Γενετική προδιάθεση μεταβολικού συνδρόμου σε υγιείς μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες και αλληλεπίδραση με την ορμονική θεραπεία
Authors: Παπαδημητρίου Δήμητρα 
Published: September 2021

Εισαγωγή: Η αυξημένη επίπτωση του μεταβολικού συνδρόμου στις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες αποδίδεται σε μια πολύπλοκη αλληλεπίδραση κληρονομικών και περιβαλλοντικών παραγόντων. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να διερευνηθεί η επίδραση των πολυμορφισμών της μεθυλενετετραϋδροφυλλικής ρεδουκτάσης (MTHFR) C677T και του αναστολέα του ενεργοποιητή του πλασμινογόνου 1 (PAI-1) 4G/5G στην εκδήλωση του μεταβολικού συνδρόμου, των επιμέρους παραμέτρων του και λοιπών μεταβολικών παραμέτρων σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες υπό ορμονική θεραπεία. Υλικά-μέθοδοι: Στη μελέτη συμμετείχαν 160 μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες από τις οποίες οι 145 έλαβαν ορμονική θεραπεία που περιείχε από του στόματος 1mg οιστραδιόλης/2mg δροσπιρενόνης (Ν=70) ή διαδερμικά 50 mcg οιστραδιόλης/250 mg νορεθιστερόνης (N=17) ή από του στόματος 2.5 mg τιβολόνης (N=27) ή 60 mg ραλοξιφαίνης (N=31). Οι υπόλοιπες 15 δεν έλαβαν καμία θεραπεία σχετικά με την εμμηνόπαυση. Οι υπό μελέτη πολυμορφισμοί αναζητήθηκαν στον πληθυσμό μελέτης με την μέθοδο της αλυσιδωτής αντίδρασης πολυμεράσης πολλαπλών εκκινητών (Multiplex PCR). Ένα έτος μετά εξετάστηκε η επίπτωση του μεταβολικού συνδρόμου, των παραμέτρων του και η μεταβολή μεταβολικών παραμέτρων στις διάφορες υποομάδες ανάλογα με την αγωγή που χορηγήθηκε και την παρουσία των υπό μελέτη πολυμορφισμών. Αποτελέσματα: Στην υποομάδα των γυναικών που χορηγήθηκε από του στόματος οιστραδιόλη και δροσπιρενόνη ο δυσμενής TT γονότυπος συσχετίστηκε με αύξηση της ολικής χοληστερόλης, της LDL χοληστερόλης και της γλυκόζης σε σύγκριση με τους δύο άλλους γονοτύπους στους οποίους παρατηρήθηκε μείωση (P=0.032, P=0.002 και P=0.011αντίστοιχα). Στην ίδια υποομάδα ο παθολογικός 4G/4G γονότυπος συσχετίστηκε με μέση αύξηση της συστολικής αρτηριακής πίεσης (P=0.040), της λιποπρωτεΐνης (a) (P=0024) και της ινσουλίνης (P=0.049) σε σύγκριση με τους άλλους γονοτύπους του πολυμορφισμού. Στην υποομάδα των γυναικών που έλαβαν διαδερμική ορμονική θεραπεία υποκατάστασης για ένα έτος το παθολογικό 4G αλλήλιο οδήγησε σε μείωση των τριγλυκεριδίων (P=0.025) και σε αύξηση της HDL χοληστερόλης (P=0.010)και της απολιποπρωτεΐνης Β (P=0.004). Στην υποομάδα της τιβολόνης το ίδιο αλλήλιο σε ομοζυγωτία οδήγησε σε μεγαλύτερη μείωση της HDL χοληστερόλης και της απολιποπρωτεΐνης A συγκριτικά με τους 2 άλλους γονοτύπους ( P=0.014, P=0.014 αντίστοιχα), ενώ οδήγησε και σε μικρότερη μέση αύξηση της διαστολικής αρτηριακής πίεσης (P=0.027). Στην υποομάδα της ραλοξιφαίνης η παρουσία του παθολογικού T αλληλίου συσχετίστηκε με μεγαλύτερη μέση αύξηση της απολιποπρωτεΐνης B και της ινσουλίνης (P=0.044 και P=0.028 αντίστοιχα). Στην ίδια υποομάδα το 4G αλλήλιο συσχετίστηκε με μικρότερη αύξηση της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης και με μείωση της διαστολικής αρτηριακής πίεσης (P=0.046, P=0.049 αντίστοιχα), αλλά οδήγησε σε αύξηση του λόγου περιμέτρου μέσης/ισχίου συγκριτικά με τον φυσιολογικό γονότυπο ( P=0.015).Συμπεράσματα: Οι πολυμορφισμοί MTHFR C677T και PAI-1 4G/5G μετέβαλαν την απόκριση των επιμέρους παραμέτρων του μεταβολικού συνδρόμου και λοιπών μεταβολικών παραμέτρων στις διάφορες μορφές ορμονικής θεραπείας που μελετήθηκαν σε γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση. Η παρούσα μελέτη συμβάλλει στην διαλεύκανση της γενετικής συνιστώσας των παραμέτρων του μεταβολικού συνδρόμου στις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες.