КЛИНИКО-ФУНКЦИОНАЛЬНЫЕ И НУТРИТИВНО-МЕТАБОЛИЧЕСКИЕ АСПЕКТЫ ВИБРАЦИОННОЙ БОЛЕЗНИ В СОЧЕТАНИИ С АРТЕРИАЛЬНОЙ ГИПЕРТЕНЗИЕЙ
Authors: Горбунова А.М. , Герасименко О.Н. , Шпагин И.С. , Герасименко Д.А. , Знахаренко Е.А. , Максимов В.Н. 
Published: October 2024

Введение. Вибрационная болезнь имеет принципиальное значение в ухудшении качества жизни, нуждаясь в регулярном наблюдении в центрах профпатологии. В настоящее время важным вопросом сохраняется ранняя диагностика, профилактика и реабилитация пациентов с коморбидным течением вибрационной болезни. Цель. Изучение диагностических критериев у больных коморбидным фенотипом вибрационной болезни в cочетании с артериальной гипертензией в условиях воздействия вибрации в клинике профессиональной патологии. Материалы и методы. Выполнен межсистемный корреляционный анализ клинико-функциональных и нутритивно-метаболических показателей с определением взаимосвязи методом логической регрессии. Обследованы 431 человек, из них: 104 пациента с диагнозом вибрационной болезни I ст., 101 пациент c вибрационной болезнью в сочетании с артериальной гипертензией, 107 пациентов с артериальной гипертензией I-II ст., не имеющих контакта с вибрацией, и 119 человек, работающих на том же предприятии вне контакта c вибрацией. Длительность исследования составила 5 лет. Исследуемым проведён комплекс клинических, лабораторных и функциональных исследований с особым вниманием на диагностические параметры коморбидной патологии. Критический уровень значимости р=0,05. Результаты. В ходе анализа было установлено, что течение вибрационной болезни в условиях коморбидности влияет на прогноз профессионального заболевания. Для вибрационной болезни в условиях коморбидности, в отличие от изолированной вибрационной болезни, характерно более тяжелое течение с худшими нутритивно-метаболическим статусом, клинико-функциональными и лабораторными показателями. У больных с фенотипом вибрационной болезни в сочетании с артериальной гипертензией полиморфный вариант T/Т Ala 16 Val (rs4880) гена медь-цинк супероксиддисмутазы выявляется в 30% случаев, что превышает показатели в группах контроля и сравнения в 1,9 и 1,2 раза соответственно. Заключение. Течение вибрационной болезни и прогнозируемые особенности зависят от наличия коморбидности, а также интенсивности и продолжительности воздействия производственного фактора вибрации. Сочетание вибрационной болезни и артериальной гипертензии является отдельным фенотипом и характеризуется клинико-функциональными и нутритивно-метаболическими особенностями. Приобретенные знания могут быть направлены на построение алгоритмов ранней диагностики и профилактики вибрационной болезни в сочетании с артериальной гипертензией.

Introduction. Vibration disease is of fundamental importance in deteriorating the quality of life, requiring regular monitoring in occupational pathology centers. Currently, early diagnosis, prevention and rehabilitation of patients with comorbid vibration disease remains an important issue. Target. Study of diagnostic criteria in patients with a comorbid phenotype of vibration disease in combination with arterial hypertension under conditions of exposure to vibration in an occupational pathology clinic. Materials and methods. An intersystem correlation analysis of clinical-functional and nutritional-metabolic indicators was performed with the relationship determined using the logical regression method. 431 people were examined, of which: 104 patients diagnosed with stage I vibration disease, 101 patients with vibration disease in combination with arterial hypertension, 107 patients with stage I-II arterial hypertension who do not have contact with vibration and 119 people working in the same enterprise out of contact with vibration. The duration of the study was 5 years. The subjects underwent a complex of clinical, laboratory and functional studies with special attention to the diagnostic parameters of comorbid pathology. Critical significance level p=0.05. Results. During the analysis, it was found that the course of vibration disease in conditions of comorbidity affects the prognosis of an occupational disease. Vibration disease in comorbid conditions, in contrast to isolated vibration disease, is characterized by a more severe course with worse nutritional-metabolic status, clinical, functional and laboratory parameters. In patients with the phenotype of vibration disease in combination with arterial hypertension, the polymorphic variant T/T Ala 16 Val (rs4880) of the copper-zinc superoxide dismutase gene is detected in 30% of cases, which is 1.9 and 1.2 times higher than in the control and comparison groups respectively. Conclusion. The course of vibration disease and predicted features depend on the presence of comorbidity, as well as the intensity and duration of exposure to the production factor of vibration. The combination of vibration disease and arterial hypertension is a separate phenotype and is characterized by clinical, functional and nutritional-metabolic features. The acquired knowledge can be used to develop algorithms for early diagnosis and prevention of vibration disease in combination with arterial hypertension.

Кіріспе. Діріл ауруы өмір сапасының нашарлауында принципті маңызы бар, кәсіптік патология орталықтарында тұрақты бақылауды қажет етеді. Қазіргі уақытта ілеспе діріл ауруы бар науқастарды ерте диагностикалау, алдын алу және оңалту маңызды мәселе болып қала береді. Мақсат. Кәсіби патологиялық диспансерде діріл әсер ету жағдайында артериялық гипертензиямен біріктірілген діріл ауруының фенотипінің ілеспе түрі бар науқастардың диагностикалық критерийлерін зерттеу. Материалдар мен тәсілдер. Логикалық регрессия әдісі арқылы анықталған байланыспен клиникалық-функционалдық және тағамдық-метаболикалық көрсеткіштердің жүйеаралық корреляциялық талдауы жүргізілді. 431 адам тексерілді, оның ішінде: 104 адамда діріл ауруының I сатысы, 101 адамда діріл ауруымен біріктірілген артериалды гипертензиямен, 107 адам дірілмен байланыста емес I-II артериялық гипертензиямен және 119 адам дірілмен байланыста емес. сол кәсіпорын дірілмен байланыссыз. Оқу мерзімі 5 жыл болды. Субъектілер ілеспелі патологияның диагностикалық параметрлеріне ерекше назар аудара отырып, клиникалық, зертханалық және функционалдық зерттеулер кешенінен өтті. Критикалық маңыздылық деңгейі p=0,05. Нәтижелер. Талдау барысында ілеспе ауру жағдайында діріл ауруының ағымы кәсіптік аурудың болжамына әсер ететіні анықталды. Біріктірілген діріл ауруынан айырмашылығы, ілеспелі жағдайдағы діріл ауруы тамақтану-метаболикалық күйі, клиникалық, функционалдық және зертханалық көрсеткіштері нашарлаған ауыр ағымымен сипатталады. Артериялық гипертензиямен біріктірілген вибрациялық аурудың фенотипі бар науқастарда мыс-мырыш супероксидті дисмутаза генінің полиморфты T/T Ala 16 Val (rs4880) нұсқасы 30% жағдайда анықталады, бұл 1,9 және 1,2 есе жоғары. бақылау және салыстыру топтарында сәйкесінше. Қорытынды. Діріл ауруының ағымы және болжамды ерекшеліктері қатар жүретін аурулардың болуына, сондай-ақ дірілдің өндірістік факторының әсер ету қарқындылығы мен ұзақтығына байланысты. Вибрациялық ауру мен артериялық гипертензияның қосындысы жеке фенотип болып табылады және клиникалық, функционалдық және тағамдық-метаболикалық ерекшеліктерімен сипатталады. Алынған білімді артериалды гипертензиямен бірге діріл ауруын ерте диагностикалау және алдын алу алгоритмдерін әзірлеу үшін пайдалануға болады.