Η επίδραση του διατροφικού νιτρικού άλατος στις αιμοδυναμικές παραμέτρους, τη λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος και τη μυϊκή οξυγόνωση κατά την ισομετρική άσκηση
Authors: Παπαδόπουλος Σταύρος 
Published: September 2021

Ο σκοπός της παρούσας διδακτορικής διατριβής ήταν να διερευνήσει την επίδραση του χυμού από παντζάρι πλούσιο σε νιτρώδη (i)στην in vivo μυϊκή κατανάλωση οξυγόνου, στη μικροαγγειακή αντιδραστικότητα (δείκτης μικροαγγειακής λειτουργίας), και στη λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος κατά την ηρεμία, και, (ii)στη μυϊκή απόδοση, στη μυϊκή οξυγόνωση, στη μυϊκή κατανάλωση οξυγόνου, στις αιμοδυναμικές αποκρίσεις και στη λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος κατά την παρατεταμένη ισομετρική άσκηση μέχρι εξάντλησης. Στη μελέτη έλαβαν μέρος 16 νεαροί ενήλικες οι οποίοι κατανάλωσαν, με τυχαία σειρά, χυμό από παντζάρι με υψηλή περιεκτικότητα σε νιτρώδη (500mg ή 8,1mmol) ή χυμό από παντζάρι από τον οποίο είχαν αφαιρέθηκαν τα νιτρώδη. Δύο και μισή ώρες μετά την κατανάλωση του χυμού, οι συμμετέχοντες εκτέλεσαν μία μανούβρα απόφραξης αιματικής ροής–επαναιμάτωσης κατά την ηρεμία, παρατεταμένη ισομετρική άσκηση χειρολαβής για 3 λεπτά στο 30% της μέγιστης εκούσιας συστολής, και παρατεταμένη ισομετρική άσκηση χειρολαβής μέχρι εξάντλησης με ταυτόχρονη απόφραξη της αιματικής ροής. Οι μεταβολές στην οξυγονωμένη αιμοσφαιρίνη (O2Hb),στην αποξυγονωμένη αιμοσφαιρίνη (HHb), στην περιεκτικότητα των ερυθρών αιμοσφαιρίων στην μικροαγγειακή κυκλοφορία του σκελετικού μυός (tHb) και στη μυϊκή κατανάλωση οξυγόνου μετρήθηκαν με τη χρήση της εγγύς υπέρυθρης φασματοσκοπίας (NIRS). Οι μεταβολές στις αιμοδυναμικές παραμέτρους μετρήθηκαν με υπέρυθρο φωτοπληθυσμογράφο (Finapress), ενώ πραγματοποιήθηκε συνεχόμενη καταγραφή της παραγόμενης δύναμης. Κατά την απόφραξη της αιματικής ροής, η μείωση της O2Hb δεν διέφερε σημαντικά μετά την κατανάλωση του χυμού από παντζάρι και του εικονικού χυμού (30,3±1,6 έναντι-31,1±1,5∆µΜ, αντίστοιχα,p<0,05). Κατά την επαναιμάτωση, οι ενδείξεις της μικροαγγειακής αντιδραστικότητας (λειτουργίας) δε μεταβλήθηκαν μετά την κατανάλωση του χυμού από παντζάρι (1,584±0,093 έναντι 1,556±0,072µΜ•s-1 αντίστοιχα, p<0.05). Επίσης, δεν παρουσιάστηκαν διαφορές στις αιμοδυναμικές αποκρίσεις και τη λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος στην ηρεμία.Κατά το 2ο και 3ο λεπτό της παρατεταμένης ισομετρικής άσκησης χειρολαβής, οι τιμές της οξυγονωμένης (O2Hb) και της συνολικής (tHb) αιμοσφαιρίνης ήταν υψηλότερες μετά την κατανάλωση του χυμού από παντζάρι έναντι του εικονικού χυμού (p<0,05). Επίσης, η παραγόμενη δύναμη ήταν υψηλότερη κατά 13,5% κατά το 3ο λεπτό της παρατεταμένης ισομετρικής άσκησης μετά την κατανάλωση του χυμού πλούσιο σε νιτρώδη (10,8±0,7 έναντι 9,5±1,2kg, αντίστοιχα, p<0,05). Η αποξυγονωμένη αιμοσφαιρίνη (HHb, δείκτης αποδέσμευσης οξυγόνου) δε διέφερε μεταξύ των δύο πρωτοκόλλων. Επίσης, δεν παρατηρήθηκαν μεταβολές στις αιμοδυναμικές αποκρίσεις (αρτηριακή πίεση, όγκος παλμού και καρδιακή παροχή) και τη λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος (BRS) κατά την παρατεταμένη ισομετρική άσκηση στο 30% της μέγιστης εκούσια συστολής. Κατά την παρατεταμένη ισομετρική άσκηση χειρολαβής με ταυτόχρονη απόφραξη της αιματικής ροής, η κατανάλωση του χυμού από παντζάρι αύξησε σημαντικά το χρόνο άσκησης (94,1±5,8 έναντι 80,1±3,3s, αντίστοιχα p<0.01), χωρίς να παρουσιαστούν μεταβολές στη μείωση στην O2Hb (-0,226±0,015 έναντι -0,230±0,026µΜ•s-1, αντίστοιχα) και στη μυϊκή κατανάλωση οξυγόνου (14,1±1,0 έναντι 14,3±1,6µmol•l-1•min-1,αντίστοιχα). Συμπερασματικά, η χορήγηση μίας δόσης χυμού από παντζάρι με υψηλή περιεκτικότητα σε νιτρώδη (500mg ή 8,1mmol) σε νεαρούς ενήλικες:(i)δε μετέβαλε την in vivo μικροαγγειακή αντιδραστικότητα του μυός (δείκτης μικροαγγειακής λειτουργίας στην ηρεμία) και την οξειδωτική αποδοτικότητα στην ηρεμία, (ii)αύξησε τη μυϊκή οξυγόνωση κατά την παρατεταμένη ισομετρική άσκηση (πιθανόν μέσω της βελτίωσης στη μεταφορά O2) και (iii)παρείχε εργογόνο δράση κατά την παρατεταμένη ισομετρική άσκηση χωρίς να επιδράσει ωστόσο στην οξειδωτική ικανότητα (κατανάλωση οξυγόνου) των μυών. Η εργογόνος δράση του χυμού από παντζάρι φαίνεται να είναι ανεξάρτητη από τα οφέλη του στην αιματική ροήστους ιστούς και στην οξειδωτική αποδοτικότητα, και πιθανά να σχετίζεται με τη θετική του δράση στη βελτίωση της συσταλτικής αποδοτικότητας του μυός.