Кыргыз Республикасындагы кан донорлор арасында кан гемотрансмиссивдүү ин фекциялардын таралуусун баалоо
Authors: Исмаилова А.Дж. , Сарыбаева Дж. М. 
Published: September 2024

Введение. Кыргызская Республика является страной с высоким бременем вирусного гепатита: распространенность ВГВ среди населения составляет по данным исследований от 3,1% до 5,6%, а ВГС - 2,6% до 4,7%. В связи с этим в данной статье даны информация по оценке распространенности и встречаемости гемотрансмиссивных инфекций среди доноров Кыргызской Республики. Цель исследования: Оценить распространенность гемотрансмиссивных инфекций среди доноров Кыргызской Республики. Материалы и методы. Материалом для изучения явились лабораторные данные исследований донорской крови на гемотрансмиссивные инфекции Республиканского центра крови и региональных центров крови за период с 2021 по 2023 годы и статистические данные по заболеваемости гемоконтактными инфекциями Департамента профилактики заболеваний и государственного санитарно эпидемиологического надзора Министерства здравоохранения среди населения Кыргызской Республики. Проведен сравнительный эпидемиологический анализ распространенности гемотрансмиссивных инфекций среди доноров Кыргызской Республики за периоды с 2013-2015гг. и 2021-2023 годы.Результаты и обсуждение. Важным звеном на пути обеспечения вирусной безопасности является качество и организация процесса отбора доноров. Добровольные безвозмездные доноры, регулярно сдающие кровь являются наиболее безопасными по сравнению с семейными или платными донорами. В структуре доноров крови Кыргызской Республики 77,2% доноры родственники, 19,7% безвозмездные доноры и 3.1% платные доноры. Увеличение распространенности гемотрансмиссивных(ВИЧ,ВГВ,ВГС, сифилиса, бруцеллеза) инфекций среди населения,а также высокий удельный вес первичных доноров на се годняшний день создают определенную проблему в обеспечении безопасности донорской крови. Количество донаций за анализируемые периоды времени увеличилось в 1,2 раза (от 37463 до 50457). В динамике показателей гемотрансмиссивных инфекций среди доноров отмечается тенденция к снижению частоты встречаемости ВИЧ инфек ции в 2 раза, ВГВ в 2,4 раза, ВГС в 5 раз, сифилиса в 1.8 раз и бруцеллеза 5,4 раза. Выводы. В связи с правильным формированием контингента доноров крови отмечается снижение частота выявления маркеров гемотрансмиссивных инфекций среди доноров. Впервые определены распространенность и встречаемость гемотрансмиссивных инфекций у повторных доноров крови страны.

Киришүү. Кыргыз Республикасы вирустук гепатиттин жүгү жогору өлкө: калк арасында ВГВнын таралышы 3,1%дан 5,6%га чейин, ал эми ВГСнын таралышы 2,6%дан 4,7%га чейин. Ушуга байланыштуу, бул макалада Кыргыз Республикасында донорлор арасында кан аркылуу жугуучу инфекциялардын таралышын жана кездешүүсун баалоо боюнча маалымат берилген. Изилдөөнүн максаты: Кыргыз Республикасындагы донорлор арасында кан аркылуу жугуучу инфекциялардын таралышына жана кездешү үсунө баа берүү. Изилдөөнүн максаты: Кыргыз Республикасындагы донорлор арасында кан аркылуу жугуучу инфекциялардын таралышына жана кездешү үсунө баа берүү. Материалдары жана усулу. Изилдөөнүн материалы болуп 2021-2023-жылдар аралыгында Республикалык, областык кан борборлорунун кан аркылуу жугуучу инфекциялар боюнча донордук канды изилдөөнүн лабораториялык маалыматтары жана Оорулардын алдын алуу жана мамлекеттик санитардык эпидемиологиялык көзөмөл департаментинин кан аркылуу жугуучу инфекцияларга чалдыгуу боюнча статистикалык маалыматтары алынды. Натыйжалар жана талкулоо. Вирустук коопсуздукту камсыз кылуудагы маанилүү звено донорлорду тандоо процессинин сапаты жана уюштуруусу болуп саналат. Дайыма кан тапшырган ыктыярдуу акы төлөнбөгөн донорлор тууган же акы төлөнүүчү донорлорго салыштырмалуу эң коопсуз деп жалпы кабыл алынган. Кыргыз Республикасында кан донорлорунун түзүмүндө 77,2% үй бүлөлүк донорлор, аз үлүшү 19,7% төлөнбөгөн донорлор жана 3,1% акы төлөнүүчү донорлор. Калк арасында кан аркылуу (ВИЧ, ВИЧ, ВГВ, ВСВ, сифилис, бруцеллез) инфекцияларынын таралышынын өсүшү, ошондой эле бүгүнкү күндө баштапкы донорлордун үлүшүнүн жогору болушу донордук кандын коопсуздугун камсыз кылууда белгилүү бир көйгөйдү жаратууда. Талдоого алынган мезгил ичинде кан берүүлөрдүн саны 1,2 эсе көбөйгөн(37463тен 50457ге чейин). Донорлордун арасында кан аркылуу жугуучу инфекциялардын динамикасында ВИЧ-инфекциясынын 2 эсеге, ВГВ 2,4, ВСВ 5, сифилис 1,8 жана бруцеллез 5,4 эсеге кыскаруунун тенденциясы байкалууда. Жыйынтыгы. Кан донорлорунун контингентин туура тандоого байланыштуу донорлор арасында кан аркылуу жугуучу инфекциялардын маркерлерин аныктоо жыштыгы төмөндөп жатат. Өлкөдө биринчи жолу кайрадан келген донорлор арасында кан аркылуу жугуучу инфекциялардын таралышы жана кайталануусу аныкталды.

Introduction. TThe Kyrgyz Republic is a country with a high burden of viral hepatitis: the prevalence of HBV among the population ranges from 3.1% to 5.6%, and HCV prevalence from 2.6% to 4.7%. In this regard, this article provides information on the assessment of the prevalence and incidence of blood borne infections among donors in the Kyrgyz Republic. Purpose of the study: To assess the prevalence of blood borne infections among donors in the Kyrgyz Republic. Materials and methods. The material for the study was laboratory data from studies of donor blood for blood borne infections from the Republican Blood Center and regional blood centers for the period from 2021 to 2023 and statistical data on the incidence of blood borne infections from the Department of Disease Prevention and State Sanitary and Epidemiological Surveillance of the Ministry of Health among population of the Kyrgyz Republic. A comparative epidemiological analysis of the prevalence of blood borne infections among donors in the Kyrgyz Republic was carried out for the periods from 2013-2015 and 2021-2023. Results and discussion. An important link in ensuring viral safety is the quality and organization of the donor selection process . It is generally accepted that voluntary unpaid donors who regularly donate blood are the safest compared to family or paid donors. In the structure of blood donors in the Kyrgyz Republic, 77.2% are family donors, a small share of 19.7% are unpaid donors and 3.1% are paid donors. The increasing prevalence of blood borne (HIV, HBV, HCV, syphilis, brucellosis) infections among the population, as well as the high proportion of primary donors today create a certain problem in ensuring the safety of donor blood. Quantity donations increased over the analyzed periods of time in 1.2 times (from 37463 to 50457). In the dynamics of blood borne infections among donors, there is a tendency to reduce the incidence of HIV infection by 2 times, HBV by 2.4 times, HCV by 5 times, syphilis by 1.8 times and brucellosis by 5.4 times. The frequency of detection of markers of the causative agent of HIV infection from 2013 to 2023 decreased from 0.4% to 0.2%. The number of donors with detected hepatitis B virus surface antigen decreased (from 4.4 to 1.8%). The number of donors with antibodies to the hepatitis C virus in 2023 decreased by 706 people compared to 2013 (from 2.5 to 0.5%). The number of donors with markers of the causative agent of syphilis in 2023 decreased by 177 people compared to 2013 (from 1.5 to 0.8%). The number of donors with a positive result for brucellosis in 2023 compared to 2013 decreased from 6.5% to 1.2%. In 2023, the incidence of viral hepatitis B and brucellosis was the highest among all blood borne infections, amounting to 1.8% and 1.2%, respectively. Conclusions. Due to the correct formation of the contingent of blood donors, a decrease in the frequency of detection of markers of hemotransmissible infections among donors is noted. For the first time, the prevalence and incidence of hemotransmissible infections in repeat blood donors of the country have been determined.