Διερεύνηση βιοδεικτών επί των ασθενών με καρδιακή ανεπάρκεια
Authors: Ζίβλας Χρήστος 
Published: September 2021

Η πρόγνωση και η εξελικτική πορεία του συνδρόμου της καρδιακής ανεπάρκειας (ΚΑ) μελετάται τα τελευταία έτη με τη βοήθεια εξειδικευμένων βιοδεικτών (ΒΔ). Σκοπός: Να αξιολογηθεί η προγνωστική αξία απλών και νεώτερων ΒΔ που λαμβάνονται με απλή αιμοληψία από ασθενείς με συστολική ΚΑ, και να συσχετιστούν τα επίπεδα και οι μεταβολές τους με το κλινικό στάδιο, την ποιότητα ζωής, τη δοκιμασία βάδισης 6 λεπτών (6ΛΔΒ), τα ηλεκτροκαρδιογραφικά (ΗΚΓ) και ηχωκαρδιογραφικά ευρήματα. Μέθοδος: Στη μελέτη συμπεριλήφθησαν 61 ασθενείς (49 άνδρες και 12 γυναίκες) που νοσηλεύθηκαν στην 1η Καρδιολογική κλινική του Γενικού Νοσοκομείου Νίκαιας – Πειραιά «Άγιος Παντελεήμων», με συμπτώματα ΚΑ και κλάσμα εξώθησης αριστερής κοιλίας ≤35%. Οι ασθενείς παρακολουθήθηκαν για 1 έτος. Κριτήρια αποκλεισμού ήταν νεφρική ανεπάρκεια σταδίου 3 και άνω , πρωτογενής ηπατική ανεπάρκεια, αυτοάνοσα νοσήματα, νεοπλασίες, συγγενής καρδιοπάθεια και σοβαρού βαθμού βαλβιδοπάθειες, εκτός της σοβαρής λειτουργικής ανεπάρκειας μιτροειδούς βαλβίδας. Οι νέοι ΒΔ που μελετήθηκαν ήταν το αμινοτελικό άκρο του προδρόμου εγκεφαλικού νατριουρητικού πεπτιδίου (NT-proBNP), η γκαλεκτίνη-3 (Gal-3), η κυστατίνη C (CysC), o διαλυτός υποδοχέας της ιντερλευκίνης-33 (soluble suppression of tumorgenicity 2 - sST2), ο αυξητικός παράγοντας διαφοροποίησης-15 (GDF-15), η προλακτίνη, η οστεοποντίνη, η ιντερλευκίνη-1β και η υψηλής ευαισθησίας C-αντιδρώσα πρωτεΐνη. Επίσης, μελετήθηκε η προγνωστική αξία απλών ΒΔ, όπως είναι το ουρικό οξύ, οι λιποπρωτεΐνες και η ελεύθερη τριιωδοθυρονίνη (fT3). Οι μετρήσεις των νέων ΒΔ έγιναν στο Ίδρυμα Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών. Το επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας ορίστηκε ως τιμή p < 0.05. Αποτελέσματα: Το αρχικό κλινικό στάδιο ΚΑ κατά New York Heart Association (NYHA) συσχετίστηκε σε σημαντικό βαθμό με το NT-proBNP (p < 0.0001), τον GDF-15 (p = 0.005), την ολική χοληστερόλη (p = 0.014), την πυροσταφυλική τρανσαμινάση SGPT (p = 0.009), και το ουρικό οξύ (p = 0.024). Σημαντικοί καθοριστικοί ΒΔ για τη 6ΛΔΒ αποδείχθηκαν οι: ολική χοληστερόλη (p < 0.001), λιποπρωτεΐνη χαμηλής πυκνότητας LDL (p = 0.006), λιποπρωτεΐνη υψηλής πυκνότητας HDL (p = 0.008), οξαλοξική τρανσαμινάση (SGOT) (p = 0.028), NT-proBNP (p = 0.001), sST2 (p = 0.009), GDF-15 (p = 0.03) και Gal-3 (p = 0.016). Μεγαλύτερη διάταση αριστερής κοιλίας και χαμηλότερη fT3 συνδυάστηκαν με πιο διευρυσμένο QRS διάστημα στο ΗΚΓ (p < 0.05). Επιπλέον, ο όγκος του αριστερού κόλπου συσχετίστηκε με σοβαρότερη ανεπάρκεια μιτροειδούς βαλβίδας (p = 0.032), υψηλότερα επίπεδα CysC (p = 0.019) και υψηλότερη συστολική πίεση δεξιάς κοιλίας (p = 0.038) κατά τη σταδιακή πολλαπλή γραμμική παλινδρόμηση. Υψηλότερα επίπεδα NT-proBNP (>819.4 pg/ml), sST2 (>3.923 ng/ml), Gal-3 (>10.8 ng/ml) και GDF-15 (>2506.35 pg/ml) συσχετίστηκαν με χειρότερη επιβίωση στο 1 έτος, ακόμη και μετά από προσαρμογή για ηλικία, φύλο, κάθαρση κρεατινίνης, ύπαρξη στεφανιαίας νόσου και διαβήτη. Η προσθήκη του sST2, της Gal-3 και του GDF-15 στο μοντέλο βελτίωσε την προγνωστική ικανότητα του ΝΤ-proBNP. Συμπεράσματα: Νέοι ΒΔ συσχετίζονται με τη βαρύτητα των συμπτωμάτων, το λειτουργικό στάδιο, και μπορούν να προσθέσουν περαιτέρω πληροφορίες για την πρόγνωση ασθενών με συστολική ΚΑ.