Απόψεις εκπαιδευτικών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης για θέματα διαχείρισης υγρών και στερεών αποβλήτων
Authors: Καραχάλιος Ηλίας 
Published: February 2024

Η παρούσα διδακτορική διατριβή εξετάζει τις απόψεις των εκπαιδευτικών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα, πάνω σε θέματα που αφορούν στη διαχείριση υγρών και στερεών αποβλήτων. Αν και το ζήτημα της διαχείρισης αποβλήτων έχει γίνει αντικείμενο πολλών ερευνών, η εξέταση των απόψεων των εκπαιδευτικών στο συγκεκριμένο θέμα δεν είχε διερευνηθεί σε καμία εκπαιδευτική βαθμίδα στην Ελλάδα, παρουσιάζοντας έτσι ένα σημαντικό ερευνητικό κενό. Σε μια προσπάθεια να ερευνηθεί το συγκεκριμένο θέμα, πραγματοποιήθηκε πρωτότυπη ποσοτική έρευνα με τη χορήγηση ερωτηματολογίου σε 332 εν ενεργεία εκπαιδευτικούς δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης από διάφορες ειδικότητες σε όλη την επικράτεια της Ελλάδας, με σκοπό τη συλλογή δεδομένων σχετικά με τις απόψεις τους για θέματα σχετικά με τη διαχείριση αποβλήτων. Τα ερευνητικά ερωτήματα (Ε.Ε.) που εξετάσθηκαν είναι, ο βαθμός ικανότητας των εκπαιδευτικών για υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων, η διάθεση για υλοποίηση Προγραμμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (Π.Π.Ε.) σχετικά με τη διαχείριση αποβλήτων, το επίπεδο γνώσεων και η μελέτη των αντιλήψεων τους σχετικά με τη διαχείριση αποβλήτων, οι σχετικές ενέργειες που δηλώνουν ότι κάνουν, ο βαθμός ενημέρωσης τους για τη διαχείριση αποβλήτων, καθώς και οι απόψεις τους για τη συμβολή της εκπαίδευσης στη διαχείριση αποβλήτων. Για την ανάλυση των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε λογισμικό SPSS (περιγραφικές αναλύσεις, ελέγχους διαφοράς μέσων και αναλύσεις Χ2 μεταξύ κατηγορικών μεταβλητών). Τα ευρήματα έδειξαν ότι οι εκπαιδευτικοί δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης εξέφρασαν μέτριο έως χαμηλό επίπεδο ικανότητας για την εφαρμογή εκπαιδευτικών προγραμμάτων που σχετίζονται με τη διαχείριση αποβλήτων. Δήλωσαν ότι αισθάνονται πιο βέβαιοι στην εφαρμογή Προγραμμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (Π.Π.Ε.) που σχετίζονται με τη διαχείριση στερεών αποβλήτων παρά με τη διαχείριση υγρών. Οι εκπαιδευτικοί επέδειξαν ενδιαφέρον για τη συμμετοχή και την οργάνωση περιβαλλοντικών προγραμμάτων, ιδιαίτερα για τη διαχείριση στερεών αποβλήτων. Οι εκπαιδευτικοί, ενώ θεωρούν ότι διαθέτουν ικανοποιητικό επίπεδο γνώσεων όσον αφορά όρους που σχετίζονται με τη διαχείριση αποβλήτων, έδειξαν μέτριο επίπεδο βασικής γνώσης πάνω σε θέματα διαχείρισης αποβλήτων. Παράλληλα, παρουσίασαν έλλειψη κατανόησης των αρχών διαχείρισης αποβλήτων και δυσκολεύτηκαν να καθορίσουν σωστά τις προτεραιότητες των δράσεων διαχείρισης, με σημαντικό ποσοστό να δίνει προτεραιότητα στην ανακύκλωση έναντι της ελαχιστοποίησης αποβλήτων. Παρόλο που αξιολόγησαν ως σημαντικό το ρόλο της εκπαιδευτικής διαδικασίας στη διαμόρφωση πολιτών ικανών για ορθή διαχείριση αποβλήτων, δήλωσαν ότι η δευτεροβάθμια εκπαίδευση στην Ελλάδα σήμερα, δε βοηθά σε ικανοποιητικό βαθμό τους μαθητές να αποκτήσουν τις κατάλληλες δεξιότητες. Αυτά τα ευρήματα, υπογραμμίζουν την ανάγκη για περαιτέρω εκπαίδευση και κατάρτιση των εκπαιδευτικών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Η έρευνα προτείνει επίσης, την ενσωμάτωση της διαχείρισης αποβλήτων στα προγράμματα σπουδών των σχολείων και την ανάπτυξη κατάλληλων προγραμμάτων κατάρτισης για τους εκπαιδευτικούς.