bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Gesamtkunstwerk Transcriptions in the Polish Theatrical Avant-Garde
Authors: Michalik-Tomala Justyna
Published: January 2024

When considering the concept of the Gesamtkunstwerk in the context of the avant-garde, it seems useful to use the term transcription, borrowed from musical terminology, which denotes the development of a composition for a different instrument, voice or ensemble than originally intended. From this perspective, we can speak of a transcription of Wagner’s concept to other areas of the arts. In Polish theater studies, the notion of the Gesamtkunstwerk appears often. Usually Wagner’s concept is cited as one of many inspirations of selected artists and their artistic practices. As far as the activities of artists among the Polish theatrical avant-garde are concerned, this inspiration seems to be obvious. In this article, I attempt to show how the idea of the Gesamtkunstwerk functions in selected works of Polish artists, such as Zbigniew Pronaszko, Jerzy Grotowski and Tadeusz Kantor. These artists consciously refer to the Wagnerian idea by perceiving the work of theater art primarily as a tool of possible social change.
Non-Educator Stakeholders and Public-School Principals' Views on the Proposed Amendments to the South African Schools Act 84 of 1996
Authors: Kruger Johan , Beckmann Johan , Du Plessis Andre
Published: January 2024

On 13 October 2017, the Department of Basic Education (DBE) published Government Gazette No 41178 pertaining to the Basic Education Laws Amendment Bill (hereinafter BELA). The draft bill proposes to amend certain sections of the South African Schools Act 84 of 1996. The DBE gave education stakeholders a window period to make inputs on the proposed Bill. Over 5000 submissions were received.
On 27 and 28 January 2020, Ms Angie Motshekga (Minister of Basic Education) invited the educator unions and governing body federations to further consultations on the Bill. The Bill was again circulated to the public in 2021 in Government Gazette number 45601 after further amendments.
In this article, the authors discuss school principals’ (as education stakeholders) opinions on the proposed amendments with a specific focus on school admission and language policies.
The research on which this article is based was located within the framework of government and management terms like the decentralisation and recentralisation of the powers of principals and school governing bodies (SGBs) and the recent phenomenon of political realism.
The research took the form of a qualitative case study using triangulation (semi-structured interviews, literature review and document analysis) to gather data.
The data produced mixed results. Some education stakeholders were very critical of the proposed amendments to the South African Schools Act while other groups welcomed the proposed changes. Some principals felt that the government was employing political realism in rescinding (recentralising) some of the powers that had been devolved to them in 1996 after the dawn of democracy in South Africa. They believed that the recentralisation would impede their autonomy when they carry out their professional and governance duties (the duties the school governing body delegated to the principal) in partnership with their SGBs. They believed it represented a regression to apartheid education. Other principals welcomed a more centralised governance approach where school leadership was dysfunctional and where SGBs provided no meaningful assistance to school principals.
Preobražajno prisvajanje lončarske tehnologije, pisma i novca – problemi dubljeg društvenog isprepletanja Grka i urođenika istočne obale Jadrana
Authors: Budić Filip
Published: January 2024

Teorija društvenog isprepletanja (eng. the entanglement theory) interpretativno je sredstvo koje nastoji razlučiti dinamiku kulturnog transfera i odnosa moći između doseljenika i starosjedilaca. Pojašnjava kako su se društva različitih ekonomskih i političkih pozadina mijenjala, međusobno dijeleći društveno-kulturni sadržaj. Teorija je usko povezana s antropologijom konzumacije koja tumači da se odnos ljudi prema novim predmetima ili djelatnostima strukturirao kroz tri temeljne odluke: izravno uklapanje u vlastite društvene okvire i norme, preobražajno prisvajanje ili odbijanje. U fokusu ovog rada su Grci i istočnojadranski urođenici. Vodeći se hipotezama o utjecaju krajolika na društvena obilježja, prostor promatranja ograničili smo na istočni Jadran, odnosno, uzak obalni prostor koji omeđuju Dinaridi u zaleđu te rijeke Bojana i Soča kao njegova južna i sjeverna granica. Promatrajući razinu i doseg preobražajnog prisvajanja lončarske tehnologije, pisma i novca među urođenicima, cilj je pokušati ponuditi nekoliko novih prijedloga u vidu povijesne dinamike grčko-urođeničkih odnosa. Pažnja je usmjerena na tzv. dublje društveno isprepletanje za koje je bila potrebna dulja vremenska interakcija.
Legionari iz podunavskih provincija u Dalmaciji
Authors: Matijević Ivan
Published: January 2024

Tijekom kasnoga principata u provinciji Dalmaciji epigrafski su potvrđeni vojnici i veterani iz većine legija smještenih na dunavskome limesu. Druga italska i Treća italska legija poslane su iz recijsko-noričkoga limesa u Salonu 169-170, gdje su sudjelovale u podizanju drugoga prstena gradskih obrambenih zidina. U glavnome gradu provincije i njezinim ostalim krajevima boravili su aktivni vojnici, veterani i namjesnikovi oficijali iz legija smještenih u Gornjoj i Donjoj Panoniji (Prva pomoćnica, Deseta dvojna, Druga pomoćnica, Četrnaesta dvojna), u Dakiji (Trinaesta dvojna, Peta makedonska) i Donjoj Meziji (Prva italska, Jedanaesta klaudijevska). U radu se pokušava objasniti zašto su i kada pojedini aktivni vojnici i veterani prisutni na određenim mjestima u provinciji te se nastoji odrediti njihovo porijeklo i način na koji su sudjelovali u povezivanju Dalmacije s provincijama na dunavskom limesu. Problematizira se djelovanje veksilacije Prve italske legije u Saloni i daje moguće objašnjenje gotovo potpunog izostanka legionarskih natpisa iz Gornje Mezije (Četvrta flavijevska, Sedma klaudijevska).
Spatial distribution and effective depth of roots of camu-camu with and without mulch
Authors: Abanto Rodriguez Carlos , Alves Chagas Edvan , Cardoso Chagas Pollyana , Farias Araújo Wellington , Ramírez-Flores Noé , Panduro Tenazoa Nadia , Álvarez Ticllasuca Adiel , Murga Orrillo Hipólito
Published: January 2024

In South America, o camu-camu has been domesticated, however, for its cultivation there is still little technical information to guarantee its adaptability and productivity in places with a well-defined dry season. The objective of this study was to characterize the spatial distribution of the root system and determine the effective depth (EP) of roots in camu-camu plants with and without mulch (WM) in uplands conditions. In an orchard, 3 plants with 3, 5 and 7 years each were chosen at random. Then mulch composed of grass (Trachypogon plumosus) was placed on a plant of each age in the canopy projection. After 12 months, the volume and EP of the roots in the 3-year-old plants with mulch was 200 mm3 and 0.3 m, and without mulch it was 500 mm3 and 0.48 m, respectively. In 5-year-old plants it was 4000 mm3 and 0.43 m with mulch, and without mulch it was 6000 mm3 and 0.64 m; and in plants with 7 years old, the volume and PE of the roots with mulch were 12000 mm3 and 0.58 m, and without mulch of 10000 mm3 and 0.71 m, respectively. The effective depth equivalent to 80% of the root concentration was lower with the use of dead vegetation cover, which is very important for the camu-camu crop, as it allows the application of a more precise and efficient water layer through irrigation.
Towards a productive model for the Sacha Inchi value chain: A scientometric approach
Authors: Flórez-Martínez Diego Hernando , Amado-Saavedra Gina Marcela , Flórez-Tuta Natalia , Barragán-Quijano Eduardo , Morales-Castañeda Alexis
Published: January 2024

The diversification of agricultural and livestock production matrixes has the potential to generate value-added products in industrial and promising crops. Specifically, the countries in the Amazon basin have in the Sacha Inchi (Plukenetia volubilis L.) a species oriented toward market niches such as food, oils, cosmetics, pharmaceuticals, and biofuels, whose exploitation and use are aligned with the bioeconomy and circular economy megatrends. The aim of this publication was to identify and analyze the evolution of scientific and technological research in the Sacha Inchi value chain worldwide, based on a methodological design that combines technological intelligence, the analysis of scientific landscapes and bibliometric indicators and content analysis, to establish a baseline for the identification of key elements for the design of an agro-industrial production model. The methodology includes the integration of surveillance and scientific intelligence methods, scientometrics, and critical analysis of key documents selected through bibliometric indicators and expert judgment. The analysis made it possible to identify the research development lines in Sacha Inchi worldwide, and the reference documents that comprise key elements of the activities from cultivation to processing of the product obtained. The basic investigations identified will contribute to the development of productive models of Sacha Inchi in Colombia, where technical aspects must be adapted or validated in suitable agroecological zones or with productive potential to improve the yield and quality of seed for agroindustry. Medium-term research is required to genetically identify the planting material, to facilitate the selection of materials oriented to the production of fruits with the quality required by the agroindustry.
Planejamento Urbano Saudável: integralidade rumo aos objetivos de desenvolvimento sustentável
Authors: Gallo Douglas
Published: January 2024

Este artigo pretende problematizar a saúde e a sustentabilidade da cidade contemporânea e defender o planejamento urbano saudável como estratégia que possa, de forma integral e integrada,  auxiliar no enfrentamento das questões mais relevantes da atualidade, permitindo a promoção de cidades mais sustentáveis e saudáveis, em conformidade com os Objetivos do Desenvolvimento Sustentável (ODS) da ONU, especialmente no contexto das cidades brasileiras, marcadas pela desigualdade e segregação socioespacial. Para tanto, o entendimento ampliado da saúde como qualidade de vida e dos determinantes sociais da saúde, possibilita o reconhecimento da cidade e, consequentemente, da política, da gestão e do planejamento urbanos como locus privilegiado para uma ação integral de promoção de ambientes e lugares mais humanos, inclusivos, sustentáveis e saudáveis. A argumentação em defesa desta abordagem recorre a análises documentais e bibliográficas, e aos resultados de pesquisa de doutoramento, com abordagem qualitativa, cuja tese defende que a vida urbana, e como é percebida, é promotora da qualidade de vida. Como resultado desta análise crítica destacam-se diversas questões e desafios para um novo olhar para o planejamento das cidades brasileiras.
Advances in the detection of extrapulmonary tuberculosis: A comprehensive narrative review
Authors: Prashant Howal , Saloni Sahu , Mohammad Arfat Ganiyani
Published: January 2024

Tuberculosis (TB) is a highly infectious disease with high prevalence in the economically poor countries in the world with pulmonary and extrapulmonary manifestations. Though major involvement is pulmonary but extrapulmonary tuberculosis burden is quite high & requires a very strong index of suspicion with exhaustive workup for diagnosis. Due to delayed diagnosis and treatment, Extrapulmonary Tuberculosis (EPTB) seems to be more dangerous than Pulmonary Tuberculosis (PTB). EPTB can manifest itself in almost all parts of the body, producing a wide range of symptoms, making its detection tough. Early detection and timely treatment are necessary to prevent the worsening of the symptoms. Newer diagnostic tests like CBNAAT, RT-PCR, and gene sequencing have been introduced over recent years to improve the quality of assessment of this disease. While traditional diagnostic tests like culture, microscopy, and tuberculin tests take days to months to yield results, CBNAAT gives results in only 2 hours, thus making the prognosis better. However, their access is still limited to majorly developed and developing countries, being costlier than the traditional methods. This review focuses on various diagnostic procedures available for the diagnosis of EPTB.
Clinical aspects and endoscopic findings of caustic ingestions in children in Dakar, Senegal
Authors: Abou BA , Ndèye Fatou Sow , Aliou Thiongane , Amadou Sow , Babacar Niang , Younoussa Keïta , Aminata Mbaye , Awa Kane , Ousmane Ndiaye
Published: January 2024

Introduction: Caustic ingestion is a rare event, most often accidental in children, which can lead to lesions of varying severity in the digestive tract. The aim of this study was to describe the clinical aspects and endoscopic findings of caustic ingestions. Methods: This is a retrospective, descriptive, and analytical bicentric study carried out at the Albert Royer Children’s Hospital and the Dalal Jamm Hospital in Dakar. Children who had ingested a caustic product and undergone upper gastrointestinal endoscopy during the period May 1, 2020, to July 31, 2023, were included. Lesions were classified according to the Zargar classification. Results: A total of 35 children (23 boys; 65.7%) were included. The mean age was 25,1 ± 19,03 months, with a predominance of the 12-23 months age group (53.13%). Bleach (55.88%) was the most ingested caustic, followed by soda (26.47%). Oral erythema (29%) and erosions (22.5%) were the main physical signs; most often in the case of soda ingestion (90%; p = 0.004). Esogastroduodenal endoscopy showed lesions in 37,14% of children classified as stage I (17,14%), stage IIa (14.29%), and stage III (5.71%). The presence of labial or oral lesions was not significantly associated with the occurrence of digestive lesions (p = 0.37). Conclusion: Caustic ingestion is an accidental event in children. Bleach was the most ingested caustic. Caustic lesions of the digestive tract were dominated by erythema and ulceration.
Kamusal Alan Olarak Instagram: Serbest Zaman Fiziksel Aktivite Katılımcısı Kadınlar ve Temsil
Authors: KIZILGÜNEŞ Mine , OZTURK Pinar
Published: January 2024

Kamusal alan olarak Instagram, bireylerin serbest zaman fiziksel aktiviteye (SZFA) katılma pratiklerini etkileyen ve takipçilerden alınan etkileşim ile bu pratikleri şekillendiren bir platformdur. Dijital platformların özgürlük ve kontrol gibi ikilikler ile farklı kimliklerin temsiline zemin sunduğu bilinmektedir. Dijital Serbest Zaman kuramından (Spracklen, 2015) yararlanılan bu çalışmanın amacı “sıradan insanlar” için Instagram’ın SZFA ile ilişkilerindeki rolünü incelemektir. Nitel araştırma yöntemi kapsamında düzenli olarak (en az bir, en fazla dört yıl) SZFA’ya (koşu, yoga, fitness, crossfit vb.) katılan ve bu içerikle Instagram hesabı oluşturan 21-44 yaş aralığındaki sekiz kadına ait Instagram hesabındaki SZFA ile ilişkili toplam 209 paylaşım doküman toplama tekniğiyle ön analiz edilmiş ve sonrasında katılımcılarla yarı yapılandırılmış bireysel görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizinde düşünümsel tematik analiz yönteminden (Braun ve Clark, 2019) ve Schreiber’in (2017) sosyal medyada görsel iletişim analizi için önerdiği çerçeveden yararlanılmıştır. Analizler sonucunda “Her şey Reel: Değişim”, “Etkileşim ve Döngü” ve “Denetim Altında Yazılan Bir Günlük” isimlerinde üç tema geliştirilmiştir. Bulgular, a) katılımcıların kilo vermek ya da sağlıklı olmak gibi değişim isteğiyle başladıkları SZFA’nın Instagram hesapları aracılığıyla etkileşim merkezli bir pratiğe dönüştüğünü, b) takipçiler ile etkileşimin “gündelik” hayat ile “dijital” hayatı iç içe geçirerek katılımcıların ilham kaynağı olma arzularını güçlendirdiğini ve c) Instagram hesaplarını etkileşimlerle paralel yönde güvenlik stratejileri ya da takipçi ilgisini çekmek üzerine yönettiklerini göstermektedir. Sonuç olarak, bu çalışma Instagram’ın SZFA ile ilişkili öz temsilin üretilmesinde nasıl bir kamusal alan olarak kurgulandığını göstererek, SZFA katılımının takipçi etkileşimlerinden bağımsız düşünülmemesi gerektiğini öne sürmektedir.
Sporda Çok Boyutlu Takım Çalışması Ölçeği: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Authors: SEZER Umut , DURDUBAŞ Deniz
Published: January 2024

Takımların işleyişinin ve takım etkinliğinin temel öğesi grup süreçleridir. Bu süreçler, üyeler arasındaki etkileşimleri kapsar ve takımın amaçlarına ulaşma olasılığını artırmak için açıkça yapılan eylemler ve sözlü ifadelerle gerçekleştirilen takım çalışması davranışları gerektirir. Her ne kadar örgütsel alanda önemli sayıda araştırmaya konu olsa da takım çalışması ile ilgili araştırmaların spor psikolojisi alanında sınırlı sayıda oluşu, bu konuda daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Bu alandaki ihtiyacın son yıllarda kavramsal ve ampirik olarak ele alındığı görülmektedir (McEwan ve Beauchamp, 2014; McEwan ve diğ., 2018). Bu çalışmanın amacı McEwan ve diğerleri (2018) tarafından geliştirilen Sporda Çok Boyutlu Takım Çalışması Ölçeği’nin Türkçeye uyarlamasını (MATS-TR) gerçekleştirerek sporcu ve takım düzeyinde psikometrik özelliklerini incelemektir. Bu çalışmanın örneklemini 42 takımdan 571 sporcu oluşturmuştur. Katılımcıların 401’i erkek (Yaşort. = 16.59, SS = 2.9), 170’i kadındır (Yaşort. = 17.04, SS = 3.8). Katılımcılar bir demografik bilgi formunu ve MATS’ın Türkçe versiyonunu doldurmuşlardır. Ölçeğin yapı geçerliğinin belirlenmesinde çok düzeyli doğrulayıcı faktör analizleri kullanılmıştır. Ölçeğin çok düzeyli güvenirliği, her iki analiz düzeyinde de birleşik güvenirlik katsayıları hesaplanarak belirlenmiştir. Faktör yapısına ilişkin çok düzeyli beş faktör analizi gerçekleştirilmiş ve analizler sonucunda MATS-TR’nin orijinal faktör yapısıyla uyum biçimde yapı geçerliğini sağladığı ortaya çıkmıştır. Çok düzeyli güvenirlik ile ilgili testler, ölçeğin her iki düzeyde iyi ölçüde güvenirliğine sahip olduğuna ilişkin kanıtlar sağlamıştır. Bununla birlikte ölçeğin yakınsama ve ayrışım geçerliklerine yönelik çeşitli kanıtlar elde edilmiştir. Elde edilen bulgularla, MATS-TR’nin Türk sporcular üzerinde kullanılabilecek ölçüde psikometrik özellikler gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır.
Z badań nad wielojęzycznością indywidualną: zachowania językowe utrwalone w piśmiennictwie Bronisława Malinowskiego w perspektywie transkulturowej
Authors: Mazur Anna
Published: January 2024

Temat artykułu wpisuje się w nurt badań nad dwujęzycznością i wielojęzycznością wybitnych nosicieli języka, w tym współtwórców życia kulturalnego czy naukowego, którzy funkcjonowali w rozmaitych społecznościach etnicznych, a zatem żyli w przestrzeni różnych języków i kultur. Praca dotyczy wielojęzyczności indywidualnej wybitnego antropologa Bronisława Malinowskiego w ujęciu dynamicznym. Badacz posługiwał się kilkoma kodami językowymi w trakcie życia, cztery z nich – polski, niemiecki, angielski i kiriwina – zostały utrwalone w jego wielojęzycznych tekstach reprezentujących gatunki dokumentu osobistego, tj. w Dzienniku w ścisłym znaczeniu tego wyrazu (opublikowanym w Polsce w 2002 roku) oraz listach do żony wydanych jako The Story of a Marriage: The Letters of Bronislaw Malinowski and Elsie Masson. Teksty te są źródłem wiedzy o antropologu jako osobie wielojęzycznej, która korzystała jednocześnie z kilku języków i kultur, tworząc swoje pisma. Celem niniejszej pracy jest wstępna rekonstrukcja biografii językowej antropologa, prześledzenie zachowań językowych badacza, które zostały utrwalone w jego tekstach pod postacią wykładników transkodowych, tj. przełączania kodów (code switching), mieszania kodów (code mixing) oraz interferencji, a także wskazanie w dokumentach osobistych na miejsca potwierdzające transkulturowy wymiar tych zachowań (transfer, wymiana, tłumaczenie i przeformułowanie elementów pochodzących z jednego języka na segmenty z kolejnych języków). W badaniach nad wielojęzycznością indywidualną Bronisława Malinowskiego zastosowano paradygmat humanistyczny i podejście antropologiczne, a do opisu jego zachowań językowych jako multilingwisty – pojęcie transkulturowości w ujęciu Wolfganga Welscha. W artykule wyeksponowane zostały trzy wymiary wielojęzyczności indywidualnej: biografia językowa osoby wielojęzycznej, jej wielojęzyczne teksty, a także konteksty kulturowe, w których powstały badane dokumenty osobiste. W zależności od kontekstu kulturowego antropolog odwoływał się do różnych konceptów zaczerpniętych z poznanych języków i kultur, swobodnie je mieszał i zestawiał ze sobą. Tworzył w ten sposób transkulturowe sieci znaczeniowe, które zostały odzwierciedlone w tekstach, ubogacając je na wielu płaszczyznach.
Społeczna reprezentacja koronawirusa w polskiej prasie katolickiej
Authors: Zbróg Piotr
Published: January 2024

W artykule omówiono składniki reprezentacji społecznej koronawirusa, opracowane na podstawie tytułów w najważniejszych periodykach religijnych w Polsce. Obiekt badań jest obecnie jednym z najczęściej opisywanych i komentowanych zjawisk w przestrzeni cyfrowej. Oprócz wizerunku kognitywnego SARS-CoV-2, konstruowanego w portalach mainstreamowych, jego interesujące uzupełnienie stanowi część wytwarzana przez media katolickie. Religijne portale katolickie w istotny sposób poszerzały zakres reprezentacji społecznej koronawirusa o aspekt związany z wiarą, przez pryzmat której postrzegano pandemię. Pojawiły się w niej składniki typowe dla przekonań i praktyk chrześcijanina: modlitwa jako odium na nieszczęście, odwołanie się do Boga w czasie kryzysu, troska o możliwość odprawiania rytuałów, dostrzeganie potencji zmiany w dobie kryzysu itp. Taki zasób reprezentacji społecznej poddawano dyskusjom na forach, czatach, formułowano w związku z tym kolejne opinie, sądy, pozwalające ją wzbogacać. Na podstawie analiz kontekstów kotwiczenia nominacji koronawirus wyodrębniono uogólnione elementy jego reprezentacji społecznej, m.in.: „koronawirus utrudnia uczestnictwo w praktykach religijnych”; „koronawirus jest szansą dla ludzkości”; „modlitwa stanowi odium na pandemię koronawirusa”. Tego typu sposoby postrzegania koronawirusa stanowiły dla znaczącej katolickiej części polskiego społeczeństwa asumpt do formułowania własnych opinii na temat tego obiektu w przestrzeni cyfrowej oraz realnej. Stawały się one determinantami podejmowania określonych działań lub ich zaniechania, a także wywoływały polemiczne sądy.
Gwara żołnierska w dokumentach osobistych polskich weteranów armii Cesarstwa Niemieckiego
Authors: Kułacz Sławomir
Published: January 2024

Artykuł poświęcony jest analizie słownictwa gwary żołnierskiej wyekscerpowanego z wydanych drukiem dokumentów osobistych (dzienników, wspomnień) Polaków służących na początku XX wieku w armii Cesarstwa Niemieckiego. Jak oszacowali historycy, w czasie I wojny światowej przez wojsko niemieckie przewinęło się około ośmiuset tysięcy Polaków zamieszkujących Mazury, Pomorze, Wielkopolskę i Śląsk. Oprócz różnorodnych germanizmów nazywających wojskową rzeczywistość, żołnierze ci posługiwali się też w mowie słownictwem nacechowanym stylistycznie, ironicznym, niejednokrotnie metaforycznym. Podstawowym celem analiz zgromadzonego słownictwa była próba ustalenia, czy słownictwo to było też przejawem językowej kreatywności Polaków, czy też pochodziło z niemieckiej gwary żołnierskiej. W tym celu sięgnięto do wydanych głównie w okresie I wojny światowej prac dokumentujących socjolekt żołnierzy niemieckich. W publikacjach znaleziono dokładne odpowiedniki znakomitej większości wyrazów wyekscerpowanych z polskich dokumentów osobistych. Wskazano także wyrazy, które podległy kalkowaniu semantycznemu. Na podstawie użytego tutaj typu źródeł wyciągnięto wniosek, że w armii kajzerowskich Niemiec polska mniejszość posługiwała się słownictwem gwarowym zaczerpniętym z języka dominującej większości. Istnieją jednak przesłanki by uważać, że przyszłe rozszerzone badania mogą zmienić ten obraz. W związku z wyczerpaniem bazy dokumentów osobistych wydanych drukiem, przyszłe dociekania będą musiały bazować na kwerendzie w źródłach niepublikowanych. Analiza rękopisów da m.in. możliwość rozszerzenia refleksji nad ortografią, bowiem uwidocznione tutaj przypadki niepewnego lub błędnego odczytania niektórych wyrazów w drukowanych edycjach źródeł powodowały pewne ograniczenia. Można zauważyć wyraźniejszą niż w przypadku dokumentów osobistych spisanych przez Polaków z Galicji tendencję do stosowania niemieckiej pisowni zapożyczanych wyrazów. Poczyniono również obserwację, że poszukiwanie słownictwa gwarowego przyniosło najlepsze skutki w dziennikach i pamiętnikach ograniczonych czasowo do okresu wojny; niewiele materiału przyniosła lektura korespondencji i wspomnień.
Chronotop cykliczny w świetle danych słowników asocjacyjnych (krótkie studium porównawcze polsko-białoruskie)
Authors: Rodziewicz Barbara
Published: January 2024

Artykuł wpisuje się w nurt studiów nad JOS, etno- i psycholingwistycznych. Celem analizy jest dotarcie do utrwalonych w świadomości językowej Polaków i Białorusinów pojęć – jednostek językowych, w których znaczeniach skondensowane są wartości czasowe i przestrzenne oraz zbadanie chronotopu jako mentalnejkategorii poznawczej związanej z pracą umysłu i organizacją wewnętrznego leksykonu. Materiał językowy wyekscerpowany ze słowników na potrzeby analizy porównawczej to słowa i wyrażenia skupione w polach asocjacyjnych wygenerowanych przez wyrazy hasłowe RANEK, DZIEŃ, WIECZÓR, NOC oraz PАНIЦА, ДЗЕНЬ, BЕЧАР i НОЧ. Dobór pojęć-bodźców odzwierciedla chronologiczną, rytmiczną organizację czasu, co stwarza sposobność obserwacji chronotopu cyklicznego – czasowego cyklu dobowego realizowanego w obszarze kultury codzienności i wypracowanych w jego obrębie koncepcji przestrzeni (zewnętrznej i wewnętrznej). W analizie wykorzystano przesłanki socjologiczne koncepcji chronotopu oraz metodologię semantyki kognitywnej. Autorka dokonuje językowej rekonstrukcji chronotopu z wykorzystaniem danych dwóch aktualnych słowników asocjacyjnych (Polski słownik asocjacyjny z suplementem oraz Slavânskij associativnyj slovarʹ: russkij, belorusskij, bolgarskij, ukrainskij) gromadzących materiał z eksperymentu językowego z wykorzystaniem ujednoliconych narzędzi. Relatywnie nieduża grupa respondentów obu społeczności językowych konceptualizuje dobowy cykl rytmiczny w ramach przestrzeni socjalnej. Najsłab- sze sieci werbalne tworzą ogniwa czasowe chronotopu z jednostkami leksykalnymi domeny refleksyjnej i domeny konceptualnej. Wyniki proponowanej wstępnej analizy materiału empirycznego dowodzą, że rejestrowane w strukturach mentalnych Polaków i Białorusinów chronotopiczne związki między bodźcem i reakcją odzwierciedlają w wysokim stopniu doświadczenia, będące efektem elementarnych czynności poznawczych abstrahujących od zdolności regulacyjnych badanych.
Ardahan ilinin meteorolojik verilerindeki değişimin istatistiksel olarak incelenmesi
Authors: KALTAKKIRAN Galip
Published: January 2024

İnsan merkezli etkiler, sera gazları, fosil yakıt tüketimi, kentleşme ve tarım alanlarının yok edilmesi gibi etmenlerin çevre ve iklim değişikliği üzerindeki zararlı etkileri gün geçtikçe artmaktadır. Tüm bu değişimler insan sağlığı, canlı türleri ve çevre üzerinde istenmeyen ve kalıcı etkiler oluşturabilmektedir. İklim değişiminin etkilerinin anlaşılması ve zararlı etkilerini azaltmaya yönelik gerekli öngörülebilir adımlar atılması noktasında bölgesel bazda iklim parametrelerinin analizi oldukça önemlidir. Bu çalışmada Ardahan ilinin sıcaklık, yağış miktarı, rüzgâr hızı ve güneşlenme süresi gibi çeşitli iklim parametrelerindeki değişimleri analiz edilmiştir. Bu amaçla Ardahan Meteoroloji İstasyonu tarafından 2001-2021 yılları arasında ölçümü gerçekleştirilen iklim parametrelerinin üçer yıllık ortalamalarının değişimleri incelenmiştir. Ayrıca iklim parametrelerine parametrik olmayan Mann Kendall ve Şen eğimi yöntemleri uygulanarak her bir parametrenin aylık, mevsimsel ve yıllık değerleri %5 istatistiksel anlamlılık düzeyine göre değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, bölgenin sıcaklık değerlerinde artan yönde, ortalama yağış, bağıl nem ve ortalama rüzgâr hızı değerlerinde ise azalan yönde eğilimler tespit edilmiştir. Böylece, bu çalışmada hem iklim değişiminin etkilerinin anlaşılması ve risklerin yönetilmesi hem de bölgede yapılması düşünülen ısıl enerji projeleri için gerekli iklim verilerinin sağlanmasını amaçlanmıştır.
Bibliometric analysis and research trend of sustainable green transportation
Authors: KABAKUŞ Nuriye
Published: January 2024

In recent years, the concept of green transportation has rapidly entered our lives with the increasing awareness of environmental problems such as climate change, air pollution and depletion of natural resources. Green transportation has become a new scientific research area under the umbrella of sustainability due to its benefits to both the economy and the environment. The aim of this study is to provide a common quantitative and qualitative understanding of the overall evolutionary trend, knowledge structure and literature gaps of the sustainable and green transportation (S>) research field. For this purpose, the Bibliometrix library provided by R software was used to analyze S>-related scientific research in the Web of Science database. In this study, using the science mapping approach, a total of 2018 publications published from 1997 to 2022 were analyzed and synthesized in detail. In addition, visualized statistics on the number of publications, citations, prominent authors, institutions, countries, sources, keywords and research themes in the field of S> were analyzed bibliographically. The analysis results show that China is the largest contributing country; Changan University is the most influential institution; Zhang L. is the most influential writer; Sustainability Journal is the primary publishing platform, in the S> field. The results are expected to guide researchers interested in S> issues to identify research gaps. In conclusion, the findings systematically describe the current state of play, key issues and academic frontiers in the field of S>.
Birleşik Krallık’ta satışı gerçekleştirilen Brezilya fındığı ve Türk fındıklarındaki aktivite konsantrasyonlarının (238U, 232Th, 40K ve 137Cs) deneysel olarak belirlenmesi
Authors: PEKER Kıvanç
Published: January 2024

Bu çalışmanın amacı, gıdalarda bulunan Doğal Olarak Oluşan Radyoaktif Materyaller (NORM) ürünleri ve yapay radyoizotoplara ait aktivite konsantrasyonlarının belirlenmesidir ve incelenmek üzere gıda ürünlerinden Brezilya fındığı ile Türk fındığı seçilmiştir. Birleşik Krallık’ta faaliyet gösteren 4 farklı markadan satın alınan Brezilya fındığı ve Türk fındığı ürünlerindeki 238U, 232Th, 40K ve 137Cs radyoizotoplarının aktivite konsantrasyonları, gama-ışınlarının sayımını gerçekleştiren yüksek saflıktaki germanyum dedektörü (HPGe) ile belirlendi. Etik olarak, tüm markalar A, B, C ve D olarak kodlandı. Brezilya fındığı numunelerindeki 238U ve 232Th aktivite konsantrasyonları sırasıyla 33.9 ± 0.4 ↔ 35.5 ± 0.4 Bq/kg ve 19.0 ± 0.3 ↔ 31.3 ± 0.4 Bq/kg aralıklarında iken, Türk fındığı numunelerindeki 238U ve 232Th aktivite konsantrasyonları tespit edilebilen en düşük aktivitenin (MDA) altında kalmıştır. Tüm numuneler içinde, en baskın radyoaktivite kaynağı ise 220.0 ± 3.4 ↔ 242.0 ± 3.4 Bq/kg aktivite aralığındaki 40K olup, sadece D ve A markalarından satın alınan Türk fındığı numunelerinde sırasıyla 1.1 ± 0.2 ve 1.8 ± 0.1 Bq/kg aktivitelerine sahip 137Cs tespit edilmiştir.
Buckling analysis of perforated square plates with different oriented various shaped polygon holes
Authors: SARAÇOĞLU Mustafa Halûk , USLU Fethullah , ALBAYRAK Uğur
Published: January 2024

Buckling of the plates is of great importance in design of structures. If the plate has a hole because of necessity, hole area and shape also affect the critical buckling loads. In this study, buckling analyses of perforated simply supported square plates with various perforation patterns and different loading types were investigated. Three different perforation patterns as circular, hexagonal and square with different orientations were considered. In order to investigate the slenderness ratio effect, samples were calculated with three different ratio values of 100, 20 and 10. The samples were loaded with four different in-plane loads to examine the effect of loading type. Analyses were performed by using a general purpose finite element program and critical buckling loads were determined depending on the orientation angles for square plate models with different hole perforations. The critical buckling load is independent from the orientation angle for circular perforated plates but depends on for hexagonal and square hole perforations. For these plates buckling analyses were performed for different orientation angles of 0 degrees to 90 degrees. The results show that the calculated critical buckling loads did not remain the same although the hole areas were the same.
Doğu ve Orta Karadeniz Bölgesi yağışlarının aylık, mevsimlik ve yıllık trend analizi
Authors: ÖĞ Berfin , GÜRER Tamer , CENGİZ Serhat , ÖZTÜRK Ahmet , TURAN Eda , ÖZGÜR Evren
Published: January 2024

Yağış, hidrolojik döngüde kritik bir rol oynar ve günlük hayatımızı çeşitli şekillerde etkiler. Ayrıca iklim değişikliğinin bir göstergesi olarak görülür ve yağış eğilimini tespit etmek, geleceğin yağış rejimi hakkında öngörüler yapmak için çok önemlidir. Bu amaçla, bu çalışmada Doğu ve Orta Karadeniz’de yer alan altı ilin meteoroloji istasyonlarından alınan yağış verileri trend analizine tabi tutulmuştur. Yağış eğilimini belirlemek için lineer trend testi ile parametrik olmayan Mann-Kendall testi kullanılmıştır. Trend analizi, altı il için aylık, mevsimlik ve yıllık dönemler bazında yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda, Karadeniz havzasındaki altı ilin 1977-2016 arasındaki yağış verilerinde istatistiksel olarak anlamlı eğilimler saptanmıştır. Yıllık toplam yağışlarda üç ilde anlamlı artışlar tespit edilmiştir. Genel olarak yağışta artış eğilimi gözlenmiştir.
Bazaltlarda olivin serpantinleşmesinin tek eksenli basınç dayanımına ve görünür gözenekliliğe etkisi
Authors: KARAMAN Kadir , KOLAYLI Hasan , ÇAKIR Yaşar , TİMURKAYNAK Erdoğan
Published: January 2024

Bu çalışmada, artan serpantinleşme oranı ile kayanın tek eksenli basınç dayanımı (UCS) ve görünür gözenekliliği arasında bir ilişki gözlemlenmiş ve serpantinleşmenin sebepleri araştırılmıştır. Stratigrafik olarak farklı kot seviyelerinde bulunan çalışma alanı, alterasyon zonlarına göre üç sınıfa (A1, M2 ve M3) ayrılmıştır. Ayrıca, petrografik ince kesit çalışmaları ve Taramalı Elektron Mikroskobu (SEM) analizleri yapılmıştır. İnce kesit analizine göre olivinin serpantinleşmesi A1 bazaltları için %8.25 iken, bu değer M3 bazaltları için %75.5'tir. SEM analizleri, numunelerin özellikle M2 ve M3 bazaltlarında mikro çatlaklar gibi bazı mikro-yapısal kusurlara sahip olduklarını göstermiştir. Serpantinleşme oranı ile UCS ve n (%) arasındaki korelasyon derecesi hem kuru hem de doygun numuneler için 0.96-0.97 arasında değişmiştir. Ancak A1, M2 ve M3'ün ortalama değerleri (serpantinleşme oranı, UCS, n (%)) daha yüksek korelasyon katsayıları (r ≈1) sergilemiştir. M3'ün volkan konisi ve fay hattına yakınlığı ile stratigrafik olarak daha yüksek kotlardaki konumu serpantinleşmeye neden olan önemli faktörler olarak değerlendirilmiştir.
Çocuk parklarından toplanan yüzey tozlarında element seviyelerinin ve sağlık risklerinin değerlendirmesi
Authors: KAYA Ayçacan , KARA Melik
Published: January 2024

Çocuk parkları, çocukların zamanlarının önemli bir kısmını geçirdiği, oyun oynadığı ve sosyalleştiği alanlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Ancak kent merkezlerinde yer alan oyun parkları hem kentteki kirletici kaynaklardan hem de yapılarında kullanılan malzemelerden salınan emisyonlardan etkilenmektedirler. Bu çalışma çocuk parklarında maruz kalınan element seviyelerinin belirlenmesi ve bu elementlerin oluşturduğu potansiyel sağlık risklerinin hesaplanması için gerçekleştirilmiştir. Çalışmada İzmir’in Buca ilçesindeki çocuk parklarından 28 park seçilerek yüzey tozu örnekleri toplanmıştır. Toplanan örneklerde 25 elementin enstrümantal analizleri gerçekleştirilerek konsantrasyonları belirlenmiş ve parkların taban kaplamasına (kauçuk, beton ve kum) göre değerlendirilmiştir. En yüksek element konsantrasyonları kauçuk kaplamalı parklarda ve özellikle Zn, Ba, Cu, Pb, Co ve Sb elementleri için belirlenmiştir. Diğer taraftan çocuk parklarından toplanan yüzey tozundaki toksik özelliklere sahip elementlere maruziyet sonucunda oluşabilecek sağlık etkileri (kanserojen olmayan riskler ve kanser riskleri) ABD Çevre koruma ajansının (EPA) yayınladığı model kullanılarak belirlenmiştir. Buna göre Co ve As elementleri için kanserojen olmayan sağlık risklerini temsil eden tehlike indeksi değeri sınır değere çok yakın hesaplanırken toplam tehlike indeksi değeri ise sınır değeri aşmıştır.
İletişim ve Yönetim Bilimi Arasında Köprü Kurmak: Peter Drucker Üzerine Bir Değerlendirme
Authors: Dursun İbrahim Taha
Published: January 2024

Bu çalışma, modern yönetim düşüncesinin önemli isimlerinin başında yer alan Peter Drucker’ın farklı bir yönünü ele almaktadır. Drucker yönetim düşüncesi ile ilgili eserlerini yazmadan önce hayatında gazetecilik ve muhabirlik dönemi de yer almaktadır. Drucker’ın gazetecilik ve muhabirlik döneminin yönetim düşüncesi üzerine kaleme aldığı eserlerin oluşmasında etkisi olduğu düşünülmektedir. Buradan hareketle Drucker’ın az bilinen ve çalışmalara az konu olan gazetecilik ve muhabirlik yönünün yönetim alanındaki eserlerindeki etkisi çalışmanın ana odak noktasını oluşturmaktadır. Bir derleme makalesi olan bu çalışmada Drucker’ın bir yönetim düşünürü ve yönetim bilimleri profesörü olmasının yanı sıra bir sosyal bilimci ve ekonomik faaliyetlere ve işletmelere yön veren toplumsal koşulları analiz eden etkili bir iletişimci ve ekonomi habercisi olduğu vurgulanmaktadır. Enformasyon devrimi ışığında değişen toplumsal koşulları titizlikle inceleyen Drucker, girişim merkezli ekonomi, bilgi toplumu ve bilgi işçisi kavramlarını geliştirmektedir. Böylece Drucker, iletişim teknolojilerindeki gelişmelerin ekonomiyi ve örgütlerdeki yönetim anlayışını nasıl etkilediğini incelemektedir. Çalışmada Peter Drucker’ın iletişim, ekonomi ve bilgi toplumu arasında kurduğu ilişki kuramsal olarak tartışılmaktadır.
Stakeholder Engagement Dan Komunikasi Krisis BP2MI Melalui Instagram Di Masa Krisis
Authors: Wahidah Safinatul
Published: January 2024

Penelitian ini bertujuan untuk mengetahui stakeholderengagement dan komunikasi krisis BP2MI melalui media sosial Instagram. Penelitian ini menggunakan pendekatan deskriptif kualitatif dengan metode analisis isi kualitatif. Sejumlah 239 unggahan diperoleh peneliti secara manual dari Instagram BP2MI yang telah diverifikasi dalam rentang situasi krisis, yaitu pada 18 Oktober 2021 sampai dengan 10 Desember 2021. Hasil penelitian menunjukkan bahwa stakeholder engagement cenderung pasif. Unggahan dengan format gambar atau foto lebih menarik interaksi stakeholder daripada unggahan dalam format video. Unggahan yang memuat konten yang berkaitan dengan krisis memiliki engagement rate yang lebih tinggi dari konten yang tidak berkaitan dengan krisis. BP2MI secara konsisten menggunakan komunikasi krisis asjusting information pada mayoritas unggahan dan strategi bolstering sebagai kombinasi.
Analisis Semiotika Makna Nasionalisme melalui Text Mining pada Media Sosial Twitter di Kejuaraan AFF Tahun 2020
Authors: Annissa Jeanie , Ariesta Atik
Published: January 2024

This study visualises semiotic analysis of the meaning of nationalism in the 2020 ASEAN Football Federation championship using the constructivist paradigm. The primary data were collected through non-participant observation using Text Mining techniques with the help of a rapid miner. The method of this research consists of several stages including text processing and the use of the K-Means clustering technique to obtain data groupings that have similarities. Furthermore, the results of clustering were analyzed using the theory of semiotic triangle meaning Charles S. Peirce. The results showed that the sign includes texts that have the full meaning of nationalism or the teachings of love for the homeland. Sentences tweeted on Twitter social media are divided into state symbols represented by words such as national team as many as 22653 words, PSSI as many as 5097 words, and garuda with 1170 words. The attitude of nationalism is represented by words such as enthusiasm as many as 1893 words, fighting as many as 982 words, supporting as many as 11747 words, proud as many as 612 words, and hope as many as 506 words. Meanwhile, the cluster evaluation shows that 17 of the 28 available clusters have interpretations of nationalism values that emphasize texts that contain an attitude of national spirit through the 2020 AFF Cup final match.
The Most Persistent Narratives of the Kremlin’s Propaganda Towards Romania in the First Year of the Russo-Ukrainian War
Authors: Rotari Iurie
Published: January 2024

This article examines how the Russian invasion of Ukraine influenced Kremlin's propaganda against Romania. For one year (24.02.2022 – 24.02.2023), the author followed official statements by Russian politicians and diplomats, material appearing in the most important federal media outlets, and messages released via social media and other marginal propaganda sources. Thus, it was possible to determine the main Russian propaganda narratives against Romania: „Romania seeks to annex parts of Ukraine”; „Romania seeks to annex the Republic of Moldova and Transnistria”; „Romania promotes unreasonable Russophobia”; „Romania is a «Western colony» used by the USA against Russia”, and last but not least, attempts to discredit Romanian aid to Ukraine. In this way, the author determined the image of Romania created by the Russian propaganda machine for its audience, but also the ways in which Moscow uses the distorted image of Romania to influence public opinion in Ukraine and Moldova.
Two Sources for the Views and Mentality of the Catholic Intelligentsia at the Threshold of People’s Poland
Authors: Orzełek Ariel
Published: January 2024

The text presents two sources concerning the political views and mentality of the Polish Catholic intelligentsia in the first years of the People's Republic of Poland. The first is a memorandum from the „Dziś i Jutro” group to Władysław Gomułka, presenting its political aspirations and concepts, aiming to create a co-governing Catholic party in Poland. The second is a study of the situation in the country, addressed to the Polish authorities in exile, with an emphasis on the views of lay Catholics disillusioned with insurrectionist and anti-Russian concepts. These documents allow one to understand not only the dilemmas and ideological choices of Catholics at the time but also provide an important contribution to the genesis of later disputes among Catholic circles in communist Poland.
The Orthodox Church Efforts to Regulate the Legal Situation and Reconstruction of the Parish Structure in the Lublin District in the Years 1939–1944. Introduction to the Issue
Authors: Wysocki Roman
Published: January 2024

The article discusses efforts to regulate the legal situation of the Orthodox Church in the Lublin district and the reconstructions of its parishes. This issue is only a narrow part of its history in this area and at the same time in the General Government. However, it allows us to understand what the potential of the Orthodox Church looked like at that time, in what circumstances it had to function and what was the attitude of the occupation authorities towards it. The state of the organizational structure of the Orthodox Church was directly related to the Ukrainian question in the Chełm region and Southern Podlasie, and at the same time in the General Government, as it reflected its demographic potential, religious and institutional background.
Graduates from Higher Education Institutions of Lublin Who Held the Positions of Supreme Court Judges in the Period of the Polish People's Republic
Authors: Bereza Arkadiusz
Published: January 2024

The article presents graduates from Lublin higher education institutions who, in the course of their legal professional careers, assumed Supreme Court judge positions in the period of the Polish People's Republic. The chronological framework of the study covers the period from the Supreme Court resuming operation in 1945 until the end of the last, sixth term of the Supreme Court in 1990, although nominations of KUL (Catholic University of Lublin) and UMCS (Maria Curie-Skłodowska University) graduates as "regular" judges of the Supreme Court concern the very period of the Polish People's Republic. The extension of temporal scope has resulted in presenting the profiles of two judges, pre-war KUL graduates, who were acting judges of the Supreme Court from 1948 to 1949 at the off-site adjudication centre of the Civil Chamber of the Supreme Court in Lublin. It was 1959 when two KUL graduates were appointed judges of the Supreme Court under the procedure set out in the Law on the System of Common Courts. From 1962 onwards, the Supreme Court used to be staffed through an appointment of Supreme Court judges for five-year terms by the Council of State according to the Act on the Supreme Court. These included five post-war KUL graduates, three of whom had started their studies before the outbreak of war. The end of provision of legal education at KUL (the last graduation ceremony took place in 1952) and the launch of legal studies at UMCS in 1949 resulted in as many as seven UMCS graduates holding the Supreme Court judge positions in the 1970s and especially in the 1980s. The first of them was elected in 1972 for the 3rd term of the Supreme Court. When the Supreme Court closed its operation on 30 June 1990 (as a result of shortening the 6th term due to serious changes made in the system of government) it was composed by two KUL graduates and six UMCS graduates.
Contrary to Party Education: About the Catholic „Anti-universities” in Poland (1944/45–1989) on the Example of the Catholic University of Lublin. Author’s Selection of Issues
Authors: Kruszyński Marcin
Published: January 2024

Because of its ideological roots, the Catholic University of Lublin immediately found itself on a different side from the communists who had ruled Poland since the end of the Second World War. By definition, the university’s staff did not participate in the process of building the „new man”, rejecting the Marxist paradigm of research. This does not mean, however, that they all remained „outside” the reality of the time. The state authorities, mainly through the action of the apparatus of violence, tried to control the Catholic „anti-university”. On the other hand, some of its representatives allowed themselves to be entangled in agent collaboration. This article is about these issues.
Internal Crisis in the Christian Social Association in the 1960s and the Political Fall of Jan Frankowski
Authors: Orzełek Ariel
Published: January 2024

This article presents the history of an internal crisis in the Christian Social Association (ChSA) in the 1960s, which led to the political downfall of its founder and first leader, Jan Frankowski, in 1968. The genesis of the events is presented, connected with the group’s dissatisfaction with the activities of the president, expressed both by the members of the CHSA and its political supervisors, as well as with the influence of the agents branched in the Association and the political conditions related to the crisis of 1968 in the People's Republic of Poland. Attention was also paid to the characterological predispositions of Frankowski and his opponents, which had a fundamental impact on their political choices and conduct. In this context, the question of the President's political opportunism was considered above all. All these factors contributed to his political defeat. His fate after his marginalization and the history of the Association after 1968 proved that the ChSA, despite changes in personnel, was still controlled by the Ministry of the Interior, and the Office for Religious Affairs and was divided by the ambitions of its leaders.