Η επίδραση της ορμονικής θεραπείας στην ψυχική κατάσταση των εμμηνοπαυσιακών γυναικών
Authors: Βλάχου Ευγενία 
Published: January 2014

Το θέμα της ψυχικής κατάστασης των γυναικών στην εμμηνόπαυση αποτελεί ένα θέμα συχνά συζητούμενο και πολλές φορές διφορούμενο. Η εμφάνιση συμπτωμάτων άγχους και κατάθλιψης αναφέρεται συχνά κατά την κρίσιμη αυτή μεταβατική περίοδο της γυναικείας ζωής. Η λήψη Ορμονικής Θεραπείας έχει αποδεδειγμένα θετική επίδραση ως προς την ανακούφιση από τις αγγειοκινητικές εκδηλώσεις της εμμηνόπαυσης. Η επίδραση όμως της ορμονοθεραπείας στις παραμέτρους της ψυχικής κατάστασης των γυναικών είναι ασαφής. Για την διερεύνηση της επίδρασης της Ορμονικής Θεραπείας στην ψυχική κατάσταση των Ελληνίδων γυναικών στην εμμηνόπαυση, παρακολουθήσαμε και μελετήσαμε ένα δείγμα 216 γυναικών. Οι γυναίκες αυτές ηλικίας 40 - 60 ετών, επελέγησαν τυχαία από τις προσερχόμενες προς εξέταση στο Ιατρείο Εμμηνόπαυσης της Α’ Μαιευτικής και Γυναικολογικής Κλινικής Πανεπιστημίου Αθηνών. Οι γυναίκες κατανεμήθηκαν σε δύο ομάδες: η πρώτη ομάδα περιελάμβανε 100 γυναίκες που λάμβαναν Ορμονική Θεραπεία με οιστρογόνα και προγεστερόνη. Η δεύτερη ομάδα περιελάμβανε 116 γυναίκες που δεν λάμβαναν θεραπεία. Οι γυναίκες εκτιμήθηκαν σε δύο διαφορετικές χρονικές περιόδους, με μεσοδιάστημα έξι μηνών ανάμεσα στις δύο συνεντεύξεις. Για την εκτίμηση χρησιμοποιήθηκε ερωτηματολόγιο που περιείχε πέντε ενότητες: α. Δημογραφικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά των γυναικών β. Κλίμακα εμμηνόπαυσης Greene (The Greene Climacteric Scale) γ. Κλίμακα Ποιότητας ζωής στην εμμηνόπαυση (Τhe Hilditch menopause-specific quality of life scale) δ. Κλίμακα άγχους (Hamilton Anxiety Scale) ε. Κλίμακα κατάθλιψης (CES-D Scale). Για την εκτίμηση και στατιστική ανάλυση των αποτελεσμάτων χρησιμοποιήθηκαν οι στατιστικές μέθοδοι: t - test , το κατά ζεύγη t-test, Mann-Whitney U-test , το κατά ζεύγη Wilcoxon test, x2 - test , το McNemar test, η πολλαπλή παλινδρόμηση (multiple regression) και τέλος οι συντελεστές συσχέτισης Pearson. Από την στατιστική ανάλυση διαπιστώθηκαν τα εξής: Η εμμηνόπαυση στις Ελληνίδες γυναίκες χαρακτηρίζεται από την συχνή εμφάνιση ψυχολογικών και σωματικών συμπτωμάτων που επηρεάζουν δυσμενώς την ψυχική τους κατάσταση. Παρά την σημαντική συχνότητα εμφάνισης ψυχολογικών και σωματικών συμπτωμάτων, με βάση τις αξιόπιστες και επιστημονικά αποδεκτές κλίμακες που χρησιμοποιήθηκαν δεν στοιχειοθετείται κλινικά σημαντική ψυχική νόσος, με εξαίρεση την ομάδα γυναικών που δεν λαμβάνει Ορμονική Θεραπεία, όπου διαπιστώνεται κλινικά σημαντική αγχώδης συνδρομή. Ορμονική Θεραπεία στην Ελλάδα λαμβάνουν κυρίως γυναίκες που έχουν μεγαλώσει σε αστικές περιοχές, που έχουν υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης και επάγγελμα αυξημένης ευθύνης. Το υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης, ανεξάρτητα από την λήψη ή μη ορμονοθεραπείας, σχετίζεται με καλύτερη ποιότητα ζωής στην εμμηνόπαυση. Στην ομάδα γυναικών που λαμβάνουν θεραπεία, το υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης συνδυάζεται με λιγότερα συμπτώματα άγχους και κατάθλιψης. Η λήψη Ορμονικής Θεραπείας Υποκατάστασης διαπιστώνεται να προσφέρει σημαντικό όφελος ως προς την ανακούφιση από τα αγγειοκινητικά συμπτώματα της εμμηνόπαυσης. Τα ευρήματα αυτά είναι σύμφωνα με μεγάλο μέρος της διεθνούς βιβλιογραφίας