Μελέτη στοιχείων της βιολογίας-οικολογίας κρυπτικών ειδών του συμπλόκου Chrysoperal carnea sensu lato
Authors: Αθανασιάδης Κωνσταντίνος 
Published: December 2021

Στην παρούσα διδακτορική διατριβή, μελετήθηκαν στοιχεία της βιολογίας και οικολογίας των Ευρωπαϊκών κρυπτικών ειδών του συμπλόκου Chrysoperla carnea sensu lato: C. agilis, C. carnea s.s., C. lucasina, C. mediterranea και C. pallida (Neuroptera: Chrysopidae). Συγκεκριμένα, μελετήθηκε η επίδραση των αριθμών των συζεύξεων των ενήλικων ατόμων του είδους C. agilis στη διάρκεια ζωής και ωοπαραγωγή των θηλυκών και η επίδραση της θερμοκρασίας και της σχετικής υγρασίας στην ανήλικη ανάπτυξη, στην επιβίωση και ωοπαραγωγή των ενηλίκων ατόμων των ειδών του συμπλόκου Chrysoperla carnea sensu lato.Η επίδραση των αριθμών των συζεύξεων των ενήλικων ατόμων του αρπακτικού εντόμου Chrysoperla agilis Henry et al. στη μακροζωία και στην ωοπαραγωγή των θηλυκών μελετήθηκε σε εργαστηριακές συνθήκες. Νεαρά ενήλικα θηλυκά διατηρούνταν σε ατομικά κλουβιά εκτροφής παρουσία αρσενικών είτε για μία εβδομάδα, είτε για ολόκληρη την ενήλικη ζωή τους. Βρέθηκε ότι η συνολική ωοπαραγωγή των θηλυκών ατόμων ήταν υψηλότερη στη μακροχρόνια έκθεση σε αρσενικά (302,1 έναντι 421,1 αυγών αντίστοιχα). Ωστόσο, η διάρκεια ζωής των θηλυκών ήταν παρόμοια, είτε τα αρσενικά άτομα ήταν παρόντα για μία εβδομάδα είτε για όλη τη διάρκεια της ζωής τους (64,8 και 66,1 ημέρες, αντίστοιχα). Η διάρκεια ζωής των παρθένων θηλυκών ήταν μεγαλύτερη (94,1 ημέρες) από αυτή των συζευγμένων θηλυκών, αποθέτοντας όμως μικρό αριθμό (54,5) (άγονων) αυγών. Επιπλέον, η ενδογενής ταχύτητας αύξησης (rm) ήταν υψηλότερη (0,1321) όταν τα θηλυκά εκτείθονταν συνεχώς σε αρσενικά. Συμπερασματικά, η έκθεση των θηλυκών ατόμων του είδους C. agilis σε αρσενικά άτομα για μία εβδομάδα αρκεί για την κάλυψη περίπου του 70% της μέγιστης ωοπαραγωγής.Η επίδραση της θερμοκρασίας στην ταχύτητα ανήλικης ανάπτυξης και το ποσοστό ενηλικίωσης μελετήθηκε στο εργαστήριο σε μία σειρά εννέα σταθερών θερμοκρασιών (15, 17,5, 20, 25, 27,5, 30, 31,5, 33, 34 και 35ºC) και σε συνθήκες φωτοπερίοδου με 16 ώρες φωτόφαση (16:8 ΦΣ), για τα είδη: C. agilis, C. carnea s.s., C lucasina, C. mediterranea και C. pallida. Καθ’ όλη τη διάρκεια της ανήλικης ανάπτυξης, οι προνύμφες όλων των ειδών τρέφονταν με αυγά του Λεπιδοπτέρου Ephestia kuehniella. Σε όλες τις θερμοκρασίες που μελετήθηκαν οι προνύμφες όλων των ειδών ολοκλήρωσαν επιτυχώς την ανάπτυξή τους, εκτός από το είδος C. mediterranea όπου καμία προνύμφη δεν επιβίωσε σε θερμοκρασία 15οC. Επίσης, στην υψηλότερη από τις θερμοκρασίες που μελετήθηκαν (35οC) το ποσοστό επιβίωσης ήταν μηδενικό για το σύνολο των πέντε κρυπτικών ειδών. Στο εύρος θερμοκρασιών από 20oC έως 30oC παρατηρήθηκαν τα υψηλότερα ποσοστά ενηλικίωσης, ενώ αντίθετα από 31,5oC έως 34oC τα ποσοστά αυτά ήταν σημαντικά χαμηλότερα. Η κάτω θερμοκρασία ουδός για το είδος C. mediterranea υπολογίστηκε σε 14,9 ºC και 14,6 ºC, ενώ για τα υπόλοιπα είδη ήταν αρκετά χαμηλότερη και κυμάνθηκε από 11,4ºC έως 11,8ºC και από 11,1ºC έως 11,7ºC για τα αρσενικά και για τα θηλυκά άτομα, αντίστοιχα. Επιπλέον, βρέθηκε ότι η θερμοκρασία επηρεάζει σημαντικά την διάρκεια ζωής, την επιβίωση και την ωοπαραγωγή και των πέντε ειδών του συμπλόκου Chrysoperla carnea sensu lato, που αποτελούν αντικείμενο της παρούσας έρευνας. Η διάρκεια ζωής των ενηλίκων θηλυκών σταδιακά μειωνόταν από τους 15οC έως και τους 30οC, ενώ στις υψηλότερες θερμοκρασίες ήταν σταθερά χαμηλή (μικρότερη από 35 ημέρες). Η ωοπαραγωγή των θηλυκών ατόμων όλων των ειδών, παρουσίασε σημαντική αύξηση στο εύρος θερμοκρασιών 20-30οC, σε αντίθεση με τη μικρότερη και τις υψηλότερες θερμοκρασίες που μελετήθηκαν, όπου δεν ξεπέρασε τα 110 αυγά/θηλυκό. Στους 27,5οC, καταγράφηκε η υψηλότερη τιμή της ενδογενούς ταχύτητας αύξησης (rm), για όλα τα είδη που μελετήθηκαν, ενώ στις θερμοκρασίες 15οC, 31,5οC και 33οC, η μειωμένη ωοπαραγωγή των θηλυκών, προκάλεσε σημαντική μείωση στις τιμές rm. Φαίνεται ότι τα είδη C. agilis και C. lucasina μπορούν να αναπτυχθούν σε μεγαλύτερο εύρος θερμοκρασίων (13,5-34,1οC), σε αντίθεση με το είδος C. mediterranea όπου καταγράφηκε το στενότερο εύρος (16,5-32,8οC). Η επίδραση τεσσάρων διαφορετικών επιπέδων σχετικής υγρασίας (Σ.Υ. 12%, 33%, 75% και 94%) στην ανάπτυξη, επιβίωση και ωοπαραγωγή των αρπακτικών εντόμων C. agilis, C. carnea s.s., C lucasina, C. mediterranea και C. pallida μελετήθηκε στο εργαστήριο σε θερμοκρασία 26±1ºC, φωτοπερίοδο 16:8 ΦΣ και τροφή ανηλίκων: αυγά του Λεπιδοπτέρου Ephestia kuehniella. Βρέθηκε ότι τόσο η διάρκεια της ανήλικης ανάπτυξης (23-29,3 ημέρες), όσο και το ποσοστό ενηλικίωσης και των πέντε ειδών επηρεάστηκε σημαντικά από την σχετική υγρασία. Επίσης, η διάρκεια ζωής των ενήλικων θηλυκών επηρεάστηκε σημαντικά από τη Σ.Υ., όπου σε Σ.Υ. 75% καταγράφηκε η μέγιστη τιμή, ενώ μεταξύ των ειδών δεν παρατηρήθηκαν σημαντικές διαφορές στα τέσσερα επίπεδα Σ.Υ. που μελετήθηκαν. Παρομοίως, σε Σ.Υ. 75%, παρατηρήθηκε η μέγιστη ωοπαραγωγή των θηλυκών ατόμων και η υψηλότερη τιμή της ενδογενούς ταχύτητας αύξησης (rm) πληθυσμού και των πέντε ειδών που μελετήθηκαν. Συμπερασματικά, τα είδη C. agilis, C. carnea s.s., C lucasina, C. mediterranea και C. pallida, μπορούν να αναπτύσσονται και να ωοτοκούν σε ένα μεγάλο εύρος θερμοκρασιών και επιπέδων σχετικής υγρασίας. Τα αποτελέσματα της διατριβής, θα μπορούσαν να φανούν χρήσιμα τόσο για τη βελτιστοποίηση των μεθόδων μαζικής εκτροφής των εντόμων στο εργαστήριο, όσο και για την κατανόηση της δυναμικής των πληθυσμών τους στον αγρό, με σκοπό τη χρησιμοποίηση του σε προγράμματα βιολογικής και ολοκληρωμένης καταπολέμησης.