Η επίδραση ενός συνδυαστικού προγράμματος zumba και δύναμης στη φυσική κατάσταση μεσήλικων γυναικών
Authors: Βασιλοπούλου Θεοδώρα-Ευαγγελία 
Published: November 2021

Ο περιορισμένος ελεύθερος χρόνος στη σύγχρονη καθημερινότητα και η ανάγκη πολύπλευρης ανάπτυξης της υγείας και της φυσικής κατάστασης του ατόμου οδήγησε τους επιστήμονες στην ανάπτυξη συνδυαστικών προγραμμάτων άσκησης. Παρά το έντονο ερευνητικό ενδιαφέρον, δεν υπάρχουν επαρκή επιστημονικά δεδομένα για τον αποτελεσματικότερο και ασφαλέστερο συνδυασμό των στοιχείων επιβάρυνσης, αλλά ούτε και για τη διάρκεια των προσαρμογών των συνδυαστικών προγραμμάτων άσκησης. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να: α) εξετάσει την επίδραση ενός συνδυαστικού προγράμματος Zumba και ενδυνάμωσης σε επιλεγμένους δείκτες υγείας και φυσικής κατάστασης μεσήλικων γυναικών, β) συγκρίνει την αποτελεσματικότητά του σε σχέση με ένα πιο παραδοσιακό συνδυαστικό πρόγραμμα αερόβιου χορού και ενδυνάμωσης και γ) μελετήσει τις αποπροσαρμογές μετά την πάροδο ενός μήνα από τη λήξη των προγραμμάτων άσκησης. Στη μελέτη έλαβαν μέρος εθελοντικά 54 μεσήλικες γυναίκες, μη φυσικά δραστήριες (40-55 ετών), οι οποίες χωρίστηκαν τυχαία σε τρεις ομάδες: ομάδα συνδυαστικού προγράμματος Zumba και ενδυνάμωσης (ΟΖΕ), ομάδα συνδυαστικού προγράμματος αερόβιου χορού και ενδυνάμωσης (ΟΑΕ) και ομάδα ελέγχου (ΟΕ). Η διάρκεια του προγράμματος παρέμβασης και για τις δύο ομάδες άσκησης ήταν 3 μήνες (3 φορές / εβδομάδα, συνολικά 30 προπονητικές μονάδες) και περιελάμβανε Zumba ή αερόβιο χορό (ανάλογα με την ομάδα άσκησης) (ένταση: 65-85% ΜΚΣ, διάρκεια: 18-36min, μέθοδος: συνεχόμενη, βήματα χαμηλής κρούσης) και ασκήσεις ενδυνάμωσης με το βάρος του σώματος (σειρές: 2-5 / άσκηση, 4-15 επαναλήψεις / σειρά). Τα στοιχεία επιβάρυνσης (ένταση και ποσότητα) και για τα δύο προγράμματα άσκησης ήταν ίδια, με μόνη διαφορά το είδος αερόβιας δραστηριότητας (Zumba ή αερόβιος χορός). Η ΟΕ στο διάστημα των τριών μηνών δεν ακολούθησε κανένα πρόγραμμα παρέμβασης. Αξιολογήθηκαν η σύσταση μάζας σώματος, η αναπνευστική λειτουργία (FEV1 και FVC), η αρτηριακή πίεση (συστολική και διαστολική), η κινητικότητα, η ισορροπία (στατική και δυναμική), η αντοχή στη δύναμη κοιλιακών, ραχιαίων, πρόσθιων θωρακικών και τρικέφαλων βραχιονίων μυών και η αερόβια ικανότητα, πριν από την έναρξη, δύο ημέρες μετά τη λήξη και ένα μήνα μετά τη λήξη των προγραμμάτων παρέμβασης. Για τη στατιστική επεξεργασία των αποτελεσμάτων χρησιμοποιήθηκε ανάλυση διακύμανσης με 2 παράγοντες (ομάδα x χρόνος, 3 x 3), με επαναλαμβανόμενες μετρήσεις στον παράγοντα «χρόνο» και πολλαπλές συγκρίσεις με τη μέθοδο Sidak. Από την ανάλυση των αποτελεσμάτων παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική αλληλεπίδραση των παραγόντων «ομάδα» και «χρόνος» σε όλες τις μεταβλητές που αξιολογήθηκαν (p<0,01-0,001). Οι δύο ομάδες άσκησης, αμέσως μετά τη λήξη του προγράμματος παρέμβασης, παρουσίασαν στατιστικά σημαντική βελτίωση (p<0,01) σε όλους τους δείκτες υγείας (4-10%), λειτουργικής ικανότητας (4-45%) και φυσικής κατάστασης που αξιολογήθηκαν (9-83%) (εκτός από την ΟΖΕ όπου δεν παρουσίασε σημαντική μεταβολή στην στατική ισορροπία), ενώ η ΟΕ δεν παρουσίασε καμία στατιστικά σημαντική μεταβολή μεταξύ των μετρήσεων. Ένα μήνα μετά τη διακοπή της προπόνησης παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική τάση αναστροφής των προπονητικών προσαρμογών σε όλους τους δείκτες που αξιολογήθηκαν (p<0,05), χωρίς ωστόσο αυτή η αναστροφή να είναι πλήρης. Οι δύο ομάδες άσκησης παρουσίασαν στατιστικά σημαντική διαφορά μεταξύ τους στην στατική ισορροπία με την ΟΑΕ να παρουσιάζει σημαντική βελτίωση (p<0,01) μετά την παρέμβαση, ενώ η ΟΖΕ καμία μεταβολή. Στους υπόλοιπους δείκτες δεν παρατηρήθηκε διαφορά στη βελτίωση μεταξύ των δύο ομάδων (p>0,05). Αμέσως μετά καθώς και 1 μήνα μετά την παρέμβαση, οι δύο ομάδες άσκησης παρουσίασαν στατιστικά σημαντική διαφορά με την ομάδα ελέγχου (p<0,01-0,05). Και τα δύο προγράμματα άσκησης (Zumba και ενδυνάμωσης και αερόβιου χορού και ενδυνάμωσης) ήταν αποτελεσματικά στη βελτίωση των δεικτών υγείας και των ικανοτήτων της φυσικής κατάστασης που αξιολογήθηκαν, και θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν με ασφάλεια για την προαγωγή της υγείας και τη βελτίωση της φυσικής κατάστασης των ασκούμενων.