bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Kemampuan Guru Sekolah Dasar Mengadakan Variasi pada Pembelajaran PKN di SDN 050676 Kebun Balok
Authors: Nanda Ficha Aulia
Published: February 2024

Tujuan penelitian adalah mendeskripsikan: (1) kemampuan guru PKn di SDN 050676 Kebun Balok dalam melaksanakan pembelajaran (2) faktor penghambat dan pendukung guru PKndi SDN 050676 Kebun Balok dalam melaksanakan pembelajaran secara profesional. Metode penelitian mengguna-kan jenis penelitian kualitatif. Subjek penelitian guru PKn 2, Kepala Sekolah 3, guru mata pelajaran lain 9, siswa 6 serta pengawas 1. Teknik pengumpulan data: pengamatan parti-sipasi, wawancara mendalam, dan dokumentasi. Analisis data menggunakan model kualitatif-interaktif. Hasil penelitian: (1) kemampuan guru PKn dalam pembelajaran kurang. Penyusunan RPP belum serius. Pelaksa-naan pembelajaran didasarkan kebiasaan guru mengajar. Guru belum berperan sebagai pendidik, inovator, dan teladan. Penilaian berbentuk ulangan harian, ujian mid semester dan ujian semesteran, belum mengembangkan instrumen penilaian. (2) Hambatan internal terbatasnya wawasan materi PKn, lemahnya motivasi mempelajari bahan ajar, komitmen belum kuat, terbatasnya pengalaman mengikuti forum ilmiah. Hambatan eksternal terbatasnya media pembelajaran di sekolah. Media pembelajaran kurang menarik ditampilkan di kelas. Keterbatan di sekolah adalah sumber bahan ajar.
Yetişkinlerde Travma Sonrası Büyüme ile Yaşamda Anlam Arayışı Arasındaki İlişkide Umudun Aracı Rolü
Authors: KAYA Bahar , AKOĞLU Bahar
Published: February 2024

Bu araştırma, yetişkin bireylerdeki travma sonrası büyüme ile yaşamda anlam arayışı arasındaki ilişkide umudun aracı rolünü incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu amaç doğrultusunda ilişkisel tarama yöntemi kullanılarak yapılan çalışmada, Sosyodemografik Bilgi Formu, Travma Sonrası Büyüme Envanteri (TSBE), Yaşamda Anlam Ölçeği (YAÖ) ve Sürekli Umut Ölçeği (SUÖ) kullanılmıştır. Çalışma 20-65 yaş arasında olan 424 kişinin gönüllü katılımıyla yürütülmüştür. Travma sonrası büyüme ile yaşamda anlam arayışı arasındaki ilişkide umudun aracı rolü Process 4.2 kullanılarak incelenmiştir. Bulgular sonucu travma sonrası büyüme ile yaşamda anlam arayışı arasındaki ilişkide umudun kısmi aracı role sahip olduğu saptanmıştır. Travma sonrası büyümenin yaşamda anlamı pozitif yönde yordadığı görülmüştür. Travma sonrası büyüme ve sürekli umut değişkenleri yaşamda anlam puanındaki varyansın %35’ini açıklayabilmektedir. Sürekli umut bağımsız değişkeninin ise travma sonrası büyüme puanındaki varyansın %13’ünü açıkladığı görülmektedir. Elde edilen bulgularla bireylerin büyüme ve anlam yaratma süreçlerinde umudun önemi vurgulanmıştır. Türk popülasyonda yapılan bu çalışma, farklı kültürlerle karşılaştırma olanağı sunacağı için önem arz etmektedir. Araştırma sonuçlarına dayalı olarak, ruh sağlığı profesyonelleri tarafından travmatik olaylara yönelik yürütülen psikososyal destek çalışmalarında ve psikolojik müdahalelerde acı veren deneyimlerin ruhsal gelişime katkısında umudun gücünün hesaba katılmasının, travmatik olaylara maruz kalmış bireylerin iyileşme süreçlerini destekleyeceği düşünülmektedir.
21 ANOS DE SUICÍDIO NA BAHIA: NOVAS PERSPECTIVAS NO PERFIL EPIDEMIOLÓGICO
Authors: Hohlenweger Malta Patrícia , Souza Lessa Rosângela , Andrade de Oliveira Diêgo , Dourado Pereira Correia Santos Cinara , Lino da Silva Júnior Geraldo , Silva Tagliaferre Rita de Cássia , Fonseca de Vasconcelos Pedro
Published: February 2024

Objetivos: Descrever o perfil do suicídio no estado da Bahia no período entre 1996 e 2016 através da estimativa proporcional de variáveis sociodemográficas. Métodos: trata-se de um estudo ecológico, exploratório que utilizou dados extraídos do Sistema de Informação sobre Mortalidade, como também dados do IBGE para variáveis demográficas e socioeconômicas. Resultados: os indivíduos jovens, entre 20 e 29 anos, do sexo masculino, solteiros e pardos foram os mais atingidos por esse grupo de causas. O meio utilizado com maior frequência foi o enforcamento, estrangulamento e sufocamento, associado ao domicilio como local de ocorrência mais comum, seguido pelo hospital. Conclusão: Os dados revelaram a expressiva magnitude do problema e a necessidade de seu enfrentamento, o qual precisa considerar a complexidade da determinação das mortes por esta causa.
Qualidade de vida dos cuidadores de idosos dependentes
Authors: De Oliveira Santos Nathália , Bento Andrade Paloma
Published: February 2024

Objetivo: analisar publicações científicas disponíveis para identificar fatores com repercussão na qualidade de vida do cuidador de idosos dependentes. Materiais e Métodos: foi realizada busca eletrônica nas bases de dados Biblioteca Virtual em Saúde (BVS) e PubMed no mês de março de 2023. Foram incluídos artigos científicos disponíveis como texto completo e publicados nos últimos cinco anos; excluíram-se revisões da literatura, estudos em duplicidade, dissertações e teses. Oito investigações compuseram a amostra final. Resultados: todos os artigos são estudos transversais, realizados com cuidadores informais que, em sua maioria, são do sexo feminino e familiares do receptor de cuidados. Conclusão: os fatores que possuem relação negativa com a qualidade de vida do cuidador são sexo feminino, diagnóstico de doença crônica, falta de orientações prévias acerca do cuidado e ausência de apoio social. Por sua vez, experiência prévia em cuidar, sono regular, prática de atividades de lazer e de fé religiosa possuem relação positiva.
Prosedur Analisis ATLAS.ti Bersistematik: Pembinaan Kata Kunci Utama Soalan Karangan Bahasa Melayu SPM
Authors: Ismail Mohd Sufian , Sarudin Anida , Mohamad Tarmizi Mohd Hafiz
Published: February 2024

Perisian ATLAS.ti 24 mampu diaplikasikan bagi menganalisis koleksi data secara sistematik. Tujuan kajian ini adalah untuk menganalisis soalan karangan Bahasa Melayu Sijil Pelajaran Malaysia (SPM) bagi pembinaan kata kunci utama. Data kajian menggunakan soalan karangan Bahasa Melayu SPM sebenar, soalan karangan Bahasa Melayu SPM ulangan dan soalan karangan Bahasa Melayu SPM percubaan dari tahun 2010 hingga tahun 2020. Prosedur Model NCT Friese yang terdiri daripada komponen Noticing things, Collecting things dan Thinking about things diaplikasikan bersama tujuh fasa Thematic Content Analysis (TCA) Friese bagi memperincikan proses analisis. Alat Pembinaan Soalan Kajian (RQDT), iaitu PICo yang mewakili Populasi, Minat dan Konteks diadaptasi sebagai asas pembinaan tema dalam analisis menggunakan perisian ATLAS.ti 24. Berdasarkan penyelidikan ini, satu prosedur analisis ATLAS.ti bersistematik dibina. Selain itu, soalan karangan SPM dapat dikategorikan kepada empat aspek utama dengan satu tambahan kategori ‘Bentuk’ menjadi PICoB. Selain itu, terdapat enam kata kunci utama yang mewakili tema ‘Populasi’, tiga kata kunci utama yang mewakili tema ‘Fokus’ dan 19 kata kunci utama yang mewakili tema ‘Konteks’. Perkongsian prosedur analisis ini memberi panduan kepada penyelidik seterusnya untuk penambahbaikan analisis menggunakan perisian ATLAS.ti. Hasil penyelidikan ini juga diharapkan mampu menjana inovasi guru-guru dalam proses menganalisis sesuatu bahan serta membantu penulisan karangan pelajar agar fokus kepada kehendak soalan.
STEM SKILLS FOR STUDENTS WHO ARE BLIND or LOW VISION
Authors: BÜLBÜL Mustafa Şahin
Published: February 2024

In this study, a model study was conducted to match the skills needed in STEM education with the needs of visually impaired and low-vision students. The skills that emerged in the content of the study were presented with a framework and 27 objectives in accordance with this framework were shared as a table. With this model, it is possible to develop a curriculum to improve the STEM skills of visually impaired students.
Comparison of Visual Symptom Frequency and Occupational Issues Between Patients With and Without Concussion
Authors: Schurr Stephanie , Foy Caitlyn , Polonenko Tanya , Scheiman Mitchell
Published: February 2024

Importance: Occupational therapy practitioners’ knowledge of and advocacy for clients with visual symptoms postconcussion can have a considerable impact on recovery.

Objective: To compare the frequency of vision symptoms and occupational performance deficits in a sample of participants with and without concussion.

Design: Cross-sectional study.

Setting: Sports medicine clinic.

Participants: Adolescents and adults with concussion (n = 20) and musculoskeletal injuries (n = 19).

Outcomes and Measures: Measures included monocular amplitude of accommodation, near point of convergence, Binocular Vision Assessment (BVA) computerized screening for phoria, BVA computerized screening for fusional vergence, the Developmental Eye Movement Test, the Canadian Occupational Performance Measure, and the Convergence Insufficiency Symptom Survey–Concussion Version (CISS–CON).

Results: We found significant differences between participants with and without concussion using the CISS–CON (p = .001), positive fusional vergence (p = .02), and near point of convergence (p = .02). Participants with concussion scoring above cutoffs on multiple measures reported poorer performance (p = .005) and satisfaction (p = .004) with valued occupations.

Conclusions and Relevance: Concussion has a detrimental effect on vision and occupation, and occupational therapy practitioners are well-positioned to assess and address issues arising from this relationship.

Plain-Language Summary: Vision symptoms commonly experienced after a concussion are associated with reduced occupational performance and satisfaction and can have a considerable impact on recovery. Occupational therapy assessment for clients with concussion should include screening for vision difficulties.
Analysis of Movement and Actions of Wingers
as Second-Line Players in Organized Attack in Handball
Authors: Hatzimanouil Dimitris , Saavedra Jose M. , Lola Afroditi , Skandalis Vasilis , Gkagkanas Konstantinos
Published: February 2024

In modern handball, one of the important performance indicators is the effectiveness of the attack, especially the running-in of wingers as line players which has not been explored adequately. The purpose of the study was to analyze the movements of wingers in the organized attack when they run in. Fifty-eight matches were analyzed from the 2022 EHF European Men’s Handball Championship. A total of 491 attacks were recorded and 45 variables were analyzed in which wingers ran in as second pivots and the outcome was a throw. For the statistical analysis, descriptive and inductive statistics were used. The results showed that the average time of the running-in was 12.11 ± 9.28 s, the left wing ran in more often (60.1%) and wingers tended to move outside the defense formation (72.5%). Wingers ran in without the ball in possession (81.1%), moved toward defenders 2 and 5 and stood next to defenders, and occasionally blocked, slid or left their position. The defense’s central zone was preferred by players to make a throw. Correspondence analysis showed that wingers finally returned to their initial position regardless of the evolution of the attack. Their role was to block a specific defender or disorganize the defense, for one defender to be isolated so that one attacking player could execute a shot from the central area. Conclusively, wingers play an important role, especially in run-in actions, at the completion of an attack, and in the final throw.
Pembelajaran Team Games Tournament Berbantuan Math Quiz untuk Meningkatkan Pemahaman Matematis pada Materi Penjumlahan Pecahan Campuran Siswa Kelas V SD
Authors: Fadhilah Dina Laelatul , Isrokatun I. , Syahid Aah Ahmad
Published: February 2024

Penelitian ini bertujuan untuk mengetahui seberapa besar peningkatan pemahaman matematis penjumlahan pecahan campuran siswa kelas V SD melalui pembelajaran Team Games Tournament (TGT) dengan penggunaan math quiz. Penelitian ini merupakan penelitian kuantitatif dengan desain penelitian berupa quasi eksperimen pretest-posttest non-equivalent control group design. Desain ini mempunyai kelompok kontrol, tetapi tidak dapat berfungsi sepenuhnya untuk mengontrol variabel-variabel luar yang mempengaruhi pelaksanaan eksperimen. Sekolah Dasar di Kabupaten Cirebon menjadi populasi dalam penelitian ini, dengan menggunakan dua sampel penelitian yang dipilih secara acak, yaitu SDN 1 Kebarepan dan SDN Tegalwangi 3. Hasil belajar siswa, angket, dan dokumentasi pendukung digunakan untuk mengumpulkan data penelitian ini. Setelah data terkumpul data dianalisis dengan menggunakan software SPSS 22 yang memungkinkan pengambilan kesimpulan melalui beberapa tahap antara lain uji prasyarat mutlak, uji paired sample T test, independent sample T test dan dilengkapi melalui hasil uji n-gain.  Hasil penelitian ini menyatakan bahwa pembelajaran Teams Games Tournament cukup efektif untuk meningkatkan pemahaman matematis peserta didik pada materi penjumlahan pecahan campuran dibandingkan dengan pembelajaran secara konvensional. Pembelajaran menggunakan TGT berbantuan math quiz mampu menarik serta meningkatkan keaktifan dan semangat peserta didik.
GERENCIAMENTO DO ENFERMEIRO NO SERVIÇO DE URGÊNCIA E EMERGÊNCIA
Authors: De Aguiar Adelita Barros , Mendes Celeste
Published: February 2024

This article’s theme is the role of the nurse in managing urgency and emergency actions. The nursing team that works in urgency and emergency care has as characteristics of the profession a high workload and speed of care, however, there are also functions who need autonomy in carrying out activities that do not only concern practices related to care, but that contribute to the process, such as filling out protocols, reporting on actions carried out and monitoring and evolution of care, as well as referrals that they proceeded. There is still a lot of bureaucracy in your daily life to be added to the institution’s work activities. To carry out studies relating to the quality of nurse management in urgent and emergency situations, we seek to achieve the objective of determining what attitudes the nursing professional should have to manage their actions with the purpose of achieving quality in care, knowing which are the functions and real characteristics that must permeate your work, establishing parameters so that quality of service is prioritized. The study is justified by the need for nursing professionals to reflect on their practice, valuing their knowledge with the application of skills that establish self-confidence and proactivity. This is a literature review study of an exploratory descriptive nature carried out on documents available for access in the Virtual Health Library (VHL), Pubmed, Lilacs, Medlaine. The Final Considerations point out that discussions about the factors related to the situation of emergency emergency care in our country require a new look at how to manage the actions carried out in this context
Türk Ninnilerindeki Ölüm Algısı Üzerine Bir Değerlendirme
Authors: TARHAN Esra
Published: February 2024

Halkbiliminin geçiş dönemlerinden biri olan ölüm hayatın en önemli gerçeklerinden biridir. Türk halk kültüründe geçmişten bugüne uzanan süreçte pek çok inanış ve uygulamanın ölüm olgusu etrafında şekillendiği görülmektedir. Özellikle ölümden kaçınmayla ilgili uygulamaların daha yoğun olduğu anlaşılmaktadır. Sözlü ve yazılı kültür ortamlarındaki ölüm ile ilgili uygulamaları içeren pek çok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalarda Türklerdeki ölüm gelenekleri farklı açılardan ele alınmıştır. Türk milletinin kendi öz değerlerini ve geleneklerini ortaya koyan uygulamalar diğer geleneklerde olduğu gibi ölüm ile ilgili geleneklerde de yoğunlaşmıştır. Türk halk edebiyatına ait anlatmalık ve söylemelik türlerde ölüm konusu yer almaktadır. Söylemelik türlerden biri olan ninnilerdeki ölüm algısı ise bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Bu çalışmayla ninnilerdeki ölüm algısının ele alınış ve işleniş biçiminin tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Çalışma kapsamında ninnilerde ölüm konusunun ele alındığı örnekler belirlenmiştir. Kaynakçada ayrıntılı bilgilerine yer verilen Amil Çelebioğlu (1995), Erman Artun (1998), Emine Uğurlu (2012) gibi araştırmacılara ait çalışmalardaki ninni metinleri incelenerek ölüm konulu olanlar tespit edilmiştir. Yapılan çalışma sonucunda ninnilerdeki ölüm konusunun genellikle anneye ait söylemle dile getirildiği anlaşılmıştır. Ölüm konulu ninnilerin çoğunlukla annenin, babanın veya bebeğin ölümü üzerine söylendiği anlaşılmıştır.
Talat Aydemir’in Yönü
Authors: FINDIK Bengücan
Published: February 2024

27 Mayıs 1960 Darbesinin sonra Türkiye’nin en önemli politik gündemi sivil-asker ilişkileridir. 1961 yılında TBMM’nin tekrar açılmasına kadar olan süreçte Milli Birlik Komitesi ülkeyi fiilen yönetmiş ve komite içerisinde yönetimin sivil iktidara bırakılması noktasında görüş ayrılıkları çıkmıştır. Neticesinde askeri dikta rejiminde ısrarcı olan 14 komite üyesi yurt dışı görevlere tayin edilmiş ve sonrasında iktidar sivil hükümete bırakılmıştır. Ancak askerlerin sivil hükümet üzerindeki kontrolü çok uzun yıllar boyunca devam etmiştir. 1960’ların politik gündeminin başka bir önemli parçası ise Yön dergisi etrafında şekillenmeye başlayan sosyalist fikirlerdir. Yön dergisi Kemalizm ile sosyalizm arasında bir bağlantı kurmuştu ve günün şartlarında demokrasinin sadece “şekli” olabileceğini, gerçek demokrasiye ulaşabilmek içinse bazı reformların yapılması gerektiğini savunmaktaydılar. Sıkça kullanmakta oldukları “zinde güçler” kavramı ise doğrudan orduyu çağrıştırmaktaydı ve Türk Silahlı Kuvvetlerini toplumun ilerici gücü olarak görmektelerdi. 1960’ların ilk yarısında başka bir politik gündem maddesi ise ikinci bir askeri darbe beklentisidir. Bazı askerler 27 Mayıs’ın hedeflerine ulaşamadığını, iktidarın sivillere bırakılmasının doğru olmadığını ve Türkiye’nin otoriter bir yönetim altında birtakım reformlar gerçekleştirmesi gerektiğini savunmaktaydı. Bu askerler içerisinde düşüncelerini eyleme geçiren ise Albay Talat Aydemir’dir. Aydemir 1962 ve 1963’te iki kez askeri darbe teşebbüsünde bulunmuştur. Aydemir’in eylemlerini dayandırdığı fikirler ile Yön dergisinin savunduğu fikirler birbirine benzerdir. Aydemir, giriştiği harekette başarısız olmuş ve idama mahkûm edilmiştir. Yön dergisi ise darbe girişimiyle ilişkisi olduğu iddiasıyla kapatılmıştır.
Cenab Şahabeddin ve Hazan Şiirleri
Authors: GÜLGEN BÖRKLÜ Jale
Published: February 2024

Servet-i Fünun edebî devresi düşünüldüğünde, şiir sahasında âdeta bir deprem etkisi yaratan yenilikçi düşüncenin ilk başlatıcısı, bu değişimin ilk motivasyonu Cenab Şahabeddin’dir. O, tabiatta duyduğu yeni sesleri, temaşa ettiği sıra dışı renkleri, duyulara sonsuz bir ilham kabiliyeti bahşeden kokuları, bilinenin ve alışılmışın dışında bir tavırla şiirin dünyasına taşır. Tabiatın sıradan manzaralarını mucitvari bir zekânın esinlediği mucizevî imajlarla dönüştürebilme kabiliyetiyle bu şiirin öncüsü sayılmayı hak eden orijinal bir şairdir. Bu çalışmada şairin bu yaklaşımının daha belirgin bir şekilde yansıdığı tabiat temalı şiirleri, “hazan mevsimi” merkeze alınarak değerlendirilecektir. Öncelikle şairin “yenilikçi” şiir anlayışının kendi devri içindeki konumu ile yenilik arayışının temelinde yatan nedenler belirlenecek; Servet-i Fünun döneminde tabiatı yorumlayışa getirdiği farklılıklar tespit edilecek, bu tespiti geliştirmek niyetiyle tabiat hakkındaki görüşlerine temas edilecek, şairin hüzne meyleden algısını şekillendiren etkenler üzerinde durulacak ardından hazan şiirlerindeki imajlar değerlendirilecektir. Şair tabiatı mevsimler ekseninde okuyucu karşısına çıkarırken, mevsimleri birer ruha dönüştürerek tabiata nasıl can vermektedir? Ondaki bilindik görüntüleri her defasında farklı imajlarla gösterirken sunduğu yeni tablolarda ona ne kadar geniş bir yelpazede renkler biçmektedir? Hazan mevsimine ait görüntülerin onda yarattığı his med-cezirleri şiirin bünyesinde nasıl bir dalgalanma ile şekillenmektedir? Bu sorulara cevap aranırken şairin farklı dönemlerde yazdığı şiirlerden hareket edilecektir.
Türkçede Cümle Ögelerinin Sınıflandırılması Üzerine Bir Ölçüt Önerisi
Authors: YILMAZ Çağlayan
Published: February 2024

Bu çalışmada, Türkçedeki cümle ögelerinin sınıflandırılmasında kullanılabilecek yeni bir ölçüt önerilmiştir. Bunun için öncelikle cümlenin tanımı üzerinde durulmuştur. Cümlenin, yargı bildiren dilsel ifadeler olarak tanımlanmasına karşı çıkılmış, cümle için ancak biçimsel bir tanımın mümkün olduğu savunulmuştur. Türkçede cümlenin varlığı fiil ve fiil çekimiyle ilişkilendirilmiş, bunlar üzerine odaklanılmıştır. Ardından cümle ögesi olmanın anlamsal ve biçimsel koşulları ele alınmıştır. Cümle ögesinin, özgül bir dilsel ifade olması gerektiği vurgulanmış, her bir ögenin cümlenin yüklemindeki fiille kurduğu anlamsal ilişki üzerinde durulmuştur. Bu anlamsal ilişki, cümlenin sıfat yan cümlesine dönüşümü üzerinden gösterilmiştir. Sıfat yan cümlesinin tamlayan olarak bulunduğu bir tamlamanın ortaya çıktığı bu sözdizimsel dönüşümde her bir ögenin, yüklemdeki fiile göre bu tamlamanın tamlananı olabildiğine dikkat çekilmiştir. Ögelerin dönüşümlerdeki farklı tepkileri yüklemdeki fiilin sözlük anlamıyla ilişkilendirilmiş, ögeler bu tepkiler üzerinden sınıflandırılmıştır. Özellikle özne ile tümleç arasındaki farka dayanan temel niteleme kuralının dışındaki kullanımlara odaklanılmış, bu kural dışı kullanımlar üzerinden tümleçler arasında yapılması mümkün bir sınıflandırma için bir ölçüt önerilmiştir.
Denizli İli Tavas İlçesi Vakıf Köyü Mezarlığı
Authors: ÖZDEMİR Hicran
Published: February 2024

Denizli ili Tavas ilçesi Vakıf Köyü’nde yer alan mezarlık antik dönemde önemli bir tıp merkezi olan Herakleia Salbake Antik kenti üzerinde yer almaktadır. Bölgede 2020 yılında başlatılan yüzey araştırmasında mezarlıkta çok sayıda tarihi mezar taşı olduğu tespit edilmiş ve 2021-2022 yılında mezarlıkta belgeleme çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma ile Herakleia Salbake’nin Türk Dönemi’ndeki kullanımına ve bölgenin tarihine katkı sağlamak amaçlanmıştır.

Mezarlık alanındaki mezar taşlarının çoğunluğu toprak altında kalmış ve sadece mezar taşlarının üst kısımları görülebilmektedir. İncelenebilen yaklaşık 100 mezar taşına göre mezarların Osmanlı döneminin son evreleri ile Erken Cumhuriyet dönemine tarihlendiği tespit edilmiştir. Bu çalışmada mezarlığın genel durumunu yansıtan, metni okunabilen ve dönemin sanat anlayışını yansıtan 22 adet mezar taşı ele alınarak mezarlığın genel durumu hakkında fikir oluşturabilecek bir değerlendirme yapılmıştır.

Vakıf Köyü mezarlığında yer alan ve çalışmamızda incelenen mezar taşlarından 15’i erkek, yedisi ise kadın mezar taşıdır. Bu mezar taşlarında yerel taş malzemenin yanı sıra antik döneme ait mimari plastik malzemede de devşirme olarak kullanılmıştır. Toprak ve çerçeveli mezarlar üzerinde yükselen baş taşlarında, sarık ve fes gibi başlıkların yanında üçgen ya da sivri kemer tepelikler de görülmektedir. Bu çalışmada tanıtılacak olan mezar taşları Anadolu’nun pek çok yöresinde olduğu gibi mevtanın kimlik bilgisinin verilmesinin amaçlandığı; sade ve gösterişten uzak mezar taşlarıdır.
Yap- Fiili Yardımcı Fiil Mi? (Sözdizimsel Bir İnceleme)
Authors: KULAÇ Yalçın
Published: February 2024

Dil bilgisinin önemli konularından biri de yardımcı fiillerdir. Esasında Türkçede başlı başına bir yardımcı fiil olgusundan bahsetmek mümkün değildir. Zira yardımcı fiiller, esas fiillerden ortaya çıkan görevli sözcüklerdir. Dil bilgisiyle ilgili kaynaklarda yardımcı fiiller, birleşik fiiller başlığı altında ele alınır. Yardımcı fiiller, genel olarak isimlere getirilen yardımcı fiiller ve fiillere getirilen yardımcı fiiller olmak üzere iki başlıkta incelenir. Bu konuyla ilgili yapılan çalışmalara bakıldığında Türkçede hangi fiillerin yardımcı fiil olarak kabul edilmesi gerektiği üzerinde bir uzlaşmanın olmadığı görülmektedir. Bu durum alan araştırmacıları açısından bir kavram kargaşasına yol açmaktadır. Özellikle son zamanlarda kullanım sıklığı artan yap- fiilinin ise kimi araştırmacılar tarafından yardımcı fiil ya da yarı yardımcı fiil olarak değerlendirildiği; kimilerince de yardımcı fiiller arasında gösterilmediği tespit edilmiştir. Konuya yeni bir bakış açısı getirmek adına bu makalede et- yardımcı fiilinin yerine kullanılan yap- fiilinin sözdizimsel incelemeleri yapılmadan yardımcı fiil olarak değerlendirilmesinin yanlışlığı üzerinde durulacaktır. Ayrıca çalışmada yap- fiilinin yardımcı fiil olarak kabul edildiği birçok durumda aslında asıl fiil olduğu ve müstakil bir şekilde yüklem görevinde kullanıldığı vurgulanacaktır.
“Güzeli Herkes Sever”: Türk Dünyası Atasözlerinde Estetik ve Beden Algısı
Authors: TEKİN Fatma
Published: February 2024

Beden; sınırları belirlenen, denetim altına alınan, itaatin ve isyanın sembolü ya da bu sembolleri üzerinde taşıyan bir yapı olarak “mekân” ve “zemin” özelliği göstermektedir. Beden bilgisi, kültüreldir. Kültür; tanımlamak, sınırlandırmak, biçimlendirmek, anlamlar ve özellikler yüklemek, kullanımına ilişkin normlar belirlemek suretiyle bedeni inşa eder. Bu normlar ise cinsiyet, yaş, giyim, güzellik, tutum ve davranışları vb. içerir. Beden 1980’li yıllardan itibaren felsefe, psikoloji, antropoloji gibi çeşitli disiplinlerden beslenen bir konu olmuş, bedenin folklorik bir malzeme hüviyetinde araştırma konusu olmasıyla da “beden folkloru” ortaya çıkmıştır. Sözlü geleneğe ait mit, destan, masal, efsane, atasözü vb. ürünler kolektif belleğin yansıması niteliğindedir. Bu nedenle de halkbiliminin bir alt çalışma alanı olarak tanımlanan beden folkloru ile ilgili verilerin tespit edilebileceği önemli kaynak alanlarıdır. Bu bağlamda, çalışmada Türk Dünyası’na ait 200 adet atasözü örnekleminde, Türk kültürünün estetik ve beden algısı incelenmiştir. Yapılan incelemede, bedenin bazı bölümlerinin öne çıkarıldığı ve beden unsurlarının estetik kadar sembolik anlamlarının da olduğu görülmüş; bedenin genç-yaşlı, güzel-çirkin gibi görünümleri ile birlikte bedenle ilişkili toplumsal kabullere dair iletiler tespit edilmiştir. Buna göre atasözleri, beden algısının kültürel olduğunu göstermiştir. Bedenden kasıt, kadın bedenidir ve kadın bedeni, saçından birçok uzvuna kadar yorumlanan bir konu alanıdır. Bedenin öne çıkarılan unsurları ile dış görünüş temelli bir stereotip çizilmiş, böylece oluşturulmuş belirli normlarla kültürel ekoloji çemberinde bir estetik anlayışı ortaya çıkarılmıştır. Bedenin fiziksel özellikleri, zihinsel niteliklere, karaktere, tutum ve davranışa bağlanmış; kadın bedeni üzerinden sözlü gelenekte neyin iyi, neyin kötü, neyin istenilir ya da istenilmez olduğuna ilişkin kabuller ve beklentiler aktarılmıştır.
Geleneksel Keçe Sanatında Görülen Kepenek Örneklerinin Türk Resim Sanatına Yansımaları
Authors: SÖNMEZ Kezban , BÜYÜKKOL Semih
Published: February 2024

Çeşitli kaynaklara göre keçe; yün liflerinin sıcak ve nemli bir ortamda, belirli bir basınç altında birbiri içine geçerek sıkıştırılması ile elde edilen dokusuz bir tekstil yüzeyi olarak tanımlanmaktadır. Keçe sanatının Türk kültürü ve geleneksel el sanatları içerisinde önemli bir yeri vardır. Keçe sanatı birçok kullanım alanında karşımıza çıkmaktadır. Kullanım alanlarından biri de giyimde kullanılan keçe örnekleri olup, kepenek bu örnekler arasında önemli bir yer tutmaktadır.

Türk resim sanatında Türk kültürü, geleneksel el sanatları, köy yaşamı, yörük yaşamı gibi konuların resimlere kaynak oluşturduğu ve bu konulardan sıklıkla yararlanıldığı dikkat çekmektedir. Bu doğrultuda çalışan sanatçıların yapmış olduğu eserler, farklı yörelerde hayvan otlatan insanların giymiş oldukları geleneksel bir giysi olan kepeneğin, Türk resim sanatında çeşitli dönem ve tarzlarda çalışan sanatçılar tarafından nasıl ele alındığını göstermektedir.

Araştırmanın amacı; çobanlık mesleğinde üstlük olarak kullanılan kepeneğe Türk resim sanatında yer veren sanatçıların eserlerini analiz ederek, resim sanatında nasıl yorumlandığını göstermeye çalışmaktır.

Bu çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. İlk olarak keçe sanatı ve Türk resim sanatıyla ilgili literatür taraması yapılmış, elde edilen veriler analiz edilerek kavramsal çerçeve oluşturulmaya çalışılmıştır. Bir sonraki aşamada farklı dönemlerdeki ressamların, konu ile ilgili eserleri incelenmiş, tüm veriler analiz edilmiş ve sonuca gidilmeye çalışılmıştır.
Balıkesirli Zâtî’nin ‘Urmışdur’ Redifli Gazelinin Şerhi
Authors: ALICI Lütfi
Published: February 2024

Balıkesirli Zâtî XV. asrın ikinci yarısı ile XVI. asrın ilk yarısında yaşamıştır. XV. asrın üstat şairleri Ahmet Paşa ve Necâtî Bey’in klasik şiir üsluplarını XVI. asra taşımıştır. Bu asrın başında İstanbul’a gelen Zâtî, tahsilinin azlığına rağmen katıldığı şiir meclislerinde vehbî şairlik kudretiyle kısa zamanda tanınmıştır. Devrin devlet erkânının himayesi ve padişahların ihsanlarıyla bir müddet müreffeh bir hayat sürmüştür. Hamilerinin vefatıyla rağbet ve itibardan düşen şair açtığı remil dükkânı vasıtasıyla maişetini temin etmeye çalışmıştır. Bir müddet sonra bu dükkân İstanbul’un en önemli şiir mahfillerinden biri hâline gelmiştir. Zâtî, bu dönemde henüz genç olan Bâkî, Hayâlî Bey, Taşlıcalı Yahyâ gibi asrın şairlerine üstatlık yapmıştır. Devrinde bir şiir otoritesi olarak kabul edilen, genç şairlere hocalık yapan Zâtî, bütün şöhretine rağmen yaşlılık döneminde âdeta unutulmaya terk edilmiştir. Bu döneminde yazdığı şiirlerine engin edebî birikiminin yanı sıra tabii olarak yaşadığı sıkıntılı hayatı da yansımıştır. Şerhe konu olan “urmışdur” redifli gazel bahsedilen muhtevada bir gazeldir. Bu gazelde şairane bir üslupla talihten, felekten ve kadir bilmezlikten şikâyet edilmektedir. Gazel, Zâtî’nin dünya hayatına rindane bakışını, kendi hayatından bir yansıma olarak yalnızlık ve kimsesizliğini dile getirmesi açısından önemlidir.
Türk ve Kazak Edebiyatında Kültürel Aidiyet Temasının Karşılaştırılması (Sinekli Bakkal-Akbilek Romanları Örneğinde)
Authors: BAYINDIR Tolga
Published: February 2024

Jüsipbek Aymavıtov’un Akbilek romanı 1928 yılında, Halide Edip Adıvar’ın Sinekli Bakkal romanı ise 1935 tarihinde yayımlanmıştır. Bu romanlar, Türk dünyasının kültürel değerlerinin ön plana çıkarıldığı eserlerdir. Gerek ulaştığı baskı sayısı gerekse okuyucu kitlesi üzerindeki etkisiyle her iki roman da yazıldığı dönemi aşar. Aymavıtov ve Adıvar’ın kurmaca eserlerinden bazılarının tezli eser olduğu bilinen bir gerçektir. Bu bakımdan Akbilek ve Sinekli Bakkal romanlarını tema bakımından değerlendirirken Aymavıtov ve Adıvar’ın bilgi ve kültür dünyasına eğilmek de gerekecektir. Aymavıtov’un Akbilek romanında, 20. yüzyılın başındaki Kazak şehir ve köylerindeki siyasi-sosyal çekişmeler, insanların yaşam pratikleri ve bir Kazak kızı ekseninde kadın ve eğitim konuları işlenir. Ekim Devrimi (1917) ve buna bağlı olarak Kazakistan genelinde süregelen ekonomik kültürel etkileşimler üzerinde özellikle durulur. Adıvar’ın Sinekli Bakkal romanında ise, II. Abdülhamit döneminin panoraması dar bir sokak çerçevesinden ve yine bir kadının dünyasından okura yansıtılır. Meşrutiyetin ilanı ile son bulan roman, karakterleri aracılığıyla devrin değişen insan ve yönetim manzarasını sergiler. İki romanda da farklı medeniyetlerin etkileşimi, din ve dinsizlik, aşk ve mantık, aile ve fert kavramları üzerinden çatışma noktaları oluşturulur. Tema bakımından dönemin zihniyetini yansıtan iki romanda da bireyin yaşamı, toplumsal gerçekçilik açısından ele alınır. Bireyin toplum içindeki konumu ve aidiyeti üzerine durulur. Bu çalışmada, her iki romanın yansıttığı toplumsal değerler, kültürel kodlar ve değer yargıları karşılaştırmalı olarak incelecektir.
Kuran-ı Kerim’de Geçen Temizlik Ayetlerinin Konaklama Hizmetleri Bağlamında Analizi
Authors: AKGÜN Kadir , POLAT ÜZÜMCÜ Tülay , ALYAKUT Ömür
Published: February 2024

Turizm ile İslam ve temizlik ilişkisini ele alan bu çalışmada, İslam’ın temizlik ve hijyene verdiği önemin ortaya koyulması amaçlanmaktadır. Çalışma, Allah’ın kelamı olan Kuran-ı Kerim’in temizlik ve hijyene atfettiği değerin ve konaklama sektöründeki karşılığının ortaya çıkarılması bakımından önemlidir. Bu amaçla Kuran-ı Kerim’de geçen maddi temizlikle ilgili ayetler örneklem kapsamına alınmış ve Atlas. ti nitel analiz programıyla irdelenmiştir. Ayetlerde en sık tekrarlanan kelimeler, alt kodlar şeklinde sınıflandırılmış ve kategorize edilerek, başlıklar halinde gruplandırılmıştır. Bu başlıklar; kişisel temizlik, mekân ve çevre temizliği, yiyecek ve içecek temizliğinden oluşmaktadır. Elde edilen veriler tablolar halinde kelimelerin uzunluğu, frekansı ve yüzde değerleriyle verilmiş, ayrıca kelime bulutu oluşturularak görselleştirilmiştir. Betimsel analiz yöntemi ile yorumlanan veriler, konaklama sektörüne yansıtılarak değerlendirilmiş ve çalışmada disiplinlerarası bir yaklaşım sergilenmiştir.

Sonuç olarak, Kuran-ı Kerim’de geçen maddi temizlik ayetlerinin günlük yaşantıda ve hayatın her alanında uygulandığı gibi konaklama sektöründe de uygulandığı belirlenmiştir. Bu uygulamanın, sağlığı koruduğu, hastalıkları önlediği, maddi ve manevi kayıpları giderdiği ve müşteri memnuniyetini sağlayacağı ileri sürülmüştür.
A Research on Career Stress and Psychological Resilience of Vocational School Students
Authors: YÜKSEL Abdulkadir , AÇIKEL Ali Güray
Published: February 2024

One of the most important sources of motivation that directs individuals to receive education is the desire to find a job and develop a career. For this reason, education is an important element in the employment and career of the individual. In this research, it is aimed to make estimations about career stress and psychological resilience of vocational school students, whose employment is constantly needed and expressed as intermediate staff. The research was designed according to the screening design, which is one of the quantitative research methods. In order to collect data in the research, Career Stress Scale, which was adapted into Turkish by Özden and Sertel-Berk (2017), and Short Resilience scales, which were adapted into Turkish by Doğan (2015) and whose validity and reliability proofs were obtained, were used. The data of this research were collected from 760 senior vocational school students at a state university in the Marmara Region. The data collected from the sample group were analyzed with the help of SPSS program. As a result of the research, career stress levels and resilience of vocational school students will be determined, and it will be understood whether career stress shows a significant difference according to their demographic characteristics and also the relationship between career stress and resilience.
Üniversite Öğrencilerinin ChatGPT 3,5 Deneyimleri: Yapay Zekâyla Yazılmış Masal Varyantları
Authors: GÖK Bilge , TEMİZYÜREK Fahri , BAŞ Özlem
Published: February 2024

Üniversite öğrencileri tarafından ChatGPT 3,5 Yapay Zekâ Programına yönerge verilerek yazdırılmış klasik masalların yeni varyantları nasıl mesajlar içermektedir sorusuna cevap aramak amacıyla nitel araştırma deseninde tasarlanan bu çalışma bir bütüncül tek durum çalışmasıdır. Çalışma grubu Ankara’da bir devlet üniversitesinde eğitim fakültesinde öğrenim gören 20 katılımcı ile sınırlıdır. Çalışma grubunun oluşturulması kolay ulaşılabilir örnekleme ile gönüllülük esasına dayalı gerçekleşmiştir. Katılımcılar ChatGPT 3,5 sohbet motoruna kendi seçtikleri klasik masalların farklı boyutlarda yeniden yazılması yönünde komut vermiştir. Elde edilen metinler içerik analizine tabii tutulmuş olup bütün veriler iki araştırmacı tarafından elde analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda Yapay Zekânın yeniden yazdığı klasik masallarda beş yeni tema ortaya çıkarılmıştır. Bu bağlamda masalların ana karakterleri insan doğa ilişkilerinde arabulucu rolü üstlenir, masal kahramanlarının sosyal becerileri gelişir ve masallarda toplumsal değerlerin ön plana çıktığı olaylar yaşanır. Ayrıca masallar toplumsal cinsiyet eşitliği rollerini vurgular. Yapay zekâ varyantlarında ortaya çıkan diğer bir tema da kuşaklar arası farklar olarak günümüz toplumunun çocukları ve gençlerinin hayata bakış tarzlarının değişimini sembolik olarak ortaya koyar.
İlkokul Türkçe Dersi Öğretim Programlarında Değerler Eğitiminin Yeri
Authors: ASLAN Mustafa , GÖKÇEN Elvan
Published: February 2024

Bu araştırma değerler eğitiminin Türkçe öğretim programlarındaki yerini ve önemini belirlemek için yapılmıştır. Araştırma nitel yöntemlerden doküman analizi tekniği kullanılarak veriler toplanmıştır. Araştırma kapsamında sekiz adet bilimsel araştırma incelenmiştir. Araştırmada analiz edilen çalışmaların beş tanesi araştırma makalesi olup 3 tanesi yüksek lisans tez çalışmasıdır. Araştırmada elde edilen veriler Milli Eğitim Bakanlığı’ in belirlemiş olduğu on kök değer esas alınarak çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular incelendiğinde Türkçe eğitim programlarında yer alan değerlerden en çok “sevgi”; en az ‘’adalet’’ değerlerinin ele alındığı tespit edilmiştir. Yapılan araştırmalar incelendiğinde bazı değerlere ilkokul kademesinde hiç yer verilmediği saptanmıştır. Ayrıca değer dağılımının kademelere eşit bir şekilde verilmediği görülmüştür. Kaynaklarda vurgu yapılan değerlerin sınıf ve yaş seviyesine uygun olduğu da araştırmacılar tarafından belirtilmiştir. Ayrıca araştırmacılar MEB’in belirlemiş olduğu on kök değer sayısının yetersiz olduğu bu değerlerin artırılması gerektiğini belirtmişlerdir. Araştırmalarda elde edilen değerler analiz edildiğinde en az bilimsel değerlerin aktarıldığı en çok ise geleneksel değerlere vurgu yapıldığı açıklanmıştır.
Peyami Safa’nın Romanlarında Allah İnancı, Din Anlayışı ve Tasavvuf
Authors: POLAT Esma
Published: February 2024

Peyami Safa, Türk edebiyatının en önde gelen roman yazarlarından biridir. 1899’da İstanbul’da dünyaya gelen yazar, ilk romanını kaleme aldığı 1922’den, vefat ettiği 1961’e kadar kendi adını kullanarak on bir farklı roman yayımlamıştır. Türk edebiyatının en çok okunan ve edebiyat araştırmacıları tarafından en çok dikkate alınan Türk romanları arasında yer alan bu eserlerde, yazarın yaşadığı dönemde Türk cemiyet hayatını hızla etkisi altına alan kültürel yozlaşma ve inanç buhranına karşı Allah inancı, sabır, tevekkül, dua, kadere rıza, ibadet gibi dini kavramlar, romanların olay örgüleri çerçevesinde işlenmiş; geleneksel Türk-İslâm kültüründen koparak materyalizme yönelmenin toplumsal ve ferdî düzlemde ortaya çıkaracağı zararlar, roman kahramanlarının yaşadıkları olaylar üzerinden ortaya konulmuştur. Ayrıca, yazarın Matmazel Noraliya’nın Koltuğu adlı eserinde, romanın mutasavvıf kahramanı Matmazel Noraliya’nın yaşamı üzerinden, İslam’ın mistik düzlemdeki yaşam tasavvuru diyebileceğimiz tasavvufun umdeleri ve tasavvufî hayat tarzının niceliği işlenmiştir. Safa’nın romanlarındaki dine ve tasavvufa ilişkin bu yönün akademik düzlemde etraflıca ele alınmasının, bu eserlerin daha iyi anlaşılması bakımından gerekli olduğu görülmüş; bu bağlamda, yazarın Peyami Safa imzasıyla kaleme aldığı Sözde Kızlar (1924), Mahşer (1924), Canan (1925), Şimşek (1925), Bir Akşamdı (1925), Dokuzuncu Hariciye Koğuşu (1930), Fatih-Harbiye (1931), Bir Tereddüdün Romanı (1933), Matmazel Noraliya’nın Koltuğu (1949), Yalnızız (1951), Biz İnsanlar (1959) adlı romanları incelenerek bu çalışma ortaya konulmuştur.
Bilişim Teknolojileri İçerikli Erasmus Projeleri Hakkında Ülkelerarası Öğretmen Görüşlerinin İncelenmesi
Authors: KARACA Yasemin , KARACA Muammer , ER Fatma Zeynep , KAZANCI Mehmet Emre
Published: February 2024

Bu araştırmanın amacı, Erasmus programı kapsamında bilişim teknolojileri alanında projelerde yer alan farklı ülkelerdeki öğretmenlerin görüşlerini incelemektir. Araştırmada nitel araştırma yöntemine ait fenomenoloji deseni (olgu-bilim) kullanılmıştır. Araştırma grubu, üç farklı ülkeden bilişim teknolojileri alanında Erasmus programı kapsamında proje yürüten 11 öğretmenden oluşmaktadır. Türkiye, Portekiz ve İtalya’dan katılımcı öğretmenlerin görüşlerini içermesi araştırmada geniş bir örneklem sunmaktadır. Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından geliştirilmiş yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığı ile gönüllülük esasına göre toplanmıştır. Verilerin analizinde nitel veri analizi tekniklerinden içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçları, Erasmus programı kapsamında bilişim teknolojileri alanında projelerdeki eğitim ve atölye çalışmalarının öğretmenlerin mesleki gelişimine, dijital becerilerine, iletişim ve iş birliği becerilerine, etkin öğretim yeteneklerine ve yaratıcılıklarına katkı sağladığını göstermektedir. Ayrıca, bu projelerin öğrencilerin derse olan ilgilerini artırdığını, öğrenme motivasyonlarını yükselttiğini ve dijital becerilerini geliştirdiğini ortaya koymaktadır. Öğretmenler arasında bilgi paylaşımını teşvik etmekte ve projelerin okula yansıtılarak öğretmenlerin ve öğrencilerin faydalandığı bir ortam sağlamaktadır. Bu sonuçlar, Erasmus programının eğitim alanında iş birliğini teşvik etme ve teknoloji kullanımını destekleme konularında önemli bir araç olduğunu göstermektedir.
Seydiler (Afyonkarahisar) Düz Dokuma Yastıkları
Authors: KÜÇÜKKURT Ülkü
Published: February 2024

Seydiler Afyonkarahisar ilinin İscehisar ilçesine bağlı bir beldedir. Koyun ve keçi yetiştiriciliği yaygındır. Koyun yünü, kuzu yünü, keçi kılı eğirilerek el sanatlarında değerlendirilmiştir. Dokuma teknikleri kullanılarak yaygı, seccade, yastık, heybe, çuval, torba yapılmaktadır. El sanatları günlük hayatta kullanıldığı gibi özel günlerde de kullanılmaktadır. Düz dokumaların çözgüsünde yün, keçi kılı, pamuk, atkılarda yün tercih edilmektedir. Düz dokumaların yanışları zengindir. Yanışlar arasında dikme, balık, kıvrım, aşılı kıvrım, gelin kaşı, bereket, suyolu, duma, çatal çapraz, ayaklı duma, göz, karnı yarık, oynayan kadın, koç boynuzlu ve boynuz desenleri bulunmaktadır. Kırmızı, yeşil, lacivert, turuncu, krem sık kullanılan renkler arasında yer alır. Yaygı, seccade ve yastık çeyizlerde olması istenen eşyaların başında gelmektedir. Kişilerin duvara yaslanmasını, rahat etmesini sağlamak için kullanılan yastık dokumalarının arka ve ön yüzü yanışlarla süslenmekte, birçok renk kullanılarak zengin görünüm sağlanmaktadır. Özellikle ev halkının kullanımının yanı sıra eve gelen misafirin arkasına verilen, sırtını rahat ettiren, soğuk olan duvarla temasın kesilmesini sağlayan yastıklar, yün, pamuk, kamış ve çeşitli otlarla doldurulur. Makalenin amacını, Seydiler’de dokunan yastıkların yöre kültüründe, geleneklerinde yeri, çözgü, atkı, yanış iplik türü, tezgah ve avadanlıklar, doğal boyalar, kullanılan renk, kompozisyon ve yanışlar, günümüzde üretim durumunun tespit edilmesi oluşturmaktadır. Ayrıca makalede, bilgilerin yazılı kaynak haline getirilmesi, araştırma yapacak kişilere kaynak olması, üretiminin korunması, canlandırılmasına yönelik öneriler yer almaktadır. Makale “Seydiler (Afyonkarahisar) düz dokuma yastıkları” başlığı ile sınırlandırılmıştır. Makalenin konusunu Seydiler’de dokunmuş düz dokuma yastıklar ve bu yastıkların özellikleri oluşturmaktadır. Araştırmanın metodunda nitel araştırma yöntemlerinden alan araştırması ve literatür taraması kullanılmış, yörede bulunan dokuyucular, dokuyucu yakınlarıyla görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen veriler yazılı kaynak haline getirilerek, makalenin sonuç kısmında önerilere yer verilmiştir.
Bitlis Köy Adlarının Kökeni ve Yapısı Üzerine Bir Değerlendirme
Authors: GÜNDÜZ ÖNAL Aysun
Published: February 2024

Milleti millet yapan önemli unsurların başında kültür gelir. Toplum içinde yaşadığımız her şey, koruduğumuz her değer kültüre yansır. Bu değerler yer adlarında da hayat bulur. Yer adları, insanların yaşadıkları yerlerin kimliğini ve karakterini yansıtır. Bu adlar, bir coğrafyanın geçmişini, mirasını ve hatta geleceğini anlamak için değerli birer kaynaktır. Türk toplulukları eski çağlardan beri yerleştikleri yerlerin kendilerine ait olduğunu tescil etmek için yer adlarına ayrı bir önem vermiştir. Orta Asya’dan getirip Anadolu’ya nakşettikleri adlar, genellikle kendilerinin tabi olduğu boyun veya onlara önderlik eden komutanların adları olmuştur. Bunun olmadığı durumlarda da etraflarını coğrafyacı titizliğiyle inceleyip uygun adlar bulmaya çalışmışlardır.

Bitlis şehrinin kuruluşunu 5000 yıl öncesine götüren tarihçiler vardır; fakat Bitlis Kalesi’ne tarihsel süreçte ilk kimin yerleştiğiyle ilgili bir bilgi bulunmamaktadır. Kaynaklara göre Bitlis Kalesi’ni Büyük İskender’in kumandanlarından Badlîs kurmuştur. Şehrin bugünkü adı bu kumandanın isminden gelmektedir. Sürekli el değiştiren Bitlis, tarihî kişiliğini hiç kaybetmemiş ve adını bugüne kadar korumuştur.

Bu çalışmada Bitlis ili merkez ve ilçeye bağlı köy adları köken ve yapı bakımından değerlendirilerek tarihî Bitlis şehrine katkı sunmaya çalışılmıştır.
Diş Hekimliği Uygulamalarına İslam Hukuku Açısından Bakış
Authors: YÜKSEK Ali
Published: February 2024

İslam dini inanç, ibadet ve sosyal yaşam ilkeleri ile tam teşekküllü bir dindir. Onun temel geliş gayesi insanların dünya ve ahiret mutluluğunu sağlamaktır. O, tevhit inancını diri tutmayı, insanın aklını, canını, malını, neslini korumayı hedefler. Tüm bunlar, insanlık için hayati değer taşımaktadır. Sağlığı yerinde olmayanlar, hem sıkıntı ve üzüntü içerisinde olurlar hem de Allah’a da hakkıyla kulluk da yapamazlar.

İyi bir Müslüman olma konusunda akıl ve beden sağlığının önemi büyüktür. Zihinsel ve bedensel kusuru olanlar ibadetlerini, sosyal yaşama dair işlerini sağlıklı bir şekilde yürütemezler. Ağız ve diş sağlığı vücut sağlığı demektir. Bu yüzden ona özen gösterilmelidir. Hz. Peygamber de ağız ve diş sağlığını önemsemiş ve ümmetine bunların temizliğini şiddetle tavsiye etmiştir.

Ağız ve diş temizliğinin yanı sıra, gerektiğinde çürük dişlerin sökülmesi, dolgu ve kaplamaların yapılması, protezlerin takılması ağız sağlığı için gerekli olan durumlardır. Bu işlemleri yaparken İslam’ın temel ilke ve hükümlerini göz önünde tutmak gerekir. Mesela diş dolgusu veya kaplama yaptırmanın abdest ve gusle mani olup olmadığı, oruç esnasında yapılan bu işlemlerin oruca zarar verip vermediği, dişlerin kaplanması veya doldurulmasında altın, gümüş ve bir takım kimyevi madenlerin kullanılmasının dinen mahsurlu olup olmadığı gibi konular İslam bilgilerini meşgul etmiştir. İslam’ın bu konulardaki hükümlerini öğrenmek, bu doğrultuda hareket etmek, şüphe ve tereddüt uyandıran şeylerden uzak durmak Müslümanlığın gereğidir. Biz de bu makalemizde öncelikle İslam dininin ağız ve diş sağlığına verdiği öneme yer verdik. Yine hekimlerinin ağız ve diş tedavilerinde uyguladıkları yöntemlerin İslami açıdan değerlendirilmesi, hasta hekim arasındaki ilişkilerin fıkhi açıdan yorumlanması, tedaviler esnasında oluşabilecek bir takım hata ve kusurlar karşısında ne tür hükümlerin doğabileceği konularını ele aldık.
Klasik Türk Edebiyatında Kur’ân Surelerinin Manzum Tertibi ve Aksaraylı Hasan Rızâyî’nin Manzum Tertîbü Süveri’l-Kur’âni’l-’Azîm’i
Authors: TURAN Muhittin , CANKURT Muhammet H.
Published: February 2024

Kur’ân-ı Kerîm, klasik edebiyatımızın en temel kaynağıdır. Edebiyatımızda birçok tür, muhteviyatını Kur’ân-ı Kerîm’den almakla beraber divanlarda ve mesnevîlerde ayetlerden iktibaslar yoluyla da bu temel kaynaktan ayrıca istifade edildiği görülür. Bu istifadenin de ötesinde Kur’ân surelerinin isimlerinin ve kaç ayet olduklarının hızlı bir şekilde ezberini sağlamak, Kur’ân’daki sırasına göre rahatlıkla hatırda tutulmasını mümkün kılmak, surelerin muhteviyatları hakkında temel bilgilere sahip olunmasına katkı sunmak ve surelerin okunmaya özendirilmesi amacıyla kaleme alınan manzum sure tertipleri ya da tertîb-i süveri’l-Kur’ân’lar da vardır. Konumuzu oluşturan bu eserlerden biri de XVII. yüzyıl divan şairi Aksaraylı Hasan Rızâyî’ye ait Tertîbü Süveri’l-Kur’âni’l-’Azîm adlı eserdir. Fatiha suresinden başlamak üzere Kur’ân-ı Kerîm’in son suresi olan Nas’a kadar surelerin adının ve ayet sayılarının verildiği bu eser 77 beyitten meydana gelmiştir. Çalışmamızda öncelikle bu tür hakkında bilgi verilecek, gelenek içerisinde kaleme alınan eserlerden hatırlatıcı muhtasar bilgiler aktarılacak ve Hasan Rızâyî’nin kaside nazım şekliyle kaleme aldığı Tertîbü Süveri’l-Kur’âni’l-’Azîm isimli bu eser incelenerek metni sunulacaktır.