Μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις στις διαταραχές συμπεριφοράς των ασθενών με άνοια
Authors: Δημητρίου Τατιάνα-Δανάη 
Published: September 2021

Οι συμπεριφορικές και ψυχολογικές διαταραχές στην άνοια αποτελούν ένα μεγάλο πρόβλημα της νόσου. Οι παρούσες φαρμακευτικές παρεμβάσεις παρέχουν μικρή βοήθεια και έχουν σοβαρές παρενέργειες. Οι μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις τίθενται στο επίκεντρο της έρευνας. Στην παρούσα εργασία συμμετείχαν συνολικά 181 ασθενείς. Για κάθε μία από τις διαταραχές συμπεριφοράς συμπεριλήφθηκαν 60 ασθενείς από το συνολικό δείγμα, με όλους τους μη αναστρέψιμους τύπους άνοιας, σε όλα τα στάδια της νόσου. Οι ασθενείς κατανεμήθηκαν τυχαία σε 6 ομάδες των 10 ατόμων. Η εργασία χρησιμοποίησε μια διασταυρούμενη τυχαιοποιημένη διαδικασία με σκοπό να αξιολογήσει τρεις μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις για κάθε μια διαταραχή συμπεριφοράς και να βρει τον καταλληλότερο συνδυασμό που μειώνει την ανεπιθύμητη συμπεριφορά και την επιβάρυνση των περιθαλπόντων. Οι κλίμακες που χρησιμοποιήθηκαν είναι: MMSE, ACE-R, GDS, FRSSD, NPI. Η κάθε παρέμβαση διήρκησε πέντε ημέρες και υπήρχαν δύο ημέρες για αποθεραπεία. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση των Παραληρητικών Ιδεών και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Θεραπεία Αξιολόγησης/ Ψυχοεκπαιδευτικό πρόγραμμα- Μουσικοθεραπεία- Μέθοδος Αναπόλησης. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση των Ψευδαισθήσεων και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Θεραπεία Αξιολόγησης/ Ψυχοεκπαιδευτικό πρόγραμμα- Μουσικοθεραπεία- Μέθοδος Αναπόλησης. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση της Επιθετικής συμπεριφοράς και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Μουσικοθεραπεία- Αρωματοθεραπεία και Μασάζ- Σωματική άσκηση. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση της Κατάθλιψης και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Μουσικοθεραπεία- Σωματική άσκηση- Μέθοδος Αναπόλησης. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση του Άγχους και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Μουσικοθεραπεία- Σωματική άσκηση- Αρωματοθεραπεία και Μασάζ. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση της Απάθειας και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Μέθοδος Αναπόλησης- Σωματική άσκηση- Μουσικοθεραπεία. Στην άρση αναστολών δε βρέθηκε αποτελεσματικός συνδυασμός, αλλά βρέθηκε συνδυασμός που μειώνει την επιβάρυνση των περιθαλπόντων και είναι: Ψυχοεκπαιδευτικό πρόγραμμα- Σωματική άσκηση- Αρωματοθεραπεία και Μασάζ. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση της Ευερεθιστότητας και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Αρωματοθεραπεία και Μασάζ- Μουσικοθεραπεία- Θεραπεία Αξιολόγησης. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση της Περιπλάνησης και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Σωματική άσκηση- Μουσικοθεραπεία- Μέθοδος Αναπόλησης. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση των Διαταραχών Ύπνου και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Ψυχοεκπαιδευτικό πρόγραμμα- Σωματική άσκηση- Αρωματοθεραπεία και Μασάζ. Ο καταλληλότερος συνδυασμός για τη μείωση των Διατροφικών Διαταραχών και της επιβάρυνσης των περιθαλπόντων είναι: Ψυχοεκπαιδευτικό πρόγραμμα- Μουσικοθεραπεία- Σωματική άσκηση. Συμπερασματικά, ο μεθοδολογικός σχεδιασμός της μελέτης είναι ισχυρός. Για τη στατιστική ανάλυση χρησιμοποιήθηκε ο έλεγχος Wilcoxon, λόγω της μη κανονικής κατανομής του δείγματος. Με εξαίρεση την ετερογένεια του δείγματος, τα αποτελέσματά μας φαίνεται να εφαρμόζονται και στα δύο φύλα και στους διαφορετικούς τύπους άνοιας και στα διάφορα στάδια. Επιπλέον, δεν είχαμε ποσοστά drop-out. Τα Ψυχοεκπαιδευτικά προγράμματα μπορούν να ελαττώσουν αρκετές διαταραχές συμπεριφοράς (είτε μόνα τους είτε σε συνδυασμό με νοητικές παρεμβάσεις). Οι αισθητηριακές παρεμβάσεις φάνηκαν περισσότερο αποτελεσματικές από τις νοητικές. Υπάρχει συνάφεια μεταξύ της παρέμβασης που είναι πιο αποτελεσματική για τη μείωση της συμπεριφοράς και της παρέμβασης που είναι πιο αποτελεσματική για τη μείωση της επιβάρυνσης του περιθάλποντα. Όταν οι αισθητηριακές παρεμβάσεις προηγούνται των νοητικών έχουμε καλύτερα αποτελέσματα. Για πρώτη φορά μελετήθηκε συνδυασμός μη φαρμακευτικών παρεμβάσεων και τα αποτελέσματα ήταν πολύ ικανοποιητικά.