ВИДЫ МАТЕМАТИЧЕСКИХ ОЛИМПИАДНЫХ ЗАДАЧ КАК СРЕДСТВО РАЗВИТИЯ ИССЛЕДОВАТЕЛЬСКИХ СПОСОБНОСТЕЙ БУДУЩЕГО УЧИТЕЛЯ МАТЕМАТИКИ
Authors: Шияпов К.М. 
Published: October 2023

Бұл мақала заманауи білім берудің өзекті мәселесіне, яғни математика мұғалімдері мен педагогикалық мамандықта оқитын студенттердің зерттеу қабілеттерін математикалық олимпиада есептерін шығарту қабілеті арқылы кәсіби құзыреттілікті қалыптастыруға арналған. Олимпиаданың мақсаты студенттердің, болашақ математика мұғалімдерінің кәсіби құзыреттілігінің қалыптасуына тәуелсіз сараптама жүргізу, олардың танымдық белсенділігін ынталандыру және шығармашылық әлеуетін ашу арқылы білім сапасын арттыру, сондай-ақ оқушылардың жоғары білім алу нәтижелеріне қол жеткізу үшін қажетті жоғары әдістемелік және пәндік білімі мен кәсіби құзыреттілігі бар математика мұғалімдерін анықтау, оларды ынталандыру және қолдау болып табылады. Олимпиаданың негізгі міндеттері: құзыреттілікке бағдарланған педагогикалық білім беруді іске асырудың ұйымдастырушылық-әдістемелік жағдайларын жасау, болашақ математика мұғалімі білім бағдарламасын бітірушілерді даярлау сапасын арттыруға жәрдемдесу, математика мұғалімдерінің зияткерлік мүмкіндіктері мен кәсіби қасиеттерін дамыту, жеке өздігінен білім алу негізінде жаңа құзыреттіліктерді қалыптастыру және мамандықтың үздік өкілдерін анықтау болып табылады. Мақала соңында математика пәні мұғалімдері мен студенттерінің зерттеу қабілетін дамытуға арналған математикалық олимпиада тапсырмаларының мысалы келтірілген. Түйін сөздер: математика мұғалімдері, педагогикалық мамандық студенттері, олимпиадалық тапсырма, зерттеушілік дағды.

Статья посвящена актуальной проблеме современного образования, формированию профессиональных компетенций через способность учителей математики и студентов педагогических специальностей решать задачи математической олимпиады. Целью олимпиады является проведение независимой экспертизы формирования профессиональных компетенций студентов, будущих учителей математики, повышение качества образования через стимулирование их познавательной активности и раскрытие творческого потенциала, а также выявление, стимулирование и поддержка учителей математики, обладающих высокими методическими и предметными знаниями и профессиональными компетенциями, необходимыми для достижения учащимися результатов получения высшего образования. Основными задачами олимпиады являются: создание организационно- методических условий реализации компетентностно-ориентированного педагогического образования, содействие повышению качества подготовки выпускников образовательной программы будущего учителя математики, развитие интеллектуальных возможностей и профессиональных качеств учителей математики, формирование новых компетенций на основе личностного самообразования и выявление лучших представителей профессии. В конце статьи приведен пример заданий математической олимпиады для развития исследовательских способностей учителей и студентов математики. Ключевые слова: учителя математики, студенты педагогических специальностей, олимпиадное задание, исследовательские навыки.

This article is devoted to the actual problem of modern education, i.e. the formation of professional competencies through the ability of mathematics teachers and students of pedagogical specialties to solve the problems of the Mathematical Olympiad. The purpose of the Olympiad is to conduct an independent examination of the formation of professional competencies of students, future teachers of mathematics, improving the quality of education through stimulating their cognitive activity and revealing creative potential, as well as identifying, stimulating and supporting mathematics teachers with high methodological and subject knowledge and professional competencies necessary for students to achieve the results of higher education. The main objectives of the Olympiad are: creation of organizational and methodological conditions for the implementation of competence-oriented pedagogical education, assistance in improving the quality of training graduates of the educational program of the future mathematics teacher, development of intellectual capabilities and professional qualities of mathematics teachers, formation of new competencies based on personal self-education and identification of the best representatives of the profession. At the end of the article, an example of tasks of a mathematical Olympiad for the development of research abilities of teachers and students of mathematics is given. Keywords: mathematics teachers, students of pedagogical specialties, Olympiad assignment, research skills.