Κολπική μαρμαρυγή σε ασθενείς με υπετροφική μυοκαρδιοπάθεια
Authors: Γηράσης Χρυσάφιος 
Published: September 2021

Στόχος: Η κολπική μαρμαρυγή αποτελεί τη συχνότερη εμμένουσα αρρυθμία σε ασθενείς με υπερτροφική μυοκαρδιοπάθεια (ΥΜΚ). Τόσο η χρόνια όσο και η παροξυσμική κολπική μαρμαρυγή (ΠΚΜ) μπορεί να αποβούν καταστροφικές για τον ασθενή. Στα πλαίσια μιας αναδρομικής μελέτης παρατήρησης μαρτύρων-ασθενών διερευνήσαμε τη δυνατότητα διαστρωμάτωσης κινδύνου με αναίμακτες τεχνικές για την ανάπτυξη επεισοδίων ΠΚΜ σε ασθενείς με ΥΜΚ.Μεθοδολογία: Μελετήθηκαν 30 ασθενείς (17 άνδρες, 57.9±13.6 έτη) με ένα τουλάχιστον τεκμηριωμένο επεισόδιο ΠΚΜ, 32 ασθενείς χωρίς ιστορικό κολπικής μαρμαρυγής (Ομάδα ελέγχου) σταθμισμένοι κατά ηλικία και φύλο προς τους ασθενείς της πρώτης ομάδας, και 25 άτομα με ιστορικό ελεύθερο καρδιαγγειακής νόσου (υγιείς μάρτυρες). Μελετήθηκαν το έπαρμα Ρ του ηλεκτροκαρδιογραφήματος κατόπιν ψηφιακής καταγραφής του σε τρεις ορθογώνιους άξονες και κυματιδιακού μετασχηματισμού με το κυματίδιο του Morlet, όπως επίσης ο αριστερός κόλπος και η αριστερά κοιλία της καρδιάς με τη χρήση συμβατικών και νεώτερων υπερηχοκαρδιογραφικών τεχνικών, κυρίως του ιστικού Doppler.Αποτελέσματα: Στους ασθενείς με επεισόδια ΠΚΜ παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση της προσθιοπισθίας διαμέτρου του αριστερού κόλπου συγκριτικά με τους ασθενείς της Ομάδας ελέγχου (46.1±5.9mm έναντι 40.0±4.7mm, P<0.001). Ο μέγιστος όγκος του αριστερού κόλπου ήταν και αυτός αυξημένος, χωρίς ωστόσο στατιστικά σημαντική διαφορά (85.5±37.5ml έναντι 67.1±34.6ml, P=0.07). Η λειτουργικότητα του αριστερού κόλπου ήταν σημαντικά μειωμένη στους ασθενείς με επεισόδια ΠΚΜ. Αφ’ενός το κλάσμα εξώθησης του αριστερού κόλπου και το κλάσμα ενεργητικής κένωσης ήταν σημαντικά μειωμένα συγκριτικά με τους ασθενείς της Ομάδας ελέγχου (45.2±16.3% έναντι 55.8±18.3%, P=0.03 και 28.1±13.8% έναντι 38.5±18.1, P=0.02 αντίστοιχα), αφ’ετέρου και οι τιμές του ρυθμού παραμόρφωσης του κολπικού μυοκαρδίου ήταν σημαντικά μειωμένες στο πλάγιο τοίχωμα του αριστερού κόλπου κατά τη φάση της κολπικής πλήρωσης (1.93±0.51 sec-1 έναντι 2.55±0.83sec-1, P<0.01). Επίσης, στους ασθενείς με επεισόδια ΠΚΜ παρατηρήθηκε μια σημαντική παράταση της διάρκειας του επάρματος P και στους τρεις ορθογώνιους άξονες, ιδιαίτερα στον άξονα Ζ (106.9±24.6msec έναντι 86.2±14.3msec, P<0.001), η οποία ήταν ανεξάρτητη από τη χορήγηση αμιωδαρόνης σε μερίδα ασθενών. Αντίθετα, δεν υπήρχε σημαντική διαφορά στις μέσες/διάμεσες τιμές των ενεργειακών μεταβλητών μεταξύ των ασθενών των δύο ομάδων. Σε μελέτη πολυπαραγοντικής λογιστικής παλινδρόμησης ανεδείχθη ένα βέλτιστο μοντέλο το οποίο συνδύαζε την προσθιοπίσθια διάμετρο του αριστερού κόλπου, τη διάρκεια του επάρματος P στον άξονα Ζ και τον μέγιστο ρυθμό παραμόρφωσης στο πλάγιο τοίχωμα του αριστερού κόλπου κατά τη φάση της κολπικής πλήρωσης. Το μοντέλο αυτό διέκρινε με τον καλύτερο συνδυασμό ευαισθησίας (0.87) και ειδικότητας (0.91) τους ασθενείς με επεισόδια ΠΚΜ ανάμεσα στον συνολικό πληθυσμό των ασθενών της μελέτης, και ίσχυε και μετά τη διόρθωση για τη χορήγηση αμιωδαρόνης σε μερίδα ασθενών. Στην τετραετή προοπτική παρακολούθηση του πληθυσμού της μελέτης, 6 ασθενείς της Ομάδας ελέγχου εκδήλωσαν παροξυσμική ή/και χρόνια κολπική μαρμαρυγή. Χρησιμοποιώντας τις μετρήσεις από τις αρχικές καταγραφές επιβεβαιώθηκε ως ένα βαθμό η προγνωστική ισχύς του πολυπαραγοντικού μοντέλου (μέτρο επιφανείας 0.65 υπό την καμπύλη ROC).Συμπεράσματα: Τα ευρήματά μας καταδεικνύουν τη δυνατότητα μιας υβριδικής αναίμακτης εκτίμησης του κινδύνου εκδήλωσης ΠΚΜ σε ασθενείς με ΥΜΚ αξιοποιώντας τις σύγχρονες τεχνικές της υπερηχο- και ηλεκτροκαρδιογραφίας. Με την προληπτική έναρξη αντιαρρυθμικής και αντιπηκτικής αγωγής μπορούμε ενδεχομένως να περιορίσουμε τα ανεπιθύμητα συμβάματα που οφείλονται στην αιφνίδια απώλεια της κολπικής συστολής ή/και σε αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο.