Ο ρόλος των αρμόδιων φορέων στη διαδικασία εφαρμογής και λειτουργίας των τάξεων υποδοχής και των φροντιστηριακών τμημάτων στο δημοτικό σχολείο
Authors: Ζάχου Ελένη 
Published: August 2021

Η παρούσα διατριβή πραγματεύεται τη μελέτη του ρόλου των σχολικώνσυμβούλων, των διευθυντών και των εκπαιδευτικών που συμμετείχαν σταΦροντιστηριακά Τμήματα και τις Τάξεις Υποδοχής τη σχολική χρονιά 2008-2009,αποσκοπώντας στην ανάδειξη της απόστασης ανάμεσα στο νόμο και την εφαρμογήτου στα τρία επίπεδα της εκπαιδευτικής ιεραρχίας. Η μελέτη της εφαρμοσιμότηταςτου νόμου και η διερεύνηση των δράσεων των τριών φορέων, κατά τη διάρκεια τηςοργάνωσης και της λειτουργίας του θεσμού των Τάξεων και των Τμημάτων,αποτελούν τους επιμέρους στόχους της εργασίας. Το εν λόγω Πρόγραμμα εξετάζεταιως διαδικασία αλλαγής εισαγόμενης στην εκπαιδευτική πραγματικότητα και τοεκάστοτε σχολικό περιβάλλον και προσεγγίζεται υπό το πρίσμα της Θεωρίας τηςΑλλαγής, δομώντας τη δική του, με βάση τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, και αυτάτου περιβάλλοντος στο οποίο εισάγεται. Η εργασία δεν αποτελεί αξιολόγηση τηςαποτελεσματικότητας των Τμημάτων και των Τάξεων, αλλά μελετά το σχεδιασμό καιτην οργάνωση της λειτουργίας τους.Έρευνα μεικτών μεθόδων εφαρμόστηκε για τη συλλογή δεδομένων, τα οποίαπροήλθαν από τη χρήση τριών διαφορετικών μεθοδολογικών εργαλείων. Τα δεδομέναπου προέκυψαν από την έρευνα σε έγγραφα, τις συνεντεύξεις και τα ερωτηματολόγια,αναλύθηκαν γύρω από τους άξονες της εφαρμογής των παραγόντων της ΘεωρίαςΑλλαγής του Προγράμματος και του νόμου και ανέδειξαν την απόσταση ανάμεσαστο νόμο και την εφαρμογή του.Από την ποσοτική έρευνα καταδείχθηκε σχέση ανάμεσα στην εφαρμογή τωνπαραγόντων της Θεωρίας της Αλλαγής και την εφαρμογή των παραγόντων του νόμουκαι ανάμεσα στην εφαρμογή των παραγόντων του νόμου και την αξιολόγηση τουΠρογράμματος από τους εκπαιδευτικούς, ενώ σχέση προέκυψε ανάμεσα στηναξιολόγηση του Προγράμματος και την εφαρμογή των στοιχείων της Θεωρίας τηςΑλλαγής του από τους διευθυντές. Από την έρευνα σε έγγραφα και τις συνεντεύξειςσε σχολικούς συμβούλους, διευθυντές και εκπαιδευτικούς προέκυψε πως η ελλιπήςνομική ενημερότητα, η κλειστή σχολική κουλτούρα και αντικατάσταση τηςσυνεργασίας από την συναδελφικότητα, αποτελούν δομικά στοιχεία της απόστασης.Ακόμη, τα στοιχεία της ιδιαίτερης Θεωρίας Αλλαγής του Προγράμματος δεσυνεκτιμώνται στο σχεδιασμό του και το νομικό πλαίσιο, γεγονός που δημιουργείεμπόδια στην εφαρμογή του. Η απόσταση ανάμεσα στο νόμο και την εφαρμογή τουπροκύπτει από τον τρόπο εφαρμογής του και λειτουργίας του Προγράμματος απότους τρεις φορείς και όχι από την παράλειψη ή αποφυγή εφαρμογής τους, ενώκαταδεικνύεται πως είναι άμεσα συνυφασμένη με την απόσταση ανάμεσα στηνιδιαίτερη Θεωρία Αλλαγής του Προγράμματος και το σχεδιασμό του νόμου και τηνεφαρμογή των παραγόντων της κατά τη λειτουργία του. Από τις συνεντεύξεις,προέκυψε πως ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο της απόστασης είναι η ανάπτυξη κοινώντοπικών προτύπων στη λειτουργία του Προγράμματος, γεγονός που απομακρύνει τοΠρόγραμμα από την εφαρμογή όσων ορίζει το νομικό του κείμενο. Τέλος, ηκαθιέρωση του Προγράμματος μπορεί να επιτευχθεί μέσα από μια ανοιχτή στηδιαπολιτισμική εκπαίδευση και την αλλαγή σχολική κουλτούρα.Η απόσταση ανάμεσα στο νόμο και την εφαρμογή του παρουσιάζει τοπικάπρότυπα εφαρμογής, επηρεάζεται από το σχολικό πολιτισμό, εντοπίζεται στοδιαφορετικό τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται οι φορείς την εφαρμογή τωνστοιχείων του και δέχεται επιδράσεις από παράγοντες εξωγενείς του νόμουπαράγοντες, αυτούς της Θεωρίας της Αλλαγής.