Η συμβολή της εκπαίδευσης και κατάρτισης στην τουριστική ανάπτυξη της Ελλάδας
Authors: Γούσιου Ανθή 
Published: November 2021

H παρούσα διδακτορική διατριβή έχει ως αντικείμενο τη θεωρητική διερεύνηση και την εμπειρική εκτίμηση της τουριστικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, προκειμένου να διερευνηθεί η συμβολή της στην τουριστική ανάπτυξη της Ελλάδας. Η τουριστική εκπαίδευση και κατάρτιση αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της πολιτικής του τουρισμού και προκειμένου να είναι αποτελεσματική είναι απαραίτητο να λαμβάνει υπόψη τις ανάγκες της αγοράς εργασίας, τις απαραίτητες γνώσεις και δεξιότητες του ανθρώπινου δυναμικού που απασχολεί, καθώς και τη δομή της τουριστικής βιομηχανίας.Ο κύριος στόχος της έρευνας είναι η διερεύνηση της συμβολής της τουριστικής εκπαίδευσης και κατάρτισης στην τουριστική βιομηχανία της Ελλάδας. Απώτερος σκοπός είναι η ανάδειξη του ρόλου της τουριστικής εκπαίδευσης και κατάρτισης και η εξαγωγή συμπερασμάτων για τη βελτίωσή της και τη διαμόρφωση ενός πλαισίου προτάσεων τουριστικής εκπαιδευτικής πολιτικής, το οποίο θα συμβάλει στην περαιτέρω ανάπτυξη του τουρισμού της Ελλάδας. Με βάση τον κύριο στόχο της έρευνας, σε θεωρητικό επίπεδο εξετάστηκε η τουριστική εκπαίδευση και κατάρτιση ως παράγοντας ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού και των τουριστικών επιχειρήσεων τόσο στην Ελλάδα, όσο και διεθνώς. Σε εμπειρικό επίπεδο, διεξήχθη έρευνα που απευθύνθηκε σε εργοδότες, εργαζόμενους και φορείς της τουριστικής βιομηχανίας με σκοπό να διερευνηθεί πολύπλευρα η συμβολή της τουριστικής εκπαίδευσης και κατάρτισης στην αποτελεσματική λειτουργία των τουριστικών επιχειρήσεων. Ειδικότερα, το μεθοδολογικό πλαίσιο στηρίζεται στον συνδυασμό της ποιοτικής με την ποσοτική έρευνα, με την οποία διερευνώνται η τουριστική εκπαίδευση και κατάρτιση, το ανθρώπινο δυναμικό της τουριστικής βιομηχανίας, τα κριτήρια επιλογής του, η επάρκεια της εκπαίδευσής του και η ικανοποίηση της εργοδοσίας και των εργαζομένων από αυτή, θέματα που σχετίζονται με την εκπαίδευση των εργαζομένων στη διαχείριση της πανδημίας Covid-19, καθώς και η συμβολή της εκπαίδευσης και κατάρτισης στην αποτελεσματική λειτουργία των τουριστικών επιχειρήσεων.Από την εκτίμηση των αποτελεσμάτων της έρευνας, προέκυψε ότι τόσο από την πλευρά των εργοδοτών και των φορέων, όσο και από την πλευρά των εργαζομένων, αναγνωρίζεται ότι η τουριστική εκπαίδευση και κατάρτιση συμβάλλει στη βελτίωση των εργασιακών προσόντων των εργαζομένων και στην ανάπτυξη των τουριστικών επιχειρήσεων. Όσον αφορά την επιλογή των εργαζομένων στην αγορά εργασίας της τουριστικής βιομηχανίας, φαίνεται ότι αυτή δεν σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό με την εκπαίδευση και κατάρτισή τους, ενώ όσον αφορά τις εξειδικευμένες θέσεις εργασίας στις τουριστικές επιχειρήσεις, αυτές καλύπτονται από επαρκώς εκπαιδευμένο και εξειδικευμένο προσωπικό, ιδιαιτέρως στην περίπτωση των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων και των τουριστικών γραφείων. Ως προς την ικανοποίηση των εργοδοτών από την εκπαίδευση και κατάρτιση των εργαζομένων τους, διαπιστώθηκε ότι αυτοί είναι οριακά ικανοποιημένοι. Αλλά και οι εργαζόμενοι θεωρούν ότι διαθέτουν οριακά επαρκή εκπαίδευση και κατάρτιση στον τουρισμό, καθώς δεν ήταν επαρκώς προετοιμασμένοι κατά την είσοδό τους στην τουριστική βιομηχανία από την εκπαίδευση που είχαν λάβει. Εντούτοις, τα ανωτέρω ευρήματα σε ορισμένες περιπτώσεις διαφοροποιούνται ανάλογα με τον τύπο της επιχείρησης, γεγονός που επιβεβαιώνει τις πολλές διαστάσεις του τουρισμού, καθώς και την ύπαρξη διαφορετικών αναγκών ανάλογα με τον τύπο της επιχείρησης. Ακόμη, προέκυψε ότι δεδομένης της πανδημίας Covid-19, όλοι θεωρούν πως είναι απαραίτητη η εκπαίδευση των εργαζομένων σε θέματα διαχείρισης εκτάκτων καταστάσεων.Τα αποτελέσματα του εμπειρικού πλαισίου σε συνδυασμό με τα συμπεράσματα του θεωρητικού υπόβαθρου, αναδεικνύουν τον ρόλο της τουριστικής εκπαίδευσης και κατάρτισης τόσο σε επίπεδο ανθρώπινου δυναμικού, όσο και τουριστικής επιχείρησης. Επιπλέον, συμβάλλουν στη διαμόρφωση ενός πλαισίου προτάσεων τουριστικής εκπαιδευτικής πολιτικής, λαμβάνοντας υπόψη τις τρέχουσες εξελίξεις και τις απόψεις των εργοδοτών, των εργαζομένων και των φορέων του τουρισμού για την τουριστική εκπαίδευση και κατάρτιση.Η συνεισφορά της παρούσας διατριβής στην ερευνητική κοινότητα εντοπίζεται στη χρήση μιας συνδυαστικής και πολύπλευρης προσέγγισης για τη διερεύνηση του ρόλου της τουριστικής εκπαίδευσης και κατάρτισης στην ανάπτυξη των τουριστικών επιχειρήσεων, καθώς και της συμβολής της στην τουριστική ανάπτυξη της Ελλάδας, με σκοπό τη διαμόρφωση ενός πλαισίου προτάσεων τουριστικής εκπαιδευτικής πολιτικής, το οποίο αξιοποιεί τόσο τη δυναμική του τουρισμού και τις τρέχουσες εξελίξεις, όσο και τις ανάγκες της τουριστικής βιομηχανίας.