Ο φόρτος νοσηλευτικής εργασίας ως προγνωστικός παράγοντας της διάρκειας νοσηλείας και της θνησιμότητας ασθενών
Authors: Γιακουμιδάκης Κωνσταντίνος 
Published: January 2014

Εισαγωγή: Η υποστελέχωση των νοσηλευτικών υπηρεσιών, το υψηλό κόστος νοσηλείας των ασθενών που υποβάλλονται σε χειρουργική επέμβαση καρδιάς, αλλά και η ανάγκη για παροχή ποιοτικής φροντίδας επιβάλλουν την παρακολούθηση του φόρτου νοσηλευτικής εργασίας (ΦΝΕ) και τη συσχέτισή του με αποτελέσματα, όπως η θνησιμότητα, η διάρκεια νοσηλείας (ΔΝ) στη μονάδα εντατικής θεραπείας (ΜΕΘ) και η συνολική διάρκεια νοσηλείας (ΣΔΝ) των ασθενών αυτών. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν ο έλεγχος της υπόθεσης ότι «Ο ΦΝΕ μπορεί να συσχετιστεί και να προβλέψει τη ΔΝ και την ενδονοσοκομειακή θνησιμότητα ασθενών μετά από χειρουργική επέμβαση καρδιάς». Υλικό και Μέθοδος: Επρόκειτο για μη πειραματική μελέτη παρακολούθησης. Το δείγμα της μελέτης αποτέλεσαν 313 ασθενείς, οι οποίοι εισήχθησαν με τυχαία χρονολογική σειρά, από το Νοέμβριο του 2007 μέχρι και το Δεκέμβριο του 2008, στην καρδιοχειρουργική ΜΕΘ ενός γενικού νοσοκομείου της Αττικής, μετά από χειρουργική επέμβαση ανοικτής καρδιάς. Για τη συλλογή των δεδομένων χρησιμοποιήθηκαν δύο εργαλεία: α) Το Nursing Activities Score (NAS) για τον προσδιορισμό του ΦΝΕ και β) το λογιστικό EuroSCORE για την εκτίμηση του περιεγχειρητικού κινδύνου. Επιπλέον, χρησιμοποιήθηκε ειδικά σχεδιασμένο έντυπο συλλογής δημογραφικών και κλινικών χαρακτηριστικών. Μελετήθηκε η συσχέτιση της ΔΝ στη ΜΕΘ, της ΣΔΝ, αλλά και της θνησιμότητας των ασθενών με το ΦΝΕ και με άλλες μεταβλητές. Για τη στατιστική επεξεργασία χρησιμοποιήθηκε το πρόγραμμα SPSS 14.0 και συγκεκριμένα η δοκιμασία Χ2 για τη διμεταβλητή ανάλυση και η μέθοδος της πολυπαραγοντικής λογιστικής παλινδρόμησης για την πολυμεταβλητή ανάλυση των δεδομένων. Ως επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας ορίστηκε το p - value = 0,05. Αποτελέσματα: Οι ασθενείς που συμπεριελήφθηκαν στην μελέτη ήταν 313, μέσης ηλίκιας 66,2 έτη (±11,5 ΤΑ) και με μέσο ΔΜΣ 27,2 kg/m2 (±4,2). Εξ αυτών οι 214 ήταν άνδρες (68,4%). H μέση ΔΝ στη ΜΕΘ ήταν 6,1 ημέρες (±20,6), με διάμεσο τιμή 2 ημέρες, ενώ η μέση μετεγχειρητική ΣΔΝ ήταν 12,8 ημέρες (±20,3) με διάμεσο τιμή 9 ημέρες. Σχετικά με τα κλινικά χαρακτηριστικά των ασθενών, η μέση τιμή του NAS της πρώτης ημέρας νοσηλείας στη ΜΕΘ ήταν 63,1% (±4,9), με διάμεσο τιμή 61,6%, ενώ η μέση τιμή του μέσου NAS των δύο πρώτων ημερών νοσηλείας ήταν 57,7% (±6,1), με διάμεσο τιμή 55,6%. Η μέση τιμή του λογιστικού EuroSCORE των ασθενών ήταν 10,8% (±14,4), με διάμεσο τιμή 5,6%, ενώ η μέση διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης και της εξωσωματικής κυκλοφορίας ήταν 275,1 λεπτά (± 77,6), με διάμεσο τιμή 260 λεπτά και 133,8 λεπτά (±55,5), με διάμεσο τιμή 120 λεπτά, αντίστοιχα. Η ενδονοσοκομειακή θνησιμότητα άγγιξε το 11,8%. Η έκθεση των ασθενών σε υψηλά επίπεδα ΦΝΕ κατά την πρώτη ημέρα νοσηλείας συσχετίστηκε με στατιστικώς σημαντική αύξηση της ΔΝ στη ΜΕΘ (p<0,001), της ΣΔΝ (p=0,004) και της θνησιμότητας (p=0,009). Η έκθεση των ασθενών σε υψηλά επίπεδα ΦΝΕ κατά τις δύο πρώτες ημέρες νοσηλείας συσχετίστηκε με στατιστικώς σημαντική αύξηση της ΔΝ στη ΜΕΘ (p<0,001), της ΣΔΝ (p<0,001), αλλά και της θνησιμότητας (p=0,01). ..............................................................................................................