bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
MODEL ZARZĄDZANIA KOMUNIKACJĄ W ORGANIZACJI
Authors: Rostek Katarzyna , Wiśniewski Michał , Zając Radosław
Published: December 2019

Funkcjonowanie administracji publicznej cechuje się wysokim poziomem specjalizacji oraz koncentracji na skuteczności. Paradoksalnie jednak doskonałość operacyjna, wyrażająca się w dopracowywaniu i doskonaleniu realizacji pojedynczych działań, może być zwodnicza i wraz z upływem czasu prowadzić do utraty jakości i sprawności zarówno w kontekście wiedzy, procesów, jak i efektywności działania całego systemu. W konsekwencji wiąże się to z utratą oczekiwanej skuteczności, która bezpośrednio zależy od poziomu efektywności w zakresie zarządzania informacją, komunikacją i wiedzą. W niniejszym artykule proponowane jest nowe podejście do zarządzania komunikacją i wiedzą, które wyrażone zostało poprzez założenia autorskiego modelu ATENA i zweryfikowane w dwóch przytoczonych przypadkach możliwego zastosowania. Elastyczność prezentowanego modelu skutkuje możliwością zastosowania jej w każdym typie organizacji, której struktura organizacyjna i przepływy informacyjne mają deterministyczny wpływ na jakość i efektywność zarządzania komunikacją i wiedzą.
ZARZĄDZANIE BEZPIECZEŃSTWEM DANYCH W PRZEDSIĘBIORSTWACH MSP Z UWZGLĘDNIENIEM CZYNNIKA LUDZKIEGO — WYNIKI BADAŃ
Authors: Kobis Paweł , Kisiołek Artur
Published: December 2019

Szeroko rozumiane technologie informatyczne są obecnie głównym narzędziem zarządzania informacją we współczesnych przedsiębiorstwach. Dane, będące źródłem informacji przechowywane są w zaprojektowanych do tego celu systemach bazodanowych, plikach komputerowych umieszczonych na serwerach, komputerach stacjonarnych, urządzeniach mobilnych i nośnikach zewnętrznych. Wymienione urządzenia pracujące w większości przypadków w sieci lokalnej i globalnej narażone są na różnego rodzaju cyberataki mające na celu wykradzenie lub usunięcie zapisanych w nich danych. W artykule w części teoretycznej przedstawiono wybrane zagadnienia z zakresu bezpieczeństwa informacji w przedsiębiorstwach sektora MSP. Autor szczególną uwagę zwrócił na tzw. czynnik ludzki występujący w procesach związanych z ochroną danych. W części empirycznej pierwszym celem opracowania jest zaprezentowanie wyników badań przeprowadzonych w przedsiębiorstwach sektora MSP wśród osób zarządzających infrastrukturą IT i odpowiedzialnych za bezpieczeństwo danych. Drugim celem jest przedstawienie ogólnego schematu postępowania przy zabezpieczaniu informacji w sieci lokalnej małych i średnich przedsiębiorstw.
Monitorowanie i mierzenie wydajności komunikacji w rozproszonych zespołach projektowych
Authors: Muszyńska Karolina
Published: December 2019

Celem artykułu jest, po pierwsze, identyfikacja aspektów procesów komunikacji i dokumentacji w rozproszonych, międzynarodowych zespołach projektowych, które powinny być monitorowane w celu zapewnienia skutecznej komunikacji projektowej, a po drugie, zaproponowanie połączonego podejścia do pomiaru wydajności komunikacji projektowej. Identyfikacja aspektów, które powinny być monitorowane, opiera się na analizie literatury i wcześniejszych badaniach. Zaproponowane podejście łączy dwie metody, które razem umożliwiają wszechstronny pomiar wydajności komunikacji w ramach projektu. Pierwsza z nich to kwestionariuszowa analiza wydajności komunikacji i jej postrzegania przez członków zespołu. Druga polega na analizie bazy danych rekordów projektu. Połączone podejście do monitorowania i pomiaru wydajności komunikacji projektowej zastosowano dla konkretnego przypadku międzynarodowego projektu. Uzyskane wyniki pokazują, że proponowane podejście zapewnia kompleksowy wgląd w procesy komunikacji i dokumentacji w projekcie, oparty zarówno na obiektywnych danych pozyskanych z bazy danych, jak i na opiniach członków zespołu, dostarczając informacji o ewentualnych problemach i niepokojących sytuacjach.
Zarządzanie innowacjami technologicznymi i ich wdrażanie w przedsiębiorstwach ciepłowniczych
Authors: Wrzalik Aleksandra , Kucęba Robert
Published: December 2019

Obecnie przedsiębiorstwa ciepłownicze, chcąc zabezpieczyć dostawy ciepła odbiorcom przy zachowaniu akceptowalnych cen oraz aby spełnić regulacje unijne w zakresie efektywności energetycznej i wymogów środowiskowych, powinny reagować na zmiany w swoim otoczeniu oraz poszukiwać źródeł innowacji. Doskonalenie oraz wdrażanie innowacji w przedsiębiorstwach ciepłowniczych dotyczy dwóch obszarów: infrastruktury technicznej oraz zarządzania systemem wytwarzania i przesyłu ciepła. Wdrażanie technologii informatycznych, opracowanie strategii rozwoju implementujące zarządzanie innowacjami technologicznymi oraz produktowymi skutkuje zoptymalizowaniem kosztów, poprawą ogólną pracy sieci oraz wzrostem konkurencyjności. W artykule omówiono problematykę zarządzania innowacjami, podstawowe uwarunkowania działalności innowacyjno - wdrożeniowej, a także wybrane innowacje w przedsiębiorstwach ciepłowniczych. Ponadto zaprezentowano systemy i narzędzia informatyczne do zarządzania pracą sieci ciepłowniczych w zakresie bieżącej eksploatacji oraz planowania ich rozbudowy oraz wskazano kierunki niezbędnych zmian w sektorze ciepłowniczym.
Podejścia badawcze w zarządzaniu projektami - geneza i ewolucja
Authors: Trocki Michał
Published: December 2019

Zarządzanie projektami jest dziedziną zarządzania, znajdującą praktyczne zastosowanie we wszystkich obszarach aktywności ludzkiej, o wyraźnie ukształtowanej odrębności. Rozwojowi zarządzania projektami towarzyszy, choć z opóźnieniem, rozwój nauki o zarządzaniu projektami. Dotychczasowy dorobek i doświadczenia w tej dziedzinie skłaniają do systematyzacji działalności naukowej zarządzania projektami i określenia głównych jej podejść i paradygmatów. W artykule przedstawiono podstawy takiej systematyzacji oparte na analizie koncepcji metodologicznych, ogólnych i z zakresu nauk o zarządzaniu, oraz jej wyniki w postaci czterech podejść badawczych: operacyjnego, procesowego, organizacyjnego i zrównoważonego. Systematyzacja dokonana została na podstawie oceny i krytycznej analizy literatury przedmiotu, wyników badań oraz opracowań metodycznych i sprawdzonych dobrych praktyk. Systematyzacja ta, wskazując na możliwości i ograniczenia poszczególnych podejść, ma służyć poprawie jakości metodologicznej badań prowadzonych w zakresie zarządzania projektami.
Kluczowe wyzwania i bariery oraz trendy w zarządzaniu projektami z punktu widzenia projektów realizowanych w Polsce
Authors: Bukłaha Emil , Juchniewicz Mateusz
Published: December 2019

W ostatnich latach projekty stały się istotnym fragmentem działalności niemal każdej organizacji. Zdefiniowano nawet pojęcie określające wzrost znaczenia projektów - projektyzację. W jej obliczu organizacje stają przed wyzwaniem tzw. dwuzręczności - umiejętności skutecznego zarządzania zarówno działalnością powtarzalną, procesową - jak i niepowtarzalną - projektową. W obliczu tych interesujących wyzwań autorzy zdecydowali się przeprowadzić badania sondażowe, których celem było określenie najważniejszych wyzwań, trendów i barier w zarządzaniu projektami. Celem artykułu jest prezentacja wyników badań zrealizowanych w roku 2019 w przedsiębiorstwach realizujących projekty w Polsce, obejmujących powyższy zakres zagadnień. W pierwszej kolejności autorzy zdefiniowali zjawisko projektyzacji i dwuzręczności. Następnie przedstawili syntetyczne wyniki badań na grupie 60 osób zaangażowanych w realizację projektów w organizacjach prowadzących działalność na terenie Polski. Artykuł kończy podsumowanie, w którym wskazano potencjalne przyszłe kierunki dalszych badań w powyższym zakresie.
Wykorzystanie systemów IT w informacyjnym wspomaganiu wyborów strategicznych w przedsiębiorstwach działających w różnych sektorach
Authors: Urbanowska-Sojkin Elżbieta , Weinert Adam
Published: December 2019

W obliczu cyfrowej transformacji zmieniającej dotychczasowe sposoby działania, możliwości kształtowania przyszłości przedsiębiorstwa są uwarunkowane przez wdrażane systemy IT. Informacyjne wspomaganie wyborów strategicznych przez systemy IT zależy od korzystania z nich w procesie realizowania celów strategicznych i strategii. Do czynników różnicujących zaawansowanie w informacyjnym wspomaganiu zarządzania należy sektor działalności gospodarczej. Celem opracowania jest określenie poziomu wykorzystania przez przedsiębiorstwa działające w różnych sektorach systemów IT wspomagających wybory strategiczne. Wielkość próby badawczej wyniosła 306 obserwacji. Wskazano istotne różnice pomiędzy zbiorami przedsiębiorstw. Identyfikacji dokonano za pomocą testu U (Manna-Whitneya). Pozwoliło to na częściowo pozytywną weryfikację hipotezy, zgodnie z którą przedsiębiorstwa działające w różnych sektorach gospodarczych charakteryzują się odmiennym poziomem wykorzystania systemów IT w wyborach strategicznych.
The Influence of Mentoring on Work Engagement and the Relationship with the Superior in Organizations in Poland
Authors: Baran Małgorzata , Sypniewska BarbaraA.
Published: December 2019

Celem publikacji jest prezentacja wyników badania dotyczącego identyfikacji zależności pomiędzy zaangażowaniem w pracę, relacjami pracowników z przełożonym a rodzajem stosowanego mentoringu w organizacji i celami jego stosowania. Na podstawie uzyskanych wyników badania można stwierdzić, że mentoring skupiony na celu rozwoju zawodowego i osobistego ma większy wpływ na zaangażowanie w pracę niż mentoring skupiony na wprowadzeniu do pracy (tzw. stanowiskowy). Ponadto badania wskazują, że niezależnie od stopnia sformalizowania mentoringu (proces sformalizowany bądź niesformalizowany) oraz celu prowadzonego mentoringu kontakt z przełożonym był łatwy, a pracownicy mieli możliwość zwracania się z prośbą o pomoc do przełożonych z taką samą częstotliwością. Stwierdzono również, że największa grupa pracowników mająca możliwość korzystania z wiedzy i doświadczenia innych pracowników w organizacji to uczestnicy mentoringu rozwojowego oraz mentoringu stanowiskowego.
Effect of Probiotics on production and egg quality of dual purpose chicken at Kathmundu in Nepal
Authors: Neupane D , Nepali DB , Devkota N , Sharma MP , Kadaria IP
Published: December 2019

A total of 448, Sakini (224) and Giriraja (224) breed of chickens were used to investigate the feed intake & weight gain from 0-150 days and egg production and egg quality from 150 – 240 days of age in Khumaltar Lalitpur Nepal. The four different levels of probiotics viz. 0,5, 10 and 15 ml of Probiotic (Poultry biosa)/kg of feed were used with randomized factor design 2*4*8(RBD) with 8 treatments and 8 replications. The data was recorded daily on feed intake and egg production and in every 15 days interval for weight gain. Results showed that the addition of probiotic to the feed significantly improved feed intake, weight gain , egg production and egg quality on sakini and giriraja breeds of chickens(P<0.05). Additionally, data on egg production and egg quality showed increased production in treatment group than control group (P<0.05).The general trend revealed increasing level of egg production from five to eight months with significant difference (P<0.05). Nutrient analysis of eggs by proximate analysis in terms of CP, CF, fat and energy showed significant difference (P<0.05). Thus to conclude, there is positive effect of probiotics for production and productivity in terms of feed conversion ratio, weight gain, egg production & egg quality in Sakini and Giriraja breed of Chicken.

Bang. J. Anim. Sci. 2019. 48 (1): 29-35
Study on food-feed competitive efficiency of Moringa fodder in the active Brahmaputra-Jamuna Floodplain Agro-Ecological Zone of Bangladesh
Authors: Bashar MK , Huque KS , Sarker NR , Sultana N , Ahmed S
Published: December 2019

The research work was carried out to evaluate the food-feed competitive efficiency of Moringa fodder in the Active Brahmaputra-Jamuna Floodplain Agro-Ecological Zone (ABJF-AEZ) of Bangladesh. For determining the competitive land use efficiency of Mornga feed (Mf) production, the Moringa fodder was cultivated in Gaibandha district at ABJF-AEZ with four replications. The annual dry matter (DM) yield of Moringa at on-farm condition was the height (26.67 ton/ha) and it was varied significantly (P<0.05) with on-station condition. Comparing the Moringa fodder with available cash crop, the cost of production of Moringa was higher than that of other two cropping system like Boro-fellow-Jute (BFJ) and Boro-Fellow-Matikalai (BFM) but the gross return of Moringa cultivation was Tk.186.3 thousand, it was about five times higher income than existing cash crop. For determining the impacts of Mf  on milk production and their quality, twelve local cows of third or fourth parity after 1 to 2 weeks of calving in Gaibandha Sadar Upazila were selected and divided into three dietary groups having four animals in each considering their live weight and ante-diet daily milk yield. During 50 days feeding period all experimental cows were fed freshly threshed rice straw and keeping randomly a group under on farm practice that received supplementation of conventionally mixed concentrates (CMC), the other two groups of cows were either received a commercial cattle feed available at the market or Mf replacing conventional concentrate supplements. Mf produced significant amount of milk (1.64 kg/day) and meat (441.3 g/day) followed by commercial cattle feed (1.1 kg/day and 128.2 g/day) and CMC (0.73 kg/day and 48.4 g/day), respectively. It was also indicated that Mf is better than market feed for the increase of milk yield and live weight gain. So, Mf is an unbeatable animal feed to increase the productivities of cows.

Bang. J. Anim. Sci. 2019. 48 (1): 36-41
Karyomorphological study of Enhydra fluctuans Lour. (Asteraceae)
Authors: Rahman MS
Published: December 2019

In the present study, karyomorphological features of Enhydra fluctuans Lour. were investigated. Orcein-staining was used for the authentic chromosomal characterization and identification. In E. fluctuans ‘Simple Chromocenter Type’ of interphase nuclei was observed with many small heterochromatin blocks after orcein staining. Prophase chromosomes showed ‘Gradient Type’ with orcein staining. This species was found to possess 2n=10x=110 with basic chromosome number x=11 and this is probably the first report for this species. The centromeric formula of this species was ‘38m+70sm+2ac’. The above features indicated that E. fluctuans is an advance polyploid with asymmetric karyotype. The total chromatin length (2n) was 295.92 μm. Individual chromosome length ranged from 1.84-4.26 μm. The relative length of each chromosome ranged from 0.006-0.014. The above mentioned data will be useful for karyomorphological characterization of E. fluctuans from Bangladesh.

Bangladesh J. Sci. Ind. Res.54(4), 283-288, 2019
Influence of NaCl on the formation of stoichiometric polycrystalline La0.85Na0.15MnO3
Authors: Majumder R , Hossain MM , Hossain ME , Sarker MAR
Published: December 2019

Origination of defects and loss of Na during the sintering process are the major problems for the conventional solid-state synthesis technique to form sodium (Na) doped lanthanum manganite. To minimize defect and Na loss during the sintering process, the sodium (Na) doped lanthanum manganite with 15% substitution of La by Na (La0.85Na0.15MnO3) was synthesized using the NaCl flux material incorporated with the conventional solid-state reaction technique (flux method). The amount of micro strain, lattice strain and dislocation density for the flux method to grow polycrystalline La0.85Na0.15MnO3were detected successfully. The structural study using X-ray diffraction (XRD), Fourier transform infrared spectroscopy (FTIR), Scanning Electron Microscopy (SEM) and Energy Dispersive Analysis X-Ray (EDAX) showed that the use of flux synthesis technique instead of conventional solid-state reaction technique was satisfactory to obtain stoichiometric La0.85Na0.15MnO3 polycrystalline structure with a smaller defect. From the closer inspection of the XRD spectrum for La0.85Na0.15MnO3 significantly showed a higher order layered structure for the cathode material for using this flux technique, which is a very important feature to increase the efficiency of the cathode material.

Bangladesh J. Sci. Ind. Res.54(4), 289-296, 2019
Refused derived fuel pellets from municipal solid waste and rice husk
Authors: Iqbal MK , Nadeem A , Butt MT
Published: December 2019

The objective of this study was to optimize the parameters for the development of refused derived fuel (RDF) pellets from municipal solid waste (MSW) and rice husk by using Response Surface Methodology (RSM). In this a systematic study was conducted, where three parameters were varied according to RSM factorial design. The binder concentration (5-10%) pressure (700-1200 psi) and retention time (3-7 minutes) were used for RDF pellet development under hydraulic press, measured hardness bulk density (BD) and durability (DU). The T3 treatment results revealed the highest pellet hardness, bulk density, and durability 25 kg, 805 kg/m3, 99% respectively by application binder concentration (5%), pressure (1200 psi) and retention time (5 minutes). The experimental data on response variables were fitted into quadratic polynomial model using the multiple regression analysis and found that it was statistically significant quadratic model. The RDF physical chemical and mechanical characteristics were also evaluated and found their relationship between HHV, carbon, ash, DU, BD and energy density. The ash contents were inversely proportional to DU and HHV whereas DU was directly related to BD.

Bangladesh J. Sci. Ind. Res.54(4), 329-338, 2019
Riemannian Geometry and Modern Developments
Authors: Nazimuddin AKM , Ali Md Showkat
Published: December 2019

In this paper, we compute the Christoffel Symbols of the first kind, Christoffel Symbols of the second kind, Geodesics, Riemann Christoffel tensor, Ricci tensor and Scalar curvature from a metric which plays a fundamental role in the Riemannian geometry and modern differential geometry, where we consider MATLAB as a software tool for this implementation method. Also we have shown that, locally, any Riemannian 3-dimensional metric can be deformed along a directioninto another metricthat is conformal to a metric of constant curvature

GANIT J. Bangladesh Math. Soc.Vol. 39 (2019) 71-85
Impact of Treatment on HIV-Malaria CoInfection Based on Mathematical Modeling
Authors: Saha Amit Kumar , Niger Ashrafi Meher , Podder Chandra Nath
Published: December 2019

The distribution of HIV and malaria overlap globally. So there is always a chance of co-infection. In this paper the impact of medication on HIV-Malaria co-infection has been analyzed and we have developed a mathematical model using the idea of the models of Mukandavire, et al. [13] and Barley, et al. [3] where treatment classes are included. The disease-free equilibrium (DFE) of the HIV-only model is globally-asymptotically stable (GAS) when the reproduction number is less than one. But it is shown that in the malaria-only model, there is a coexistence of stable disease-free equilibrium and stable endemic equilibrium, for a certain interval of the reproduction number less than unity. This indicates the existence of backward bifurcation. Numerical simulations of the full model are performed to determine the impact of treatment strategies. It is shown that malaria-only treatment strategy reduces more new cases of the mixed infection than the HIV-only treatment strategy. Moreover, mixed treatment strategy reduces the least number of new cases compared to single treatment strategies.

GANIT J. Bangladesh Math. Soc.Vol. 39 (2019) 45-62
SÜLEYMANİYELİ BİNBAŞI MEHMET EMİN BEYİN KALEMİNDEN GOLTZ PAŞANIN ALTINCI ORDU KOMUTANLIĞI VE İRAN OPERASYONLARI
Authors: ATABEY Figen
Published: December 2019

Bu çalışma, Almanya’nın doğuya yönelik politikası kapsamında Goltz Paşanın Altıncı Ordu Komutanlığına ilişkin Süleymaniyeli Kurmay Binbaşı Mehmet Emin Beyin tespitlerini içermektedir. Binbaşı Mehmet Emin Bey Irak Cephesinde Altıncı Ordu Komutanlığında görev yaptığı dönemdeki izlenimlerine binaen hazırlamış olduğu Kutü’l-Amâre Hücum ve Muhasarası adlı eserinin bir bölümünü tamamen Alman Mareşal Colmar von der Goltz’un Altıncı Ordu Komutanlığına atanması, Kut cephesini ziyareti (12-16 Aralık 1915) ve İran’daki Osmanlı-Alman operasyonlarına ayırmıştır. Irak cephesinin takviyesi maksadıyla 1915 yılının Ekim ayında teşkil edilen Altıncı Ordu Komutanlığı görevine Alman Mareşal Colmar von der Goltz getirilmişti. Mareşal Goltz, Irak cephesi sorumluluğunun yanı sıra Almanya’nın İran ve Afganistan’daki askerî operasyonlarının koordinasyonu görevini de üstlenmişti. Binbaşı Mehmet Emin Bey, bahse konu eserinde Goltz Paşanın Irak ve İran üzerine izlediği politikalarına ilişkin tespitlerini eleştirel bir dilde ortaya koymaktadır. Mehmet Emin Bey, İran seferine fazlasıyla karşıydı. Eserinde İran cephesini açmak için ortada hiçbir askerî gereklilik olmadığını vurgulamaktadır. Mehmet Emin Bey, İran cephesinin açılmasından Goltz Paşayı sorumlu tutmakta ve bu cephenin açılmasını bütün Irak’ın kaybı ile özetlemektedir. Çalışmada, Mehmet Emin Bey’in Kût’ül-Amâre Hücum ve Muhasarası adlı eserinin yanı sıra konu ilgili arşiv belgeleri, hatırat ve temel eserlere yer verilerek, net bir bakış açısı oluşturulmaya çalışılmıştır.
Machiavelli’nin “Hükümdar” Adlı Eserinin Osmanlı Türkçesine Çevirisi Üzerine
Authors: Akkaya Rukiye
Published: December 2019

Osmanlı modernleşmesinin düşünsel zeminindeki ana eksen, devleti algılamada temel bir değişikliğe işaret etmektedir. Batı kaynaklı temel siyasi metinlerin Osmanlı Türkçesine tercümelerinde bu algı değişimi açıkça görülür. Avrupa’daki ulus-devlet dönüşümünü iyi değerlendiren Osmanlı aydınlarının, Batı’daki siyasal dokuyu değiştiren önemli eserleri tercümeler yoluyla aktarmaları, zamanlama açısından da dikkat çekmektedir. Osmanlı-Türkçesine oldukça geç bir tarihte çevrilen “Il Prince”in tercümesinin üzerinden tam yüz yıl geçti. Güçlünün tahakkümündeki uluslar arası hukuka hapsolunan bir iradenin diriliş döneminde; meşruiyet ve hikmet-i hükümet ilkesini tam da Batılı anlamıyla açıklayan Machiavelli’nin “Hükümdar”ı, Osmanlı İmparatorluğu’nun günbatımında yayınlanmıştır. Bu çalışmada, Mehmet Şerif Paşa tarafından yapılan, İstanbul’da 1919 tarihinde yayınlanan, Machiavelli’nin; nahoş anılan ama eskimeyen eseri “Hükümdar”ın (Il Prince) tercümesi incelenmiştir.
Uluslararası Ceza Hukuku Tarihi Açısından Peter von Hagenbach’ın Yargılanmasının Önemi ve Anlamı
Authors: Güneysu Gökhan
Published: December 2019

Uluslararası Ceza Hukuku tarihi güncelliğini arttıran çalışma alanlarından bir tanesidir. Peter von Hagenbach’ın 1474 yılında yargılanması ve ölüme mahkûm edilmesi, Uluslararası Ceza Hukuku literatüründe sıklıkla atıf yapılan tarihi olaylardandır. Bu tarihsel özelliği bulunan çalışmada söz konusu yargılama hakkında bilgi verilecektir. Öncelikle Hagenbach’ın içinde bulunduğu siyasal durum hakkında bilgi verilecek, sonrasında da Hagenbach’ın siyasi ve askeri kariyeri incelemeye tabi tutulacaktır. Esas olarak Hagenbach’ın yargılanması aşaması ele alınacaktır. Gerçekleştirilen yargılamanın safhaları, mahiyeti, Uluslararası Hukuk ile gerçekten ilgili olup olmadığının tartışılmasına yardım edecek şekilde, incelenmeye çalışılacaktır. Yargılamanın uluslararası karakterde olup olmadığı; Hagenbach’ın işlediği iddia edilen suçlarının bugün düzenlenmiş olan suçlardan hangisine yakın olabileceği de bu çalışmada ele alınan konulardandır.
Alman ve Türk Mahkeme Kararlarında Suçun İşlendiği Yerde Bulunmanın İştirak Açısından Niteliği
Authors: Demirel Muhammed
Published: December 2019

Failin yanında bazen suç ortakları bulunur. Suç ortakları, genellikle faili aktif olarak desteklerler. Ancak bazı durumlarda suç ortakları, suça iştirak etmelerine rağmen failin yanında pasif kalırlar. Keza suça iştirak etmeyen kişiler de failin yanında suç işlenirken pasif şekilde bekleyebilirler. İştirak bakımından temel sorunlardan biri, failin suçu işlediği anda failin yanında pasif şekilde bulunan kişinin işlenen suça iştirak edip etmediğidir. Çalışmada failin yanında pasif şekilde bekleyen bu kişinin durumunun ne olacağı irdelenecektir.
Fransız Anayasa Konseyinin Uluslararası Andlaşmaların Denetimine İlişkin Genel Yetkileri
Authors: Dikmen Pınar
Published: December 2019

Fransız Anayasa Konseyi, Anayasanın 54. maddesi çerçevesinde, uluslararası andlaşmaları onaylanmalarından ya da uygun bulunmalarından önce a priori denetlemektedir. Bu denetim çerçevesinde anayasaya aykırı bir uluslararası andlaşma, anayasa değiştirilmeden iç hukukta yürürlüğe giremez. Anayasa Konseyi ayrıca, sahip olduğu diğer denetim usulleri ile de uluslararası andlaşmaları a priori olarak denetleme yetkisini kendinde görmektedir. Anayasa Konseyinin bu tutumu, anayasanın üstünlüğünün sağlanması açısından önemlidir.
Kontrol Edilen Yabancı Kurum Kurallarının Güçlendirilmesi: Beps ve Atad Projelerindeki ve Türk Mevzuatındaki Düzenlemeler
Authors: Aydemir-uslu İtibar
Published: December 2019

1990’ların sonlarında ortaya çıkmaya başlayan haksız vergi rekabetine yönelik çalışmalar, son yıllarda oldukça hız kazanmıştır. OECD öncülüğünde yürütülen çalışmalar neticesinde 2013 yılında başlatılan Matrah Aşındırması ve Karın Kaydırılması (Base Erosion and Profit Shifting-BEPS) projesini, bu projenin Avrupa Birliği (AB) bünyesindeki yansıması olan Vergiden Kaçınma Karşıtı Direktif (AntiTax Avoidance Directive-ATAD) takip etmiştir. Bu projelerin temel amacı; ülkelerin yerel düzeyde uyguladıkları katı olmayan mevzuatlar yoluyla ve sağladıkları finansal teşvik ve kolaylıklarla, uluslararası düzeyde bilinçli olarak ya da olmayarak yarattıkları haksız vergi rekabetinin önüne geçmek ve karın düşük vergi uygulayan ya da hiç vergi uygulamayan ülkelere kaydırılarak matrahın aşındırılması suretiyle ülke hazinelerinin yaşadıkları kayıpları bertaraf etmektir. Bu nedenle BEPS 15 Eylem Planı oluşturarak, zararlı vergi rekabetinin engellenebilmesi için alınması gereken önlemleri tavsiye kararlar şeklinde sunmuştur. Bu eylem planlarından birisi de BEPS’te 3 Numaralı Eylem Planı olarak yer alan “Kontrol Edilen Yabancı Kurum (KEYK) Kurallarının Güçlendirilmesi” dir. Bu çalışmanın amacı; KEYK kurallarının güçlendirilmesi konusunda BEPS ve ATAD projelerindeki öneriler ile Türkiye’deki buna yönelik düzenlemeleri karşılaştırmalı biçimde ele almaktır. Bu çerçevede, BEPS ve ATAD kapsamında yürütülen çalışmalar sonucunda ortaya çıkan raporlarda sunulan tavsiye kararlar ile Türkiye’de 2006 yılında yürürlüğe giren 5520 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu (KVK) ile getirilen değişiklikler incelenmiş ve mevzuatımızda KEYK konusundaki düzenlemelerin vergiden kaçınmanın önlenmesi hususunda geliştirilmeye ihtiyaç duyduğu ve yeterince açık olmadığı, ayrıca OECD ve AB’nin bu konuda geliştirdiği tek tip tavsiyelerin de yeterince yol gösterici olmadığı ve ülkelerin vergileme konusundaki egemenlik haklarının kullanımı hususunda endişelere neden olduğu görülmüştür.
Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanunu Üzerine Düşünceler
Authors: Uyumaz Alper , Türk Mehmet Cemil
Published: December 2019

Ülkemizde finansmana erişimin kolaylaştırılması amacıyla kabul edilen 20.10.2016 tarih ve 6750 sayılı Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanunu, 01.01.2017 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Kanunda yeni bir teslimsiz ve sicilli taşınır rehin türü düzenlenmiştir. Kanun, yakından incelendiğinde, rehnin kuruluşu, hükümleri ve sonuçları bakımından farklı düzenlemelere yer verildiği görülmektedir. Yine, borçlunun temerrüdü durumunda genel hükümler çerçevesinde takip yapmak dışında, alacaklıya tanınan seçimlik haklar dikkat çekicidir. Bu hakların en başında, rehinli taşınırın mülkiyetinin devrini talep etme hakkı gelmektedir. Kanun, kullanılan dil açısından da mevcut düzenlemelerden farklılıklar içermektedir. Bu Kanunda, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu gibi temel kanunlarda bilinçli bir şekilde yer verilmeyen bazı kavramlar kullanılmıştır. Bütün bunlarla birlikte, Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanunu, yürürlüğe girmesinin üstünden iki buçuk yıl geçmesine rağmen hâlâ tartışılmaktadır. Tartışmalı konuların en başında, Kanunun isminde de yer alan “ticari işlem” ifadesinden ne anlaşılması gerektiği ve bunun Kanunun uygulama alanının tespitinde bir ölçüt olup olmadığı hususu gelmektedir. Rehin hukukunda kabul edilen temel ilkelerden uzaklaşılması da diğer bir önemli tartışma konusudur. Yapılan tartışmaların bazılarına ise, Kanun ile ilgili yapılan ikincil mevzuat düzenlemeleri yol açmaktadır. Kanunun uygulanmasını sağlamak üzere çıkarılan ikincil mevzuatta yer alan bazı düzenlemeler Kanuna açıkça aykırıdır. Bu çalışmada, Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanunu ile ilgili mevzuat hükümleri Medeni Hukuk ve Ticaret Hukuku bakımından incelenmiştir.
7146 Sayılı Kanunla Yapılan Yeni Bedelli Askerlik Düzenlemesi ve Düşündürdükleri
Authors: Arslan Ertürk Arzu
Published: December 2019

Askerlik görevi erkek vatandaşlar için öngörülmüş olan zorunlu bir hizmettir. Bu hizmet sadece bir görev değil aynı zamanda da bir haktır. Askerlik yükümlülüğünün fiilen sahada ifa edilen ve toplumda “vatani görev” olarak adlandırılan kısmını muvazzaflık dönemi oluşturmaktadır. Muvazzaf askerlik dönemi, yükümlü tarafından fiilen yerine getirilir. Ancak zaman zaman çıkarılan kanunlarla, kişilerin muvazzaf askerlik görevini bir bedel karşılığında ya da bu bedele ek olan kısa bir eğitim süreci ile yerine getirmesi mümkün olabilmektedir. Askerlik görevi yükümlüsünün işçi/gemiadamı/gazeteci olması durumunda söz konusu yükümlülük iş sözleşmesi üzerinde, iş hukuku boyutuyla bir takım sonuçları da beraberinde getirmektedir. Bu çalışmada en son Kanunla yapılan bedelli askerlik düzenlemesi ve bu düzenlemenin işçi/gemiadamı/gazeteci bakımından İş Kanunları kapsamında çalışma ilişkisi açısından ortaya çıkabilecek sonuçları değerlendirilmektedir.
Ceza İnfaz Mevzuatı Kapsamında Çalışan Tutuklu ve Hükümlülerin Sosyal Güvenliği
Authors: Özer Hatice Duygu , Dulay Yangın Dilek
Published: December 2019

Tutukluluk ve hükümlülükte geçirilen sürenin toplum ve mahkûm açısından verimli bir şekilde değerlendirilebilmesi için ceza infaz mevzuatımızda çeşitli çalışma programları düzenlenmiştir. Bu çalışmalarda çalışan açısından asıl amaç iş sözleşmesinden farklı olarak ücret elde etmek olmasa da, yapılan çalışma nedeniyle sigortalılık ilişkisinin oluştuğu kabul edilmektedir. 5510 sayılı Kanunda sadece Ceza İnfaz Kurumları bünyesindeki işyurtlarında çalışanların kısmen sigortalı olacakları düzenlenmiştir. Ancak bu grup dışında kalanların gerek ceza infaz kurumu içinde gerekse dışında yaptıkları çalışmalarından dolayı ortaya çıkacak sigortalılık ilişkisi açıkça düzenlenmemiştir. Çalışmamızda ceza infaz mevzuatı kapsamında yapılan tüm bu çalışmalarda kazanılan farklı sigortalılık statüleri incelenecektir. Ortaya çıkan farklılığın sosyal güvenlik hakkından herkesin yararlanmasını öngören Anayasal dayanağa ve eşitlik ilkesine uygunluğu değerlendirilecektir.
Hükmî Reddin Tespiti Davası
Authors: Akçaal Mehmet
Published: December 2019

Kendisini takip eden tereke alacaklısına karşı borçlu mirasçılar hükmî ret savunmasına dayanmak isteyebilir. Bunun için her şeyden önce hükmî reddin şartlarının gerçekleşmesi aranır. Bunlardan birincisi, terekenin borca batık olmasıdır. İkinci şart, terekenin borca batık olduğunun açıkça belli veya tespit edilmiş olmasıdır. Son şart da, terekenin borca batık olduğunun belli veya tespit edilmiş olmasının, mirasın açıldığı anda mevcut olmasıdır. Bu takdirde, gerçek ret için aranan üç aylık süre geçmiş olsa bile mirasçılar tereke borçlarından sorumlu olmadıklarını ileri sürebilirler. İşte, bu öneminden dolayı hükmî reddin tespiti davasının uygulaması oldukça fazladır. Bu durum dikkate alınarak, bahse konu çalışmada hükmî reddin tespiti davasının hukukî niteliği, bunun şartları ve tarafları açıklanmıştır. Çalışmanın devamında da hükmî reddin tespiti davasında görevli ve yetkili mahkeme, bunun açılabileceği süre ile verilen hükmün etkisi incelenmiştir.
Bazı Atipik Çalışma Modelleri Bakımından Kadınların Sosyal Güvenliği
Authors: Yamakoğlu Efe , Karaçöp Eda
Published: December 2019

Atipik çalışma, genel olarak düzensiz ve güvencesiz çalışma modellerini ifade etmektedir. Kadınların istihdama katılımının düşük olduğu istatistiksel verilerle de teyit edilen ülkemizde atipik çalışma modelleriyle iş görmelerine sıklıkla rastlanmaktadır. Kısmi süreli çalışma, ev hizmetlerinde çalışma, ücretsiz ev çalışanı olarak kadın çalışanlar ile mevsimlik tarım işlerinde süreksiz çalışan kadınların sosyal sigortalılık haklarının belirlenmesi büyük önem arz etmektedir. Mevzuatta bu konuda farklı düzenlemelerin yer aldığı görülmekle beraber, kadınların söz konusu atipik çalışma modellerinde sosyal güvenlik haklarında eksiklik ve aksaklıkların olduğunu söylemek mümkündür. Bu kapsamda temel amacı kişilerin birtakım risklere karşı korunması olan Sosyal Güvenlik mevzuatının kadınların atipik çalışma modellerindeki çalışma ilişkisinde amacı sağlamakta yetersiz kaldığı belirlenmektedir.
Singapur Sözleşmesi ve Uluslararası Ticari Arabuluculuk Sonucunda Ortaya Çıkan Sulh Anlaşmalarının Tanınması ve İcrası Meselesi
Authors: Kaya Talat
Published: December 2019

Sunduğu avantajlar ve kullanılma potansiyeline rağmen, arabuluculuk yöntemi uluslararası nitelikteki ticari uyuşmazlıkları çözmek için sıklıkla başvurulan bir yol değildir. Özellikle, tahkim yolu ile kıyaslandığında uluslararası ticari uyuşmazlıkların çözümünde arabuluculuk yönteminin çok az kullanıldığı görülmektedir. Uyuşmazlık taraflarının arabuluculuk yöntemine başvurmama sebeplerinin başında, süreç sonrasında varılan sulh anlaşmalarının icra kabiliyetinden yoksun olması gelmektedir. Bu bağlamda, BM Uluslararası Ticaret Hukuku Komisyonu (UNCITRAL) kapsamında hazırlanan Singapur Sözleşmesi, uluslararası ticari uyuşmazlıkların çözümü için arabuluculuğun teşvik edilmesini ve arabuluculuk süreci sonucunda taraflarca varılan sulh anlaşmalarının icrasının sağlanmasını amaçlamaktadır. 7 Ağustos 2019 tarihinde Türkiye’nin de dahil olduğu 46 ülke tarafından imzalanan Sözleşme’nin yakın zamanda yürürlüğe girmesi beklenmektedir.
İsviçre Federal Mahkemesinin Kapıdan Satış Sözleşmelerinde Cayma Hakkının Kullanılması İle Doğacak İade Taleplerinin Hukuki Niteliğine Ve Bu Taleplere Uygulanacak Zamanaşımı Süresine İlişkin Bge 137 Iıı 243 No.lu Kararı Ve Benzer Uyuşmazlıkta Yargıtayın Tutumu
Authors: Altıner Yolcu Fatma Zeynep
Published: December 2019

Sözleşmelerin, sözleşmeye aykırı davranışlar nedeniyle sona erdiği haller edimlerin iadesine ilişkin taleplerin doğmasına sebep olmaktadır. Sözleşmelerin geçersiz hale gelmesi de, yine tarafların geçersiz sözleşmeye göre ifa ettikleri edimleri iade etmesini gerektirir. Kapıdan satış sözleşmelerinde (ya da 6502 S. TKHK çerçevesinde iş yeri dışında kurulan sözleşmeler), tüketicinin cayma hakkını kullanması da iade taleplerinin doğmasına neden olacaktır, ancak bu noktada cayma hakkının kullanılmasının sözleşmeye etkisi ve bu etkiye göre uygulanacak hükümlerin tespiti üzerinde önemle durulması gereken konudur. Nitekim, çalışmamızda aktarmaya çalıştığımız üzere, gerek Yargıtay, gerek İsviçre Federal Mahkemesi konunun üzerinde getirdikleri hukuki yorumlarla, farklı yargılara varmış ve farklı çözümleri benimsemişlerdir.
İşçinin İş Görme Borcunu İfa Etmemesi Sebebiyle İşverenin Haklı Nedenle Fesih Hakkı
Authors: Özkan Koç Sema Deniz
Published: December 2019

İş sözleşmesi; iş görme, ücret ve bağımlılık unsurlarından oluşan bir sözleşmedir. Bu unsurlardan iş görme, işçi üzerinde somutlaşan bir borç olarak karşımıza çıkmaktadır. İşçinin iş görme borcunu sözleşmede öngörülen biçimde işin niteliğinin ve sahip olduğu kişisel özelliklerin gerektirdiği biçimde ifa edilmesi gerekir. Aksi durumda, iş görme borcunun ihlali söz konusu olur. İşçinin iş görme borcunu gerektirdiği gibi yerine getirmemesi halinde eksik ifa veya iş görme borcunun hiç ifa edilmemesi söz konusu olacaktır. İşçinin iş görme borcunu ihlal etmesi halinde işverenin buna karşı çeşitli yaptırımlara başvurması mümkündür. Bu yaptırımlardan en ağırı ve dolayısıyla iş hukuku bakımından en önemli olanı işçinin iş sözleşmesinin feshi halidir. İşçinin iş görme borcunu gereği gibi yerine getirmemesi halinde geçerli nedenle fesihten iş görme borcunun hiç yerine getirilmemesi halinde ise haklı nedenle fesihten bahsetmek mümkündür. İşverenin haklı nedenle fesih hakkına ilişkin olarak 4857 sayılı İş Kanununda düzenleme yapılmış olmakla birlikte haklı nedenler sınırlı sayıda düzenlenmemiştir. Bu bağlamda işçinin iş görme borcunu hangi durumda ihlal ettiği ve bu durumun haklı nedenle fesih sebebi olarak kabul edilip edilemeyeceğinin tartışılması gerekmiştir. Biz de çalışmamızda işçinin iş görme borcunu hiç yerine getirmemiş olması halinde işverenin hangi durumlarda haklı fesih hakkını kullanabileceği hususunu değerlendireceğiz. Bu bağlamda ilk olarak işçinin iş görme borcunun kapsamı ve hangi durumda iş görme borcunun hiç yerine getirilmemiş olacağı; daha sonra da işverenin haklı nedenle fesih hakkının doğum anı ve bu hakkın hangi durumlarda ve nasıl kullanılabileceği üzerinde durulacaktır.
Personnel planning in military organizational structures and assessment of its effectiveness
Authors: Tikhonov Hrygorii , Kirilkin Yevhenii , Malitskyi Dmytro
Published: December 2019

The article deals with the modern staffing process of the military organizational structure, which is impossible without a long-term, future-oriented military personnel policy using modern analytical and mathematical methods of personnel planning. The article provides recommendations on the practical issues of personnel planning in the military organizational structure.
Sporcu Ergenlerde Psikolojik Sağlamlık
Authors: Çelik Okan Burçak , Tekkurşun Demir Gönül , İlhan Ekrem Levent , Cicioğlu İbrahim , Esentürk Oğuz Kaan
Published: December 2019

Bu araştırmada bireysel
ve takım sporlarıyla ilgilenen 13-16 yaş grubu sporcuların psikolojik sağlamlık
düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırma
nicel araştırma yaklaşımıyla tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunun
belirlenmesinde, amaçlı örnekleme yöntemlerinden kolay ulaşılabilir örnekleme
kullanılmıştır. Buna göre araştırmaya, 13-16 yaş aralığında 108 kadın, 99 erkek
olmak üzere toplam 207 sporcu katılmıştır. Verilerin toplanmasında, Arslan
(2015) tarafından Türkçe’ ye uyarlanan Çocuk ve Genç Psikolojik Sağlamlık
Ölçeği (ÇGPSÖ-12)’nin 12 maddelik kısa formu kullanılmıştır. Verilerin dağılımı
Kolmogorov- Smirnov testi ile belirlenmiştir. Buna göre ikili
karşılaştırmalarda t-testi, ilişkisel analizlerde ise Pearson korelasyon testi
kullanılmıştır. Araştırma sonucunda erkek sporcuların psikolojik sağlamlık
düzeylerinin kadın sporculardan daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca
sporcu ergenlerin yaşları arttıkça psikolojik sağlamlık düzeylerinin azaldığı
fakat sporcu ergenlerin spor yapma sürelerinin (spor yaşının) psikolojik
sağlamlık düzeyleri üzerinde bir etkisi olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Kadın Basketbol ve Voleybol Sporcularının Bass Stick Lenghtwise ve Crosswise Denge Testi Karşılaştırması
Authors: Türkeri Cenab , Akyol Elif , Büyüktaş Bilgihan , Öztürk Barışcan
Published: December 2019

Bu çalışma Basketbol ve
voleybol spor branşlarında yarışmalara katılan kadın sporcuların statik denge
becerisinin Bass Stick Lengthwise ve Bass Stick Crosswise testi ile
karşılaştırılması amacıyla yapılmıştır. Araştırma Adana ilinde spor yapan,
branşlarında (basketbol ve voleybol) en az 1 yıllık geçmişe sahip yaşları
12,38±1,46 yıl, boyları 159,32±10,41 cm, 
50,84±10,67 kg olan toplam 167 kadın sporcu üzerinde yürütülmüştür.
Çalışmadan elde edilen bulgular doğrultusunda; branşlara göre Lengthwise ve
crosswise statik denge ölçüm değerleri arasında anlamlı bir farklılık
bulunmuştur. Branşlara göre her iki statik denge testinde de farklılığın
basketbol branşından kaynaklandığı bulunmuştur (p=0,00). Haftalık antrenman
saati ile Lengthwise (r=0,647) ve crosswise (r=0,339) statik denge değerleri
arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p=0,00).  Sonuç olarak, ikili mücadele ve fiziksel
temas içeren basketbol sporcularının statik denge becerilerinin fiziksel temas
içermeyen voleybol sporcularından daha iyi olduğu, voleybol sporu yapan
sporculara normal antrenmanlarına ek olarak farklı yüzeylerde, yumuşak
zeminlerde ve fiziksel temasların da bulunduğu denge çalışmaları yapmalarının
statik dengelerini geliştirebileceği söylenebilir.
Türkiye’de Altyapıdan Futbolcu Yetişememesinin Nedenleri ve Çözüm Önerileri Üzerine Nitel Bir Araştırma
Authors: Onağ Zeynep , Çevik Sefa
Published: December 2019

Bu araştırmanın amacı
profesyonel futbol kulüplerindeki alt yapı sorununu değerlendirerek, Türkiye’de
alt yapıdan futbolcu yetiştirilememesinin nedenlerini, kulüplerin alt yapıdan
sporcu yetiştirebilmek için neler yaptıklarını ve altyapıdan futbolcu
yetiştirilebilmesi için neler yapılabilir noktasını değerlendirmek ve öneriler
sunabilmektir. Araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması yöntemi
kullanılmıştır. Örneklem seçiminde ise, amaçlı örneklem yöntemlerinden kolay
ulaşılabilir durum örneklemesine başvurulmuştur. Veri toplama yöntemi olarak,
görüşme yaklaşımı kullanılmış ve görüşmeler yarı yapılandırılmış görüşme formu
kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubu, yaşları 35–63
arası değişen, farklı düzeylerdeki futbol liglerinde ortalama 5 yıl teknik
sorumlu veya idari-yöneticilik deneyimine sahip, araştırmaya gönüllü olarak
katılan 18 kişiden oluşmaktadır. Araştırmada, veri analizleri betimsel analiz
yöntemi ile değerlendirilmiş ve bulgular, “Türkiye’de altyapıdan futbolcu
yetişmemesinin nedenleri”, “kulüp bazında alt yapıdan futbolcu yetişmesi ile
ilgili yapılan çalışmalar ” ve “Türkiye’de altyapıdan futbolcu yetişmesi için
yapılabilecek çalışmalar” olmak üzere 3 ana tema altında toplanmıştır.
Effect of Chronic Continuous Normobaric Hypoxia on Functional State of Cardiac Mitochondria and Tolerance of Isolated Rat Heart to Ischemia and Reperfusion: Role of µ and δ2 Opioid Receptors
Authors: Prokudina E.S. , Naryzhnaya N.V. , Mukhomedzyanov A.V. , Gorbunov A.S. , Zhang Y. , Jaggi A.S. , Tsibulnikov S.Y. , Nesterov E.A. , Lishmanov Y.B. , Suleiman M.S. , Oeltgen P.R. , Maslov L.N.
Published: December 2019

Chronic continuous normobaric hypoxia (CNH) increases cardiac tolerance to ischemia/reperfusion injury in vivo and this effect is mediated via µ and δ2 opioid receptors (ORs) activation. CNH has also been shown to be cardioprotective in isolated rat heart. In this study, we hypothesize that this cardioprotective effect of CNH is mediated by activation of µ and δ2 ORs and preservation of mitochondrial function. Hearts from rats adapted to CNH (12 % oxygen) for 3 weeks were extracted, perfused in the Langendorff mode and subjected to 45 min of global ischemia and 30 min of reperfusion. Intervention groups were pretreated for 10 min with antagonists for different OR types: naloxone (300 nmol/l), the selective δ OR antagonist TIPP(ψ) (30 nmol/l), the selective δ1 OR antagonist BNTX (1 nmol/l), the selective δ2 OR antagonist naltriben (1 nmol/l), the selective peptide μ OR antagonist CTAP (100 nmol/l) and the selective κ OR antagonist nor-binaltorphimine (3 nmol/l). Creatine kinase activity in coronary effluent and cardiac contractile function were monitored to assess cardiac injury and functional impairment. Additionally, cardiac tissue was collected to measure ATP and to isolate mitochondria to measure respiration rate and calcium retention capacity. Adaptation to CNH decreased myocardial creatine kinase release during reperfusion and improved the postischemic recovery of contractile function. Additionally, CNH improved mitochondrial state 3 and uncoupled respiration rates, ADP/O, mitochondrial transmembrane potential and calcium retention capacity and myocardial ATP level during reperfusion compared to the normoxic group. These protective effects were completely abolished by naloxone, TIPP(ψ), naltriben, CTAP but not BNTX or nor-binaltorphimine. These results suggest that cardioprotection associated with adaptation to CNH is mediated by µ and δ2 opioid receptors activation and preservation of mitochondrial function.
Associations Between Homeostasis Model Assessment (HOMA) and Routinely Examined Parameters in Individuals With Metabolic Syndrome
Authors: Štěpánek L. , Horáková L. , Štěpánek L. , Cibičková Ľ. , Karásek D. , Vaverková H. , Nakládalová M. , Juríčková Ľ. , Kollárová H.
Published: December 2019

The aim of the study was to investigate whether routine clinical parameters, including visceral adiposity index (VAI) and atherogenic index of plasma (AIP), could become widely applicable predictors of insulin resistance (IR), evaluated using homeostasis model assessment (HOMA-IR, HOMA-β), with regard to presence of metabolic syndrome (MS). The study comprised 188 individuals identified to meet the MS criteria during regular health examinations and an equal number of age, sex-matched controls without MS. The strongest correlations were noted between HOMA-IR and waist circumference (WC) in the MS group (r=0.57) as well as between HOMA-IR and alanine aminotransferase (ALT, r=0.57) or aspartate aminotransferase (r=0.56) in the controls, with a statistical significance of p<0.001. In a multivariate linear regression model, the predictors of HOMA-IR were WC (linear coefficient β=0.1, p<0.001), ALT (β=2.28, p<0.001) and systolic blood pressure (β=0.04, p<0.001). HOMA-β was determined by WC (β=1.97, p=0.032) and ALT (β=99.49, p=0.004) and inversely associated with age (β=-1.31, p=0.004). Neither VAI nor AIP were significant predictors. The presence of MS was significantly associated with both HOMA-IR and HOMA-β. These results indicate that WC and ALT appear to be reliable predictors of IR. Comprehensive assessment of these parameters may serve for estimating the level of IR.
Bitter Taste Receptors as Regulators of Abdominal Muscles Contraction
Authors: Zagorchev P. , Petkov G.V. , Gagov H.S.
Published: December 2019

Bitter taste receptors (TAS2R) are expressed in many non-sensor tissues including skeletal muscles but their function remains unexplored. The aim of this study is to investigate the role of TAS2R in rat abdominal skeletal muscles contractions using denatonium, a TAS2R agonist. Low concentration of denatonium (0.01 mmol/l) caused a significant decrease of amplitudes of the electrical field stimulation (EFS)-induced contractions in abdominal skeletal muscles preparations in vitro. This inhibitory effect was significantly reduced when the preparations were pre-incubated with gentamicin (0.02 mmol/l) used as a non-specific inhibitor of IP3 formation or with BaCl(2) (0.03 mmol/l) applied to block the inward-rectifier potassium current. All experiments were performed in the presence of pipecuronium in order to block the nerve stimulation of the contractions. The data obtained suggest that denatonium decreases the force of rat abdominal muscles contractions mainly via activation of TAS2R, phosphatidylinositol 4,5-biphosphate and its downstream signal metabolites.
Forelimb Movement Disorder in Rat Experimental Model
Authors: Marešová D. , Kotková K. , Kozler P. , Pokorný J.
Published: December 2019

Study of motor activity is an important part of the experimental models of neural disorders of rats. It is used to study effects of the CNS impairment, however studies on the peripheral nervous system lesions are much less frequent. The aim of the study was to extend the spectrum of experimental models of anterior limb movement disorders in rats by blockade of the right anterior limb brachial plexus with the local anesthetic Marcaine (Ma), or with aqua for injection administered into the same location (Aq) (with control intact group C). Two other groups with anterior limb movement disorders underwent induction of cellular brain edema by water intoxication (MaWI and AqWI). Results showed a lower spontaneous motor activity of animals in all experimental groups versus controls, and lower spontaneous motor activity of animals in the MaWI group compared to other experimental groups in all categories. There was no difference in spontaneous activity between the groups Ma, Aq and AqWI. Our study indicates that alterations of spontaneous motor activity may result from the impaired forelimb motor activity induced by the anesthetic effect of Marcaine, by the volumetric effect of water, as a result of induced brain edema, or due to combination of these individual effects.