Τα ανοικτά e-learning επιμορφωτικά προγράμματα των πανεπιστημίων για εκπαιδευτικούς δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης
Authors: Κάππας Σπυρίδων 
Published: November 2024

Η ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας και του διαδικτύου με τις λεγόμενες Web 2.0 υπηρεσίες τα τελευταία 20 έτη έχει οδηγήσει σε σημαντική διαφοροποίηση του εκπαιδευτικού εποικοδομήματος συντελώντας σε σημαντικό βαθμό στη μετάβαση από τη διδασκαλία στη μάθηση. Την ίδια στιγμή, όμως, το Ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα αγνοεί σε σημαντικό βαθμό αυτές τις εξελίξεις βασισμένο σε σταθερές και διδακτικά βιβλία που προϋπήρχαν της εποχής αυτής. Σε αυτό το πλαίσιο οι κοινωνικές και οικονομικές εξελίξεις που συντελέστηκαν τα τελευταία χρόνια με θρυαλλίδα την COVID-19 εποχή απέβησαν καταλυτικές για την αλλαγή παραδείγματος και την αντιμετώπιση των προβληματισμών που ανέκυψαν. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (ΔΕ) σε αυτό το συνεχώς διαμορφούμενο περιβάλλον θεωρείται καθοριστικός και θα μπορούσε αυτός να βοηθηθεί στο λειτούργημά του από την πολιτεία. Αντί αυτού η επαγγελματική του ανάπτυξη επαφίεται αποκλειστικά στον ίδιο. Η παρούσα Διατριβή φιλοδοξεί να απαντήσει σε αυτούς τους προβληματισμούς. Προσπαθώντας να αξιοποιήσει διάφορα Web 2.0 εργαλεία καθώς και το υλικό ελεύθερης χρήσης που είναι διάσπαρτο στο διαδίκτυο προτείνει μια όσο το δυνατόν τεκμηριωμένη πρόταση επιμόρφωσης εκπαιδευτικών ΔΕ σε θέματα επικαιροποίησης των γνώσεων τους καθώς και σε ζητήματα που άπτονται των ζητημάτων που θέτει. Στην εργασία εξετάζεται ο ρόλος των Web 2.0 εργαλείων στην εκπαιδευτική διαδικασία και σκιαγραφούνται μέθοδοι της εκπαίδευσης ενηλίκων όπως η αυτοκατευθυνόμενη μάθηση, οι συμμετοχικές μέθοδοι και η ανεστραμμένη τάξη ώστε να εξεταστεί ο ρόλος τους σε μια επιμόρφωση εκπαιδευτικών ΔΕ. Το κύριο μέρος της Βιβλιογραφικής Ανασκόπησης επικεντρώνει στους λεγόμενους Ανοικτούς Ανοικτούς Πόρους (ΑΕΠ) και στα Ανοικτά Μαθήματα δίνοντας έμφαση στα λεγόμενα Μαζικά Ανοικτά Διαδικτυακά Μαθήματα (ΜΑΔΜ) που τα χαρακτηριστικά τους πιστεύουμε ότι ανταποκρίνονται σε σημαντικό βαθμό στην προβληματική που θέτουμε. Η έρευνα της εργασίας μας πραγματοποιήθηκε σε όλα τα λεγόμενα Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα (Open Courses) και σε όλα τα ΜΑΔΜ που απευθύνονται σε εκπαιδευτικούς ΔΕ. Εξετάσαμε τη λεγόμενη ανοικτότητά τους, τα παιδαγωγικά χαρακτηριστικά τους και τις αρχές σχεδιασμού τους, τα χαρακτηριστικά των εκπαιδευτικών που τα παρακολουθούν καθώς και το βαθμό που αυτά θεωρούνται κατάλληλα για μια επιμόρφωση εκπαιδευτικών ΔΕ. Η έρευνα που πραγματοποιήθηκε ήταν τόσο εμπειρική όσο και ποσοτική στα Ερωτηματολόγια Εισόδου και Εξόδου των φοιτητών της πλατφόρμας ΜΑΔΜ Μathesis. Τα συμπεράσματα έδειξαν ότι τα Open Courses με κάποιες μετατροπές και τα ΜΑΔΜ που εξετάσαμε με κάποιες διαφοροποιήσεις τηρούν τις αρχές ανοικτότητας, χαρακτηρίζονται από τα κατάλληλα παιδαγωγικά χαρακτηριστικά και τις αρχές σχεδιασμού ώστε να χρησιμοποιηθούν σε προγράμματα επαγγελματικής ανάπτυξης εκπαιδευτικών ΔΕ. Άλλωστε, τα πορίσματα της έρευνάς μας έδειξαν την καταλληλότητα των μαθημάτων κυρίως για την επικαιροποίηση των γνώσεων με έμφαση σε αυτά των Ανθρωπιστικών Σπουδών στους εκπαιδευτικούς των οποίων ανήκουν και οι περισσότεροι εκπαιδευόμενοι τέτοιων Μαθημάτων.