ВЗАИМОСВЯЗЬ МЕЖДУ УРОВНЯМИ РАЗВИТИЯ СОЦИАЛЬНОГО ИНТЕЛЛЕКТА И ЛИЧНОСТНЫМИ КАЧЕСТВАМИ СТУДЕНТОВ
Authors: Kurmanova A.I. 
Published: November 2023

In science social intelligence has come to be studied in different ways. However, in almost all works the lower level of development of social intelligence, the relationship of social intelligence with various personality problems are the focus of the researchers. Until now in the literature there are different indicators and measurements that are the basis, prerequisite, determinant of social intelligence. The basis for the study of the features of the development of social intelligence of students, not formulated on the same basis and theoretical and methodological. Therefore, we believe that the theoretical and structural content of the model of development of social intelligence in students clearly reveals the theoretical and methodological foundations of this study. On the basis of the above-mentioned part of this study we have developed a theoretical-structural model, which allows to identify the features of the development of social intelligence in students. The definitions and theories of social intelligence discussed here, theoretical and methodological directions of psychological and pedagogical research were taken as the basis. Here, when we say "model of development of social intelligence in students," we describe the internal personal changes, features and their consequences as an impact on the professional pedagogical activity, pedagogical relations. The development model is not created, because we do not set goals and objectives for the development of social intelligence in students. Therefore, the theoretical and structural model does not include pedagogical and psychological conditions to identify the features of the development of social intelligence in students. Key words: social intelligence, education, psychology, students.

В науке социальный интеллект стал изучаться по-разному. Однако практически во всех работах низший уровень развития социального интеллекта, связь социального интеллекта с различными проблемами личности находятся в центре внимания исследователей. До сих пор в литературе встречаются разные показатели и измерения, являющиеся основой, предпосылкой и детерминантом социального интеллекта. Основы изучения особенностей развития социального интеллекта студентов, не формулировались на одной основе и теоретико-методические. Поэтому мы считаем, что теоретико-структурное содержание модели развития социального интеллекта у школьников наглядно раскрывает теоретико-методологические основы данного исследования. На основе вышеуказанной части данного исследования нами разработана теоретико- структурная модель, позволяющая выявить особенности развития социального интеллекта у учащихся. За основу были взяты рассмотренные здесь определения и теории социального интеллекта, теоретико-методологические направления проведения психолого- педагогических исследований. Здесь, когда мы говорим «модель развития социального интеллекта у студентов», мы описываем внутренние личностные изменения, особенности и их последствия как влияние на профессиональную педагогическую деятельность, педагогические отношения. В нашом исследования модель развития не создается, так как мы не ставим цели и задачи по развитию социального интеллекта у студентов. Поэтому в теоретико-структурную модель педагогические и психологические условия позволяющие выявить особенности развития социального интеллекта у студентов не включены. Ключевые слова: социальный интеллект, образование, психология, студенты.

Ғылымда әлеуметтік интеллект көп жағынан зерттеле бастады. Бірақ, барлық дерлік еңбектерде әлеуметтік интеллектінің төменгі деңгейдегі дамуы, әлеуметтік интеллект пен тұлғаның түрлі мәселелері арасындағы байланыс зерттеушілердің басты назарында болады. Қазіргі уақытқа дейін әдебиетте әлеуметтік интеллектіге негіз, алғышарт, анықтауыш болатын көрсеткіштер мен өлшемдер әр түрлі болып табылады. Және студенттердегі әлеуметтік интеллектінің даму ерекшеліктерін зерттеудің бірдей негіздегі теориялық-әдіснамалық негіздері тұжырымдалмады. Сондықтан, студенттердегі әлеуметтік интеллектінің даму моделін теориялық-құрылымдық мазмұны осы зерттеудің теориялық-әдіснамалық негіздерін айқын ашады деп санаймыз. Бұл зерттеудегі жоғарыда баяндалған бөлім негізінде студенттердегі әлеуметтік интеллектінің дамуындағы ерекшеліктерді анықтауға мүмкіндік беретін теориялық- құрылымдық модельді жобаладық. Мұнда қарастырылған әлеуметтік интеллектінің анықтамалары мен теориялары, психологиялық-педагогикалық зерттеу жұмысын жүргізудің теориялық-әдіснамалық бағыттары негізге алынды. Осы тұста «студенттердегі әлеуметтік интеллектінің даму моделі» дегенде біз тұлғалық ішкі өзгерістерді, ерекшеліктерді және оның кәсіби педагогикалық іс-әрекетке, педагогикалық қарым-қатынасқа әсері ретіндегі салдарды сипаттаймыз. Зерттеуде студенттердегі әлеуметтік интеллектінің дамыту мақсат-міндеттерін қоймағандықтан, дамыту моделі де құрастырылмайды. Сондықтан студенттердегі әлеуметтік интеллектінің дамуындағы ерекшеліктерді анықтауға мүмкіндік беретін теориялық-құрылымдық модельге педагогикалық және психологиялық шарттары кірмейді. Түйін сөздер: әлеуметтік интеллект, білім беру, психология, студенттер.