bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Atebetü’l-Hakâyık’ın Ayasofya Nüshasının Eski Uygur Harfli Satırlarının Paleografik İncelenmesi
Authors: YILDIRIM Fikret , ÇAPA Gizem Nur
Published: December 2022

Türkler, İslâmi çevreye dâhil oldukları Karahanlılar döneminde Arap alfabesinin yanı sıra eski yazı sistemi ile yani Uygur yazısı ile de eserler vermeye devam etmişlerdir. Bu dönem eserlerinden biri olan Atebetü’l-Hakâyık’ın Uygur harfli, Arap harfli ve hem Uygur hem de Arap harfli nüshaları bulunmaktadır. Bu makalemizde Atebetü’l-Hakâyık’ın üstte Uygur ve altta Arap harfleriyle 1480 yılında Şeyhzâde Abdürrezzâk Bahşı tarafından istinsah edilen Ayasofya nüshası Uygur harfli satırlar üzerinden incelenmiştir. İlk olarak Şeyhzâde Abdürrezzâk Bahşı’nın yazı üslubunun tespiti için Atebetü’l-Hakâyık’ın Ayasofya nüshası, bu nüshanın da içinde yer aldığı mecmuada bulunan Mahzenü’l-Esrâr, Fatih Sultan Mehmet’in Uygur harfli yarlığı (fermanı) ve Şeyhzâde Abdürrezzâk Bahşı’nın telif ürünü olan Kutadgu Bilig’deki tuyuğlar örnek sözcükler aracılığıyla karşılaştırılmıştır. Ardından Ayasofya nüshasında yer alan Uygur harflerinin başta, ortada ve sonda biçimleri tespit edilmiştir. Her farklı biçim için farklı bir kod verilmiş ve bu kodlu biçimlerin nüsha içinde karşıladıkları sesler ise parantez içinde gösterilmiştir. Nüshada, Uygur harflerinin ses değerlerini tam olarak yansıtabilmek için Uygur harflerinin altına ya da üstüne yazılmış olan Arap harfli ikili biçimler ile Arapça-Farsça sözcüklerin yazımında kullanılan Uygur harfleri de tespit edilmiştir. Uygur ve Uygur-Arap ikili harf biçimleri ile Arapça-Farsça sözcüklerin yazımında kullanılan Uygur harf biçimleri için metinden sözcük örnekleri verilmiştir. Ayrıca, Uygur harfli yazım ve ses özellikleri makalenin kapsamı dâhilinde yer yer Arap harfli satırlar ile de karşılaştırılmıştır.
Dr. İsmet Emre, Edebiyat ve Psikoloji, Anı Yayıncılık, Ankara, 2005.
Authors: GÖNEN Mehmet Emin
Published: December 2022

Son yüzyılda teknolojinin gelişimine paralel olarak modern hayatın yaygınlaşması böylece insan topluluklarının şehirlerde yoğunlaşması, insanlar arası ilişkilerin sıkılaşmasını getirmiş bu da insanın oğlunun psikolojisi, toplumsal yaşamı, düşüncesi ve dili üzerinde büyük etkilere, değişimlere hatta travmalara sebep olmuştur. İnsanı tanımaya ve onun her yönünü anlatmaya çalışan sosyal bilim dallarından özellikle edebiyat, psikoloji, sosyoloji felsefe, filoloji geçmişte bağımsız şekilde insan varlığını çözmeye çalışmışlardır. Fakat insanın karmaşık yapısı anlaşıldıkça insan varlığıyla ilgilenen bu bilim ya da sanat dallarının birbirinden bağımsız olamayacağı, her birinin diğerine muhtaç olduğu ya da yardım etmesi gerektiği düşüncesi ortaya çıktı. Bu disiplinlerin birbirleriyle olan ilişkileri, ortak konuları insanı anlatırken aynı bulgu ve malzemeden yararlanmaları, bu yüzden ortak çalışmaları gerektiği fikri Avrupa’da bazı teorisyenler tarafından dile getirilmiş ve bununla ilgili çalışmalar son dönemlerde yapılmaya başlanmıştı. Türkiye’de ise bununla ilgili çalışmalar yavaş yavaş az da olsa varlığını göstermeye başlamıştır.

Bu çalışmaların en önemlisi ve kapsamlılarından biri Prof Dr. İsmet Emre tarafından kaleme alınan “Edebiyat ve Psikoloji” adlı çalışmadır. Bu alanda büyük bir boşluğu dolduracak ve daha sonra yapılacak çalışmalara ışık tutacak nitelikte olan kitap, 2005 yılında Anı yayıncılık tarafından okuyucuların ilgisine sunuldu.
1960’lı Yıllar Azerbaycan Hikâyelerinin Konusu Üzerine Bir İnceleme
Authors: MEMMEDOV Rövşen
Published: December 2022

1960 ve 1970’li yıllar, 20. yüzyılda Azerbaycan edebiyatının oluşum ve gelişmi açısından önemli bir dönemdir. Bu dönemde edebiyat, önceki dönemlerle kıyaslanamayacak ölçüde değişerek yeni içerik ve fikirler doğrultusunda gelişim gösterir. Bu dönemde edebiyat, niteliksel olarak yeni bir çağa girer. Stalin’in ölümünden sonra dünya genelinde oluşan sosyo-politik olaylar Sovyetler Birliği’ni de etkilemiş ve edebiyat da bu değişimlerden etkilenmiştir. Bu dönemde edebiyat, totaliter rejimin baskısından kurtularak özgür bir döneme girmiştir. Bu dönemin önemli özelliklerinden birisi de edebiyata genç yazarların katkı sunmaya başlamasıdır. Anar Rızayev, Elçin Efendiyev, Ekrem Eylisli, İsi Melikzade gibi isimler genç yazarlar neslini temsil etmektelerdi. Ele aldıkları konular benzer olsa da bu konuları her yazar farklı bakış açısıyla edebî bakımdan inceleyerek topluma aktarmaktalardı. Çeşitli türlerde eserler veren yazarların en çok faydalandıkları tür hikâye idi. Hikâye türü, düzyazı türleri içinde hacimce kısa olmasına rağmen muhtevasında önemli meseleleri barındırdığından genç yazarlar arasında en önemli türlerden biri olarak görülmüştür. Bu dönemin yazarları seçtikleri konuları bu türle okuyuculara takdim etmektelerdi. Yazarlar, Sovyet gerçekliğini tasvir etmemiş, onu sanatsal yargının konusu ve nesnesi hâline getirmişlerdi. Bu nedenle çalışmaları daha kritikti. Bu dönemin eserlerinde toplumsal olaylara karşı şair ve yazarların mühalif olması dönemin önemli özelliklerindendi.

Çalışmada 1960’lı yıllar dönemi Azerbaycan edebiyatı ele alınmış, hikâye türü hakkında bilgi verilmiş, dönemin yazarları, onların ele aldıkları konular hakkında detaylı araştırma yapılmıştır. Bunun yanı sıra dönemin sosyo-politik olayları da incelenmiş, Stalin’in ölümünden sonra dünyada oluşan politik değişimler ve bu değişimlerin edebiyata nasıl etki ettiği analiz edilmiştir. Çalışmada dönemin önde gelen isimleri Anar Rızayev, Elçin Efendiyev, Ekrem Eylisli, İsi Melikzade gibi ünlü yazarların hikâyeleri tahlil edilmiştir.
Sivas Ziya Bey Yazma Eser Kütüphanesinde Yer Alan Bir Şiir Mecmûası Üzerine
Authors: YAVUZ Seyit , ÇAKIR Mustafa Sefa
Published: December 2022

Edebiyat tarihimizin en önemli kaynakları arasında yer alan mecmûalar geçmişten günümüze birçok bilinmeyenin gün yüzüne çıkmasını sağlamıştır. Bilhassa son yıllarda mecmûalar üzerine yapılan çalışmalardaki artış da bunu kanıtlamaktadır. Arapça bir sözcük olan mecmûa kısaca “cem edilmiş, toplanmış, bir araya getirilmiş” anlamlarına gelmektedir. Klasik Türk edebiyatında mecmûa denince akla ilk gelenler şiir mecmûaları, münşeât mecmûaları, nazîre mecmûaları, duâ, ilâhî ve güfte mecmûalarıdır. Mecmûalar üzerine yapılan çalışmalar her geçen gün artmaktaysa da hâlâ kütüphane raflarında yer alan onlarca mecmûa araştırmacılar tarafından çalışılmayı beklemektedir. Fuat Köprülü’nün mecmûaları tavsif ederken kullandığı “meçhûl ve medfûn birer hazine” ifadesi; mecmûaların ne kadar mühim birer kaynak olduğunu anlamak açısından dikkate değerdir. Bu sebeple mecmûalar üzerine yapılacak çalışmaların önemi bir kat daha artmaktadır.Bu çalışmanın esas konusunu teşkil eden şiir mecmûası Sivas Ziya Bey Yazma Eser Kütüphanesi’nde 0132 demirbaş numarasıyla kaydedilmiştir. Mecmûa kütüphane kataloğuna “Kâzım Bey” adına kaydedilmiş olmasına rağmen mecmûanın Kâzım Bey’e âidiyeti konusunda herhangi bir karîne görülmemektedir. Bu çalışmada öncelikle mecmûaların Türk edebiyatı tarihindeki yeri hakkında bilgi verilecek, ardından ele alınan mecmûanın nüsha tavsifi yapılacaktır. Daha sonra mecmûada yer alan şiirler ve şairler bir tablo ile gösterilip şiirler çeviriyazıya aktarılacaktır.
Okumanın Unsurları ve Gelişim Evreleri
Authors: GÖKSEL Ayşegül
Published: December 2022

Baş döndürücü bir süratle ilerleyen bilimsel ve teknolojik gelişmeler, hızlı iletişim kurabilen, anlam oluşturma sürecinin aktif yapılandırıcısı olabilen, demokratik ve çok yönlü bireylerin yetiştirilmesini zorunlu kılmaktadır. Küresel bir köye dönüşen dünyada kendini doğru ve etkili ifade edebilmek, geniş yelpazeli bakış açısıyla düşünebilmek, problem çözebilmek, neden-sonuç ilişkisi kurabilmek, örtük anlamları algılayabilmek, eğitim ortamlarında ve toplumsal hayatta başarılı olabilmek için nitelikli okuma eğitimi şarttır.Bu çalışmada okuma kavramı ve okumayı oluşturan unsurlar ile okuma evrelerinin açıklanması amaçlanmıştır. Nitel araştırma yöntemi ile yapılandırılan çalışmanın veri toplama sürecinde doküman incelemesi tekniğinden, verilerin analizinde ise içerik analizi tekniğinden yararlanılmıştır. Çalışmada ilk olarak araştırma sorusuna uygun biçimde konunun tüm boyutlarının incelendiği bir literatür taraması yapılarak okuma kavramı, okumanın oluşumu ve evreleriyle ile ilgili temel başlıklar belirlenmiştir. Ardından okumanın tarihçesine değinilerek okuma ile ilgili kavramların zaman içinde değişip dönüşmesi, okumanın fiziksel, zihinsel ve toplumsal unsurları açıklanmıştır. Daha sonra okuma sırasında aktif olan beyin bölgelerinden bahsedilmiştir. Son olarak ise okumanın evreleri izah edilmiştir.
Türkçe Öğretmenlerinin Dilbilim Kavramına Yönelik Metaforik Algıları
Authors: KAPLAN Kadir , ŞİMŞEK Alican
Published: December 2022

Metafor, bir sözcüğün imgeler yardımıyla yeni anlamlar kazanmasıdır. Metaforlar, algıları ortaya çıkarması işleviyle Türkçe eğitiminde önemli bir yere sahiptir. Dilbilim verilerinin Türkçe eğitiminde kullanılması, dilbilim kavramına yönelik metaforik algıların tespitini önemli kılmaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkçe öğretmenlerinin dilbilim kavramına yönelik metaforik algılarını belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda nitel araştırma yöntemine uygun olarak olgubilim deseni kullanılmıştır. Çalışmaya Gaziantep ilinde 2021-2022 eğitim öğretim yılında görev yapan 101 Türkçe öğretmeni katılmıştır. Katılımcılardan toplanan veriler içerik analizi tekniği ile analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda Türkçe öğretmenlerinin metaforik algılarını ortaya çıkaran 5 metafor kategorisine (Temel Alan Olarak Dilbilim, Geniş Sınırları Olması Bakımından Dilbilim, Zor Bir Alan Olarak Dilbilim, Sistemli Bir Alan Olarak Dilbilim, Değişen ve Gelişen Bir Alan Olarak Dilbilim) ulaşılmıştır. Türkçe öğretmenlerinin en fazla “Temel Alan Olarak Dilbilim” kategorisinde metafor oluşturdukları görülmüştür. Toplanan veriler içinde en çok tekrar eden metaforun “Geniş Sınırları Olması Bakımından Dilbilim” kategorisinde bulunan “uzay/evren” metaforu olduğu belirlenmiştir. Çalışmada en az metafor bulunan kategori “Değişen ve Gelişen Bir Alan Olarak Dilbilim” kategorisi olmuştur. Araştırmadan elde edilen bulgulardan hareketle, Türkçe öğretmenlerinin dilbilimi büyük oranda Türkçe eğitimiyle ilişkilendirdikleri görülmüştür. Çalışmanın, dilbilim kavramının Türkçe öğretmenleri tarafından nasıl algılandığının ortaya konulmasına ve buradan hareketle Türkçe öğretiminin dilbilim ilkeleriyle zenginleştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Klasik Türk Şiirinde Girift Sazına Dâir…
Authors: ÇAĞLAYAN Nagehan
Published: December 2022

Sanatın her şubesi, ait olduğu medeniyetin vasıflarını taşır. Kültürümüzün önemli bir kolunu teşkil eden klasik Türk şiiri de istifade ettiği kaynaklar itibariyle mensubu olduğu toplumun tarihsel ve kültürel arka planını aksettirir. İlhamını, din-tasavvuf, gündelik hayat, mitoloji vs. gibi içinde yaşadığı toplum hayatına dair pek çok teferruattan alan şair musikiyi de usulleri, makamları, çalgıları ve diğer hususiyetleriyle şiirinde sunar. Musiki unsurlarını, fikir ve hayalden hareketle, şiirinde işleyen şair kelimelerin yan anlamlarından istifade ile geniş bir çağrışım alanı inşa eder. Türk musikisinin kamıştan yapılmış, kimi özellikleri bakımından ney’e benzeyen girift sazı; yine bir musiki terimi olarak bilhassa 15. yy musiki nazariyatı kitaplarında görülen bir icra usulünün adıdır. Çalışmamızda 15-19. asır arasında kaleme alınmış 100’den fazla divan, bunun yanı sıra manzum eserlerin de incelenmesiyle giriftin bir musiki terimi olarak işlendiği beyitler tespit edilmiştir. Bu beyitler ışığında, çoğu aynı zamanda birer musikişinas olan divan şairlerinin kelimeleri incelikle işleyerek nasıl geniş bir anlam alanı vücuda getirdiği ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Kazak Destanlarında Olumlu Tipler ve İşlevleri
Authors: ÖZCAN GÜLER Derya
Published: December 2022

Olumlu tipler, destan geleneği içerisinde kahramanın yanında yer alan ve genellikle kahramana yardım eden tiplerdir. Bu makalede destana önemli katkısı olan olumlu tiplerin tespit edilmesine yönelik bir öneri sunmak ve tutarlı bir adlandırma yaparak işlevlerini belirlemek amacıyla “Türk Dünyası Destanlarının Tespiti ve Türkiye Türkçesine Aktarılması ve Yayılması Projesi” dâhilinde Türk Dil Kurumu yayınları arasından çıkan on ciltlik Kazak Destanları incelemeye tabi tutulmuştur. Bu inceleme yapısalcı bakış açısı yöntemi kullanılmak suretiyle yapılmıştır. Bu yöntemle öncelikli olarak tekrar eden karakteristik eylemler tespit edilmiş, ardından da ilgili eylemlerin kahramana olan katkısı dikkate alınarak olumlu tipler belirlenmiştir. Belirlenen olumlu tiplerin de yapısal ve bağlamsal işlevleri metin merkezli ve bağlam merkezli halk bilim kuramlarından yararlanılarak yorumlanmıştır. Bu yorumlama sonucunda olumlu tiplerin yapısal işlevlerinin kahramanın maddi-manevi güç ve başarısını arttırmak, olay örgüsünü genişletmek olduğu görülmüştür. Bağlamsal işlevlerinin ise bireysel ve toplumsal eğitim ile kültürel mirası aktarma, rahatlama sağlama, siyasi ve sosyal destek sağlama olduğu tespit edilmiştir.
Kırgız Destanlarındaki “Kökbörü” Oyununun Halkbilimsel Açıdan İncelenmesi
Authors: BAYIR Zehra , KÜÇÜKBASMACI Gülten
Published: December 2022

Sözlü edebiyat geleneği içinde önemli bir yer tutan destanlar aynı zamanda bir milletin millet olduğunun, geçmişteki köklerinin göstergesidir. Destanlardan milletlerin tarihteki macerasına, yaşayışına, dünyaya bakışına, gelenek ve inanışlarına dair veriler tespit etmek mümkündür. Bu sebeple destanlardaki her bir unsur ayrı bir inceleme konusudur. Bu unsurlardan biri de oyunlardır. Oyun, insanoğlunun kendisine ve doğaya karşı verdiği ilk mücadeledir. İnsanlık tarihi kadar eski olan oyunlarda, farklı dönem özelliklerini, kültürün unutulmuş şekillerini bulmak mümkündür. İsminde ritüel özellikler barındıran ve sosyal normlar taşıyan kökbörü oyunu, günümüzde de oynanan atlı bir oyundur. Bu çalışmanın konusu, Türk dünyasında sevilen ve yüzyıllardır oynanarak varyantlaşan kökbörü oyununun Kırgız epik destan geleneğinde nasıl yer aldığı, bu oyunun anlatıdaki bağlamı, yapısı ve işlevinin tespitidir. Bu tespitte işlevsel ve bağlamsal kuramın yaklaşımlarından faydalanılmıştır. Oyunun zamanı, mekânı ve ortamı, kökbörü oyununun bağlamını oluşturmaktadır. Kırgız epik destanlarına göre kökbörü oyununun toylarda, kağan tayininden sonra ve savaş sonrasında eğlence, sınama ve yarış amaçlı oynandığı tespit edilmiştir. Kökbörü oyununun adının ve oyundaki unsurların bir benzetme aracı olarak da kullanıldığı görülmüştür. Kökbörü oyunu; Türklerin eğlence, tören ve günlük yaşamlarının bir parçası olarak çeşitli kurallar etrafında şekillenip bugünkü hâlini almış, günümüzde de oynanmaya devam eden bir oyundur.
Bilge Karasu’nun Mektuplarında Edebiyata Dair Görüşleri
Authors: GÖKŞEN Erol
Published: December 2022

1950 Kuşağı öykücüleri arasında dikkat çeken yazarlarından biri olan Bilge Karasu, roman ve öyküleriyle tanınmaktadır. Bununla birlikte Bilge Karasu deneme ve mektup türünde de eserler vermiştir. Karasu’nun yazdığı yüzlerce mektup, popüler bir iletişim aracından ziyade dönemin sosyal ve kültürel atmosferini yansıtan ve edebî değeri olan ürünlerdir. Bu mektupların çoğu kaybolduğundan ancak ulaşılabilenler kitaplaştırılmıştır. Kitaplaştırılmış olan bu mektupların bir kısmını 1964-1995 yılları arasında yazar arkadaşı Halûk Aker’e gönderdiği mektuplar oluşturur, diğerini ise hemen hemen aynı yıllarda Fransız dostları Jean Nicolas ve Gino Harsh’a gönderdiği mektuplardır. 20’li yaşlarda edebiyata girmesine rağmen ilk kitabını 1963 yılında yayımlayan Bilge Karasu’nun 1964 yılında arkadaşlarına mektuplar göndermeye başlaması bir tesadüf olmayıp yazarlık serüveninin başından itibaren mektupla ilgilendiğini ve kurmaca eserleriyle mektuplarını aynı dönemde kaleme aldığını göstermektedir. Yazdığı metinler üzerinde uzun uzun çalışarak onları ince ince dokuyan yazarın arkadaşlarına gönderdiği mektuplarda; gündelik hayatına ilişkin detayların yanında eserlerini üretme şekline ve bu üretim sürecinde beslendiği kaynaklara dair bilgilere de rastlamak mümkündür. Dolayısıyla bu mektuplar; anlaşılması, yorumlanması güç bir yazar olan Bilge Karasu’yu çözümlemek adına bir anahtar niteliğindedir. Bu yazıda Bilge Karasu’nun gündelik hayatındaki alışkanlıklarından dönemin sosyal ve siyasal olayları hakkındaki yorumlarına kadar pek çok konuya temas eden mektupları ele alınarak yazarın bu mektuplarda satır aralarına gizlenmiş olan edebî görüşleri ortaya konacak, Türk edebiyatına dair düşünceleri irdelenecek, sanat anlayışı değerlendirilecektir.
Nûru’l-İslâm Adlı Eserin Söz Varlığı Üzerine Bir Değerlendirme
Authors: GÜVEN Ömer
Published: December 2022

Eski Anadolu Türkçesi döneminde telif ve tercüme pek çok eser kaleme alınmıştır. Kuran tercümesi, hadis tercümesi, siyer tercümesi, kısasü’l-enbiya, tezkiretü’l-evliya gibi türlerde eserler ortaya konulmuştur. Bu türlerden biri de fıkıh metinleridir. İslamiyet’in Türkler arasında yayılmasıyla beraber zamanla fıkhî konuları içeren çeşitli eserler kaleme alınmaya başlanmıştır. Kudûrî Tercümesi, Ferâiz Kitâbı, Kitâb-ı Gunya, Nazmü’l-Hilâfiyat Tercümesi, Hulvaiyyât-ı Şâhî, Vikâye Tercümesi gibi eserler bu türün başlıca örnekleridir.

Yayına hazırlamakta olduğumuz Nûru’l-İslâm adlı eser de fıkıh türünde değerlendirilebilecek bir eserdir. Eserde genel olarak diğer fıkıh metinlerinde de karşılaşılan oruç, namaz, hac, zekât, nikâh, boşanma, miras, kölelik, cariyelik gibi konuların işlendiği görülür. Bu konuların yanında kimi zaman fıkhî meselelerin yer aldığı çeşitli kıssalara da eserde yer verilmiştir. Koç Üniversitesi Suna Kıraç Kütüphanesi Yazma Eserler Koleksiyonu numara 199’da yer alan eser, harekeli nesihle istinsah edilmiş mensur bir eserdir. Eser genel olarak Eski Anadolu Türkçesi dil özellikleri gösterse de yer yer ağız özelliği olarak değerlendirilebilecek dil unsurları taşımaktadır. Bu çalışmada Nûru’l-İslâm adlı eserin söz varlığı ele alınmıştır. Zengin bir kelime hazinesine sahip olan eserin söz varlığı çeşitli başlıklar altında değerlendirilmiştir. Ayrıca fıkıh türüne ait olan eserdeki fıkıh terimleri de ayrı bir başlık altında ele alınmıştır. Çalışma ile eserin söz varlığı ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Türkçenin Komşu Dillerinden Makedoncanın Coğrafyası
Authors: İĞCİ Alpay , ÖZAYDIN Raziye Ayşenur
Published: December 2022

Türkçenin Balkan coğrafyasındaki komşularından biri Makedoncadır. Balkanlar içinde Türkçe ile Makedoncanın beraber yaşayıp etkileşimde olduğu bir saha söz konusudur. Slav dillerinin güney kısmında yer alan Makedonların ana dili olan Makedoncanın dil coğrafyasında Balkanlar yer alır. Dilin adı Türkçede “Makedonca” veya “Makedon dili” olarak kullanılır. Bunla ilgili olarak kullanılan “Makedon” ve “Makedonyalı” sözlerinin kapsamları farklıdır ve bu farklı kapsamlarına dikkat edilerek kullanılmaları önemlidir. En büyük nüfus Kuzey Makedonya devletindedir. Bu devlet çevresindeki bazı devletlerde de Makedon dilinin konuşurları vardır. Kuzey Makedonya’dan sonraki en büyük Makedon nüfusu Sırbistan’da yaşamaktadır. Bu ülkelerin ardından daha düşük nüfus rakamlarına sahip ülkeler görülür. Makedoncanın Balkan sahasında birkaç devletteki konuşurlarıyla sıralanabilen coğrafyasında milyonun üzerinde bir toplam nüfusu vardır. Anılan yerler içinden Makedoncanın asıl dil sahasında Kuzey Makedonya, Arnavutluk, Bulgaristan ve Yunanistan devletlerinin bazı bölümlerinin yer aldığı söylenebilir. Bu coğrafi saha dışında, yakın yıllarda yapılan göçlerle bugün Avustralya, Almanya, İtalya, Amerika Birleşik Devletleri gibi birçok kıtadaki çeşitli ülkelerde de Makedon nüfusu yaşamaktadır.
Âşık Ömer Üzerine Bir Bibliyografya Denemesi
Authors: ÇAVDAR Yıldıray
Published: December 2022

Türk âşıklık geleneğinin en önemli temsilcilerinden biri olan Âşık Ömer, XVII. yüzyılda yaşamış, şiirlerinin sayısı, muhtevası ve edebî zenginlikleri bakımından şöhret kazanmıştır. Şiirlerinde çoğunlukla Âşık Ömer ve Ömer olmak üzere Adlî, Vehbî, Derviş Nihanî mahlaslarını da kullanmıştır. Ayrıca, şiirlerini bir divanda toplama kaygısı duymuş ilk saz şairi olmasıyla diğer saz şairlerine öncülük etmiştir. Cumhuriyetin ilk yıllarından itibaren hakkında pek çok önemli araştırma yapılmış, 2010 yılında ise Yakup Karasoy ve Orhan Yavuz’un ortak çalışmalarıyla 1455 şiirini ihtiva eden tenkitli bir divanı yayımlanmıştır. Söz konusu divan, Âşık Ömer’in hayatı ve sanatına dair bugüne kadar yapılmış en kapsamlı ve en hacimli çalışmadır. Bu yayının ardından söz konusu divanda bulunmayan, cönklerde veya şiir mecmualarında kayıtlı başka şiirleri de akademik dergilerde yayımlanmış veya bildiri olarak sunulmuştur. Âşık Ömer’in şiirleri çoğunlukla cönklerde, cönklere nispetle daha az olmak üzere şiir mecmualarında kayıtlıdır. Bu gerçekten hareketle olsa gerek, Âşık Ömer daha çok halk edebiyatı araştırmacılarının çalışmalarına konu olmuştur. Şiirlerinin büyük bir çoğunluğunu aruz vezniyle yazması, divan tertip etmesi, başvurduğu edebî sanatlar ve dili; Âşık Ömer’in bir divan şairi olduğunu düşündürmektedir. Bu çalışmada, Âşık Ömer hakkında yapılacak yeni yayınlar için kolaylık sağlamak amacıyla bugüne kadar yapılmış araştırmalar taranmış, ulaşabilen veya haberdar olunan kaynaklar listelenerek bir bibliyografya hazırlanmıştır.
Türkiye’de Sözlükbilimi ile İlgili Araştırmalar -Bibliyografya Denemesi (2016-2021)-
Authors: AKYILDIZ AY Didem
Published: December 2022

Sözlük yazımı, insanlık tarihinin çok eski zamanlarına kadar uzanmaktadır. İlk örneklerinden günümüze kadar geçen süre zarfı içinde sözlükler biçim, tür vb. hususlarda gelişim ve değişimler göstermiştir. Bunda zaman içinde değişen dilsel unsurların payı olmakla birlikte, yaşanılan çağın gerektirdiği ihtiyaçlara binaen daha farklı unsurların da rolü olduğu bilinmektedir. Değişim ve gelişimde etken olan bu unsurlardan biri de sözlüklerle ilgili bilgi ve teorilerin üretildiği, sözlük yazımını bir disiplin altına alarak gelişmesini sağlayan sözlükbilimi disiplininin ortaya çıkmasıdır. Yüzyıllar boyu farklı farklı dillerde çok çeşitli örnekleri bulunan sözlüklerin bir bilim dalı altında değerlendirilmesi işlemini üstlenen sözlükbilimi, sözlüklerin bilimsel olarak incelenmesi, onların yetersiz olan noktalarını aydınlatarak ideal bir sözlüğün ortaya çıkarılabilmesinde önemli bir görev üstlenmektedir.

Dünyadaki sözlükbilimi ile ilgili yapılan araştırmalarla birlikte Türk sözlükçülük geleneğinin oluşmasını sağlayan sözlükler üzerinde de çeşitli sözlükbilimi araştırmaları yapılmış ve yapılmaktadır. Bu konudaki araştırmaların sayısı özellikle son yıllarda daha da artmıştır. Türk sözlükbilimi adı altında değerlendirilebilecek bu çalışmaların ne yönde olduğunu tespit edebilmek adına bu konuda bibliyografya çalışmaları hazırlanmıştır. Yapılan son bibliyografya çalışması 2016 yılına kadarki olan araştırmaları kapsamaktadır. 2016’dan günümüze kadar olan araştırmaları tespit edebilmek için ise bu çalışma hazırlanmıştır. Bu çalışmada özellikle metaleksikografik bilgi içeren araştırmaların derlenmesine gayret edilmiş olup tespit edilebilen araştırmalar yıl bazında sınıflandırılmıştır. Özellikle bu alanla ilgili sempozyum, kongre gibi bilimsel faaliyetlerin yapıldığı yıllarda araştırma sayılarının daha da artmış olduğu gözlenmiştir.
ʿIkdü’l-Cumān fī Tārīḫi Ehli’z-Zamān Kitabında Geçen Arapça Şiirlerde Türk Etnonimi
Authors: PEKACAR Çetin , EL-SAWAH Engy
Published: December 2022

ʿIkdü’l-Cumān fī Tārīḫi Ehli’z-Zamān; Hanefî fakihi, tarihçi, hadis ve dil âlimi Bedreddin el-Aynî’nin (ö. 855/1451) Hz. Adem'den başlayarak 850 (1446) yılına kadar olan hadiseleri umumi tarih niteliğinde kaleme aldığı Arapça yazılmış geniş hacimli bir tarih kitabıdır. Memlūk döneminde yazılan ve kısaca ʿIkdü’l-Cumān adıyla bilinen eserin birkaç nüshası vardır. Kimi nüshaları 23, kimileri ise 36 ciltten oluşmaktadır. Bu çalışmada Veliyyüddin nüshası esas alınmıştır. Veliyyüddin nüshası 23 cilt hacminde olup ciltlerin sayfa sayısı 280’den 860’a kadar çıkabilmektedir.

Bu çalışmada ʿIkdü’l-Cumān’daki Arapça şiir parçalarında geçen Türk etnonimini ifade eden “Türk, Etrāk, Türkī, Türkiyye” gibi kelimeler ele alınmıştır. Memlūk hâkimiyeti altında, hem Türkçeye hem de Arapçaya hâkim olan bir yazar tarafından yazılan eser, Mısır’ın Türklerin hâkimiyeti altında bulunduğu dönemleri de kapsadığından içinde Türklerle ilgili çok sayıda bilgi ve Türkçe ibare vardır. Diğer Türkçe ibare ve bilgiler bir yana bırakıldığında, el yazmasının tamamında Türk etnonimini ifade eden toplam 1028 kelime tespit edilmiştir. Tespit edilen kelimelerin 20’si şiir parçalarında geçmektedir. Çalışmamızda sadece şiir parçalarında geçen Türk etnonimini ifade eden kelimeler tespit edilmiş ve bunların kullanıldığı anlam ve bağlamlar değerlendirilmiştir.
Kronik Hastalığa Sahip Çocuğu Olan Ailelerde Ebeveyn-Çocuk İlişkisi: Sosyal Destek ve Ebeveyn Öz Yeterliği
Authors: ÇAKIR Mine Nur , KIZILER Evrim
Published: December 2022

Çocukluk dönemi kronik hastalıklarının neden olduğu sosyal, duygusal ve ekonomik sonuçlar hem çocuğu hem de çocuğun birincil bakım vericileri olan ebeveynleri büyük ölçüde etkilemektir. Çocukluk döneminde kronik hastalık, çocuk ile birlikte ebeveynlerde de yeni sorumluluk ve rollerin ortaya çıktığı stresli bir süreçtir. Bu süreçte ebeveynler kaygı, iletişim sorunları, sosyal uğraşıların kısıtlanması ve uzun süreli bakımın getirdiği ekonomik, psikolojik ve fiziksel zorluklarla karşı karşıya kalmaktadır. Kronik hastalığın tedavi ve bakım sürecinde sık sık ve uzun süreli hastaneye yatışlar sırasında ebeveynler ve çocuk ile sürekli etkileşim halinde olan pediatri hemşirelerinin aile merkezli bakım yaklaşımını benimseyerek çocuk ve aile üyelerinin yaşadıkları stres faktörlerinin, destek kaynaklarının ve yeterliklerinin farkında olması, bu doğrultuda kapsamlı ve destekleyici hemşirelik bakımı sunması, ebeveyn çocuk ilişkisinin sürdürülmesinde kritik öneme sahiptir. Bu derlemede, ailede çocuğun kronik hastalığa sahip olmasının ebeveyn-çocuk ilişkisi üzerindeki etkileri, bununla ilgili sosyal destek ve ebeveyn öz yeterliği kavramlarının üzerinde durulması gerektiği, ebeveyn çocuk ilişkisinin desteklenmesinde pediatri hemşirelerinin öneminin vurgulanması amaçlanmıştır.
İBN HACER’İN BAZI MÜNEKKİTLERİ TENKİTTE AŞIRIYA GİTMEKLE ELEŞTİRMESİ
Authors: KURT İsmail
Published: December 2022

Bu çalışma, bazı münekkitleri, yaptıkları râvî tenkidinde aşırı gitmekle niteleyen İbn Hacer el-Askalânî’nin (öl. 852/1449) iddiasının analizini konu edinmektedir. Araştırmamız Taḳrîbu’t-Tehẕîb adlı eserinde tespit edilen ilgili değerlendirmelerini kapsamaktadır. Söz konusu eleştirilerin tespit edilmesinde İbn Hacer’in sarih bir şekilde işaret ettiği aşırılık ifadeleri esas alınmıştır. Taḳrîbu’t-Tehẕîb, kısa ancak olabildiğince fazla biyografiden oluşmaktadır. Bu yönüyle adı geçen eser, sahasında başvuru kaynağıdır. Dolayısıyla İbn Hacer’in Taḳrîbu’t-Tehẕîb’teki eleştirileri, kendisinin otoritesi dikkate alındığında büyük bir önemi haizdir. Bununla birlikte nasıl ki o, kendisinden önceki münekkitleri değerlendirmek suretiyle ricâl ilmine katkılar sunmuş ise bu tenkit anlayışının devamı niteliğinde yeni değerlendirmelerin yapılması da gereklidir. Bu bağlamda öncelikle incelememize konu olacak veriler elde edilmiş, akabinde incelemeye konu olan râvî/ler hakkındaki değerlendirmelerin tamamı tespit edilmeye çalışılmıştır. Elde edilen veriler üzerinden İbn Hacer’in eleştirisinde ne oranda isabet kaydettiğini ortaya koyacak analizler gerçekleştirilmiştir. İbn Hacer’in aşırılık iddiasında bulunurken ricâl tenkit verileri, hadis alanında otorite isimleri, tenkitte bulunan kimsenin taassup sahibi olup olmaması gibi hususları esas aldığı görülmektedir. Netice itibarıyla onun, bazı itirazlarında isabet kaydetmediği de anlaşılmaktadır.
İNANCIN TEKLİFE ETKİSİ: GAYR-İ MÜSLİMLERİN İBADETLERLE MÜKELLEFİYETİ VE BUNUN PRATİK SONUÇLARI
Authors: KAYAPINAR Hasan
Published: December 2022

Klasik kaynaklarda mezheplerin kurucu imamları arasında gayr-i müslimlerin ibadetlerle mükellef olup olmadıkları noktasında teorik bir tartışma nakledilmemiştir. Buna karşın mezheplerin tercih ettiği bazı fürû hükümler daha sonraki dönemlerde gayr-i müslimlerin ibadetlerle mükellefiyetine ilişkin tartışmalara kaynaklık etmiştir. İlerleyen asırlarda usulcüler arasında gayr-i müslimlerin ibadetlerle mükellef olup olmadığı noktasında teorik görüş ayrılığı ortaya çıkmıştır. Usulcülerin çoğunluğu ve Irak bölgesinde yaşayan Hanefî usulcüler gayr-i müslimlerin ibadetlerle mükellef olduklarını ileri sürmektedirler. Ancak onlar gayr-i müslimlerin küfür üzerine bulundukları sürece ibadet yapamayacaklarını da kabul etmektedirler. Bu durumda gayr-i müslimlerin ibadetlerle mükellef olması, onların önce iman etmekle sonra da ibadetleri yerine getirmekle sorumlu olduklarını ifade etmektedir. Eğer iman edip ibadetlerini eda etmezlerse ahirette inkârın cezasına ek olarak eda edilmeyen ibadetlerin de cezasını çekeceklerdir. Çoğunluğun görüşüne aykırı olarak Orta Asya Hanefî usulcüleri gayr-i müslimlerin henüz ibadetlerle mükellef olmadıklarını ileri sürmüşlerdir. Bu çalışmada gayr-i müslimlerin ibadetlerle mükellefiyetine ilişkin tartışmalar ve istidlâller ele alınmıştır. Ayrıca ekollerin konuya bakış açısının tespit edilmesi amaçlanmış ve böylelikle fıkıh usulü çalışmalarına mütevazı bir katkının sunulmasına gayret edilmiştir.
The Attitude of Young Sunnī Muslims in Britain Towards Religious Authority
Authors: Bayram Aydın
Published: December 2022

The absence of one single religious authority for the whole Muslim community in Britain results in the emergence of various religious authorities due to ethnic and sectarian differences. Muslim communities in Britain have generally been ghettoized around ethnic and sectarian identities, and thus establishing mosque and religious authority accordingly. This paper investigates what the sources of religious authority for British born young Sunnī Muslims are. The data was gathered via an ethnographic research made in Leeds, one of the most cosmopolitan cities of Britain, interviewing young Sunnī British Muslims who are between 18 and 30 years old. The main aim of this study is to reflect on how and where these young Muslims get religious advice for their daily religious lives. This paper presents the preferences of the informants in seeking religious authority in the context of Britain. It is particularly significant to discover the orientation of British born Muslims from that aspect. Based on the preferences of young Sunnī Muslims in searching religious authority in Leeds, this paper initially introduces four mosque imāms, who lie at the centre of religious authority for ordinary Muslims. By dealing with them, I expose the role of mosque imāms in the life of Sunnī Muslims in Britain. The types of the questions raised by the mosque attendees and their methods in approaching the imāms are reported while each imām’s profile is examined. Then, I focus on two famous figures who issue religious rulings and have a special importance in the religious lives of Muslims in Leeds. Finally, the Internet is examined as a virtual platform in seeking religious authority for ordinary Muslims living in Britain. Thus, this study offers two main results: From different sectarian orientations, such as Deobandī, Barēlwī and Jamāʿat-i Islāmī, they generally admit that following a school of law (Ḥanafī, Mālikī, Shāfiʿī, and Ḥanbalī) in current is essential for a lay person. Therefore, the tendency among them in seeking religious guidance initially starts from local mosque imāms, and then widened with more expert ʿulamāʾ repudiated across their ethnic and sectarian oriented communities.
Assessment of efficiency of the organic production development in Western Polissia regions
Authors: Skorokhod Iryna , Skrypchuk Petro , Shpak Halyna , Chemerys Vasyl , Yakubiv Roman
Published: December 2022

Purpose. The purpose of the article is to assess the socio-ecological and economic efficiency of the organic land-use through the economic substantiation of the organic production development in the Western Polissia regions and its impact on the population health. Methodology / approach. We used general scientific and special research methods for the study. With methods of comparisons, extrapolations, correlations and the regression analysis, we could give an ecological and economical estimate for costs using for the organic land-use engineering and for the feasibility evaluation of the organic production development. The synthesis method was useful in determining the socio-economic efficiency of growing organic products. The State Statistics Service data, collections of health indicators and the activities of medical institutions in the Rivne region became the initial basis for the present study. Results. We made the scientific rationale for the organic production development in the Western Polissia, namely, in Volyn, Rivne, Zhytomyr and Kyiv regions, determined the stabilizing costs for the quality condition of 1 hectare of agricultural land. Moreover, the absence of a direct and close relationship between the agro-ecological indicators of soils and the rate of land certification was proved. It was proposed to use the economic criteria for the agricultural land suitability relative to the organic production, as they are defined as informational rather than restrictive. Mathematical modeling helped to evidence the existence of a relationship between the volume of mineral fertilizers applied per hectare of sown area and the level of the population oncological morbidity exemplified by Rivne region, resulting in mathematical models obtained and applied for the predictive estimates of health problems among the population in Rivne region for the coming years. Originality / scientific novelty. For the first time, the assessment of the socio-economic efficiency of the organic land use was carried out with the involvement of economic justification for the development of organic production in Western Polissia regions and its impact on the population health. Practical value / implications. Key results of the study are primarily actionable for determining the ecological and economic substantiation of the development advisability of the organic production through the implementation of the ecological and economic appraisal of costs using for the organic land-use engineering. In addition to it, another key result is to set the level of reduction in the population morbidity due to a decrease in mineral fertilizers applicable per hectare of sown area.
Державне управління продовольчою безпекою: концептуальні засади та раціональні підходи
Authors: Stetsiv Iryna
Published: December 2022

Мета. Метою цієї статті є розроблення концептуальних засад та обґрунтування раціональних підходів до формування дієвої системи державного управління продовольчою безпекою країни.

Методологія / методика / підхід. У дослідженні використано такі методи: теоретичного узагальнення (для систематизації теоретичних положень щодо поняття державного управління продовольчою безпекою), фінансово-економічного і статистичного аналізу (для визначення й узагальнення тенденцій змін основних показників рівня забезпечення продовольчої безпеки), кореляційного і регресійного аналізу (для визначення впливу факторів на результативний показник державного управління продовольчою безпекою); кластеризації (для ідентифікації країн за рівнем забезпечення продовольчої безпеки), абстрактно-логічний та графічний (для узагальнення та наочного представлення результатів дослідження). Емпіричну частину дослідження виконано на прикладі даних 60 країн світу за 2020 р.

Результати. Результати кластерного аналізу свідчать про наявність трьох кластерів країн із високим, середнім і низьким рівнями забезпечення продовольчої безпеки. Україна із значенням 63 бали входить до другого кластера. Результати кореляційного та регресійного аналізу свідчать про значний вплив на підсумковий показник ефективності державного управління продовольчою безпекою таких факторів, як зростання середніх витрат населення на харчування, переважно за рахунок збільшення вартості продовольчого кошика, зниження показників доходу, валового внутрішнього продукту на одну особу, програм безпеки харчових продуктів і погіршення стану земельних ресурсів.

Оригінальність / наукова новизна. Уперше запропоновано атрибутивно-реляційне визначення державного управління продовольчою безпекою, розроблено причинно-наслідкову модель дослідження проблеми зниження глобального індексу продовольчої безпеки в межах інтерпретованої діаграми Ішикави на базі програмного продукту XMind Pro, а також динамічну регресійну модель для кількісної оцінки впливу факторів на стан продовольчої безпеки, рекомендовано використання дводольного орієнтовного графа бінарного транзитивного співвідношення «виконавці – завдання» множини елементів державного управління продовольчою безпекою з метою забезпечення можливості подальшої автоматизації опрацювання великих масивів даних управлінських процесів.

Практична цінність / значущість. Основні результати дослідження можуть бути використані для подальшого розвитку концептуальних засад, удосконалення запропонованих підходів до формування дієвої системи державного управління продовольчою безпекою та адаптації управлінських програмних продуктів до потреб державного управління. Запропоновані заходи державного управління розроблено на основі досліджених факторів впливу на рівень продовольчої безпеки, що дозволить перейти від системи ургентного управління до превентивного, орієнтованого не лише на ліквідацію наслідків проблем, але й на запобігання їх виникненню та розробку запобіжних заходів оперативного реагування.
Emociones y sentimientos de los niños de primaria a través del dibujo en tiempos de confinamiento. Una perspectiva desde el género y curso escolar
Authors: Rojas Pedregosa Pedro
Published: December 2022

El objetivo del presente estudio trata de mostrar y analizar, mediante las representaciones gráficas realizadas por estudiantes de segundo y sexto de primaria, su forma de vivir y expresar sus emociones vividas durante el confinamiento del COVIP. La muestra consta de 279 estudiantes de tres colegios de primaria (dos de la alpujarra granadina y uno de la provincia de Córdoba). Se utilizó el dibujo en folio A4, utilizando lápiz y colores, así como una breve explicación del porqué de lo dibujado en la parte posterior del mismo. Los resultados obtenidos muestran una serie de categorías básicas con las que los escolares se han identificado en la realización de sus dibujos, así como en la manifestación de sus emociones, encontrándose diferencias estadísticas entre los cursos y los géneros.
Educación holística en Educación Básica, Secundaria y Media: retos y oportunidades
Authors: Piñeros Suárez Juan Carlos
Published: December 2022

El presente artículo hace parte de la investigación en desarrollo “La educación holística en básica secundaria y media: narrativas de los estudiantes en la localidad séptima de Bogotá”.  Se presenta un artículo de reflexión cuyo objetivo es caracterizar algunos aspectos necesarios en una educación integral, que deben ser tenidos en cuenta en el proceso de enseñanza, saber y aprendizaje en colegios públicos de Bogotá. Desde esta perspectiva, se aborda desde distintos autores aquellas problemáticas recurrentes que pueden afectar a la población escolar de básica secundaria y media. Del mismo modo, se plantean tres áreas de abordaje en la caracterización inicial de una educación holística, aquellas investigaciones que han profundizado en el bienestar emocional en la escuela, las investigaciones que propenden por el mejoramiento del clima escolar desde la formación en valores e investigaciones que propenden por una educación para la felicidad. El escrito reflexivo se propone desde un enfoque cualitativo, con una aproximación al objeto de estudio de carácter descriptivo y se utiliza una matriz categorial para sistematizar la información consolidada. Así mismo, se hace una revisión de las principales bases de datos como Eureka, Dialnet, Web Science, Ebsco Host, Google scholar, entre otras y se identifican 45 textos que presentan relevancia frente al objeto de estudio. Cómo resultado, se propone una caracterización teórica de los principales retos que tiene el contexto educativo, desde el ámbito socioemocional, ético y formativo y las posibles formas de involucrar esta competencias en los currículos escolares.
Enfoque STEAM: Retos y oportunidades para los docentes
Authors: Pineda Caro Diana Yicela
Published: December 2022

El enfoque STEAM es una respuesta a las actuales transformaciones económicas, políticas, ambientales, sociales, científicas y tecnológicas. Las bondades de esta tendencia centran su atención en el fomento de vocaciones científicas y en el desarrollo de competencias profesionales para el mundo globalizado, por ende, se ha dado mayor énfasis en el rol del estudiante que en el docente. Este documento tiene por objetivo plantear cinco retos y oportunidades para los docentes STEAM, estos son: 1). Comprender aspectos teóricos y marcos de referencia. 2) Conocer y poseer competencias propias del enfoque para lograr fomentarlas en sus estudiantes. 3) Promover e integrar metodologías activas para los procesos de enseñanza-aprendizaje. 4) Generar espacios de aplicación STEAM a través de actividades como robótica, programación, comunicaciones y producción o espacios maker; por último, 5) Ser docentes autodidactas. A partir de estos aspectos es posible evidenciar la necesidad de promover programas de formación docente, lo cual permitirá consolidar mayor cantidad de experiencias significativas en cada uno de los contextos educativos bajo sus propias necesidades.
Creatividad y rendimiento académico: Dos variables inseparables y controvertidas en futuros maestros de educación infantil
Authors: Sánchez-Macías Inmaculada
Published: December 2022

El objetivo principal del estudio que se presenta es analizar dos variables, la creatividad y el rendimiento académico, en una muestra de 156 participantes universitarios, estudiantes del Grado de Educación Infantil. Se desea averiguar si las variables se relacionan y si lo hacen de alguna forma. La creatividad se midió a través del test de Pensamiento Creativo de Torrance y el rendimiento académico a través de las calificaciones de una asignatura sobre arte del segundo curso del Grado. Los resultados, confirman las teorías de algunos autores que muestran que las variables correlacionan con una puntuación negativa (r=-,060) y de forma poco significativa. Esto implicaría el uso de otras formas de evaluar la creatividad o una vez finalizada la asignatura en la que se mide el rendimiento académico, realizar la evaluación de la creatividad.
Editorial Vol. 3 Núm. 1
Authors: Aparicio Gómez Oscar Yecid
Published: December 2022

.
ISSUES OF FURTHER IMPROVING THE WATER CADASTRE LEGISLATION OF UZBEKISTAN
Authors:   Tashkent State University of Law, Toshboyeva Robiya
Published: December 2022

The article analyzes the legal basis for maintaining the state water cadastre of Uzbekistan as one of the mechanisms for ensuring water security and solving the problem of water resources deficit in the country. The author reveals the essence and goals of maintaining the state water cadastre in the implementation of water resources management as a geographic information system about waters and water bodies; summarizes the latest trends in improving the legal and technological foundations for the formation of water cadastre information in order to ensure its transparency through the use of innovative methods, and discloses the powers of the authorities that lead it. Along with the analysis of positive changes in the water cadastre system, the author disclosed some scientific and practical problems related to the formation of water cadastre information, the solution of which would contribute to ensuring the transparency of information about water resources and its reliability. In addition, the author studied the water cadastre legislation of some CIS countries in terms of the very concept of “water cadastre,” as well as the advanced experience of some developed countries of Europe, Asia, and the USA in the field of water resources management and the role of water statistics in it, and gave a comparative assessment. Based on the analysis of the current water legislation, special legal literature and foreign experience, the author provided proposals for further improving the water cadastre legislation and three drafts of normative legal acts were developed for legal regulation of the water cadastre maintenance, the procedure for conducting the economic assessment of water resources, as well as the procedure for providing water cadastre information to interested individuals and legal entities.
INSIGHTS FOR CENTRAL ASIA FROM THE PRINCIPLES AND DISPUTES OF INTERNATIONAL WATER LAW
Authors:   Tashkent State University of Law, Tursunov Abdukhalil
Published: December 2022

This article analyzes legal aspects of the Central Asian water dispute with reference to international water law principles. In other words, it examines the existing principles of international water law, and identifies those which dominate in setting international discourses. Moreover, this study provides examples of water disputes around the world, such as the Nile River, the Mekong River, the Indus River cases, in which several non-Central Asian states, facing similar conflicts, such as India and Pakistan, Egypt and Sudan, South-East Asian nations are involved. In particular, it is emphasizes that even countries, which has more problematic relations rather than Central Asian republics, could eventually achieve a mutual legal settlement of water-related tensions. Finally, it offers solutions to the water disputes for Central Asian countries in the light of the principles of international water law laid down by the Permanent Court of Arbitration in the 2012 Kishenganga Case.
IMPLEMENTATION OF THE PUBLIC CONTROL OVER THE STATE BUDGET
Authors:   Tashkent State University of Law, Yakubov Shukhrat
Published: December 2022

A new and prospective area of public control is scientifically analyzed in the article. This is the control over the state budget, its execution by citizens and the public. Financial control is important for the efficient use of budget funds as well. Just as the active participation of citizens in public administration has led to positive results, this method serves the targeted use of budget expenditures. This research was conducted based on observation, generalization, axiomatic, statistical, formal-legal, and comparative methods. Citizens’ participation in financial control was observed and analyzed. The existing legal framework and its practical implementation were studied. As a result, some problems in the implementation of financial control by citizens were identified: an incomplete formation of the normative-legal framework and its causes; lack of openness and transparency in the discussion of the draft budget and its implementation; interference of some subjects of state financial control in corruption; inefficient spending of budget expenditures for the benefits of certain officials; underdeveloped mechanisms for taking public opinion into account in the discussion of the draft budget. It was concluded that citizens should strengthen their control over the execution of the state budget to solve these problems. Every citizen has the right to have information on and control over budget revenues and expenditures. The article presents some authorial suggestions based on the analysis of problems in this area.
PURPOSES AND OBJECTIVES OF CRIMINALISTIC SUPPORT FOR INSPECTION OF THE SCENE OF INCIDENT
Authors:   Tashkent State University of Law, Abdullayev Rustam
Published: December 2022

Based on the scientific views and opinions of forensic scientists, the article analyzes the approaches to defining the goals and objectives of forensic support of the scene. Moreover, the article scientifically substantiates that the goals of forensic support for the inspection of the scene of the incident may be final and intermediate. The study reveals that the intermediate goals of this investigative action consist of such components as organizational, technological and evaluation-control. In addition, based on the fact that the purpose of forensic support of the scene should be considered through the specificity of this investigative action ‒ the specificity of the task. Thus, scientific recommendations for forensic support of the scene, depending on the forensic organizational, forensic technological, forensic tactical and evaluative-control tasks are given.