Parents’ opinions on inclusive education in public schools. Fears, benefits, needs
Authors: Twaróg-Kanus Agnieszka Anna 
Published: December 2024

<b>Wprowadzenie</b>. Edukacja włączająca w podejściu pedagogicznym promuje integrację, tworzenie środowiska akceptującego różnorodność oraz wsparcie każdego dziecka w wykorzystywaniu swojego pełnego potencjału. Nieodłącznym elementem triady szkolnej,
oprócz uczniów i nauczycieli są rodzice, którzy bezpośrednio angażują się w proces edukacyjny swoich dzieci. Właściwe zrozumienie idei inkluzji i zaangażowanie rodziców są kluczowe dla implementacji edukacji włączającej. Wiele badań wskazuje, że poziom wiedzy rodziców oraz ich postawy wobec edukacji włączającej mogą znacząco wpływać na sukcesy i trudności związane z integracją uczniów o różnych potrzebach edukacyjnych i wychowawczych. Poprzez poznanie, jakie obawy i potrzeby dostrzegają rodzice, można lepiej dostosować praktyki edukacyjne w obszarze pogłębienia kompetencji wychowawczych oraz profesjonalnego wsparcia dla dzieci i ich rodzin. <b>Cel</b>. Badanie koncentrowało się na poznaniu opinii rodziców dzieci uczęszczających do placówek ogólnodostępnych na temat edukacji włączającej. Badano, jakie mają oni obawy, jakie widzą korzyści i jakie są ich potrzeby w kontekście pogłębienia wiedzy w tym obszarze. <b>Metody i materiały</b>. Przeprowadzono badanie fokusowe i wywiad grupowy z rodzicami placówki ogólnodostępnej. W artykule zaprezentowano wyniki badań jakościowych o charakterze interpretacyjnym. Najpierw zaproszono rodziców i przeprowadzono z nimi warsztaty (wykorzystano pytania z wywiadu grupowego) mające na celu zwiększenie kompetencji wychowawczych w tematyce edukacji włączającej, następnie poproszono rodziców o uzupełnienie trzech zdań dotyczących obaw, korzyści wynikających z tego, że są różne dzieci, i potrzeb w zakresie tematyki spotkania. Przebadano 26 rodziców dzieci uczęszczających do placówki ogólnodostępnej w województwie śląskim.
<b>Wyniki</b>. Na podstawie analizy pisemnych i ustnych wypowiedzi rodziców wyodrębniono trzy rodzaje opinii rodziców w kontekście obaw związanych z edukacją włączającą, korzyści z niej płynących i wiedzy, którą chcieliby uzyskać w tym temacie. Na tej podstawie przeprowadzono cykl spotkań ze specjalistami, które miały na celu rozwianie rodzicielskich obaw przez wyjaśnienie i przedstawienie naukowego, metodycznego i praktycznego podejścia do pracy z dziećmi ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi czy specyficznymi trudnościami w uczeniu się. <b>Wnioski</b>. W odniesieniu do korzyści wynikającej z edukacji włączającej rodzice zwrócili uwagę, że obecność dzieci z różnymi niepełnosprawnościami czy potrzebami edukacyjnymi przyczynia się do rozwoju empatii, akceptacji i tolerancji wśród uczniów. Obawy związane z edukacją włączającą dotyczą troski o to, czy dzieci bez opinii i orzeczeń będą miały zapewnione odpowiednie wsparcie. Rodzice obawiają się, że spadnie jakość nauczania, ponieważ koncentracja na potrzebach dzieci z trudnościami może prowadzić do obniżenia ogólnego poziomu nauczania w klasie. Rodzice poprzez uzupełnienie zdania: „Chciałbym się dowiedzieć…” wskazują, że istnieje potrzeba zwiększenia dostępu do informacji, które pomogą im lepiej zrozumieć, jak działa edukacja włączająca. Wzrost świadomości rodziców na temat korzyści i wyzwań może prowadzić do bardziej pozytywnego nastawienia i większego zaangażowania w działania edukacyjne. Szkoły powinny regularnie organizować spotkania informacyjne i warsztaty ze specjalistami, aby pomóc rodzicom zrozumieć edukację włączającą.