Beynəlxalq mənbələr və əmtəə nişani hüquqlari
Authors:   Baku State University master, Mazahir Gurbanzadeh Aytaj 
Published: June 2022

Intellectual property means the legal rights which result from intellectual activity in the industrial, scientific, literary and artistic fields. The World Intellectual Property Organization (WIPO) is one of the specialized agencies of the United Nations (UN). The “Convention Establishing the World Intellectual Property Organization” was signed at Stockholm in 1967 and entered into force in 1970. However, the origins of WIPO go back to 1883 and 1886, with the adoption of the Paris Convention and the Berne Convention respectively. A trademark as a form of intellectual property is any sign that individualizes the goods and services, and distinguishes them from the goods and services of competitors. Trademarks already existed in the ancient world. They started to play an important role with industrialization, and they have since become a key factor in the modern world of international trade and market-oriented economies. Industrialization and the growth of the system of the market-oriented economy allow competing manufacturers and traders to offer consumers a variety of goods in the same category. The main purpose of this research is to identify and learn modern approach to the trademark rights, international sources of trademark protection as well as to focus on the role of trademark as a part of intellectual property. Key words: intellectual property, protection of trademarks, history of trademarks, trademark rights, international acts on trademarks Aytac Məzahir qızı Qurbanzadə Beynəlxalq mənbələr və əmtəə nişani hüquqlari Xülasə Əqli mülkiyyət dedikdə sənaye, elmi, ədəbi və incəsənət sahələrində zehni fəaliyyətin nəticəsi olan hüquqlar başa düşülür. Ümumdünya Əqli Mülkiyyət Təşkilatı (ÜƏMT) Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) ixtisaslaşmış agentliklərindən biridir. “Ümumdünya Əqli Mülkiyyət Təşkilatının yaradılması barədə Konvensiya” 1967-ci ildə Stokholmda imzalanmış və 1970-ci ildə qüvvəyə minmişdir. Ancaq Ümumdünya Əqli Mülkiyyət Təşkilatının (ÜƏMT) yaranması müvafiq olaraq 1883 və 1886-cı illərdə qəbul olunmuş Paris və Bern Konvensiyaları ilə əlaqəlidir. Əmtəə nişanı əqli mülkiyyətin bir forması kimi əmtəə və xidmətləri fərdiləşdirən və onları rəqiblərin əmtəə və xidmətlərindən fərqləndirən hər hansı işarədir. Əmtəə nişanları qədim dövrlərdən mövcud olmuşdur. Onlar sənayeləşmə dövründə vacib rol oynamağa başlamış və həmin vaxtdan beynəlxalq ticarət və bazar yönümlü iqtisadiyyatların müasir dünyasında əsas amilə çevrilmişdir. Sənayeləşmə və bazar yönümlü iqtisadiyyatlar sisteminin inkişafı eyni kateqoriyadan olan müxtəlif əmtəələrin rəqabət aparan istehsalçı və ticarətçilər tərəfindən təklif edilməsinə şərait yaratmışdır. Bu araşdırmanın əsas məqsədi əmtəə nişanı hüquqlarına müasir yanaşmanı aydınlaşdırmaq və öyrənmək, əmtəə naslarının hüquqi mühafizəsinin beynəlxalq mənbələri, həmçinin əqli mülkiyyətin bir forması kimi əmtəə nişanlarının roluna nəzər yetirməkdir. Açar sözlər: əqli mülkiyyət, əmtəə nişanlarının mühafizəsi, əmtəə nişanlarının tarixi, əmtəə nişanı hüquqları, əmtəə nişanlarına dair beynəlxalq aktlar