Η επαγγελματική ικανοποίηση νοσηλευτών σε ΜΕΘ παίδων και ενηλίκων σε σχέση με την ποιότητα της επαγγελματικής τους ζωής και της υγείας τους
Authors: Μάντζιου Θεοδώρα 
Published: November 2021

Εισαγωγή: Η εργασία σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας είναι γνωστό ότι προκαλεί αυξημένα επίπεδα άγχους στο νοσηλευτικό προσωπικό με επιπτώσεις στην ικανοποίηση και στην προσωπική τους υγεία.Σκοπός: Σκοπός της παρούσας έρευνας ήταν η διερεύνηση του επίπεδου της εργασιακής ικανοποίησης των νοσηλευτών που εργάζονταν σε ΜΕΘ Ενηλίκων και σε ΜΕΘ Παίδων και της κατάστασης της υγείας τους.Μεθοδολογία: Για τις ανάγκες της παρούσης μελέτης πραγματοποιήθηκε ποσοτική συγχρονική μελέτη με σκοπό τόσο την καταγραφή των επιπέδων ικανοποίησης και κατάστασης υγείας των νοσηλευτών ΜΕΘ ενηλίκων και Παίδων όσο και για τη διερεύνηση της σχέσης μεταξύ εργασιακής ικανοποίησης και κατάστασης υγείας. Ο μελετώμενος πληθυσμός ήταν δείγμα ευκολίας και το αποτέλεσαν 45 νοσηλευτές ΜΕΘ Παίδων και 105 νοσηλευτές ΜΕΘ Ενηλίκων. Για την αξιολόγηση του επιπέδου της γενικής υγείας των νοσηλευτών χρησιμοποιήθηκε το ερωτηματολόγιο General Health Questionnaire (GHQ – 28). Για τη διερεύνηση του βαθμού επαγγελματικής ικανοποίησης των συμμετεχόντων στην έρευνα χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα The Index of Work Satisfaction (IWS). Η επεξεργασία και η στατιστική ανάλυση των εμπειρικών δεδομένων πραγματοποιήθηκε με τη χρήση του λογισμικού πακέτου IBM SPSS 25.0 (Statistical Package for Social Sciences) για Windows. Το χρησιμοποιούμενο επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας (τιμή α), σε όλες τις στατιστικές δοκιμασίες, ορίσθηκε να είναι ίσο με 0,05 (τιμή p<0,05 θα θεωρηθεί ως στατιστικά σημαντική).Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι νοσηλευτές σε ΜΕΘ είχαν μέτρια προς υψηλή ικανοποίηση στις διαπροσωπικές σχέσεις (M=4.74, SD=0.80) ενώ μέτρια ήταν η ικανοποίηση από το επαγγελματικό κύρος (M=4.22, SD=0.81) και την αυτονομία τους στο χώρο εργασίας τους.(M=3.85, SD=0.69). Αντίθετα οι νοσηλευτές ΜΕΘ εξέφρασαν μέτριο προς χαμηλό επίπεδο ικανοποίησης από τα καθήκοντά τους ( M=3.23, TA=0.78) και την οργανωτική πολιτική του νοσοκομείου (M=3.02, SD=0.86). Επίσης εξέφρασαν χαμηλό επίπεδο ικανοποίησης με τους μισθούς τους (M=2.05, SD=0.92). Η μέση τιμή για τη συνολική ικανοποίηση βρέθηκε ίση με 3.65 (ΤΑ=0.51) και αποτελεί ένδειξη ότι οι νοσηλευτές στις ΜΕΘ εμφάνιζαν μέτριο επίπεδο ικανοποίησης. Επιπλέον, τα ευρήματα έδειξαν ότι οι γυναίκες ήταν περισσότερο ικανοποιημένες σε σχέση με τους άντρες από τις αποδοχές τους, το κύρος που τους προσδίδει το επάγγελμα τους και από τα καθήκοντα τους. Από την ανάλυση παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά ως προς το ωράριο εργασίας (πρωινό ή κυκλικό) στην ικανοποίηση από την αυτονομία (U=474, p=0.014) . Τα ευρήματα έδειξαν ότι οι νοσηλευτές που εργαζόταν σε κυκλικό ωράριο εκφράζουν χαμηλότερο επίπεδο ικανοποίησης από την αυτονομία στον εργασιακό τους χώρο σε σύγκριση με τους νοσηλευτές που εργαζόταν σε πρωινό ωράριο εργασίας. Επίσης παρατηρήθηκε μια στατιστικά σημαντική διαφορά ως προς τη θέση εργασίας στην ικανοποίηση από την αυτονομία χ2(2)=8.445, p=0.015. Τα ευρήματα έδειξαν ότι οι νοσηλευτές σε θέση προϊσταμένου εκφράζουν υψηλότερο επίπεδο ικανοποίησης από την αυτονομία στον εργασιακό τους χώρο σε σύγκριση με τους υπόλοιπους νοσηλευτές. Τέλος, με χρήση του συντελεστή συσχέτισης Pearson και του συντελεστή συσχέτισης Spearman διερευνήθηκε αν η εργασιακή ικανοποίηση των νοσηλευτών σχετίζεται σε σημαντικό βαθμό με την ηλικία τους, τη συνολική τους προϋπηρεσία, την προϋπηρεσία στο τμήμα και τις ώρες εργασίας ΣΚ. Αναλυτικότερα παρατηρήθηκε ότι οι αυξημένες ώρες εργασίας το σαββατοκύριακο σχετίζονται με μειωμένα επίπεδα ικανοποίησης από την αυτονομία. Από τα ευρήματα των συγκρίσεων μεταξύ νοσηλευτών ΜΕΘ Παίδων και ΜΕΘ Ενηλίκων παρατηρήθηκε ότι οι νοσηλευτές που εργάζονταν στις ΜΕΘ Ενηλίκων (ΜΤ=3.76, ΤΑ=0.49) ήταν περισσότερο ικανοποιημένοι από τους νοσηλευτές που εργάζονταν στις ΜΕΘ Παίδων ( ΜΤ=3.60, ΤΑ=0.51). Σχετικά με τα ευρήματα της μελέτης με την κατάσταση υγείας των νοσηλευτών, δεν φαίνεται να αντιμετώπιζαν σοβαρά συμπτώματα άγχους και προβλημάτων ύπνου /αυπνίας (ΜΤ=8.0, ΤΑ=5.0), κοινωνικής δυσλειτουργίας (ΜΤ=7.2, ΤΑ=2.6) ενώ εμφάνιζαν χαμηλά επίπεδα καταθλιπτικών συναισθημάτων (ΜΤ=1.7, ΤΑ=3.2). Τέλος, η συνολική μέση τιμή για τη γενική υγεία βρέθηκε ίση με 24.4 (ΤΑ=12.3) δείχνοντας ότι οι νοσηλευτές είχαν πολύ καλή κατάσταση υγείας καθώς χαμηλότερη τιμή στην κλίμακα GHQ-28 ήταν ένδειξη καλύτερου επιπέδου υγείας. Από τη σύγκριση της κατάστασης υγείας των νοσηλευτών ΜΕΘ Ενηλίκων και ΜΕΘ Παίδων παρατηρήθηκε ότι οι νοσηλευτές που εργάζονταν σε ΜΕΘ Παίδων (ΜΤ=8.5, ΤΑ=4.5) εμφάνιζαν περισσότερα συμπτώματα άγχους και αυπνίας σε σύγκριση με τους νοσηλευτές που εργαζόταν σε ΜΕΘ Ενηλίκων (ΜΤ=6.8, ΤΑ=5.3). Επιπρόσθετα, οι νοσηλευτές που εργαζόταν σε ΜΕΘ Παίδων (ΜΤ=7.5, ΤΑ=2.6) εμφανίζουν περισσότερα προβλήματα κοινωνικής δυσλειτουργίας σε σύγκριση με τους νοσηλευτές που εργαζόταν σε ΜΕΘ Ενηλίκων (ΜΤ=6.7, ΤΑ=2.6). Αντίθετα, οι νοσηλευτές που εργαζόταν σε ΜΕΘ Παίδων (ΜΤ=1.5, ΤΑ=3.4) εμφάνιζαν λιγότερο καταθλιπτικά συναισθήματα σε σύγκριση με τους νοσηλευτές που εργαζόταν σε ΜΕΘ Ενηλίκων (ΜΤ=2.2 ΤΑ=2.9). Τέλος, δεν παρατηρήθηκε σημαντική διαφορά μεταξύ νοσηλευτών ΜΕΘ Παίδων και ΜΕΘ Ενηλίκων ως προς το συνολικό επίπεδο υγείας τους.Συμπεράσματα: Από τα αποτελέσματα προέκυψε ότι οι νοσηλευτές που εργάζονταν στις ΜΕΘ Παίδων και ΜΕΘ Ενηλίκων παρουσίαζαν ένα μέτριο επίπεδο ικανοποίησης από την εργασία τους. Οι καθοριστικοί παράγοντες ήταν το επίπεδο των αμοιβών τους, η οργανωτική πολιτική των νοσοκομείων και των τμημάτων στα οποία εργάζονταν, καθώς και ο ανεπαρκής καθορισμός των καθηκόντων τους. Επίσης οι νοσηλευτές ΜΕΘ Παίδων και Ενηλίκων ήταν ικανοποιημένοι από τις διαπροσωπικές σχέσεις τους στο χώρο εργασίας τους, καθώς και από το κύρος και τη σημασία του επαγγέλματός τους ενώ δεν αντιμετώπιζαν σημαντικά προβλήματα στη σωματική τους υγεία. Η μειωμένη ικανοποίηση από την εργασία επηρεάζει την υγεία των νοσηλευτών σε ΜΕΘ Παίδων και Ενηλίκων ενώ η βελτίωση των συνθηκών εργασίας μπορούν να βελτιώσουν την υγεία τους και τη γενική ευημερία τους.