Συγκριτική μελέτη ενδοσκοπικών και διαδερμικών μεθόδων παροχέτευσης αποφρακτικού ίκτερου κακοήθους αιτιολογίας
Authors: Πόταρης Κωνσταντίνος 
Published: January 2014

Η αντιμετώπιση του Αποφρακτικού Ίκτερου Κακοήθους Αιτιολογίας (Α.Ι.Κ.Α.) με ενδοσκοπικές και διαδερμικές μεθόδους, είναι σήμερα πλέον μια καθιερωμένη τακτική θεραπείας. Ο σκοπός αυτής της μελέτης είναι να συγκρίνει την νέα μορφή των μεταλλικών, αυτοεκτεινόμενων, μεταβαλλόμενου εύρους (τελικού 30 Fr) ενδοπροθέσεων, τύπου Wallstent, δυνάμενων να τοποθετηθούν ενδοσκοπικά ή διαδερμικά, με τις κλασσικές ενδοπροθέσεις 10 Fr τύπου Amsterdam, τοποθετούμενων ενδοσκοπικά και την διαδερμική, διηπατική παροχέτευση του ίκτερου με το set lunderquist (PTBD). Στο γενικό μέρος γίνεται μια αναφορά στο τρόπο παραγωγής, μεταβολισμού και απομάκρυνσης της χολερυθρίνης από τον οργανισμό, όπως και στις διαταραχές αυτών και ακολουθεί ένας σύντομος σχολιασμός των καταστάσεων που προκαλούν υπερχολερυθριναιμία και χολόσταση, καθώς και της αντιμετώπισης των. Στη συνέχεια το ενδιαφέρον εστιάζεται στα κακοήθη νεοπλάσματα του ήπατος, παγκρέατος και εξωηπατικών χοληφόρων που προκαλούν αποφρακτικό ίκτερο και στις χειρουργικές και μη μεθόδους αντιμετώπισης των. Με έμφαση στην αναλυτική περιγραφή των ενδοσκοπικών και διαδερμικών μεθόδων παροχέτευσης του Α.Ι.Κ.Α., κλασσικών και νέων, ακολουθεί το ειδικό μέρος όπου με βάση και διεθνή βιβλιογραφικά δεδομένα επιχειρείται στη συνέχεια η σύγκριση των διαφόρων παραμέτρων αυτών των μεθόδων. Μελετήθηκαν και συγκρίθηκαν οι ακόλουθες 4 ομάδες ασθενών με κακοήθη νεοπλασματική απόφραξη των χοληφόρων: α. 79 ασθενείς μέσης ηλικίας 66,5 ετών (διακύμανση 33-93 έτη, Α/Γ= 48/31), που υποβλήθηκαν σε ενδοσκοπική τοποθέτηση πλαστικών ενδοπροθέσεων 10 Fr, τύπου Amsterdam. β. 35 ασθενείς μέσης ηλικίας 69,6 ετών (διακύμανση 52-83 έτη, Α/Γ= 19/16), που υποβλήθηκαν σε ενδοσκοπική τοποθέτηση μεταλλικών ενδοπροθέσεων, τύπου Wallstent. γ. 10 ασθενείς μέσης ηλικίας 68,9 ετών (διακύμανση 46-87 έτη, Α/Γ= 6/4), που υποβλήθηκαν σε διαδερμική τοποθέτηση μεταλλικών ενδοπροθέσεων, τύπου Wallstent. δ. 32 ασθενείς μέσης ηλικίας 62,9 ετών (διακύμανση 42-87 έτη, Α/Γ= 20/12), που υποβλήθηκαν σε διαδερμική, διηπατική παροχέτευση του ίκτερου με το set Lunderquist (PTBD). Στατιστική ανάλυση των αποτελεσμάτων έγινε με τη χρήση του χ² test, με την διόρθωση κατά Yates και του Mann-Whitney U test, ανάλογα με τα συγκρινόμενα μεγέθη και χαρακτηριστικά. Είχαμε δε τα εξής αποτελέσματα: - Τα ποσοστά επιτυχίας όλων των μεθόδων ήταν παρόμοια και υψηλά (>95%). - Δεν υπήρξε θνητότητα που να σχετίζεται με κάποια εκ των ανωτέρω μεθόδων. - Άμεσες επιπλοκές παρατηρήθηκαν στο 6% της (α) ομάδας ασθενών και στο 7,6% της (β) ομάδας, χωρίς στατιστικά σημαντική διαφορά (p>0,10). Επίσης στο 10% της (γ) ομάδας και στο 12,5% της (δ) ομάδας, χωρίς επίσης και στατιστικά σημαντική διαφορά (p>0,10). - Απώτερη χολαγγειίτιδα λόγω απόφραξης των ενδοπροθέσεων παρατηρήθηκε στο 17% της (α) ομάδας και στο 38% της (β) ομάδας. Η διαφορά αυτή ήταν και στατιστικά σημαντική (p<0,05) αν και η αιτία της αποφράξεως ήταν διαφορετική στην (α) ομάδα (χολική "λάσπη"), από τη (β) ομάδα (επέκταση του όγκου). Αντίστοιχα τα ποσοστά για την (γ) ομάδα ήταν (10%) και για την (δ) ομάδα (53%), με επίσης στατιστικά σημαντική διαφορά (p<0,05). - Η μέση επιβίωση των ασθενών ήταν 4,7 (διακύμανση 0,5-13) μήνες για την (α) ομάδα και 7,3 (διακύμανση 1-17) μήνες για την (β) ομάδα. Βρέθηκε δηλαδή και στατιστικά πολύ σημαντική διαφορά (p<0,001). Επίσης η μέση επιβίωση ήταν 5,7 μήνες (διακύμανση 1-12) για την (γ) ομάδα και 3,7 (διακύμανση 1- 23) μήνες για την (δ) ομάδα ασθενών. Επίσης με στατιστικά σημαντική διαφορά (p<0,05). Συμπερασματικά μπορεί να λεγχθεί ότι οι μεταλλικές ενδοπροθέσεις τύπου Wallstent, τοποθετούμενες ενδοσκοπικά ή διαδερμικά, έχουν παρόμοια ποσοστά επιτυχίας, νοσηρότητας και θνητότητας, σε σύγκριση αντίστοιχα με την ενδοσκοπική τοποθέτηση πλαστικών ενδοπροθέσεων, τύπου Amsterdam και την PTBD. Εκεί όμως που υπερτερούν, φαίνεται ότι είναι στο θέμα της καλύτερης λειτουργίας και μακρότερης χρονικά βατότητας, με αποτέλεσμα να προσφέρουν καλύτερη ποιότητα ζωής, που μπορεί να συμβάλλει, όπως παρατηρήθηκε και σε μια σχετικά μικρή χρονικά, παράταση της μέσης επιβίωσης των ασθενών με ΑΙΚΑ, δεδομένης και της φτωχής πρόγνωσης των. Προς το παρόν το υψηλό κόστος των Wallstents, φαίνεται ότι είναι το πιο σημαντικό μειονέκτημα των. Πολλές πολυκεντρικές, τυχαιοποιημένες, συγκριτικές μελέτες έχουν ξεκινήσει διεθνώς και τα αποτελέσματα τους αναμένονται, για να εξαχθούν τα τελικά συμπεράσματα για την αξία της χρησιμοποίησης των μεταλλικών ενδοπροθέσεων σε σχέση και με το κόστος των.