Ιστορικο-κοινωνική διερεύνηση της καθιέρωσης της ποινικής νομοθεσίας για τη χρήση ‘’ναρκωτικών’’ στην Ελλάδα
Authors: Σούμπαση Ελευθερία 
Published: July 2022

Σκοπός της παρούσης μελέτης είναι η ανάδειξη των συγκρουσιακών στοιχείων στη διαδικασία καθιέρωσης της νομοθεσίας για τη χρήση ναρκωτικών στην Ελλάδα, κυρίως μέσα από τη διερεύνηση του ρόλου του Τύπου ως προς την εκμαίευση της κοινωνικής συναίνεσης για την αναγκαιότητα της σχετικής νομοθέτησης. Το έγκλημα αποτελεί συνέπεια της επίσημης κοινωνικής αντίδρασης, που εκφράζεται με τον ποινικό νόμο, και ως εκ τούτου η διερεύνησή του μετατρέπεται σε διερεύνηση των σχέσεων και τωνσυστημάτων κυριαρχίας και επιβολής των νομικών κανόνων.Σύμφωνα με την ερευνητική υπόθεση,η ποινικοποίηση των ναρκωτικών δεν προέκυψε ως αποτέλεσμα μιας γενικευμένης κοινωνικής απαίτησης για την καταπολέμηση ενός διαπιστωμένου κοινωνικού προβλήματος, αλλά ως απόρροια της δραστηριοποίησης ισχυρών κοινωνικών δυνάμεων στο πλαίσιο μιας εγγενούς για το καπιταλιστικό σύστημα πολυεπίπεδης κοινωνικής σύγκρουσης, που αποτελεί στοιχείο της αστικής δημοκρατίας.Η καταγεγραμμένη κοινωνικοϊστορική διαδικασία νομοθέτησης για τα ναρκωτικά στην Ελλάδα καταδεικνύει τον καθοριστικό ρόλο των έξωθεν της χώρας επιδράσεων στο πλαίσιο της αποικιοκρατίας της περιόδου, αναδεικνύοντας την αναλυόμενη στην παρούσα μελέτη οικονομική και πολιτική εξάρτηση της χώρας ως ικανό παράγοντα για την αποδοχή και υιοθέτηση της σχετικής κατασταλτικής πολιτικής από το ελληνικό κράτος.Το κράτος ως εξουσιοδοτημένος εκφραστής της πολιτικά οργανωμένης κοινωνίας επιβάλλεται στις κοινωνικές ομάδες που στερούνται δυνατότητας προσδιορισμού της κοινωνικής πραγματικότητας, χαρακτηρίζοντας τη συμπεριφορά τους εγκληματική. Μέσω της πολιτικής επιβολής των κοινωνικών κανόνων, οι κυρίαρχες κοινωνικές ομάδες καθιστούν συλλογικά αποδεκτές τις αξίες και τους κοινωνικούς στόχους που εκφράζουν τα δεδομένα εκ των συνθηκών συμφέροντά τους, παγιώνοντας την κυριαρχία τους.Η απαραίτητη για την αναπαραγωγή του κοινωνικού συστήματος κοινωνική συναίνεση ως προς την αναγκαιότητα της θέσπισης των κοινωνικών κανόνων για τα ναρκωτικά,στο πλαίσιο της αστικής δημοκρατικής κοινωνίας, διασφαλίζεται μέσω της ιδεολογικής χειραγώγησης της μάζας για την αποδοχή μιας κοινωνικά κατασκευασμένης κοινωνικής ομαλότητας και κανονικότητας, η οποία, παρότι δεν εμπεριέχει στοιχεία καταναγκασμού, δεν ανατρέπει τον συγκρουσιακό χαρακτήρα της διαδικασίας καθιέρωσης της νομοθεσίας. Αντίθετα, αποτελεί έκφανση της κυριαρχίας των ισχυρών, καθώς είναι προϊόν των σχέσεων εξουσίας μεταξύ των υφιστάμενων κοινωνικών ομάδων. Το κράτος ως πανίσχυρος πρωταρχικός ερμηνευτής της νομοθεσίας θεμελιώνει το στερεότυπο για τον χρήστη και τη χρήση ναρκωτικών, που αποτελεί το νομιμοποιητικό έρεισμα της επίσημης κοινωνικής αντίδρασης, διαμορφώνοντας το απαραίτητο συναινετικό κλίμα για την αναπαραγωγή του κοινωνικού συστήματος στις αστικές δημοκρατίες, και ο Τύπος,ως δευτερεύων ερμηνευτής της νομοθεσίας,σε ρόλο ιδεολογικού μηχανισμού αναπαραγωγής του κοινωνικού συστήματος, συμβάλλει καταλυτικά στην εδραίωση της κοινωνικής συναίνεσης. Η παρουσίαση της χρήσης ναρκωτικών από τον Τύπο αποδεικνύεται πολιτική διαδικασία, η οποία, καθώς διαμεσολαβεί ανάμεσα στο κοινό και τη χρήση ναρκωτικώνμέσω της γλώσσας,συμβάλλει στη σύνθεση της συλλογικής στερεοτυπικής γνώσης για τη χρήση ναρκωτικών ως παρεκκλίνουσα συμπεριφορά και για τον χρήστη ως παρεκκλίνοντα·γνώση που εφαρμόζεται στη ρύθμιση της συμπεριφοράς των ατόμων, εμπεριέχοντας τις εξουσιαστικές συγκρουσιακές σχέσεις που την καθιέρωσαν.