Διερεύνηση των διαταραχών του κεντρικού συστήματος και της ισορροπίας στην αιτιοπαθογένεια της ιδιοπαθούς σκολίωσης
Authors: Ποτοΰπνης Μιχαήλ 
Published: August 2021

Αν και τα τελευταία χρόνια έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος στην έρευνα της αιτιοπαθογένειας της σκολίωσης, με την εμφάνιση νέων ιδεών και νέων σχολών, η ανασκόπηση της βιβλιογραφίας επιβεβαιώνει, ότι το αίτιο της ιδιοπαθούς σκολίωσης εξακολουθεί να παραμένει άγνωστο. Στη μελέτη αυτή, αξιολογήθηκε μία ομάδα 74 κοριτσιών ηλικίας 12-14 ετών. Από αυτά τα 43 (58.1%) έπασχαν από δεξιά θωρακική ιδιοπαθή σκολίωση, με το πρωτοπαθές κύρτωμά τους να κυμαίνεται από 20°- 40° (ομάδα ασθενών). Ενώ τα 31 κορίτσια (41.9%), ήταν φυσιολογικά και δεν είχαν σκολίωση (ομάδα ελέγχου). Όλα τα παιδιά είχαν συγκρίσιμα ανθρωπομετρικά χαρακτηριστικά και αυστηρά κριτήρια εισαγωγής τους στη μελέτη, σύμφωνα με τα διεθνώς αποδεκτά επιστημονικά δεδομένα. Αρχικά υποβάλλονταν σε πειραματικό ερεθισμό του λαβύρινθου με θερμό και ψυχρό διακλυσμό και καταγραφή των νυσταγμικών απαντήσεων με ηλεκτρονυσταγμογραφία. Όλα τα παιδιά της μελέτης, ελέγχθηκαν σχολαστικά πριν τον έλεγχο και κανένα δεν παρουσίαζε αυτόματο νυσταγμό, ούτε νυσταγμό θέσης. Επίσης κανένα από τα παιδιά της μελέτης δεν εμφάνισε παθολογικές απαντήσεις στις κλινικές δοκιμασίες που προηγήθηκαν, με τα αιθουσονωτιαία αντανακλαστικά (Romberg, Babinski-Weil, Unterberger). Αξιολογήθηκαν οι παρακάτω παράμετροι: Η συχνότητα των νυσταγμικών κινήσεων, το πλάτος της νυσταγμικής κίνησης, η γωνιακή ταχύτητα βραδείας φάσης νυσταγμού στη μονάδα του χρόνου, ο δείκτης μονόπλευρης υπαισθησίας, η υπεροχή της νυσταγμικής κατεύθυνσης και ο δείκτης οπτικής προσήλωσης. Όλοι οι σκολιωτικοί ασθενείς δεν εμφανίζουν διαφορές μεταξύ δεξιού και αριστερού λαβύρινθου. Τα 19 (44.2%) από τα 43 σκολιωτικά παιδιά της μελέτης, παρουσίαζαν μονόπλευρη υπαισθησία του αριστερού λαβύρινθου (>20%) και μόνο ένα από τα φυσιολογικά παιδιά (3.2%). Οι διαφορές αυτές μεταξύ σκολιωτικών και φυσιολογικών παιδιών, ήταν στατιστικά σημαντικές (p<0.05, Pearson Chi-Square test). Επίσης στα 19 αυτά σκολιωτικά παιδιά, προέκυψαν και στατιστικά σημαντικές διαφορές, στις τιμές της γωνιακής ταχύτητας βραδείας φάσης νυσταγμού μεταξύ δεξιού και αριστερού λαβύρινθου στους 44°C και 30°C (p<0.05, t-test). 17 (39.5%) από τα 19 σκολιωτικά παιδιά που παρουσίασαν μονόπλευρη υπαισθησία του αριστερού λαβύρινθου , παρουσίασαν και υπεροχή της νυσταγμικής κατεύθυνσης προς το δεξιό λαβύρινθο. Στα 17 αυτά παιδιά, διαπιστώθηκε υπεροχή του δεξιού λαβύρινθου. Οι διαφορές μεταξύ σκολιωτικών και φυσιολογικών παιδιών της μελέτης με βάση την υπεροχή της νυσταγμικής κατεύθυνσης, ήταν στατιστικά σημαντικές (p<0.05, Pearson Chi-Square test). Οι διαφορές μεταξύ σκολιωτικών και φυσιολογικών παιδιών, όσον αφορά την μονόπλευρη υπαισθησία του αριστερού λαβύρινθου, ήταν στατιστικά σημαντικές. Οσο αυξάνει το σκολιωτικό κύρτωμα, ειδικά όταν ξεπερνά τις 35°, τόσο περισσότερο αυξάνει ο δείκτης μονόπλευρης υπαισθησίας και συγκεκριμένα στην παρούσα μελέτη, τόσο περισσότερο υπερισχύει ο δεξιός λαβύρινθος. Σημαντικό ποσοστό των παιδιών με δεξιά θωρακική σκολίωση (44.2%), εμφανίζουν υπεροχή του δεξιού λαβύρινθου. Στη συνέχεια, πραγματοποιήθηκε νευροφυσιολογική μελέτη του κινητικού φλοιού και της κινητικής οδού των παιδιών, με διακρανιακό μαγνητικό ερεθισμό. Για τον προσδιορισμό των ουδών ερεθισμού, ακολουθήθηκε η στατιστική μέθοδος των Mills και Nithi η οποία βασίζεται στον καθορισμό μιας έντασης ερεθίσματος με μηδενική πιθανότητα για τη γένεση κινητικών προκλητών δυναμικών (κατώτερος ουδός, LT), καθώς και μιας έντασης που παράγει κινητικά προκλητά δυναμικά με πιθανότητα ένα (1) (ανώτερος ουδός, UT). Ο αριθμητικός μέσος όρος του ανώτερου και κατώτερου ουδού, αντιστοιχεί στον μέσο ουδό (Mean threshold, ΜΤ). Επίσης μελετήσαμε και τη διαφορά που εμφανίζουν οι προηγούμενες παράμετροι μεταξύ των δύο εγκεφαλικών ημισφαιρίων (UTSSD, LTSSD, MTSSD). Αξιολογήθηκε το εύρος των ουδών ερεθισμού, δηλαδή η διαφορά μεταξύ ανώτερου και κατώτερου ουδού (UT-LT). Με όλες αυτές τις παραμέτρους, αξιολογήθηκε και η ασυμμετρία μεταξύ των δύο εγκεφαλικών ημισφαιρίων. Ο λεπτομερής έλεγχος που πραγματοποιήθηκε στα άνω άκρα, δεν έδειξε καμία διαφορά μεταξύ των δύο ημισφαιρίων στην ομάδα ελέγχου. Στα σκολιωτικά παιδιά, διαπιστώθηκε μία αυξημένη ασυμμετρία μεταξύ των δύο εγκεφαλικών ημισφαιρίων, σε ότι αφορά τους λανθάνοντες χρόνους εμφάνισης των κινητικών προκλητών δυναμικών από τα κάτω άκρα κατά την ευόδωση. Αυτό αποτελεί ένα εύρημα, το οποίο συσχετίζεται και με τους δείκτες της ατροφικής και πλάγιας παραμόρφωσης της σπονδυλικής στήλης (δείκτης Nash and Moe, δείκτης Perdriolle) και δείχνει ίσως και μία τάση συσχέτισης με τις μοίρες του σκολιωτικού κυρτώματος. Τέλος στην παρούσα μελέτη, πραγματοποιήθηκε και κλινικοεργαστηριακός έλεγχος ανάλυσης βάδισης (gait analysis) και αξιολογήθηκαν όλες οι παραμέτροι της ανάλυσης βάδισης, στα σκολιωτικά και φυσιολογικά παιδιά. Η ανάλυση της βάδισης, δεν εμφάνισε διαφορές μεταξύ σκολιωτικών και φυσιολογικών παιδιών. Παρουσίασε διαφορές μεταξύ δεξιού και αριστερού ποδιού στα σκολιωτικά παιδιά. Η χρονική διάρκεια που διήρκεσε η επαφή του δεξιού ποδιού με το δυναμοδάπεδο παρουσίασε στατιστικά σημαντικές διαφορές ανάμεσα στις δύο ομάδες ελέγχου (p=0.062, ANOVA table). Ο χρόνος επαφής του δεξιού ποδιού με το δυναμοδάπεδο, διαφέρει σημαντικά μεταξύ των σκολιωτικών και των φυσιολογικών παιδιών. Οι διαφορές που προέκυψαν στο χρόνο που διήρκεσε η επαφή του δεξιού και του αριστερού ποδιού με το δυναμοδάπεδο ήταν στατιστικά σημαντικές στην ομάδα των σκολιωτικών παιδιών (p=0.002, paired samples t-test), ενώ στην ομάδα των φυσιολογικών παιδιών δεν παρουσίασαν στατιστική σημαντικότητα (p=0.160, paired samples t-test).