Μοντελοποίηση τεχνολογικής επιχειρηματικότητας
Authors: Κιλίντζης Παύλος 
Published: March 2022

Στην προκείμενη διδακτορική διατριβή μελετάται το φαινόμενο της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας, ως ένα διακριτό είδος επιχειρηματικότητας το οποίο αποτελεί ταυτόχρονα το κύριο μέσο άσκησης της επιχειρηματικής δραστηριότητας στο σύγχρονο διεθνές περιβάλλον. Η έρευνα πραγματοποιείται τόσο σε εννοιολογικό επίπεδο όσο και σε πειραματικό επίπεδο μοντελοποίησης, δηλαδή δόμησης του σύνθετου δείκτη, μέτρησης και στατιστικής καταγραφής του φαινομένου στα πλαίσια ενός μεθοδολογικά σύμμεικτου στατιστικού μοντέλου. Βασικός σκοπός της έρευνας είναι η σύσταση ενός στατιστικού μοντέλου το οποίο μετράει την τεχνολογική επιχειρηματικότητα ως διακριτή ποσοτική μεταβλητή σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Κατά τον συγκεκριμένο τρόπο καταμετράται ποσοτικά η τεχνολογική επιχειρηματικότητα, υπολογίζονται και συγκρίνονται οι στατιστικές τάσεις με λοιπούς βασικούς εθνικούς δείκτες, συγκρίνοντας τα 28 κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το δεκαετές χρονικό διάστημα 2009-2018. Τα βιβλιογραφικά ευρήματα σχετικά με τους εθνικούς δείκτες αφορούν είτε τη βιβλιογραφική/θεωρητική σχέση τους με την τεχνολογική επιχειρηματικότητα, είτε τη στατιστική συσχέτισή τους και επίδρασή τους επί της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας, σε επίπεδο λοιπών πειραματικών ερευνών, ερευνών περίπτωσης ή πεδίου σε μικρότερα δείγματα. Το πεδίο της προκείμενης πειραματικής έρευνας αφορά το σύνολο των 28 κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), με σκοπό να καταμετρηθεί και μοντελοποιηθεί στατιστικά η επίδραση του φαινομένου της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Κατά τον συγκεκριμένο τρόπο φανερώνονται οι παράγοντες και δείκτες που μπορούν να ενισχυθούν/μετασχηματιστούν ώστε να μεγιστοποιηθεί η απόδοση της μεταβλητής της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας και τα οφέλη από την ορθή εφαρμογή του φαινομένου στο ευρωπαϊκό οικονομικό περιβάλλον. Αρχικά η διδακτορική διατριβή παραθέτει μια ευρεία βιβλιογραφική επισκόπηση για το τι είναι τεχνολογική επιχειρηματικότητα, πώς σχετίζεται με την καινοτομία, πώς διαφοροποιείται από τα υπόλοιπα διακριτά είδη επιχειρηματικότητας και ποιοι είναι οι εννοιολογικοί παράγοντες αλλά και οι ποσοτικοί δείκτες που μπορούν να την επηρεάσουν, θετικά ή αρνητικά. Σκοπός όλων των παραπάνω είναι να καταδειχθούν οι υπάρχουσες μελέτες μέτρησης και καταγραφής του φαινομένου, ώστε να περιληφθούν όλα τα δεδομένα στο υπό σύσταση μοντέλο για την ευρωπαϊκή περίπτωση. Αναλυτικότερα, αρχικά αποδίδεται το θεωρητικό υπόβαθρο της γενικής επιχειρηματικότητας και η συσχέτισή του με την καινοτομία. Καθώς η εφαρμογή της σύγχρονης επιχειρηματικότητας με καινοτόμα τεχνολογικά μέσα και διαδικασίες συνιστά κατά την ουσία τεχνολογική επιχειρηματικότητα, αναλύεται η επίδραση της καινοτομίας, οι τρόποι και τα σύγχρονα μεθοδολογικά εργαλεία μέτρησής της καθώς και εφαρμογής της στο σύγχρονο επιχειρείν. Σε επόμενο κεφάλαιο της διατριβής παρατίθενται αναλυτικά όλα τα σύγχρονα διακριτά είδη επιχειρηματικότητας. Καθώς η βιβλιογραφική επισκόπηση υπέδειξε πως υπάρχει σε μεγάλο βαθμό αλληλοεπικάλυψη μεταξύ των διαφορετικών μορφών επιχειρηματικότητας ειδικά όσον αφορά τους παράγοντες που τις διαμορφώνουν και τις επηρεάζουν, η προκείμενη διδακτορική διατριβή επιχειρεί μια αναλυτική θεωρητική καταγραφή των διαφορετικών ειδών. Κατά τον συγκεκριμένο τρόπο θα καταδειχθούν οι εννοιολογικές διαφορές και κυρίως οι διαφοροποιημένοι παράγοντες που μπορούν να διαμορφώσουν την ορθή εφαρμογή της κάθε διακριτής επιχειρηματικής μορφής. Στο επόμενο κεφάλαιο της διατριβής παρατίθεται αναλυτικά το πλήρες βιβλιογραφικό υπόβαθρο της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας. Αποδίδονται αρχικά οι επιστημονικοί ορισμοί του φαινομένου από το παρελθόν έως σήμερα, ώστε να καταδειχθεί η εννοιολογική εξέλιξη του όρου και οι διαφοροποιήσεις κατά τη χρονική πάροδο. Στη συνέχεια παρατίθενται τα τρία συστατικά επίπεδα από τα οποία προέρχονται οι προσδιοριστικοί παράγοντες της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας αλλά και οι ποσοτικοί δείκτες στατιστικής επίδρασης, σύμφωνα με σχετικές ποσοτικές έρευνες. Τα προκείμενα επίπεδα παραγόντων αφορούν τον επιχειρηματία, τον οργανισμό και το εξωτερικό περιβάλλον και από τα συγκεκριμένα επίπεδα προέρχονται όλοι εκείνοι οι παράγοντες που επιδρούν επί της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας. Κάποιοι από τους συγκεκριμένους παράγοντες αποδίδονται ως πλήρως ποσοτικοί δείκτες από τη σχετική βιβλιογραφία και αφορούν κυρίως εθνικά οικονομικά μεγέθη. Οι σημαντικότεροι εξ’ αυτών περιλήφθηκαν στο στατιστικό μοντέλο της διδακτορικής διατριβής ως διακριτές μεταβλητές και παρατίθενται βιβλιογραφικά στην επόμενη ενότητα του κεφαλαίου, ώστε να τεκμηριωθεί η βιβλιογραφική εγκυρότητά τους. Το κεφάλαιο ολοκληρώνεται με την περιγραφή της ενδοεπιχειρηματικότητας, ως ένα ξεχωριστό «υβριδικό» είδος επιχειρηματικότητας, που πρακτικά εφαρμόζεται από τα μέλη των οργανισμών (υπαλλήλους) οι οποίοι ενώ δεν είναι οι ιδιοκτήτες ή διαχειριστές των επιχειρήσεων, λειτουργούν ως εν δυνάμει επιχειρηματίες εντός του οργανισμού. Η συγκεκριμένη ενότητα του κεφαλαίου είναι απαραίτητη, καθώς η άσκηση ενδοεπιχειρηματικότητας εντός μιας επιχείρησης, υπό την έννοια του αυτοσχεδιασμού, της πρωτοβουλίας κινήσεων, της ανάληψης επι μέρους καθηκόντων που μπορούν να διαφοροποιήσουν/βελτιώσουν ένα προϊόν ή διαδικασία και της ανάληψης ρίσκου, αποτελούν τα προαπαιτούμενα εφαρμογής της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας κατά τον βιβλιογραφικά ενδεδειγμένο τρόπο. Στο επόμενο στάδιο της διδακτορικής διατριβής περιγράφεται η μεθοδολογική διαδικασία που εφαρμόστηκε για την τελική σύσταση του μοντέλου. Το δείγμα της διδακτορικής έρευνας αφορά τα 28 κράτη-μέλη της ΕΕ για το δεκαετές χρονικό διάστημα 2009-2018. Συνολικά επεξεργάστηκαν 12 δείκτες ως συστατικές μεταβλητές του μοντέλου κατά τα τρία διακριτά στάδια της μεθοδολογίας, ενώ τα δεδομένα τύπου «ανοιχτού πίνακα» συλλέχθηκαν από τις πλέον διαδεδομένες προσβάσιμες βάσεις δεδομένων εθνικών δεικτών (World Bank, Eurostat, OECD, EBAN). Το πρώτο στάδιο της μεθοδολογίας περιλαμβάνει τη δόμηση της μεταβλητής της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας, χρησιμοποιώντας συγκεκριμένη στατιστική μεθοδολογία. Στη συνέχεια παρατίθενται οι μαθηματικές σχέσεις του ενδιάμεσου σταδίου της Διερευνητικής Παραγοντικής Ανάλυσης και του τελικού σταδίου της Πολλαπλής Γραμμικής Παλινδρόμησης, περιλαμβάνοντας τις μαθηματικές συναρτήσεις και τους απαραίτητους στατιστικούς ελέγχους ώστε να διασφαλιστεί η στατιστική επάρκεια του μοντέλου. Τα αποτελέσματα/ευρήματα της προκείμενης πειραματικής μεθοδολογίας παρατίθενται στο επόμενο κεφάλαιο. Η διατριβή ολοκληρώνεται με την απόδοση του κεφαλαίου των συμπερασμάτων όπου παρατίθεται αναλυτική ερμηνεία τους. Γίνεται αναφορά στους πλέον σημαντικούς παράγοντες που ανέδειξαν τα αποτελέσματα της μεθοδολογικής έρευνας, οι οποίοι συμβάλουν στη μεγιστοποίηση του μεγέθους της τεχνολογικής επιχειρηματικότητας σε επίπεδο ΕΕ. Παρατίθενται οι προτεινόμενες πολιτικές που πρέπει να εφαρμόσει η ΕΕ, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και οι διαμορφωτές πολιτικής σε σχέση με τα ευρήματα της έρευνας, ενώ η διατριβή ολοκληρώνεται με τις προτάσεις για περαιτέρω εμπλουτισμό της έρευνας σε πειραματικό επίπεδο