Η αποτελεσματικότητα της φυσικοθεραπευτικής παρέμβασης στην αναπνευστική λειτουργία και στην ποιότητα ζωής σε παχύσαρκα παιδιά και εφήβους
Authors: Παπαδοπούλου Ουρανία 
Published: January 2025

Εισαγωγή: Η παιδική παχυσαρκία παραμένει ένα αυξανόμενο παγκόσμιο ζήτημα με τον επιπολασμό της στον ανεπτυγμένο κόσμο, να αυξάνεται τέσσερις φορές τις τελευταίες δεκαετίες. Η παιδική παχυσαρκία επιφέρει σημαντικές επιζήμιες επιπτώσεις στην αναπνευστική υγεία και στην ποιότητα ζωής τόσο των παιδιών όσο και των ενηλίκων. Η παιδική ηλικία μπορεί να αντιπροσωπεύει ένα κρίσιμο παράθυρο ευκαιρίας για παρέμβαση και πρόληψη μακροπρόθεσμων συνεπειών. Η καλύτερη εκτίμηση των μηχανικών και προφλεγμονωδών επιδράσεων της παχυσαρκίας στους πνεύμονες θα βοηθήσει επίσης την κατανόηση της περίπλοκης σχέσης της με κοινές παιδιατρικές αναπνευστικές καταστάσεις όπως το άσθμα. Η διάρκεια της παχυσαρκίας παίζει σημαντικό ρόλο στο πρότυπο της μη φυσιολογικής πνευμονικής λειτουργίας. Σκοπός: Να αξιολογηθεί η επίδραση της φυσικοθεραπείας στην αναπνευστική λειτουργία και στην ποιότητα ζωής σε παιδιά και έφηβους με σοβαρή παχυσαρκία, μέσω θεραπευτικών προγραμμάτων άσκησης σε συνδυασμό με λεμφική μάλαξη και μέσω ενός ολιστικού φυσιοθεραπευτικού προγράμματος με ωτική νευροτροποποίηση. Μέθοδος: Τον πληθυσμό της μελέτης αποτέλεσαν 41 παιδιά και έφηβοι με μέσο όρο ηλικίας τα 12 έτη, με σοβαρή παχυσαρκία διότι σύμφωνα με τους διεθνείς πίνακες κατάταξης ανήκαν στην 95 εκατοστιαία θέση. Τα παιδιά χωρίστηκαν σε δύο ομάδες, την ομάδα ελέγχου που αποτελούνταν από 20 συμμετέχοντες και την ομάδα παρέμβασης από 21. Στην ομάδα ελέγχου τοποθετήθηκαν τα παιδιά που ήταν αρνητικά στο πρόγραμμα άσκησης. Παρακολουθούνταν στην Παιδοενδοκρινολογική και Παιδοπνευμονολογική Μονάδα της Γ΄ Παιδιατρικής Κλινικής του Ιπποκράτειου Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης. Αρχικά στο χώρο του ιατρείου έγινε από την υποψήφια διδάκτορα βάση πρωτοκόλλου εργασίας, αξιολόγηση και παρατήρηση της κλινικής εικόνας του κάθε παιδιού και εφήβου που θα συμμετείχε στην έρευνα . Στη συνέχεια οι συμμετέχοντες στην έρευνα συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια, ώστε να αξιολογηθεί η ποιότητα ζωής, η δύσπνοια και ο μυοσκελετικός πόνος στην αρχή και στο τέλος της μελέτης. Έγινε εκτίμηση της αναπνευστικής λειτουργίας με σπιρομέτρηση και εργομετρικό ποδήλατο, μέτρηση της κινητικότητας του θώρακα καθώς και μέτρηση δερματοπτυχών σε όλα τα άτομα, πριν και μετά το τέλος της μελέτης. Επίσης, έγινε εκτίμηση της αντοχής με τη χρήση του 6 minute walk test πριν και μετά το τέλος της μελέτης και μέτρηση της αρτηριακής πίεσης και του κορεσμού Οξυγόνου (SaO2). Έπειτα έγινε η εισαγωγή του συμμετέχοντα στο νοσοκομείο για να γίνει έλεγχος για άπνοιες κατά την διάρκεια της νύχτας από τον υπεύθυνο γιατρό. Την επόμενη μέρα ακολούθησε εκπαίδευση - διδασκαλία του φυσιοθεραπευτικού προγράμματος το οποίο περιελάβανε αναπνευστικές και θεραπευτικές ασκήσεις σε συνδυασμό με λεμφική μάλαξη και ωτική νευροτροποποίηση. Η διάρκεια της μελέτης για κάθε συμμετέχοντα ήταν 4 μήνες. Αποτελέσματα: Μετά την παρέμβαση τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας έδειξαν ότι ένα φυσιοθεραπευτικό πρόγραμμα μέτριας έντασης συνδυασμένο με την τεχνική της λεμφικής μάλαξης και την ωτική νευροτροποποίηση οδηγεί σε μια στατιστικά σημαντική αύξηση στην πρόσληψη οξυγόνου κατά 1.6666, στην μέγιστη πρόσληψη οξυγόνου (VO2max) κατά 5.09, μέγιστη κατανάλωση οξυγόνου (VOpeak1Lmin) κατά 0.3, αναερόβιο κατώφλι (AT1) κατά 8.12500 και ο κατά λεπτό αερισμός (VE1Lmin) κατά 8.66667. Τέλος παρέχει στατιστικά σημαντικά αποτελέσματα στην μείωση του βάρους κατά 2.5 kg, και του Δείκτη Μάζας Σώματος κατά 1.66435, καθώς επίσης και στην μείωση των επιπέδων δύσπνοιας και της συστολικής πίεσης κατά 8.24. Η ολική απόσταση που διανύθηκε κατά το εξάλεπτο τεστ βάδισης αυξήθηκε κατά 43.33 και τα βήματα κατά 66.38. Στην ποιότητα ζωής υπήρξε μια βελτίωση στην σωματική δραστηριότητα κατά 10.31, στην συμπεριφορά κατά 8.74, στην ευεξία κατά 7,53, στην συνολική υγεία κατά 16.19 καθώς και στη σχέση ανάμεσα στο παιδί και την οικογένεια 9.12. Επίσης υπήρξε μια μείωση στον πόνο κατά 17.15. Στα ερωτηματολόγια που συμπλήρωσαν οι γονείς υπήρξε βελτίωση στην σωματική δραστηριότητα κατά 10.09, στην συμπεριφορά κατά 5.6, στην ευεξία κατά 8.33, και στην συνολική υγεία κατά 14.94. Συμπέρασμα: Η φυσικοθεραπεία με το θεραπευτικό προγράμματα άσκησης και αναπνοής μέτριας έντασης, σε συνδυασμό με την λεμφική μάλαξη και την ολιστική μέθοδο της ωτικής νευροτροποποίησης θα πρέπει να αναγνωριστεί ως ουσιαστικό συστατικό για τη βελτίωση της αναπνευστικής λειτουργίας και της ποιότητας ζωή των παχύσαρκων παιδιών και εφήβων.