ФОРМИРОВАНИЕ МЕЖЛИЧНОСТНЫХ ОТНОШЕНИЙ МЛАДШИХ ШКОЛЬНИКОВ СРЕДСТВАМИ АРТ-ТЕРАПИИ
Authors: Амирбекова М.А. 
Published: October 2023

Психологиядағы басты мәселелердің бірі балалардың тұлғааралық қатынас біліктерін қалыптастыру, себебі бұл біліктердің болмауы тұлғаның социумда өзін-өзі жүзеге асыру және өзін-өзі белсендіру процесін қиындатады, конструктивті қарым-қатынас құра алмауға және кіші мектеп оқушысының мінез-құлқында ауытқулардың пайда болуына әкеледі. Психологтар тұлғааралық қарым-қатынас біліктерін қалыптастыру бойынша жұмысты кіші мектеп звенода бастау керектігін баса айтады, өйткені, дәл осы жастық даму кезеңінде тұлғалық сапалардың іргетасы қалыптасады, мінез-құлық нормалары бекиді. Зерттеу жұмысының мақсаты: кіші мектеп оқушыларының тұлғааралық қатынастарын қалыптастыруда арттерапияның мүмкіндік- тері мен тиімділігін анықтау болды. Кіші мектеп оқушыларының тұлғааралық қатынастарын арт-терапия құралдары арқылы қалыптастырудың теориялық аспектілері қарастырылды. Топтық арт-терапия жаттығуларынан құрастырылған тиімді бағдарлама бойынша түзету-дамыту жұмыстарын жүргізу арқылы кіші мектеп оқушыларының тұлғааралық қатынастарын қалыптас- тыру мүмкін екендігіне көз жеткізілді. Зерттеу нәтижелері кіші мектеп оқушыларының тұлғаара- лық қатынастарын дамыту мақсатында арттерапия әдістерін қолдану ерекшеліктері туралы әдебиет көздеріндегі мәліметтерді жалпылауға, жүйелеуге және толықтыруға мүмкіндік береді. Кілт сөздер: кіші мектеп оқушысы, тұлғааралық қатынас, тұлғааралық өзара әрекеттесу, коммуникативті білік, арт-терапия, социометрия.

Одной из главных проблем в психологии является формирование у детей умений межличностного общения, так как отсутствие этих умений затрудняет процесс самореализации и самореализации личности в социуме, приводит к неспособности строить конструктивные отношения и появлению отклонений в поведении младшего школьника. Психологи подчеркивают, что работу по формированию умений межличностного общения нужно начинать в младшем школьном звене, ведь именно на этом этапе возрастного развития формируется фундамент личностных качеств, закрепляются нормы поведения. Цель исследовательской работы: выявить возможности и эффективность артерапии в формировании межличностных отношений младших школьников. Рассмотрены теоретические аспекты формирования межличностных отношений младших школьников средствами арт-терапии. Было убеждено, что формирование межличностных отношений младших школьников возможно путем проведения коррекционно-развивающей работы по эффективной программе, составленной из упражнений групповой арт-терапии. Результаты исследования позволяют обобщить, систематизировать и дополнить сведения из источников литературы об особенностях применения методов артерапии в целях развития межличностных отношений младших школьников. Ключевые слова: младший школьник, межличностное общение, межличностное взаимодей- ствие, коммуникативные навыки, арт-терапия, социометрия.

One of the main problems in psychology is the formation of interpersonal communication skills in children, since the lack of these skills complicates the process of self-realization and self-realization of the individual in society, leads to the inability to build constructive relationships and the appearance of deviations in the behavior of a younger student. Psychologists emphasize that the work on the formation of interpersonal communication skills should begin at the junior school level, because it is at this stage of age development that the foundation of personal qualities is formed, norms of behavior are fixed. The purpose of the research work: to identify the possibilities and effectiveness of art therapy in the formation of interpersonal relationships of younger schoolchildren. The theoretical aspects of the formation of interpersonal relationships of younger schoolchildren by means of art therapy are considered. It was convinced that the formation of interpersonal relationships of younger schoolchildren is possible by carrying out correctional and developmental work on an effective program composed of exercises of group art therapy. The results of the study allow us to generalize, systematize and supplement information from literature sources about the peculiarities of the use of art therapy methods in order to develop interpersonal relationships of younger schoolchildren. Keywords: junior high school student, interpersonal communication, interpersonal interaction, communication skills, art therapy, sociometry.