Σύγκριση πλειοτροπικών δράσεων υπολιπιδαιμικών θεραπειών
Authors: Μουτζούρη Ελισάβετ 
Published: September 2021

Εισαγωγή: Οι στατίνες διαθέτουν δράσεις, οι οποίες είναι ανεξάρτητες τηςυπολιπιδαιμικής τους δράσης. Σε αυτές συμπεριλαμβάνονται κυρίως αντιφλεγμονώδεις καιαντιοξειδωτικές δράσεις, καθώς επίσης και επιδράσεις στο μεταβολισμό τους ουρικούοξέος και στο μεταβολισμό της γλυκόζης.Σκοπός: Σκοπός αυτής της διδακτορικής διατριβής ήταν η σύγκριση των επιδράσεωνδιαφορετικών στατινών ή του συνδυασμού μιας στατίνης με την εζετιμίμπη, με τις ίδιεςυπολιπιδαιμικές δράσεις, σε παραμέτρους του οξειδωτικού stress, της φλεγμονής καθώςκαι παραμέτρους του μεταβολισμού του ουρικού οξέους και του μεταβολισμού τηςγλυκόζης σε υπερχοληστερολαιμικούς ασθενείς.Μέθοδοι: Πρωτόκολλο 1 Στη μελέτη συμμετείχαν 153 υπερχοληστερολαιμικοίασθενείς που τυχαιοποιήθηκαν σε σιμβαστατίνη 40 mg ή σε σιμβαστατίνη/εζετιμίμπη10/10 mg ή σε ροσουβαστατίνη 10 mg ημερησίως.Μετρήσαμε (πριν και μετά από 12 εβδομάδες θεραπείας):- Παραμέτρους του οξειδωτικού stress:1) 8-Epi prostaglandin F2 alpha (8-epiPGF2a)2) Oxidized LDL (oxLDL)- Παραμέτρους της φλεγμονής:1) Lipoprotein associated phospholipase A2 (Lp-PLA2) activity and mass- Παραμέτρους του μεταβολισμού της γλυκόζης:1) Homeostasis model assessment of insulin resistance (HOMA-IR)2) Ινσουλίνη νηστείας3) Γλυκόζη νηστείας4) Γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη (HbA1c)5) HOMA of β-cell function (HOMA-B)- Παραμέτρους του μεταβολισμού του ουρικού οξέους:1) Επίπεδα του ουρικού οξέος,2) Κλασματική απέκκριση του ουρικού οξέοςΠρωτόκολλο 2: Στη μελέτη συμμετείχαν 60 ασθενείς που τυχαιοποιήθηκαν σεσιμβαστατίνη 40 mg ή σε σιμβαστατίνη/εζετιμίμπη 10/10 mg ημερησίως.Μετρήσαμε (πριν και μετά από 12 εβδομάδες θεραπείας):1) Τη μεμβρανική έκφραση των TLR2 και TLR4 σε περιφερικά μονοκύτταρα,2) Την επαγώμενη από λιποπολυσακχαρίτη ενδοκυττάρια έκκριση των ιντερλευκινών1β και 6.Αποτελέσματα: Πρωτόκολλο 1: Παρατηρήθηκε μια σημαντική μείωση στα επίπεδαπλάσματος των 8-ισοπροστανίων και της oxLDL σε όλες τις ομάδες [10%, 8% και 6% (p <0.05 σε σύγκριση με τις αρχικές τιμές) και 41%, 40% και 39% (p < 0.001 σε σύγκριση με τιςαρχικές τιμές) για την ομάδα της σιμβαστατίνης, σιμβαστατίνης/εζετιμίμπης καιροσουβαστατίνης, αντίστοιχα]. Σε όλες τις ομάδες παρατηρήθηκε μια σημαντική μείωσητης μάζας και ενεργότητας της Lp-PLA2 (36%, 31% και 38% και 36%, 32% και 32% για τηνομάδα της σιμβαστατίνης, σιμβαστατίνης/εζετιμίμπης και ροσουβαστατίνης, αντίστοιχα, p< 0.001 σε σύγκριση με τις αρχικές τιμές). Δεν παρατηρήθηκαν διαφορές ανάμεσα στιςομάδες.Και οι 3 θεραπείες σχετίστηκαν με σημαντική αύξηση του δείκτη HOMA-IR και τωνεπιπέδων ινσουλίνης νηστείας (p < 0.05 σε σύγκριση με τις αρχικές τιμές). Δενπαρατηρήθηκαν διαφορές ανάμεσα στις ομάδες. Δεν σημειώθηκαν αλλαγές στα επίπεδατης γλυκόζης νηστείας, της HbA1c και του δείκτη HOMA-Β.Σημαντική μείωση των επιπέδων του ουρικού οξέος παρατηρήθηκε σε όλες τιςομάδες (σιμβαστατίνη 40 mg: -5.7%, σιμβαστατίνη/εζετιμίμπη 10/10 mg: -3.8% καιροσουβαστατίνη 10 mg: -3.8%; p<0.05 σε σύγκριση με τις αρχικές τιμές, p=NS για τησύγκριση ανάμεσα στις 3 θεραπευτικές ομάδες). Η κλασματική έκκριση του ουρικού οξέοςαυξήθηκε, ωστόσο στατιστικά μη σημαντικά, σε όλες τις ομάδες (σιμβαστατίνη/εζετιμίμπη10/10 mg: +6.8%, σιμβαστατίνη 40 mg: +6.8% και ροσουβαστατίνη 10 mg: +5.9%). Ημείωση των επιπέδων του ουρικού οξέος συσχετιζόταν με τη με την αύξηση τηςκλασματικής απέκκρισης του ουρικού οξέος. Οι παράμετροι της νεφρικής λειτουργίαςπαρέμειναν αμετάβλητοι σε όλες τις ομάδες.Πρωτόκολλο 2: Οι υπερχοληστερολαιμικοί ασθενείς είχαν υψηλότερα επίπεδα μεμβρανικής έκφρασης TLR2 και TLR4 σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου (p < 0.02). Τόσο ηθεραπεία με σιμβαστατίνη όσο και η θεραπεία με το συνδυασμόσιμβαστατίνης/εζετιμίμπης οδήγησαν σε σημαντική μείωση της έκφρασης των TLR2 και 4 (p< 0.01 σε σύγκριση με τις αρχικές τιμές), χωρίς διαφορές ανάμεσα στις 2 ομάδες. Επιπλέονκαι οι 2 θεραπείες οδήγησαν σε συγκρίσιμες μειώσεις των επιπέδων έκφρασης της LPS-επαγώμενης ιντερλευκίνης-1β και IL-6 (p < 0.05 σε σύγκριση με τις αρχικές τιμές).Συμπεράσματα: Πρωτόκολλο 1: Η σιμβαστατίνη 40 mg, ο συνδυασμόςσιμβαστατίνης/εζετιμίμπης 10/10 mg και η ροσουβαστατίνη 10 mg μειώνουν σημαντικά ταεπίπεδα των 8-ισοπροστανίων, της oxLDL καθώς και τη μάζα και ενεργότητα της Lp-PLA2 σεπαρόμοιο βαθμό.Οι 3 παραπάνω θεραπείες δε διαφέρουν ως προς τις δράσεις τους στο μεταβολισμότης γλυκόζης.Η σιμβαστατίνη 40 mg, ο συνδυασμός σιμβαστατίνης/εζετιμίμπης 10/10 mg και ηροσουβαστατίνη 10 mg μειώνουν συγκρίσιμα τα επίπεδα του ουρικού οξέος.Πρωτόκολλο 2: Η σιμβαστατίνη 40 mg σε σύγκριση με το συνδυασμό σιμβαστατίνηςμε εζετιμίμπη 10/10 mg μείωσαν παρόμοια τα επίπεδα μεμβρανικής έκφρασης των TLR2,TLR4 και την LPS-επαγώμενη ενδοκυττάρια παραγωγή ιντερλευκίνης -1β και -6 σεπεριφερικά μονοκύτταρα υπερχοληστερολαιμικών ασθενών.