СОВРЕМЕННЫЕ ПРЕДСТАВЛЕНИЯ О РОЛИ ИНФЕКЦИОННЫХ АГЕНТОВ В РАЗВИТИИ СЕРДЕЧНО-СОСУДИСТЫХ ЗАБОЛЕВАНИЙ. ОБЗОР ЛИТЕРАТУРЫ
Authors: М.И. Мадиева , Г.Д. Абильмажинова 
Published: November 2024

Введение: Сердечно-сосудистые заболевания (ССЗ) являются основными причинами смерти во всем мире. Основной причиной развития ССЗ является атеросклероз (АС). Не смотря на значительное снижение традиционных факторов риска, заболеваемость АС остается высокой. Данный факт указывает на наличие неизвестных факторов, участвующих в патогенезе АС. Поскольку атеросклероз связан с хроническим воспалительным ответом, было изучено участие вирусных и бактериальных инфекций в его развитии. Вклад инфекционных агентов в развитии атеросклероза и, соответственно, ССЗ становится все более узнаваемым и может стать потенциальной терапевтической целью. Цель: систематизировать и оценить вклад инфекционных факторов в развитие и прогрессирование атеросклероза, как фактора сердечно-сосудистых катастроф по данным литературы. Стратегия поиска: Поиск источников проводился в базах PubMed, The Сochrane Library, Medscapeи Google Scholar. Глубина поиска составила 10 лет с 2010 по 2020 годы. Критерии включения: отчеты о рандомизированных и когортных исследованиях, проведенных на больших популяциях; мета-анализы и систематические обзоры; статьи на английском и русском языках. Критерии исключения: статьи, описывающие единичные случаи и серии случаев; материалы, опубликованные ранее 2010 года, материалы, не имеющие доказательной базы, резюме докладов, тезисы и газетные статьи. В ходе поиска было найдено 147 источников, из которых для более подробного изучения было отобрано и проанализировано 96 источников. Результаты: Проведен анализ связи инфекционного процесса и развития атеросклеротического поражения сосудистого русла. Было определено влияние различных инфекционных агентов на каждый этап развития и дестабилизации атеросклеротической бляшки, оценены попытки противоинфекционной терапии ССЗ. Выводы: Инфицирование и носительство патогенных микроорганизмов оказывает влияние на развитие и прогрессирование атеросклеротических осложнений, сердечно-сосудистых заболеваний. Однако, проводимая в клинических испытаниях противоинфекционная терапия ССЗ не показала положительных результатов.

Introduction. Cardiovascular diseases (CVD) are the leading cause of death worldwide. The main cause for the development of CVD is atherosclerosis (AS). Despite a significant reduction in traditional risk factors, the incidence of CVD remains high. This fact indicates presence of unknown factors involved in the pathogenesis of AS. Since atherosclerosis is associated with a chronic inflammatory response, the participation of viral and bacterial infections in its development has been studied. The contribution of infectious agents to the development of atherosclerosis and, accordingly, CVD is becoming more recognizable and may become a potential therapeutic target. Purpose: to systematize and evaluate the contribution of infectious factors to the development and progression of atherosclerosis as a factor in cardiovascular catastrophes according to the literature. Search strategy: Search for publications was conducted in the databases PubMed, The СochraneLibrary, Medscape, and GoogleScholar. The search depth was 10 years from 2010 to 2020. Inclusion criteria: reports on randomized and cohort studies conducted in large populations; meta-analyzes and systematic reviews; articles in English and Russian. Exclusion criteria: articles describing single cases and series of cases; materials published before 2010, materials that do not have evidence, summaries of reports, abstracts and newspaper articles. During the search 147 sources were found. Ninety six of them were selected and analyzed for a detailed study. Results: An analysis was made of the connections of the infectious process and the development of atherosclerotic lesions of the vascular bed. The effect of various infectious agents on each stage of the development and destabilization of atherosclerotic plaque was determined, and the attempts at anti-infection therapy for CVD were evaluated. Conclusions: It was summarized that infection and carriage of pathogenic microorganisms affects the development and progression of atherosclerotic complications, cardiovascular diseases. However, anti-infection therapy in CVD in clinical trials did not show positive results.

Кіріспе: Жүрек қантамыр жүйесі аурулары (ЖҚА) дүние жүзі бойынша негізгі өлімділік себебі болып табылады. ЖҚА дамуының негігзі себебі-атеросклероз (АС). Дәстүрлі қауіп факторларының төмендеуіне қарамастан, АС-мен аурушаңдық жоғары болып қалады. Бұл факт АС патогенезіне қатысатын белгісіз факторлардың бар екендігін көрсетеді. Атеросклероздың вирусты және бактериальды инфекцияның дамуына қатысатын созылмалы қабыну жауабымен байланысты екені белгілі. Инфекционды агенттердің атеросклероздың дамуындағы үлесі және соған сәйкес ЖҚА танымалдырақ әрі потенциалды терапиялық мақсатқа айналуы мүмкін. Мақсаты: Әдебиеттерге сәйкес жүрек қантамыр жүйесі ауруларының қауіп факторлары ретінде атеросклероздың үдеуі мен дамуына инфекциондық факторлардың үлесін жүйелеу және бағалау. Іздеу стратегиясы: PubMed, The Сochrane Library, Medscape и Google Scholar базасында іздеу жүргізілді. Зерттеуге 2010 жылдан 2020 жылға дейін 10 жыл аралығы алынды. Зерттеу алынғандар: көптеген популяцияға жүргізілген рандомизирленген және когорттық зерттеу есебі; мета-анализдер және жүйелік шолулар; ағылшын және орыс тіліндегі статьялар. Зерттеуге алынбағандар: жалғыз бір жағдайды және жағдайлар сериясын сипаттайтын статьялар, 2010 жылдан бұрын жарияланғандар, дәлелді базасы жоқ материалдар, баяндамалар түйіні, тезистер және газеттегі статьялар. Іздеу барысында 147 ақпарат көзі анықталады, олардың ішінде анығырақ зерттелуге 96 ақпарат көзі таңдалып зерттелінді. Нәтижелер: Бұл шолуда инфекциялық процестің байланысы мен тамырлы төсектің атеросклеротикалық зақымдалуының дамуы туралы талдау жасалды. Ифекциондық агенттердің атеросклероздық түйіншектердің әрбір кезеңдерінің дамуына және дестабилизациясына әсері анықталды, ЖҚА кезінде инфекцияға қарсы емдеу әрекеттері бағаланды. Қорытындылар: Атеросклероздық асқынуларың жүрек қантамыр ауруларының дамуына және үдеуіне патогендік микроорганизмдердің инфицирленуінің және тасымалдаушылығының әсері түйінделді. Дегенмен, ЖҚА қарсы инфекциондық емдеу шаралары клиникалық зерттеуде оң нәтиже көрсетпеді.