Πειραματική εφαρμογή του εμπλουτισμένου σε αιμοπετάλια πλάσματος PRP σε χημικά εγκαύματα κερατοειδούς σε κονίκλους
Authors: Χαραλαμπίδου Γλυκερία 
Published: September 2021

Η προσβολή του οφθαλμού από χημικές ουσίες αποτελεί μια από τις σοβαρότερες οφθαλμικές βλάβες, με συνέπειες όπως η νεοαγγείωση, η τήξη και η διάτρηση του κερατοειδούς. Ο θεραπευτικός στόχος είναι η ταχύτερη επανεπιθηλιοποίηση του κερατοειδούς και του επιπεφυκότα με τις λιγότερες δυνατές μόνιμες βλάβες. Η δράση των κολλαγενασών στα χημικά εγκαύματα του κερατοειδούς είναι επιβεβαιωμένη και έτσι δημιουργείται η ανάγκη εξεύρεσης ουσιών που να έχουν ικανή αντικολλαγενασική και επουλωτική δράση. Οι τετρακυκλίνες μπορούν να αναστείλουν τις κολλαγενάσες και έχουν την ιδιότητα να επηρεάζουν τη φλεγμονή, την ανοσορύθμιση, τον κυτταρικό πολλαπλασιασμό και την αγγειογένεση. Οι αυξητικοί παράγοντες που περιέχονται στο εμπλουτισμένο σε αιμοπετάλια πλάσμα (PRP) συντονίζουν και ρυθμίζουν τη διαδικασία επούλωσης του κερατοειδούς και αποτελούν την κινητήριο δύναμη για την αναγέννηση των ιστών και τον κυτταρικό πολλαπλασιασμό. Στην παρούσα μελέτη διερευνήθηκε πειραματικά η επίδραση του PRP, που χορηγήθηκε ενδοστρωματικά ή υπό τον επιπεφυκότα σε συνδυασμό με συστηματική χορήγηση δοξυκυκλίνης σε χημικά εγκαύματα κερατοειδούς σε κονίκλους. Χρησιμοποιήθηκαν συνολικά 54 κόνικλοι Νέας Ζηλανδίας και όλες οι πειραματικές διαδικασίες έγιναν σύμφωνα με τις προδιαγραφές που ορίζονται από την ARVO. Σε όλα τα ζώα προκλήθηκε χημικό έγκαυμα στο κέντρο του κερατοειδούς. Τα ζώα χωρίστηκαν σε 6 ομάδες των 9: ομάδα Α (ομάδα ελέγχου, δεν δόθηκε καμία φαρμακευτική αγωγή), ομάδα Β (δοξυκυκλίνη από το στόμα), ομάδα Γ (έγχυση 0.5ml PRP υπό τον βολβικό επιπεφυκότα και δοξυκυκλίνη συστηματικά), ομάδα Δ (ενδοστρωματική έγχυση 0.5ml PRP και δοξυκυκλίνη), ομάδα Ε (έγχυση 0.5ml PRP υπό τον επιπεφυκότα) και ομάδα Στ (ενδοστρωματική έγχυση PRP). Ακολούθησε καθημερινός οφθαλμολογικός έλεγχος, ενώ την 3η και 7η ημέρα μετά το έγκαυμα έγινε εξόρυξη και ιστοπαθολογική εξέταση του βολβού σε 2 κονίκλους της κάθε ομάδας, και τη 14η στα υπόλοιπα 5 ζώα της κάθε ομάδας. Οι ομάδες που έλαβαν δοξυκυκλίνη είχαν μεγαλύτερη αισθητικότητα στην περιφέρεια του κερατοειδούς την 3η και 7η ημέρα μετά την πρόκληση του χημικού εγκαύματος. Στην ομάδα Α υπήρχε περισσότερο οφθαλμικό έκκριμα και μεγαλύτερου βαθμού ερυθρότητα. Οι ομάδες Δ και Στ την 7η και 14η ημέρα είχαν μικρότερη ανάπτυξη νεοαγγείωσης, ενώ η ομάδα ελέγχου είχε την μεγαλύτερη νεοαγγείωση σε σχέση με τις υπόλοιπες ομάδες. Η θολερότητα του κερατοειδούς ήταν μικρότερη στους κονίκλους που έλαβαν PRP μόνο ή σε συνδυασμό με δοξυκυκλίνη. Πλήρης επούλωση του κερατοειδούς παρατηρήθηκε σε ζώα που ανήκαν στις ομάδες Γ, Δ, Ε και Στ, ενώ διάτρηση παρατηρήθηκε μόνο σε ζώα που ανήκαν στην ομάδα ελέγχου. Την 3η ημέρα τα περισσότερα ζώα των ομάδων Γ, Δ και Στ είχαν έλλειμμα κερατοειδούς μικρότερο από το 20% του αρχικού. Η χορήγηση του PRP υπό τον επιπεφυκότα συμβάλλει στην ταχύτερη επούλωση του κερατοειδούς μετά από ένα χημικό έγκαυμα. Επιπλέον, η ενδοστρωματική χορήγησή του δίνει τη δυνατότητα για αυξημένη συγκέντρωση των αυξητικών παραγόντων στα εν τω βάθει στρώματα του κερατοειδούς, με μια ελάχιστα επεμβατική διαδικασία, που έχει ευεργετικά αποτελέσματα στην επούλωση του κερατοειδούς. Οι αυξητικοί παράγοντες που περιέχονται στο PRP φαίνεται ότι έχουν καλύτερα αποτελέσματα όταν συνδυάζονται με τις αντικολλαγενασικές ιδιότητες της δοξυκυκλίνης. Ο συνδυασμός αυτός αποτελεί ένα απλό, ασφαλές και αποτελεσματικό θεραπευτικό σχήμα για την αντιμετώπιση των εγκαυμάτων του κερατοειδούς.