Ο ρόλος των επιπέδων της λεπτίνης σε ασθενείς με καρκίνο μαστού
Authors: Γεωργίου Γεωργία 
Published: September 2021

ΕισαγωγήΗ παχυσαρκία αποτελεί έναν τεκμηριωμένο παράγοντα κινδύνου για την ανάπτυξη πολλών τύπων καρκίνου, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνεται και ο καρκίνος του μαστού. Ο ακριβής ρόλος της παχυσαρκίας και οι υποκείμενοι μηχανισμοί που την εμπλέκουν με τον καρκίνο του μαστού παραμένουν αδιευκρίνιστοι. Οι αδιποκίνες, ορμόνες παραγόμενες από τον λιπώδη ιστό, σχετίζονται με μονοπάτια που προάγουν τον πολλαπλασιασμό, αναστέλλουν την απόπτωση, προάγουν τη μεταστατική ικανότητα των κυττάρων και ενισχύουν την αγγειογένεση αποτελώντας έναν από τους προτεινόμενους μηχανισμούς που διέπουν τη σχέση ανάμεσα στην παχυσαρκία και τον καρκίνο μαστού. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η διερεύνηση της δράσης και της έκφρασης της λεπτίνης και άλλων επιλεγμένων αδιποκινών κατά την εμφάνιση καρκίνου του μαστού, αλλά και κατά τη χειρουργική θεραπεία της νόσου, σε σχέση με την παχυσαρκία. Υλικό – MέθοδοςΣτην παρούσα μελέτη συμμετείχαν 253 γυναίκες, 163 (64.4%) με καρκίνο μαστού, 37 (14.6%) με καλοήθη νόσο του μαστού και 53 (20.9%) υγιείς. Στην ομάδα των ασθενών με καρκίνο μαστού, 58 γυναίκες (29%) είχαν διηθητικό πορογενές καρκίνωμα (IDC), 52 (26%) είχαν μη διηθητικό πορογενές καρκίνωμα (DCIS) και 53 (26,5%) είχαν λοβιακή νεοπλασία (LN). Τα επίπεδα έκφρασης των αδιποκινών λεπτίνη, αδιπονεκτίνη και ρεζιστίνη και του αυξητικού παράγοντα των ηπατοκυττάρων (HGF) προσδιορίστηκαν ποσοτικά στο περιφερικό αίμα των συμμετεχουσών. Πιθανές συσχετίσεις ανάμεσα στα επίπεδα έκφρασης των αδιποκινών και της εμφάνισης καρκίνου του μαστού διαφορετικών ιστολογικών τύπων διερευνήθηκαν με γενικευμένα γραμμικά μοντέλα, κατάλληλα προσαρμοσμένα για τεκμηριωμένους παράγοντες κινδύνου για την ανάπτυξη της νόσου, όπως η ηλικία, ο ΔΜΣ, η εξωγενής χορήγηση ορμονών, η τεκνοποίηση και η εμμηνορρυσιακή κατάσταση των ασθενών. Επιπλέον, μελετήθηκε η σχέση των επιπέδων έκφρασης της λεπτίνης και του HGF με την επίδραση της χειρουργικής επέμβασης σε ασθενείς με καρκίνο μαστού και με καλοήθη νόσο μαστού, με περαιτέρω ανάλυση με κριτήριο τον ΔΜΣ και την εμμηνορρυσιακή κατάσταση των ασθενών.ΑποτελέσματαΤα επίπεδα έκφρασης των βιομορίων λεπτίνη, αδιπονεκτίνη και HGF στη συστηματική κυκλοφορία δεν παρουσίασαν στατιστικά σημαντική διαφορά ανάμεσα στους ασθενείς με καρκίνο ή καλοήθη νόσο του μαστού και στις υγιείς γυναίκες, ούτε μεταξύ των υποομάδων ασθενών με διαφορετικό ιστολογικό τύπο καρκίνου του μαστού (IDC, DCIS και LN). Τα επίπεδα έκφρασης της λεπτίνης και της αδιπονεκτίνης δεν κατέγραψαν στατιστικά σημαντικές συσχετίσεις με τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου μαστού τόσο στο σύνολο των ασθενών με καρκίνο μαστού όσο και επιμέρους στις ασθενείς με IDC, DCIS, LN και IDC & DCIS. Όσον αφορά στη ρεζιστίνη οι ασθενείς με IDC είχαν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα έκφρασης σε σχέση με τους ασθενείς με DCIS και τους υγιείς. Επιπροσθέτως, σε σχέση με τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του μαστού, παρατηρήθηκε μια πιθανή προστατευτική δράση της ρεζιστίνης στις προεμμηνοπαυσιακές γυναίκες με πορογενές καρκίνο μαστού (Ca, IDC, IDC & DCIS). Αναφορικά με την επίδραση της χειρουργικής επέμβασης, τα επίπεδα έκφρασης της λεπτίνης μειώθηκαν μετεγχειρητικά στους ασθενείς με καλοήθεια σε βαθμό στατιστικά σημαντικό, ενώ όχι σε ασθενείς με καρκίνο μαστού. Τα επίπεδα έκφρασης του HGF αυξήθηκαν μετά το χειρουργείο στους ασθενείς με καρκίνο μαστού, ενώ παρέμειναν σταθερά στους ασθενείς με καλοήθεια.ΣυμπεράσματαΗ ταυτοποίηση βιοδεικτών με διαγνωστική, προγνωστική και προβλεπτική αξία εγείρεται απαραίτητη, καθώς θα επιτρέψει τον σαφέστερο χαρακτηρισμό του καρκίνου του μαστού, την εγκυρότερη πρόβλεψη της βιολογικής του συμπεριφοράς και την εφαρμογή των βέλτιστων θεραπευτικών προσεγγίσεων για τον έλεγχο της νόσου. Σε αυτά τα πλαίσια, η έρευνα για την αποσαφήνιση της σχέσης της παχυσαρκίας ως παράγοντα κινδύνου με την εμφάνιση και εξέλιξη του καρκίνου του μαστού παραμένει αντικείμενο ιδιαίτερου ενδιαφέροντος. Τα ευρήματα της παρούσας μελέτης αναδεικνύουν τις αδιποκίνες σε σημαντικά βιομόρια με ιδιαίτερη και ποικίλη δράση στην καρκινογένεση του μαστού, υποψήφια για διεξοδική μελέτη.