Τυχαιοποιημένη συγκριτική μελέτη χορήγησης βιταμίνης D ή ωμέγα-3 λιπαρών οξέων σε έφηβες με σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών
Authors: Κόλια Ευαγγελία 
Published: September 2021

Εισαγωγή: Το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών (ΣΠΩ), που χαρακτηρίζεται από ποικίλες αναπαραγωγικές και μεταβολικές διαταραχές, είναι η πιο συχνή ενδοκρινοπάθεια που πλήττει τις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας. Υπάρχουν ερευνητικά δεδομένα που υποστηρίζουν ότι η έλλειψη της βιταμίνης D ίσως οδηγεί σε ενδοκρινικές και μεταβολικές διαταραχές στο ΣΠΩ, όπως αντίσταση στην ινσουλίνης, σπλαχνική παχυσαρκία, υπερανδρογονισμό και διαταραχές της έμμηνου ρύσης. Επιπλέον, αν και μόνο λίγες μελέτες έχουν αξιολογήσει τα πιθανά οφέλη της βιταμίνης D στις επιπτώσεις του ΣΠΩ, φαίνεται ότι η συμπληρωματική χορήγηση βιταμίνης D επιδρά θετικά στην έκβαση του συνδρόμου. Άλλες έρευνες έχουν δείξει ότι η προσθήκη στη διατροφή συμπληρωμάτων που περιέχουν μακράς αλύσου πολυακορεστά λιπαρα οξέα (LCPUFA’s) όπως το εικοσαπενταενοϊκό οξυ (EPA) και το δοκοσαεξονικό οξυ (DHA), έχουν φανεί να αμβλύνουν τα μεταβολικά και αναπαραγωγικά στοιχειά του συνδρόμου. Σκοπός: Σκοπός της μελέτης μας ήταν να συγκριθούν τα μεταβολικά και αναπαραγωγικά αποτελέσματα μετά από εξάμηνη χορήγηση της βιταμίνης D ή των ωμέγα-3 μακράς αλύσου πολυακόρεστων λιπαρών οξέων (EPA, DHA) σε έφηβες με ΣΠΩ. Υλικό-Μέθοδος: Μελετήθηκαν 30 έφηβες ηλικιες 14-18 ετών με ΣΠΩ, που διαγνώστηκαν βάσει των κριτηρίων του Rotterdam. Τα κριτήρια αποκλεισμού ήταν η παρουσία σοβαρού χρόνιου νοσηρότατος, λήψη φαρμακευτικής αγωγής, αντισύλληψης ή διατροφικών συμπληρωμάτων. Στις συμμετέχουσες, κατά την εισαγωγή στην έρευνα και μετά την παρέμβαση, διενεργήθηκε πλήρης έλεγχος κλινικο-εργαστηριακός, υπερηχογραφικός, ψυχομετρικός,οστικής πυκνότητας και λιπομέτρηση. Προϋπόθεση για συμμετοχή στην έρευνα ήταν η επίτευξη επάρκειας βιταμίνης D. Στις ασθενείς με ανεπάρκεια 25(ΟΗ)D3 χορηγήθηκε δόση εφόδου 50.000 IUD2 εβδομαδιαίως για 8 βδομάδες μέχρις ότου επιτευχθούν επαρκείς συγκεντρώσεις ≥ 30 ng/ml 25(ΟΗ)D3 στον ορό αίματος σε όλες τις συμμετοχούσες. Στη συνέχεια, οι 30 έφηβες τυχαιοποιήθηκαν σε 3 ομάδες, 11 στην ομάδα βιταμίνης D , που έλαβε 6μηνη παρέμβαση με 2.000 IUD3 ημερησίως, 10 στην ομάδα ω-3 λιπαρών οξέων, που έλαβε 6μηνη παρέμβαση με 1 gEPA&DHA ημερησίως και 9 στην ομάδα ελέγχου, που έλαβε 6μηνη παρακολούθηση χωρίς τη χορήγηση αγωγής. Αποτελέσματα: Δεν παρατηρήθηκαν στατιστικά σημαντικές μεταβολές στα σωματομετρικά χαρακτηριστικά των εφήβων (ΔΜΣ, ΠΜ ,ΠΓ), στην αρτηριακή πίεση και στην κλίμακα που εκτιμάει το αντιλαμβανόμενο στρες ( Percieved stress scale : PSS-14). Στατιστικά σημαντική αύξηση παρατηρήθηκε στην ομάδα βιταμίνης D στη συγκεντρώση κρεατινίνης ορού (p=0,019), DHEA (p=0,044) και DHEA-S (p=0,017) καθώς και στο πάχος ενδομητρίου (p=0,002), ενώ μειώθηκε σημαντικά η ALP (p=0,043). Στην ομάδα ω-3 παρουσιάστηκε αύξηση των LDL (p=0,046), ApoB (p=0,023) καθώς και του αριθμού εμμήνων ρύσεων (p=0,046), ενώ παρατηρήθηκε σημαντική μείωση των γGT (p=0,046), 25(ΟΗ)D (p=0,007), PTH (p=0,043). Στην ομάδα ελέγχου η 25(ΟΗ)D ορού μειώθηκε σημαντικά (p=0,020) ενώ η TSH αυξήθηκε σημαντικά (p=0,039). Συμπεράσματα: Προ της παρέμβασης βρέθηκε θετική συσχέτιση μεταξύ της ΠΜ και της ινσουλίνης (από ΟGTT) και στις τρεις ομάδες, ωστόσο μετα την παρέμβαση η συσχέτιση αυτή δεν παρέμεινε στην ομάδα ω-3. Επιπλέον, στην ομάδα ω-3 παρατηρήθηκε βελτίωση του εμμηνορρυσιακού κύκλου και αύξηση της LDL-C και της ApoB πλάσματος. Στην ομάδα της βιταμίνηςD αυξήθηκε η υπερανδρο¬ναιμία και το πάχος του ενδομητρίου.