Fitness Yapan Bireylerin Giyilebilir Teknolojilerin Kullanımına İlişkin Görüşleri
Authors: Parlakyıldız Sinem , Kül Avan Sevim , Sözüer Oğuz Hakan 
Published: September 2024

Gelişen dijital çağla birlikte fitness teknolojileri önemli bir dönüşüm geçirmektedir. Bu yenilikçi dönüşümde giyilebilir teknolojiler önemli ve büyük bir role sahiptir. Giyilebilir teknolojiler aracılığıyla egzersiz takiplerinin ve hedeflerinin izlenebilmesi kullanıcılara büyük bir kolaylık sağlamaktadır. Egzersiz teknolojilerindeki bu yeni dönem fitness katılımcılarının egzersiz deneyimlerini daha etkili hale getirme, performanslarını artırma, sağlık ve fitness hedeflerine ulaşma konularında yardımcı olmaktadır. Giyilebilir teknolojiler arasında bileklik, yelek, eldiven, ayakkabı, saat vb. cihazların olduğu bilinmektedir. Akıllı saatler gündelik yaşamı kolaylaştırması nedeniyle ön plana çıkmaktadır. Özellikle fitness esnasında oksijen seviyesi ve kalp atım hızı gibi birçok verinin akıllı saatler tarafından optimize edilebilmesi önemli bir özellik olarak görülmektedir. Ayrıca diğer cihazlara göre kullanımının ve erişilebilir özelliklerinin kolay olması akıllı saatlerin rağbet görmesine neden olmaktadır. Bu çalışmada, düzenli fitness yapan bireylerin giyilebilir teknolojilere yönelik görüşlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma nitel araştırma modeliyle tasarlanmıştır. Düzenli fitness yapan bireylerin giyilebilir teknolojiler hakkındaki görüş ve deneyimlerinin ayrıntılı şekilde incelenmesi amacıyla olgubilim (fenomenolojik) desenden yararlanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme yöntemine göre seçilmiş üniversite öğrenimine devam eden ve son 1 yıldır düzenli fitness yapan 19-24 yaş arası 8 kadın 8 erkek olmak üzere toplamda 16 katılımcı oluşturmuştur. Haftada en az 3 gün fitness yapan katılımcılarla yarı yapılandırılmış sorular içeren görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Veri analizi aşamasında içerik analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada, geçerliliği sağlamak için inandırıcılık, aktarılabilirlik, güvenirlik ve doğrulanabilirlik kriterleri esas alınmıştır. Güvenirliği sağlamak için görüşmeler kaydedilmiş ve daha sonra bu kayıtlar yazıya dökülerek farklı araştırmacılar tarafından kodlanmıştır. Analiz sonuçlarına göre yedi ana tema belirlenmiştir. Giyilebilir teknolojileri kullanarak fitness yapan bireylerin verilerinin birçok konuda fayda sağlayabileceği düşünülse de bulgular “kullanım amacı, ergonomik olma, psikolojik etki, güvenirlikte ikilem, maliyet, durum izleme ve sağlık takibi” olmak üzere yedi temada kümelenmiştir. Tüm katılımcıların giyilebilir teknoloji kullanımına istekli olduğu ancak gelecekte karşılaşabilecekleri riskler hakkında bilgi sahibi olmamaları nedeniyle güvenirliği konusunda çekimser kaldıkları görülmüştür. Düzenli fitness yapan bireylerin giyilebilir teknolojiler arasında düşük maliyetli olması ve konforlu kullanım sağlaması nedeniyle en çok tercih ettikleri cihazın akıllı saat olduğu belirlenmiştir. Akıllı saatlerin fitness takibi açısından kullanıcılara yararlı bilgiler sağladığı için tercih edildiği gözlemlenmiştir. Katılımcıların fitness yaparken akıllı saat aracılığıyla motive oldukları, kalp atım hızı ve oksijen seviyesi gibi konularda sağlık takiplerini yaptıkları ve fitness performanslarını kaydedip izledikleri sonucuna ulaşılmıştır. İleride yapılacak olan çalışmalarda farklı örneklem grupları üzerinde yeni nesil giyilebilir teknolojiler ve bu teknolojilerin güvenirliği konuları üzerine odaklanılması önerilmektedir. Yeni nesil fitness teknolojileri aracılığıyla bireylerin fitness durumlarını takip edebilmelerinin sağlık ve refah seviyelerini artırarak yaşam kaliteleri üzerinde olumlu etki sağlayabileceği düşünülmektedir.