Η επίδραση των πρακτικών διοικητικής λογιστικής, των κοστολογικών συστημάτων και των λογιστικών πληροφοριακών συστημάτων στην απόδοση των επιχειρήσεων
Authors: Διαβαστής Ιωάννης 
Published: September 2021

Σε ένα δυναμικό και ανταγωνιστικό επιχειρησιακό περιβάλλον, όπως είναι ο ξενοδοχειακός κλάδος, τα διοικητικά στελέχη επιζητούν την κατάλληλη πληροφορία για το σχεδιασμό, τον έλεγχο, την αξιολόγηση της απόδοσης και τη λήψη αποφάσεων. Οι σύγχρονες Πρακτικές Διοικητικής Λογιστικής και τα πολύπλοκα και λειτουργικά Κοστολογικά Συστήματα, παρέχοντας ακριβή και άμεση πληροφορία, δύνανται να δημιουργήσουν ένα συγκριτικό πλεονέκτημα και να αποφέρουν τη βελτίωση της επιχειρησιακής απόδοσης. Ταυτόχρονα, η αποτελεσματικότητα των Λογιστικών Πληροφοριακών Συστημάτων, σε όρους ικανοποίησης των χρηστών, συμβάλλει στην υποστήριξη της εφαρμογής και της χρήσης των Διοικητικών Λογιστικών Συστημάτων. Η παρούσα διατριβή αποσκοπεί στη διερεύνηση της σύνθετης σχέσης της Διοικητικής Λογιστικής, της Κοστολόγησης και της Πληροφοριακής Τεχνολογίας, εξετάζοντας την επίδραση της χρήσης των σύγχρονων Πρακτικών Διοικητικής Λογιστικής, της πολυπλοκότητας των Κοστολογικών Συστημάτων και της αποτελεσματικότητας των Λογιστικών Πληροφοριακών Συστημάτων αλλά και της συνέργειάς τους στην απόδοση των Ελληνικών ξενοδοχειακών επιχειρήσεων. Επίσης, εξετάζει τους παράγοντες που επιδρούν στο βαθμό χρήσης των σύγχρονων Πρακτικών Διοικητικής Λογιστικής, στο βαθμό πολυπλοκότητας των Κοστολογικών Συστημάτων και στο βαθμό ικανοποίησης των χρηστών των Λογιστικών Πληροφοριακών Συστημάτων, όπως επίσης και άλλα θεμελιώδη ερευνητικά ερωτήματα που έχουν αναδειχθεί στα γνωστικά πεδία της Διοικητικής Λογιστικής και της Κοστολόγησης. Ως θεωρητική βάση για την ανάπτυξη των ερευνητικών ερωτημάτων και ερευνητικών υποθέσεων και τη διασύνδεσή τους με τα ερευνητικά αποτελέσματα, η διατριβή χρησιμοποιεί τη θεωρία της Διάδοσης της Καινοτομίας, την Ενδεχομενική θεωρία, τη θεωρία των “Ανώτερων Κλιμακίων”, το Μοντέλο Επιτυχίας των Πληροφοριακών Συστημάτων και το πλαίσιο των Δυναμικών Ικανοτήτων. Η έρευνα διενεργήθηκε με τη χρήση δομημένου ερωτηματολογίου σε Ελληνικές ξενοδοχειακές επιχειρήσεις που ανήκουν στην κατηγορία των τριών, τεσσάρων και πέντε αστέρων, ενώ για τη συλλογή των δεδομένων εφαρμόσθηκε η απλή τυχαία δειγματοληψία. Τα αποτελέσματα της έρευνας τεκμηριώνουν ότι η χρήση των παραδοσιακών Πρακτικών Διοικητικής Λογιστικής υπερτερεί έναντι της χρήσης των σύγχρονων πρακτικών στις Ελληνικές ξενοδοχειακές επιχειρήσεις. Οι χρηματοοικονομικοί δείκτες, οι προϋπολογισμοί για τον έλεγχο του κόστους, η ανάλυση κερδοφορίας ανά προϊόν / υπηρεσία, η πλήρης κοστολόγηση και οι προϋπολογισμοί για το σχεδιασμό λειτουργιών παρουσιάζουν τους υψηλότερους βαθμούς χρήσης. Επιπροσθέτως, η στρατηγική διαφοροποίησης υπηρεσιών, η οργανική δομή και η εποχικότητα αποτελούν τους προβλεπτικούς παράγοντες του βαθμού χρήσης των σύγχρονων Πρακτικών Διοικητικής Λογιστικής. Τα ερευνητικά ευρήματα επιβεβαιώνουν την ιδιαιτερότητα της κοστολογικής δομής των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων, η οποία χαρακτηρίζεται από υψηλά σταθερά και έμμεσα κόστη. Επίσης, οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις χρησιμοποιούν σε σημαντικό βαθμό την κοστολογική πληροφορία με απώτερο σκοπό την τιμολόγηση των υπηρεσιών, τη μείωση του κόστους και την κατάρτιση των προϋπολογισμών τους. Αναφορικά με τους παράγοντες που επηρεάζουν το βαθμό πολυπλοκότητας των Κοστολογικών Συστημάτων, το μέγεθος της επιχείρησης, η κοστολογική δομή, η σημαντικότητα της κοστολογικής πληροφορίας στη λήψη αποφάσεων και η ολοκληρωμένη πληροφοριακή τεχνολογία παρουσιάζουν σημαντική επίδραση. Εξετάζοντας τους παράγοντες που επιδρούν στην αποτελεσματικότητα των Λογιστικών Πληροφοριακών Συστημάτων στις Ελληνικές ξενοδοχειακές επιχειρήσεις, διαπιστώθηκε ότι η ποιότητα του συστήματος, η ποιότητα της πληροφορίας, η ποιότητα της υπηρεσίας, η χρήση του συστήματος, το μέγεθος της επιχείρησης, τα έτη λειτουργίας του συστήματος, η ολοκληρωμένη πληροφοριακή τεχνολογία και η οργανική δομή λειτουργούν θετικά στο βαθμό ικανοποίησης των χρηστών. Αντιθέτως, η στατιστική ανάλυση αποδεικνύει ότι η εκπαίδευση των χρηστών έχει αρνητική επίδραση στο βαθμό ικανοποίησης των χρηστών. Για τη διερεύνηση της αλληλεπίδρασης της χρήσης των σύγχρονων Πρακτικών Διοικητικής Λογιστικής, της πολυπλοκότητας των Κοστολογικών Συστημάτων και της αποτελεσματικότητας των Λογιστικών Πληροφοριακών Συστημάτων στην απόδοση των Ελληνικών ξενοδοχειακών επιχειρήσεων εφαρμόσθηκε ιεραρχική πολλαπλή παλινδρόμηση με τη χρήση όρων αλληλεπίδρασης. Τα αποτελέσματα της ανάλυσης αποδεικνύουν ότι οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις καθίστανται ικανές να βελτιώσουν την απόδοσή τους, αποκτώντας ευρέως πεδίου πληροφορία από τη χρήση των σύγχρονων Πρακτικών Διοικητικής Λογιστικής σε συνδυασμό με υψηλής ποιότητας κοστολογική πληροφορία από την εφαρμογή πολύπλοκων και λειτουργικών Κοστολογικών Συστημάτων, υπό συνθήκες υψηλού βαθμού ικανοποίησης των χρηστών των Λογιστικών Πληροφοριακών Συστημάτων. Τα ερευνητικά αποτελέσματα της διατριβής δεν περιορίζονται στη συνεισφορά τους σε ερευνητικό επίπεδο αλλά επεκτείνονται και σε πρακτικό. Μέσα από το συνδυασμό θεωριών και ερευνητικών μοντέλων, συμβάλλουν στη διαμόρφωση νέων θεωρητικών και ερευνητικών προσεγγίσεων στα προαναφερθέντα γνωστικά αντικείμενα, επιτρέποντας να εξελιχθεί περαιτέρω η επιστημονική έρευνα ενώ παράλληλα καλύπτουν τα ερευνητικά κενά. Τέλος, αποτελούν ένα χρήσιμο οδηγό για τους επαγγελματίες του κλάδου ώστε να γίνουν κατανοητές οι συνθήκες κάτω από τις οποίες η εφαρμογή και η χρήση των σύγχρονων και πολύπλοκων Διοικητικών Λογιστικών Συστημάτων διευκολύνεται, τα μέσα με τα οποία μπορεί να επιτευχθεί η αποτελεσματικότητα των Λογιστικών Πληροφοριακών Συστημάτων και ο τρόπος με τον οποίον μπορεί να δημιουργηθεί ένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα συντελώντας στην αύξηση της απόδοσης της επιχείρησής τους.