КЛИНИЧЕСКИЕ И СОЦИАЛЬНО-ДЕМОГРАФИЧЕСКИЕ ХАРАКТЕРИСТИКИ ПАЦИЕНТОВ С ПСИХИЧЕСКИМИ И ПОВЕДЕНЧЕСКИМИ РАССТРОЙСТВАМИ В ПОСТКОВИДНОМ ПЕРИОДЕ
Authors: Ешимбетова С.З. , Распопова Н.И. , Рахменшеев С.К. , Логачева Н.Н. , Абылғазы М.А. , Раманова Г.Б. , Ғабитова З.Ғ. , Ажгиреев М.Р. , Куренкеева З.М. , Ибраимова З.М. , Абдибеков Ы.А. , Бақбергенова Н.Е. 
Published: October 2024

Введение. Долгосрочные последствия пандемии Covid-19 до настоящего времени остаются актуальной проблемой современности. Цель исследования: изучение социально-демографических и клинических характеристик лиц с психическими и поведенческими расстройствами в постковидном периоде для дальнейшего совершенствования лечебно-реабилитационных мероприятий в отношении данной категории пациентов. Материалы и методы исследования: клинико-психопатологический, клинико-динамический. Методом сплошного отбора было изучено 1670 историй болезни больных с психическими и поведенческими расстройствами, госпитализированных в психосоматические отделения РГКП на ПХВ “Республиканский научно-практический центр психического здоровья” МЗ РК и КГП на ПХВ “Центр психического здоровья” г.Алматы за период с апрель 2020г. по январь 2023г: из них 1050 в РГКП на ПХВ “Республиканский научно-практический центр психического здоровья” МЗ РК, 620 в КГП на ПХВ “Центр психического здоровья” г. Алматы. Для дальнейшего изучения отобраны 93 историй болезни пациентов, у которых психические и поведенческие расстройства были непосредственно связаны с перенесенной коронавирусной инфекцией, что подтверждалось анамнезом, фактом их госпитализации в инфекционные стационары, положительными результатами ПЦР-анализов Результаты исследования: клиническая картина постковидных психических и поведенческих расстройств у больных, перенесших COVID-19, характеризовалась полиморфностью психопатологической симптоматики и их гендерным различием: у больных мужского пола чаще выявлялся депрессивный (12-44,4%), инсомнический (4-14,8%) и психоорганический синдром с когнитивными нарушениями (4-14,8%), тогда как у лиц женского пола чаще наблюдались тревожно-фобический (26-39,4%) и астенический (15-22,72%) синдромы. Выводы. Среди пациентов с психическими и поведенческими расстройствами постковидного периода преобладали лица женского пола среднего возраста, тогда так среди лиц мужского пола наиболее часто встречается молодой возраст. Большая часть обследованных пациентов состоит в браке и имеет высокий уровень образования. В общей совокупности пациентов преобладали лица, перенесшие COVID-19 в амбулаторных условиях. У обследованных пациентов депрессивный и тревожно-фобический синдромы являлись превалирующими. Психофармакотерапия постковидных психических расстройств включала назначение антидепрессантов в комбинации с нейролептиками и транквилизаторами.

Introduction: The long-term consequences of the Covid-19 pandemic still remain an urgent problem of our time. Objective: the study of socio-demographic and clinical characteristics of persons with mental and behavioral disorders in the postcovid period for further improvement of treatment and rehabilitation measures in relation to this category of patients. Materials and methods: clinical-psychopathological, clinical-dynamic. By the method of continuous selection, 1,670 case histories of patients with mental and behavioral disorders hospitalized in the psychosomatic departments of the RSСE at the «Republican Scientific and Practical Center for Mental Health» of the Ministry of Health of the Republic of Kazakhstan and at the «Mental Health Center in Almaty» for the period from April 2020 were studied. by January 2023: of these, 1,050 in the RСSE at the «Republican Scientific and Practical Center for Mental Health» of the Ministry of Health of the Republic of Kazakhstan, 620 in at the «Mental Health Center in Almaty». For further study, 93 case histories of patients whose mental and behavioral disorders were directly related to a coronavirus infection were selected, which was confirmed by anamnesis, the fact of their hospitalization in infectious hospitals, positive results of PCR tests. Results: the clinical picture of post-ovoid mental and behavioral disorders in patients who underwent COVID-19 was characterized by polymorphism of psychopathological symptoms and their gender difference: depressive (12-44.4%), insomniac (4-14.8%) and psycho-organic syndrome with cognitive impairment (4-14.8%) were more often detected in male patients, whereas in women, anxiety-phobic (26-39.4%) and asthenic (15-22.72%) syndromes were more often observed. Conclusion: Among patients with mental and behavioral disorders of the postcovid period, middle-aged females prevailed, while young age is most common among males. Most of the examined patients are married and have a high level of education. The total number of patients was dominated by people who had undergone COVID-19 on an outpatient basis. Depressive and anxiety-phobic syndromes were prevalent in the examined patients. Psychopharmacotherapy of postcovid mental disorders included the administration of antidepressants in combination with neuroleptics and tranquilizers.

Зерттеу мақсаты: Пациенттердің осы санатқа қатысты емдеу-оңалту іс-шараларын одан әрі жетілдіру үшін ковидтен кейінгі кезеңде психикалық және мінез-құлық бұзылыстары бар адамдардың әлеуметтік-демографиялық және клиникалық сипаттамаларын зерттеу болып табылады. Материалдар мен әдістер: клиникалық-психопатологиялық, клиникалық-динамикалық. Үздіксіз іріктеу әдісімен ҚР ДСМ "Республикалық психикалық денсаулық ғылыми-практикалық орталығы" ШЖҚ РМК және Алматы қаласының "Психикалық денсаулық орталығы" психосоматикалық бөлімшелеріне жатқызылған психикалық және мінез-құлық бұзылыстары бар науқастардың 2020 жылғы сәуірден 2023 жылғы қаңтарға дейінгі кезеңде 1670 ауру тарихы зерделенді: оның 1050-і РМҚК ҚР ДСМ "Республикалық психикалық денсаулық ғылыми-практикалық орталығынан", ал 620 ауру тарихы ШЖҚ КМК, Алматы қ. "Психикалық денсаулық орталығынан". Әрі қарай зерттеу үшін психикалық және мінез-құлық бұзылыстары мен қоса, коронавирустық инфекциямен тікелей байланы бар пациенттердің 93 ауру тарихы алынды, бұл анамнезбен, оларды инфекциялық стационарларға жатқызу фактісімен, ПТР-талдауларының оң нәтижелерімен дәленделген. Нәтижелері: Сovid-19-мен ауыратын науқастардағы постковидтік психикалық және мінез-құлық аутқуларының клиникалық көрінісі психопатологиялық симптомдардың полиморфтылығымен және олардың гендерлік айырмашылығымен сипатталды: ер науқастарда депрессиялық (12-44,4%), инсомникалық (4-14,8%) және когнитивті бұзылыстары бар психоорганикалық синдром (4-14,8%) жиі анықталды, содан кейін әйел адамдарда мазасыздық-фобиялық (26-39,4%) және астеникалық (15-22,72%) синдромдар жиі байқалды. Қорытынды: Ковидтен кейінгі кезеңдегі психикалық және мінез-құлық аутқулары бар науқастар арасында орта жастағы әйелдер басым болды, содан кейін ер адамдар арасында жастар кездеседі. Тексерілген пациенттердің көпшілігі некеде болған және білім деңгейі жоғарылағын анықтадық. Пациенттердің жалпы жиынтығында амбулаториялық жағдайда COVID-19 жұқтырған адамдар басым болды. Зерттелген науқастарда депрессиялық және мазасыздық-фобиялық синдромдар басым болды. Ковидтен кейінгі психикалық бұзылулардың психофармакотерапиясы антипсихотиктермен және транквилизаторлармен бірге антидепрессанттарды емдеу барысында қолданылды.