Μελέτη της χημειοθεραπείας στη θεραπευτική αντιμετώπιση του κακοήθους μελανώματος
Authors: Καραμαρίας Γεώργιος 
Published: August 2021

Το κακόηθες μελάνωμα είναι μια νόσος φαινομενικά εύκολη στη διάγνωσή της, ιδιαίτερα όταν εμφανίζεται στο δέρμα, συγχρόνως και δύσκολη καθόσο πολλές φορές διαφεύγουν της προσοχής του Κλινικού Ιατρού τα κλινικά σημεία της νόσου. Μετά τη διάγνωση της κακοήθειας, ο στόχος θα πρέπει να είναι ο πλήρης έλεγχος, με σκοπό την αναζήτηση της εστίας, και του φρουρού λεμφαδένα και τη σωστή σταδιοποίηση της νόσου. Ακολουθεί ένα πλήθος παρακλινικών εξετάσεων με σκοπό την εξεύρεση πιθανών μεταστάσεων και η σωστή ενημέρωση του ασθενή και του συγγενικού του περιβάλλοντος σχετικά με τη νόσο, το στάδιο αυτής και την αντιμετώπιση του μελανώματος με χημειοθεραπεία, καθώς και τις πιθανές παρενέργειες της τελευταίας στον οργανισμό του. Επιβάλλονται επίσης η άριστη συνεργασία του Χειρουργού και του Χημειοθεραπευτή Ογκολόγου για τη σωστή περαιτέρω αντιμετώπιση του μελανώματος και η εξοικείωση όλων των Ιατρών με την κλινική εικόνα των μελαγχρωματικών βλαβών, καθώς και η αποφυγή εφησυχασμού σε αλλαγές δερματικών σπίλων. Απαιτούνται κοινωνική ενημέρωση και οδηγίες για την αποφυγή της ηλιοθεραπείας, για τη χρήση αντηλιακών σκευασμάτων, καθώς και για τη χρήση των σωστών αντηλιακών γυαλιών. Στο Γενικό Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης, με τη συνεργασία της Ογκολογικής και της Δερματολογικής Κλινικής τα τελευταία χρόνια διαγνώστηκαν και αντιμετωπίστηκαν 40 περιστατικά σύμφωνα με τα τελευταία χημειοθεραπευτικά δεδομένα που εφαρμόζονται παγκοσμίως, συμβάλλοντας στην αύξηση της επιβίωσης και της ποιότητας ζωής αυτών των ασθενών. Οι βασικές αρχές της θεραπείας που εφαρμόσαμε για την αντιμετώπιση του προχωρημένου και του μεταστατικού μελανώματος που εφαρμόστηκαν περιελάμβαναν το ακόλουθο θεραπευτικό σχήμα: Dacarbazine, Temozolamide, υψηλές δόσεις interleukin-2, εκτός από ασθενείς με αθεράπευτες εγκεφαλικές μεταστάσεις, Dacarbazine or temozolamide συνδυαστικά ή/και σε συνδυασμό με βιολογική θεραπεία (συμπεριλαμβανομένων και της CDDP and vinblastine με ή χωρίς IL-2, interferon alfa), Paclitaxel, Paclitaxel/CDDP, Paclitaxel/Carboplatin. Σε ό,τι αφορά την υποτροπή της νόσου και τους θεραπευτικούς χειρισμούς στους οποίους προβήκαμε ανάλογα με το στάδιο της νόσου: οι χειρισμοί ήταν όμοιοι με αυτούς της primary therapy ή της adjuvant therapy που προαναφέρθηκαν ανάλογα με την περίπτωση. Επίσης, αρκετοί ασθενείς δεν εμφανίστηκαν μετά το πέρας των πρώτων θεραπειών ή μετά την ολοκλήρωση αυτών δεν προσήλθαν για τα καθιερωμένα follow up. Θα πρέπει να αναφέρουμε και τις περιπτώσεις άρνησης να υποβληθούν σε χημειοθεραπεία- τελικού σταδίου ασθενείς- προτιμώντας να καταλήξουν στις οικίες τους κοντά στους οικείους τους. Από τη μελέτη των περιστατικών μας προέκυψαν τα ακόλουθα συμπεράσματα: · Η πρόληψη και η χειρουργική θεραπεία σε πρώιμα στάδια είναι η καλύτερη αντιμετώπιση · Η επικουρική θεραπεία φαίνεται ότι ωφελεί στο ελεύθερο συμπτωμάτων διάστημα, αλλά υπάρχουν επιφυλάξεις για το όφελος στην ολική επιβίωση · Τα αποτελέσματα της χημειοθεραπείας δεν εξαρτώνται από τη δοσολογία του θεραπευτικού σχήματος · Στη μεταστατική νόσο η συνδυασμένη χημειοθεραπεία έχει περιορισμένα θεραπευτικά αποτελέσματα · Μεγάλες ενδοφλέβιες δόσεις ιντερλευκίνης συνοδεύτηκαν με αξιόλογη δραστικότητα, αλλά ήταν τοξικές με πολλές ανεπιθύμητες ενέργειες · Τα πρωτόκολλα συνδυασμού IL-2/IFN και τα πρωτόκολλα χημειο-ανοσοθεραπείας αύξησαν την αποτελεσματικότητα αλλά όφελος για την ολική επιβίωση δεν διαπιστώθηκε · Η μη ειδική ανοσοδιέγερση (IL-2, IFNs) έχει περιορισμένη θεραπευτική ανταπόκριση Τα εφαρμοσθέντα στις δικές μας περιπτώσεις θεραπευτικά σχήματα που είχαν άμεση σχέση με τα στάδια του κακοήθους μελανώματος, απέδειξαν ότι επιβάλλεται συσχέτιση της χημειοθεραπείας με τη σταδιοποίηση της νόσου για επίτευξη των καλύτερων δυνατόν θεραπευτικών αποτελεσμάτων, χωρίς την εμφάνιση παρενεργειών από την τοξικότητα των χορηγηθέντων φαρμάκων. Περαιτέρω, επειδή δεν υπάρχουν αποδείξεις για το γεγονός ότι η χημειοθεραπεία βελτιώνει την ποιότητα ζωής ή ότι έχει σημαντική επίδραση στην επιβίωση, η χρήση της πρέπει να περιορίζεται σε περιπτώσεις ασθενών που εμφανίζουν συμπτώματα από τη μετάσταση του κακοήθους μελανώματος. Παρόλα αυτά, η βελτίωση των συμπτωμάτων και η αύξηση της συνολικής επιβίωσης, κριτήρια επιτυχίας της χημειοθεραπείας, κρίνονται αποκλειστικά με υποκειμενικά κριτήρια. Από τα παραπάνω εξάγεται ότι παράγοντας DTIC αφ’ ενός είναι ο καλύτερος χημειοθεραπευτικός παράγοντας στην αντιμετώπιση του μελανώματος εκτός από τις περιπτώσεις μεταστατικού κακοήθους μελανώματος στο ΚΝΣ και αφ’ ετέρου αποτελεί το πρότυπο με το οποίο οι άλλοι θεραπευτικοί παράγοντες και οι συνδυασμοί φαρμάκων πρέπει να εκτιμώνται από τον Ογκολόγο στην κλινική πράξη.