FOREIGN TRADE SITUATION OF KAZAKHSTAN WITH THE COUNTRIES OF THE COMMONWEALTH OF INDEPENDENT STATES
Authors: Камали Қ.М. , Тасмаганбетов А.Б. , Тлеубергенова М.А. , Джунербаев К. , Kamali K. , Tasmaganbetov A. , Tleubergenova M. , Junerbaev K. 
Published: September 2023

Мақалада Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығына мүше мемлекеттермен Қазақстанның сыртқы сауда жағдайы қарастырылды. Соңғы жылдары сыртқы сауда құрылымында үлестері елеулі және басым тауарлар айқындалды. Негізгі экспорттаушы республика өңірлерінің Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы шеңберінде сыртқы сауда айналымы келтірілді. Достастыққа мүше елдермен арадағы сыртқы сауда құрылымы талданды. Достастыққа мүше елдері аясында Қазақстанның сыртқы сауда құрылымында Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығына мүше болып табылатын Еуразиялық экономикалық одақтың мүшелегіне өткен және өтпеген мемлекеттермен сыртқы сауда көлемі бағаланды. Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы елдері ішінде республиканың сыртқы сауда құрылымында Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы елдерінің үлесі басым екені айқындалды. Қазақстанның Достастық елдерімен сыртқы сауда көлемінің құрылымы мен көлемі сипатталды. Сонымен қатар Достастық елдерімен арадағы сыртқы сауда көлемінің өзгерісі, үлесі мен қарқыны қарастырылды. Елдер бойынша Достастық аясында тауар айналымындағы елдердің үлестері мен тауар айналымының өсімі айқындалды. Достастық елдерімен тауар айналымындағы елдердің үлестері бағаланып, елдің экспорты мен импорты қарастырылып, олардың өзгеру қарқыны мен үлестері келтірілді. Жалпы қазақстанның экспорттық пен импорттық көлемдеріне ТМД мүше мемлекеттерге экспорттың және импорттың қаншалықта әсері бар екеніне талдау жасалған болатын.

The article examines the foreign trade situation of Kazakhstan with member states of the Commonwealth of Independent States. In recent years, goods with significant and predominant shares in the structure of foreign trade have been determined. The foreign trade turnover of the main exporting regions of the Republic within the framework of the Commonwealth of Independent States is presented. The structure of foreign trade with the Commonwealth member countries was analyzed. In the structure of foreign trade of Kazakhstan within the framework of the member states of the Commonwealth, the volume of foreign trade with the states that have become members of the Eurasian Economic Union and those that have not become members of the Commonwealth of Independent States has been evaluated. Among the countries of the Commonwealth of Independent States, it was determined that the share of the countries of the Commonwealth of Independent States prevails in the foreign trade structure of the republic. The structure and volume of Kazakhstan's foreign trade with the Commonwealth countries were described. At the same time, changes in the volume, share and rate of foreign trade between the Commonwealth countries were considered. The shares of the countries in the trade turnover and the growth of the trade turnover within the Commonwealth were determined by country. The shares of the countries in the trade with the Commonwealth countries were evaluated, the export and import of the country were considered, and the rates and shares of their changes were given. In general, an analysis was made of the influence of exports and imports to the CIS member states on the export and import volumes of Kazakhstan.