Η επίδραση του καπνού του τσιγάρου και της υπεριώδους ακτινοβολίας στο δέρμα
Authors: Παύλου Παναγούλα 
Published: January 2014

Σκοπός της παρούσας διδακτορικής διατριβής είναι η μελέτη της επίδρασης του καπνού του τσιγάρου και της υπεριώδους ακτινοβολίας στο δέρμα. Ο ανθρώπινος οργανισμός έχει ανάγκη από μικρές δόσεις υπεριώδους ακτινοβολίας οπότε και παράγει τη βιταμίνη D. Μεγάλες όμως δόσεις ακτινοβολίας μπορεί να προκαλέσουν εγκαύματα, γήρανση, δερματικό καρκίνο καθώς επίσης να βλάψουν ευρύτερα το ανοσοποιητικό σύστημα. Ο επιδερμικός, βασικοκυτταρικός και ακανθοκυτταρικός καρκίνος είναι οι συχνότερα απαντώμενοι καρκίνοι ενώ το κακοήθες μελάνωμα είναι θανατηφόρο. Ο καπνός του τσιγάρου αποτελεί ανθρώπινη εφεύρεση. Είναι μίγμα τοξικών ουσιών, που χωρίζονται σε συστατικά της αέριας φάσης και σε στερεά σωματίδια. Χαρακτηριστικά συστατικά της αερίου φάσης είναι το CO, CO2, NO., NO2, HCN, διάφορες πτητικές αλδεΰδες όπως ακρολεΐνη, κροτοναλδεΰδη, ακετόνη, χλωριούχο βινύλιο, βενζόλιο σε αέρια μορφή, ακόρεστοι υδρογονάνθρακες όπως βουταδιένιο και ισοπρένιο. Ανάμεσα στα σωματίδια του καπνού διακρίνεται η πίσσα, η νικοτίνη, διάφορα μεταλλικά στοιχεία σαν το νικέλιο και το σίδηρο, καρκινογόνοι υδρογονάνθρακες όπως βεζανθρακένιο, βενζοπυρένιο κ.α. Η επίδραση του καπνού του τσιγάρου στην υγεία είναι σε μεγάλο βαθμό γνωστή. Μπορεί να οδηγήσει σε εμφύσημα, καρκίνο των πνευμόνων ή άλλων οργάνων, αθηροσκλήρωση (αύξηση των καρδιακών επεισοδίων και του εμφράγματος του μυοκαρδίου). Ο μηχανισμός δράσεως του καπνού του τσιγάρου έχει ελάχιστα μελετηθεί στο δέρμα. Πολύ λίγα είναι τα στοιχεία που υπάρχουν για την επίδραση του καπνού του τσιγάρου, τα οποία είναι συνήθως μελέτες που περιλαμβάνουν επάλειψη του ζώου με ξεχωριστά συστατικά του καπνού όπως με την ακρολεΐνη είτε με συμπύκνωμα καπνού, είτε πειράματα μικρού χρονικού διαστήματος. Η συνέργεια των δύο παραπάνω παραγόντων, υπεριώδους ακτινοβολίας και καπνού τσιγάρου, δεν έχει μελετηθεί μακροχρόνια. Η παρούσα μελέτη προσπαθεί να αξιολογήσει τα αποτελέσματα της έκθεσης σε κάθε προαναφερθέντα παράγοντα ξεχωριστά αλλά και στον συνδυασμό των δύο, καθώς και την ανασταλτική δράση των επιβλαβών συνεπειών ενός αντιοξειδωτικού παράγοντα που καλείται πυκνογενόλη. Η πυκνογενόλη (pycnogenol) είναι ένα πολυφαινολικό μίγμα με ισχυρές αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Συνίσταται από φλαβονοειδή, ιδίως προκυανιδίνες, κατεχίνη, επικατεχίνη, ταξιφολίνη, πολλά φαινολικά οξέα όπως γαλλικό, φερουλικό, πρωτοκατεχικό, καφεϊκό κ.α. Προέρχεται από υδατικό εκχύλισμα του φλοιού του πεύκου Pinus Maritima, υποείδος atlantica, το οποίο φύεται στη νοτιοδυτική Γαλλία. Κυκλοφορεί στο εμπόριο σαν φάρμακο με κύρια ένδειξη την αρθρίτιδα. Η διερεύνηση του μηχανισμού δράσεως γίνεται κυρίως ως προς το οξειδωτικό stress, δεδομένου ότι το φαινόμενο αυτό ενοχοποιείται ως ο κύριος υπεύθυνος για όλες τις τοξικές δράσεις και τις ασθένειες για τις οποίες ενέχονται το υπεριώδες φως και ο καπνός του τσιγάρου. Ο όρος οξειδωτικό stress αναφέρεται στη διαταραχή της ισορροπίας μεταξύ ελευθέρων ριζών και αντιοξειδωτικών, ως αμυντικών μηχανισμών έναντι της βλαπτικής δράσης των ελευθέρων ριζών. Οί ελεύθερες ρίζες είναι δραστικά μόρια με πολλαπλούς μηχανισμούς πάνω σε βασικά βιομόρια όπως τα λιπίδια της κυτταρικής μεμβράνης, οι πρωτεΐνες και το DNA. ...................................................................