ÜNİVERSİTE 1. SINIF ÖĞRENCİLERİNİN KARİYER GELECEĞİ ALGILARININ İNCELENMESİ
Authors: BARKALE ŞAHİN Selva , YALÇIN Süleyman Barbaros , HAMARTA Erdal 
Published: June 2024

Bu araştırmanın amacı üniversite birinci sınıf öğrencilerinin kariyer geleceği algılarının belirsizliğe tahammülsüzlük ve kariyer uyum yeteneği algısı açısından incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu 2021-2022 eğitim öğretim yılında Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Fakültesinin bağlı farklı bölümlerde eğitim gören 605 lisans öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmaya katılan öğrencilerin demografik bilgileri için “Kişisel Bilgi Formu”, kariyer geleceği algılarının belirlenmesi için “Kariyer Geleceği Ölçeği”, kariyer uyumlarının belirlenmesi için “Kariyer Uyum Yetenekleri Ölçeği” ve belirsizliğe tahammül düzeylerinin belirlenmesi için “Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırma sonucunda öğrencilerin kariyer geleceği algılarının, belirsizliğe tahammülsüzlüklerinin ve kariyer uyum yeteneklerinin cinsiyete göre anlamlı bir farklılaşma göstermediği belirlenmiştir. Üniversiteye başlamadan önce bölümleri hakkında bilgi sahibi olan öğrencilerin kariyer geleceği algısı ve kariyer uyum yeteneklerine yönelik puanları bilgi sahibi olmayan öğrencilere göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Üniversiteye başlamadan önce bilgi sahibi olma durumunun belirsizliğe tahammülsüzlük açısından anlamlı bir farklılaşma oluşturmadığı da araştırmada tespit edilmiştir. Öğrencilerin bölümleri hakkında ilgi ve yeteneklerine uygun olduğunu düşünmelerinin kariyer geleceği algısı ve kariyer uyum yeteneklerinde anlamlı şekilde daha yüksek puan almalarında etkili olduğu görülmüştür. Bölümlerinin ilgi ve yeteneklerine uygun olmadığını düşünen öğrencilerin ise belirsizlik konusunda daha fazla tahammülsüzlük deneyimledikleri elde edilen sonuçlardan anlaşılmaktadır. Öğrencilerin bölümlerinin hayallerini ve beklentilerini karşıladığını düşünmelerinin kariyer geleceği algısı ve kariyer uyum yeteneklerinde anlamlı şekilde daha yüksek puanlar almalarıyla ilişkili olduğu görülmüştür. Bölümlerinin hayallerini ve beklentilerini karşılamadığını düşünen öğrencilerin belirsizlik konusunda daha tahammülsüz oldukları da elde edilen sonuçlar arasındadır. Öğrencilerin bölümlerinden memnun olup imkanları olsa dahi bölümlerini değiştirmek istememelerinin kariyer geleceği algısı ve kariyer uyum yeteneklerinde anlamlı şekilde daha yüksek puanlar almalarıyla ilişkili olduğu görülmüştür. Bölümlerinden memnun olmayıp imkanları olsaydı bölümlerini değiştirmek isteyen öğrencilerin belirsizlik konusunda daha tahammülsüz oldukları sonucu araştırmada elde edilmiştir. Yapılan regresyon analiz sonucunda öğrencilerin belirsizliğe tahammülsüzlük ve kariyer uyum yeteneklerinin birlikte kariyer geleceği puanlarındaki varyansın %60’ını açıkladığı görülmüştür. Spesifik olarak, öğrencilerin belirsizliğe tahammülsüzlüklerinin kariyer geleceği puanlarında negatif yönde anlamlı bir yordayıcı olduğu görülmüştür. Bu örneklem için katılımcıların belirsizliğe tahammülsüzlük puanları, kariyer geleceği puanlarındaki değişimin %2 ’sini oluşturmuştur. Katılımcıların kariyer uyum yetenekleri puanlarının da kariyer geleceği algısında pozitif yönde anlamlı bir yordayıcı olduğu görülmüştür. Bu örneklem için katılımcıların kariyer uyum yetenekleri puanları, kariyer geleceği puanlarındaki değişimin %57’sini oluşturmuştur.