Μελέτη των πολυβρωμιωμένων διφαινυλαιθέρων (PBDEs) στην ατμόσφαιρα
Authors: Μπέσης Αθανάσιος 
Published: August 2021

Πολυβρωμιωμένοι διφαινυλαιθέρες (PBDEs) αποτελούν μια σημαντική ομάδα των βρωμιωμένων επιβραδυντικών φλόγας (BFRs) και έχουν παραχθεί μαζικά και χρησιμοποιηθεί ευρέως σε πολλά προϊόντα καθημερινής χρήσης, παρέχοντας επιπλέον χρόνο διαφυγής σε περίπτωση πυρκαγιάς, προστατεύοντας έτσι την ανθρώπινη ζωή και μειώνοντας τις καταστροφές σε περιουσιακά στοιχεία. Η έκθεση σε PBDEs μέσω της εισπνοής είναι ήσσονος σημασίας σε σύγκριση με άλλες οδούς έκθεσης, όπως η διατροφή και η κατάποση σκόνης.Η κατανομή των Πολυβρωμιωμένων Διφαινυλαιθέρων (PBDE) σε σχέση με το μέγεθος των σωματιδίων μετρήθηκε για τα σωματιδιακά κλάσματα <0.49, 0.49-0.95, 0.95-1.5, 1.5-3.0, 3.0-7.2 και >7.2 μm, κατά τη διάρκεια της ψυχρής και θερμής περιόδου του 2013, στη θέση αστικής κυκλοφορίας και αστικού υποβάθρου του πολεοδομικού συγκροτήματος της Θεσσαλονίκης, στη βόρεια Ελλάδα. Η μέση συνολική συγκέντρωση (άθροισμα των έξι σωματιδιακών κλασμάτων) των 12 μελών PBDE (∑12PBDE) ήταν 20.3 και 2.1 pg m-3 στη θέση αστικής κυκλοφορίας και αστικού υποβάθρου, αντίστοιχα, κατά την ψυχρή περίοδο παρουσιάζοντας σχετική αύξηση (27.1 και 2.4 pg m-3, αντίστοιχα) τη θερμή περίοδο. Στα δυο σημεία δειγματοληψίας, περισσότερο από το 58% του ∑12PBDE βρέθηκε να σχετίζονται με σωματίδια με διάμετρο μικρότερη από 0.49 μm. Επίσης, μετρήθηκε η κατανομή των Πολυβρωμιωμένων Διφαινυλαιθέρων (PBDE) στα σωματιδιακά κλάσματα <0.95, 0.95-1.5, 1.5-3.0, 3.0-7.2 και >7.2μm κατά τη θερμή περίοδο του έτους 2012 στη θέση αγροτικού υποβάθρου. Η μέση συνολική συγκέντρωση (άθροισμα των πέντε σωματιδιακών κλασμάτων) των 12 μελών PBDE (∑12PBDE) ήταν 1.38 pg m-3 και πάνω από 52% του ∑12PBDE βρέθηκε να σχετίζεται με σωματίδια μικρότερα από 0.95 μm σε διάμετρο. Η μέση ημερήσια πρόσληψη PBDEs (∑12PBDE) για εργαζόμενους σε εξωτερικούς χώρους βρέθηκε να είναι 136 και 181 pg day-1 στη θέση αστικής κυκλοφορίας, κατά την ψυχρή και θερμή περίοδο, αντίστοιχα, ενώ στη θέση αστικού υποβάθρου μειώθηκε στα 14 και 16 pg day-1. Το σωματιδιακό κλάσμα <0.49 μm είναι υπεύθυνο για το 68% και το 50% της συνολικής ημερήσιας πρόσληψης PBDEs, στη θέση αστικής κυκλοφορίας και αστικού υποβάθρου, αντίστοιχα, ενώ το σωματιδιακό κλάσμα <0.95 μm είναι υπεύθυνο για το 67% της συνολικής ημερήσιας πρόσληψης PBDEs στη θέση αγροτικού υποβάθρου. Οι συγκεντρώσεις των 12 μελών PBDEs, προσδιορίστηκαν στη αέρια και σωματιδιακή φάση κατά την ψυχρή και θερμή περίοδο, στις θέσεις αστικής κυκλοφορίας, αστικού υποβάθρου και βιομηχανίας. Οι μέσες συγκεντρώσεις του ∑12PBDE στη σωματιδιακή φάση ήταν 19.50, 3.87 και 28.73 pg m-3, στις θέσεις αστικής κυκλοφορίας, αστικού υποβάθρου και βιομηχανίας, αντίστοιχα, κατά την ψυχρή περίοδο, ενώ στη θερμή περίοδο ήταν 17.49, 3.14 και 23.69 pg m-3, αντίστοιχα. Οι μέσες συγκεντρώσεις του ∑12PBDE στην αέρια φάση ήταν 7.15, 4.73 και 14.42 pg m-3 στις θέσεις αστικής κυκλοφορίας, αστικού υποβάθρου και βιομηχανίας, αντίστοιχα, κατά την ψυχρή περίοδο, ενώ στη θερμή περίοδο ήταν 11.1, 6.27 και 21.15 pg m-3, αντίστοιχα. Η μέση ημερήσια πρόσληψη PBDEs (∑12PBDE) για εργαζόμενους σε εξωτερικούς χώρους στη θέση βιομηχανίας βρέθηκε να είναι 288 και 299 pg day-1 και στη θέση αστικής κυκλοφορίας 178 και 191 pg day-1, κατά την ψυχρή και θερμή περίοδο, αντίστοιχα, ενώ παρατηρήθηκε μείωση στο 58 και 63 pg day-1 στη θέση αστικού υποβάθρου.