НЕБЛАГОПРИЯТНОЕ ТЕЧЕНИЕ ВИТИЛИГО: ТАКТИКА ВЕДЕНИЯ ПАЦИЕНТОВ ИЗ ГРУПП РИСКА
Authors: А.А. Кусаинова , Л.Т. Касым , А.К. Ахметова , З.А. Хисметова , Т.М. Беляева 
Published: October 2024

Введение. Витилиго – это заболевание, относящееся к группе гипомеланозов, при котором нарушается функционирование меланоцитов и как следствие развивается депигментация кожи, волос и слизистых оболочек. Гены, кодирующие нейротрофический фактор головного мозга (BDNF) и кортикотропин-рилизинг-гормон (CRH) могут быть возможными факторами развития и прогрессирования заболевания. Целью данного исследования являлось изучение ассоциации психоэмоциональных нарушений, нейромедиаторов и полиморфизма их генов с площадью депигментации у больных витилиго для выявления групп риска по прогрессирующему течению заболевания и разработки алгоритма. Материалы и методы. В исследование было включено 93 пациента с диагнозом витилиго. Расчет площади депигментации проводился с помощью онлайн программы Vitiligo Extent Score (VES). Психологический статус участников оценивали по шкале PHQ-SADS. Уровни BDNF и CRH в сыворотке крови измеряли с помощью иммуноферментного анализа (ИФА). Генотипирование полиморфизмов rs11030094 гена BDNF и rs242924 гена рецептора 1 кортикотропин-рилизинг-гормона (CRH-R1) проводили с помощью полимеразной цепной реакции (ПЦР) в режиме реального времени. Результаты. Исследование связи полиморфизма rs242924 гена CRH-R1 с прогрессирующим течением заболевания показало, что аллель Т и генотип ТТ в 3–4 раза повышают риск прогрессирующего течения заболевания, в то время как аллель G и генотип GT наоборот свидетельствуют о его резистентности. Помимо этого, пациенты с легкой и умеренной степенью тревожности в 1,6 раза имели больше шансов на прогрессирование витилиго. Выводы. Таким образом, факторами прогрессирующего течения витилиго могут являться Т аллель и ТТ генотип полиморфизма rs242924 гена CRH-R1 опосредованные тревожностью. Результаты изучения психологического статуса и нейрогенетических особенностей представленной выборки позволили разработать алгоритм тактики ведения пациентов с прогрессирующим течением витилиго.

Introduction. Vitiligo is one of the most common hypomelanoses, in which the destruction of functioning melanocytes causes depigmentation of the skin, hair and mucous membranes. The genes encrypting brain-derived neurotropic factor (BDNF) and corticotropin-releasing hormone (CRH) might be the conceivable contributors to the development of vitiligo. Objective. This study was aimed at investigation of the association between psychoemotional disorders, neurotransmitters and their gene polymorphism with the area of depigmentation in patients with vitiligo in order to identify risk groups for the progressive course of the disease and develop an algorithm. Materials and methods. The study included 93 patients with vitiligo. The area of depigmentation was calculated using the Vitiligo Extent Score (VES) online program. The psychological status of the participants was assessed using the PHQ-SADS scale. Serum levels of BDNF and CRH were measured by enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) technique. Genotyping for the rs11030094 polymorphism of the BDNF gene and rs242924 of the corticotropin-releasing hormone receptor 1 (CRH-R1) gene was performed by real-time polymerase chain reaction (PCR). Results. Our investigation showed that the T allele and the TT genotype of the CRH-R1 rs242924 gene polymorphism at 3-4 times increase the risk of a progressive course of the vitiligo, while the G allele and the GT genotype, on the contrary, indicate its resistance. In addition, patients with mild and moderate anxiety were in 1.6 times more likely to progress the disease. Conclusion. Thus, the T allele and TT genotype of the CRH-R1 rs242924 gene polymorphism mediated by anxiety may be factors in the progressive course of vitiligo. The results of the study of the psychological status and neurogenetic features of the presented sample made it possible to develop an algorithm for managing patients with a progressive course of vitiligo.

Кіріспе. Витилиго - бұл гипомеланоздар тобына жататын ауру, онда меланоциттердің қызметі бұзылады және нәтижесінде терінің, шаштың және шырышты қабаттардың депигментациясы дамиды. Мидың нейротрофиялықфакторын (BDNF) және кортикотропинді босататын гормонды (CRH) кодтайтын гендер аурудың дамуы мен дамуының мүмкін факторлары болуы мүмкін. Бұл зерттеудің мақсаты аурудың үдемелі ағымы бойынша тәуекел топтарын анықтау және алгоритмді әзірлеу үшін витилиго науқастарында депигментация аймағы бар психоэмоционалды бұзылулардың, нейротрансмиттерлердің және олардыңгендерінің полиморфизмініңассоциациясын зерттеу болды. Материалдар мен әдістер. Зерттеуге витилиго диагнозы қойылған 93 пациент қатысты. Депигментация аймағын есептеу Vitiligo Extent Score (VES) онлайн бағдарламасы арқылы жүргізілді. Қатысушылардың психологиялық мәртебесі PHQ-SADA шкаласы бойынша бағаланды. Қан сарысуындағы BDNF және CRH деңгейлері ферментті иммуносорбенттік талдау арқылы өлшенді. BDNF генінің rs11030094 полиморфизмініңгенотипі және кортикотропинді босататын гормонның(CRH-R1) рецепторы 1 генінің rs242924 нақты уақыт режимінде полимеразды тізбекті реакция (ПТР) арқылы жүзеге асырылды. Нәтижелер. CRH-R1 rs242924 генініңполиморфизмінің аурудың прогрессивті ағымымен байланысын зерттеу Т аллелі мен ТТ генотипі аурудыңпрогрессивті ағымының қаупін 3-4 есе арттыратынын көрсетті, ал G аллелі мен GT генотипі, керісінше, оның төзімділігін көрсетеді. Сонымен қатар, жеңіл және орташа мазасыздық дәрежесі бар емделушілерде витилигоның өршу ықтималдығы 1,6 есе жоғары болды. Қорытындылар. Осылайша, витилигоныңпрогрессивті ағымының факторлары болуы мүмкін Т аллель және ТТ генотипі CRH-R1 генініңполиморфизмі rs242924 мазасыздық арқылы. Ұсынылған үлгініңпсихологиялық жағдайын және нейрогенетикалық ерекшеліктерін зерттеу нәтижелері витилигоның прогрессивті ағымы бар науқастарды басқару алгоритмін жасауға мүмкіндік берді.