Μεταβολές του αγγειακού ενδοθηλίου σε ιδιοπαθή αρτηριακή υπέρταση μετά από οξεία χορήγηση Α-ΜΕΑ
Authors: Αζναουρίδης Κωνσταντίνος 
Published: August 2021

Εισαγωγή: Οι οξείες ή βραχυπρόθεσμες δράσεις των αναστολέων του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτασίνης (Α-ΜΕΑ) ενδέχεται να έχουν ιδιαίτερη κλινική σημασία σε ορισμένες κλινικές καταστάσεις, όπως είναι η οξεία φάση του εμφράγματος του μυοκαρδίου ή το περιεγχειρητικό διάστημα. Πρόσφατα δεδομένα υποδηλώνουν ότι η ιστοεκλεκτικότητα των Α-ΜΕΑ αποτελεί σημαντική ιδιότητα των φαρμάκων αυτών, καθώς ενδέχεται να επηρεάζει την αποτελεσματικότητά τους σε τέτοιες οξείες καταστάσεις. Ο σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να αξιολογηθούν οι οξείες δράσεις αναστολέων του συστήματος ρενίνης-αγγειοτασίνης στην αρτηριακή λειτουργία, η οποία προσδιορίζει τη συνολική καρδιαγγειακή λειτουργία και αποτελεί προγνωστικό δείκτη του αντίστοιχου κινδύνου. Μέθοδοι: Στην παρούσα τυχαιοποιημένη, διπλή τυφλή, ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο (placebo) μελέτη, εξετάσαμε την οξεία επίδραση 25 mg καπτοπρίλης (που είναι παλαιότερος Α-ΜΕΑ χαμηλής ιστοεκλεκτικότητας), 20 mg κιναπρίλης (που είναι νεότερος Α-ΜΕΑ με θεωρητικά υψηλή ιστοεκλεκτικότητα) και 80 mg τελμισαρτάνης (που αποτελεί ανταγωνιστή υποδοχέων της αγγειοτασίνης-ΙΙ και επιπλέον διεγείρει τους υποδοχείς ΡΡΑRγ) στην αρτηριακή λειτουργία 100 ασθενών με ιδιοπαθή αρτηριακή υπέρταση, η οποία θεωρείται μοντέλο ενδοθηλιακής δυσλειτουργίας. Οι κεντρικές (αορτικές) πιέσεις και ο κεντρικός δείκτης ενίσχυσης (ΑΙx, δείκτης των ανακλώμενων κυμάτων), όπως επίσης η ενδοθηλιοεξαρτώμενη αγγειοδιαστολή της βραχιονίου αρτηρίας (FMD) και η αιματική ροή του αντιβραχίου (FBF) (δείκτες της ενδοθηλιακής λειτουργίας των αρτηριών-αγωγών και των μικρών αρτηριών αντίστασης αντίστοιχα), εκτιμήθηκαν πριν και 2 ώρες μετά από τη λήψη των φαρμάκων της μελέτης. Αποτελέσματα: Συγκριτικά με το εικονικό φάρμακο, η καπτοπρίλη και η κιναπρίλη μείωσαν την κεντρική συστολική πίεση (κατά 7,5 mmHg, Ρ<0,05 και κατά 12,3 mmHg, Ρ<0,001) και την κεντρική διαστολική πίεση (κατά 5,0 mmHg, Ρ<0,01 και κατά 8,4 mmHg, Ρ<0,001), ενώ αντιθέτως η τελμισαρτάνη δεν προκάλεσε σημαντικές μεταβολές (P=NS). Επιπλέον, ο δείκτης ΑΙx ελαττώθηκε σημαντικά με την κιναπρίλη (απόλυτη μείωση κατά 7,2%, Ρ<0,01) και οριακά με την καπτοπρίλη (μείωση κατά 4,7%, Ρ=0,07). Μόνο η κιναπρίλη βελτίωσε την τιμή του FMD της βραχιονίου αρτηρίας (απόλυτη αύξηση κατά 2,7%, Ρ<0,001). Κανένα από τα 3 ενεργά φάρμακα δεν προκάλεσε μεταβολή (P=NS) στη ροή του αντιβραχίου FBF σε ηρεμία, σε μέγιστη υπεραιμία ή καθ’ όλη τη διάρκεια της υπεραιμικής περιόδου. Μετά από πολυπαραγοντική ανάλυση, παρατηρήθηκε ότι όλες οι ευνοϊκές μεταβολές που προκάλεσε η κιναπρίλη ήταν ανεξάρτητες από τις συνοδές μεταβολές διαφόρων δυνητικά συγχυτικών παραγόντων. Συμπεράσματα: Τα αποτελέσματα της παρούσας μελέτης υποδηλώνουν ότι η οξεία αναστολή του ΜΕΑ με τον υψηλής ιστοεκλεκτικότητας Α-ΜΕΑ κιναπρίλη (20 mg) προκαλεί πιο ευνοϊκές μεταβολές στην περιφερική ενδοθηλιακή λειτουργία, στις κεντρικές πιέσεις και στα ανακλώμενα κύματα συγκριτικά με τον χαμηλής ιστοεκλεκτικότητας Α-ΜΕΑ καπτοπρίλη (25 mg) ή τον ανταγωνιστή υποδοχέων αγγειοτασίνης τελμισαρτάνη (80 mg). Τα ευρήματα αυτά έχουν δυνητική κλινική σημασία, καθώς η αρτηριακή λειτουργία αποτελεί σημαντικό προγνωστικό δείκτη του καρδιαγγειακού κινδύνου.