Ο καινοτομικός σχεδιασμός παιχνιδιών σοβαρού σκοπού στην εκπαίδευση με βάση τις τεχνικές του νευρογλωσσικού προγραμματισμού
Authors: Βρέτταρος Ιωάννης-Δημήτριος 
Published: October 2021

Την τελευταία δεκαετία, η ανάπτυξη και εφαρμογή των παιχνιδιών σοβαρού σκοπού (Serious Games) αποτελεί ένα κλάδο της εκπαιδευτικής τεχνολογίας που βρίσκει εκτεταμένες εφαρμογές και επενδύσεις σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης και κατάρτισης, καθώς και στην επιχειρησιακή εκπαίδευση. Πρόκειται για ένα κλάδο που αναπτύσσεται με γρήγορους ρυθμούς και για την εφαρμογή του έχουν δοθεί άφθονοι πόροι, τόσο δημόσιοι όσο και ιδιωτικοί, με αποτέλεσμα την ανάπτυξη μιας αγοράςπολλών δις.Αντίστοιχα, στον τομέα της ψυχολογίας και της παιδαγωγικής, την τελευταία δεκαετία, οι εφαρμογές των τεχνικών Νευρογλωσσικού Προγραμματισμού (ΝΓΠ) έχουν βρει τεράστια αποδοχή στους τομείς της ψυχοθεραπείας, των επιχειρήσεων, του αθλητισμού και ιδιαίτερα της εκπαίδευσης, με την εφαρμογή τους σε ερευνητικό και πρακτικό επίπεδο, αλλά και τη θέσπισή τους στο οργανωμένο εκπαιδευτικό σύστημα κάποιων χωρών.Τα τελευταία χρόνια, αναλυτικές έρευνες έχουν δείξει την ανάγκη της εφαρμογής νέων ιδεών της παιδαγωγικής επιστήμης και της ψυχολογίας, για την ανάπτυξη πιο αποτελεσματικών παιχνιδιών στη μάθηση.Στο πλαίσιο αυτό, η παρούσα διατριβή συμβάλλει στα παραπάνω, παρουσιάζοντας λύσεις καινοτομικής σχεδίασης των επιτυχημένων εφαρμογών της εκπαιδευτικής τεχνολογίας των παιχνιδιών σοβαρού σκοπού (SG), εμπνευσμένες από τη σύμπλεξή τους με την πλευρά της καινοτομικής παιδαγωγικής και ψυχολογίας που αφορά τις επιτυχημένες τεχνικές του Νευρογλωσσικού Προγραμματισμού (ΝΓΠ).Η διατριβή αυτή επικεντρώθηκε σε εφαρμογές SG για την ανάπτυξη των νοητικών λειτουργιών (cognition) της μνήμης και της συγκέντρωσης (μέσω της δημιουργίας καλού μαθησιακού κλίματος), λειτουργίες που βοηθούν στην καλύτερη και αποτελεσματικότερη διαδικασία μάθησης. Η ανάπτυξη της μνήμης αφορά την ικανότητα να συγκρατούμε πληροφορίες για σύντομο χρονικό διάστημα και να τις επεξεργαζόμαστε στο μυαλό, δηλαδή τη μνήμη εργασίας. Η ανάπτυξη της συγκέντρωσης αφορά τη δημιουργία θετικής μαθησιακής κατάστασης σε μαθητές, προκειμένου να συμμετάσχουν ενεργά σε ένα παιχνίδι SG, όταν δεν μπορούν να συγκεντρωθούν σε αυτό.Το πρώτο σενάριο που αναπτύχτηκε, αφορούσε την επίδραση ενός σοβαρού παιχνιδιού στη δημιουργία μνημονικών κανόνων από το ανθρώπινο μυαλό, προκειμένου να βελτιωθούν οι μνημονικές δυνατότητές του.Ο σχεδιασμός του παιχνιδιού βασίστηκε στην τεχνική Νευρογλωσσικού Προγραμματισμού "Anchoring" σε συνδυασμό με τις μεθόδους Loci και Pegs.Αυτό το παιχνίδι χρησιμοποιήθηκε από μικρά παιδιά που, όταν έφτασαν στο τελευταίο επίπεδο, κατάφεραν να δημιουργήσουν κανόνες και στρατηγικές για να βελτιώσουν τη μνήμη τους, με αποτέλεσμα να αυξήσουν τη μνήμη εργασίας τους.Τo δεύτερο σενάριο αφορούσε τη χρήση μιας ρουτίνας χαλάρωσης του Νευρολογλωσσικού Προγραμματισμού (ΝΓΠ) και είχε σαν στόχο να μετρηθεί η επίδρασή της στη δημιουργία μιας νοητικής κατάστασης «Positive Learning» (θετικής μάθησης) προκειμένου οι συμμετέχοντες να έχουν καλύτερη απόδοση στα παιχνίδια SG, αυξάνοντας τη δυνατότητα συγκέντρωσής τους σε αυτά.Τα αποτελέσματα της έρευνας δείχνουν ότι η χρήση τεχνικών ΝΓΠ στα SGμπορεί να επηρεάσει τη συμπεριφορά της μάθησης ουσιαστικά, προγραμματίζοντας το ανθρώπινο μυαλό σε καλές πρακτικές.