ЧАСТОТА ПОЛИМОРФИЗМА 5382insC ГЕНА BRCA1 У БОЛЬНЫХ СЕМЕЙНЫМ РАКОМ МОЛОЧНОЙ ЖЕЛЕЗЫ, ПОДВЕРГАВШИХСЯ ДЕЙСТВИЮ ИОНИЗИРУЮЩЕГО ИЗЛУЧЕНИЯ В РЕЗУЛЬТАТЕ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ СЕМИПАЛАТИНСКОГО ИСПЫТАТЕЛЬНОГО ЯДЕРНОГО ПОЛИГОНА И ИХ ПОТОМКОВ
Authors: Б.А. Апсаликов 
Published: October 2024

Генетические изменения играют существенную роль среди факторов риска рака молочной железы, однако их механизмы возникновения и вклад в развитие заболевания окончательно не определены. Цель исследования:определение частоты полиморфизма 5382insC гена BRCA1 у больных семейным раком молочной железы в регионе радиоэкологического неблагополучия Семипалатинского ядерного полигона в первом и втором поколениях облученных. Материалы и методы:Обследованы 250 женщин в возрасте от 40 до 79 лет, казахской национальности, в том числе 190 больных раком молочной железы, распределенные на группы. В первую группу вошли 60 больных с наличием семейного анамнеза, подвергавшиеся непосредственному облучению и их потомки. Во вторую группу включены 65 больных с семейным анамнезом без радиоэкологического, в третью – 65 пациенток без семейного и радиоэкологического анамнеза. Пациентки и женщины контрольной группы были распределены в зависимости от наличия непосредственного облучения (в первой группе) и по возрасту (старше и моложе 50 лет) – в остальных. Исследована частота полиморфизма 5382insC гена BRCA1. Для статистического анализа частотных различий использовали односторонний точный критерий Фишера. Граничным уровнем значимости для опровержения нулевой гипотезы принимали p<0,05. Результаты: Частота исследованного полиморфизма была выше в общей группе больных раком молочной железы с семейным и радиоэкологическим анамнезом, где она составила 20%, тогда как при отсутствии радиоэкологического анамнеза – 7,7%, семейного и радиоэкологического анамнеза – 6,2%, а в контрольной группе – 3,3% (р=0,038, р=0,019, р=0,004 соответственно). При распределении на непосредственно облученных и потомков и по возрастам статистически значимые различия получены не были. Выводы: Имеются различия частоты полиморфизма 5382insC гена BRCA1 у женщин с раком молочной железы в коренной популяции Восточного Казахстана, связанные с наличием семейного и радиоэкологического анамнеза. Зарегистрировано значимое превышение частоты данного полиморфизма у больных с наличием семейного и радиоэкологического анамнеза над контрольной группой и пациентками с раком молочной железы с семейным анамнезом без радиоэкологического и без семейного и радиоэкологического анамнеза, что свидетельствует о ведущей роли радиационного фактора в накоплении мутации 5382insC гена BRCA1 в популяции.

Genetic changes play an important role among the risk factors for breast cancer, but their mechanisms of and contribution to the development of the disease is not finalized. Purpose of the study: determining the frequency of the BRCA1 gene polymorphism 5382insC in patients with familial breast cancers in the region radiological trouble Semipalatinsk nuclear test site in the first and second generations of irradiated. Materials and methods: The study included 250 women aged 40 to 79 years, Kazakh nationality, including 190 breast cancer patients, distributed in groups. The first group included 60 patients with a family history, exposed to direct radiation and their descendants. The second group included 65 patients with a family history without radiological, in the third - 65 patients without a family history and radiological. Patients and women in the control group were assigned depending on the availability of direct irradiation (the first group) and age (older and younger than 50 years old) - in the other. Studied the frequency of BRCA1 gene polymorphism 5382insC. For statistical analysis of the frequency difference using one-sided Fisher's exact test. The boundary significance level to disprove the null hypothesis accepted p <0,05. Results: The frequency of the studied polymorphism was higher in the total group of breast cancer patients with a family history of radioecological and where it was 20%, whereas in the absence of radiological history - 7.7%, family history and radiological - 6.2%, while in the control group - 3.3% (p = 0.038, p = 0.019, p = 0.004, respectively). The allocation to the directly irradiated and children, and by age, statistically significant differences were not obtained. Conclusions: There are differences in the frequency of the BRCA1 gene polymorphism 5382insC in women with breast cancer in indigenous population of East Kazakhstan, due to the presence of family history and radiological. Registered significant excess frequency of this polymorphism in patients with the presence of family and radiological history of the control group and female patients with breast cancer with a family history without radiological and without family and radiological history, indicating that the leading role of the radiation factor in the accumulation of 5382insC BRCA1 gene mutations in the population.

Сүт безі обырының дамуында генетикалық өзгерістердің біршама рөлі бар, бірақ олардың даму механзмі мен сырқаттың дамуындағы рөлі аяғына дейін зерттелмеген. Зерттеудің мақсаты: радиоэкологиялық қолайсыз Семей ядролық полигоны аймағындағы жанұялық сүт безі обыры бар сәулеленген адамдардың бірініші және екінші ұрпақтарында 5382insC BRCA1 генінің полиморфизм жиілігін анықтау. Материалдар мен әдістер: 40 жастан 79 жасқа дйін қазақ ұлтынан, 250 әел адам зерттельді, соның ішінде 190 сүт безі обырымен аурады, топтарға бөлінді. 1 – ші топқа отбасылық анамнезі бар, тікелей сәулеленуге топ болған әельдер және олардың ұрпақтарынан 60 адам кірді. 2 – ші топқа отбасылық анамнезі бар, бірақ радиоэкологиялық әсерсіз 65 адам, 3 – ші топқа отбасылық және радиоэкологиялық анамнесіз 65 науқас. Науқастармен бақылау тобының әелдері тікелеу саулелендіруге ( 1- ші топқа және жасына 50 жастан жас және 50 жастан үлкен ). Байланысты басқа топтарға бөлінді. 5382insC BRCA1 полиморфизімнің жиілігі зерттелді. Жиілікті өзгешіліктердің статистикалық анализдеу үшін бір жақты нақты Фишер критериі қолданылды. Нөльдік гипотизаның жоққа шығарудің шекаралық мәнділігін p<0,05 деп алынды. Нәтижелері: Зерттелген полиморфизмнің жиілігі жанұялық және радиоэкологиялық анамнезі бар сүт безі обырымен сырққаттанғандар арасында басқа топтармен салыстырғанда жоғары болды. Онда ол 20% құрады, ал радиологиялық тарихы болмаған кезде - 7,7%, радиологиялық және отбасылық тарихы - 6,2%, ал бақылау тобында - 3,3% (р = 0,038, р = 0,019, р = 0,004 Тиісінше). Тікелей Сәулеленген мен ұрпақтары бар, сондай-ақ жасы бойынша бөлу, статистикалық маңызды айырмашылықтар болған жоқ. Қорытынды: Шығыс Қазақстанның жергілікті халықтың сүт безі рагымен ауыратын әйелдердің BRCA1 гендік полиморфизм 5382insC жиілігі айырмашылықтар бар, отбасылық тарихы және радиологиялық қатысуымен байланысты. Бұл полиморфизімнің отбасылық және радиоэкологиялық анамнезі бар науқастарда бақылау тобымен сүт безі обырымен ауратын отбасылық анамнезі бар бірақ радиоэкологиялық анамнезі жоқ және отбасылықты радиоэкологиялықта анамнездері жоқ әельдерге қарағанда жиілігі жоғары екені анықталды. Бұл ақпарат BRCA1 5382insC геннің папуляциядағы мутацияның жинақталуында радиоционді фактордің жетекші ролің дәлелдейді.