Η διοικητική αποτελεσματικότητα του διευθυντή της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης και ο παιδαγωγικός του ρόλος σε κινητικές διαθεματικές προσεγγίσεις
Authors: Γαϊτανίδου Αθανασία 
Published: September 2021

Με δεδομένο ότι οι διευθυντές-τριες των σχολικών μονάδων συμβάλλουν στη βελτίωση του σχολείου και στη διαδικασία της μάθησης χωρίς να έχουν λάβει τυπική διοικητική επάρκεια στις προπτυχιακές σπουδές, είτε κατά τη διάρκεια άσκησης της διοίκησης σχολικών μονάδων, προκύπτει το ερώτημα πόσο αποτελεσματικά ασκούν τη σχολική διοίκηση και τον παιδαδωγικό ρόλο. Χρησιμοποιώντας τέσσερα ερωτηματολόγια, διερευνήθηκε η συμβολή των διευθυντών σχολικών μονάδων σε επιμέρους μεταβλητές που προσδιορίζουν τη διοικητική αποτελεσματικότητα, τα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας και τον παιδαγωγικό ρόλο σε κινητικές διαθεματικές προσεγγίσεις.Συνολικά οι διευθυντές-τριες που συμμετείχαν στην έρευνα ήταν 223 από σχολεία της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης των περιφερειακών διευθύνσεων Ανατολικής Μακεδονίας, Θράκης και Κεντρικής Μακεδονίας που λειτουργούσαν από 6/θέσια και άνω, με στόχο να εντοπιστεί: (α) η ταυτόχρονη υλοποίηση των τριών στυλ ηγεσίας, συναλλακτικής, μετασχηματιστικής, εκπαιδευτικής-καθοδηγητικής που αντιπροσωπεύουν τους αντίστοιχους ρόλους του διοικητικού-διαχειριστή, συνεργάτη-οραματιστή, καθοδηγητή, (β) η διοικητική αποτελεσματικότητα του συναλλακτικού και του μετασχηματιστικού στυλ ηγεσίας με τους παράγοντες αξιολόγησης του International Successful School Principalship Project (ISSPP), (γ) η εκπαιδευτική ηγεσία σε κινητικές διαθεματικές προσεγγίσεις με ένα νέο ερευνητικό ερωτηματολόγιο που δημιουργήθηκε για τις ανάγκες της έρευνας, (δ) η επίδραση των χαρακτηριστικών της προσωπικότητας (εξωστρέφεια, νευρωτισμός, προσήνεια, δεκτικότητα στην εμπειρία, ευσυνειδησία) στην άσκηση των τριών στυλ ηγεσίας, (ε) η επίδραση του συναλλακτικού και μετασχηματιστικού στυλ ηγεσίας στον παιδαγωγικό ρόλο του διευθυντή σε κινητικές διαθεματικές προσεγγίσεις, (στ) η επίδραση των δημογραφικών, φύλο, ηλικία, εμπειρία, εκπαιδευτική εμπειρία, επαγγελματική ανάπτυξη, κοινωνικό περιβάλλον, στις πρακτικές/συμπεριφορές των τριών στυλ ηγεσίας. Οι παράγοντες αποτελεσματικότητας της συναλλακτικής και της μετασχηματιστικής ηγεσίας που αναδείχτηκαν ήταν αντίστοιχα η ανταμοιβή των εκπαιδευτικών, το βραχύχρονο πρόγραμμα καθώς η αναδόμηση οργανισμού-αλλαγή κουλτούρας και η βελτίωση της διδασκαλίας. Δεν αναδείχτηκαν οι παράγοντες αποτελεσματικότητας της μετασχηματιστικής ηγεσίας, καθορισμός κατεύθυνσης και ανάπτυξη εκπαιδευτικών, αλλά οι παράγοντες της συναλλακτικής ηγεσίας, βραχυπρόθεσμο σχέδιο και ανταμοιβή εκπαιδευτικών. Η διαχείριση του εκπαιδευτικού προγράμματος ερευνήθηκε εκτενέστερα προς την κατεύθυνση της καθοδήγησης των εκπαιδευτικών σε κινητικές διαθεματικές προσεγγίσεις με παράγοντες: εξασφάλιση πόρων, διαθεματικές διδασκαλίες με φυσική αγωγή, καθοδήγηση διαθεματικής διδασκαλίας, έντονη παρουσία. Οι διευθυντές-τριες προτείνεται να επιμορφωθούν στις πρακτικές της μετασχηματιστικής ηγεσίας, στις αρχές της διαθεματικότητας και στην οργάνωση διαθεματικών-διεπιστημονικών διδασκαλιών με τον εκπαιδευτικό Φυσικής Αγωγής. Επίσης, υπάρχει σχέση μεταξύ των διαστάσεων της συναλλακτικής, μετασχηματιστικής, εκπαιδευτικής ηγεσίας και δυνατότητα πρόβλεψής τους από τα πέντε χαρακτηριστικά της προσωπικότητας. Τα αποτελέσματα δεν διαφοροποιούνται από την επίδραση των δημογραφικών.