ИЗУЧЕНИЕ ИНСТРУМЕНТОВ ИЗМЕРЕНИЯ ЭФФЕКТИВНОСТИ СИСТЕМЫ ЗДРАВООХРАНЕНИЯ
Authors: Л. Кошербаева , О. Жораев , А. Самамбаева , М. Жаксылык 
Published: October 2024

Введение Международные организации, такие как Всемирная организация здравоохранения (ВОЗ) и Организация экономического сотрудничества и развития (ОЭСР), подчеркивают необходимость анализа растущего влияния систем здравоохранения на экономику и социальную сферу, а также необходимость создания гибких информационных систем, направленных на мониторинг и поддержку процессов принятия решений. Целью исследования является изучение гибкого и оперативного инструмента (модели) для измерения воздействия системы здравоохранения, который способствует принятию эффективных и устойчивых мер по снижению неравенства в отношении здоровья. Методы: Поиск литературы проводился в базах данных: PubMed, Google Scholarship, CRD database, the Cochrane Library. Стратегия поиска включала ключевые слова: indicator, measure, performance health system, efficiency, equity and/or effectiveness, economic structure standardized database death techniques tools comparability. Методологические фильтры включили все виды исследований. Поиск был ограничен исследовательскими публикациями на английском, испанском и русском языках, опубликованными в период с января 2011 года по апрель 2021 года. Критерий включения: 1) полные тексты, имеющиеся в базах данных; 2) тексты на английском, испанском или русском языках; 3) исследования, выполненные или опубликованные за последнее десятилетие (2011-2021 гг.). Критерий исключения: 1) дубликаты исследований; 2) клинический подход. Результаты: Для идентификации экономической структуры сектора здравоохранения применяются технологические коэффициенты таблиц затраты-выпуск, то есть сколько затрат каждого сектора требуется системе здравоохранения и может быть использовано для экономической структуры системы здравоохранения. В региональных таблицах затрат-выпуска одновременно вносятся поправки для строк и столбцов с различными коэффициентами локации, или квотами участия секторов по регионам. Выводы: Проведение качественной и объективной оценки сектора здравоохранения, с одной стороны, и анализа ее экономической эффективности, с другой, требуют разработки индикаторов здравоохранения и внедрения эффективных экономических методов. Это позволит определить соответствие уровня бюджетных расходов и предоставляемых медицинских услуг бремени болезней населения данного региона.

Introduction: International organizations, such as the World Health Organization (WHO) and the Organization for Economic Cooperation and Development (OECD), emphasize the need to analyze the growing influence of health systems on the economy and social sphere, as well as the need to create flexible information systems aimed at monitoring and supporting decision-making processes. The aim of the research is to study a flexible and operational tool (model) for measuring the impact of the health system, which contributes to the adoption of effective and sustainable measures to reduce health inequalities. Methods: The literature search was carried out in following databases: PubMed, Google Scholarship, CRD database, the Cochrane Library. The search strategy included the following keywords: indicator, measure, performance health system, efficiency, equity and/or effectiveness, economic structure standardized database death techniques tools comparability. Methodological filters included all types of research. The search was limited to research documents in English, Spanish and Russian languages published between January 2011 and April 2021. Inclusion criteria: 1) full texts available in databases; 2) texts in English, Spanish or Russian; 3) studies carried out or published over the last decade (2011-2021). Exclusion criterion: 1) duplicates of the study; 2) clinical approach. Results: To identify the economic structure of the healthcare sector, technological coefficients of the input-output tables are used, that is, the level of expenditures of each sector required and can be used for the economic structure of the healthcare system. In the regional input-output tables, corrections for rows and columns with different location coefficients or sector participation quotas by region are made simultaneously. Conclusions: Conducting a qualitative and objective assessment of the health sector, on the one hand, and analyzing its economic efficiency, on the other, require the development of health indicators and the introduction of effective economic methods. This will allow us to determine whether the level of budget expenditures and the medical services provided correspond to the burden of diseases of the population of this region.

Кіріспе. Дүниежүзілік денсаулық сақтауұйымы (ДДҰ) және Экономикалық ынтымақтастықпен даму ұйымы (ЭЫДҰ) сияқты халықаралық ұйымдар денсаулық сақтау жүйелерінің экономикалық және әлеуметтік салаға өсіп келе жатқан әсерін талдау қажеттілігін атап көрсетеді. Бұл шешім қабылдау үрдістерін бақылау мен қолдау үшін бағытталған. Зерттеудіңмақсаты денсаулыққақатысты теңсіздіктерді азайту бойынша тиімді және тұрақты іс-шараларды қабылдауға мүмкіндік беретін денсаулық сақтау жүйесінің әсерін өлшеуге арналған икемді және жұмыс құралын (модельді) зерттеу болып табылады. Әдіс-тәсілдер: PubMed, Google Scholarship, CRD мәліметтер базасы, Cochrane Library кітапханаларында әдебиеттерді іздеу жүргізілді. Іздеу стратегиясына келесі кілт сөздер кірді: indicator, measure, performance health system, efficiency, equity and/or effectiveness, economic structure standardized database death techniques tools comparability. Әдістемелік сүзгілерге барлық зерттеу түрлері кірді. Іздеу 2011 жылдың қаңтарымен 2021 жылдың сәуірі аралығында жарияланған ағылшын, испан және орыс тілдеріндегі зерттеу жұмыстарымен шектелді. Қосу критериі: 1) мәліметтер базасында бар толық мәтіндер; 2) ағылшын, испан немесе орыс тілдеріндегі мәтіндер; 3) соңғы онжылдықта (2011-2021) жүргізілген немесе жарияланған зерттеулер. Шығару критерийі: 1) зерттеудің телнұсқалары; 2) клиникалық тәсіл. Нәтижелер: Денсаулық сақтау секторының экономикалық құрылымын анықтау үшін кіріс-шығыс кестесінің технологиялық коэффициенттері қолданылады, яғни денсаулық сақтау жүйесіне қажет және оның экономикалық құрылымы үшін пайдаланылуы мүмкін әр саланың шығын мөлшері қолданылады. Өңірлік шығындар-шығарылым кестелерінде бір мезгілде әртүрлі орналасу коэффициенттері немесе өңірлер бойынша секторлардың қатысу квоталары бар жолдар мен бағандар үшін түзетулер енгізіледі. Қорытынды: денсаулық сақтау саласына сапалы және объективті бағалау жүргізу, бір жағынан, және оның экономикалық тиімділігін талдау, екінші жағынан, денсаулық көрсеткіштерін қалыптастыруды және тиімді экономикалық әдістерді енгізуді талап етеді. Бұл бюджет шығыстары мен ұсынылатын медициналық қызметтер деңгейінің осы өңір халқының аурулары ауыртпалығына сәйкестігін айқындауға мүмкіндік береді.