authors: Δάλλα Κωνσταντία 
Published: November 2023

Η παρούσα διδακτορική διατριβή εστιάζει στην αξιολόγηση του βαθμού ετοιμότητας για την υιοθέτηση και εφαρμογή των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων για τον Δημόσιο Τομέα (IPSAS) από τον κλάδο των Ελληνικών Δημόσιων Νοσοκομείων και στον εντοπισμό παραγόντων που διευκολύνουν ή δυσχεραίνουν τη μετάβαση και την εφαρμογή τους.Για την επίτευξη του σκοπού της συγκεκριμένης Διδακτορικής Διατριβής τέθηκαν οι εξής στόχοι: Στόχος 1: Διερεύνηση ύπαρξης κατάλληλης οργανωσιακής κουλτούρας. Στόχος 2: Διερεύνηση της αντίληψης των εμπλεκόμενων (θετικής ή αρνητικής) όσον αφορά: α) την ευκολία εφαρμογής και β) την αξία της συνεισφοράς των IPSAS. Στόχος 3: Αξιολόγηση του βαθμού στον οποίο οι καθιερωμένες σχέσεις ηγεσίας-υφισταμένων ευνοούν την υιοθέτηση και την εφαρμογή των IPSAS. Στόχος 4: Διερεύνηση αντιλήψεων των εμπλεκόμενων όσον αφορά: α) το κατά πόσο οι «παράγοντες» που επηρέασαν άλλες χώρες στην υιοθέτηση των IPSAS (θετικά ή αρνητικά) θα επηρεάσουν αντίστοιχα και την εφαρμογή τους στην Ελλάδα στον χώρο των Ελληνικών Δημόσιων Νοσοκομείων, β) το βαθμό σημαντικότητας των συγκεκριμένων παραγόντων και γ) την ύπαρξη τυχόν επιπλέον αντίστοιχων παραγόντων. Στόχος 5: Εντοπισμός και αξιολόγηση της άποψης των εμπλεκομένων σχετικά με την αναγκαιότητα μελλοντικού σχεδιασμού για την υιοθέτηση και την ορθή εφαρμογή των IPSAS.Η ερευνητική μεθοδολογία που εφαρμόστηκε είναι αυτή της μικτής μεθόδου: ποσοτικής και ποιοτικής έρευνας.Όσον αφορά τη δειγματοληπτική προσέγγιση, εφαρμόστηκε η μη τυχαία δειγματοληψία διευκόλυνσης (non-probability at convenience sampling method), εστιασμένη σε γνώμη επαγγελματιών που είναι γνώστες του θέματος της έρευνας (experts opinion). Σχετικά με το δείγμα εφαρμόστηκε η κλίμακα της Sandwell Research σε έναν πληθυσμό 375[1] υποκειμένων και για ένα αποδεκτό ποσοστό στατιστικού λάθους της τάξης του 5% το δείγμα που επιλέχθηκε απαρτίζεται από 196 υποκείμενα από τους οποίους ανταποκρίθηκαν οι 143.Οι τρεις διαφορετικές βαθμίδες που επιλέχθηκαν, εντός των Ελληνικών Δημόσιων Νοσοκομείων και λόγω της δυνατότητας σημαντικής συνεισφοράς στην έρευνα και τα αποτελέσματά της, περιλαμβάνουν: 1)Τον/Την Διοικητή/τρια του κάθε Νοσοκομείου 2) Τον/Την Διοικητικό/ή Διευθυντή/τρια του κάθε Νοσοκομείου 3) Τον/Την Προϊστάμενο/η της Οικονομικής Διεύθυνσης κάθε Δημόσιου Νοσοκομείου. Στο πλαίσιο της ποιοτικής έρευνας πραγματοποιήθηκαν 27 ημι-δομημένες συνεντεύξεις με: Στελέχη διοίκησης του καθενός Ελληνικού Δημόσιου Νοσοκομείου, Εξωτερικούς λογιστές-συνεργάτες που βρίσκονται σε σύμβαση με Ελληνικά Δημόσια Νοσοκομεία, Στελέχη των Διευθύνσεων της Οικονομικής Οργάνωσης και Υποστήριξης, Υγειονομικών Περιφερειών Ελλάδος (ΥΠΕ) και Στελέχη του Υπουργείου Υγείας. Για την ανωτέρω ανάλυση αξιοποιήθηκαν οι δυνατότητες του στατιστικού λογισμικού SPSS version 24 για την ποσοτική και οι δυνατότητες του λογισμικού ATLAS.ti version 8 για την ποιοτική. Τα αποτελέσματα της έρευνας κατέδειξαν: Ανασταλτική οργανωσιακή κουλτούρα στα Ελληνικά Δημόσια Νοσοκομεία με υψηλό ατομικισμό, ανταγωνισμό για ανέλιξη και χρονικό προσανατολισμό για άμεσα αποτελέσματα καθώς και μετρίου βαθμού συναδελφικότητα. Αρνητική αντίληψη των εμπλεκόμενων σχετικά με την ευκολία εφαρμογής των IPSAS, με το βασικότερο πρόβλημα να αποτελεί η ανεπάρκεια εξειδικευμένου προσωπικού και η έλλειψη γνώσης των εμπλεκομένων. Στις κοινωνικές σχέσεις, οι σχέσεις υφισταμένων με τους ηγέτες τους υποδηλώνουν στο 60% των συμμετεχόντων, ότι έχουν αναπτύξει σχέσεις αμοιβαίας εμπιστοσύνης, υποστήριξης και σεβασμού μεταξύ τους, ωστόσο δεν είναι καθόλου αμελητέο το ποσοστό 27,3% που βρίσκεται σε στάδιο «γνωριμίας» και το 13,7% που βρίσκεται στο στάδιο «αγνώστων». Θετικές αντιλήψεις ως προς το γεγονός ότι οι «παράγοντες» που επηρέασαν άλλες χώρες στην υιοθέτηση των IPSAS (θετικά ή αρνητικά) θα επηρεάσουν αντίστοιχα και την εφαρμογή τους στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στον χώρο των Ελληνικών Δημόσιων Νοσοκομείων. Υψηλό βαθμό αναγκαιότητας για μελλοντικό σχεδιασμό, προκειμένου να ενισχυθεί η ολοκλήρωση της υιοθέτησης των IPSAS και ή ορθή εφαρμογή τους στον κλάδο των Ελληνικών Δημόσιων Νοσοκομείων. Συμπερασματικά, τα αποτελέσματα της έρευνας κατέδειξαν μικρό έως ελάχιστο βαθμό ετοιμότητας για την υιοθέτηση και την εφαρμογή των IPSAS από τα Ελληνικά Δημόσια Νοσοκομεία.