Η αναπνευστική λειτουργία στην σχολική ηλικία παιδιών και νέων ενηλίκων που είχαν βρογχοπνευμονική δυσπλασία
Authors: Παναγιωτουνάκου Πολυτίμη 
Published: September 2021

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Από την πρώτη περιγραφή, το 1967 από τον Northway, η ΒΠΔ εξακολουθεί να αποτελεί την σημαντικότερη αιτία επιπλοκών από το αναπνευστικό σύστημα στα πολύ πρόωρα νεογνά τόσο κατά τα πρώτα χρόνια ζωής όσο και σε μεγαλύτερες ηλικίες. Οι πρώιμες και απώτερες επιπτώσεις της ΒΠΔ από το αναπνευστικό διαφοροποιήθηκαν στις 3 τελευταίες δεκαετίες αλλά εξακολουθούν έως σήμερα να υφίστανται. Η ίδια η μεγάλη προωρότητα αποτελεί επιβαρυντικό παράγοντα, για την πρώιμη και μακροχρόνια πρόγνωση του αναπνευστικού συστήματος. Σε όλες τις μελέτες που έγινε αξιολόγηση του αναπνευστικού στην σχολική ηλικία τα πολύ πρόωρα νεογνά χωρίς ΒΠΔ παρουσίασαν μειωμένη αναπνευστική λειτουργία που ήταν αντίστοιχη με αυτή των νεογνών με ΒΠΔ, σε σχέση με τελειόμηνους μάρτυρες. Από τις αρχές της δεκαετίας του 2000 δυο αλλαγές στις εφαρμοζόμενες πολιτικές στις ΜΕΝΝ, μπορεί να θεωρήσουμε ότι μας έβαλαν σε μια νέα εποχή. Η «επιθετική» σίτιση, που βρέθηκε ότι δεν αυξάνει τις επιπλοκές και η έγκαιρη χρήση ρινικού CPAP (early nCPAP) σαν μια λιγότερη επεμβατική μέθοδο μαζί με την πολιτική της επιτρεπόμενης υπερκαπνίας διαμόρφωσαν νέα δεδομένα. Στα μέσα της δεκαετίας του 2000 αποδείχτηκε, ότι η βελτίωση του ρυθμού ανάπτυξης κατά την νοσηλεία των πολύ προώρων, όπως εκφράζεται από το ΒΣ και την ΠΚ, επηρεάζει σημαντικά θετικά την ψυχοκινητική εξέλιξη. ΣΚΟΠΟΣ. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να αξιολογήσουμε την εφαρμογή της έγκαιρης χρήσης του ρινικού CPAP και την αύξηση των πολύ πρόωρων κατά την διάρκεια της νοσηλείας τους και να την συσχετίσουμε με την αναπνευστική τους λειτουργία, κάνοντας σπιρομέτρηση στην σχολική ηλικία (8- 10χρόνων), τόσο στα πολύ πρόωρα όσο και σε τελειόμηνους μάρτυρες. Επίσης την αναπνευστική λειτουργία των νεογνών με ΒΠΔ σε σχέση με τα πολύ πρόωρα χωρίς ΒΠΔ, καθώς και να αξιολογηθεί η ανάπτυξη των πολύ προώρων έως τα 8-10 χρόνια. ΥΛΙΚΟ-ΜΕΘΟΔΟΣ. Καταγράψαμε αναδρομικά από το 2010, από το ιστορικό νοσηλείας και τα αρχεία του ιατρείου μακροχρόνιας παρακολούθησης, τα στοιχεία όλων των νεογνών με ΒΓ<1500γρ και ΗΚ<32εβδ (πολύ πρόωρα) που νοσηλεύτηκαν στην ΜΕΝΝ το διάστημα 2007-2009 και στα οποία είχαν εφαρμοστεί με την μεγαλύτερη δυνατή συνέπεια οι πολιτικές του ενωρίς water-seal ρινικού CPAP με επιτρεπόμενη υπερκαπνία και της «επιθετικής» σίτισης. Επίσης σε προοπτική βάση καταγράφηκε με κατάλληλο ερωτηματολόγιο, προσωπική εξέταση και σπιρομέτρηση, η πορεία του αναπνευστικού τους τα πρώτα 8-10 χρόνια ζωής. Έγινε ανάλυση των ευρημάτων 108 πολύ προώρων νεογνών, που είχαν εισαχθεί το συγκεκριμένο διάστημα (ομάδα Α) και 70 τελειόμηνων νεογνών (ομάδα Β) που δεν είχαν αναπνευστικό πρόβλημα και είχαν νοσηλευτεί κυρίως για νεογνικό ίκτερο. Τα πολύ πρόωρα νεογνά Παναγιωτουνάκου Πολυτίμη94. Η αναπνευστική λειτουργία στην σχολική ηλικία παιδιών και νέων ενηλίκων που είχαν βρογχοπνευμονική δυσπλασία: επίδραση της χρήσης του ρινικού CPAP.χωρίστηκαν σε 2 υποομάδες (ομάδα Α1= ΒΠΔ, ομάδα Α2= χωρίς ΒΠΔ). Μετά την έξοδο σε όλα τα ΠΧΒΓ νεογνά, καταγράφηκαν στα περισσότερα σε προοπτική βάση το ΒΣ, το ύψος και η ΠΚ σε διορθωμένη ηλικία 2 χρόνων καθώς και κατά την σπειρομέτρηση σε ηλικία 8-10 χρόνων. Επίσης καταγράφηκαν τα επεισόδια λοιμώξεων του κατώτερου αναπνευστικού και οι επανεισαγωγές με αιτία το αναπνευστικό. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ. Κατά τον έλεγχο της αναπνευστικής λειτουργίας με σπιρομέτρηση στην σχολική ηλικία δεν ευρέθη στατιστικά σημαντική διαφορά τόσο στο FEV1 όσο και στο FVC ανάμεσα στα πρόωρα και τελειόμηνα νεογνά (P = 0.418, P = 0.962 αντίστοιχα). Η σπιρομέτρηση στην σχολική ηλικία, δεν έδειξε σημαντική διαφορά ανάμεσα στα ΠΧΒΓ με ή χωρίς ΒΠΔ (P = 0.285, P = 0.735) και επίσης ούτε μεταξύ των τριων ομαδων(P = 0.447, P = 0.956). Στην σύγκριση μεταξύ των πολύ πρόωρων νεογνών και τελειομήνων όσο αφορά την ανάπτυξη στις ηλικίες των 2 και 8 ετών βρέθηκε σημαντικά στατιστική μείωση στα πολύ πρόωρα στο ΒΣ, ΠΚ και ΜΣ, εκτός από την ΠΚ στην σχολική ηλικία (P = 0,09). Δεν υπήρξε σημαντική διαφορά στην ανάπτυξη μεταξύ των πρόωρων νεογνών με ή χωρίς ΒΠΔ παρά το γεγονός ότι τα πρόωρα νεογνά με ΒΠΔ ήταν μικρότερα σε ΗΚ, ΒΓ και εμφάνισαν περισσότερες επιπλοκές κατά τη διάρκεια της νοσηλείας τους στη ΜΕΝΝ. Δεν υπήρξε σημαντική διαφορά στις λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού και στις εισαγωγές για τον ίδιο λόγο σε νοσοκομείο μεταξύ των 2 ομάδων, στις περιόδους που μελετήθηκαν. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ. Τα αποτελέσματα μας στην νέα αυτή 3η εποχή για πρώτη φορά παρουσιάζουν ελπιδοφόρα μηνύματα για την μακροχρόνια πρόγνωση του αναπνευστικού στα ΠΧΒΓ νεογνά ακόμη και σε αυτά με ΒΠΔ. Η εφαρμογή με τον πιο πιστό κατά το δυνατόν τρόπο επιθετικής σίτισης με κύρια προσπάθεια να αποφευχθεί η εξωμήτρια καθυστέρηση ή να επιτευχθεί αύξηση αναπλήρωσης μέσα στις 40-44εβδ ΗΚ και της πολιτικής του ενωρίς nCPAP που εφαρμόστηκε σαν μέθοδος Columbia στις αρχές της δεκαετίας 2000, είχε σαν αποτέλεσμα μια καλλίτερη πορεία του αναπνευστικού όλων των ΠΧΒΓ νεογνών που νοσηλεύτηκαν στην ΜΕΝΝ του Νοσοκομείου «Άγιος Παντελεήμων» την περίοδο 2007-2009, όπως αυτή αξιολογήθηκε στην ηλικία των 8 χρόνων σε σχέση με τελειόμηνους μάρτυρες. Τα αποτελέσματα μας μπορούν να ερμηνευτούν από την συνδυασμένη δράση των δυο παραπάνω πολιτικών.