Παράγοντες που επηρεάζουν τη συγκέντρωση του ασβεστίου, μαγνησίου και φωσφόρου στο αίμα κατά τη διάρκεια της ξηράς και γαλακτικής περιόδου και η επίπτωση της συγκέντρωσης τους στις παραγωγικές και αναπαραγωγικές αποδόσεις των προβατίνων της φυλής Χίου
Authors: Πελέκη Χριστίνα 
Published: April 2023

Στόχος της παρούσας έρευνας ήταν η μελέτη της επίδρασης της χορήγησης πούλπας ζαχαροτεύτλων και χλωριούχου αμμωνίου στη διατροφή εντατικά εκτρεφόμενων γαλακτοπαραγωγών προβάτων της φυλής Χίου στην περιγεννητική περίοδο. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε στις εγκαταστάσεις της Κλινικής Παραγωγικών Ζώων, στο Κολχικό. Χρησιμοποιήθηκαν συνολικά 87 κλινικά υγιή θηλυκά πρόβατα της φυλής Χίου. Οι προβατίνες χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες (Α, Β, Γ) με κριτήριο την ηλικία και τον δείκτη θρεπτικής κατάστασης και λάμβαναν διαφορετικό σιτηρέσιο για 30 ημέρες πριν από τον τοκετό μέχρι και την ημέρα του τοκετού . Το σιτηρέσιο που έλαβαν τα πρόβατα της έρευνας διαμορφώθηκαν ώστε να καλύπτουν τις ανάγκες των ζώων στην περιγεννητική περίοδο (INRA, 1989). Όλες οι ομάδες διατράφηκαν με σανό μηδικής (1kg/ζώο/ημέρα), σανού (κατά βούληση) και συμπύκνωμα σε μορφή καραμέλας (pellet) (800g/ζώο/ημέρα). Συγκεκριμένα το συμπύκνωμα της ομάδας Α περιείχε καλαμπόκι, κριθάρι, πίτυρα, σόγια, ισορροπιστή, της ομάδας Β καλαμπόκι, σόγια και πούλπα ζαχαροτεύτλων, ισορροπιστή και της ομάδας Γ καλαμπόκι, σόγια, πούλπα ζαχαροτεύτλων και 25kg ανά τόνο χλωριούχο αμμώνιο. Στα σιτηρέσια των τριών ομάδων η συγκέντρωση των στοιχείων κάλιο, νάτριο, χλώριο και θείο διέφεραν ανάλογα με την επιθυμητή τιμή DCAD. Το σιτηρέσιο της ομάδας Α διαφορά κατιόντων - ανιόντων DCAD +198mEq/kg Ξ.Ο., της ομάδας Β +187mEq/kg Ξ.Ο. και της ομάδας Γ -52mEq/kg Ξ.Ο. Αιμοληψίες πραγματοποιήθηκαν 30, 20, 17, 14, 10, 7, 4 πριν από τον τοκετό, 6, 12, 24 ώρες, 7, 10 ημέρες μετά από αυτόν. Σε όλα τα δείγματα αίματος προσδιορίστηκαν οι συγκεντρώσεις των Ca, Mg, P, K και Na στον ορό του αίματος. Τις ημέρες -30, +7, +15 μαζί με τις αιμοληψίες υπολογίστηκε και η συγκέντρωση του β- υδροξυβουτυρικού οξέος (ΒΗΒΑ) και την -20, -10, -4, +7 ελήφθησαν ούρα προκειμένου να προσδιοριστεί το pH. Καταγράφηκαν η διάρκεια κυοφορίας, η ώρα τοκετού, το μέγεθος της τοκετοομάδας, το φύλο των αρνιών, η ευκολία τοκετού. Επιπρόσθετα, καταγράφηκε το βάρος των αρνιών στη γέννηση και στην συνέχεια μία φορά την εβδομάδα μέχρι τη συμπλήρωση του πρώτου μήνα της ζωής τους. Βρέθηκε χαμηλή συγκέντρωση του ασβεστίου στον ορό του αίματος όλων ζώων -4 ως και 12ώρες μετά τον τοκετό. Ειδικότερα, οι προβατίνες της ομάδας Α παρουσίασαν χαμηλότερες συγκεντρώσεις Ca νωρίτερα σε σχέση με τα ζώα των ομάδων Β και Γ. Επιπρόσθετα, τα ζώα ηλικίας 3+ ετών παρουσίασαν ομαλότερη πτώση της συγκέντρωσης του ασβεστίου 6 ώρες μετά τον τοκετό. Η συγκέντρωση του μαγνησίου δεν παρουσίασε στατιστικά σημαντικές διαφορές μεταξύ των ομάδων καθ’ όλη τη διάρκεια του πειραματισμού. αποτελέσματα καθ’ όλη την πειραματική διαδικασία. Η συγκέντρωση του P ήταν χαμηλότερη -20 και -17 ημέρες πριν από τον αναμενόμενο τοκετό. Η συγκέντρωση του φωσφόρου επανήλθε νωρίτερα στα προ του τοκετού επίπεδα στα ζώα της ηλικιακής κατηγορίας 1-1,5 ετών συγκριτικά με τα μεγαλύτερης ηλικίας ζώα. Τέλος, το pH του ούρου των προβάτων της ομάδας Γ ήταν πιο όξινο πριν από τον τοκετό, αποδεικνύοντας την επιτυχή οξινοποιητική δράση του χορηγούμενου χλωριούχου αμμωνίου, χωρίς ωστόσο να έχει σημαντική επίδραση στη συγκέντρωση των μακροστοιχείων του αίματος. Η συγκέντρωση του β-υδροξυβουτυρικού οξέος (ΒΗΒΑ) διατηρήθηκε εντός φυσιολογικών ορίων στα ζώα όλων των πειραματικών ομάδων σε όλη τη διάρκεια του πειραματισμού. Παρόλα αυτά εντοπίστηκαν αυξημένες τιμές ΒΗΒΑ ατομικά σε ζώα και από τις 3 ομάδες. Τέλος, δεν παρατηρήθηκαν διαφορές στο βάρος των νεογέννητων αρνιών, ούτε σε σχέση με τη διατροφή που χορηγήθηκε στα ζώα των τριών πειραματικών ομάδων, ούτε σε σχέση με την ηλικία των προβατίνων. Από τα αποτελέσματα της έρευνας φαίνεται ότι η προσθήκη στη διατροφή πούλπας ζαχαροτεύτλων ή/και χλωριούχου αμμωνίου στις συγκεκριμένες ποσότητες που χορηγήθηκαν στην περιγεννητική περίοδο συμβάλλει στην ομαλότερη μείωση της συγκέντρωσης του ασβεστίου στον ορό του αίματος, πιθανώς, μέσω της καλύτερης αξιοποίησης των συστατικών της τροφής και της βελτίωσης της γευστικότητας αυτής.