Νευρομυϊκές διαφορές στην κίνηση περάσματος εμποδίου μεταξύ υγιών παιδιών και παιδιών με εγκεφαλική παράλυση
Authors: Κοτζαμανίδου Μαριάνα 
Published: January 2014

Η διερεύνηση της ενεργοποίησης των αγωνιστών και ανταγωνιστών μυών συνδυαστικά με την δυναμική και κινηματική ανάλυση της κίνησης δίνουν σημαντικές πληροφορίες για τις διαφορές που παρουσιάζουν τα άτομα με κινητική αναπηρία Σκοπός της εργασίας ήταν να μελετηθούν οι νευρομυϊκές, δυναμικές και κινηματικές διαφορές των κάτω άκρων, παιδιών Εγκεφαλικής Παράλυσης με σπαστική διπληγία και παιδιών χωρίς Εγκεφαλική Παράλυση κατά το πέρασμα ενός εμποδίου. Αρχικά επιλέχθηκαν 25 παιδιά με Εγκεφαλική Παράλυση και 25 παιδιά χωρίς, από τα οποία αξιολογήθηκαν 12 παιδιά χωρίς Εγκεφαλική Παράλυση (αγόρια: n=6, κορίτσια: n=6, ηλικία: Μ.Ο: 9.5 έτη, Τ.Α. 2) και 12 παιδιά με Εγκεφαλική Παράλυση (αγόρια: n=6, κορίτσια: n=6, ηλικία: Μ.Ο: 9.5 έτη, Τ.Α. 2) κατά την διέλευση ενός εμποδίου μεταβαλλόμενου ύψους. Τα παιδιά αξιολογήθηκαν στην διέλευση περάσματος ενός οριζόντιου εμποδίου ύψους που αντιστοιχούσε σε 0%,10% και 20% του μήκους του κάτω άκρου. Για την ανάλυση χρησιμοποιήθηκε τρισδιάστατο σύστημα ανάλυσης κίνησης (Vicon), ηλεκτρομυογράφος και δυναμοπλατφόρμα. Οι δείκτες που αναλύθηκαν ήταν: α) ο χρόνος στήριξης του ποδιού στήριξης, β) η κάθετη δύναμη αντίδρασης ώθησης, γ) η ενεργοποίηση αγωνιστών μυών της ποδοκνημικής άρθρωσης δ) η ενεργοποίηση ανταγωνιστών μυών της ποδοκνημικής άρθρωσης, ε) η κάθετη απόσταση έξω σφυρού από το εμπόδιο στην φάση περάσματος του πρώτου ποδιού περάσματος (ύψος περάσματος), ζ) η απόσταση ποδιού στήριξης πριν από το εμπόδιο, η) η απόσταση πρώτου ποδιού αιώρησης μετά το εμπόδιο, θ) το συνολικό μήκος βήματος κατά το πέρασμα εμποδίου ι) η ραχιαία κάμψη ποδοκνημικής άρθρωσης και της άρθρωσης του γόνατος του πρώτου ποδιού κ) η ραχιαία κάμψη ποδοκνημικής άρθρωσης και της άρθρωσης του γόνατος του δεύτερου ποδιού περάσματος. Εκτελεστήκαν για κάθε συνθήκη οχτώ (8) επαναλήψεις τυχαία και αξιολογήθηκαν οι πέντε (5) επιτυχημένες διελεύσεις του εμποδίου. Η σύγκριση των αποτελεσμάτων ανάμεσα στις διάφορες πειραματικές συνθήκες έγινε με ανάλυση 3x2 ANOVA (3 συνθήκες x 2 ομάδες), με επαναλαμβανόμενες μετρήσεις. Το επίπεδο σημαντικότητας ορίστηκε στο p?.05. Επιμέρους διαφορές εξετάστηκαν με post hoc scheffe test. Τα αποτελέσματα έδειξαν τα παρακάτω. Τα άτομα με Εγκεφαλική Παράλυση ανέπτυξαν συγκριτικά μικρότερες κάθετες δυνάμεις αντίδρασης ώθησης (p<.001) και μεγαλύτερη διάρκεια στηρικτικής φάσης (p<0.01). Οι κάθετες δυνάμεις αντίδρασης διαφοροποιηθήκαν και στις δύο ομάδες με την μεταβολή του ύψους του εμποδίου (p<.001) όχι όμως και η διάρκεια της στηρικτικής φάσης. Τα άτομα με Εγκεφαλική Παράλυση παρουσίασαν σημαντικά μικρότερη δραστηριότητα των αγωνιστών μυών και μεγαλύτερη δραστηριότητα των ανταγωνιστών μυών (p<.001) ενώ και οι δύο δείκτες επηρεάστηκαν από τα διαφορετικά ύψη εμποδίων (p<.001). Τα άτομα με Εγκεφαλική Παράλυση τοποθέτησαν το πόδι στήριξης πιο κοντά στο εμπόδιο(p<.05) όπως και το πρώτο πόδι περάσματος μετά το εμπόδιο(p<0.01). Τα άτομα με Εγκεφαλική Παράλυση παρουσίασαν μικρότερο συνολικό βηματισμό για το πέρασμα του εμποδίου(.001). Το ύψος του εμποδίου δεν επηρέασε καμία από τις παραπάνω παραμέτρους. Η ραχιαία κάμψη της ποδοκνημικής άρθρωσης του πρώτου ποδιού περάσματος ήταν μικρότερη στα άτομα με Εγκεφαλική Παράλυση συγκριτικά με τα παιδιά χωρίς Εγκεφαλική Παράλυση (p<.01), η οποία δεν επηρεάστηκε από το ύψος του εμποδίου. Δεν παρουσιάσθηκε διαφοροποίηση στην κάμψη του γόνατος μεταξύ των δύο ομάδων (p>.05).Το ύψος του εμποδίου επηρέασε τις διαφορές εντός των ομάδων κατά συγκεκριμένη συνθήκη περάσματος (p<.01).Για το δεύτερο πόδι περάσματος παρουσιάσθηκαν τα παρακάτω δεδομένα: Η ραχιαία κάμψη της ποδοκνημικής άρθρωσης ήταν μεγαλύτερη στα παιδιά χωρίς Εγκεφαλική Παράλυση (p=.05). Το ύψος εμποδίου επηρέασε και το μέγεθος της κάμψης της άρθρωσης (p<.01) καθώς και τις διαφορές στην κάμψη εντός των ομάδων (p<.001). Η κάμψη της άρθρωσης του γόνατος ήταν μεγαλύτερη στα παιδιά χωρίς Εγκεφαλική Παράλυση (p<.001). Το ύψος του εμποδίου, επηρέασε το εύρος της κάμψης του γόνατος (p<.05) και τις διαφορές εντός των ομάδων (p>.001). Τα παιδιά με Εγκεφαλική Παράλυση ακολούθησαν διαφορετική στρατηγική διέλευσης του εμποδίου. Συγκεκριμένα τα παιδιά με Εγκεφαλική Παράλυση υστέρησαν στην προετοιμασία του νευρομυϊκού τους συστήματος αναπτύσσοντας μικρότερη ισχύ και μικρότερη ενεργοποίηση αγωνιστών μυών και μεγαλύτερη δραστηριότητα ανταγωνιστών μυών των κάτω άκρων στη διάρκεια της στηρικτικής φάσης. Τα παιδιά με Εγκεφαλική Παράλυση ακολούθησαν πιο επισφαλή διέλευση των εμποδίων διότι πατούσαν πιο κοντά πριν και μετά το εμπόδιο και έκαμπταν σε μικρότερο βαθμό τις αρθρώσεις των κάτω ακρών και ιδιαίτερα του δεύτερου ποδιού περάσματος. Τα παιδιά με Εγκεφαλική Παράλυση όμως έδειξαν, να προσαρμόζουν το κινητικό τους προγραμματισμό στην αύξηση δυσκολίας που προκαλεί η μεταβολή του ύψους του εμποδίου κυρίως με την κάμψη του γόνατος και όχι της ποδοκνημικής άρθρωσης. Παρόλα αυτά έμφαση θα πρέπει να δοθεί στην κάμψη των αρθρώσεων τους στα μεγαλύτερα ύψη περάσματος.