Διακύμανση ανθρωπομετρικών μετρήσεων πυέλου και διεύρυνσης της ηβικής σύμφυσης, σε σχέση με τα επίπεδα ρελαξίνης, οιστραδιόλης και προγεστερόνης ορού και η επίδραση αυτών στην έκβαση του τοκετού σε πρωτοτόκες
Authors: Παππά Χριστίνα 
Published: July 2023

Σκοπός: Ο τρόπος περάτωσης του τοκετού δύναται να επηρεαστεί από διάφορους παράγοντες όπως η ανατομία του μητρικού πύελο γεννητικού σωλήνα, το μέγεθος του εμβρύου και το ορμονικό προφίλ κατά τη διάρκεια του τοκετού. Οι ορμονικές διακυμάνσεις μαζί με τις μηχανικές δυνάμεις που προκαλούνται από το έμβρυο πιστεύεται ότι οδηγούν σε ένα καταρράκτη γεγονότων με απώτερο σκοπό την προώθηση και την επιτυχή περάτωση του φυσικού κολπικού τοκετού. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι να συσχετίσει τη διακύμανση των μεταβολών που υφίσταται η γυναικεία πύελος, από την περίοδο της αρχόμενης κύησης έως και τη στιγμή του τοκετού, με τη διακύμανση των επιπέδων προγεστερόνης (PRG), οιστραδιόλης (E2) και ρελαξίνης (RLX) της μητρικής κυκλοφορίας και το κατά πόσο η αλληλεπίδραση αυτή επηρεάζει τρόπο τοκετού στην πρωτοτόκο.Σχεδιασμός: η παρούσα μελέτη αποτελεί μια προοπτική μελέτη που περιλαμβάνει πρωτοτόκες εγκυμονούσες που προσήλθαν στο μαιευτικό ιατρείο από τον Ιούλιο 2019 ως και τον Οκτώβριο 2020.Μεθοδολογία: Συνολικά 448 πρωτοτόκες συμπεριλήφθηκαν στη μελέτη. Έντεκα (11) πρωτοτόκες αποκλείστηκαν λόγω πρόωρου τοκετού πριν από την 37η εβδομάδα κύησης, 8 λόγω διακοπής της εγκυμοσύνης κατόπιν διάγνωσης εμβρυϊκών ανωμαλιών πριν από τις 24 εβδομάδες κύησης, 6 γέννησαν αλλαχού και 7 εξέφρασαν την επιθυμία να αποχωρήσουν από τη μελέτη. Ο τελικός πληθυσμός της μελέτης αποτελούνταν από 416 άτοκες γυναίκες χωρισμένες σε τέσσερις ομάδες: 1. φυσιολογικός τοκετός, 2. Επεμβατικός κολπικός τοκετός, 3. Επείγουσα καισαρική τομή και 4. Εκλεκτική καισαρική τομή. Όλες οι συμμετέχουσες υποβληθείσαν σε κλινική εξέταση και συλλογή περιφερικού αίματος σε 3 διαφορετικά στάδια: κατά το πρώτο τρίμηνο μεταξύ δέκατης και 12 της εβδομάδας, κατά την εισαγωγή στην κλινική πριν τον τοκετό και κατά τη διάρκεια του τοκετού. Η κλινική εξέταση περιλάμβανε αξιολόγηση των διαστάσεων της πυέλου μέσω κολπικής εξέτασης, καθώς και υπερηχογραφική μέτρηση συγκεκριμένων διαστάσεων της ηβικής σύμφυσης και του εμβρύου. Στο τέλος κάθε εξέτασης συλλέχθηκαν 10ml περιφερικού αίματος για τον προσδιορισμό των επιπέδων προγεστερόνης, οιστραδιόλης και ρελαξίνη στη μητρική κυκλοφορία.Αποτελέσματα: Από τις 416 πρωτοτόκες που συμμετείχαν επιτυχώς και στα τρία στάδια της μελέτης, 108 γέννησαν με φυσιολογικό κολπικό τοκετό, 63 με επεμβατικό κολπικό τοκετό, 133 χρειάστηκε να υποβληθούν σε επείγουσα καισαρική τομή και 112 υποβλήθηκαν σε εκλεκτική καισαρική τομή. Σύμφωνα με την ανάλυση διακύμανσης δε βρέθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά μεταξύ του ύψους, του βάρους, του δείκτη μάζας σώματος (ΒΜΙ) και του τρόπου περάτωσης του τοκετού, με το P value είναι ίσο με 0,176, 0,191 και 0,392, αντίστοιχα. Τα αποτελέσματά μας δεν κατέδειξαν συσχέτιση μεταξύ συγκεκριμένων πυελικών χαρακτηριστικών και των διαφορετικών τρόπων τοκετού. Εκτός από τις διαστάσεις της ηβικής σύμφυσης, στην παρούσα μελέτη δεν παρατηρήσαμε άλλες σημαντικές διακυμάνσεις στις δομές της πυέλου κατά τη διάρκεια του τοκετού. Οι μετρήσεις μας έδειξαν ότι όταν το σωματικό βάρος του νεογέννητου αυξάνεται κατά 100 γραμμάρια, η διάσταση της ηβικής σύμφυσης αυξάνεται κατά τουλάχιστον 0,1 χιλιοστά στην περίπτωση του φυσιολογικού και του κολπικά υποβοηθούμενου τοκετού, ενώ κατά τη διενέργεια επείγουσας καισαρικής τομής η αύξηση αυτή είναι σημαντικά μικρότερη (το πλάτος PS αυξάνεται κατά 0,032, το μήκος SPL κατά 0,011 και η κάθετη μετατόπιση PS κατά 0,013). Υπάρχει επίσης σημαντική στατιστική συσχέτιση μεταξύ της αμφιβρεγματικής διαμέτρου της εμβρυικής κεφαλής(BPD) και του πλάτους PS και της κατακόρυφης μετατόπισης PS της ηβικής σύμφυσης, κατά τη διάρκεια του φυσιολογικού και του υποβοηθούμενου κολπικού τοκετού. Όταν η αμφιβρεγματική διάμετρος της εμβρυικής κεφαλής αυξάνεται κατά 1 mm,τότε η διαφορά του πλάτους PS αυξάνεται κατά 0,5 mm και στις δύο κατηγορίες και η διαφορά κατακόρυφης μετατόπισης PS αυξάνεται κατά 0,2 mm στον κολπικό τοκετό και κατά 0,277 mm στον επεμβατικό κολπικό τοκετό. Ωστόσο, δεν βρήκαμε καμία συσχέτιση μεταξύ της περιμέτρου της εμβρυικής κεφαλής (HC) και της διακύμανσης των διαστάσεων της ηβικής σύμφυσης κατά τον τοκετό. Σύμφωνα με την παρούσα έρευνα, υπάρχει στατιστικά σημαντική διαφορά στις μέσες τιμές της διαφοράς προγεστερόνης οιστραδιόλης και ρελαξίνης κατά τη διάρκεια των διαφορετικών τρόπων περάτωσης του τοκετού (p-value<0.01).Συμπεράσματα: Στην μελέτη μας παρατηρήσαμε σημαντικές διακυμάνσεις στα επίπεδα προγεστερόνης (PRG), οιστραδιόλης (E2) και ρελαξίνης (RLX) κατά τη διάρκεια της κύησης και κατά τη διάρκεια των διαφορετικών τρόπων περάτωσης του τοκετού. Η μελέτη μας κατέδειξε καθαρά ο επιτυχής φυσιολογικός τοκετός χαρακτηρίζεται από την επικράτηση οι υπεροιστρογονικού περιβάλλοντος με υψηλότερα επίπεδα διακυμάνσεις της οιστραδιόλης και σημαντική αύξηση των επιπέδων ρελαξίνη στη μητρική κυκλοφορία. Επιπλέον καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι δεν παρατηρείται μείωση των επιπέδων προγεστερόνης κατά τη διάρκεια του κολπικού τοκετού, και πως το μέγεθος του εμβρύου αποτελεί τον πιο σημαντικό παράγοντα μπορεί να επιφέρει μεταβολές στη μητρική πύελο κατά τη διάρκεια του τοκετού. Τα δεδομένα που προέκυψαν από την παρούσα μελέτη θα μπορούσαν να συνδυαστούν με δεδομένα αξιολόγησης προγνωστικών παραγόντων για την επίτευξη επιτυχούς φυσιολογικού κολπικού τοκετού ώστε να αποτελέσουν τη βάση για την ανάπτυξη και εφαρμογή λειτουργικών και καλά ενημερωμένων τρισδιάστατων εμβιομηχανικών μοντέλων τοκετού. Η διεξαγωγή περαιτέρω καλά οργανωμένων πολυκεντρικών προοπτικών μελετών κρίνεται πλέον επιβεβλημένη προκειμένου να αξιολογηθεί με ασφάλεια και να διευκρινιστεί με σαφήνεια η σπουδαιότητα του εκάστοτε παράγοντα που εμπλέκεται στην πορεία του τοκετού, με σκοπό το βέλτιστο περιγεννητικό αποτέλεσμα.