Μηχανική υποβοήθηση ανεπαρκούσης καρδίας με τη τεχνική της αντιώθησης
Authors: Τερροβίτης Ιωάννης 
Published: August 2021

Εισαγωγή: Η αντιμετώπιση της καρδιακής ανεπάρκειας τελικού σταδίου αποτελεί σοβαρό ιατρικό πρόβλημα, με κοινωνικοοικονομικές προεκτάσεις, για τις σύγχρονες κοινωνίες. Η μηχανική υποβοήθηση της κυκλοφορίας αποτελεί αποτελεσματική εναλλακτική λύση για τις περιπτώσεις όπου η φαρμακευτική αγωγή δεν αποδίδει και η μεταμόσχευση αποκλείεται λόγω αντενδείξεων ή έλλειψης δότη. Η παρααορτική αντλία αντιώθησης (ΠΑΑ) με μεγάλο όγκο παλμού (60 έως 100ml) έχει αποδειχθεί πιο αποτελεσματική από την ενδοαορτική αντλία αντιώθησης (ΕΑΑ), σε πειραματικές μελέτες και κλινικές εφαρμογές, για υποστήριξη σε συνθήκες καρδιακής ανεπάρκειας τελικού σταδίου ή βαριάς καρδιογενούς καταπληξίας. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η σύγκριση της αιμοδυναμικής επίδρασης της Παρααορτικής Αντλίας Αντιωθήσεως (ΠΑΑ) με όγκο παλμού 30ml, εμφυτευμένης στην ανιούσα αορτή, με την αντίστοιχη της Ενδοαορτικής Αντλίας Αντιωθήσεως (ΕΑΑ) όγκου 40ml, τοποθετημένης στην κατιούσα αορτή, σε ένα οξύ πειραματικό μοντέλο καρδιακής ανεπάρκειας. Μέθοδος: Για την εκτέλεση του πρωτοκόλλου χρησιμοποιήθηκαν ως πειραματόζωα χοίροι, βάρους από 53 έως 64 kgr. Η ΠΑΑ (30ml) εμφυτεύθηκε στην ανιούσα αορτή, με τη χρήση ενός αγγειακού μοσχεύματος μήκους 3 cm. Η ΕΑΑ (40ml) τοποθετήθηκε στην κατιούσα αορτή, διαμέσου της αριστερής έσω καρωτίδας. Η λειτουργία και των δύο αντλιών επιτεύχθηκε με σύνδεση εναλλάξ στο ίδιο σύστημα (Datascope 96) και συγχρονισμό με το ΗΚΓ, ώστε να παρέχουν διαστολική αντιώθηση. Η χειρουργική παρασκευή ολοκληρωνόταν με την τοποθέτηση καθετήρων στην αριστερή κοιλία, στην αορτή και στο δεξιό κόλπο για καταγραφή των αντιστοίχων πιέσεων, καθώς και ενός δακτυλιοειδούς αισθητήρα υπερηχητικού ροομέτρου στη ρίζα της πνευμονικής αρτηρίας για μέτρηση της καρδιακής παροχής. Στη συνέχεια προκλήθηκε καρδιακή ανεπάρκεια με πολλαπλές απολινώσεις των μικρών στεφανιαίων αρτηριών και ταυτόχρονη έγχυση προπρανολόλης, αμιωδαρόνης και κρυσταλλοειδών διαλυμάτων. Ακολουθούσε η καταγραφή αιμοδυναμικών παραμέτρων χωρίς και με μηχανική υποβοήθηση, με την ΕΑΑ και την ΠΑΑ εναλλάξ, σε διαδοχικές φάσεις προοδευτικά βαρύτερης καρδιακής ανεπάρκειας. Εκτός από τις άμεσα καταγραφόμενες πιέσεις, υπολογίσθηκαν και οι ακόλουθες παράμετροι: • Διπλό Γινόμενο (ΔΓ, Συστολική Πίεση Αορτής χ Καρδιακή Συχνότητα) • Δείκτης Τάσεως Χρόνου (ΤΤΙ, Tension Time Index, επιφάνεια υπό την καμπύλη της Συστολικής Πίεσης της Αριστερής Κοιλίας κατά τη φάση εξώθησης x Καρδιακή Συχνότητα), μέτρο των αναγκών του μυοκαρδίου σε οξυγόνο • Δείκτης Διαστολικής Πίεσης Χρόνου [DPTI, Diastolic Pressure Time Index, (επιφάνεια υπό την καμπύλη της Διαστολικής Αορτικής Πίεσης μείον την επιφάνεια υπό την καμπύλη της Διαστολικής Πίεσης της Αριστερής Κοιλίας) x Καρδιακή Συχνότητα], μέτρο της προσφοράς οξυγόνου προς το μυοκάρδιο • Λόγος Ενδοκαρδιακής Βιωσιμότητας (EVR, Endocardial Viability Ratio, Δείκτης Χρόνου Διαστολικής Πίεσης/Δείκτης Χρόνου Τάσεως), μέτρο της σχέσης αναγκών- προσφοράς οξυγόνου στο μυοκάρδιο. Πραγματοποιήθηκαν 8 πειράματα, δύο εκ των οποίων δεν ολοκληρώθηκαν λόγω προβλημάτων κατά την χειρουργική παρασκευή. Αποτελέσματα: Οι δύο αντλίες παρείχαν σημαντική αιμοδυναμική υποβοήθηση σε «συνθήκες καρδιακής ανεπάρκειας. Ελάττωσαν σημαντικά τη Συστολική Αορτική Πίεση (από 111 ± 18mmHg σε 99 ± 16mmHg, p=0,000 και σε 96 ± 22mmHg, p=0,000, από την ΕΑΑ και ΠΑΑ, αντίστοιχα), την Τελοδιαστολική Αορτική Πίεση (από 82 ± 17mmHg σε 73 ± 18mmHg, p=0,000 και σε 50 ± 22mmHg, p=0,000, από την ΕΑΑ και ΠΑΑ, αντίστοιχα), το Διπλό Γινόμενο (από 13454 ± 1614 mmHg x b/min σε 12005 ± 1515 mmHg x b/min, p=0,000 και σε 11630+2356 mmHg x b/min, p=0,000, από την ΕΑΑ και ΠΑΑ, αντίστοιχα), και το Δείκτη Τάσης Χρόνου (από 2366 ± 610 mmHg x sec/min σε 2048 ± 565 mmHg x sec/min, p=0,000 και σε 1986 ± 660 mmHg x sec/min, p=0,000, από την ΕΑΑ και ΠΑΑ, αντίστοιχα) σε σύγκριση με τις αντίστοιχες τιμές χωρίς υποβοήθηση. Οι δύο αντλίες αύξησαν την Καρδιακή Παροχή (από 34 ± 13 ml/min/kg σε 37 ± 13 ml/min/kg, p=0,009 για την ΕΑΑ και από 34 ± 13 ml/min/kg σε 37 ± 13 ml/min/kg, p=0,028, για την ΠΑΑ), το Δείκτη Διαστολικής Πίεσης Χρόνου (από 2397 ± 860 mmHg x sec/min σε 2987 ± 901 mmHg x sec/min, p=0,000 για την ΕΑΑ και σε 2999 ± 913 mmHg x sec/min, p=0,000, για την ΠΑΑ) και το Λόγο Ενδοκαρδιακής Βιωσιμότητας (από 1,0 ± 0,31 σε 1,5 ± 0,4, p=0,000 για την ΕΑΑ και σε 1,7 ± 0,7, p=0,001, για την ΠΑΑ). Οι δύο αντλίες προσέφεραν σημαντική διαστολική αορτική αντιώθηση στην ανεπαρκούσα καρδιά ( από 82 ± 17 mmHg σε 110 ± 20 mmHg από την ΕΑΑ, p=0,000 και σε 115 ± 16 mmHg, p=0,000, από την ΠΑΑ). Η ΠΑΑ ήταν πιο αποτελεσματική στην ελάττωση της Τελοδιαστολικής Αορτικής Πίεσης (41,6 ± 18,9% έναντι 10,7 ± 10,2%, p=0,000) και στην παροχή Μέγιστης Διαστολικής Αορτικής Υποβοήθησης (45,1 ± 22,1 % έναντι 37,1 ± 16,1%, p=0,027) σε σύγκριση με την ΕΑΑ. Οι δύο αντλίες ελάττωσαν σημαντικά (από 24 ± 9 mmHg σε 19 ± 8 mmHg, p=0,001, από την ΕΑΑ και σε 18 ± 8 mmHg, p=0,000, από την ΠΑΑ) και κατά παρόμοιο ποσοστό την Τελοδιαστολική Πίεση της Αριστερής Κοιλίας, αν και υπήρχε μια τάση για σημαντικότερη ελάττωση της ΤΔΠΑΚ από την ΠΑΑ (24,2 ± 13,7% έναντι 19,7 ± 13,5% από την ΕΑΑ, p=0,064). Συμπέρασμα: Η ΠΑΑ, με μικρότερο όγκο παλμού (30ml) αποδείχθηκε αποτελεσματικότερη από την ΕΑΑ (40ml). Η ευχερέστερη εμφύτευση της ΠΑΑ μικρού όγκου παλμού, το μικρό οικονομικό κόστος και η δυνατότητα λειτουργίας της σε σύνδεση με τις εξωτερικές πηγές που προορίζονται για την ΕΑΑ, την καθιστούν μια προσιτή και αποτελεσματική εναλλακτική λύση για μηχανική υποβοήθηση ασθενών με τελικού σταδίου καρδιακή ανεπάρκεια, ως γέφυρα για τη μεταμόσχευση ή τη λειτουργική ανάνηψη του μυοκαρδίου.