Άγχος και στάσεις απέναντι στην στατιστική
Authors: Μάνεσης Διονύσιος 
Published: August 2021

Οι στόχοι της διδασκαλίας του μαθήματος της στατιστικής δεν περιορίζονται μόνο στην απόκτηση της γνώσης των φοιτητών, αλλά και στη διαμόρφωση των στάσεων τους απέναντι στο συγκεκριμένο διδακτικό αντικείμενο. Η σπουδαιότητα της μέτρησης και της ερμηνείας των στάσεων των φοιτητών έγκειται στο γεγονός ότι μπορούν να εξαχθούν χρήσιμα συμπεράσματα σχετικά με την διαδικασία μάθησης της στατιστικής από τους φοιτητές και την αντίστοιχη επίδοσή τους.Σκοπός της έρευνας αυτής ήταν η μελέτη της επίδρασης των στάσεων των φοιτητών/φοιτητριών απέναντι στην στατιστική και του άγχους προς τη στατιστική , στην επίδοσή τους στο συγκεκριμένο μάθημα. Τέθηκε η υπόθεση ότι η επίδοση των φοιτητών στο μάθημα της στατιστικής σχετίζεται με το μαθηματικό τους υπόβαθρο, τις προηγούμενες εμπειρίες στη στατιστική και στις Τ.Π.Ε., την εμπλοκή στη μαθησιακή διαδικασία, όπως και με τις στάσεις και το άγχος απέναντι στη στατιστική. Οι συμμετέχοντες ήταν 435 φοιτητές/φοιτήτριες του Τμήματος Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.Για τη μελέτη των στάσεων απέναντι στη στατιστική χρησιμοποιήθηκε το ερωτηματολόγιο SATS, το οποίο περιλαμβάνει τέσσερεις συνιστώσες των στάσεων: γνωστική, συναισθηματική, αντιλαμβανόμενη δυσκολία και η αξία της στατιστικής. Η μελέτη του άγχους προς τη στατιστική πραγματοποιήθηκε με τη χρήση του ερωτηματολογίου STARS, το οποίο περιλαμβάνει έξι συνιστώσες του άγχους: αξία στατιστικής, άγχος ερμηνείας αποτελεσμάτων, άγχος μαθήματος και εξετάσεων, αυτοαντίληψη στα μαθηματικά, φόβος για ζήτηση βοήθειας και φόβος διδασκόντων στατιστικής.Οι στάσεις μετρήθηκαν πριν και μετά τη διδασκαλία ενός εισαγωγικού μαθήματος περιγραφικής και επαγωγικής στατιστικής. Το άγχος μετρήθηκε στην αρχή των μαθημάτων. Η επίδοση καταγράφηκε από δύο γραπτά τεστ πολλαπλής επιλογής, το πρώτο από τα οποία αφορούσε στη κατανόηση εννοιών και εφαρμογή στατιστικών μεθόδων με χαρτί και μολύβι, ενώ το δεύτερο συνδεόταν με τη χρήση στατιστικού λογισμικού στην απάντηση ερευνητικών ερωτημάτων.Για την ανάλυση των δεδομένων χρησιμοποιήθηκαν οι τεχνικές της Επιπεβαιωτικής Παραγοντικής Ανάλυσης (CFA) και της ανάλυσης διαδρομών (path analysis) στο πλαίσιο των υποδειγμάτων δομικών εξισώσεων (SEM).Τα ευρήματα της έρευνας αυτής αποσκοπούν να συμβάλλουν στην ψυχομετρική ανάλυση των ιδιοτήτων και στην προβλεπτική εγκυρότητα των εργαλείων μέτρησης των στάσεων και του άγχους προς τη στατιστική SATS και STARS αντίστοιχα, σε Έλληνες φοιτητές. Ο συνδυασμός των αποτελεσμάτων αναδεικνύει τους παράγοντες που δημιουργούν το άγχος των φοιτητών προς τη στατιστική και τον τρόπο, με τον οποίο το άγχος αυτό, μαζί με τις στάσεις απέναντι στη στατιστική, συνδέονται με την εμπλοκή στη μαθησιακή διαδικασία και την επίδοση στο μάθημα της στατιστικής.Ορισμένα χρήσιμα παιδαγωγικά θέματα προκύπτουν από την πρόβλεψη της επίδοσης των φοιτητών στο μάθημα της στατιστικής, μέσω της ανάλυσης διαδρομών και των υποδειγμάτων δομικών εξισώσεων. Οι διδάσκοντες της στατιστικής θα έπρεπε να εστιάσουν στο σχεδιασμό διδακτικών παρεμβάσεων, με σκοπό να βοηθήσουν τους φοιτητές να βελτιώσουν τις στάσεις τους και να μειώσουν το άγχος τους απέναντι στη στατιστική, με την υποστήριξη εκπαιδευτικής τεχνολογίας.