Δεξιότητες γραπτού λόγου σε παιδιά με αναπτυξιακή γλωσσική διαταραχή
Authors: Ασλάνογλου Βασιλική 
Published: July 2022

Η Αναπτυξιακή Γλωσσική Διαταραχή (ΑΓΔ) είναι μια νευροαναπτυξιακή γλωσσική διαταραχή που οφείλεται σε πολύπλοκη γενετική αιτιολογία. Το προφίλ των παιδιών με ΑΓΔ χαρακτηρίζεται ως ανομοιογενές με κύρια χαρακτηριστικά την καθυστέρηση στην ομιλία, την ύπαρξη δυσκολιών κατά τη γλωσσική ανάπτυξη, τη φωνολογική επίγνωση, τη σημασιολογία και την πραγματολογία. Επιπλέον, η παραγωγή γραπτού λόγου, η ανάγνωση και οι αφηγηματικές δεξιότητες είναι τομείς που παρουσιάζουν ελλείμματα. Ενώ ο προφορικός λόγος των παιδιών με ΑΓΔ έχει μελετηθεί αρκετά, αντίθετα ο γραπτός λόγος έχει ερευνηθεί σε μικρότερο βαθμό με αποτέλεσμα να υπάρχουν λίγα ερευνητικά δεδομένα και αυτά να αφορούν κυρίως την αγγλική γλώσσα, στην οποία έχει διεξαχθεί ο μεγαλύτερος όγκος των ερευνών.Σκοπός της παρούσας έρευνας είναι να διερευνηθούν οι δεξιότητες γραπτού λόγου (ανάγνωση και γραφή) παιδιών με Αναπτυξιακή Γλωσσική Διαταραχή (ΑΓΔ) σε σύγκριση με αυτές παιδιών Τυπικής Ανάπτυξης (ΤΑ) και να εντοπιστούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που επιδεικνύουν τα παιδιά με ΑΓΔ κατά την παραγωγή γραπτού λόγου. Επιπλέον, εξετάστηκε η ύπαρξη θετικής συσχέτισης ανάμεσα στις δοκιμασίες ανάγνωσης και γραφής. Έτσι, δύο δοκιμασίες που αξιολογούν αναγνωστικές δεξιότητες, αποκωδικοποίηση και κατανόηση, και δύο δοκιμασίες μέσω των οποίων αξιολογήθηκαν οι δεξιότητες παραγωγής γραπτού λόγου χορηγήθηκαν σε όλους τους συμμετέχοντες στην έρευνα. Κατά την παραγωγή γραπτού λόγου, εκτός από τα ποσοτικά χαρακτηριστικά, όπως ο αριθμός των λαθών που καταγράφονταν, ο αριθμός των ρημάτων, των ουσιαστικών ή των διαφορετικών λέξεων, καταγράφηκαν, μέσω κλείδας καταγραφής λαθών, και ποιοτικά χαρακτηριστικά που σχετίζονται με το είδος των λαθών που σημείωσαν οι μαθητές/ήτριες με ΑΓΔ που συμμετείχαν στην έρευνα. Το δείγμα της έρευνας αποτελούνταν από μια ομάδα μαθητών/τριών με Αναπτυξιακή Γλωσσική Διαταραχή (Ν=31) και από μια ομάδα μαθητών/τριών τυπικής ανάπτυξης (ΤΑ) αντίστοιχης χρονολογικής ηλικίας και φύλου (Ν=31). Η πρώτη αποτελεί την ερευνητική και η δεύτερη την ομάδα ελέγχου της παρούσας έρευνας.Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι τα παιδιά με ΑΓΔ έχουν χαμηλότερες επιδόσεις συγκριτικά με τα παιδιά ΤΑ στις μετρήσεις που αφορούν την ανάγνωση και στις περισσότερες από τις παραμέτρους που αξιολογήθηκαν κατά την παραγωγή γραπτού λόγου. Επιπλέον, παρατηρήθηκε θετική συσχέτιση ανάμεσα στη δοκιμασία ανάγνωσης και γραπτής παραγωγής για την ερευνητική ομάδα της έρευνας. Τα αποτελέσματα της παρούσας έρευνας υπογραμμίζουν τις δυσκολίες που παρουσιάζουν τα παιδιά με ΑΓΔ στην ανάγνωση και τη γραφή και φανερώνουν τα συγκεκριμένα είδη λαθών των παιδιών με ΑΓΔ κατά την παραγωγή γραπτού λόγου στην ελληνική γλώσσα. Τα ευρήματά μας αποδεικνύονται πολύτιμα για δασκάλους και ειδικούς παιδαγωγούς, καθώς ελάχιστη έρευνα έχει διεξαχθεί στην ελληνική γλώσσα που να αφορά την ανάγνωση και τη γραφή στην ΑΓΔ, και μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για σχεδιασμό προγραμμάτων παρέμβασης τα οποία θα βελτιώσουν τις δεξιότητες ανάγνωσης και γραφής των παιδιών με ΑΓΔ. Ωστόσο, η διεξαγωγή περισσότερων ερευνών, με διάφορα είδη δοκιμασιών ανάγνωσης και γραφής και μεγαλύτερα δείγματα που να επιτρέπουν την γενίκευση των αποτελεσμάτων, είναι απαραίτητη, ούτως ώστε να αναπαραχθούν τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας.