Νέες εφαρμογές της φωτοδυναμικής αντιμικροβιακής χημειοθεραπείας ως μέσο απολύμανσης του συστήματος του ριζικού σωλήνα
Authors: Μπελτές Χαράλαμπος 
Published: December 2024

Η εφαρμογή της Φωτοδυναμικής Αντιμικροβιακής Θεραπείας (aPDT) έχει προταθεί ως συμπληρωματική μέθοδο της συμβατικής ενδοδοδοντικής θεραπείας, με αποτέλεσμα την καλύτερη απολύμανση του συστήματος του ριζικού σωλήνα. Σκοπός της μελέτης είναι η αξιολόγηση της αντιμικροβιακής δράσης της aPDT με την χρήση του πράσινου της Ινδοκυανίνης (ICG) ως φωτοευαισθητοποιητή, ύστερα από την ενεργοποίηση του μέσω ακτινοβολίας σε σχεδόν υπέρυθρο μήκος κύματος (810nm), προερχόμενη από συσκευή διοδικού laser. Τα in vitro πειράματα έγιναν σε πλαγκτονικά εναιωρήματα μονοκαλλιέργειας στελέχους Enterococcus faecalis και τα ex vivo πειράματα έγιναν αντίστοιχα σε επιμολυσμένα μοντέλα δοντιών με το ίδιο πρότυπο βακτηριακό στέλεχος.Στο πρώτο μέρος της μελέτης οι πλαγκτονικές καλλιέργειες χωρίστηκαν σε εννέα ομάδες: 1. Εφαρμογή aPDT με μέση τιμή ροής ενέργειας ακτινοβολίας (ΙCG + , laser +), 2. Εφαρμογή aPDT με υψηλή τιμή ροής ενέργειας ακτινοβολίας (ΙCG + , laser +), 3. Εφαρμογή της ICG χωρίς ενεργοποίηση από συσκευή διοδικού laser (ΙCG + , laser -), 4. Εφαρμογή υψηλής τιμής ροής ενέργειας ακτινοβολίας μέσω διοδικού laser χωρίς προσθήκη ICG (ΙCG -, laser +), 5. Εφαρμογή διαλύματος υποχλωριώδους νατρίου 2,5% (NaOCl), 6. Συνδυασμός διαλύματος NaOCl 2,5% και εφαρμογή aPDT με υψηλή τιμή ροής ενέργειας ακτινοβολίας, 7. Εφαρμογή διαλύματος διγλυκονικής χλωρεξιδίνης 2% (CHX), 8. Καμία εφαρμογή aPDT ή άλλου αντιμικροβιακού παράγοντα που ορίστηκε ως θετικός μάρτυρας και 9. Εναιώρημα ελεύθερο μικροβίων, που ορίστηκε ως αρνητικός μάρτυρας. Ακολούθησε επωασμός για 48 ώρες και καταμέτρηση των αποικιών με την τεχνική των διαδοχικών αραιώσεων.Στο δεύτερο μέρος της μελέτης έγιναν τα πειράματα σε δόντια. Ύστερα από χημικομηχανική επεξεργασία, αποστείρωση και ταυτοποίηση σχηματισμού βιοϋμενίου μέσω SEM, τα δείγματα χωρίστηκαν σε αντίστοιχες ομάδες: 1. Εφαρμογή aPDT με μέση τιμή ροής ενέργειας ακτινοβολίας (ΙCG + , laser +), 2. Εφαρμογή aPDT με υψηλή τιμή ροής ενέργειας ακτινοβολίας (ΙCG + , laser +), 3. Εφαρμογή της ICG χωρίς ενεργοποίηση από συσκευή διοδικού laser (ΙCG + , laser -), 4. Εφαρμογή υψηλής τιμής ροής ενέργειας ακτινοβολίας μέσω διοδικού laser χωρίς προσθήκη ICG (ΙCG -, laser +), 5. Εφαρμογή διαλύματος υποχλωριώδους νατρίου 2,5% (NaOCl), 6. Συνδυασμός διαλύματος NaOCl 2,5% και εφαρμογή aPDT με υψηλή τιμή ροής ενέργειας ακτινοβολίας, 7. Καμία εφαρμογή aPDT ή άλλου αντιμικροβιακού παράγοντα που ορίστηκε ως θετικός9μάρτυρας και 8. Εναιώρημα ελεύθερο μικροβίων, που ορίστηκε ως αρνητικός μάρτυρας. Ακολούθησε δειγματοληψία με ξέπλυμα των ριζικών σωλήνων και ανακαλλιέργεια του περιεχομένου, επωασμός για 48 ώρες και καταμέτρηση των αποικιών με την τεχνική των διαδοχικών αραιώσεων.Τα αποτελέσματα των πειραμάτων και στα δύο μέρη της μελέτης έδειξαν ότι η εφαρμογή της aPDT και ΙCG ανεξαρτήτως ροής ενέργειας είχε ως αποτέλεσμα την στατιστικώς σημαντική μείωση του μικροβιακού φορτίου. Οι τιμές αυτές αντιστοιχούν σε δυνατότητα απολύμανσης της τάξης του 99.99%. (p< 0,01). Η εφαρμογή υψηλής τιμής ροής ενέργειας ακτινοβολίας μέσω διοδικού laser χωρίς προσθήκη ICG (ΙCG -, laser +) και η εφαρμογή της ICG χωρίς ενεργοποίηση από συσκευή διοδικού laser (ΙCG + , laser -) δεν παρουσίασαν στατιστικώς σημαντικές διαφορές στην μείωση των μικροβιακών φορτίων. Οι λογαριθμικές τιμές αντιστοιχούν περίπου σε 60% μείωση των μικροβίων), (p > 0,05). Ο συνολικός αριθμός μικροβίων μειώθηκε σημαντικά (p < 0,001) ύστερα από την εφαρμογή διαλύματος 2,5% NaOCl και 2% CHX (μείωση 99,999%), ενώ η μεγαλύτερη αντιμικροβιακή δράση παρατηρήθηκε ύστερα από την εφαρμογή διαλύματος NaOCl 2,5% σε συνδυασμό με aPDT της τάξης του 5,7 log10 που αντιστοιχεί σε μείωση 99,999% (p< 0,001). Συμπερασματικά, η εφαρμογή της aPDT με την χρήση ICG ως φωτοευαισθητοποιούμενη ουσία έχει βακτηριοκτόνο δράση έναντι πλαγκτονικών εναιωρημάτων και βιοϋμενίου στελέχους E. faecalis και μπορεί να συμβάλλει στην απολύμανση του συστήματος του ριζικού σωλήνα. Το συνολικό όφελος έναντι της συμβατικής χημικομηχανικής επεξεργασίας και των υγρών διακλυσμού κατά την ενδοδοντική θεραπεία χρήζει περαιτέρω διερεύνηση.