Introducing new tools and institutional procedures into cadastral surveying
Authors: Αποστολόπουλος Κωνσταντίνος 
Published: July 2024

Ο κύριος στόχος της παρούσας διδακτορικής διατριβής είναι να παρουσιάσει μια νέα μοντελοποιημένη διαδικασία κτηματογράφησης, η οποία θα παρέχει γρήγορες και αξιόπιστες λύσεις για την ολοκλήρωση και τη λειτουργία του Κτηματολογίου σε επίπεδο χώρας, αξιόπιστα και οικονομικά, με την συμμετοχή των πολιτών, των εφαρμογών κινητής τηλεφωνίας και UAVs, και την χρήση σύγχρονων εργαλείων πληροφορικής για την καταγραφή των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων και την απόκτηση Κτηματολογικών δεδομένων. Οι προτεινόμενες εφαρμογές που θα χρησιμοποιηθούν για την ολοκλήρωση της Κτηματογράφησης, υποστηρίζονται από την σύγχρονη τάση του crowdsourcing και της συμμετοχής των πολιτών καθώς και τις mobile κυβερνητικές υπηρεσίες (m-gov).Η εφικτότητα αυτού του μοντέλου εξετάζεται εκτενώς μέσω της συνδυασμένης θεωρητικής και τεχνικής τεκμηρίωσης και σε ευρήματα μέσα από μια σειρά πρακτικών πειραμάτων. Η έρευνα περιλαμβάνει τη συμμετοχή εθελοντών και την εφαρμογή διαφορετικών μεθοδολογιών από διάφορες περιοχές ενδιαφέροντος. Σημαντικό για τη διαμόρφωση της μοντελοποιημένης διαδικασίας είναι ότι η έρευνα επιλέγει τις διαδικασίες Κτηματογράφησης της Ελλάδας και της Ρουμανίας, ως περιπτώσεις μελέτης προτύπου. Ο γενικός στόχος αυτής της έρευνας είναι να εισάγει ένα μοντέλο κτηματολογικής καταγραφής που είναι προσαρμόσιμο στις ανάγκες κάθε χώρας και θα χαρακτηρίζεται από την ευελιξία και την αποδοτικότητα του σε σύγκριση με προηγούμενα μοντέλα. Αναμένεται ότι αυτή η προσέγγιση θα βελτιώσει τις κτηματολογικές διαδικασίες, θα μειώσει τα συνοδευτικά κόστη και θα ενεργοποιήσει τους πολίτες στη συλλογή και τη διαχείριση των κτηματολογικών δεδομένων.Το πρώτο κεφάλαιο παρουσιάζει τα θεμελιώδη στοιχεία της διδακτορικής διατριβής, παρουσιάζοντας το θέμα της έρευνας και το ευρύτερο πλαίσιο στο οποίο αναπτύσσεται. Περιγράφει την επιλεγείσα μεθοδολογία της έρευνας, τονίζοντας το διεπιστημονικό της χαρακτήρα, και καθορίζει τους κύριους στόχους, τα κίνητρα και τις καινοτομίες που καθοδηγούν αυτήν την έρευνα.Στο επόμενο κεφάλαιο πραγματοποιείται λεπτομερής εξέταση της τρέχουσας κατάστασης της έρευνας στο πεδίο του Κτηματολογίου και της Διοίκησης της Γης. Μια ιστορική ανασκόπηση της Αειφόρου Ανάπτυξης και της Agenda 2030 των Ηνωμένων Εθνών θέτει το πλαίσιο για μια κριτική ανάλυση του καθοριστικού ρόλου που διαδραματίζει το κτηματολόγιο και τα γεωχωρικά δεδομένα στην επίτευξη των στόχων της Ατζέντα 2030. Το κεφάλαιο επικεντρώνεται, επίσης, στην εξέλιξη της τάσης του πληθοπορισμού, της συμμετοχής των πολιτών και των εργαλείων παιχνιδοποίησης σε κυβερνητικά έργα, τονίζοντας τις δυνητικές συνεισφορές τους. Δίνεται έμφαση στην ένταξη της διαδικτυακής συμμετοχής των πολιτών στις κτηματολογικές διαδικασίες και στη διοίκηση της γης, υποστηριζόμενη από τις καλύτερες πρακτικές και πραγματικά παραδείγματα συνεργασίας, που έχουν προκύψει από το έργο του Ελληνικού Κτηματολογίου. Επιπλέον, παρουσιάζεται η εξέλιξη της Fit-For-Purpose (FFP) προσέγγισης στη διοίκηση της γης, με ειδική έμφαση στο χωρικό της πλαίσιο. Επίσης, παρουσιάζονται περιπτώσεις μελέτης σε εθνικό επίπεδο για την ανάδειξη των βέλτιστων πρακτικών στην εφαρμογή του.Στο επόμενο κεφάλαιο, η διδακτορική διατριβή διερευνά τις επίσημες κτηματολογικές μεθόδους στην Ελλάδα και στη Ρουμανία. Παρουσιάζεται το νομικό, θεσμικό και τεχνικό πλαίσιο τους. Επιπρόσθετα, εξετάζεται η μεθοδολογία που εφαρμόζεται για να διασφαλιστεί ο ποιοτικός έλεγχος στο έργο του Ελληνικού Κτηματολογίου, περιλαμβάνοντας διάφορες μεθόδους και εργαλεία που σχεδιάστηκαν για να διασφαλίσουν την αυστηρή συμμόρφωση του με το Γενικό Πρόγραμμα Ποιότητας Έργου του Ελληνικού Κτηματολογίου. Επίσης, εξετάζεται ο εμπλουτισμό τους με άλλη χωρική πληροφορία, η οποία θα κριθεί χρήσιμη για την αναπτυξιακή διάσταση ενός σύγχρονου κτηματολογίου.Με βάση αυτήν την έρευνα, παρουσιάζεται ένα σύγχρονο μοντέλο κτηματολογίου. Αυτό το μοντέλο σχεδιάζεται για να αντιμετωπίσει τις πολυδιάστατες προκλήσεις που συνοδεύουν τη δημιουργία σύγχρονων κτηματολογικών συστημάτων. Το μοντέλο περιλαμβάνει μια σταδιακή και πραγματιστική προσέγγιση, εκμεταλλευόμενο την υπάρχουσα γνώση και τα πρακτικά παραδείγματα που παρουσιάστηκαν σε προηγούμενα κεφάλαια. Ο βασικός στόχος αυτού του μοντέλου είναι να βελτιώσει την αποδοτικότητα και την ποιότητα στη συλλογή κτηματολογικών δεδομένων, ενσωματώνοντας προηγμένα εργαλεία πληροφορικής και προάγοντας τη συμμετοχή των πολιτών. Επισημαίνεται η ευελιξία του μοντέλου, καθώς δείχνει την εφαρμοσιμότητά του σε διάφορα κτηματολογικά έργα, προωθώντας έτσι αξιόπιστα και ευέλικτα κτηματολόγια τόσο σε τοπικό όσο και σε εθνικό επίπεδο.Το προτεινόμενο κτηματολογικό μοντέλο υποβάλλεται σε αρκετές πρακτικές εφαρμογές σε διάφορα μοτίβα, συμπεριλαμβανομένων αστικών, αγροτικών και περιαστικών περιοχών. Αξιολογείται μέσω αυτών η αξιοποίηση σύγχρονων εργαλείων πληροφορικής και εξετάζεται ο αντίκτυπος της συμμετοχής των πολιτών μέσω εργαλείων παιχνιδοποίησης στις κτηματολογικές διαδικασίες. Παρουσιάζονται τα δυνητικά οφέλη και οι προκλήσεις της υλοποίησης του προτεινόμενου κτηματολογικού μοντέλου, καθώς και οι επιτυγχανόμενες ακρίβειες, οι χρόνοι και τα προβλήματα που εμφανίστηκαν.Η έρευνα ολοκληρώνεται με τα ευρήματα σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο, τονίζοντας τα γενικά, τεχνολογικά και κοινωνικά αποτελέσματα, και προτείνοντας ανεξερεύνητους τομείς για μελλοντικές έρευνες. Οι κύριες εισηγήσεις, συμπεράσματα και συνεισφορές που προκύπτουν στο πλαίσιο αυτού του εκτενούς ερευνητικού έργου τονίζονται και κατηγοριοποιούνται σε τρεις κύριες ενότητες: η πρώτη ενότητα προσφέρει μια λεπτομερή διερεύνηση των συνεπειών και της σημασίας της έρευνας, η δεύτερη ενότητα παρουσιάζει πολύτιμα διδάγματα από τις πρακτικές εφαρμογές και η τρίτη ενότητα παρέχει μια συνοπτική επισκόπηση πιθανών κατευθύνσεων για μελλοντικές έρευνες, τονίζοντας αναδυόμενες τάσεις και ευκαιρίες στους τομείς των κτηματολογικών συστημάτων και της διοίκησης της γης.