Διερεύνηση της διασποράς στελεχών Brucella spp., από οροθετικούς κριούς και τράγους στην ηπειρωτική Ελλάδα
Authors: Κατσιώλης Αριστομένης 
Published: July 2022

Η βρουκέλλωση είναι μια λοιμώδης νόσος με παγκόσμια εξάπλωση και σοβαρή οικονομική επίπτωση στη ζωική παραγωγή. Αποτελεί μια από τις σημαντικότερες ζωοανθρωπονόσους, ασθένειες, δηλαδή νοσήματα που μεταδίδονται από τα ζώα στον άνθρωπο. Προσβάλλει κυρίως τα παραγωγικά ζώα (αίγες, πρόβατα, βοοειδή, χοίρους) και οφείλεται σε είδη του γένους Brucella.Ο σκοπός της παρούσας διατριβής ήταν η μοριακή ταυτοποίηση και η διάκριση των στελεχών του είδους Brucella spp. που ανιχνεύονται σε κριούς και τράγους της ηπειρωτικής Ελλάδας, όπου εφαρμόζεται το πρόγραμμα ελέγχου της βρουκέλλωσης (Ζώνη Εμβολιασμού, ΖΕΜ), οι οποίοι είχαν βρεθεί προηγουμένως οροθετικοί στις εργαστηριακές δοκιμές RBT και CFT και για το λόγο αυτό είχαν οδηγηθεί σε σφαγή.Επιπλέον, εξετάσθηκε η πιθανή διασπορά του εμβολιακού στελέχους Rev-1 σε σχέση με τα άγρια στελέχη Brucella melitensis και Brucella abortus στον πληθυσμό των παραγωγικών, αρσενικών, μικρών μηρυκαστικών στις κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις της ΖΕΜ, έτσι ώστε να διερευνηθεί: α) η πιθανή επίδρασή του στα ψευδώς θετικά αποτελέσματα, όπως αυτά προκύπτουν από τις εργαστηριακές εξετάσεις και έχουν ως συνέπεια την εφαρμογή υγειονομικών μέτρων στις εκμεταλλεύσεις με αποτέλεσμα την επιβάρυνση τόσο των κτηνοτρόφων, όσο και της εθνικής οικονομίας, β) η αναγκαιότητα εμβολιασμού των νεαρών (ηλικίας 3-6 μηνών) κριών και τράγων, σε αντιστοιχία με τα θηλυκά ζώα ώστε αυτά να μην αποτελούν δεξαμενές των άγριων στελεχών Brucella.Για το σκοπό αυτό, συλλέχθηκαν δείγματα παθολογικού υλικού από οροθετικούς κριούς και τράγους με βάση τις ορολογικές δοκιμές διάγνωσης της βρουκέλλωσης και οι οποίοι οδηγήθηκαν σε σφαγή. Επιπλέον, συλλέχθηκαν δείγματα από θηλυκά πρόβατα και αίγες, που είχαν αποβάλει και από θηλυκά βοοειδή με βρουκέλλωση.Πραγματοποιήθηκε εξαγωγή DNA από όλους τους συλλεχθέντες ιστούς και στη συνέχεια εφαρμόστηκε διαγνωστική PCR, η οποία βασίστηκε στο πρωτόκολλο των Garcia-Yoldi, et al. (2006), κατόπιν τροποποίησης. Σε αυτή την PCR χρησιμοποιήθηκαν 4 διαφορετικά ζεύγη εκκινητών, ενώ ως θετικοί μάρτυρες χρησιμοποιήθηκαν δύο στελέχη αναφοράς, B. melitensis και B. abortus, και τα εμβολιακά στελέχη Rev-1 και RB51.Συνοψίζοντας τα αποτελέσματα αναφορικά με τα δείγματα και τα ζώα προκύπτει ότι στο πλαίσιο των εξετασθέντων δειγμάτων της παρούσας διατριβής ελέγχθηκαν με τις προαναφερθείσες μοριακές μεθόδους PCR συνολικά 465 δείγματα που προέρχονταν από 333 ζώα σε 29 Περιφερειακές Ενότητες της Ελλάδας. Συγκεκριμένα, 274 δείγματα προερχόμενα από 180 κριούς και τράγους, 52 δείγματα προερχόμενα από 39 θηλυκά πρόβατα και αίγες και 139 δείγματα προερχόμενα από 114 ενήλικα, θηλυκά βοοειδή. Τα 173 από τα 465 δείγματα (37,2%) έδωσαν θετικά αποτελέσματα στις PCR και αντιστοιχούν σε 136 θετικά ζώα (40,84%). Βρέθηκαν 71 θετικά δείγματα στη B. melitensis, 96 θετικά στη Β. abortus και 6 θετικά δείγματα στο εμβολιακό στέλεχος Rev-1 που προέρχονταν από 3 τράγους, 1 κριό και 1 προβατίνα.Το γεγονός ότι το εμβολιακό στέλεχος Rev-1 ανιχνεύθηκε σε 4 μη εμβολιασμένους κριούς και τράγους, δείχνει ότι πιθανώς έγιναν σφάλματα κατά τη χορήγηση του εμβολίου σε θηλυκά ζώα, τα οποία οδήγησαν σε τυχαίο «εμβολιασμό» των ανεμβολίαστων, αρσενικών ζώων.