Κλινική και ιστολογική μελέτη των ρινοχειλικών κρημνών που χρησιμοποιούνται για την αποκατάσταση ενδοστοματικών ογκολογικών ελλειμμάτων
Authors: Λαζαρίδου Μαρία 
Published: September 2021

ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Οι ρινοχειλικοί κρημνοί χρησιμοποιούνται εδώ και100 περίπου χρόνια για την κάλυψη ενδοστοματικών ελλειμματων. Είναι τυχαίου τύπου δερμουποδόριοι κρημνοί από την περιοχή της ρινοχειλικής αύλακας, οι οποίοι εισέρχονται στην στοματική κοιλότητα δια μέσου διαπαρειακής σήραγγας. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν είτε ως μισχωτοί κρημνοί με διαίρεση του μίσχου σε δεύτερο χρόνο είτε ως νησιδωτοί κρημνοί με απο επιθηλιοποίηση και ενταφιασμό του μίσχου στους ιστούς της παρειάς.Η νέκρωση των κρημνών αυτών είναι σπάνια εξαιτίας της πλούσιας αγγείωσης του. Άλλες επιπλοκές που αναφέρονται στην βιβλιογραφία είναι η διάσπαση του τραύματος, η δημιουργία κύστεων στην παρειά από εγκλωβισμό επιθηλιακών υπολειμμάτων, η παρουσία τριχών ενδοστοματικά και η πρόκληση ασυμμετρίας στο πρόσωπο ή υπερτροφικής ουλής. ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: Στην παρούσα μελέτη καταγραφηκε η χρησιμοποίηση του ρινοχειλικού κρημνού σε 49 ασθενείς με ενδοστοματικό ακανθοκυτταρικό καρκίνωμα. Για κάθε ασθενή καταγράφηκαν δημογραφικά στοιχεία καθώς και προεγχειρητικά, εγχειρητικά και μετεγχειρητικά δεδομένα που συλλέχθηκαν από τους φακέλους τωνασθενών. Εικοσι δύο από τους ασθενείς αυτούς απάντησαν στο ερωτηματολόγιο ποιότητας ζωής QLQ-HEAD AND NECK 35. Στους ίδιους μελετήθηκε η επάνοδος της αισθητικότητας στους κρημνούς μεδοκιμή αιχμηρού ερεθίσματος καθώς και με την χρησιμοποίηση του αισθησιομέτρου Semmes-Weinstein. Σε 13 ασθενείς ελήφθησαν ιστοτεμάχια από τους κρημνούς καθώς και από το δέρμα της ρινοχειλικής αύλακας και τον βλεννογόνο της παρειάς ως μάρτυρες, με σκοπό την καταγραφή των ιστολογικών μεταβολών που συμβαίνουν στο δέρμα του προσώπου όταν αυτό τοποθετείται στο ενδοστοματικό περιβάλλον ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Ισχαιμικού τύπου επιπλοκές (νέκρωση, διάσπαση του τραύματος, συρίγγιο) εμφάνισε το 22.4% των ασθενών, αλλά το ποσοστό ολικής νέκρωσης του κρημνού ήταν μόλις 6.12%. Η πιθανότητα εμφάνισης μετεγχειρητικών επιπλοκών αυξάνεται με την χρησιμοποίηση πλάκας αποκατάστασης καθώς και με το προχωρημένο στάδιο της νόσου. Επίσης είναι αυξημένη, αν και όχι σε στατιστικά σημαντικό βαθμό, σε ασθενείς που έχουν λάβει προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Η ποιότητα ζωής των ασθενών όπως ελέγχεται με το ερωτηματόλογιο ποιότητας ζωής QLQ-HEAD AND NECK 35 είναι ικανοποιητική σε ό,τι αφορά την λειτουργικότητα και την εμφάνιση, αλλά οι περισσότεροι ασθενείς έχουν προβλήματα με τα δόντια κυρίως σε ότι αφορά την προσθετική αποκατάσταση. Οι νεοτεροι ασθενείς φαίνεται να έχουν καλύτερη ποιότητα ζωής από τους πιο ηλικιωμένους (>60 ετών), ιδιαίτερα σε ότι αφορά τις εξόδους για φαγητό με φίλους. Η επάνοδος της αισθητικότητας είναι σχεδόν πάντα ικανοποιητική και φαίνεται να λαμβάνει χώρα από την περιφέρεια προς το κέντρο. Ιστολογικά τις περισσότερες φορές οι κρημνοί διατηρούν τα ιστολογικά χαρακτηριστικάτης δότριας χώρας, αν και συνήθως παρατηρείται μείωση του πάχους της κερατίνης στιβάδας και των εξαρτημάτων του δέρματος. Αυτό δεν φαίνεται να είναι συνάρτηση μόνο της ακτινοθεραπείας, αλλά και άλλων παραγόντων που προκαλούν φλεγμονώδη διήθηση στο χόριο και στο επιθήλιο. Μάλιστα όταν η φλεγμονή είναι έντονη, η κερατίνη στιβάδα και τα εξαρτήματα εξαφανίζονται , όπως συνέβη σε 2 ασθενείς, και οκρημνός τείνει να ομοιάσει περισσότερο με βλεννογόνο. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Οι ρινοχειλικοί κρημνοί είναι αρκετά αξιόπιστοι κρημνοί για την κάλυψη ενδοστοματικών μικρών και μέτριων ογκολογικών ελλειμμάτων, αλλά αντενδείκνυνται, αν πρόκειται να χρησιμοποιηθεί πλάκα αποκατάστασης. Το δέρμα που τοποθετείται ενδοστοματικά συνήθως διατηρεί τα μακροσκοπικά και μικροσκοπικά χαρακτηριστικά του δέρματος, αλλά ενίοτε για άγνωστους λόγους υφίσταται έντονη φλεγμονώδη διήθηση με αποτέλεσμα ο κρημνός να τείνει να αποκτήσει μακροσκοπικούς και μικροσκοπικούς χαρακτήρες βλεννογόνου. Δεν έχει ακόμα διευκρινιστεί βιβλιογραφικά αν αυτή η “βλεννογονοποίηση” του δέρματος που παρατηρείται ενίοτε είναι αποτέλεσμα έντονης φλεγμονής ή αν αποτελεί προσαρμοστικό μηχανισμό του δέρματος στο νέο του περιβάλλον.