bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Analysis of Maslahah Mursalah in the Implementation of Tetanus Toxoid Immunization as a Marriage Requirement (A Study in the Pitu Riase Sub-district, Sidrap Regency)
Authors: Nia Hasmira , Suarning  , Karim Abd Faiz
Published: December 2023

This research discusses Maslahah Murlah's review of the implementation of tetanus toxoid immunization as a marriage requirement. By examining two problem formulations, namely; how is the implementation of tetanus toxoid immunization as a marriage registration requirement in Pitu Riase District, Sidrap Regency and how is the maslahah murrasa review of the implementation of tetanus toxoid immunization as a marriage requirement in Pitu Riase District, Sidrap Regency.
 This research approach is an empirical normative approach, namely research carried out by examining the implementation of legal provisions which are conceptualized as norms or rules that apply in society. Then with the qualitative descriptive method which produces descriptive data in the form of written text or other people's words. The techniques used are observation, interviews and documentation methods.
 The results of the research can be stated that, Firstly, the provisions of the marriage registration requirements are that prospective bride and groom couples who want to get married, especially prospective brides, are advised to carry out tetanus toxoid immunization and attach a letter of proof of the implementation of this immunization. The objectives achieved by implementing tetanus toxoid immunization include preventing the spread of tetanus which can cause damage to the nervous system that regulates breathing and also damage to other organs, resulting in death. Second, the implementation of tetanus toxoid immunization as a requirement for marriage registration in Piti Riase District, Sidrap Regency, if viewed from the perspective of maslahah al-murlah, is one of the maslahah of hajiyah, namely perfecting basic human needs in maslahah dharuriyah, in this case in order to protect or maintain offspring through the prospective bride. those who are getting married and also as in the Sadd Adz-Dzari'ah principle, namely preventive measures or closing the path to something dangerous.
Poliangeitis granulomatosa severa con refractariedad al tratamiento convencional
Authors: García-Henao Laura Maria , Castro-Osorio Edgar Eduardo , Sánchez-Rodríguez Diego Alfonso , Hoyos-Llanos Diana Marcela
Published: December 2023

Paciente femenina de 40 años de edad, con diagnóstico de vasculitis tipo poliangeítis granulomatosa C-anca positivo, con compromiso destructivo severo de la nariz y polineuropatía sensitivomotora de miembros inferiores; recibió tres pulsos de ciclofosfamida, esteroides a dosis altas, rituximab, azatioprina y metotrexate, con refractariedad al tratamiento obligando a los clínicos a buscar diagnósticos diferenciales y toma de decisiones acorde al cuadro clínico, finalmente manejada con plasmaféresis (24/07/22), siendo este el primer caso descrito con este tratamiento a pesar de no tener progresión renal o hemorragia pulmonar difusa grave.
Management of Head and Neck Cellulitis in a Patient Immunocompetent
Authors: Zakaria Ghizlane , Ouardi K. , Ftouhi A. , Elkhaoua S. , Kettani M. , Hemmaoui B. , Ouraini S. , Zalagh M. , Benariba F. , Errami N.
Published: December 2023

Head and neck cellulitis are severe infections, sometimes necrotizing, whose diagnosis is difficult at an early stage. We report the clinical observation of a 60-year-old patient who presented to the emergency room for a right laterocervical swelling associated with a deterioration in general condition. The head and neck CT scan revealed abscessed right cervical cellulitis. The patient underwent drainage and debridement in the operating room with wide necrosectomy and placement of a Delbet blade, associated with dual antibiotic therapy. The evolution was marked by an improvement in the patient's clinical condition. The aim of this work was to highlight the importance of emergency medical-surgical care, without forgetting the treatment of the portal of entry. The progression in the absence of treatment is towards sometimes fatal complications. The prognosis of these infections depends on the precocity of the treatment, its initial quality and the terrain.
Prevalence and Cause of Childhood Blindness: A Systematic Review
Authors: Karim Akbal Nur , Santosa Agung
Published: December 2023

Childhood blindness is defined as a group of eye diseases occurring in childhood or early adolescence. Good parental knowledge of childhood blindness is important for early detection and management of the lifelong burden. The aim: This study aims to provide an explanation and prevent children with blindness and visual impairment Methods: By comparing itself to the standards set by the Preferred Reporting Items for Systematic Review and Meta-Analysis (PRISMA) 2020, this study was able to show that it met all of the requirements. So, the experts were able to make sure that the study was as up-to-date as it was possible to be. For this search approach, publications that came out between 2013 until 2023 were taken into account. Several different online reference sources, like Pubmed and SagePub, were used to do this. It was decided not to take into account review pieces, works that had already been published, or works that were only half done. Result: In the PubMed database, the results of our search brought up 1751 articles, whereas the results of our search on SagePub brought up 120 articles. The results of the search conducted for the last year of 2013 yielded a total 11 articles for PubMed and 8 articles for SagePub. In the end, we compiled a total of 5 papers, 4 of which came from PubMed and 1 of which came from SagePub. We included five research that met the criteria. Conclusion: The causes of childhood blindness from the available blind school studies revealed that causes of childhood blindness have mainly shifted from corneal causes to whole globe abnormalities.
Overview of Patients with Hypertensive Heart Disease at the Cardiology Clinic of the Family Medical Center Hospital in 2020
Authors: Kurniadhi Didi , Tendean Marshell , Bernardi Karek Roberto
Published: December 2023

Hypertensive heart disease is a condition of changes in heart structure and function due to chronic hypertension, the term hypertensive heart disease ultimately includes conditions such as left ventricular hypertrophy, systolic heart failure, diastolic or both, irregular heartbeat and coronary heart disease. This study aims to describe the characteristics of patients with hypertensive heart disease such as sociodemographic descriptions such as age, gender, clinical manifestations, management including the type of drug given and the amount of drug given, as well as comorbidities in patients with hypertensive heart disease at the Cardiology Clinic of the Family Medical Center Hospital. 2020.  The age group of patients with hypertensive heart disease is 56-65 years (36%), sex is dominated by women (55.8%), the majority of patients with hypertensive heart disease have clinical manifestations of LVH without heart failure (51.2%) , beta blockers were the most frequently administered drugs (72.2%), 3 types of drugs were the most frequently administered drugs to patients (33.8%), and diabetes was the most common comorbidity in patients (22.7%). Early screening and treatment of hypertension is very necessary to prevent the development of hypertension into hypertensive heart disease.
Diagnostic accuracy of ankle-brachial index measurement in peripheral Arterial disease in TurkishAdults: A comparison with angiography
Authors: Doğan Tolga , Taşçı İlker , Bozlar Uğur , Yıldız Birol , Açıkel Cengizhan , Sayın Selim , Günay Celalettin , Arslan Erol , Sağlam Kenan
Published: December 2023

Objective: This study aims to assess the sensitivity and specificity of ankle-brachial index (ABI) measurements in diagnosing peripheral artery disease (PAD) among a cohort of Turkish subjects, with angiography serving as the reference standard.
Material and Methods: In this single-center, cross-sectional and observational study, subjects who had an aorta and lower extremity arterial imaging by angiography subsequently underwent an ABI measurement. Anthropometric measurements, cardiovascular risk factors, and blood biochemistry data were recorded. Sensitivity and specificity analyses were performed for a low ankle-brachial index (ABI ≤ 0.9), with angiography as the reference standard.
Results: A total of 57 patients (age: 59.1±15.9, male/female: 47/10) were included. Diabetes mellitus, coronary artery disease and cerebrovascular disease were present in 40.4%, 42.1% and 15.8% of the participants, respectively. Three or more cardiovascular risk factors were present in 54.4%. The angiographic diagnostic method was computed tomography angiography in 57.9%, digital subtraction angiography in 38.6%, and magnetic resonance angiography in 3.5% of the subjects. The presence of PAD on angiography was documented in 55 of 57 participants. The calculated mean ABI value was 0.6±0.2 in the overall group, and a low ABI (≤0.9) was found by 82.5% (n = 47). Compared to angiography, the low ankle-brachial index (ABI) test demonstrated a sensitivity of 83.6% and a specificity of 50%. The positive predictive value of 97.9% was calculated. When an ABI≤0.95 was used as the diagnostic threshold, the sensitivity of the ABI test increased to 90.9%.
Conclusion: Our study confirms the reliability of ABI measurements as a diagnostic method for lower extremity peripheral artery disease (PAD) when compared to angiographic techniques, the gold standard. Establishing a higher cut-off value (≤0.95) may enhance the diagnostic performance of the test in Turkish patients.
The Influence of the International Labour Organization on International Law and State Practice: An Analytical Study
Authors:   King Abdulaziz University, Almakky Rawa
Published: December 2023

This study aims to provide a comprehensive examination of the International Labour Organization's (ILO) institutionalization of international labour standards and its significant impact on the development of international law. It commences with a historical exploration of the ILO, emphasizing the crucial role of its tripartite structure in establishing and overseeing international labour standards, including the fundamental principles and rights at work. The study highlights the positive effects of these standards on the social and economic welfare of workers. Additionally, it delves into the essential ILO conventions and declarations, shedding light on the significance of “soft law” instruments, such as widely adopted ILO recommendations. The study also investigates the ILO's collaborations with other United Nations agencies and regional organizations, illustrating its effective role in promoting the implementation and monitoring of international labour standards, specifically in the context of Saudi Arabia. In summary, this study argues that the ILO has played a substantial role in formulating fundamental international labour standards that encompass economic, social, and cultural rights, as well as the eradication of workforce discrimination, predating the United Nations’ human rights framework. It underscores the ILO’s pioneering efforts in recognizing labour rights as human rights and its active promotion of social justice and the economic well-being of workers worldwide. Through its comprehensive analysis, this study underscores the importance and influence of the ILO's work within the realm of international law. keywords: International law, international labour organisation, international labour standards, decent work, social justice, Saudi Arabia
Acupressure Techniques with Mom's Psychological Readiness in Facing Labor in the Area Poasia Puskesmas Kendari City
Authors: Wahid Wa Ode Putri Agustina , Ramadhani Sri , Ahmad Mardiana , Bahrum Sri Wahyuni
Published: December 2023

Mother's brain research when confronting labor is exceptionally imperative for smooth conveyance so non-pharmacological strategies are required. The non-pharmacological strategy by implies of acupressure can offer assistance diminish labor torment. This research used a quasi-experimental method. The model used pretest-posttest. In this study, research subjects received acupressure training at the beginning of the third trimester. The investigate test was chosen utilizing the whole test method. So the test for this inquire about is 30 tests. The comes about appeared that the value of p=0,000 (p<0,05) means that factually there's a distinction within the availability of moms to confront childbirth some time recently and after instruction. The conclusion of the research is that education about the benefits of acupressure during childbirth will prepare research subjects.
AN EMPIRICAL APPROACH TO ASSESSING THE DEMAND FOR URBAN FREIGHT TRANSPORTATION
Authors: Lebedeva Ol'ga
Published: December 2023

The purpose of the article is to establish principles and procedures for estimating freight transport demand. A classification of freight transportation is proposed based on specific movement characteristics, with attention focused on its urban component. The objectives of the analysis of demand for freight transportation are determined and an empirical approach to achieving them is proposed. This approach is based on collecting data on the movement of goods. The main variables necessary for the analysis and the requirements for them are deter-mined, focused on the movement of goods and vehicles. Specific problems associated with data collection are addressed
REPLACEMENT OF ANALOG CURRENT AND VOLTAGE TRANSFORMERS TO DIGITAL
Authors: Konovalov Yuriy , Leb Maksim , Potapov Iliya
Published: December 2023

In accordance with the trend of digitalization of the electric power industry, the advantages and disadvantages of digital current and voltage transformers compared to analog ones, their de-sign features and implementation principles are considered
Od Caligariego do...?
Authors: Salt Barry
Published: December 2023

Ogłoszony w 1979 r. artykuł Barry’ego Salta From Caligari to Who? to pierwsza w historii studiów filmoznawczych poważna próba redefinicji pojęcia ekspresjonizmu. To także pierwsza otwarta krytyka dokonań dwojga czołowych monografistów kinematografii niemieckiej z okresu Republiki Weimarskiej: Siegfrieda Kracauera (Od Caligariego do Hitlera, 1947) i Lotte H. Eisner (Ekran demoniczny, 1952). Salt podważa wiarygodność pracy Kracauera – a pośrednio także i Eisner – jako dyskursu uwikłanego w politykę, wskazuje na jej liczne błędy merytoryczne i metodologiczne, które w konsekwencji doprowadziły do poważnych nieporozumień dotyczących stosowania pojęcia ekspresjonizmu, a jednocześnie postuluje, aby w badaniach nad ekspresjonizmem tradycyjną kategorię znaczeniową zastąpić kategorią estetyczną, precyzyjną i poddającą się weryfikacji. Artykuł Salta, jakkolwiek niepozbawiony niekonsekwencji, a w temperaturze polemiki pisany raczej emocjonalnie niż merytorycznie, pozostaje jednym z najważniejszych tekstów krytycznych poświęconych zarówno filmowi ekspresjonistycznemu, jak i kinematografii weimarskiej.

Przekład tekstu From Caligari to Who?, „Sight & Sound” 1979, t. 48, nr 2, ss. 119-123. Copyright © British Film Institute 1979.

Ze względu na ograniczenia praw autorskich artykuł jest dostępny tylko w wydaniu papierowym.
Film i teatr
Authors: Sontag Susan
Published: December 2023

Klasyczny już tekst (z 1966 r.), w którym autorka zastanawia się nad specyfiką filmu i teatru, poddaje analizie obszary przenikania i zazębiania się obu tych dziedzin sztuki, szuka różnic między nimi, ich cech dystynktywnych, wzajemnych inspiracji. Sontag śledzi również przejawy wykorzystywania elementów filmu w teatrze i teatru w filmie, dając zarazem rozpoznania tego, co możemy uważać za istotę filmowości i teatralności. W studium znaczącą rolę odgrywa esej Erwina Panofsky’ego z 1934 r. Styl i medium w filmie, z którego tezami autorka polemizuje, ale też częściowo się zgadza. Analiza Sontag jest wyrazistym znakiem czasu, w którym powstała, stąd tak liczne w tym artykule odniesienia do fenomenów kulturowych lat 60.: filmów Carla Theodora Dreyera, twórczości Andy’ego Warhola, ale także teatralnej działalności The Living Theatre, Petera Brooka czy Royal Shakespeare Company. Mocnym akcentem kończącym tekst są refleksje autorki dotyczące idei sztuki jako aktu przemocy, ataku wymierzonego w publiczność.

Przekład artykułu Susan Sontag: Film and Theatre (ss. 24-37), „The Tulane Drama Review” 1966, jesień, t. 11, nr 1; wydawca: The MIT Press. Copyright © Susan Sontag, 1966; wykorzystanie za zgodą The Wylie Agency (UK) Limited.

Ze względu na ograniczenia praw autorskich artykuł jest dostępny tylko w wydaniu papierowym.
„Bracie, gdzie jesteś?” braci Coen. Ludyczna gra pozorów czy autorskie wyznanie wiary w potęgę śmiechu?
Authors: Skupień Ireneusz
Published: December 2023

Artykuł ukazuje, w jaki sposób teksty postmodernistyczne próbują reinterpretować klasykę filmową. Jednym z takich sposobów jest wprowadzenie przez twórców (braci Coen) w obręb tekstu filmowego kategorii historyczności. Rozumiana jest ona zarówno jako forma rekonstrukcji przeszłości, jak i parawan, za którym toczy się dyskurs dotyczący problemów współczesnego świata. Autor polemizuje z obecnymi w refleksji badawczej tezami negującymi możliwość generowania przez estetykę postmodernistyczną znaczeń wychodzących poza obręb tekstu. W interpretacji filmu Bracie, gdzie jesteś? Skupień koncentruje się więc na tych aspektach doświadczania historyczności, które są świadectwem przekroczenia „powierzchniowego” czytania znaczeń w tekście postmodernistycznym. W tym celu autor wybiera takie problemy jak: kwestia fałszywej adaptacji, nawiązania gatunkowe do kina lat 30., rola muzyki jako nośnika wyobrażeń o przeszłości, a także bezpośrednie odniesienie do matrycy, na której są budowane sensy filmu braci Coen, czyli klasycznego obrazu Prestona Sturgesa Podróże Sullivana.
„Celle qui avance”. O zastyganiu w akcie, czytaniu i ponownym odczytywaniu „Gradivy”, nie tylko przez Alaina Robbe-Grilleta
Authors: Stasiowski Maciej
Published: December 2023

Rewizja klasyki przez pryzmat Gradivy – postaci z noweli Wilhelma Jensena, którą zaanektował Freud, surrealiści, a której tranzytywny status podkreślał Alain Robbe-Grillet – może się wydawać przekorna. To fałszywa muza; konstrukcja archeologicznej wyobraźni. Do kanonu XX-wiecznej sztuki (literatury, malarstwa, filmu) wpisali ją interpretatorzy, czyniąc z niej motyw przechodni. Postać Gradivy skłania do refleksji nad procesem patrzenia „na nowo” na teksty przeszłości, do zastanowienia się nad intencją przywracania, poprawiania, odświeżania dzieł filmowych, nie tyle stanowiąc motyw filmów Raymonde’a Caresco, Robbe-Grilleta i Leosa Caraxa, ile ilustrując akt transgresji znaczeń między dziełami literackimi, plastycznymi, filmowymi. Postać ta na nich odciska swoje piętno, adaptując się do każdego z mediów w odmienny sposób. Stasiowski, śledząc pochód tego motywu, odsłania mechanizmy, jakimi kierują się współczesne przetworzenia klasycznych tekstów odnoszące się tyleż do obiegowej jego percepcji, interpretacji, ile do prototypu.
Czy można wybaczyć Leni Riefenstahl?
Authors: Hendrykowski Marek
Published: December 2023

Twórczość filmowa Leni Riefenstahl domaga się dzisiaj ponownego odczytania w kontekście jej miejsca w historii światowego dokumentu. Nie negując samej przynależności tych filmów do kanonu kina lat 30., autor przyprowadza krytykę dotychczasowego sposobu ich analizy i historycznofilmowej interpretacji w kategoriach sztuki filmowej. Jeśli film dokumentalny rozumie się jako mechaniczną rejestrację określonego wycinka rzeczywistości przed kamerą, to Zwycięstwo wiary, Triumf woli i Olimpiada zyskują status pełnoprawnych dokumentów. Problem w tym, że – zgodnie z klasyczną definicją Arystotelesa – ethos stanowi synonim wiarygodności. Usuwając z refleksji nad dokumentem perspektywę etyczną oraz kategorię prawdy, bezkrytycznie otwieramy drogę ekranowemu kłamstwu i niczym nieograniczonej manipulacji przekazem. Hendrykowski stawia pytanie o to, czy historyk kina może całkowicie pominąć perspektywę etyczną omawianego dzieła, wpisując je w sferę tradycji kina i sztuki filmowej bez refleksji nad jego (nie)wiarygodnością. Autor uważa, że nie tyle same instrumenty badawcze, ile obrany sposób opisu, analizy i interpretacji integralnie łączy w sobie zagadnienia metodologiczne i etyczne, przed którymi staje badacz dziejów kina.
Barok powracający w „Psie andaluzyjskim” Luisa Buñuela. Notatki drugie, poprawione
Authors: Nadgrodkiewicz Grzegorz
Published: December 2023

Tekst jest poświęcony interpretacji Psa andaluzyjskiego Luisa Buñuela w kontekście koncepcji Heinricha Wölfflina dotyczącej przemienności stylów klasycznych i barokowych w rozwoju dziejów sztuki. Nadgrodkiewicz stara się uargumentować tezę, że pod pewnymi warunkami i na podstawie ewidentnych wskazówek zawartych w samej warstwie obrazowej film Buñuela można traktować jako dzieło noszące znamiona sztuki barokowej, odcinające się od klasycznych konwencji przedstawiania, przełamujące kanon. W tym kontekście istotny jest również fakt, że Pies andaluzyjski to sztandarowe dzieło surrealizmu, w którym również można odnaleźć elementy baroku, bowiem jako jeden z nurtów awangardowych, modernistycznych, przełamuje kanon czy ogólnie pojętą klasyczność, a tym samym wpisuje się w Wölfflinowski model naprzemiennie powracających stylów barokowych i klasycznych.
„Salò, czyli 120 dni Sodomy” – zbędna prowokacja artystyczna czy wyklęte arcydzieło kinematografii?
Authors: Lipowicz Markus
Published: December 2023

Twórczość Piera Paola Pasoliniego zawsze budziła kontrowersje i dzieliła publiczność na zagorzałych zwolenników oraz tych, którzy tę twórczość kategorycznie odrzucają. Lipowicz podejmuje próbę analizy oraz interpretacji ostatniego film Pasoliniego Salò, czyli 120 dni Sodomy (Salò o le 120 giornate di Sodoma, 1975) z filozoficznego oraz socjologicznego punktu widzenia. Stara się dowieść, że Salò jest niewygodnym i dlatego wyklętym arcydziełem kinematografii, które zarówno w sposób krytyczny, jak i pesymistyczny obrazuje przejście kultury zachodniej od nowoczesności do ponowoczesności. Ze współczesnej perspektywy dzieło to stanowi ważne upomnienie, aby pod płaszczykiem społecznej różnorodności nie zapominać o tym, że wciąż jako rzekomo wolni obywatele jesteśmy zmuszeni do życia i uczestniczenia w kulturze konsumpcyjnej, która nie tylko narzuca nam swoje idee, normy, wartości oraz obyczaje, ale także ingeruje w nawet najbardziej intymne rejony naszego życia.
W butach po nieboszczyku Lautmannie. Ukryta perspektywa „Sklepu przy głównej ulicy” Kadára i Klosa
Authors: Sowińska Iwona
Published: December 2023

Za literacki pierwowzór filmu Sklep przy głównej ulicy Jána Kadára i Elmara Klosa (1965) bywa błędnie uważana nowela Ladislava Grosmana pod tym samym tytułem. Tymczasem było nim mało znane opowiadanie tego autora Pułapka. Film odczytuje się zwykle jako przestrogę przed iluzorycznym komfortem niereagowania na zło. W cieniu tej  opowieści skrywa się jednak  inna: o przemianie; o człowieku, który porzuca swoją dysfunkcyjną „aryjską” rodzinę i zakłada nową, żydowską – nie dosłownie, ale symbolicznie. Temat ten był nieobecny w źródłowym opowiadaniu. W pierwszej części tekstu Sowińska omawia je szczegółowo, aby w części drugiej uzasadnić swoją tezę o ukrytej perspektywie filmu, czerpiąc argumenty z organizacji i nagłej dezorganizacji jego warstwy wizualnej i dźwiękowej, w której ujawnia się trauma ludobójstwa.
„Ekspresjonizm to gra... Ale właściwie, czemu nie?”. Mabuseria, czyli eksperyment ekspresjonistyczny w „Mocnym człowieku” Henryka Szaro
Authors: Korczarowska-Różycka Natasza
Published: December 2023

Artykuł został poświęcony analizie filmu Henryka Szaro Mocny człowiek (1929) w kontekście zjawiska ekspresjonizmu filmowego. Autorka podejmuje próbę odpowiedzi na pytanie, czy w dominującym w okresie dwudziestolecia międzywojennego modelu kinematografii „zorientowanej na odbiorcę” (który w powszechnej świadomości odbiorczej jest kojarzony raczej ze Stefcią Rudecką, a nie Caligarim) było możliwe podejmowanie radykalnych eksperymentów artystycznych. Oczywistym wątkiem, który musiał pojawić się w toku wywodu, jest analiza wpływu na rodzimą kinematografię (i krytykę filmową) omawianego okresu kanonicznych dzieł z obszaru tzw. kina weimarskiego (ze szczególnym uwzględnieniem Doktora Mabuse Fritza Langa).
Chrisa Markera podróże w czasie: o dziwnych losach „La Jetée”
Authors: Pitrus Andrzej
Published: December 2023

Artykuł jest próbą skonfrontowania filmu Chrisa Markera pod tytułem La Jetée (1962) z utworami, które zostały przezeń zainspirowane. Choć eksperyment francuskiego reżysera był przez lata niemal nieznany, dziś stał się natchnieniem dla filmowców, muzyków, a nawet twórców teledysków. Autor stawia tezę, że jest tak dlatego, iż film ten odwraca się od konwencji głównego nurtu, starając się „wynaleźć” kino od nowa. Dlatego też chętnie nawiązują do niego twórcy należący do kolejnych pokoleń rewolucjonistów i eksperymentatorów.
Z szacunkiem do przeszłości
Authors: Kornacki Krzysztof
Published: December 2023

Książka Piotra Zwierzchowskiego Kino nowej pamięci. Obraz II wojny światowej w kinie polskim lat 60. (2013) – wyróżniona nagrodą im. Bolesława Michałka – jest analizą rodzimego modelu kina wojennego lat 60., które autor nazwał „kinem nowej pamięci”. Filmy nowej pamięci to filmy – cytując autora – uzależnione od polityki, ale też biorące pod uwagę istniejące w społeczeństwie stereotypy i resentymenty, traktujące wojnę jako mit założycielski PRL, zawierające przeświadczenie o wyjątkowości polskiego doświadczenia wojny, niezależnie czy chodziło o cierpienie, czy heroizm, zakładające istnienie nadrzędnego ładu przyczynowo-skutkowego oraz moralnego, wykorzystujące kino gatunków do kreowania tożsamości narodowej, posiadające określone strategie uwiarygodniania wizerunków przeszłości, łączące wojnę z teraźniejszością, odnoszące się do polskiej szkoły filmowej, dowodzące prymatu pamięci zbiorowej nad indywidualną, starające się zamazać istniejące w społeczeństwie podziały i uzmysławiające widzom, że wojna tak naprawdę jeszcze się nie skończyła. Autor książki, sięgając do metodologicznej koncepcji nowego historycyzmu, w modelowy sposób analizuje i interpretuje poszczególne filmy, odwołując się do ideologicznego, społeczno-politycznego oraz produkcyjnego kontekstu ich powstania, wykorzystując do tego celu bogaty zasób źródeł archiwalnych.
Heidegger kina w optyce heideggerowskiej
Authors: Zalewski Andrzej
Published: December 2023

W książce Ontologia i estetyka filmowych obrazów Wernera Herzoga (2014) autorka, Joanna Sarbiewska, posługuje się trzema strategiami badawczymi. Po pierwsze, bada twórczość niemieckiego reżysera, wykorzystując klucz romantyczno-ekspresjonistyczny, a choć używają go także liczni inni badacze Herzoga, analizy Sarbiewskiej przeprowadzone w tej optyce zawierają wiele pomysłów oryginalnych. Po drugie, dokonania artysty postrzega ona w duchu tzw. realizmu głębokiego czy realizmu istoty, podążając tu niejako tropem Herzogowskiej tzw. Deklaracji z Minnesoty. Wreszcie, po trzecie, Sarbiewska umieszcza filmy Herzoga w polu odniesień do nurtów filozofii współczesnej i te partie jej książki należą do najbardziej innowacyjnych. W poszukiwaniach adekwatnego narzędzia badań nad Herzogiem szczególne znaczenie ma dla Sarbiewskiej myśl Martina Heideggera, z którą dokonania Herzoga bywają niekiedy zestawiane.
Kino i teatr – kulturowa kolizja mediów (1895-1914)
Authors: Hendrykowski Marek
Published: December 2023

Autor skupia się na metodologicznych problemach badania zależności między teatrem i filmem na przełomie XIX i XX w. Tezą wyjściową jest twierdzenie, że w przypadku związków teatru i filmu w najwcześniejszym okresie rozwoju kinematografii mamy do czynienia nie z prostym stykiem dwu zbliżonych do siebie dziedzin, lecz z intrygującym i bardzo złożonym zjawiskiem kulturowym. Związki między teatrem a filmem na ogół były w przeszłości traktowane jako coś oczywistego, dając z jednej strony sposobność do wywyższania teatralnego Olimpu ponad pogardzaną plebejską rozrywkę, jaką stanowiły ruchome obrazy (nieprzypadkowo zwane pogardliwie flickers, czyli „migotkami”). Z drugiej strony długo pokutowało przekonanie wywyższające kino jako dziedzinę twórczości, która stała się sobą dopiero wówczas, gdy rzekomo zerwała więzy teatralnego uwikłania. Autor dowodzi, że teatralno-filmowym powinowactwom z przełomu XIX i XX w. daleko do jednoznacznej oczywistości. Wprost przeciwnie, okazują się one bardzo złożone. Aby je rozpoznać, należy uwzględnić kilka perspektyw badawczych: filmoznawczą, teatrologiczną, medioznawczą, kulturoznawczą oraz komparatystyczną. Kino „spotykało” się w tamtym czasie nie tylko z teatrem, lecz również z innymi dziedzinami kultury: literaturą, malarstwem czy muzyką. Jednak żadne z tych spotkań nie było tak dramatyczne, pełne napięcia i zarazem owocne dla przyszłości ruchomych obrazów, jak właśnie wczesna ewolucja ich relacji ze światem teatru.
Teatralny wymiar twórczości filmowej Romana Polańskiego
Authors: Zmudziński Bogusław
Published: December 2023

Realizacja dwóch ostatnich filmów Romana Polańskiego – Rzeź, na podstawie sztuki teatralnej Yasminy Rezy i Wenus w futrze Davida Ivesa, który dla potrzeb nowojorskiej sceny teatralnej zaadaptował kontrowersyjną przed laty powieść hrabiego Leopolda von Sacher-Masocha – stanowi właściwy moment do podjęcia próby odkrycia korzeni i dookreślenia wpływu szeroko pojętych doświadczeń teatralnych na kształt dzieła filmowego artysty. Zmudziński wykracza poza filmy, które są ekranizacjami sztuk teatralnych, badając oraz porządkując obszary wpływów estetyki teatru i doświadczeń scenicznych reżysera, w tym „poetyki” absurdu, wykorzystania izolowanych przestrzeni, kolistej struktury narracji, skompresowanego czasu, ograniczonej liczby bohaterów pozostających w osobliwych relacjach, wreszcie aktywnego emocjonalnie uczestnictwa odbiorców, osiągającego poziom oryginalnej psychodramy. W obejmującym dwadzieścia pełnometrażowych filmów dziele Polańskiego wyraźnie, choć nie nachalnie, jest obecne „myślenie teatrem”, a o teatralnym nachyleniu jego twórczości świadczy m.in. fakt, że wiele z jego filmów mogłoby z powodzeniem zostać zaadaptowanych na potrzeby realizacji spektakli teatralnych.
Celuloidowy pierścień Nibelunga. Wagner „ufilmowiony” albo o „kinematograficznych” inscenizacjach wagnerowskich dramatów muzycznych
Authors: Kletowski Piotr
Published: December 2023

Autor skupia się na omówieniu klasycznych i współczesnych inscenizacji dramatów muzycznych Ryszarda Wagnera, realizowanych przez mistrzów kina i nawiązujących do teorii oraz praktyki niemieckiego kompozytora, swoimi pracami niejako przepowiadającego istnienie kina i myślącego kategoriami estetycznymi rozwijanymi później przez twórców X muzy. Inscenizacje dzieł Wagnerowskich są swego rodzaju spłatą długu Wagnerowi i nie tyle rekonstruują świat wizualno-muzycznych wizji twórcy Lohengrina, wykorzystując język filmu, ile po prostu wypełniają postulat niemieckiego kompozytora o stworzeniu dzieła „totalnego”. W tekście są omówione wagnerowskie inscenizacje takich mistrzów kina, jak Eisenstein, Visconti, Chéreau, Syberberg i Bill Viola, którzy w swych poszukiwaniach artystycznych realizowali idee Gesamtkunstwerku. Kletowski ukazuje proces „ufilmowienia” współczesnej sztuki operowej (przede wszystkim dzieł Wagnera, choć nie tylko), która na zasadzie „transakcji zwrotnej” wpływa również na kształt współczesnej X muzy, nierzadko nawiązującej do wzorców operowych.
Pocałunek śmierci. Przestrzeń pozakadrowa w filmach Michaela Haneke, Aleksandra Sokurowa i Andrzeja Wajdy
Authors: Falkowska Janina
Published: December 2023

Autorka skupia się w tekście na zagadnieniu przestrzeni pozakadrowej jako odrębnej kategorii estetycznej, która pełni różne funkcje w filmach Michaela Haneke, Andrzeja Wajdy i Aleksandra Sokurowa. Wszyscy trzej filmowcy kierują uwagę widza w przestrzeń pozakadrową na odmienne sposoby i posługując się innymi kontekstami diegetycznymi. Haneke robi to przez ukrycie przed widzem scen skrajnej przemocy, Wajda – w scenach przesyconych refleksją i smutkiem, a Sokurow wtedy, gdy nie chce pokazać pewnych faktów czy stanów umysłu. Każdy z nich skutecznie i po mistrzowsku tworzy „niepomyślane” i przekonująco wykorzystuje przestrzeń „pozakadrową” jako: przestrzeń „niesamowitą” (Haneke), niewypowiedzianą i ahistoryczną (Sokurow), bądź jako reprezentującą „niewyrażalną” melancholię i smutek (Wajda). Autorka wybiera jedynie niektóre filmy wspomnianych reżyserów, by ów fenomen poddać szczegółowej analizie. Swój esej zamyka konkluzją, że prawdziwym mieszkańcem przestrzeni pozakadrowej jest śmierć obecna w filmach wszystkich trzech reżyserów.
Czy to śpiewa Orfeo, czy to drzewa tak szumią?
Authors: Pitrus Andrzej
Published: December 2023

Artykuł jest poświęcony inscenizacji Orfeusza i Eurydyki Glucka dokonanej przez wybitnego reżysera włoskiego teatru Romea Castellucciego. Andrzej Pitrus dokonuje aspektowej analizy oraz interpretacji utworu, w którym w sposób niezwykle nowatorski i oryginalny wykorzystano medium wideo. Reżyser wprowadził na scenie przekaz na żywo realizowany poza sceną, a nawet budynkiem opery. Nie tylko osiągnął w ten sposób rozszerzenie przestrzeni teatralnej, ale wprowadził poruszający wątek egzystencjalny. Opowieść o mitycznych kochankach została zderzona z losami dwóch współczesnych Eurydyk – młodych kobiet cierpiących na „syndrom zamknięcia”.
Nowe media jako środowisko dialogu między teatrem i filmem. „There Is Still Time… Brother” The Wooster Group oraz „Eavesdrop” Davida Pledgera i Jeffreya Shawa na platformie AVIE (Advanced Visualisation and Interaction Environment)
Authors: Kluszczyński Ryszard W.
Published: December 2023

Platforma AVIE stworzona w Center for Interactive Cinema Research na Uniwersytecie Nowej Południowej Walii w Sydney wyłoniła się w efekcie wieloletnich eksperymentów Jeffreya Shawa, eksplorującego artystyczne możliwości interaktywnych form panoramicznych. Ich odległym źródłem były wczesne prace tego artysty należące do kręgu expanded cinema. Można by więc sądzić, biorąc pod uwagę źródła i finalny kontekst AVIE, że wszystkie zjawiska artystyczne powiązane z AVIE mieszczą się w rozszerzonej formule kina, a samo AVIE jest jedynie najnowszą formą dyspozytywu filmowego. Tymczasem platforma AVIE okazała się nie mniej atrakcyjna dla twórców teatralnych. The Wooster Group oraz David Pledger zrealizowali przy jej użyciu spektakle, które tworzą nowy format wirtualnego teatru, czy też post-teatru. Oba te dzieła, spotykając się we wspólnym kontekście technologicznym, wyrastają jednak z różnych źródeł estetycznych. The Wooster Group wyłania się z tradycji kinofikacji teatru, mającej swe początki w drugiej i trzeciej dekadzie XX w., podczas gdy spektakl Pledgera ma swoje źródła w sztuce intermedialnej drugiej połowy tego samego stulecia. Kluszczyński analizuje specyficzne i wspólne aspekty tych dzieł, interpretuje znaczenie technicznej, wirtualnej ramy dla ich estetycznej charakterystyki oraz kreśli scenariusz przyszłych wspólnych dziejów kina oraz teatru rozwijających się i łączących w środowisku cyfrowym. Interakcja, partycypacja i sprawczość odbiorcza grają w tym scenariuszu nadrzędną rolę.
Anna Korwin: między sceną a ekranem
Authors: Patek Artur
Published: December 2023

Anna Korwin jest brytyjską aktorką polskiego pochodzenia. Jej artystyczna osobowość najpełniej wyraziła się w teatrze, ale Korwin regularnie pojawiała się także w filmie i telewizji, gdzie wyspecjalizowała się w kreśleniu aktorskich miniatur. Wystąpiła m.in. w zrealizowanej przez BBC adaptacji Sagi rodu Forsyte’ów (reż. David Giles, 1967) Johna Galsworthy’ego. Znajomość kilku języków oraz kontynentalne pochodzenie predysponowały ją do ról postaci cudzoziemskich. Najważniejsze kreacje stworzyła już jako artystka dojrzała. Jest wśród nich tytułowa rola w monodramie o życiu i twórczości Marii Callas (według sztuki Jean-Yves’a Picqa), w którym nakreśliła interesujący psychologicznie wizerunek greckiej primadonny.
Ponadstuletnie sąsiedztwo
Authors: Pławuszewski Piotr
Published: December 2023

Recenzja książki Marka Hendrykowskiego Współczesna adaptacja filmowa (2014). Recenzent przywołuje najważniejsze jej tezy i spostrzeżenia, zachowując porządek odpowiadający układowi wspomnianej publikacji (podzielonej na trzy rozbudowane części). W pierwszej kolejności Pławuszewski koncentruje się na ustaleniach historycznofilmowych badacza (tu m.in. o zmiennych na przestrzeni dekad modelach adaptatora), następnie omawia wybrane kwestie teoretyczne uobecnione w pracy Hendrykowskiego (mowa choćby o siedmiu mechanizmach adaptacyjnych), by ostatecznie pochylić się nad tą częścią publikacji, która kładzie nacisk na tytułową „współczesność” teorii i praktyki adaptacyjnej (ze szczególnym uwzględnieniem sytuacji krajowej, dalekiej – według autora recenzowanej książki – od stanu pożądanego).
W poszukiwaniu sensu
Authors: Helman Alicja
Published: December 2023

Recenzja książki Iwony Sowińskiej Chopin idzie do kina (2013). Recenzentka ocenia, że w kontekście piśmiennictwa poświęconego Chopinowi jest to książka uderzająco odmienna i nowa, a zarazem pionierska nie tylko w skali polskiej, ale i światowej. Helman przedstawia konstrukcję książki, analizuje metody zmierzenia się przez Sowińską z gigantycznym materiałem badawczym i wskazuje najciekawsze rozpoznania autorki dotyczące filmowych biografii Chopina oraz sposobów funkcjonowania jego muzyki w filmach. W konkluzji recenzentka notuje, że książka ta jest w pełni oryginalną, odkrywczą i pasjonującą monografią naukową.
Orfeusz i Eurydyka w Marienbadzie
Authors: Kościelski Kamil
Published: December 2023

Na opinii, jakoby Zeszłego roku w Marienbadzie było jednym z najbardziej eksperymentalnych filmów w historii kina, zaważyła niewątpliwie nietypowa narracja dzieła Alaina Resnais. Konstrukcja utworu nie stanowi jednak jedynego zagadkowego aspektu obrazu. Osobliwy nastrój świata Marienbadu wraz z pewnymi zabiegami inscenizacyjnymi przemawiają za przypomnieniem odczytania Georges’a Sadoula interpretującego film przez pryzmat mitu o Orfeuszu. Omówienie eksponowanego w utworze motywu zwierciadła oraz refleksja na temat twórczości Lewisa Carrolla pozwalają ukazać Zeszłego roku w Marienbadzie na tle tradycji filmowej i literackiej. Sposób funkcjonowania symboliki lustra u Resnais można odnieść zarówno do Orfeusza Jeana Cocteau, jak i do niskobudżetowych horrorów czy filmu Donnie Darko Richarda Kelly’ego. Wszelkie konteksty służą uzupełnieniu odczytania Sadoula, które ma ogromne znaczenie dla natury czasu panującego w świecie Marienbadu – kluczowego zagadnienia całego artykułu.
Czas zatrzymany – amerykańska nostalgia za epoką rock’n’rolla
Authors: Włodek Patrycja
Published: December 2023

Lata 50. to szczególny okres w historii Stanów Zjednoczonych. Ta jedna z najbardziej mitologizowanych i fetyszyzowanych epok XX w. w kulturze Ameryki; jest jednocześnie jedną z bardziej ambiwalentnych i podatnych na zewnętrzne oczekiwania co do jej wizerunku kreowanego w kinie. Lata 50. – rozpięte między idealną all American erą Eisenhowera a narodzinami kultury młodzieżowej i ruchów społecznych, które diametralnie zmieniły Amerykę w epokach kolejnych – już w punkcie wyjście były ambiwalentne, co odbijało się z jednej strony w clean teen movies, a z drugiej w melodramatach rodzinnych. Szczególne znaczenie zyskały w latach 80., kiedy nostalgia za erą rock’n’rolla jako część „Reaganoretro” i „Reaganizmu”, czyli konserwatywnego nurtu w kinematografii, wyparła społeczny kontekst i tło historyczne, zamieniając paradoksalne lata 50. w serię popkulturowych, często pustych ikon.
Ginokrytyka filmowa – mocne wejście
Authors: Lubelski Tadeusz
Published: December 2023

Recenzja dwóch książek autorstwa Moniki Talarczyk-Gubały: Biały mazur. Kino kobiet w polskiej kinematografii (2013) oraz Wszystko o Ewie. Filmy Barbary Sass a kino kobiet w drugiej połowie XX wieku (2013). Obydwie publikacje Lubelski uznaje za wyrazistą manifestację postawy w dziedzinie pisania o filmie, docenia ich wysoką klasę pisarską, a zarazem podkreśla, że są one wyrazem konsekwentnej specjalizacji metodologicznej, tzw. ginokrytyki, do której autorka świadomie się przypisuje. Recenzent przywołuje słowa autorki, która w Białym mazurze zdecydowała się tak przepisać, skorygować, uzupełnić historię polskiego kina, by odzyskać dla niej emancypacyjny potencjał minionej epoki. Tę taktykę Talarczyk-Gubała realizuje w analizie kina kobiet od progu lat 30. do początku lat 90. Wszystko o Ewie jest natomiast analizą filmowej twórczości Barbary Sass przeprowadzoną w perspektywie krytyki feministycznej. W konkluzji Tadeusz Lubelski wyraża nadzieję, że kolejnym zadaniem autorki tak dobrze orientującej się w tematyce kina kobiet będzie przygotowanie monografii Wandy Jakubowskiej.
“We Could Have Ventured in the Opposite Direction”: Exploring the Legacy of Polish Theatre on the Festival Map of Independent Ukraine
Authors: Harbuziuk Maiia
Published: December 2023

This article examines the representation of Polish theatre on the Ukrainian festival map. This study includes key stages, events, and trends, and aims to uncover both positive developments and underlying problems. The research is based on sources such as published material, information resources, and my experience as a theatre critic. The periods of individual “breakthroughs” (1992–2000), “local encounters” (2001–2011), and “dramaturgical and performative landing forces” (from 2011) are identified and briefly characterized. The article outlines a broad geographical and genre-specific range of festivals in which Polish theatres participate and highlights their contribution. It also discusses the reception of individual performances by Polish theatres in Ukrainian criticism. The author focuses on the absence of iconic plays of Polish theatre on the posters of Ukrainian festivals (the exception is Bzik tropikalny (The Tropical Craze) by Witkacy, directed by Grzegorz Jarzyna, 1998). This resulted in the fact that the most important achievements of Polish theatre remained unknown to the Ukrainian audiences, and the professional community gravitated more towards Russia than towards the West. Given the more than four-hundred-year history of Polish–Ukrainian relations, it is essential that steps be taken to restore Polish–Ukrainian theatrical communication in order to ensure that Ukrainian theatre is connected to the European cultural space.
Rozszczelnianie pola językowej uznawalności: O mobilności kulturowej dramatu ukraińskiego w Polsce po 24 lutego 2022
Authors: Bal Ewa
Published: December 2023

Artykuł jest próbą włączenia refleksji na temat mobilności kulturowej dramatu i teatru ukraińskiego w Polsce po 24 lutego 2022 w obręb badań nad wielojęzycznością i wieloetnicznością teatru w kontekście współczesnych ruchów migracyjnych. W centrum zainteresowania znajdują się strategie przedstawieniowe ukraińskich dramatów prezentowanych w Polsce w szczególnych okolicznościach wywołanych pełnowymiarową napaścią Rosji na Ukrainę. Autorka analizuje wybrane czytania performatywne dramatów tłumaczonych na język polski oraz projekty teatralne ukraińskich artystów realizowane w Polsce, by zbadać różne architektury międzykulturowego spotkania w ramach działań artystycznych i wzmacniania podmiotowości przybyszów z Ukrainy, między innymi poprzez równouprawnienie ich języka. Za najistotniejszy element architektury międzykulturowego spotkania uznaje różne strategie rozszczelniania pola językowej uznawalności, które sytuuje omawiane na polskim gruncie zjawiska w obrębie szerszych badań nad performatywnością języka i jego cielesną materialnością oraz performowania uchodźctwa.
Teatry pozawarszawskie w latach osiemdziesiątych w perspektywie historii mówionych
Authors: Królikowska Joanna
Published: December 2023

Artykuł dotyczy życia teatralnego w Polsce w latach osiemdziesiątych, a w centrum refleksji jest funkcjonowanie teatrów w miastach średniej wielkości. W ramach badań nad ekonomicznymi i politycznymi uwarunkowaniami działalności tych placówek przeprowadzono wywiady pogłębione z pięcioma dyrektorami sprawującymi funkcję w tamtym okresie: Zbigniewem Bogdańskim (Teatr Dramatyczny w Gdyni, 1981–1986), Tomaszem Grochoczyńskim (Teatr Dramatyczny im. Jerzego Szaniawskiego w Płocku, 1985–1990), Maciejem Grzybowskim (Teatr im. Wojciecha Bogusławskiego w Kaliszu, 1982–1991), Józefem Jasielskim (Teatr Dramatyczny w Legnicy, 1981–1990) i Andrzejem Rozhinem (Bałtycki Teatr Dramatyczny im. Juliusza Słowackiego w Koszalinie, 1979–1981; Teatr Polski w Szczecinie, 1981–1983; Teatr im. Juliusza Osterwy w Lublinie, 1985–1993). Do analizy materiału badawczego zostały wykorzystane kategorie związane z historią mówioną, które umożliwiają uwzględnienie indywidualnych głosów uczestników życia teatralnego w narracjach historycznych. Wspomnienia dyrektorów, splecione z ich emocjami i refleksją na temat własnej działalności, dają wgląd w zasady konstruowania autonarracji i wpisywania ich w dominujące sposoby porządkowania i problematyzowania historii teatru w Polsce. Do artykułu zostały dołączone skrócone wersje rozmów, a w podsumowaniu wskazano możliwości ich wykorzystania w kolejnych pracach historycznoteatralnych.
Bruno Latour’s Earthbound Theater: Applying Stage-Thinking to Reclaim the Critical Zone
Authors: Wiame Aline
Published: December 2023

This article shows that the numerous allusions to theater that can be found in Bruno Latour’s work are not mere metaphors but are at the core of Latour’s thought process, based on experimentations between philosophy-writing and stage-writing. This thought process can be traced back to Latour’s early work, in the 1980s—on Louis Pasteur and his invention of the laboratory, which Latour calls a “theater of the proof.” The article then turns to a question that is central to Latour’s work on the New Climatic Regime: how to design a new theater of the proof suited to our ecological condition—a theater that would definitely cast the temptation for the sublime away and insert us into what Earth system scientists call the “critical zone.” It finally argues that the most striking instantiation of this new theater of the proof can be found in the “Où atterrir?” workshops Latour initiated in 2020, which develop pragmatist and situated inquiries relying on an applied, “ecologized” theater.
Buddah Still Works— the Work on Oneself Never Ends: Essay on Grotowski
Authors: Palumbo Gioacchino , Condorelli Giuseppe G.
Published: December 2023

This essay uses the personal recollections of Italian director Gioacchino Palumbo, including the experience of viewing of Apocalypsis cum figuris as well as some personal encounters with Jerzy Grotowski, to present a subjective account of selected aspects of Grotowski’s theatrical and non-theatrical practices, with an emphasis on understanding theatre as a lifelong work on oneself. Palumbo highlights those aspects of Grotowski’s work and quotations from his statements and writings that have contributed to his own development as a theatre artist. Particularly interested in Grotowski’s attitude to diverse sources of inspiration, Palumbo extensively discusses Grotowski’s interview on Gurdjieff, considering it as a representative example of artist’s approach to cultural phenomena that influenced him. The essay is preceded by an introduction in which Giuseppe G. Condorelli presents the original theatrical work of Palumbo, who has been running his own theatre laboratory in Catania since 1981.