Μεταβολές του μεγέθους του αριστερού κόλπου στην αρτηριακή υπέρταση
Authors: Ταξιάρχου Ευστάθιος 
Published: September 2021

Η αύξηση των διαστάσεων του Ακ αντιπροσωπεύει ένα πρώιμο αλλά και συνηθισμένο εύρημα της υπερτασικής καρδιοπάθειας και έχει αναγνωρισθεί ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας της πρωτοεμφανιζόμενης κολπικής μαρμαρυγής και του αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου. Συγχρόνως η υπερτροφία ΑΚ αποτελεί έναν σημαντικό παράγοντα καρδιαγγειακής νοσηρότητας και θνητότητας. Ακόμη και μικρές, εντός των φυσιολογικών ορίων, μεταβολές στη μάζα της ΑΚ αποτελούν προγνωστικό παράγοντα αυξημένου καρδιαγγειακού κινδύνου. Μάλιστα σύμφωνα με τις πρόσφατες κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Εταιρίας Υπέρτασης, όχι μόνο η ύπαρξη υπερτροφίας της ΑΚ αλλά και το είδος της γεωμετρίας της ΑΚ συμμετέχει στη διαστρωμάτωση κινδύνου για τους υπερτασικούς ασθενείς. Παρόλα αυτά, διφορούμενα δεδομένα υπάρχουν για το αν το είδος της γεωμετρίας της ΑΚ επηρεάζει το μέγεθος του Ακ σε υπερτασικούς ασθενείς. Όσον αφορά τις νευροορμονικές παραμέτρους, το εγκεφαλικό νατριουρητικό πεπτίδιο (BNP) που εκκρίνεται σε απάντηση της υπερφορτώσεως πίεσης ή όγκου και της αυξημένης τοιχωματικής τάσης των κοιλοτήτων, έχει πρόσφατα αναγνωρισθεί ως δείκτης καρδιακής νόσου, χρήσιμο στην διάγνωση και τη σταδιοποίηση κινδύνου σε διάφορες κλινικές μελέτες. Με βάση τα δεδομένα αυτά σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να διερευνηθεί η πιθανή συσχέτιση ανάμεσα στον όγκο του Ακ με τους τύπους της γεωμετρίας της ΑΚ, τα επίπεδα πλάσματος του ΒΝΡ και με τις παραμέτρους της 24ωρης καταγραφής ΑΠ σε ασθενείς με νεοδιαγνωσθείσα ιδιοπαθή ΑΥ.O πληθυσμός της μελέτης αποτελούνταν από 512 διαδοχικά άτομα (μέσης ηλικίας 51±10 έτη, 65% άνδρες), πάσχοντα από ιδιοπαθή ΑΥ σταδίου Ι-ΙΙ (ΑΠ ιατρείου=152/98mmHg) που απευθύνθηκαν στο Αντιυπερτασικό Ιατρείο της Ά Πανεπιστημιακής Καρδιολογικής κλινικής του Ιπποκράτειου ΓΝΑ. Οι ασθενείς του πρωτοκόλλου υποβλήθηκαν σε 24ωρη καταγραφή της ΑΠ, αιμοληψία με σκοπό τη μέτρηση των επιπέδων ΒΝΡ πλάσματος και πλήρης υπερηχοκαρδιογραφική μελέτη. Ο πληθυσμός της μελέτης διαιρέθηκε σε τέσσερις ομάδες ανάλογα με τον τύπο γεωμετρίας της ΑΚ. Ο διορθωμένος με την επιφάνεια σώματος όγκος του Ακ ήταν στατιστικά σημαντικά αυξημένος στις ομάδες των ασθενών με συγκεντρική και έκκεντρη υπερτροφία της ΑΚ σε σχέση με τις υποομάδες με φυσιολογική γεωμετρία και τη συγκεντρική αναδιαμόρφωση. Αντιθέτως ο διορθωμένος όγκος του Ακ δεν διέφερε μεταξύ των πληθυσμών με φυσιολογική γεωμετρία ή συγκεντρική αναδιαμόρφωση καθώς και στους πληθυσμούς με συγκεντρική ή έκκεντρη γεωμετρία της ΑΚ (p=NS). Η μάζα της ΑΚ σχετιζόταν στατιστικά θετικά με τον όγκο του Ακ (r=0.327, p<0.001). Ο πληθυσμός των ασθενών με ΥΑΚ (Ν=103) σε σχέση με τους ασθενείς χωρίς ΥΑΚ (Ν=409) παρουσίαζε αυξημένο όγκο Ακ (26.3±7.7ml/m2 vs 22.3±5.7 ml/m2, p<0.001). Ο δείκτης όγκου Ακ όπως αναμένονταν παρουσίαζε θετική συσχέτιση την 24ωρη πίεση σφυγμού, την πίεση σφυγμού κατά την διάρκεια της ημέρας και την νυχτερινή πίεση σφυγμού (p<0.001). Η ανάλυση πολλαπλής παλινδρόμησης έδειξε ότι μεταξύ των παραμέτρων της 24ωρης καταγραφής της αρτηριακής πιέσεως η νυχτερινή πίεση σφυγμού αποτελούσε το σημαντικότερο προγνωστικό παράγοντα του δείκτη όγκου του Ακ (Β=0.213, p<0.001). Διαπιστώθηκε επίσης ότι οι nondippers σε σύγκριση με τους dippers παρουσίαζαν στατιστικά σημαντικά αυξημένο δείκτη όγκου Ακ (23.7±6.3 ml/m2 vs 22.5±6.5 ml/m2, p<0.05). Τα επίπεδα του ΒΝΡ σχετιζόταν θετικά με θετικά με την ηλικία, την 24ωρη πίεση σφυγμού, την διάμετρο και τον δείκτη όγκου του Ακ. Η ανάλυση πολλαπλής παλινδρόμησης έδειξε ότι η ηλικία και ο δείκτης όγκου του Ακ (Β=0.233, p=0.001) ήταν ανεξάρτητοι προγνωστικοί παράγοντες της τιμής του ΒΝΡ. Συμπερασματικά, το μέγεθος του Ακ σχετίζεται στενά μόνο με τον δείκτη μάζας της ΑΚ και όχι με τον τύπο γεωμετρίας της, στα πρώιμα στάδια της ιδιοπαθούς ΑΥ. Η στενή συσχέτιση μεταξύ του αιμοδυναμικού φορτίου όπως αυτό εκφράζεται με την πίεση σφυγμού, της μάζας της αριστεράς κοιλίας, της διαστολικής δυσλειτουργίας, του ΒΝΡ και του μεγέθους του Ακ εξηγεί επιπλέον τον παθοφυσιολογικό σύνδεσμο μεταξύ των δομικών και λειτουργικών ιδιοτήτων των δύο αυτών κοιλοτήτων στην ιδιοπαθή υπέρταση.