Παράγοντες νοσηλείας που επηρεάζουν τον ύπνο των νοσηλευομένων νεογνών στη μονάδα εντατικής νοσηλείας
Authors: Μπουτοπούλου Βαρβάρα 
Published: January 2014

ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Ο ύπνος έχει πρωταρχική σημασία για την ανάπτυξη και διαμόρφωση του νευρικού συστήματος των νεογνών. Διακρίνεται σε δύο ποιοτικά διαφορετικά στάδια, τον ενεργό ύπνο (REM) και τον μη ενεργό (NREM), σε καθένα από τα οποία πραγματοποιούνται διαφορετικές εγκεφαλικές λειτουργίες. Το πολυαισθητηριακό περιβάλλον της Μονάδας Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών (ΜΕΝΝ) αποτελεί βασικό παράγοντα αναστολής και παρεμπόδισης του ύπνου των νοσηλευόμενων νεογνών.ΣΚΟΠΟΣ: Ήταν η διερεύνηση της επίδρασης της έντασης του ήχου και του φωτός που επικρατούν στη ΜΕΝΝ στον ύπνο και τα στάδια του.ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: Για το σκοπό αυτό πραγματοποιήθηκε πειραματική μελέτη. Για την καταγραφή του ύπνου χρησιμοποιήθηκε εγκεφαλογράφος συνεχούς καταγραφής (a-EEG, Olympic CFM 6000). Για την αξιολόγηση των συνθηκών ήχου και φωτός χρησιμοποιήθηκαν ειδικοί μετρητές, ντεσιμπελόμετρο και λουξόμετρο αντίστοιχα. Στο δείγμα συμπεριλήφθηκαν νεογνά που νοσηλεύθηκαν στη ΜΕΝΝ από τον Ιούνιο του 2009 έως τον Μάρτιο του 2010 και στα οποία αποκλείστηκε πιθανή νευρολογική βλάβη με τη χρήση του δείκτη νευρολογικού ελέγχου (Nursery Neurobiologic Risk Score, NNRS), ενώ δεν είχαν υποστεί επώδυνες διαδικασίες 12 ώρες πριν την καταγραφή. Κατά τη διάρκεια της καταγραφής παρατηρούνταν και επισημαίνονταν τα κλινικά κριτήρια του ύπνου και των σταδίων του. Το πειραματικό μέρος της μελέτης χωρίστηκε σε τρεις φάσεις καταγραφής που έγιναν σε τρεις διαδοχικές ημέρες από τις 8:00π.μ. έως τις 12:00π.μ., διατηρώντας τις συνθήκες νοσηλείας σταθερές. Την πρώτη ημέρα της καταγραφής επικράτησαν οι συνήθεις συνθήκες της ΜΕΝΝ, τη δεύτερη ημέρα μειώθηκε η ένταση του ήχου με την εφαρμογή καλύπτρων ωτών στα νεογνά και την τρίτη ημέρα μειώθηκε η ένταση του φωτός με τη χρήση ειδικών καλυμμάτων των θερμοκοιτίδων.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: 32 νεογνά πληρούσαν τις προϋποθέσεις και ολοκλήρωσαν επιτυχώς την τριήμερη διαδικασία καταγραφής. Τα 22 (68,8%) ήταν αγόρια και τα 10 (32,2%) ήταν κορίτσια. Το μέσο βάρος σώματος γέννησης ήταν Mean=2.029,53gr, η μέση περίμετρος κεφαλής γέννησης Mean=30,63cm και το μεγαλύτερο ποσοστό των νεογνών (84,4%) είχε γεννηθεί με καισαρική τομή. Ως προς τη νευρολογική τους κατάσταση 14 (43,8%) νεογνά αξιολογήθηκαν με 0 στην κλίμακα NNRS, 11 (34,4%) με 1 και 7(21,9%) με 2 που συνεπάγεται χαμηλό νευρολογικό κίνδυνο. Την πρώτη ημέρα της καταγραφής 19 (59,4%) νεογνά ήταν μεταξύ 30-34ης εβδομάδας μετεμμηνοροϊκής ηλικίας (ΜΗ), 2 (9,4%) μεταξύ 35-36ης εβδομάδας και 11 (31,2%) μεγαλύτερα από την 37η εβδομάδα ΜΗ. Η μέση ένταση του φωτός ήταν mean=20,46lux και η ένταση του ήχου mean=59,43deb. Ο μέσος χρόνος όπου τα νεογνά βρίσκονταν σε NREM ύπνο βρέθηκε πως ήταν 1.215,93 sec (SD=129,76), ο REM ύπνος διήρκησε 2.346,2sec (SD=561) και η συνολική διάρκεια του ύπνου ΣΔΥ ήταν 6.682,5sec (SD=720,1).Όταν μειώθηκε η ένταση του ήχου η διάρκεια του NREM αυξήθηκε σημαντικά (p<0,001), ενώ φαίνεται πως η αλλαγή αυτή των συνθηκών δεν επηρέασαν τον REM ύπνο και τη ΣΔΥ (p>0,05). Η μείωση της έντασης του φωτός επέδρασε θετικά στο NREM ύπνο (p<0,001), ενώ δεν βρέθηκε στατιστικά σημαντική συσχέτιση με τη διάρκεια του REM σταδίου και της ΣΔΥ. Η μείωση της έντασης του φωτισμού βρέθηκε πως έχει μεγαλύτερη επίδραση στο NREM σε σχέση με τη μείωση της έντασης του ήχου (p=0,006).ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Ο NREM ύπνος των νεογνών που νοσηλεύονται στη Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας, υπό συνθήκες αυξημένης έντασης φωτός και ήχου, διαρκεί κατά μέσο όρο 20,25λεπτά, o REM διαρκεί 39,1λεπτά και η συνολική διάρκεια του ύπνου 111,37λεπτά. Η μείωση των εντάσεων του ήχου και του φωτός αυξάνει σημαντικά το χρόνο του NREM σταδίου ενώ από το συγκεκριμένο δείγμα δεν φάνηκε να μεταβάλλεται ο χρόνος του REM σταδίου και η συνολική διάρκεια του ύπνου.