Immune-vegetative characteristics of ischemic stroke
Authors: Чекеева Н.Т. , Шлейфер С.Г. , Кулов Б.Б. , Андрианова Е.В. 
Published: September 2024

Введение. По данным популяционных регистров распространённость инсульта достигает 257,9 на 100 000 населения в год, а доля ишемического инсульта составляет 80-92%. Это обусловлено многофакторностью заболевания. В условиях горного климата основными факторами риска выделяют увеличение гематокрита, вязкости крови, чаще диагностируют артериальную гипертензию, атеросклероз. В регуляции данных процессов принимают участие иммунная и вегетативная нервная системы. Становиться интересным изучение их возможностей адаптации при различных уровнях и тяжести ишемии мозга. Цель исследования: Изучение зависимостей иммунологических, вегетативных параметров у больных с первичным ишемическим инсультом в острейший, острый периоды, в условиях низкогорья. Для уточнения патогенеза, тяжести заболевания. Методы. Проведено когортное исследование 52 больных с первичным ишемическим инсультом и 59 больных с дисциркуляторной энцефалопатией. Выделены группы: 1группа - больные с ишемическим инсультом в бассейне средней мозговой артерии слева (18 больных); 2 группа - больные с ишемическим инсультом в бассейне средней мозговой артерии справа (11 больных), 3 группа - больные с ишемическим инсультом в вертебробазилярном бассейне (15 больных) и группа сравнения - больные с дисциркуляторной энцефалопатией I-II стадии (59 человек). Отдельно описаны 8 больных с летальным исходом (рис.1). Тяжесть инсульта оценивали по шкале Гусева и Скворцовой. Кардио интервалографию и иммунологическое исследование у больных с инсультом проводил в 1-е и на 10-е сутки заболевания, а у больных о дисциркуляторной энцефалопатии в первый день госпитализации. Результаты и обсуждение При первичном ишемическом инсульте взаимодействие иммунной и вегетативной систем зависит от локализации очага поражения и тяжести заболевания. У больных с инсультом в бассейне средней мозговой артерии справа реципрокность систем была выше, значимые зависимости показывали 57±4,5% показателей, что больше, чем при стволовом инсульте - 41±3,5% и инсульте в левом полушарии - 21±2,3%. Чем тяжелее протекал инсульт, тем меньше наблюдалось корреляций показателей вегетативной и иммунной систем. Заключение. При первичном ишемическом инсульте симпатический спектр волн в большей степени коррелирует с субпопуляциями лимфоцитов, а парасимпатический и центральный контур регуляции с показателями цитокинового профиля. В острейшем периоде инсульта в бассейне средней мозговой артерии слева низкая симпатическая активность ассоциирована с имуносупрессией и показателями цитокинового профиля. При очаге в правом полушарии симпатикотонии сочетается с уровнем активаторов как клеточного, так и гуморального иммунитета. При инсульте в стволе активность обоих отделов вегетативной нервной системы ассоциирована с факторами гуморального иммунитета и показателями цитокинового профиля. В стром периоде роль симпатической регуляции заключалась в санации очага ишемии посредством гуморальных механизмов регуляции.

Introduction. According to population registers, the prevalence of stroke reaches 257.9 per 100,000 population per year, and the proportion of ischemic stroke is 80-92%. This is due to the multifactorial nature of the disease. In mountain climates, the main risk factors are an increase in hematocrit, blood viscosity, arterial hypertension and atherosclerosis are more often diagnosed. The immune and autonomic nervous systems are involved in the regulation of these processes. It becomes interesting to study their adaptation possibilities at different levels and severity of brain ischemia The aim of the study: To investigate the dependencies of immunologic and vegetative parameters in patients with primary ischemic stroke in the acute and acute periods in low mountain conditions. To clarify the pathogenesis and severity of the disease. Materials and methods. A cohort study of 52 patients with primary ischemic stroke and 59 patients with dyscirculatory encephalopathy was performed. The groups were distinguished: Group 1 - patients with ischemic stroke in the middle cerebral artery basin on the left (18 patients); Group 2 - patients with ischemic stroke in the middle cerebral artery basin on the right (11 patients), Group 3 - patients with ischemic stroke in the vertebrobasilar basin (15 patients) and comparison group - patients with stage I-II dyscirculatory encephalopathy (59 patients). Eight patients with fatal outcome were described separately (Fig.1). Stroke severity was assessed using the Gusev and Skvortsova scale. Cardiointervalography and immunological study in patients with stroke was performed on the 1st and 10th days of the disease, and in patients with dyscirculatory encephalopathy on the first day of hospitalization. Results. In primary ischemic stroke, the interaction of immune and autonomic systems depends on the localization of the lesion focus and the severity of the disease. In patients with stroke in the middle cerebral artery basin on the right side, the reciprocity of the systems was higher, significant dependencies were shown by 57±4.5% of indicators, which is more than in trunk stroke - 41±3.5% and stroke in the left hemisphere - 21±2.3%. The more severe the stroke was, the less correlations of autonomic and immune system indices were observed. Conclusion. In primary ischemic stroke, the sympathetic wave spectrum correlates to a greater extent with lymphocyte subpopulations, and the parasympathetic and central circuits of regulation with cytokine profile indicators. In the acute period of stroke in the middle cerebral artery basin on the left side, low sympathetic activity is associated with immunosuppression and cytokine profile indicators. With a focus in the right hemisphere, sympathicotonia is combined with the level of activators of both cellular and humoral immunity. At a stroke in the trunk, the activity of both departments of the autonomic nervous system is associated with factors of humoral immunity and indicators of the cytokine profile. In the acute period, the role of sympathetic regulation was to sanitize the focus of ischemia by means of humoral regulatory mechanisms.

Киришүү. Калктын реестрлеринин маалыматтары боюнча инсульттун таралышы жылына 100 000 калкка 257,9га жетет, ишемиялык инсульттун үлүшү 80-92% түзөт. Бул оорунун көп факторлуулугуна байланыштуу. Тоолуу климатта гематокриттин жогорулашы жана кандын илешкектүүлүгүнүн негизги факторлору болуп артериялык гипертензия жана атеросклероз диагнозу коюлат; Бул процесстерди жөнгө салууга иммундук жана вегетативдик нерв системалары катышат. Мээнин ишемиясынын ар кандай деңгээлдеринде жана оордуктарында алардын адаптациялоо жөндөмдүүлүгүн изилдөө кызыктуу болот. Изилдөөнүн максаты. Биринчилик ишемиялык инсульт менен ооруган бейтаптардагы эң курч, курч мезгилде, жапыз тоолуу шарттарда иммунологиялык жана вегетативдик көрсөткүчтөрдүн көз карандылыгын изилдөө. Оорунун патогенезин жана оордугун тактоо. Материалдар жана ыкмалар. Биринчилик ишемиялык инсульт менен ооруган 52 бейтап жана дисциркулятордук энцефалопатия менен ооруган 59 бейтаптын когорттук изилдөөсү жүргүзүлгөн. Төмөнкү топтор аныкталды: 1-топ - сол орто мээ артериясынын бассейнинде ишемиялык инсульт менен ооругандар (18 пациент); 2-топ - мээнин ортоңку артериясынын аймагындагы ишемиялык инсульт менен ооруган бейтаптар (11 пациент), 3-топ - вертебробазилярдык системада ишемиялык инсульт менен ооругандар (15 пациент) жана салыштыруу тобу - дисциркулятордук энцефалопатиянын I стадиялары менен ооругандар. II (59 адам). Өлүм менен аяктаган сегиз бейтап өзүнчө сүрөттөлгөн (1-сүрөт). Инсульттун оордугу Гусев жана Скворцова шкаласы боюнча бааланган. Кардиоинтервалография жана иммунологиялык изилдөөлөр инсульт менен ооруган бейтаптарга оорунун 1-жана 10-күнүндө, ал эми дисциркулятордук энцефалопатия менен ооруган бейтаптарга ооруканага жаткырылгандын биринчи күнүндө жүргүзүлгөн. Натыйжалар Биринчилик ишемиялык инсультта иммундук жана вегетативдик системалардын өз ара аракети жабыркоонун жайгашкан жерине жана оорунун оордугуна жараша болот. Оң жактагы орто мээ артериясынын аймагында инсульт менен ооруган пациенттерде системалардын өз ара аракеттенүүсү жогору болгон, олуттуу көз карандылык көрсөткүчтөрдүн 57±4,5% көрсөттү, бул мээнин инсультуна караганда - 41±3,5% жана сол жарым шарда инсульт - 21±2%. Инсульт канчалык оор болсо, вегетативдик жана иммундук системалардын параметрлеринин ортосундагы корреляция ошончолук азыраак болгон. Жыйынтыгы. Алгачкы ишемиялык инсультта толкундардын симпатикалык спектри лимфоциттердин субпопуляциялары менен, ал эми парасимпатикалык жана борбордук регулятивдик схемалар цитокиндер дин профилдик көрсөткүчтөрү менен көбүрөөк корреляцияланат. Инсульттун курч мезгилинде сол жактагы орто мээ артериясынын аймагында симпатикалык активдүүлүктүн төмөндөшү иммуносупрессия жана цитокин профилинин көрсөткүчтөрү менен байланышкан. Оң жарым шарда фокус менен симпатикотония клеткалык жана гуморалдык иммунитеттин активаторлорунун деңгээли менен айкалышат. Мээ сабагында инсульт болгон учурда вегетативдик нерв системасынын эки бөлүгүнүн тең активдүүлүгү гуморалдык иммунитеттин факторлору жана цитокиндик профилдик көрсөткүчтөр менен байланышкан. Курч мезгилде симпатикалык жөнгө салуунун ролу гуморалдык жөнгө салуучу механизмдер аркылуу ишемиялык фокусту санитардык тазалоо болгон.