bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Health System in Iraq Post 2003 War
Authors: Lafta Riyadh K.
Published: December 2023

Background: War represents a major human crisis; it destroys communities and results in ingrained consequences for public health and well-being
Objective: We set this study to shed light on the public health status in Iraq after the successive wars, sanctions, sectarian conflicts, and terrorism, in light of certain health indicators.
Design: The primary source of data for this analysis comes from the Iraqi Ministry of Health, and The World Health Organization disease surveillance.
Results: Most of the morbidity indicators are high, even those that are relatively declining recently, are still higher than those reported in the region. Common communicable diseases such as schistosomiasis, mumps, and measles continue to be a problem. Mumps showed two recent epidemics; in 2015, and in 2020. The same with respect to Measles. More than 40·% of the surveyed population showed both systolic and diastolic hypertension. Fasting glucose of 10·4% of the participants showed hyperglycaemia, only 6·5% of whom reported being diagnosed and treated as diabetic. The leading cancer in males is Bronchus and Lung cancer, followed by Colorectal, Urinary bladder, and Prostatic cancers while in females; Breast cancer is in the top of the list, followed by Thyroid, Colorectal, Brain, and Bronchogenic cancers. Rates for childhood cancers are obviously higher even than those in high-income countries.
Conclusions: The struggling public health services in Iraq have been severely impacted by humanitarian and political crises and brutal armed conflict that resulted in restricted population access to food, clean water and basic services including healthcare and medicines.
A Large Anterior Urethral Calculus Presenting as Urethrocutaneous Fistula
Authors: Biswal Biswanu Sundar , Gupta Vikalap , Das Suren Kumar , Sabat Debabrata Kumar
Published: December 2023

Presentation of urinary calculus ranges from painful urination to acute retention. Diagnosed by x-ray pelvis and non-contrast CT and removal of stone by various methods is the management. Variety in symptoms, sometimes make clinical diagnosis difficult until radiological investigations confirm it. In this case presentation, initial diagnosis was made of Urethrocutaneous fistula may be due to distal stricture, but on investigating, he was diagnosed as urethral calculus in urethral diverticulum , as the reason for his symptoms
The Role of Text-Type and Genre in the Analysis of Subtitles: Towards Measuring How Green the Media Are
Authors: Orero Pilar , Shvets Alexander
Published: December 2023

The United Nations agency UNESCO issued in 2009 the Paris Declaration on Broadcast Media and Climate Change: A Public Service Remit where the role of communication was underlined as vital in informing and educating the public about the realities of climate change and the costs of inaction. Citizens are informed of the environmental crisis through media channels. By integrating the topic of sustainability into all television programming, from children’s programmes to reality TV shows, we can elevate this once-peripheral issue to a prominent position in the public consciousness.
Understanding, measuring, and effectively reporting the degree to which the topic of sustainability is featured in broadcast media is challenging (McDonagh and Orero forthcoming). While some analyses and methodologies exist, these can be difficult to implement and time-consuming. Currently, there are no automatic tools to measure large language-based broadcast corpus data. Some companies have developed their own private methodology. Seeking to remedy this critical oversight, the goal of this paper is to propose the use of subtitles as a tool and explain the singularity of subtitles as a text type. At present subtitles are already used to mine information, which is the second part of the article. As a text type, subtitles features need to be taken into consideration. The final part defines the objective of our research: to use subtitles as a metric to measure the frequency, topic coverage, and accessibility of sustainability-related content in television. By drawing on subtitling data, we can measure the degree to which sustainability is discussed and presented in the wider broadcast mediascape. These data are expected to be instrumental in drafting reports, guidelines, and recommendations on sustainability for broadcasting in the region with the possibility of influencing national and international policy. By using subtitles as measurable raw data to develop metrics to gauge the quantity of sustainability-related content in broadcast television, we can better understand how climate change is currently covered. Armed with this knowledge, we can develop strategies and benchmarks to promote sustainability as a concept and contribute towards Net Zero targets.
Implementation of Loan Accounting Treatment for New Members in CU. Canaga Antutn
Authors: Jaurino Jaurino , Kristiawati Endang , Risal Risal , Setiawan Aris , Satono Sartono , Sari Wilda
Published: December 2023

Research entitled Analysis of Accounting Treatment of Member Loans in CU. Canaga Antutn, aims to build a model of the accounting treatment for recording savings formation with loans and remuneration for services provided. This can formulate systems and procedures for providing productive credit to establish control and increase the productivity of CU members. This research will benefit CU because they have an accounting treatment model and credit granting system to build controls that will become a reference for CU members. The method used in this research is a survey with a qualitative approach, conducted by interviews and observing the process of accounting treatment results that have been carried out. Then it is studied to provide a solution for CU Canaga Antutn by designing a model for CU loan accounting treatment. The results of this research show that CU. Canada Antutn does not carry out journal entries, either when disbursed funds are recorded as member loans or when the loan funds are recorded as savings. Non-performing loans, both Mangala loans and productive loans, based on CU management policy, Canaga Antutn, the level of smooth payments is still considered smooth, with a range between 70% - 80%, with a limit of 60% - 90%. Mangala Loans Smooth payment rates from 2019 to 2022: 66.88%, 65.62%, 72.60% and 70.62%. Productive loans 92.88%, 92.60%, 90.72% and 95.35%. The credit disbursement control system and non-performing loans information system are still weak, and there is no analysis of the age of receivables.
Effect of Earning Per Share, Price to Book Value, and Price Earning Ratio on the Share Price of PT. Express Transindo Utama Tbk
Authors: Irawan Adelia Dewi , Herlinawati Erna , Herlina Listri
Published: December 2023

This study aims to analyze the effect of earnings per Share (EPS), Price to Book Value (PBV), and Price Earning Ratio (PER) on the share price of PT Express Transindo Utama Tbk listed on the Indonesia Stock Exchange during the period 2012-2022. PT Express Transindo Utama Tbk is one of the leading transportation companies in Indonesia and has shares traded on the stock exchange. This study uses historical data of EPS, PBV, PER, and stock price of PT Express Transindo Utama Tbk during the specified research period. These data were then analyzed using multiple linear regression methods to identify the relationships between these variables. However, the study also revealed that external factors such as stock market conditions, macroeconomic situation, and government policies can also affect the share price of PT Express Transindo Utama Tbk during the study period. Fluctuations in crude oil prices and the global COVID-19 pandemic are some examples of external factors that affected the company's share price during the study period.
Demographic and Organisational Factors as Predictors of Retention Among Health Care Workers in South West Nigeria
Authors: Alli Kudirat O.
Published: December 2023

Retention of healthcare workers in Nigerian healthcare facilities is a crucial issue in Nigeria, which has a deficiency of qualified medical personnel. In recent times, unlike ever witnessed before, the quality and accessibility of healthcare services in Nigeria are seriously threatened by low healthcare worker retention. The cause of low retention among healthcare workers in Nigeria is unknown, hence, a need to investigate the predictive influence of demographic and organizational factors on employee resilience among healthcare workers in Nigeria. A total of 798 healthcare workers (92 medical doctors, 401 nurses, 92 radiologists, 75 pharmacists, 134 MBBS, and Equivalent while 4 technicians) were purposively selected for the study. Outcomes revealed that gender (β = .26, t= 8.55, p<.05), age (β = .22, t= 4.24, p<.05), state of origin (β = .06, t= 2.09, p<.05), marital status (β = .23, t= 7.17, p<.05) and education (β =-.38, t= -11.24 p<.05), job satisfaction (β = -.18, t= -2.95, p<.05) and perceived organizational support (β = .22, t= 2.99 p<.05) significantly predicted retention among healthcare workers. It was concluded that being female and unmarried, having negative/low job satisfaction, and perceiving positive/high organizational support predicted employee retention.
Research Hotspot and Trends in Pre-Service Training for Inclusive Preschool Teachers in China — A Bibliometric Analysis Based on Cite Space
Authors: TingTing CAO , Alias Roslinda , Saidhashim Khadijah , Ahmad Adzura Elier
Published: December 2023

The purpose of this paper is to help better understand pre-service training for inclusive preschool teachers in China; to grasp the research context, evolution research hotspots and trends of pre-service training for inclusive preschool teachers in China. In this paper, we use the scientific quantitative knowledge graph method and using Cite Space visualization software to analyze 111 studies from 2009-2023 in CNKI (China National Knowledge Infrastructure) databases, Such as literature publication trend graph and analysis, keyword co-occurrence analysis, keyword clustering analysis, research hotspot analysis and research prospects. The results show that the current hot research on pre-service training for inclusive education teachers is mainly focused on: pre-service training for inclusive education literacy of preschool teachers (it includes the research of the concept, connotation, status quo and pre-service training of preschool inclusive education teachers); pre-service talent cultivation models for inclusive early childhood education and design of inclusive early childhood education course; future research on inclusive education for pre-service preschool teachers can actively explore three aspects: First, according to the China’s policy requirements for the training of inclusive teachers in colleges and universities, the preschool education major must clarify the pre-service training plan for preschool inclusive teachers. Secondly, it should analyze the social needs for preschool inclusive teachers and develop and design pre-service preschool inclusive education courses. Finally, pay attention to pre-service practice inclusive education and improve the pre-school inclusive education pre-service curriculum system.
Problems Experienced By Inland Water Fishermen During The Pandemic (Covid-19): The case of Yozgat Province
Authors: DARTAY Mürşide
Published: December 2023

The fishermen of Yozgat province, which is located in the middle of the steppe without a seashore, export the fish they catch abroad. During the pandemic, export in fisheries is restricted. For this reason, the aim of this study was to investigate the difficulties and problems experienced by fishermen in Süreyyabey and Gelin Güllü Dam lakes during the pandemic period covering the years 2020-2021 (March-2020; March 2021). In the study, 2 different questionnaire forms were carried out by face-to-face interviews with fishermen and cooperative presidents. As a result of the study; In the fishing period of July-December 2020 (6 months), there was no fish export and the fishery paused. In January-March 2021, exports started to be made at a certain quota. It was determined that 63.63% (n=21) of a total of 33 fishermen in Cekerek Dam Lake quit fishing, 66.66% (n=14) started farming, 33.33% (n=7) migrated, and 36.36% (n=12) continued fishing during the pandemic. In Gelin Güllü Dam lake, 35 % (n=7) of the total 20 fishermen quit fishing, 20 % (n=4) started farming and 65 % (n=16) continued fishing. Carp (Cyprinus carpio), Silver (Atherina boyeri), Siraz (Capoeta pestai), Sudak (Sander lucioperca) species were caught in the region during the pandemic The problems experienced by the fishermen in the region; unregulated fishing, marketing, it was determined that they did not receive any government support.
Prediction of Chicken Diseases by Transfer Learning Method
Authors: BINGOL Mustafa Can , BİLGİN Gürkan
Published: December 2023

With the development of computing technologies, artificial intelligence is used in a wide range of areas, from engineering to healthcare. In this study, it was aimed to predict chicken diseases with transfer learning. For this purpose, a ready-made data set was studied. This data set contains fecal photographs of healthy chickens diagnosed with Coccidiosis, Newcastle and Salmonella diseases. The data set has been subjected to necessary pre-processing such as size readjustment. Subsequently, the data set, which was then subjected to pre-processing, was divided into 70% and 30% as training and testing. To solve the disease classification problem, a network was created by adding fully connected layers to ResNet50, InceptionV3, InceptionResNetV2, Xception and MobileNetV2 architectures. The weights of the architectures mentioned in these networks were selected as ImageNet and were not trained. Then, networks containing these architectures were trained using the training data set. The trained networks were validated with the test data set and accuracy rates of 32.7%, 80.6%, 85.2%, 89.2% and 90.7% were obtained, respectively. According to these results, MobileNetV2 was used in the proposed artificial neural network architecture since the best result was calculated using the MobileNetV2 architecture. The proposed artificial neural network architecture was trained with the same training set and validation was carried out with the same test data set. After these procedures, the true prediction rate of the proposed architecture for the test data set was calculated as 92.1%. Also, F1 score of the proposed architecture was measured 0.923. Additionally, thanks to the deconvolution layer used in the proposed architecture, network sizes have been reduced by approximately 50%. Thanks to this reduction, the training time is shortened and it becomes easier to implement it on embedded systems in future studies. As a result, the diseases of chickens were predicted largely accurately with the transfer learning method.
Determining Which Date Is The Day Of The Week
Authors: Yılmaz Şaban
Published: December 2023

This study is about determining which day of the week a day falls in history using mathematical equations. Various computer programs or some calendar tables have been prepared on this subject. This study aims to study mathematical equations covering all centuries after Christ. The Gregorian calendar used today was first used as the Julian calendar, and in 1582, it was determined that there was a small error in this Julian calendar. This error was corrected and the Gregorian calendar was created. The aim of this study is to find the equations that correspond to the days of the Julian and Gregorian calendars.
Hermite-Hadamard and Simpson’s type of inequalities for first and second ordered derivatives using product of (h1, h2, s)-convex and m-convex function
Authors: Yasin Sabir , Omar Zurni , Misiran Masnita
Published: December 2023

This article is dedicated to find the extensions for Hermite-Hadamard (H-H) and Simpson’s type of inequalities. By combining multiple existing convex functions by placing specific restrictions on them is the most effective in many approaches to find a new convex function. Here, to find the new function (h1, h2, s)-Convex and m-Convex Function are used. Because of the product of two or even more convex functions does not necessarily have to be convex, we decided to investigate merging distinct convex functions. Combining more than two convex functions in a novel adaptive way advances to new applications in a range of disciplines, including mathematics and other fields. In this paper, some extensions for Hermite-Hadamard and Simpson’s inequalities is explored. The newly constructed extensions of these inequalities will be considered as the improvements and refinements of previously obtained results.
Utilizing mathematical concepts of heat map for an intelligent and secure approach to efficiently detect credit card fraud
Authors: Gupta Amit , Lohani M. C. , Manchanda Mahesh
Published: December 2023

In the current scenario of digital world, every year the financial institutions have to face billions of dollars losses due to fraudulent transactions. Out of different categories of financial frauds credit card transaction fraud is the most common. To reduce the effect of these fraud transactions there is a need for a well-designed and secured fraud detection system with a state of art fraud detection model. Our work’s primary contribution is the creation of a fraud detection system that makes use of some mathematical usage of creating heat maps which is then enhanced with the use of a deep learning architecture and a sophisticated feature engineering method based on HCNN- Heat Map Convolutional Neural Network. HCNN is a model which create the heat maps for the imbalance data set without replicating the minor class records and without discarding major class records. The experimental findings show that our suggested technique is a practical and successful mechanism for detecting credit card fraud. The main objective of our model is to develop such a technique that can be used to detect and correctly classify more numbers of fraud transactions thus, our suggested technique, may detect considerably more fraudulent transactions than the benchmark methods with the accuracy of 91.7%.
КРЕАТИВНЫЕ МЫСЛИ АРАБО-МУСУЛЬМАНСКИХ ФИЛОСОФОВ И ИХ ОТНОШЕНИЕ К ЛОГИКЕ
Authors: Аскар Лесхан , Аташ Берик , Пернебекова Динара
Published: December 2023

В статье рассматриваются креативные взгляды мыслителей арабо-мусульманской философии и их отношение к учению логики. Учитывая, что креативные взгляды и логические учения выдающихся средневековых философов, таких как аль-Фараби, Ибн Сина, Ибн Рушд рассматриваются в другой статье, мы уделили внимание анализу креативных мыслей и взглядов других философских течений и их представителей относительно учения логики, особенно упор делался на философов пяти школ средневековой арабо-мусульманской философии. В их категорию входят – калам, исмаилизм, ишракизм, суфизм и фальсафа или восточный перипатетизм.
КОНЦЕПЦИЯ НООСУФИЗМА КАК ИНСТРУМЕНТ ИНТЕЛЛЕКТУАЛЬНОЙ МОДЕРНИЗАЦИИ
Authors: Сулейменов Ибрагим , Масалимова Алия , Шалтыкова Дина , Витулева Елизавета , Матрасулова Динара
Published: December 2023

Доказывается, что для интеллектуальной модернизации Казахстана необходимо уделить повышенное внимание тем парадигмам развития науки и культуры, которые максимально полно отвечают его социокультурному коду. Показано, что существует возможность осуществить синтез идей В.И. Вернадского и практик, построенных на учении суфиев. Развитие идей В.И. Вернадского, в частности, нейросетевая теория ноосферы, позволяет, в частности, объяснить экстремально высокую эффективность деятельности суфийских орденов, которые фактически реорганизовали социокультурный код народов, населяющих огромную территорию от Алтая до Крыма. Инструменты, лежащие в основе суфийских практик, оказывали непосредственное воздействие на надличностный уровень переработки информации, существование которого также доказывается в рамках нейросетевой теории ноосферы на сугубо рациональной основе. Эти инструменты – уже на следующем витке исторического развития – могут быть использованы в целях интеллектуальной модернизации Казахстана, в чем имеется более чем острая необходимость. Синтез суфийских практик с идеями В.И. Вернадского, модернизированными с использованием современной теории нейроных сетей, приводит к концепции ноосуфизма, нацеленной на переход к когнитивному обществу за счет целенаправленного управления процессами, происходящими на надличностном уровне переработки информации. Важным направлением деятельности здесь является использование ресурсов профессионального коллективного бессознательного для повышения эффективности обучения в высшей школе. Дана трактовка обучения как направленной реконструкции интеллекта обучающегося. Основой для этого является тезис о дуальной сущности интеллекта и сознания человека, который также вытекает из нейросетевой теории ноосферы. Обоснована целесообразность издания учебников «ноосуфийского стиля», призванных обеспечить использование ресурсов надличностных информационных объектов. Сформулированы базовые критерии, которым должны отвечать такие учебники.
The image of Ethnic Identity in Kazakh cinema in the context of cultural studies
Authors:   Abai Kazakh National Pedagogical University, Matkerim Dana , Izmagambetova Zuhra ,   Al-Farabi Kazakh National University
Published: December 2023

Today, more than ever, the topic of ethnicity, ethnic activity is a topical and it requires a comprehensive study of it. The more changes take place in the world, the more it affects society, attitudes towards other ethnic groups, cultures and people in general. This topic requires detailed study, human identity is a multifaceted and multilevel problem. The construction of identity is a theme that must be understood and realized in order to build a modern cultural society. The relevance of this issue is that it is necessary to be aware of ethnic characteristics against the background of global processes, which leads to the substantiation of the essence of ethnic identity. The goal is to reveal the ways of constructing ethnic identity on the example of the film “Mustafa Shokai”. Researchers set a number of tasks to achieve this goal: - to determine the essence of national identity in the context of cultural studies; - to determine the components of the representation of the image of the nation. The novelty of this subject of the article lies in the fact that the authors analyze the image of ethnic identity in the context of cultural studies. The authors realize the discursive nature of various approaches in understanding the image of ethnic identity, but despite the discourse, they nevertheless try to draw attention to the need to find an unconditional factor in constructing identity and branding the image of national and ethnic identity for the younger generation. The possibility of studying various cinematic strategies for the representation of the image of national and ethnic identity by the authors is carried out in the context of cultural research.
A GENERAL EVALUATION ON MIGRATION MOVEMENTS IN KAZAKHSTAN FROM THE PAST TO THE PRESENT
Authors: Efe Haydar , Arıcı Nurcan
Published: December 2023

Kazakhstan, which has experienced many migrations throughout its history, has witnessed various migrations on different dates in order to increase agricultural production during both the Tsarist Russia and the USSR periods. There have been significant migrations in Kazakhstan since the collapse of the USSR. Today’s migrations are no longer a result of major economic policies, but a result of individuals’ personal choices. Every year, more and more well-educated young people leave Kazakhstan for a better future. This situation has negative consequences for the country. On the other hand, many immigrants migrate to the country to live in Kazakhstan. The number of immigrants in the country has reached 20% of the country’s population.The main purpose of this study is to analyze the migrations experienced in Kazakhstan throughout the historical process and especially today, their causes and consequences, with the help of data from international organizations such as IOM and UNHCR, and in this context, to propose solutions to the problems experienced.
«LANGUAGE» OF RELIGION IN DIGITAL GAMES: THE EXAMPLE OF VISUAL NOVELS
Authors: Karybayeva Ainur , Kurmanaliyeva Ainura , Alibayeva Alina , Özkan Ali Rafet
Published: December 2023

The article presents theoretical and methodological analysis of the problem of studying the “language” of religion. The place and role of the “language” of religion in the conditions of globalization is defined. The status and role of computer video games in the cultural modern world with the presence of religious overtones in them is outlined. Within the framework of systematic study of this problem the variety of modern theories of different scientists concerning the definition of the “language” of religion was considered. The main attention in the work the author emphasizes the description of the prominent role of religion in the game culture, which influences the peculiarities of understanding people’s worldview. Not only characteristic concepts are highlighted, but also a historical sketch of the visual novel as a new branch of digital games is considered. The article proposes such methods as semiotic, comparative analysis of game characters with supernatural abilities presented in visual novels. The images of gods, god-man and other supernatural beings in virtual computer games were considered. The representative mythical reality was analyzed on the example of several stories of visual novels.
Мирча Элиаденің діни мифологиялық ілімдеріндегі адам мәселесі
Authors: Баракбаева Толен , Абжалов Султанмурат , Дуйсенбаева Альбина
Published: December 2023

Мирча Элиаде – румыниялық мәдениет философы, дінтанушы, мифология зерттеушісі, жазушы. Бұл зерттеу жұмысында М.Элиаденің жан–жақты классикалық зерттеу әдістері қарастырылады. Оның рухани құндылықтар концепциялары шығыстық және батыстық дінтану, философия, мәдениеттану, әдебиеттану үшін де маңызды. Элиаде бойынша фактілерді дұрыс түсіну үшін қолданбалы дінтану мен мифтердегі қарапайым фактілерді негізге алу керек. Оның жазбаларында діни құрылым және құбылыстардың мағынасы тереңдетіп түсіндіреді. Ол үшін мифтік символикалар және мәдени рәміздер адамды нұрландырып, өмір сүру принциптеріне интуициялық инсайттар береді. Осындай интуициялық мәдени түйсіктердің өз ішкі шындықтары бар. Адам өмір сүруін шектеу, яғни шығармашылық еркіндіктерін шектеу мен рухани құлдырату жағдайларында «ішкі мәдени шындық» арқылы адам бәрін жеңе алады. Осылайша Элиаде тұжырымдамасы шынайы діни өмірдің қайнар көздерінен бір нәрсені табуға үміттенді. Ойшылдың діни жобасында «құдай» идеясы «қасиетті» сөзімен алмастырылды. Қасиетті мағынасын толық ашу үшін рационалдық және ирроционалдық тұрғысынан қарастыру керек дейді. Қасиетті, аты-жөні жоқ, бет-бейнесі жоқ абсолютті шындық Элиаде армандаған «планетарлық гуманизмнің» негізіне айналуы тиіс еді.
ДІНИ КОНВЕРСИЯНЫҢ ӘЛЕУМЕТТІК-МӘДЕНИ АЛҒЫШАРТТАРЫ
Authors: Жaкcыбaeва Aнар , Затов Кайрат , Аманқұл Темур
Published: December 2023

Соңғы жылдары батыс және орыс әлеуметтану әдебиеттерінде діндарлық құбылысына, атап айтқанда, әлеуметтік бірегейліктің діни компонентіне деген ғылыми қызығушылықтың артқанын байқауға болады. Әсіресе діни конверсия тақырыбына арналған зерттеулер үлкен маңыздылыққа ие болды. Дін ауыстыру мәселесі мәдениеттану, әлеуметтану, психология, әлеуметтік антропология ғылыми пәндердің зерттеу тақырыбына айналды. Осы тақырып бойынша қолда бар теориялық және эмпиристік зерттеулер конверсия құрылымына, оның кезеңмен дамуына және қалыптасу факторларына қарай материалдардың жете зерделенгенін көрсетеді. Алайда әлеуметтану еңбектерінде діни конверсия мен әлеуметтік бірегейліктің арақатынасы өте сирек қарастырылады. Бұл мақалада қарастырылған мәселе христиан дінінен мұсылманға өткен конвертиттердің діни конверсия процесін зерттеуге арналған. Бұл ретте жаңадан қабылданған адамдар үшін ислам олардың тарихи тұрғылықты аумағына сәйкес келетін дәстүрлі дін болып табылмайтынын ескеру қажет. Бұл жұмыста конверсияның діни бірегейлігі оның әлеуметтік бірегейлігіне қалай әсер ететіні, өмір жолында туындаған діндарлық адамның өзін-өзі тануы жаңа жолмен қалыптастыратыны және діни конверсияның әлеуметтік-мәдени алғышарттары қарастырылды.
Yazma Yarışmalarının Türkçe Öğretmenlerinin Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi
Authors: BOZOĞLU BEŞİKTEPE Hanife İpek , EYÜP Bircan
Published: December 2023

Yazma yarışmalarının yazma eylemine yönelik farkındalık kazandırmada önemi büyüktür. Pek çok ünlü şair ve yazarın hayat hikâyelerinde katıldıkları yarışmalar, yarışmalardan aldıkları ödüller dikkat çekmektedir. Bu sebeple öğrencilere yönelik düzenlenen yazma yarışmalarının da öğrencilerin yazmaya karşı ilgisini ve motivasyonunu artırmada, yazma becerilerini geliştirmede etkili olması beklenir ancak gerçekten de düzenlenen yazma yarışmaları buna hizmet etmekte midir yoksa farklı durumlar mı söz konusudur? Bu sorudan hareketle bu çalışmada öğrencilere yönelik düzenlenen yazma yarışmaları ile ilgili Türkçe öğretmenlerinin görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma fenomenoloji desenine göre tasarlanmıştır. Çalışma grubunu Samsun ilinde devlete bağlı ortaokullarda görev yapan 10 Türkçe öğretmeni oluşturmaktadır. Veriler kişisel bilgi formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmış; analizlerde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmanın sonunda Türkçe öğretmenlerine göre yazma yarışmalarının öğrencilerin yazma becerilerine akademik ve duyuşsal boyutta olumlu etkilerinin olumsuz etkilerinden daha fazla olduğu belirlenmiştir. Yarışmaların öğrencilerin yazmaya yönelik motivasyon ve öz güvenlerini artırdığı, öğrencilerde disiplin sorunlarını azalttığı ve öğrencilere kendini ifade etme becerisi kazandırdığı tespit edilmiştir. Bunların yanı sıra yarışmalar ile ilgili öğrenci, öğretmen, jüri, şartname, veli, geri bildirim ve ödül, idarecilerin tutumlarından kaynaklı pek çok sorunun da varlığı ortaya çıkmıştır. Bu sorunların yazma yarışmalarını hedeften ve ciddiyetten uzaklaştırdığı, öğrenciler tarafından yarışmalara olumsuz bir bakış açısının gelişmesine neden olduğu belirlenmiştir.
Pisalı Christine’nin Siyasî Beden’inde Fransa: Hükümdar, Tebaa ve Ülke
Authors: YAVUZCAN Gaye
Published: December 2023

1367 yılında Venedik’te dünyaya gelen ve hayatını Fransa’da geçiren Pisalı Christine, Orta Çağ’ın ilk profesyonel kadın yazarı olarak kabul edilir. Fransa kralının saray astroloğu olarak görev yapmış bulunan babası Pisalı Thomas ve V. Charles’ın kraliyet sekreterliği makamında bulunmuş eşi Etienne’nin kendisine miras bıraktığı bağlantılar sayesinde, aristokrat aileler tarafından görevlendirilen bir saray yazarı olarak belirli bir üne kavuşmuştur. Ancak kendisine ısmarlanan kitap kopyalama ve yazma işlerinin dışında da gerek nazım gerek nesir türünde pek çok eser yazmıştır. Orta Çağ toplumsal cinsiyetinde kadın düşmanlığı ile mücadelede öne çıkan Christine, bu konudaki mücadele ve çalışmalarıyla Avrupa tarihinde haklı bir iz bırakmıştır. Fransa’ya küçük yaşta Venedik’ten gelmiş olmasına rağmen kendisini Fransa’ya ve yaşadığı dönemde, onun zihin dünyasında Fransa demek olan kraliyete bağlı hisseden Christine, siyaset üzerine görüşlerini de kaleme almıştır. Bu çalışmanın konusu Geç Orta Çağ’dan Rönesans’a geçiş sürecinin düşünsel altyapısında iz bırakmış çok yönlü bir yazar olan Pisalı Christine’nin Livre du corps de policie [Siyasî Beden] adlı eserindeki hükümdar, tebaa ve ikisi arasındaki ilişkilere dair fikirleridir. Bu ilişkilerin odağında yer alan “Fransa”nın Christine tarafından bir mekân olmaktan ziyade ulus kimliğine kaynaklık eden bir kavram olarak ele alınışı, ona yüklediği anlam ekseninde değerlendirilecektir. Çalışmada ayrıca Christine’nin siyaset teorisinin gelişimine kaynaklık eden ve onu şekillendiren kendi hayatı ve bu hayatın içinde geçtiği siyasî iklimin ana hatları üzerinde durulacaktır.
Latin İmparatorluğu Döneminde Venedik’in Vasallık Politikası (1204-1261)
Authors: ÖZDEMİR Ömer
Published: December 2023

Müslümanlar üzerine gerçekleştirilmesi planlanan ancak Ortodoks Bizans İmparatorluğu’nun başkenti Konstantinopolis’te son bulan IV. Haçlı Seferi (1202-1204), Venedik Cumhuriyetine büyük imkanlar sağlamıştır. Zira Haçlılara sağladığı donanma desteği sayesinde seferi başarıya taşıyan güç olarak Venedik müttefiklerinden pek çok ayrıcalık elde etmiştir. Bunun en açık yansıması ise Partitio Romaniae’da görülür. Bizans coğrafyasının Haçlılar ve Venedik tarafından paylaşıldığı bu belge ile Cumhuriyet İyon Denizi’nden Konstantinopolis’e kadar uzanan alanda pek çok irili ufaklı ada ve beldeyi ele geçirmiştir. Belirlenen yerler Doğu Akdeniz ticaret yollarının güvenliğini sağlamak adına oldukça stratejik konuma sahiptir. Ancak Venedik gibi bir deniz cumhuriyetinin birbirinden bu kadar uzak beldeleri elde tutması mümkün değildir. Zira bunun için gerekli olan askerî ve malî kaynaklardan yoksundur. Bundan dolayı Cumhuriyet paylaşım antlaşmasında doğrudan hâkimiyet kurmadığı her beldeye vasal atama yoluna gitmiştir. Merkeze bağlı kalacaklarından emin oldukları için Venediklilere öncelik verilse de başka milletlerden idareciler de vasal olarak Venedik’e biat etmişlerdir. Ancak söz konusu coğrafyanın kaotik durumundan ötürü vasallık politikasının beklenilen etkiyi yaratmadığı açıkça görülmektedir. Bu makalede, Venedik’in vasal atadığı altı farklı bölge mercek altına alınmıştır. Taraflar arasındaki antlaşmalar Türkçeye çevrilerek Cumhuriyetin hangi kıstaslar çerçevesinde politikalar ürettiği ve bunların nasıl sonuçlar doğurduğu incelenmiştir.
Şair ve “Öteki”: Ermoldus Nigellus’un In honorem Hludowici Adlı Eserinde Müslümanlar ve Endülüs
Authors: OFLİ Erdinç
Published: December 2023

Hayatı hakkında pek fazla bilgiye sahip olmadığımız Ermoldus Nigellus, Karolenj döneminin önemli şairlerinden bir tanesidir. Kendisi 826-828 yılları arasında kaleme alındığı düşünülen ve Frank İmparator Karolus Magnus’un oğlu I. Hludovicus’un hayatını anlattığı eseri In honorem Hludowicus’ta Endülüs Müslümanlarına dair son derece önemli bilgiler sunar. Şairimiz, bu eserinin birinci kitabında I. Hludovicus önderliğindeki Frankların 801 yılında Barcinona/Berşelûne (Barcelona) şehrini nasıl ele geçirdiklerini son derece canlı tasvirlerle anlatır. Bu anlatı sürecinde Müslümanlara dönem kaynaklarında genellikle yalnızca Berberîleri anmak için kullanılan Mauri terimi ile hitap eder ve bu hususta diğer Frank kaynaklarından ayrıldığı görülür. Yazar, Endülüs Müslümanlarının Franklar için oluşturduğu tehdidin ciddiyetini vurgulamak için ise anlatı boyunca bu ötekileştirilmiş nüfusun Frank toplumunda yol açtığı sorunları örneklendirmeye çalışır. Buna bağlı olarak da Endülüs üzerine yapılan askerî harekâtların zaruriyetini ve meşruiyetini ön plana çıkarır. Müslümanların perspektifinden sunduğu betimlemelerle de Frankların ve eserini adadığı İmparator I. Hludovicus’un üstün vasıflarını okuyucuya iletmeye çalışır. Sonuç olarak şair, In honorem Hludowici adlı eserinde IX. yüzyıl Avrupa dünyasındaki Müslüman algısını oldukça net bir şekilde yansıtır. Bu da gösteriyor ki “sürgün” şair Ermoldus Nigellus’un eseri, hem Endülüs Müslümanlarının Pirenelerin kuzeyinde yarattığı sosyal ve siyasî etkinin anlaşılması hem de Müslümanların erken dönem Orta Çağ Avrupa yazınındaki yerinin genel bir çerçevede değerlendirilebilmesi için son derece önemlidir.
Konya Kent Merkezinin Şekillenmesinde İktidarın Sosyolojik Etkisi
Authors: Semerci Fatih , Bulanık Merve
Published: December 2023

Kentlerin şekillenmesinde birçok etkenin yanında iktidar ilişkisi de etkili olmaktadır. İktidar sahibi kişilerin politik ve ideolojik yaklaşımlarını yansıtma istekleri, kentsel mekân düzenlemeleri ve yapıları inşa etmede doğrudan müdahalelerini kolaylaştırmıştır. Konya kent merkezi de tarih boyunca farklı iktidarların ideolojik müdahaleleriyle şekillenmiştir. Birçok medeniyete ev sahipliği yaparak günümüze ulaşan Konya kent merkezinin iktidar ideolojisiyle oluşan simgesel değerini koruyor olması bu çalışma kapsamında örneklem alan olarak seçilmesini sağlamıştır. Çalışmada Konya kent merkezinin geçmişten günümüze dönemsel olarak iktidar ideolojisiyle nasıl şekillendiğini tespit etmek amaçlanmıştır. Konya kent merkezinin gelişimi ile alakalı literatür taranmış ve birçok çalışmaya ulaşılmıştır. Elde edilen verilere bakıldığında iktidar gücünün tarih boyunca kentsel alanların düzenlenmesinde etkili olduğu sonucuna varılmıştır. Konya özelinde ise Cumhuriyet öncesi dönemde hâkimiyet sahibi medeniyetlerin dini, askeri ve kültürel yaşam tarzları doğrultusunda doğrudan erk gücü ile kenti şekillendirdiği gözlenirken Cumhuriyet sonrası yaşanan rejim değişikliği ve sonrasında ortaya çıkan planlama kararları iktidarın kent üzerindeki etkisinin yasal boyutlara taşındığını göstermektedir.
Bir Yazılı İletişim Aracı Olarak Mezar Taşı Kitabeleri
Authors: Gürbüz Salih , İnci Berrin
Published: December 2023

Kitaplar, defterler, haritalar, çeşitli çizimler, sanat eserleri, eski mecmualar, fermanlar, salnameler ve kitabeler yüzlerce yıllık tarihin diri materyalleri olarak geçmişin bilgisini günümüze ulaştırmakta birer iletişim vasıtası olarak değerlendirilebilir. Bu çalışmada da bir iletişim aracı olarak Osmanlıdan günümüze kalan mezar taşı kitabelerinde o zamanın insanının bu zamanın insanına hangi mesajlar ulaştırdığı, o zamanın insanı ile günümüz modern dünyanın insanı arasındaki duygu, düşünce ve algılarının arasında benzerliklerin olup olmadığı hususu bilimsel merak konusu olmuştur. Böylece Osmanlı toplumunun kültürel belleğinin günümüze kadar önemli taşıyıcı unsurlarından birisi olarak değerlendirilen mezar taşı kitabeleri çalışmada ele alınarak 15. ve 19. yüzyıllar arasında mezar taşı kitabeleri örneğinde o dönemin insanının ölümün mutlak gerçeği karşısındaki duygu ve düşüncelerinin neler olduğunun araştırılması amaçlanmıştır. Bu çalışmanın örneklemini Bursa Muradiye Medresesi bünyesinde bulunan Mezar Taşları Müzesinde yer alan 71 adet okunabilirliği olan Osmanlıca yazılmış olan mezar kitabeleri oluşturmuştur. Çalışmada nitel içerik analizi yöntemi kullanılarak literatüre göre oluşturulan kodlama cetveline göre bir değerlendirme yapılmıştır. Araştırmanın temel sorusu kitabelerde yer alan yazılı metinlerde okuyucuya verilen mesajların hangi temalarda toplandığı şeklinde belirlenmiştir. Kitabelerdeki mesajlar en çok, “Allah’tan af ve bağışlanma dileme”; ölenin adı, hangi soydan geldiği, hangi yaşta vefat ettiği, nasıl vefat ettiği gibi “kimlik bilgileri”; ölen kişiye yapılan övgüler, ölüm hakkında kalanlara nasihatler verme (dünyanın geçiciliği, herkes için ölümün var olduğu mesajları korku ve dikkat çekici bir metin anlayışı ile dile getirilmiş) şeklinde değerlendirilmiştir. Özellikle 17. yüzyıldan sonraki mezar kitabelerinde kişinin hayatta iken hangi mesleği yaptığı bilgileri de bu çalışmanın önemli bulguları arasındadır. Kadın mezar kitabelerinde hasretlik, acı ifadelerinin daha sık yansıdığı değerlendirilmiştir.
Kültürel İfadelerin Arayışında: Selçuklu Seramik Sanatında Form ve Süsleme
Authors: Erdal Onurcan
Published: December 2023

Tarihin akışını yakından takip etmemizi sağlayan, bir halkın veya medeniyetin karakterini yansıtan vazgeçilmez değerlerden biri süsleme geleneğidir. Süslemede motif, kalıp ve üslupları bilmek, süslemenin işlevsel formlarla ilişkisini anlamak önemlidir. Süslemeyi oluşturan öğelerin tasarımda doğru bir şekilde organize edilmesi gerekmektedir. Süslemeyi anlamanın en iyi yolu her ayrıntıyı önce tek başına, sonra bütünle ilişkili olarak analiz etmektir. Süsleme geleneği içinde belki de en az karşılaşılan ve anlaşılan sınıflandırma tasarım tipolojisi ile ilgilidir. Selçuklu seramik sanatı form ve süsleme alanlarında geçirdiği evreler ile seramik sanatı adına önemli bir konuma sahiptir. Her ne kadar önemi günümüzde farklı disiplinlerde araştırmacıların konusu olmuş ve vurgulanmış olsa da bu dönemin seramikleri detaylı bir değerlendirme ve inceleme sürecinden uzak kalmış ve hak ettiği değeri bulamamıştır. Çalışmanın amacı, Selçuklu açık formlu seramikleri üzerindeki süsleme tasarımlarını tipolojik olarak sınıflandırarak bu önemli sanatsal geleneğin daha iyi anlaşılmasına katkıda bulunmak olmuştur.
Ambalaj Tasarımında Nöropazarlama Kullanımı
Authors: Demirel İnan Elif Arzen , Polar Ali Atıf
Published: December 2023

Araştırma, 2020 yılında Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Grafik Ana Bilim Dalı programında kabul edilen “Nöropazarlama ve Ambalaj Tasarımı” adlı Yüksek Lisans tezinden yararlanılarak hazırlanmıştır. Gün be gün gelişmekte olan pazarlama günümüzde de alıcıyı etkileme noktasında yeni pazarlama stratejileri geliştirmeye devam etmektedir. Tüketici, satın alma ve karar verme noktasında, alışkanlıkları doğrultusunda ya da anlık olarak alışveriş yapmaktadırlar. Alışveriş sürecinde beyinlerinin duygusal süreçlerini kullanarak karar vermektedirler. Bu noktada nöropazarlamanın önemi ortaya çıkmaktadır. Markalar ambalaj tasarımı üretiminde en yüksek rekabet avantajına sahip olmak için, nöropazarlama yöntemlerinden yararlanmaktadır. Nöropazarlama, tüketicinin zihinsel süreçlerini anlamak üzere merkezi ve otonom sinir sisteminin tepkilerinin ölçülebildiği cihazlar kullanarak verilmek istenenin açık ve net bir şekilde hedefe ulaşıp ulaşmadığını kontrol edebilen bir araştırma yöntemidir. Buradan hareketle ambalaj tasarımında nöropazarlama kullanımının incelenmesi amaçlanmıştır. Hedeflenen amaç doğrultusunda pazarlama, ambalaj tasarımı, nöropazarlama ve nöropazarlama tekniği kullanan ambalajlar araştırma kapsamını oluşturmuştur. Yapılan literatür incelemeleri neticesinde nöropazarlama konusunda yapılan çok sayıda çalışmaya rastlanmış ancak, nöropazarlama yönteminin ambalaj tasarımında kullanılmasıyla ilgili alan araştırmalarının yetersiz olduğu dikkat çekmiştir. Nöropazarlama yönteminin incelenmesindeki mevcut eksiklik araştırmanın önemini arttırmaktadır. Bunun yanında araştırmada konu edilen nöropazarlama uygulamaları diğer araştırma tekniklerinden farklı olarak, bilimsellik ve doğruluk payı yüksek bir uygulama tekniği olması açısından ayrıca önem teşkil etmektedir. Araştırmanın, alanda çalışan ya da çalışacak olan tasarımcılar ve marka sahipleri için yol göstereceği ön görülmektedir. Sonuç olarak, pazara sunulacak olan ürünlerin, ambalaj tasarımları tüketiciler üzerinde beklenilen etkiyi yaratmıyorsa o ürün piyasaya sürülmeden önce yani daha başlangıç aşamasındayken, ambalaj tasarımının değiştirilmesi hedeflenmektedir. Nöropazarlama araştırma ve uygulamalarının ilerleyen dönemlerde bilindik yöntemleri geride bırakacağı ön görülmektedir.
Kültür Mirası Mimari Yapılarda Malzeme Bozulmaları: Hoca Hasan Mescidi
Authors: Gürel Şerife Sümeyra , Dereli Mustafa
Published: December 2023

Tarihi yapılarda kullanılan başlıca yapı malzemelerinden olan taş ve tuğla, çeşitli çevresel etkenler sonucu bozulmalara uğramaktadır. Bozulmaya neden olan etkenlerin belirlenmesi ve bozulmaların sınıflandırılması, doğru koruma – onarım tekniklerinin belirlenmesi ve uygulanması açısından önem arz etmektedir. Bu bağlamda gerçekleştirilen çalışmada yapı malzemelerinde hasara neden olan etkenler, bozulma türleri ve koruma – onarım teknikleri ile ilgili güvenilir veri tabanları üzerinden gerekli literatür araştırmaları yapılmıştır. Araştırmalar sonucu elde edilen veriler doğrultusunda bir saha çalışması gerçekleştirilmiştir. Konya Vakıflar Bölge Müdürlüğü tarafından son dönemlerde restorasyon çalışmaları gerçekleştirilmiş tarihi yapılar araştırılmış ve Konya il merkezinde yer alan Hoca Hasan Mescidi örneklem alan olarak belirlenmiştir. Taş ve tuğla malzeme ile inşa edilen mescitte gerçekleştirilen onarım faaliyetleriyle ilgili bilgi edinmek amacıyla Konya Vakıflar Bölge Müdürlüğü arşivinden faydalanılmıştır. Yapıda uygulanan onarım yöntemleri yerinde inceleme, gözlem ve fotoğraflama teknikleriyle belgelenmiştir. Yapılan incelemeler sonucunda yapıda devam eden bozulmalar olduğu tespit edilmiştir. Literatürden elde edilen bilgilere dayanarak sahada edinilen bulgular değerlendirilmiş ve çalışmanın sonuçlar bölümünde ele alınmıştır.
Analysis of modern trends in vehicle life cycle assessment
Authors: Kozlov A. V. , Terenchenko A. S.
Published: December 2023

Introduction (problem statement and relevance). Currently, there are new vehicle power units actively evolving and being more and more extensively applied that are primarily based on electric and hydrogen technologies ensuring reduction of greenhouse gas emissions when in operation. However, to comprehensively evaluate the advantages and disadvantages of the new technologies they require integrated assessment within the life cycle. The global community, minding the importance of this problem, has come to the need of development of a harmonized methodology for assessment of a vehicle carbon footprint within the life cycle.

The purpose of the study is to review the modern trends when assessing the vehicle carbon footprint within the life cycle based on the analysis of activities of the Automotive – Life Cycle Assessment (A-LCA) Informal Working Group within the official Working Party on Pollution and Energy (GRPE) within the operation of the UN World Forum for Harmonization of Vehicle Regulations (WP.29).

Methodology and research methods. The method of analysis of published documents and reports presented at the sessions of the Automotive – Life Cycle Assessment (A-LCA) Informal Working Group has been used. Scientific novelty and results. The paper contains the results of analysis of modern approaches and trends in vehicle life cycle assessment. Practical significance. The analysis results will help understanding the key issues in vehicle life cycle assessment and improving methodologies applied in the Russian Federation.
Ways of development of models of driving automation systems for vehicles and vehicle-environment-driver biotechnical complexes
Authors: Katanaev N. T. , Chebyshev A. E. , Kolbasov A. F.
Published: December 2023

Introduction (problem statement and relevance). At present, great attention is paid to solving the issues and problems of creation of driving automation systems for vehicles or vehicle automated driving systems (ADS). Their successful solution depends on many factors, such as: economic, organizational, production, design and technological ones, etc.

The purpose of the study is to analyze some of the key factors influencing the reliability of vehicleenvironment-driver human-machine system models, which are the instrumental basis for vehicle ADS designing. Methodology and research methods. The article considers the history of development of models of vehicle-environment-driver human-machine systems over the last half-century period with a focus on domestic (Russian) research and studies in this field.

Results. It reveals the features of mathematical descriptions in systems of automated driving and control of objects with artificial intelligence, in professionally oriented biotechnical complexes to efficiently and effectively solve tasks of mutual adaptation of human-machine systems, in vehicle end-to-end design, etc. Practical significance. The list of issues and problems arising when describing mathematically the research objects is presented, and recommendations to solve them are offered.