ҚАЗАҚСТАНДА ЖОҒАРЫ ПЕДАГОГИКАЛЫҚ БІЛІМ БЕРУДІҢ ДУАЛЬДЫ МОДЕЛІН ЖҮЗЕГЕ АСЫРУДЫҢ ОБЪЕКТИВТІ АЛҒЫ ШАРНТТАРЫ
Authors: Абаева Г.А. 
Published: October 2023

Статья посвящена анализу основных факторов, обуславливающих необходимость внедрения дуальной модели высшего педагогического образования как одного из важных механизмов повышения качества профессиональной подготовки будущих педагогов в Казахстане. Статья написана в рамках структурного проекта №618930-EPP-1-2020-1-EL-EPPKA2-CBHE-JP - «Внедрение дуальной системы в Казахстане – KAZDUAL» Программы ERASMUS+. Консорциум проекта включает вузы и колледжи Германии, Австрии, Эстонии, Казахстана, Министерство науки и высшего образования Республики Казахстан, казахстанские и международные аккредитационные агентства. Основной акцент в данной статье сделан на раскрытие цели, задач и разработку проекта гибкой дуальной модели высшего педагогического образования для Казахстана с учетом запросов педагогичес- кой практики. Данный анализ будет основой для имплементации лучших мировых практик дуального образования, для интегрирования теории и практики профессионального образования, для изучения основных вопросов реализации практикоориентированного и студентоориентированного подходов в современных вузах. В статье особое внимание уделяется особенностям моделирования как одного из важных научных методов, современным проблемам профессиональной подготовки будущих педагогов, связанных с вовлечением работодателей в процесс разработки образовательных программ, с организацией и развитием института наставничества на базе педагогических практик в соответствии с основными правилами дуальной модели обучения. Ключевые слова: дуальные модели обучения, дуальная система обучения, дуальное образование, образовательная программа, педагогическая практика, практикоориентированный подход.

Мақала Қазақстандағы болашақ педагогтарды кәсіби даярлау сапасын арттырудың маңызды тетік- терінің бірі ретінде жоғары педагогикалық білім берудің дуальды моделін енгізу қажеттілігін негіздейтін негізгі факторларды талдауға арналған. Мақала ERASMUS+ бағдарламасының №618930-EPP-1-2020-1- EL-EPPKA2-CBHE-JP «KAZDUAL – Қазақстанда дуальды жүйені енгізу» құрылымдық жобасы аясында жазылған. Жоба консорциумына Германия, Австрия, Эстония, Қазақстан жоғары оқу орындары мен колледждері, Қазақстан Республикасының Ғылым және жоғары білім министрлігі, қазақстандық және халықаралық аккредиттеу агенттіктері кіреді. Бұл мақалада педагогикалық практиканың сұраныстарын ескере отырып, Қазақстан үшін жоғары педагогикалық білім берудің икемді дуальды моделінің жобасын әзірлеуге және мақсаттарын, міндеттерін ашуға ерекше назар аударылған. Бұл талдау дуальды білім берудің үздік әлемдік тәжірибелерін имплементациялау, кәсіптік білім беру теориясы мен практикасын интеграциялау, қазіргі заманғы жоғары оқу орындарында практикаға бағдарланған және студентке бағдарланған тәсілдерді іске асырудың негізгі мәселелерін зерделеу үшін негіз болады. Мақалада дуальды оқыту моделінің негізгі ережелеріне сәйкес педагогикалық практика негізінде тәлімгерлік институтын ұйымдастырумен және дамытумен, білім беру бағдарламаларын әзірлеу процесі- не жұмыс берушілерді тартумен байланысты болашақ педагогтарды кәсіби даярлаудың қазіргі заманғы мәселелеріне, маңызды ғылыми әдістердің бірі ретінде модельдеу ерекшеліктеріне баса назар аударылады. Түйін сөздер: дуальды оқыту моделі, дуальды оқыту жүйесі, дуальды білім беру, білім беру бағдарламасы, педагогикалық практика, практикаға бағдарланған тәсіл.

The article is devoted to the analysis of the main factors that determine the necessity of implementing the dual model of higher pedagogical education as one of the important mechanisms for improving the quality of professional training of future teachers in Kazakhstan. This article is written within the framework of the structural project No. 618930-EPP-1-2020-1-EL-EPPKA2-CBHE-JP - "Implementing Dual System in Kazakhstan - KAZDUAL" of the ERASMUS+ program. The project consortium includes universities and colleges of Germany, Austria, Estonia, Kazakhstan, the Ministry of Science and Higher Education of the Republic of Kazakhstan, Kazakhstani and international accreditation agencies. The main emphasis in this article is placed on to make available the goal, objectives and development of the project of a flexible dual model of higher teacher education in Kazakhstan taking into account the needs of pedagogical practice. This analysis will be the basis for the implementation of the best world practices of dual education, for the integration of theory and practice of professional education, for the study of the main issues of implementation of practice-oriented and student-oriented approaches in modern universities. The article pays special attention to the peculiarities of modeling as one of the important scientific methods, modern problems of professional training of future teachers related to the involvement of employers in the development of educational programs, to the organization and development of the mentoring institute on the basis of teaching practices in accordance with the basic rules of dual model of education. Keywords: dual learning models, dual learning system, dual education, educational program, pedagogical practice, practice-oriented approach.