Θεραπεία διαβητικού ποδιού και ακτινικής δερματίτιδας σε καρκίνο του μαστού με εκχυλίσματα Ceratothoa oestroides και Pinus halepensis
Authors: Μεϊμέτη Ευαγγελία 
Published: September 2021

ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η επούλωση του δέρματος είναι αντικειμενικά από τα δυσκολότερα προβλήματα στον χώρο της ιατρικής διότι είναι πολυπαραμετρικό φαινόμενο και γίνεται ακόμη πιο περίπλοκο στην περίπτωση του διαβήτη. Ειδικότερα στους διαβητικούς ασθενείς αποτελεί την κυριότερη αιτία εισαγωγής αυτών στο νοσοκομείο και καταλήγει σε σημαντικό ποσοστό σε ακρωτηριασμό. H ακτινοθεραπεία ενώ είναι αποτελεσματική προκαλεί πλήθος παρενεργειών. Μία από τις πλέον σοβαρές είναι η πρόκληση ακτινικής δερματίτιδας. Αυτή είναι ποικίλης εντάσεως και πλήττει το σύνολο σχεδόν των ασθενών οι οποίοι υπόκεινται σε ακτινοβολίες. ΣΚΟΠΟΣ: Η εύρεση κατάλληλου θεραπευτικού σχήματος για την επούλωση του διαβητικού ποδιού. Στα πλαίσια αυτά δοκιμάστηκαν πρωτότυπα σκευάσματα με Ceratothoa οestroides, συνδυασμένα ή μη με αντιμικροβιακούς ή αντιβιοτικούς παράγοντες, στην κλινική πράξη σε ασθενείς με διαβητικό πόδι.Η πρόληψη της ακτινικής δερματίτιδας διερευνήθηκε προκλινικά σε μύες με τη χορήγηση θεραπευτικού σχήματος το οποίο περιελάμβανε τρία τοπικά προϊόντα με βάση το Pinus halepensis και τη C. οestroides. Βασιζόμενοι στα συμπεράσματα της προκλινικής μελέτης ακολούθησε κλινική μελέτη σε γυναίκες οι οποίες έχουν διαγνωστεί με καρκίνο μαστού, με τη χορήγηση σκευάσματος με P. halepensis (η μελέτη βρίσκεται σε εξέλιξη). ΥΛΙΚΑ-ΜΕΘΟΔΟΙ: Πραγματοποιήθηκε ένα προκλινικό και δύο κλινικά πρωτόκολλα: Το προκλινικό πραγματοποιήθηκε σε μύες που ακτινοβολήθηκαν με ακτίνες Χ στο Νοσοκομείο Αφροδισίων και Δερματικών νόσων «Ανδρέας Συγγρός» - Ακτινοθεραπευτικό τμήμα.Οι δόσεις της ακτινοβολίας ήταν ανάλογη αυτών που δέχονται οι ασθενείς με καρκίνο μαστού. Οι μύες ακτινοβολήθηκαν για ένα μήνα με συνολική δόση 4.300cGy. Xωρίστηκαν σε τρεις ομάδες: στη θεραπευτική ομάδα όπου χρησιμοποιήθηκαν τρία διαφορετικά τοπικά σκευάσματα. Στη δεύτερη ομάδα χρησιμοποιήθηκε ως σκεύασμα αναφοράς εμπορική γέλη και στην τρίτη δεν χρησιμοποιήθηκε κανένα σκεύασμα. Οι μύες θυσιάστηκαν δύο μήνες μετά το τέλος των ακτινοβολιών και στάλθηκαν για παθολογοανατομική εξέταση. Το πρώτο κλινικό πρωτόκολλο αφορά ασθενείς με καρκίνο μαστού. Διεξάγεται σε 20 γυναίκες που ξεκίνησαν ακτινοθεραπεία στο 251 ΓΝΑ. Από αυτές οι 10 χρησιμοποιούν πρωτότυπο σκεύασμα με P. halepensis και οι άλλες 10 χρησιμοποιούν σκεύασμα αναφοράς με προβιταμίνη Β5. Το δεύτερο κλινικό πρωτόκολλο αφορά ασθενείς με διαβητικό πόδι. Η έρευνα διεξήχθη σε 52 ασθενείς οι οποίοι προσήλθαν στο Ιατρείο Διαβητικού ποδιού στο Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών «Λαϊκό» και στο Γενικό Περιφερειακό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης «Παπαγεωργίου» για εξέταση. Οι ασθενείς χωρίστηκαν σε 4 ομάδες: στην πρώτη ομάδα χρησιμοποιήθηκε αλοιφή με ισόποδο C. οestroides, στη δεύτερη αλοιφή με ισόποδο C. οestroides & εωσίνη, στην τρίτη με ισόποδο C. οestroides & κεφακλόρη 0,5% και στην τέταρτη όπου δεν χρησιμοποιήθηκε κανένα σκεύασμα.Οι μετρήσεις που πραγματοποιήθηκαν ήταν: άδηλη απώλεια νερού, ενυδάτωση, ερυθρότητα & μελανίνη, πλανιμετρία και τέλος φωτοτεκμηρίωση. Οι παραπάνω μετρήσεις βοήθησαν στο να διερευνηθεί η αποτελεσματικότητα των σκευασμάτων. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Κατά την ακτινοθεραπεία των μυών παρατηρήθηκε ότι η οξεία φλεγμονή ήταν σημαντικά υψηλότερη στους μάρτυρες, ακολουθούμενη από το θεραπευτικό σχήμα και κατόπιν η εμπορική γέλη. Η χρόνια φλεγμονή ήταν σημαντικά υψηλότερη στους μάρτυρες ακολουθούμενη από την εμπορική γέλη και κατόπιν το θεραπευτικό σχήμα. Σε όλες τις περιπτώσεις παρατηρήθηκε ενεργός φλεγμονή 60 ημέρες μετά την τελευταία ακτινοβολία. Η παρουσία των αποκοκκιωμένων μαστοκυττάρων επιβεβαίωσε τη δημιουργία οιδήματος στην περιοχή που δέχτηκε ακτινοβολία, ιδιαίτερα λόγω της αυξημένης απελευθέρωσης ισταμίνης. Παρατηρήθηκε κοκκιωματώδης φλεγμονώδης αντίδραση η οποία ήταν πιο έντονη στους μάρτυρες ακολουθούμενη από την εμπορική γέλη ενώ το θεραπευτικό σχήμα εμφάνισε την ηπιότερη αντίδραση. Σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία , είναι η πρώτη φορά που παρατηρήθηκε ιστολογικά η παρουσία κοκκιωμάτων σε δέρμα που υπέστη ακτινοθεραπεία με ακτίνες Χ. Στις δύο ασθενείς με καρκίνο μαστού που υπέστησαν ακτινοθεραπεία και έχουμε πλήρη αποτελέσματα, διαπιστώθηκε ότι η ασθενής η οποία χρησιμοποίησε το σκεύασμα με P. halepensis προστατεύτηκε σημαντικά από τη δημιουργία ακτινικής δερματίτιδας. Στους ασθενείς με διαβητικό πόδι το σκεύασμα με ισόποδο Ceratothoa oestroides δείχνει τη σημαντικότερη επουλωτική ικανότητα (61%). Μικρότερη αλλά σημαντική δείχνει και το σκεύασμα στο οποίο η Ceratothoa oestroides συνδυάζεται με την εωσίνη (31%). Αντίθετα ο συνδυασμός της Ceratothoa oestroides με το αντιβιοτικό κεφακλόρη 0,5% δείχνει στασιμότητα κατά την επουλωτική διεργασία όπου δεν επουλώθηκε πλήρως κανένα έλκος. Φαίνεται ότι τα εκχυλίσματα τόσο της C. oestroides στην επούλωση του διαβητικού ποδιού όσο και του P. halepensis στην πρόληψη της ακτινικής δερματίτιδας να εμφανίζουν σημαντική δράση υποσχόμενα να διαδραματίσουν στο μέλλον σημαντικό ρόλο.