bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Ultrasound Echo-Enhancers in the Evaluation of Endovascular Prostheses
Authors: Giannoni M. F. , Bilotta F. , Fiorani L. , Zaccaria A. , Rizzo L. , Fiorani B. , Fedele F.
Published: September 2024

Whereas conventional vascular surgical procedures are routinely monitored by ultrasound imaging, endovascular prostheses are usually monitored by radiographical imaging techniques. The aim of this study was to determine the safety, patient acceptance and role of ultrasound echo-enhancers (SHU 508 A) in the evaluation of endovascular devices. Nine patients were studied: six had stents (four in the internal carotid artery and two in the renal artery) and three had endoluminal prostheses (one in the abdominal aorta, one in the subclavian and one in the iliac artery). Endovascular patency and correct placement were studied with contrast angiography and ultrasound examination with and without contrast enhancement. Patients underwent angiography at the end of the endovascular procedure, and ultrasound examinations on the first postoperative day. Ultrasound contrast media (SHU 508 A) was injected through an antecubital vein at a rate of 1 ml/s. A total of 13 injections were given in nine patients. Ultrasonograms were obtained with 7.5 and 3.5 MHz transducers (Acuson 128 XP) and recorded on videotape for off-line visual inspection. Baseline and echo-enhanced sequences were assessed by two independent observers. None of the patients reported side-effects during or after the injection of the ultrasound echo-enhancer. Postoperative angiography showed endovascular patency and correct placement in all patients. The baseline ultrasound examination confirmed endoprosthesis patency in seven of nine patients: none revealed endoprosthesis malplacement. Contrast-enhanced ultrasound examination confirmed endoprosthesis patency. In two cases, the echo-contrast examination revealed persisting flow within the aneurysmal sac: in another patient it showed the incomplete adhesion of the distal portion of the endoprosthesis to the arterial wall. The preliminary findings suggest that ultrasound echo-enhancers are safe to use and induce no side-effects. Echo-enhanced sequences often provide additional information on the technical success of endovascular procedures. They promise to be useful in follow-up studies for assessing the functioning of endoprostheses.
The Renin—Angiotensin System in Swine during Hypovolaemic Shock Combined with Low-Flow Ischaemia of the Sigmoid Colon
Authors: Yilmaz E. N. , Vahl A. C. , van Rij G. L. , Vink G. Q. M. , De Lange-DeKlerk E. S. M. , Brom H. L. F. , Rauwerda J. A.
Published: September 2024

Colonic ischaemia is a serious complication after aortic surgery, and is most frequent after repair of ruptured aortic aneurysms. It was felt that the increased risk of colonic ischaemia during shock might be the result of a local effect of the renin—angiotensin system in the splanchnic circulation, which is exacerbated by poor perfusion. In order to evaluate the activity of the renin-angiotensin system in the colonic circulation, a subtotal occlusion of the distal aorta was induced in nine pigs. A colonic flow reduction of 70% was created for 4 hours. In the experimental group ( n = 6), induce hypovolaemic shock. 20 cm3/kg blood was sampled at 45 min before resuscitation was performed with 20 cm3/kg haemaccel. The sham group ( n = 3) did not have hypovolaemic shock induced. Blood samples were taken for determinations of angiotensin II, haemoglobin and lactate. Blood gas was obtained from the pulmonary artery and the caudal mesenteric vein for blood gas analysis and lactate determinations. ANOVA and the Wilcoxon sum rank test were used for statistical analysis. There was a significant increase in angiotensin II after induction of ischaemia in both groups. The increase in angiotensin II in the splanchnic circulation was more prominent than the increase in the systemic circulation ( P < 0.01). In the experimental group, there was a sustained increase in angiotensin II levels in the splanchnic circulation following shock and reperfusion ( P < 0/01). The increase in lactate concentrations, which was significantly higher in the experimental group ( P < 0.05), was evidence of intestinal ischaemia. There was a significant decline in cardiac output and blood pressure during the period of shock ( P < 0.05). The combination of colonic ischaemia and hypovolaemic shock followed by reperfusion leads to an increase in angiotensin 11 activity. The increase of the local activity of the renin-angiotensin system in the splanchnic circulation is more prominent after ischaemia and reperfusion. This is probably caused by a selective response of the splanchnic vasculature to shock, ischaemia and reperfusion.
Management of Aortic Dissection That Involves the Right Coronary Artery
Authors: Pêgo-Fernandes P. M. , Stolf N. A. G. , Hervoso C. M. , Silva J. M. , Arteaga E. , Jatene A. D.
Published: September 2024

A report on the follow-up of 11 patients who suffered from aortic dissection involving the right coronary artery and who underwent surgical treatment is reported. In two patients, the left coronary ostia was also affected. In seven patients, the dissection was acute and in four, chronic. The ascending aorta was substituted by a Dacron graft in all patients, and right coronary artery saphenous vein bypass or Gore-Tex graft to the coronary ostia or right coronary artery was performed in nine, and reimplantation of both dissected coronary in two. There were three early postoperative deaths (27.3%) caused by low-output syndrome and myocardial infarction. There were two late deaths. The six surviving patients were followed-up from 78 to 96 months (mean 83 months). This experience suggests that although carrying a high risk, the involvement of the coronary ostia in aortic dissection can be successfully managed if made before irreversible complications arise.
Hippocampal Neuronal Death following Deep Hypothermic Circulatory Arrest in Dogs: Involvement of Apoptosis
Authors: Kin H. , Ishibashi K. , Nitatori T. , Kawazoe K.
Published: September 2024

This study was undertaken to evaluate the histological nature of brain damage caused by deep hypothermic circulatory arrest during cardiopulmonary bypass. Total body cooling to 15°C and rewarming were performed with a conventional cardiopulmonary bypass technique using the femoral artery and vein. Dogs were assigned to one of three groups. In group 1 ( n = 4), cardiopulmonary bypass was maintained in a state of deep hypothermia (15°C) for 90 min, group 2 animals ( n = 5) underwent 60 min of deep hypothermic circulatory arrest at 15°C, and group 3 ( n = 6) underwent 90 min of deep hypothermic circulatory arrest at 15°C. All dogs were killed by perfusion fixation 72 h after cardiopulmonary bypass. The CA1 regions of the hippocampi were examined by light and electron microscopy. Biotinylated dUTP was used for nick-end labeling of apoptotic cells mediated by terminal deoxytransferase. No morphological change was observed in group 1 dogs, and very little in group 2 dogs. More severe neuronal damage was observed in group 3. The nuclei of many cells were shrunken and showed nick-end labeling. Dense chromatin masses were detected electron microscopically in the nuclei of CA1 pyramidal cells. Neuronal cell death observed in CA1 pyramidal cells 72 h after 90 min of deep hypothermic circulatory arrest at 15°C involves apoptosis. Therefore, according to this model, the maximum duration of deep hypothermic circulatory arrest should not be allowed to exceed 60 min.
Heart Transplantation for Peripartum Cardiomyopathy: A Report of Three Cases and a Literature Review
Authors: Aziz T. M. , Burgess M. I. , Aciadious N. N. , Campbell C. S. , Rahman A. N. , Yonan N. , Deiraniya A. K.
Published: September 2024

Peripartum cardiomyopathy is a devastating medical condition and carries a mortality of up to 60% with medical treatment. The authors describe their experience of successful outcome of three cases with heart transplantation and review the literature. The importance of performance of endomyocardial biopsy for all peripartum cardiomyopathy patients is emphasized. It is recommended that heart transplantation should only be offered to myocarditis negative patients.
On the Use of Instructional Games in Moroccan High Schools: Motives and Barriers
Authors: Lahbibi Khalid , Farhane Hamza , Yeou Mohamed , El Karfa Abderrahim
Published: September 2024

Background

The use of instructional games in foreign language classrooms has a lot of potential. This potential helped pushing the spread of game use, but it was faced with a lot of barriers.

Purpose

The current study intended to investigate the factors behind the use/nonuse of instructional games by Moroccan high school teachers.

Methods

This study adopted a mixed methods approach, which was typified in a sequential explanatory design. Data was collected from 215 students and 10 teachers in Allal Loudyi High School in Fes, Morocco, using questionnaire, interview, observation schedule, and focus group.

Results

The findings disclosed that students reported that instructional games should be used because they motivated them, helped them enjoy learning, and fostered their critical thinking skills. The large number of learners in the classrooms and lack of enough equipment were found to be two major obstacles, in addition to other minor challenges, that prevent Moroccan high school teachers from using instructional games in the classroom.

Discussion

Crosslinguistic studies confirmed the potential motives and barriers highlighted in the current study.

Conclusion

The results had direct implications for Moroccan EFL teachers, stakeholders, and students. The implications were discussed at the end of this article.
Sub-critical damage study of aluminium honeycomb and CFRP sandwich panels subjected to impact
Authors: Morán Juan , Casaburo Alessandro , Petrone Giuseppe , Francucci Gastón , Stocchi Ariel
Published: September 2024

Subcritical damage in sandwich panels refers to damage that occurs in the skins or core of the panel due to loading below the ultimate strength of the materials, and it can reduce the strength and durability of sandwich panels, leading to premature and unpredicted failure. In this work, a computational tool was developed for designing sandwich structures and optimizing their subcritical impact response. The model was validated experimentally on sandwich panels comprising an aluminium honeycomb core with carbon fiber reinforced epoxy skins. The study investigates subcritical damage in aluminium honeycomb and CFRP sandwich panels through mechanical experiments and finite element simulations. A novel computational tool was developed to optimize the impact response of these structures. Experimental validation was performed using standardized tests, and numerical simulations were conducted using Abaqus. Key findings indicate that the developed tool accurately predicts damage and stiffness reduction, offering significant potential for optimizing sandwich panel designs.
Oncolytic adenovirus encoding decorin and CD40 ligand inhibits tumor growth and liver metastasis via immune activation in murine colorectal tumor model
Authors: Rong Yejing , Ning Yingjun , Zhu Jianping , Feng Pei , Zhu Weixin , Zhao Xin , Xiong Zi , Ruan Chunyan , Jin Jiachang , Wang Hua , Cai Ting , Zhang Shun , Yang Yuefeng
Published: September 2024

Colorectal cancer (CRC) is the second common cause of cancer mortality worldwide, and it still lacks effective approaches for relapsed and metastatic CRC. Recently, oncolytic virus has been emerged as a promising immune therapeutic strategy. In this study, we develop a novel oncolytic adenovirus, rAd.mDCN.mCD40L, which drive oncolytic activity by telomerase reverse transcriptase promoter (TERTp). rAd.mDCN.mCD40L expressed both mouse genes of decorin (mDCN) and CD40 ligand (mCD40L), and produced effective cytotoxicity in both human and mouse CRC cells. Moreover, oncolytic adenovirus mediated mDCN over-expression inhibited Met expression in vitro. In CT26 subcutaneous tumor model, intratumorally delivery of oncolytic adenoviruses could inhibit tumor growth and liver metastasis, while mDCN and/or mCD40L armed oncolytic adenoviruses produced much more impressive responses. No obvious toxicity was detected in lung, liver and spleen. Moreover, mDCN and/or mCD40L armed oncolytic adenoviruses altered the immune state to activate anti-tumor responses, including increasing CD8+ T effector cells and CD4+ memory T cells, reducing MDSCs and Tregs in peripheral blood. Furthermore, mDCN and/or mCD40L armed oncolytic adenoviruses mediated mDCN and/or mCD40L expression in tumors, and up-regulated Th1 cytokines and reduced Th2 cytokines in tumors, which will be benefit for remodeling tumor microenvironment. Importantly, rAd.mDCN.mCD40L and rAd.mCD40L prevented tumor liver metastasis much more effectively than rAd.Null and rAd.mDCN. Therefore, rAd.mDCN.mCD40L and rAd.mCD40L are promising approaches for CRC therapy.
Tourism vs well-being of hosting communities – gaps and challenges
Authors: Dłużewska Anna
Published: September 2024

Cel pracy

i) wytypowanie najważniejszych koncepcji, które można wykorzystać w badaniach dobrostanu społeczności recepcyjnych destynacji turystycznych, ii) wskazanie najważniejszych zagrożeń i wyzwań dla dobrostanu społeczności recepcyjnych w świetle wskazanych koncepcji.

Materiał i metody

Artykuł ma charakter problemowo teoretyczny. Opiera się na literaturze akademickiej różnych dyscyplin oraz na dokumentach programowych publikowanych przez wiodące organizacje międzynarodowe.

Wyniki

W świetle nauk ekonomicznych (gdzie dobrostan odnosi się do wskaźników obiektywnych) za najważniejsze dysfunkcje (zagrożenia dla dobrostanu społeczności recepcyjnych) uznać można wyciek kapitału poza destynację (turystyka jako neokolonializm), pogłębianie się dysporoporcji w rozwoju regionalnym, pogłębianie się dysproporcji społecznych, a nawet wzrost ubóstwa. Dotyczy to nawet tzw. potęg turystycznych (Malediwy, Seszele)
W świetle nauk społecznych i psychologicznych (wskaźniki obiektywne i subiektywne) wyzwaniem są odmienne schematy funkcjonowania dobrostanu w różnych obszarach kulturowych, zmiana punktu odniesienia do porównań (turyści) - koncepcje hedoniczne, normalnych przy określaniu pozycji własnej, obniżenie poczucia sprawczości, więzi lokalnych i inne czynniki wymieniane w koncepcjach eudaimoinicznych.

Wnioski

Dobrostan jest stanem, do którego wszyscy dążymy i, który mamy prawo osiągnąć. Prawo do dobrostanu przysługuje także społecznościom przyjmującym destynacji turystycznych. Wpisuje się to w ideologię zrównoważonego rozwoju. Aby turystyka wywierała pozytywny wpływ na dobrostan społeczności przyjmujących, zdecydowanie konieczne jest jednak uwzględnianie w strategiach rozwoju turystyki szerszego spektrum koncepcji dotyczących mechanizmów funkcjonowania dobrostanu, w tym dobrostanu subiektywnego.
CSR in the Polish hard coal mining industry in the context of decarbonisation
Authors: Gostkowska-Drzewicka Magdalena
Published: September 2024

Cel pracy

Celem artykułu jest ocena działań dotyczących wdrażania założeń zrównoważonego rozwoju w polskich przedsiębiorstwach górniczych zajmujących się wydobyciem węgla kamiennego, przede wszystkim w odniesieniu do działań o charakterze środowiskowym i społecznym, jakie należy podjąć w okresie po zakończeniu eksploatacji.

Materiał i metody

Studia przypadków obejmujące analizę informacji, jakie polskie przedsiębiorstwa wydobywające węgiel kamienny udostępniają publicznie.

Wyniki

Polskie przedsiębiorstwa górnicze w większości przypadków nie przedstawiają do publicznej wiadomości konkretnych działań, jakie mają zamiar podjąć po zamknięciu kopalń. Zaledwie dwa z sześciu analizowanych podmiotów deklarują plany z tym związane.

Wnioski

Całkowite zaprzestanie wydobycia węgla będzie miało miejsce dopiero po roku 2050. Trudno jest zatem już w chwili obecnej oczekiwać wskazania szczegółowych rozwiązań, jakie zostaną wtedy wprowadzone, co wynika zarówno ze zmienności otoczenia gospodarczego, jak i technologicznego. Jednakże część z analizowanych przedsiębiorstw nie była objęta obowiązkiem sporządzania i udostępniania do publicznej wiadomości raportów niefinansowych.
Transversal competencies of a leader in the digital economy
Authors: Jurczak Jolanta
Published: September 2024

Cel pracy

Celem artykułu jest identyfikacja kluczowych kompetencji transwersalnych lidera w dynamicznie zmieniającej się gospodarce cyfrowej oraz wskazanie kierunku kształtowania się tych kompetencji w przyszłości.

Materiał i metody

Praca opiera się na studiach literaturowych oraz przeglądzie wyników wybranych badań wtórnych (desk research) oraz obejmuje pierwotne badania jakościowe przeprowadzone w postaci indywidualnych wywiadów pogłębionych (IDI).

Wyniki

Wyniki przeprowadzonych badań pierwotnych i wtórnych posłużyły do zweryfikowania kluczowych kompetencji lidera oraz opracowania autorskiego modelu kształtowania adaptacyjności kompetencji transwersalnych lidera w gospodarce cyfrowej, a także sformułowania rekomendacji i wniosków końcowych.

Wnioski

W artykule scharakteryzowano istotę kompetencji, wskazując na dotychczasowe osiągnięcia w obszarze określania kluczowych kompetencji przyszłości. Ponadto, dzięki przeprowadzonym badaniom zweryfikowano postawioną hipotezę i zaproponowano autorski model kształtowania kompetencji transwersalnych lidera, ujmujący obszar poznawczy, społeczny i techniczny w kontekście zjawiska adaptacyjności, wynikającego z transformacji cyfrowej. W końcowym etapie pracy sformułowano rekomendacje i wnioski końcowe, zaliczając do kluczowych kompetencji transwersalnych lidera: biegłość cyfrową, odporność psychiczną, budowanie relacji zaufania i współpracy, wizję transformacyjną, myślenie perspektywiczne i analityczne, a także elastyczność i zwinność, które w kontekście adaptacyjności będą poszukiwane w gospodarce cyfrowej.
Fake news and disinformation as a challenge for modern media education
Authors: Czopek Jakub
Published: September 2024

Cel pracy

Celem artykułu jest zwrócenie uwagi na konieczność wprowadzenia do programów z zakresu edukacji medialnej treści poświęconych fake newsom oraz przejawom dezinformacji.

Materiał i metody

Artykuł w oparciu o przegląd literatury przybliża zmiany, jakim w ostatnich latach z coraz większym nasileniem ulega mediosfera, będąca coraz mocniej nasycona informacjami o niskiej jakości. Stawia to przed edukatorami konieczność zaktualizowania programów edukacji medialnej o treści z zakresu radzenia sobie z takim środowiskiem informacyjnym.

Wyniki

Artykuł wskazuje podstawowe kwestie i pojęcia z zakresu przeciwdziałania dezinformacji, jakie powinny być bazą do przygotowania programów edukacyjnych z zakresu nowoczesnej edukacji medialnej, przygotowującej swoich odbiorców na wyzwania związane z rozwojem współczesnej mediosfery.

Wnioski

Jako formę rekomendacji zaproponowano trzy grupy takich treści: kompetencje związane ze znajomością konkretnych narzędzi, umiejętność krytycznego myślenia oraz świadomość konieczności ciągłego aktualizowania swojej wiedzy, a także kilka metod, jakie mogą być wykorzystane przez edukatorów zajmujących się tą tematyką.
An attempt to read the Preventive System of St. John Bosco after Vatican II
Authors: Niewęgłowski Jan , Vojtas Michal
Published: September 2024

Cel pracy

Streszczenie: Sytuacja współczesnego świata, która wyrażała się różnymi znakami czasu, była impulsem dla Kościoła katolickiego, aby ponownie przemyślał swoje miejsce i rolę w dzisiejszej kulturze i świecie. Powyższej problematyce został poświęcony Sobór Watykański (1962-1965). Sobór nakreślił nowe linie rozwoju dla działalności Kościoła. Po jego zakończeniu Kościół zachęcił również wszystkie rodziny zakonne do aggiornamento swoich charyzmatów. Salezjanie dokonując refleksji nad systemem prewencyjnym chcieli, aby ich wychowawcza praca z młodzieżą nie różniła się od posłannictwa Kościoła, ale w nim była zakorzeniona i uzupełniała jego misję.

Słowa kluczowe: system prewencyjny, Sobór Watykański II, młodzież uboga, katecheza ewangelizacyjna

Materiał i metody

Analiza dokumentów Kapituł Generalnych Towarzystwa Salezjańskiego.

Wyniki

Dla autora artykułu, bardzo interesujące.

Wnioski

Należy przybliżać treść członkom Towarzystwa Salezjańskiego.
The role of Unmanned Aerial Vehicles in ecological security
Authors: Parczewski Rafał
Published: September 2024

Cel pracy

W Polsce bardzo często dochodzi do zjawisk cyklicznych takich jak pożar czy powódź, co powoduje każdorazowo mobilizację służb i instytucji państwowych. Czynności, które należy zazwyczaj wykonać są bardzo dynamiczne ponieważ wiążą się z niesamowitą presją czasową. Bezzałogowe statki powietrzne przystosowane są zarówno do zapobiegania, monitorowania oraz zwalczania zagrożeń wynikających z infrastruktury krytycznej. Główny problem badawczy sformułowano w postaci pytania: Jakie funkcjonalności systemu BSP są przydatne do realizacji zadań realizowanych przez służby i instytucje odpowiedzialne za zwalczanie zagrożeń związanych z infrastrukturą krytyczną?

Materiał i metody

Kwestionariusz wywiadu eksoerckiego, obserwacja, własne doświadczenia.

Wyniki

Jak wynika z przeprowadzonych badań oraz własnych spostrzeżeń można stwierdzić, że system lotnictwa bezzałogowego pełni ważną rolę w systemie bezpieczeństwa ekologicznego. Drony poprzez wiele funkcjonalności są w stanie monitorować zagrożenia środowiskowe i skutecznie im przeciwdziałać.

Wnioski

Należy w dalszym ciągu prowadzić badania na temat zastosowania BSP w ochronie środowiska. Wskazanym jest ciągłe unowocześnianie, rozwijanie oraz implementowanie BSP w strukturach służb oraz instytucji odpowiedzialnych za ochronę środowiska w Polsce. Niezwykle ważnym aspektem jest również implementacja systemów bezzałogowych przez służby typu Policja, Straż Graniczna czy Państwowa Straż Pożarna. Wspólna wymiana informacji drogą powietrzną pomiędzy poszczególnymi służbami ułatwiałaby koordynację zadań związanych z ochroną środowiska.
The phenomenon of bullying among school teenagers in the Chojnice district
Authors: Piestrzyński Wojciech , Sarzała Dariusz Michał , Gierszewski Janusz
Published: September 2024

Cel pracy

Celem badań było poznanie częstotliwości występowania przemocy rówieśniczej wśród młodzieży w wieku 15-19 lat w powiecie chojnickim z uwzględnieniem jej form (fizycznej, psychicznej i napaści) oraz dokonanie analizy wpływu płci i miejsca zamieszkania na doświadczanie tego rodzaju przemocy.

Materiał i metody

Materiał badawczy uzyskano za pomocą metody próby celowej do wyselekcjonowania uczestników badania, z uwzględnieniem zbliżonej liczby badanych w poszczególnych grupach. Narzędziem zbierania danych był kwestionariusz ankiety zawierający pytania zamknięte i otwarte. W kwestionariuszu skupiono się na częstotliwości doświadczania różnych form przemocy rówieśniczej (fizycznej, psychicznej), mierzonej skala Likerta, a także na percepcji wsparcia społecznego i dostępnych form pomocy.

Wyniki

Wyniki wskazują, że większość badanych nigdy nie była ofiarą napaści ze strony rówieśników, choć pewien odsetek respondentów zgłaszał pojedyncze lub wielokrotne doświadczenia. Nie stwierdzono statystycznie istotnych różnic w doświadczaniu napaści między płciami ani miejscem zamieszkania. Podobnie, przemoc fizyczna występowała wśród respondentów, jednak bez znaczących różnic pomiędzy grupami. Natomiast przemoc psychiczna była bardziej powszechna.

Wnioski

W świetle uzyskanych wyników zachodzi konieczność dalszych badań nad przemocą rówieśniczą, aby lepiej zrozumieć jej przyczyny, skutki oraz skuteczne metody zapobiegania. Ponadto, wyniki badań wskazują na potrzebę implementacji programów edukacyjnych i interwencyjnych, które promowałyby pozytywne relacje między rówieśnikami oraz rozwijały umiejętności radzenia sobie i empatii, szczególnie wśród grup najbardziej narażonych na przemoc.
Crisis Safety Management in a Teaching Hospital – A Proposal for Action (Case)
Authors: Robakowski Piotr , Tyrańska-Fobke Anna , Synoweć Joanna , Ślęzak Daniel , Skelnik Klaudia , Robakowska Marlena
Published: September 2024

Coraz częściej zarówno w działaniach praktycznych jak i w dyskusjach akademickich mówi się o znaczeniu przygotowania do sytuacji kryzysowych. Problem jaki się pojawia dotyczy niewielkiej ilości praktycznych wdrożeń planów zarządzania bezpieczeństwem w sytuacjach kryzysowych. Celem artykułu jest przedstawienie możliwych działań strategicznych i rozwiązań w zakresie zarządzania w sytuacjach kryzysowych, na przykładzie działań w oddziale ratunkowym dużego szpitala klinicznego. Kompleksowy plan zarządzania w sytuacjach kryzysu pozwala zapewnić trwałe i sprawne funkcjonowanie jednostki podczas zdarzeń nagłych tj. podczas działań w sytuacji ponadnormatywnego zabezpieczenia ilości napływających pacjentów w danej jednostce czasu. Praca badawcza i wdrożeniowa dotycząca gotowości na sytuacje kryzysowe jest potrzebą w systemie opieki zdrowotnej w skali makro, szczególnie w kraju sąsiadującym z działaniami wojennymi.
Management 5.0 vs. Management 4.0 – breakthrough or continuation?
Authors: Rządkowski Grzegorz Kazimierz , Sidor-Rządkowska Małgorzata Anna
Published: September 2024

Cel pracy

Celem artykułu jest charakterystyka pojęć „Przemysł 5.0”, „Społeczeństwo 5.0” oraz odpowiadających im działań zarządczych.

Materiał i metody

W oparciu o materiały źródłowe oraz literaturę przedmiotu przeanalizowano główne elementy składające się na te pojęcia takie jak zrównoważony rozwój, koncentracja na człowieku, odporność na kryzys. Wskazano wyzwania jakie każdy z tych elementów stawia przed zarządzaniem, w tym zwłaszcza przed zarządzaniem zasobami ludzkimi.

Wyniki

W oparciu o materiały źródłowe oraz literaturę przedmiotu przeanalizowano główne elementy składające się na te pojęcia takie jak zrównoważony rozwój, koncentracja na człowieku, odporność na kryzys. Wskazano wyzwania jakie każdy z tych elementów stawia przed zarządzaniem, w tym zwłaszcza przed zarządzaniem zasobami ludzkimi.

Wnioski

Wyzwania te scharakteryzowano na trzech przykładach – podejmowania praktycznych działań proekologicznych (kreowanie kultury zero/less waste), dyskusji wokół sztucznej inteligencji w zarządzaniu oraz współpracy człowiek – robot.
The Impact of Climate Change on Security
Authors: Kaczmarek Krzysztof
Published: September 2024

Cel pracy

Celem artykułu jest przeprowadzenie analizy wpływu zmian klimatycznych na szeroko rozumiane globalne bezpieczeństwo oraz przekazanie rekomendacji dotyczących dalszych badań nad tą problematyką.

Materiał i metody

Do badań na potrzeby niniejszego opracowania jako podstawową metodę badawczą zastosowano przegląd literatury oraz wyników najnowszych badań dotyczących globalnego ocieplenia, jego przyczyn oraz wpływu na różne aspekty funkcjonowania społeczeństw i państw. Zastosowana została również metoda analizy opisowej.

Wyniki

Największym, wynikającym ze zmian klimatycznych, zagrożeniem dla bezpieczeństwa jest to, że znaczna część skutków globalnego ocieplenia nie jest jeszcze znana. Nie można bowiem wykluczyć, że punkt krytyczny zmian klimatycznych został już przekroczony, a efekty tego będą widoczne dopiero, kiedy przestaną działać czynniki maskujące.

Wnioski

Jedynym rozwiązaniem wydaje się być przygotowanie na częstsze i intensywniejsze ekstrema pogodowe i zmiana postrzegania tego co jest anomalią klimatyczną, a co już normą. Należy również prowadzić holistyczne badania nad wpływem zmian klimatycznych na środowisko bezpieczeństwa człowieka, zarówno w ujęciu społecznym jak i biologicznym. Badania takie powinny brać pod uwagę wszystkie możliwe, nawet jeszcze nie występujące, zmienne.
The use of the concept of family resources in selected models of psycho-pedagogical assistance
Authors: Kulesza Marta Małgorzata
Published: September 2024

Niniejszy artykuł ma charakter teoretyczno-praktyczny. Podjęta zostanie próba teoretycznej analizy pojęcia „rodzinne zasoby” w perspektywie różnych teorii, w szczególności konstruktywizmu oraz teorii socjoekologicznej oraz definicyjnego rozróżnienia od pojęć bliskoznacznych. Istotną częścią prezentowanego artykułu jest pokazanie praktycznego zastosowania koncepcji zasobów rodzinnych w wybranych modelach pomocy psychopedagogicznej. Wykorzystanie koncepcji zasobów rodzinnych w pracy z rodziną lub poszczególnymi jej członkami oznacza zmianę perspektywy postrzegania siebie z perspektywy patogenetycznej skoncentrowanej wokół czynników stresogennych, deficytów na perspektywę humanistyczną, podkreślającą niepowtarzalność i wyjątkowość każdego człowieka oraz próbującą wydobyć to, co jest wspierające dla niego i innych w jego otoczeniu. Klient w procesie pomocowym opartym na koncepcji zasobów jest traktowany jako ekspert swojego życia.
Challenges in the school management systems during the war. Polish-ukrainian research
Authors: Nazaruk Stanisława Katarzyna , Budnyk Olena , Ruszkowska Marzena , Tkachuk Tamara , Sokołowska Barbara , Dąbrowska Izabela
Published: September 2024

Cel pracy

Przedmiotem i zarazem celem tego artykułu jest zaprezentowanie wyników oryginalnych badań empirycznych przeprowadzonych wśród dyrektorów szkół podstawowych w Polsce i na Ukrainie. Punktem docelowym badań było znalezienie odpowiedzi na pytanie badawcze: Jakie działania wdrożyli dyrektorzy szkół na terenie zachodniej Ukrainy w związku z przesiedleniem dzieci a jakie dyrektorzy polskich szkół w związku z przyjęciem ukraińskich uczniów-uchodźców?

Materiał i metody

W badaniach wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego, opartą na technice ankietowej z wykorzystaniem autorskiego kwestionariusza ankiety. Badaniem objęto grupę 120 dyrektorów szkół podstawowych na terenie Polski i 50 dyrektorów szkół na terenie zachodniej Ukrainy. Wśród badanych osób najwięcej pełniło funkcję dyrektora szkoły w mieście, ze stażem pracy od 1 roku do 5 lat. Badania zrealizowano w 2023 roku z zastosowaniem zasad etycznych.

Wyniki

Badania przeprowadzone wśród dyrektorów szkół w zachodniej Ukrainie pokazały wprowadzone zmiany w zarządzaniu szkołami, głównie były one ukierunkowane na zapewnienie ochrony życia i bezpieczeństwa uczniom po wybuchu wojny. Natomiast działania polskich dyrektorów szkół były ukierunkowane na zorganizowanie uczniom-uchodźcom bezpiecznych warunków w nauce języka polskiego, pomocy pedagogiczno-psychologicznej i socjalnej.

Wnioski

Wyniki z przeprowadzonych badań zrealizowanych w Ukrainie i Polsce pokazały potrzebę przygotowania szkół na zmiany, które zachodzą z uwagi na trwającą wojnę na Ukrainie ale również mogą mieć zastosowanie ze względu na sytuacje kryzysowe zachodzące we współczesnym świecie. Wnioski płynące z doświadczeń zdobytych przez polskie i ukraińskie szkoły mogą posłużyć systemom edukacyjnym w innych krajach.
Occurrence of pathology in organisations and their wellbeing - analysis of the results of a pilot study
Authors: Niemiec Marlena
Published: September 2024

Cel pracy

Celem badań było sprawdzenie czy istnieje zależność między występowaniem dysfunkcji
w organizacjach a ich dobrostanem.

Materiał i metody

W badaniu wzięło udział 121 osób. Respondenci to studenci Wydziału Zarządzania i Dowodzenia, którzy studiują oraz są zatrudnieni od co najmniej roku oraz osoby, które nie są związane z Uczelnią, ale spełniają warunek o zatrudnieniu przynajmniej 1 rok. Do zebrania danych empirycznych wykorzystano autorski kwestionariusz ankiety.

Wyniki

Badania wskazały, że respondenci dostrzegają zależność między brakiem wellbeingu a występowaniem dysfunkcji w organizacji. Respondenci w swoich odpowiedziach wskazali, konkretne patologie, które wiążą z brakiem występowania wellbeingu – było to wypalenie zawodowe. Badania nie wykazały związku ze stażem pracy respondentów.

Wnioski

Podjęte badania wykazały związek między występowaniem wskazanej przez respondentów patologii organizacyjnej jaką jest wypalenie zawodowe, uzyskane dane empiryczne nie wskazały silnego związku, jeśli chodzi o postrzeganie patologii w organizacji w odniesieniu do stażu pracy. Respondenci natomiast dostrzegają powiązanie między występowaniem lub brakiem występowania patologii w organizacji a wellbeingiem.
Polish adaptation and validation of the Smartphone Orientation Scale (SOS)
Authors: Czerski Wojciech Marcin , Zbroszczyk Dorota , Ziębakowska-Cecot Katarzyna
Published: September 2024

Cel pracy

Intensywne używanie urządzeń mobilnych jest od kilkunastu lat obiektem badań w wielu krajach i kulturach. Główny akcent kładzie się zazwyczaj na negatywne zjawiska m.in. począwszy od ich problemowego lub nadmiernego używania aż po uzależnienie od telefonu komórkowego lub smartfonu. Jednocześnie powstają też skale mierzące ogólną orientację użytkowników na smartfon. Jednym z takich narzędzi jest Skala Orientacji na Smartfon (SOS) Jamesa A. Robertsa i Meredith E. David.

Materiał i metody

Skala Orientacji na Smartfon została przetłumaczona na język polski zgodnie z zasadą równoważności językowej. Badania przeprowadzono na próbie 725 studentów (71% kobiet) w wieku 18–50 lat z kilku wyższych uczelni w Polsce. Ocena struktury skali przeprowadzona została przy użyciu CFA z zastosowaniem estymatora metody uogólnionych najmniejszych kwadratów (GLS). Rzetelność SOS zmierzono z użyciem współczynnika α Cronbacha oraz ω McDonaldsa oraz stałości czasowej. Ocenę trafności kryterialnej dokonano za pomocą korelacji ze skalą Problemowego używania telefonu komórkowego (MPPUS-9), skalą Depresji, Lęku, Stresu (DASS-21) oraz Skalą Oceny Nadmiernego Korzystania z Sieci Społecznościowych (SONKSS-16).

Wyniki

CFA wykazała korzystne wartości dobroci dopasowania, podobnie jak w przypadku oryginalnej wersji skali SOS. Analiza statystyczna wykazała wysokie istotne statystycznie współczynniki mocy dyskryminacyjnej SOS. Zgodnie z oczekiwaniami wysoka istotna statystycznie korelacja zachodzi między SOS a problemowym używaniem telefonu komórkowego oraz nadmierną aktywnością w social media.

Wnioski

Badanie adaptacyjne wykazało, że polska wersja SOS ma dobre właściwości psychometryczne, może być wykorzystana w badaniach naukowych i diagnostycznych z uwagi na ogromny potencjał dzięki opracowanym normom.
Europeanization of the public administration of the Republic of Albania
Authors: Litwin-Lewandowska Dorota
Published: September 2024

Cel pracy

Przebieg i stan procesu europeizacji administracji publicznej w Albanii

Materiał i metody

Analiza danych zastanych w postaci dostępnych wyników badań, dokumentów o charakterze prawnym i strategicznym, opracowania naukowe i eksperckie

Wyniki

Dzięki mechanizmom unifikacji i standaryzacji, zmiany wdrażane na poziomie unijnym stają się częścią porządku krajowego, prowadząc do jednolitych rozwiązań funkcjonujących we wszystkich państwach członkowskich UE. Albania jest przygotowana w stopniu umiarkowanym w obszarze administracji publicznej, pozostając w trakcie progresu standaryzacji administracji publicznej.

Wnioski

Państwa UE funkcjonują we wspólnej przestrzeni administracyjnej, która wymusza, z jednej strony, formalno-prawną standaryzację, a z drugiej zaś, tworzenie specyficznych kultur administracyjnych, uwzględniających lokalną specyfikę każdego z krajów członkowskich. W związku z tym, można wyodrębnić dwa procesy, przebiegające równolegle i współzależnie. Jeden z nich to systemowy, zinstytucjonalizowany proces unowocześniania administracji publicznej, odwołujący się do realizowanych polityk unijnej i krajowej. Drugi, normatywnie i kulturowo uwarunkowaną świadomość społeczną, determinowaną zmiennością społeczną otaczającego świata. Procesy rozszerzenia UE, europeizacja administracji krajowych oraz konwergencja administracyjna mają charakter dynamiczny, a ich systemowe rezultaty dotyczą jakości instytucji administracyjnych, tradycji krajowych lub regionalnych, kultury organizacyjnej czy aspektów geopolitycznych.
Perception of a research problem in security sciences
Authors: Czupryński Andrzej , Górnikiewicz Marcin , Kochańczyk Rafał , Kogut Bogusław
Published: September 2024

Celem artykułu jest wyjaśnienie stosowanych w badaniach bezpieczeństwa wybranych pojęć a w szczególności: „problem naukowy”, „problem badawczy” oraz „pytania badawcze”. W literaturze przedmiotu oraz w procesie recenzowania prac promocyjnych spotyka się nieścisłości i zbyt dużą dowolność w interpretacji tych pojęć, stąd w przekonaniu autorów wymaga to ich ponownego wyjaśnienia. Artykuł posiada charakter przeglądowy, a zatem do jego opracowania autorzy stosowali metodę badania wybranych treści literatury przedmiotu oraz dialektyki, które były wystarczające do wyjaśnienia rozważanych zagadnień. W wyniku dyskursu podczas seminariów w Centrum Metodologii Badań w Naukach o Bezpieczeństwie w Akademii WSB i porównywaniu stanowisk poznawczych wielu filozofów nauki przyjęto, że proces badań inicjuje identyfikacja problemu naukowego oraz jego doprecyzowanie przez badacza do procesu badań jako problem badawczy. W literaturze przedmiotu oraz w pracach promocyjnych dostrzega się niekiedy dość dowolne podejście do procesu zorganizowania i prowadzenia badań w naukach o bezpieczeństwie. Dowolne przenoszenie na grunt nauk o bezpieczeństwie wybranych podejść badawczych z różnych teorii poznawczych bez ich dostosowania do problemu badawczego, celu oraz przedmiotu badań powoduje pewien nieład metodologiczno-metodyczny. Wielu autorów pomimo to, że uznają prymat problemu naukowego
i wynikający z niego problem badawczy sugerują, że proces badań inicjuje cel badawczy, który w istocie jest wtórny do przyjętego problemu badawczego.
Violent Behaviour of Contemporary Polish Youth Towards Socially Marginalised Groups
Authors: Łuka Magdalena , Opozda Danuta , Parzyszek Magdalena
Published: September 2024

Cel pracy

Celem niniejszego przedłożenia jest przedstawienie zachowań przemocowych współczesnej młodzieży wobec grup marginalizowanych społecznie.

Materiał i metody

Badania zrealizowane zostały przy pomocy techniki CAWI.

Wyniki

Z badań wynika, że młodzież w większości wykazuje przychylne zachowania wobec osób reprezentujących grupy marginalizowane społecznie i w znikomym stopniu dopuszcza się zachowań przemocowych.

Wnioski

Badania nad zachowaniami przemocowymi współczesnej młodzieży polskiej wobec grup marginalizowanych społecznie zostały przeprowadzone wśród 3046 uczniów szkół ponadpodstawowych. Za grupy marginalizowane społecznie uznano osoby ubogie, osoby z niepełnosprawnością, osoby należące do mniejszości narodowych, osoby ze wspólnoty religijnej oraz osoby o odmiennej orientacji płciowej. Na podstawie uzyskanych rezultatów badań można wnioskować, iż badana młodzież w niewielkim stopniu prezentuje zachowania przemocowe wobec osób z grup marginalizowanych społecznie. Zachowań przemocowych najczęściej doświadczają osoby ubogie (złość i irytacja: 5,8%; wyśmiewanie: 9,5%, przemoc fizyczna: 5,5%), reprezentujące mniejszości narodowe (przemoc fizyczna: 5%) oraz osoby przynależące do wspólnoty religijnej (irytacja i złość: 8,6%).
Pedagogical challenges in teaching Ukrainian children with refugee experience
Authors: Bielecka-Prus Joanna Monika
Published: September 2024

Cel pracy

Celem badań było zdiagnozowanie kluczowych problemów dydaktycznych pojawiających się w kształceniu dzieci uchodźczych z Ukrainy w polskich szkołach

Materiał i metody

Materiał badawczy uzyskano za pomocą metody ogólnopolskiego sondażu diagnostycznego on-line wśród nauczycieli uczących dzieci uchodźcze z Ukrainy (N=1720). Narzędziem badawczym była skala trudności dydaktycznych składająca się z 12 pytań w formie pięciostopniowej skali Likerta

Wyniki

Analiza statystyczna pokazała, że problemy kulturowe i bariery językowe silnie wpływają na trudności dydaktyczne. Głównymi czynnikami problematyzującymi przekaz wiedzy w polskich szkołach jest brak kompetencji nauczycieli do pracy z dziećmi zróżnicowanymi językowo i kulturowo oraz niska motywacja uczniów ukraińskich do nauki. Największe problemy dydaktyczne dotyczą diagnostyki poziomu wiedzy dziecka oraz jego specjalnych potrzeb dydaktycznych, a także motywacji do nauki języka polskiego.

Wnioski

Nauczyciele dyplomowani mieli mniej problemów z przekazywaniem wiedzy i ocenianiem uczniów, lecz poziom awansu zawodowego nie wpływał na umiejętności motywowania uczniów i budowania relacji z ich rodzinami. Najwięcej problemów mieli nauczyciele klas I-III, co może wynikać z adaptacyjnych trudności najmłodszych uczniów. Potrzebne jest wsparcie dla wszystkich nauczycieli, niezależnie od miejsca pracy, w zakresie komunikacji, edukacji międzykulturowej i zarządzania różnicami kulturowymi.
Economic sciences from the perspective of the New Washington Consensus
Authors: Banaszyk Piotr , Gorynia Marian
Published: September 2024

Cel pracy

Celem artykułu jest dokonanie rekonstrukcji i oceny obowiązującego przez kilka ostatnich dziesięcioleci Konsensusu Waszyngtońskiego, który został porównany do projektowanego na przyszłość tzw. Nowego Konsensusu Waszyngtońskiego.

Materiał i metody

Przyjęta perspektywa badawcza polegała na identyfikacji założeń teoretycznych tych dwóch ładów gospodarczych w celu wskazania podobieństw i różnic między nimi. Dopełnieniem jest charakterystyka realnych uwarunkowań, w których projektowana zmiana się dokonuje. Dokonano analizy porównawczej obu typów ładu gospodarczego z wykorzystaniem przeglądu literatury przedmiotu.

Wyniki

Wynikiem przeprowadzonych rozważań jest identyfikacja i ocena założeń tzw. Nowego Konsensusu Waszyngtońskiego oraz określenie uwarunkowań jego realizacji.

Wnioski

W obliczu zachodzących turbulencji i zmian nie tylko w światowym systemie gospodarczym, ale także politycznym i społecznym, propozycja Nowego Konsensusu Waszyngtońskiego wydaje się być propozycją akceptowalną dla większości społeczności międzynarodowej. Nie jest natomiast taką propozycją tzw. Konsensus Pekiński.
A look at the competitiveness of regions in Poland
Authors: Nowak Anna , Jarosz-Angowska Aneta
Published: September 2024

Cel pracy

Celem opracowania jest ocena konkurencyjności województw w Polsce oraz identyfikacja tych obszarów konkurencyjności, które stanowią mocną i słabą stronę polskich regionów.

Materiał i metody

W badaniach wykorzystano analizę porównawczą z zastosowaniem Regional Competitiveness Index (RCI) z lat 2016 i 2022, a także szczegółową ocenę subindeksów wskaźnika RCI. Porównano w ten sposób polskie regiony pomiędzy sobą, w odniesieniu do średniej konkurencyjności krajowej oraz unijnej.

Wyniki

Poza regionem warszawskim stołecznym żaden z polskich regionów nie uzyskał przeciętnego w UE poziomu indeksu RCI. Najwyższą konkurencyjnością spośród pozostałych regionów odznaczało się województwo śląskie i małopolskie. Natomiast niską konkurencyjnością odznaczają się zwłaszcza cztery regiony Polski wschodniej, tj. warmińsko-mazurskie, świętokrzyskie, podlaskie i lubelskie.

Wnioski

Biorąc pod uwagę poszczególne obszary konkurencyjności regionalnej w Polsce należy zwrócić uwagę na to, że jedynie w zakresie edukacji podstawowej i wyższej oraz efektywności rynku pracy osiągnięto poziom przekraczający średnią konkurencyjność unijną. Największym problemem polskich regionów jest niski poziom zaawansowania biznesowego oraz słaba infrastruktura.
Analysis of online information searching practices among media studies students
Authors: Harbanowicz Justyna , Harbanowicz Małgorzata
Published: September 2024

Cel pracy

Zdobywanie i selekcja informacji są kluczowymi umiejętnościami współczesnego świata. Według badaczy wyszukiwanie informacji mieści się w obszarze czterech tzw. umiejętnościach podstawowych – obok pisania, czytania i rachowania. Kompetencje informacyjne umożliwiają efektywne uczenie się, mają istotny wpływ na skuteczność procesu nauki, badawczego eksplorowania oraz refleksji nad wiedzą, wpływają także na jakość wykonywania obowiązków zawodowych i codziennych aktywności. Stanowią kluczowy element adaptacji do zmieniających się warunków w otoczeniu informacyjnym oraz umożliwiają ciągłe uczenie się. Kompetencje te powinni już mieć studenci. Postanowiono więc zbadać studentów pierwszego roku studiów medialnych.

Materiał i metody

W grudniu 2023 roku studenci kierunków: dziennikarstwa i komunikacja społeczna oraz media design i marketingu wizerunkowego z Uniwersytetu Dolnośląskiego DSW we Wrocławiu otrzymali kwestionariusze ankiet. Były one rozsyłane drogą elektroniczną, stworzone i udostępniane za pomocą aplikacji Microsoft Forms. Ankieta zawierała 30 pytań zamkniętych, w tym 3 umożliwiały dokonania wielokrotnego wyboru spośród podanych odpowiedzi. W sumie przebadano 283 osoby.

Wyniki

Badanie wykazało, że studenci zdają sobie sprawę z ważności posiadania kompetencji informacyjnych, ale nie są świadomi trudności, które wiążą się z rzetelną oceną źródeł. Źródła, z których korzystają, to najczęściej social media, nie zaś źródła naukowe, poparte autorytetem, recenzowane.

Wnioski

Zdecydowana większość studentów nie wynosi ze szkoły kompetencji informacyjnych. Wydaje się więc zasadne, by uwzględniać w programach szkół wyższych treści związane z poszukiwaniem rzetelnych źródeł oraz z selekcją i krytycznym podejściem do informacji.
Approving commentary to the verdict of the administrative court in Krakow
dated 22 April 2024 (file no. III SA/Kr 30/24)
Authors: Bułajewski Stanisław , Barankiewicz Karina
Published: September 2024

W ramach glosy postawione zostało pytanie, czy organ samorządu terytorialnego może regulować w akcie prawa lokalnego kwestie wykraczające poza upoważnienie ustawowe? Na tak zadane pytanie, na podstawie analizy nie tylko uzasadnienia glosowanego wyroku, poglądów doktryny, ale
i pozostałego orzecznictwa udzielono odpowiedzi negatywnej.
Uchwała rady gminy jest aktem prawnym o charakterze niesamoistnym, wydawanym wyłącznie w granicach delegacji ustawowej oraz z uwzględnieniem innych przepisów ustawowych, w tym przepisów ustawy zasadniczej. Niesamoistny charakter uchwały rady gminy oznacza, że organ samorządu terytorialnego nie może domniemywać swoich kompetencji prawodawczych, regulować
w niej materii wykraczającej poza przedmiotowy i treściowy zakres upoważnienia ustawowego, jak również powtarzać przepisów obowiązujących na gruncie innych, hierarchicznie wyższych aktów prawnych.
Powyższa teza została zaprezentowana w glosie do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej: WSA) w Krakowie z dnia 22 kwietnia 2024 r. (sygn. akt III SA/Kr 30/24) dotyczącej zakazu domniemania kompetencji prawodawczych organu samorządu terytorialnego wykraczających poza upoważnienie ustawowe.
A child with developmental trauma in the polish education system
Authors: Wielądek Małgorzata
Published: September 2024

Cel pracy

Trauma rozwojowa u dzieci stanowi poważny problem zdrowia psychicznego, który może mieć długotrwałe i głębokie konsekwencje dla rozwoju dziecka. Dzieci doświadczające traumy rozwojowej mierzą się z poważnymi wyzwaniami w polskim systemie edukacji. Celem niniejszego artykułu jest zwrócenie uwagi na rozpoznanie objawów zaburzeń i funkcjonowania dzieci z objawami traumy rozwojowej w polskim systemie oświatowym, a także wskazanie możliwych rozwiązań legislacyjnych związanych z odpowiednimi działaniami wychowawczo-terapeutycznymi i zabezpieczeniem praw edukacyjnych tych dzieci.

Materiał i metody

W badaniu zastosowano metaanalizę publikacji (raportów z badań, artykułów) na temat traumy rozwojowej dzieci.

Wyniki

Na podstawie dokonanej analizy można stwierdzić, że trauma rozwojowa u dzieci jest poważnym problemem, który wymaga kompleksowego podejścia i wsparcia zarówno ze strony rodziny, jak i systemu oświatowego. Choć uwarunkowania prawne gwarantują dostęp do edukacji i specjalistycznego wsparcia, w praktyce często pojawiają się wyzwania związane z diagnozą, dostępnością usług oraz współpracą międzyinstytucjonalną. Również intencja prawodawcy we wskazanych przepisach, nie zawsze jest w prawidłowy sposób odczytywana przez specjalistów, tym samym powodując wykluczenie pewnej grupy dzieci z systemu edukacyjnego, co jest sprzeczne z gwarantowanym przez Konstytucję prawem do nauki.

Wnioski

Dziecko powinno mieć odpowiednie wsparcie i opiekę w systemie oświaty, indywidualne podejście do edukacji, które uwzględnia jego potrzeby i trudności związane z traumą rozwojową. Wsparcie emocjonalne i stworzenie bezpiecznego środowiska są kluczowe dla sukcesu edukacyjnego dziecka i jego dalszego życia jako dorosły.