La planification de la tâche orale comme force motrice de la mobilisation des acquis chez les apprenants des langues étrangères
Authors: Τερζιάδου Ελένη 
Published: November 2024

Στόχος της παρούσας διδακτορικής διατριβής ήταν η μελέτη του ρόλου της προετοιμασίας προφορικών εργασιών στην ενεργοποίηση της ήδη κατακτημένης γνώσης και η επίδρασή της στις γλωσσικές δεξιότητες των μαθητών ξένων γλωσσών. Πρώτα απ’ όλα, διασταυρώσαμε τα θεωρητικά και μεθοδολογικά συμπεράσματα στον τομέα της διδακτικής των γαλλικών ως ξένης γλώσσας και τις θεωρίες εκμάθησης ξένων γλωσσών προκειμένου να προσδιορίσουμε τον ρόλο της επικοινωνιακής άσκησης στο διδακτικό-μαθησιακό περιβάλλον των Γαλλικών ως ξένη γλώσσα. Συμπεραίνουμε λοιπόν πως η επικοινωνιακή προφορική άσκηση αποτελεί το ιδανικό πλαίσιο για τη δημιουργία αλληλεπιδράσεων που ενθαρρύνουν τη μάθηση σε ένα κοινωνικό-γνωστικό περιβάλλον όπου η κοινωνική και επικοινωνιακή δράση συνδυάζονται με τη μάθηση. Στη συνέχεια, μελετήσαμε τον ρόλο της προετοιμασίας ασκήσεων αυτού του είδους, στην επιτυχή υλοποίηση τους σύμφωνα με το μοντέλο προφορικής παραγωγής του Levelt (1989) που παρουσιάζει την προετοιμασία ως ένα ουσιαστικό βήμα που προηγείται της λεκτικής έκφρασης του μηνύματος και που ταιριάζει καλά με το προτεινόμενο τρίγωνο. που προτείνεται στο Ευρωπαϊκό Κοινό Πλαίσιο Γλωσσών: προγραμματισμός-εκτέλεση-αξιολόγηση, αφού ο ομιλητής εκτελεί μία γνωστική εργασία προκειμένου να εφαρμόσει τις γνώσεις του και να επεξεργαστεί το μήνυμά του. Τα αποτελέσματα αυτής της μελέτης καταδεικνύουν την προετοιμασία ως ένα βασικό στάδιο της επικοινωνιακής άσκησης που επηρεάζει την κινητοποίηση της ήδη κατακτημένης γνώσης των μαθητών και της παραγωγής λόγου και επηρεάζει κατά συνέπεια τις τρεις πτυχές της γλώσσας που προτείνει ο Skehan: ευχέρεια, ορθότητα και πολυπλοκότητα.Αλλά ποιος τύπος προετοιμασίας μπορεί να επηρεάσει καθεμία από αυτές τις τρεις γλωσσικές πτυχές;Για να απαντήσουμε σε αυτήν την ερώτηση, πραγματοποιήσαμε ένα πείραμα στο οποίο συμμετείχαν μαθητές που διδάσκονται τη γαλλική γλώσσα επιπέδου B1 που, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κοινό Πλαίσιο Γλωσσών, πρέπει να κατέχουν την τεχνική του προγραμματισμού επικοινωνιακών ασκήσεων. Το πείραμα μας αποτελείτο από τρεις διαφορετικές προφορικές δραστηριότητες που όφειλαν να προετοιμαστούν με τρεις διαφορετικούς τρόπους: καθοδηγούμενος τρόπος προετοιμασίας, ημι-καθοδηγούμενος τρόπος προετοιμασίας και ένας τρίτος τρόπος χωρίς προτεινόμενο πλάνο. Για τη διεξαγωγή αυτής της έρευνας καταγράψαμε σε βίντεο μαθητές κατά τη φάση προετοιμασίας και εκτέλεσης της κάθε άσκησης. Για την ανάλυση των δεδομένων, βασιστήκαμε στο μεθοδολογικό μοντέλο που πρότεινε ο Ellis (2008),και το οποίο καθιστά δυνατή την ανάλυση της προφορικής παραγωγής λόγου υπό τις τρεις γλωσσικές πτυχές που προτείνει ο Skehan. Τα αποτελέσματα ερμηνεύτηκαν στατιστικά με το λογισμικό SPSS (IBM Corp., 2023).Τα ευρήματα κατέδειξαν ότι αφενός, μία κατευθυνόμενη προετοιμασία διευκολύνει την κινητοποίηση του λεξικού και των γνώσεων που σχετίζονται με τη σύνταξη και την καλή δόμηση των προτάσεων, αλλά εμποδίζει την ευχέρεια. Από την άλλη, η εκτέλεση ασκήσεων χωρίς προετοιμασία έχει ως αποτέλεσμα πλουσιότερες και πιο σύνθετες προτάσεις, σε επίπεδο περιεχομένου.Αυτή η διδακτορική διατριβή προορίζεται να συνεισφέρει στον τομέα της διδακτικής της γαλλικής γλώσσας ως ξένης γλώσσας, καθώς τα αποτελέσματα της επηρεάζουν την ενεργοποίηση των κατακτημένων γνώσεων. Αυτό επιτυγχάνεται μέσα από την γνωστική διαδικασία που συντελείται κατά την προετοιμασία της άσκησης. Αποδεικνύεται λοιπόν, ότι η προετοιμασία των ασκήσεων της εργασίας μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμό εργαλείο προκειμένου ο εκπαιδευτικός να κατευθύνει την προσοχή του μαθητή στις πτυχές της γλώσσας που θέλει να δουλέψει.