Έρευνες για την αξιοποίηση και διαχείριση υδροφορέων του υπόγειου υδατικού συστήματος Ορεστιάδας του Νομού Έβρου
Authors: Αδαμίδης Αδάμ 
Published: January 2025

Η παρούσα διδακτορική διατριβή διερευνά τη σχέση των επιφανειακών και των υπόγειων νερών, καθώς και τη σχέση υδροχημικών χαρακτηριστικών με τους υδραυλικούς παράγοντες των υδροφορέων. Σκοπός της διδακτορικής διατριβής είναι η διερεύνηση των υδρογεωλογικών και υδροχημικών συνθηκών του υπόγειου υδατικού συστήματος Ωοειδούς στο Νομό Έβρου, καθώς επίσης η αξιολόγηση της αλληλεπίδρασης υπόγειων και επιφανειακών νερών και αλληλεπιδράσεων νερού-πετρωμάτων. Θεωρώντας ότι η ολοκληρωμένη και ορθή διαχείριση των υπόγειων νερών βασίζεται σε αποτελέσματα διεπιστημονικών ερευνών, η διατριβή προσπαθεί να προσεγγίσει αυτό το θέμα από τη θεώρηση της υδροχημείας και της εφαρμοσμένης Υδρογεωλογίας, που αφορά στα μαθηματικά μοντέλα προσομοίωσης υπόγειας ροής. Η διατριβή αποσκοπεί στο να συμβάλει στη μείωση της αβεβαιότητας της σύνταξης σχετικού εννοιολογικού μοντέλου αξιοποιώντας υδροχημικά δεδομένα του υπόγειου νερού ως παράγοντες ερμηνείας της ροής του υπόγειου νερού και εν συνεχεία βάσει των ερμηνειών που προκύπτουν να δημιουργηθεί το μαθηματικό μοντέλο προσομοίωσης. Η περιοχή έρευνας αφορά στην περιοχή του Ωοειδούς, που περιλαμβάνεται στα γεωγραφικά όρια του Δήμου Ορεστιάδας, στο βόρειο τμήμα του Νομού Έβρου, εντός της Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Η περιοχή έρευνας, καταλαμβάνει έκταση 142,88 km2, αποτελεί μια στενή λωρίδα, της οποίας ανατολικό όριο αποτελεί ο Ποταμός Έβρος. Σε όλη την έκταση της περιοχής έρευνας αναπτύσσονται καλλιεργητικές δραστηριότητες. Το υπόγειο υδατικό δυναμικό της αξιοποιήθηκε με τη διάνοιξη τριακοσίων εξήντα (360) γεωτρήσεων την περίοδο 1976-1982, αποκλειστικά για αρδευτική χρήση. Το υπόβαθρο της περιοχής αποτελούν οι Ολοκαινικές προσχώσεις στη λιθολογική σύσταση των οποίων μετέχουν κροκάλες, άμμοι, χαλίκια και άργιλοι σε αλληλοσυμπλεκόμενες στρώσεις. Οι αλλουβιακές προσχώσεις κατά κανόνα επικάθονται των κροκαλοπαγών Πλεοπλειστοκαινικών σχηματισμών. Η τροφοδοσία του υδροφορέα μελέτης γίνεται μέσω της κατείσδυσης των βροχοπτώσεων, την επιφανειακή απορροή των ποταμών Έβρου και Άρδα και του χειμάρρου Νεοχωρίου, όπως και τις επιστροφές από τις αρδεύσεις. Η διατριβή βασίστηκε στη συγκέντρωση και ανάλυση υφιστάμενων στοιχείων και μελετών, όσο και στη συλλογή πρωτογενών δεδομένων από δίκτυο τριάντα έξι (36) γεωτρήσεων παρακολούθησης στάθμης των υπόγειων νερών με πρόγραμμα μετρήσεων τους μήνες Μάιο, Ιούνιο και τον Νοέμβριο, Δεκέμβριο, την τριετία 2018, 2019, 2020. Η συλλογή υδροχημικών δεδομένων πραγματοποιήθηκε από δίκτυο 30 γεωτρήσεων δειγματοληψίας στις αντλητικές περιόδους (Αύγουστος - Σεπτέμβριος) των ετών 2018, 2019 και 2020, Πραγματοποιήθηκε στατιστική ανάλυση των δεδομένων και πολυκριτηριακή ανάλυση. Δημιουργήθηκαν πιεζομετρικοί χάρτες, καθώς και χάρτες κατανομής των υδροχημικών παραμέτρων για κάθε μία περίοδο μέτρησης. Ακολούθησε η ανάπτυξη του εννοιολογικού μοντέλου του υδροφορέα της περιοχής έρευνας, βασισμένου στα αποτελέσματα της υδροχημικής ανάλυσης. Η προσομοίωση έγινε μέσω του κώδικα MODFLOW, ο οποίος είναι ο πιο διαδεδομένος κώδικας προσομοίωσης της ροής του υπόγειου νερού.