bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
PENGARUH BRAND IMAGE TERHADAP KEPUTUSAN PEMBELIAN LAPTOP ACER (STUDI KASUS PADA MASYARAKAT SIRING KLOJEN MALANG)
Authors: Drs. Djoko Prasetyo M. MM
Published: February 2024

Dalam era globalisasi seperti sekarang ini komputer tidak dapat dipisahkan dari kehidupan sehari-hari manusia. Laptop sangat berguna untuk membantu manusia memenuhi kebutuhan hidupnya misalnya untuk memasukkan dan menyimpan data, mengakses internet untuk mencari informasi atau kebutuhan lainnya, mendengarkan musik dan sebagainya. Tujuan penelitian ini untuk Untuk mengetahui dan menjelaskan pengaruh citra pembuat/corporate image, citra pemakai/user image, citra produk/product image terhadap keputusan pembelian. Metode dalam penelitian ini adalah metode kuantitatif dengan pengambilan sampel menggunakan purposive sumpling maka sampel bejumlah 80 responden. Dari hasil uji parsial, uji Simultan dan regresi berganda dapat diketahui bahwa ketiga variabel yaitu citra pembuat/corporate image, citra pemakai/user image, citra produk/product image mempunyai pengaruh signifikan terhadap keputusan pembelian laptop Acer. Dari hasil analisis. Kesimpulan bahwa ketiga variabel dependen berpengaruh terhadap variabel Independen baik secara simultan maupun parsial dan variabel citra pembuat/corporate image menjadi variabel yang berpengaruh paling dominan terhadap keputusan pembelian.
PENGARUH FINANCIAL ATTITUDE DAN SELF CONTROL TERHADAP FINANCIAL MANAGEMENT BEHAVIOR DALAM MEMANFAATKAN PELAYANAN BUY NOW PAY LATER
Authors: Harfiahani Indah R N, SST.,M.SA
Published: February 2024

Masyarakat diberikan fasilitas dengan skema pembayaran yang lebih efektif dan efisien dalam kemudahan dan kecepatan belanja. Yang sering disebut saat ini adalah Buy Now, Pay Later (BNPL) yang memberikan fasilitas layanan keuangan dengan metode pembayara secara angsur tanpa menggunakan kartu kredit. Tujuan dari penelitian ini yaitu untuk menganalisis self control dan financial attitude terhadap financial management behavior pada memanfaatkan pelayanan buy now pay later di jawa timur periode 2019-2022. Pengukuran variabel dalam penelitian ini menggunakan skala ordinal. Jumlah sampel dalam penelitian ini yaitu 250 responden. menggunakan teknik Non-Probability Sampling. Hasil penelitian ini adalah self control berpengaruh signifikan terhadap financial management bahavior pada pengguna layanan buy now buy later. financial attitude berpengaruh signifikan terhadap Financial management behavior pengguna layanan buy now pay later. Kesimpulan penelitian ini menunjukan bahwa konsumen melakukan buy now buy later juga bisa di lihat dari segi self control, financial management bahavior, dan financial attitude.
Soroepidemiologia da imunodeficiência e leucemia viral felina em um hospital universitário
Authors: Borges Gauy Silva Gabriela , Iolanda Tobias Thays , Palhares Valdisser de Faria Barbosa Marília , Resende Bittar Eustáquio , Costa Venturini Guilherme , Bittar Joely
Published: February 2024

O Vírus da Imunodeficiência Felina (FIV) e o Vírus da Leucemia Felina (FeLV) são responsáveis por grande impacto na população felina em todo o cenário mundial, pois são amplamente disseminadas entre os felinos domésticos e possuem altas taxas de mortalidade. Desta forma, esse estudo retrospectivo teve como objetivo apresentar os aspectos soroepidemiológicos de FIV e FeLV de felinos atendido no Hospital Veterinário da Uniube, na cidade de Uberaba-Minas Gerais, no período de janeiro de 2020 a dezembro de 2022. A partir dos dados soroepidemiológicos obtidos de 756 felinos, pode-se notar que 4,6% (35/756) dos animais eram positivos para FIV, 13,3% (101/756) para FeLV e 3% (23/756) positivos para ambas retroviroses. Em relação aos fatores de risco para estas doenças notou-se maior frequência em animais machos, não castrados, com aceso a rua, sendo a primavera a estação com maior predomínio de animais positivos. Com base nos dados obtidos, é possível concluir que o vírus responsável pela Leucemia e o vírus da Imunodeficência Felina está circulante na região de Uberaba-MG e medidas de controle como a vacinação devem ser intensificadas.
Evidências clínicas da laserterapia nos distúrbios orais: uma revisão sistemática
Authors: Ferreira da Silva Thalia , De Paula Daniel , Mara Matnei Sandra , Prestes Virmond Traiano Ana Paula
Published: February 2024

O laser surgiu como uma invenção disruptiva em diversos segmentos da economia, difundindo-se nas especialidades odontológicas, e por esse motivo este estudo tem como objetivo apresentar uma revisão sistemática qualitativa apresentando os tipos de laser e sua aplicação clínica através de um equipamento moderno que auxilia em diversos tratamentos proporcionando bem-estar e conforto aos pacientes. A pesquisa de estudos clínicos foi realizada na base de dados PubMed, Scopus e Web of Science de acordo com as diretrizes PRISMA, PICO, CONSORT e Cochrane. Como resultados os estudos clínicos analisados evidenciaram que o efeito analgésico, anti-inflamatórioe antibacteriano são benefícios da laserterapia, tornando o laser protagonista da odontologia moderna de alta resolutividade. Portanto, é possível concluir que essa tecnologia continuará gerando importantes inovações, tendo em vista a quantidade significativa de estudos clínicos.
A obra O Ceará e o cearense numa perspectiva não cigana
Authors: Sousa Luana , Aragão Janaína Alvarenga , Lima Maria da Vitória Barbosa , Figueirêdo Luciano Silva
Published: February 2024

Este artigo tem como objetivo refletir sobre os povos ciganos na perspectiva de Antônio Bezerra Menezes, citados num conjunto de artigos que foram publicados na obra O Ceará e o cearense no ano de 1906. A pesquisa é de cunho bibliográfico realizada a partir de livros, revistas, artigos científicos, monografias, dissertações e teses. Para compreender a realidade cigana e sua complexidade o estudo em questão teve como referências teóricas a literatura internacional e nacional onde predominou por muito tempo no meio acadêmico e popular o olhar não cigano, pautado em filosofias etnocêntricas, limitadas e reducionistas contribuindo, muitas vezes, para eternos estereótipos e invisibilidade. Desse modo, apesar dos desafios de inclusão é possível observar alguns avanços, mesmo que lentos, na óptica do direito e busca por igualdade, isso foi possível devido a organização de movimentos sociais que buscam a garantia dos direitos do povo cigano diariamente.
Fatores de riscos respiratórios e cuidado integral ao paciente asmático
Authors: Soares Matheus Hoffmann , Czelusniak Filho Luiz Alberto , Bortolanza Marciane Conti Zornita , Chao Bárbara Mendes Paz
Published: February 2024

A asma crônica afeta milhões de pessoas em todo o mundo. A gestão eficaz da asma é multifacetada e envolve a prevenção de fatores de riscos. Este artigo descreve os fatores de risco associados à asma crônica. A revisão sistemática foi embasada em quatro critérios:  abordagem concisa do impacto dos fatores de risco associados à asma crônica, artigos completos publicados entre os anos de 2019 e 2024 e artigos realizados em adultos. A busca nas bases de dados resultou na identificação de 1215 publicações. Destas, 511 foram excluídas por serem publicações duplicadas e 698 foram descartadas por não cumprirem os critérios pré-estabelecidos, restando 6 artigos. A análise aponta desde influências genéticas até exposições ambientais na etiologia da asma, destacando a complexidade multifatorial dessa condição de saúde. A identificação precoce dos fatores etiológicos pode ajudar na implementação de estratégias de prevenção, além de facilitar o desenvolvimento de abordagens terapêuticas mais eficazes para os indivíduos de risco. A gestão eficaz da asma envolve equipe interdisciplinar, como médicos, fisioterapeutas e farmacêuticos clínicos, atuando tanto no tratamento como na prevenção de fatores de riscos.
Lei Geral de Proteção de Dados: adequações dos serviços odontológicos no Brasil
Authors: Pereira de Lima Manoel , Moura Ferreira Artemisa Fernanda , Maia de Oliveira José Jhenikártery , Caldas de Macêdo Abrantes Rodrigues de Oliveira Yasmin , Gomes de Lucena Edson Hilan , Oliveira de Sales Marcelo Augusto
Published: February 2024

Objetivo: Analisar e compreender a segurança no gerenciamento de dados pessoais por parte dos serviços odontológicos do Brasil, quanto às adequações à LGPD. Metodologia: Trata-se de um estudo transversal, disponibilizado aos cirurgiões-dentistas do Brasil por meio de um questionário estruturado no Google Forms. A amostra foi obtida através do cálculo realizado na OpenEpi, adotando um intervalo de confiança de 95% e o efeito do desenho (deff) de 2.0. Os dados obtidos foram exportados em uma planilha de Excel, e submetidos à análise estatística descritiva e inferencial no software IBM SPSS®. Resultados: Das 512 respostas obtidas, 86% afirmaram saber o que são dados pessoais e 72,1% relataram que o serviço estava desprotegido, não atendendo às normas da LGPD. Observou-se que 54,8% dos dentistas utilizam alguma rede social para compartilhamento de imagens de pacientes. Associações estatisticamente significativas (p=<0,05) foram observadas em doze perguntas, quando associadas à esfera administrativa. Conclusão: Grande parte dos cirurgiões-dentistas não atende às exigências da LGPD e a maioria dos serviços carece de medidas para proteção de dados e informações pessoais.
Importância da aceitação parental em casos de suspeita de diagnóstico de transtorno do espectro autista em crianças com idade pré-escolar
Authors: Molinero Neto João Andréa , Aparecida Silveira Caixeta Catia , Lilis da Silva Juliana , De Fátima Gonçalves Amâncio Natália
Published: February 2024

O objetivo deste estudo foi de destacar a importância da aceitação parental em casos de suspeita de diagnóstico de Transtorno do Espectro Autista (TEA) em crianças com idade pré-escolar. Realizou-se buscas nas bases de periódicos Google Scholar, Biblioteca Virtual em Saúde (BVS), Scientif Eletronic Library Online (SciELO), National Library of Medicine (PubMed), EbscoHost, utilizando-se de combinações de palavras-chave, e os resultados obtidos foram tabulados e analisados. Desse modo, demonstrou-se que pais de crianças diagnosticadas com TEA passam por dificuldades na criação de seus filhos, através de diversos fatores, emocionais e cognitivos. Inicialmente, a tendência é de os pais demonstrarem sentimentos negativos, como frustração e incerteza, atrasando a intervenção necessária para garantir o desenvolvimento adequado de seus filhos, enquanto permanecem incrédulos pela possibilidade de diagnóstico positivo para o transtorno. Assim, os pais precisam reconhecer e aceitar a importância do diagnóstico precoce, se inserir ao tratamento da criança para um melhor convívio familiar, melhorando os resultados das intervenções e, por conseguinte, a qualidade de vida de todos os envolvidos.
A utilização de aplicativos móveis no ensino de otorrinolaringologia: uma revisão sistemática
Authors: Navarro Barros Larissa , Robertto Bueno Muniz Jose , Alves Moreira Neto Adalberto , Gonçalves Barros Thiago , Vinicius Botelho Brito Caio
Published: February 2024

Objetivo: Descrever a importância da utilização de aplicativos móveis no ensino de otorrinolaringologia. Métodos: A pesquisa trata-se de uma revisão sistemática de literatura, que se apresenta em concordância com as recomendações e critérios para revisões e meta-análise (PRISMA) e Cochrane Handbook. Resultados: Ao longo do trabalho foi possível observar que os aplicativos oferecem diversidade de recursos interativos, como vídeos explicativos, animações em 3D, Quiz e casos clínicos simulados, que auxiliam os alunos a melhor compreenderem conceitos e praticarem as habilidades necessárias de forma dinâmica e inovadora. Conclusão: O uso de aplicativos móveis no ensino da otorrinolaringologia oferece benefícios que podem melhorar significativamente a experiência de aprendizagem dos discentes, tornando o processo mais acessível, atraente e contemporâneo, além de promover maior participação e autonomia dos envolvidos.
Percepción de la atención dirigida a las personas con diagnóstico de VIH en las Clínicas de Atención Integral del Departamento de Matagalpa-Nicaragua, enero 2023
Authors: Gámez Tinoco Scarlett Liseth , Hurtado Mario José
Published: February 2024

Objetivo:  Determinar la percepción de la atención dirigida a las Personas diagnosticadas con VIH en las Clínicas de Atención Integral del Departamento de Matagalpa-Nicaragua en enero 2023. Diseño: Se realizó un estudio cuantitativo y de corte transversal, teniendo un universo de 165 personas en retiro de TARV en las diferentes clínicas y con una muestra por conveniencia de 49 a encuestados. Se utilizó una ficha de recolección de datos que se realizó atreves de una encuesta individual con preguntas cerradas para dar salida a los objetivos a desarrollar como: género, edad, procedencia, identidad sexual, escolaridad, etc. Resultados: De 49 encuestados se encontró que el mayor porcentaje son de género masculino, que los grupos de edad más altos fueron entre 20 a 29 años con 18 (36.7%) pacientes; que 40 (82%) son heterosexual y homosexual 7 (14%), que 47 (96%) respetaron su privacidad, que 47 (95%) valora buena y excelente la atención de las clínicas. Conclusiones: De los 49 encuestados, el mayor porcentaje son masculinos, del área urbana, con escolaridad secundaria completa y universitaria, son heterosexual y con ocupación de ama de casa y comerciante. Se valora la atención con buena satisfacción ya qué se obtiene un 95%, se obtiene un porcentaje alto de no aplica en la atención de admisión y farmacia ya que el personal de la atención realiza las gestiones de esas áreas antes mencionadas y que la parte atención de enfermería es mejor valorada por tener mayor empatía.
Inclusividad en la educación, experiencias, logros, retos y desafíos
Authors: López Almendares Donald de Jesús , Navarrete Mendoza Erika Janeth , Rivas Téllez Griselda Raquel , Martínez Molina Allan Daniel
Published: February 2024

El objetivo principal de esta investigación es identificar los principales logros de la inclusividad en la educación a través de las experiencias de los protagonistas y así de esa manera establecer los principales retos y desafíos para lograr la inclusividad de personas con discapacidad en la educación.

La unidad de análisis de la presente investigación está constituida por una muestra no probabilística adecuada de manera intencional o por conveniencia por 24 estudiantes de educación secundaria del Instituto Miguel de Cervantes Saavedra, 2 estudiantes inclusivos de educación superior de UNAN-RUCFA, 6 docentes, jóvenes desde la municipalidad.

El cambio en los paradigmas de la educación de manera general necesita fortalecerse y en algunos casos romperse para permitir la inclusividad en la educación de las personas inclusivas; actualmente la participación de ellos es de calidad en cada una de las actividades.
Dimensiones de la personalidad y Estrés Laboral en los profesionales de enfermería del Hospital Escuela Regional Santiago
Authors: Cerda Baltodano Jenifer Auxiliadora , Herrera Calero Odalys Franchesca , Amador Jiménez Dustin Ezequiel
Published: February 2024

Las actividades del personal de enfermería demandan tareas que los exponen a una tensión extrema del ambiente organizacional, siendo así el estrés laboral uno de los efectos que surgen de un desajuste entre las capacidades del individuo y las exigencias de su trabajo. La presente investigación busca evaluar el efecto predictor de las dimensiones de la personalidad en los niveles de estrés laboral en estos profesionales. Este estudio se realizó desde un enfoque descriptivo, y diseño longitudinal representado en un modelo de curva de crecimiento que modeló el cambio del estrés a través del tiempo; siendo los instrumentos utilizados, el inventario de Burnout de Maslach que midió los niveles de estrés y el inventario de personalidad de Eysenck se utilizó para medir neuroticismo, extraversión y psicoticismo. Los resultados revelaron que las dimensiones de personalidad en las que los participantes obtuvieron mayor puntaje fueron en Psicoticismo pues el 43.2% de los participantes presentó puntajes altos y el 40.5% muy alto, mientras que para las dimensiones de extraversión y Neuroticismo las puntuaciones predominantes fueron bajas y promedio.
Formación del profesorado y género en Honduras: Licenciaturas en AGE y EPE (UPNFM)
Authors: Noé Martínez René Antonio , Bas-Peña Encarnación
Published: February 2024

Este artículo refleja los resultados de un estudio conducido con estudiantes de la Universidad Pedagógica Nacional Francisco Morazán (UPNFM) sobre equidad de género en su formación. Buscamos conocer desde el alumnado en Administración y Gestión Educativa (AGE) y Educación Preescolar (EPE) su formación en género. Este es un estudio descriptivo en el cual se emplea una encuesta para la recolección de información, la revisión documental y entrevistas en línea. Los resultados reflejan que la formación en género no es transversal aunque consideran que debería serlo, preparándoles para detectar, diagnosticar y tratar la violencia de género y familiar, así como para conducir proyectos para su erradicación.
Análisis de la Recaudación Ingresos Tributarios período 2007-2020
Authors: Ponce Gutiérrez Jorge Luis , Navarrete Mendoza Erika Janeth
Published: February 2024

El presente trabajo de investigación tiene como objeto fundamental realizar un análisis de las finanzas públicas de Nicaragua focalizada a la recaudación de los ingresos tributarios y constatar que el sistema tributario de Nicaragua ha sufrido cambios notables con la implementación de políticas tributarias, es decir disminuir la brecha de regresividad y aproximarnos a un sistema más progresivo justo y equitativo en términos fiscales.

La brecha de regresividad del sistema tributario de Nicaragua se ha disminuido notablemente en los últimos 14 años, la regresividad  para el año 2007 era de 69.7% en el   transcurso de la serie de tiempo de recaudación analizada se determinó que para el año 2020 la regresividad es de 56.3% es decir la política fiscal de disminuir la carga fiscal en impuestos indirectos ha tenido efectos notables mientras que progresividad del sistema es significativamente visible dado a que se está gravando más la riqueza para el año 2007 la progresividad era de 30.3% y en el año 2020 fue de 43.7%. cabe señalar que evolución creciente de la recaudación de los ingresos tributarios ha permitido que estos cambios en el sistema recaudatorio sean notables en materia fiscal.
Evaluación del cumplimiento de la normativa 100 sobre vigilancia epidemiológica integrada de IRAS por los profesionales de la salud del centro de salud Dr. Alejandro Dávila Bolaños Masaya-Nicaragua, abril a septiembre 2022
Authors: Briceño Fonseca Lester Armando , Barrera Torres Martha María
Published: February 2024

Objetivo: Analizar el cumplimiento de la normativa 100 sobre la vigilancia epidemiológica integrada de IRAS, estableciendo las características internas y externas de la institución por los profesionales de la salud del Centro de Salud Dr. Alejandro Dávila Bolaños de la ciudad de Masaya Nicaragua, abril a septiembre 2022. Diseño metodológico: Es un estudio con enfoque cualitativo de investigación-acción- participación, en la vigilancia epidemiológica integrada de las infecciones respiratorias agudas. Universo y muestra: 66 trabajadores de la unidad de salud encargados de brindar atención a personas con infecciones respiratorias agudas. Resultados: Se determinó en la unidad de salud fortalezas como amplia cartera de servicios y sólida coordinación interinstitucional, logrando mantener el enfoque en la promoción y prevención. Optimizando la programación mensual de los insumos médicos; identificando debilidades de parte del personal de salud en el uso de los equipos de protección personal y el transporte seguro de sustancias infecciosas, logrando de manera objetiva visualizar y afrontar las acciones de monitoreo de parte del equipo de conducción de la unidad de salud; permitiendo la creación de estrategias de educación continua y en la administración de los insumos médicos.  Conclusiones:  La visualización de los hallazgos encontrados en evaluación de la normativa 100 en la vigilancia integrada de las IRAS permitió en el personal en estudio y la institución establecer el reporte diario de cuadros respiratorios, se estableció la capacitación de la normativa; haciendo énfasis en el flujo de atención, equipos de protección, transporte de sustancias infecciosas y segregación de los desechos.
Phân tích peptide trong nọc độc của ốc nón Conus marmoreus ở vùng biển Khánh Hoà bằng LC MALDI-TOF MS
Authors: Nguyễn Bảo  , Trần Văn Khoa  , Jean-Pière LECAER  , Ngô Đăng Nghĩa  , Bùi Trần Nữ Thanh Việ  , Phan Thị Khánh Vinh
Published: February 2024

Độc tố ốc nón có chứa hàm lượng lớn các peptide tấn công lên các kênh ion và thụ thể thần kinh khác nhau. Độc tố của các loài Conus là nguồn dược liệu tiềm năng chưa khai thác. Sử dụng kỹ thuật sắc ký lỏng pha đảo RP-HPLC để phân tách độc tố của Conus marmoreus ở vịnh Nha Trang, sau đó các phân đoạn được phân tích khối lượng phân tử bằng kỹ thuật MALDI-TOF-MS. Kết quả chạy RP-HPLC cho thấy nọc độc thô có chứa nhiều peptide kị nước. Sử dụng kỹ thuật MALDI-TOF-MS đã xác định được tổng cộng 7543 dữ liệu khối lượng thô. Bên cạnh đó, quan sát được 1751 peptide trong nọc độc thô Conus marmoreus ở Vịnh Nha Trang. Trong số đó, chúng tôi xác định được khối lượng phân tử của 39 peptide trong nọc độc loài C.marmoreus ở Việt Nam so với tổng số 92 phân tử peptide của C.marmoreus đã được định danh trước đó.

Từ khoá: Conus marmoreus, Peptide, Nọc độc, LC MALDI-TOF MS.
Đánh giá hoạt tính ức chế enzyme α-glucosidase của dịch chiết từ một số loài rong biển
Authors: Nguyễn Thế Hân  , Nguyễn Thị Kim Ngân  , Nguyễn Văn Minh
Published: February 2024

Một trong những giải pháp hiệu quả để ngăn ngừa và điều trị bệnh tiểu đường là làm chậm quá trình hấp thu glucose bằng cách ức chế sự hoạt động của enzyme tiêu hóa tinh bột như α-glucosidase. Mục tiêu của nghiên cứu này là đánh giá hoạt tính ức chế enzyme α-glucosidase của dịch chiết từ 5 loài rong (Turbinaria ornate, Sargassum oligocystem, Sargassum microcystem, Porphyra sp. và Caulerpa lentilliferathu hoạch tại vùng biển Khánh Hòa. Khả năng ức chế enzyme α-glucosidase của rong T. ornate là cao nhất trong các loài rong nghiên cứu. Tiếp theo, ảnh hưởng của điều kiện chiết (nhiệt độ chiết, thời gian chiết, tỷ lệ nguyện liệu/dung môi chiết) đến khả năng ức chế enzyme α-glucosidase của rong T. ornate được nghiên cứu. Điều kiện chiết thích hợp được xác định như sau: thời gian chiết là 75 phút, nhiệt độ chiết là 900C và tỷ lệ nguyện liệu/dung môi (g/ml) là 1/40, sử dụng dung môi nước. Dựa trên kết quả đạt được, dịch chiết từ rong T. ornate có tiềm năng lớn sử dụng trong việc ngăn ngừa và điều trị bệnh tiểu đường.

Từ khóa: Rong biển, chất ức chế enzyme α-glucosidase, bệnh tiểu đường, Turbinaria ornate
Mô hình sinh năng lượng học cho cá mú chấm đen (Epinephelus malabaricus): Dự báo sinh trưởng, lượng thức ăn cá sử dụng, thành phần của mức tăng khối lượng và thể trọng chuyển hóa
Authors: Lê Anh Tuấn  , Trương Hà Phươn
Published: February 2024

Cá mú chấm đen, một đối tượng nuôi biển quan trọng, đã được nuôi ở Việt Nam từ năm 1988. Nhằm phát triển thức ăn hiệu quả và thân thiện với môi trường, các nhu cầu của cá mú đối với các dưỡng chất quan trọng đã được lượng hóa. Dựa vào 15 bộ số liệu thu được từ các trang trại nuôi cá mú và các thí nghiệm ở Việt Nam từ năm 2005 đến năm 2017, mức tăng khối lượng hàng ngày dưới dạng một hàm số của khối lượng cơ thể (g) và nhiệt độ nước (oC) đã được dự báo qua phương trình: WG (g/cá/ngày) = (0,000179*T3 – 0,01714*T2 + 0,522468*T – 5,00525)*BW0,56. Tương tự, lượng thức ăn cá sử dụng hàng ngày được dự báo bằng phương trình: FI (g/cá/ngày) = (-0,00021*T3 + 0,014847*T2 – 0,33092*T + 2,411174)*BW0,7, trong đó T là nhiệt độ nước (24-31oC). Thành phần của mức tăng khối lượng được xác định thông qua phân tích toàn bộ cơ thể cá có kích cỡ từ 5 đến 700g. Trong khi hàm lượng protein không thay đổi và ở mức 169,4 mg/g, thì hàm lượng năng lượng lại phụ thuộc và khối lượng cá và tăng lên từ 4,4 đến 7,0 kJ/g thể trọng và có thể được biểu thị bằng phương trình: y (kJ/g) = 3,51*BW0,102. Tỷ lệ chuyển hóa phụ thuộc lớn vào kích cỡ cá và tỷ lệ với thể trọng chuyển hóa dưới dạng a*BW(kg)b. Để xác định số mũ b của thể trọng chuyển hóa, các mối quan hệ giữa năng lượng và thất thoát protein lúc cá bị bỏ đói với cá có khối lượng khác nhau đã được xác định. Sự thất thoát năng lượng và protein hàng ngày được thể hiện bằng phương trình: Thất thoát năng lượng (kJ/cá/ngày) = 0,111 × BW0,827; và Thất thoát protein (g/cá/ngày) = 0,003 × BW0,701. Số mũ của (kg)0,8 và (kg)0,7 vì thế có thể được dùng để mô tả cho cá mú chấm đen dưới dạng các thể trọng chuyển hóa lần lượt cho năng lượng và protein. Dựa trên các kết quả này, một Mô hình sinh năng lượng học có thể bước đầu được xây dựng để phát triển các công thức thức ăn cho cá mú chấm đen.

Từ khóa: Mức tăng khối lượng; Lượng thức ăn sử dụng; Dự báo sinh trưởng; Thất thoát năng lượng; Thất thoát protein.
Nghiên cứu ứng dụng bơm nhiệt để sưởi ấm cho bể nuôi tôm hùm thương phẩm trên cạn
Authors: Trần Đại Tiến  , Lê Như Chính  , Huỳnh Văn Thạo
Published: February 2024

Tôm hùm thương phẩm là mặt hàng thủy sản có giá trị kinh tế cao. Tuy nhiên trong thời gian gần đây việc nuôi tôm hùm thương phẩm trên biển gặp nhiều khó khăn và trở ngại. Do đó Việt Nam đang triển khai nuôi tôm hùm thương phẩm trên cạn. Thực tế cho thấy nhiệt độ thích hợp để tôm sinh trưởng tốt trong khoảng 27 đến 28ºC cho nên mùa nóng cần làm lạnh và mùa lạnh lại cần phải làm ấm nước biển cho bể nuôi. Bài viết sau đây giới thiệu chọn phương án thiết kế, chế tạo hệ thống bơm nhiệt điều hòa nhiệt độ cho bể nuôi tôm hùm thương phẩm trên cạn. Kết quả cho thấy với tổng thể tích các bể nuôi là 195 m³, máy nén lạnh cho bơm nhiệt cần công suất 7,5 kW, dàn nóng dạng ống xoắn có diện tích bề mặt trao đổi nhiệt 3,6 m² được chế tạo từ thép Inox-316L. Thời gian để máy chạy nâng nhiệt từ 20ºC đến 28ºC hết gần 48h, thời gian chạy máy để duy trì nhiệt độ nước biển trong bể từ 27ºC đến 28ºC hết 4,55h cho một ngày đêm, tiêu hao năng lượng 0,168 kWh/m³ nước giảm 5,2 lần so với sưởi ấm bằng điện trở. Thời gian thường sưởi ấm cho tôm khoảng 2 tháng trong một năm, kinh phí sẽ tiết kiệm được gần 16,5 triệu đồng và thời gian thu hồi vốn 2,6 năm so với sưởi ấm cho tôm bằng điện trở.

Từ khóa: Bơm nhiệt, Dàn ngưng tụ, nhiệt độ nước biển, sưởi ấm, tôm hùm.
Dẫn liệu thành phần loài cá ở hồ Tân Giang, tỉnh Ninh Thuận
Authors: Cao Văn Nguyện  , Trần Công Thịnh  , Bùi Hữu Mạnh
Published: February 2024

Bài báo cung cấp dẫn liệu bước đầu về thành phần loài, cấu trúc các bậc phân loại cá hồ Tân Giang, tỉnh Ninh Thuận. Kết quả nghiên cứu xác định được 16 loài thuộc 13 giống, 8 họ của 6 bộ. Thành phần loài cá thu thập được phần lớn là những loài cá đặc trưng ở suối nước ngọt: cá chành dục - Channa orientalis Bloch & Schneider, 1801; cá chạch suối - Schistura spiloptera (Valenciennes, 1846); cá lúi xanh – Osteochilus brachynotopteroides Chevey, 1934. Một loài cá có giá trị nuôi làm cảnh - cá chuồn siêm (cá bút chì) - Crossocheilus oblongus Kuhl, Van & Hasselt, 1823, lần đầu tiên ghi nhận cho khu hệ cá nước ngọt của tỉnh Ninh Thuận. Về cấu trúc thành phần loài, đa dạng nhất là bộ cá chép (Cypriniformes) với 7 loài, chiếm 43,75% tổng số loài ghi nhận; tiếp đến là bộ cá rô đồng (Anabantiformes), bộ cá bống (Gobiiformes) mỗi bộ có 03 loài chiếm tỷ lệ tương ứng là 18,75%; bộ cá hoàng đế (Cichliformes), bộ cá mang liền (Synbranchiformes) và bộ cá nheo Siluriformes, mỗi bộ có 01 loài chiếm 6,25%.

Từ khóa: cá, hồ Tân Giang, nước ngọt, thành phần loài.
Phát triển thương hiệu du lịch biển Cửa Lò
Authors: Phan Thảo Nguyên
Published: February 2024

Đối với ngành du lịch, việc xây dựng thương hiệu có tầm quan trọng đặc biệt và quyết định sức hấp dẫn cũng như khả năng cạnh tranh của điểm đến. Thương hiệu cũng là yếu tố đặc biệt quan trọng, góp phần tăng lợi thế cạnh tranh, đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn. Những năm qua, hoạt động du lịch Cửa Lò đã có những bước chuyển mình và đạt được những kết quả quan trọng nhưng vẫn còn tồn tại những hạn chế, bất cập. Bài báo này phân tích và đánh giá thực trạng hoạt động kinh doanh, phát triển thương hiệu biển Cửa Lò, từ đó đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện chiến lược phát triển thương hiệu du lịch biển Cửa Lò.

Từ khóa: Thương hiệu, du lịch, biển, Cửa Lò.
Hoạt tính chống oxy hóa của các phân đoạn protein chiết tách từ hải miên Ircinia mutans
Authors: Huỳnh Nguyễn Duy Bảo  , Nguyễn Khắc Bát
Published: February 2024

Nghiên cứu này đã tiến hành tách phân đoạn các protein chiết tách từ hải miên Ircinia mutans theo phương pháp kết tủa phân đoạn bằng ammonium sulfate và đánh giá hoạt tính chống oxy hóa của các phân đoạn protein dựa vào hoạt tính khử gốc tự do DPPH và tổng năng lực khử. Kết quả nghiên cứu cho thấy phương pháp kết tủa phân đoạn bằng ammonium sulfate ở nồng độ từ 20 – 40% bão hòa đã tách được hơn 99% lượng protein có trong dịch chiết hải miên. Thực hiện kết tủa phân đoạn lặp lại đã tách được các protein có hoạt tính chống oxy hóa cao trong 2 phân đoạn kết tủa bằng ammonium sulfate ở nồng độ 20% và 30% bão hòa.

Từ khóa: Hải miên, protein, hoạt tính khử gốc tự do, tổng năng lực khử, kết tủa phân đoạn.
Khảo sát các yếu tố ảnh hưởng đến phản ứng thủy phân cơ thịt đỏ cá ngừ sọc dưa (Sarda orientalis) với xúc tác NaOH nhằm thu dịch protein thủy phân
Authors: Bùi Viết Cường  , Nguyễn Thị Minh Nguyệt  , Bùi Xuân Đông  , Trần Thị Thu Vân
Published: February 2024

Mục đích của nghiên cứu này sử dụng cơ thịt đỏ cá ngừ sọc dưa (Sarda Orientalis) để sản xuất protein thủy phân bằng phản ứng thủy phân với xúc tác NaOH. Cơ thịt đỏ cá ngừ sọc dưa là nguyên liệu thích hợp để sản xuất protein thủy phân khi hàm lượng protein (22,42 ± 0,26%) cao hơn so với các nguyên liệu và phụ phẩm thủy sản khác. Điều kiện phản ứng thủy phân tối ưu tương ứng với từng yếu tố ảnh hưởng được xác định: Nồng độ xúc tác NaOH 0,45 M; tỉ lệ cơ chất:thể tích xúc tác NaOH 1:18 (w:v); thời gian phản ứng 50 phút và nhiệt độ phản ứng 30°C. Hiệu suất thu hồi protein đạt giá trị cực đại 73,32 ± 1,29% ở điều kiện phản ứng thủy phân tối ưu. Nghiên cứu đã cung cấp những thông tin quan trọng cho ứng dụng xúc tác NaOH để thủy phân nguyên liệu và phụ phẩm thủy sản nhằm thu dịch protein thủy phân.

Từ khóa: Cơ thịt đỏ cá ngừ sọc dưa, phản ứng thủy phân, xúc tác NaOH, hiệu suất thu hồi protein
Nghiên cứu xác định một số yếu tố nguy cơ liên quan nuôi thâm canh tại một số tỉnh Miền Bắc bệnh đốm trắng trên tôm chân trắng (Litopenaeus vannamei)
Authors: Trương Thị Mỹ Hạnh  , Huỳnh Thị Mỹ Lệ  , Phạm Thị Yến  , Trương Thị Thành Vinh  , Chu Chí Thiết  , Phan Thị Vân
Published: February 2024

Nghiên cứu được thực hiện từ tháng 6 năm 2015 đến tháng 6 năm 2017 ở 3 tỉnh Nghệ An, Nam Định và Quảng Ninh, tập trung thu thập các thông tin phân tích yếu tố nguy cơ liên quan đến bệnh đốm trắng ở tôm chân trắng. Phương pháp áp dụng theo nghiên cứu dịch tễ học cắt ngang. Kết quả nghiên cứu cho thấy có 8 mối nguy liên quan đến sự xuất hiện dịch bệnh đốm trắng ở tôm tại các tỉnh Nghệ An, Nam Định và Quảng Ninh. Trong đó 3 yếu tố thuộc không gian (lấy nước vào ao không qua hệ thống ao lắng, không sử dụng lưới lọc khi lấy nước và bổ sung nước vào ao nuôi trong quá trình nuôi), 2 yếu tố thuộc thời gian (ao nằm trong vùng nuôi có ao bệnh, không kiểm tra môi trường nước ao nuôi thường xuyên) và 3 yếu tố về đối tượng (thả giống với cỡ nhỏ hơn post 10, không giảm sốc khi thả tôm nuôi và xuất hiện sinh vật khác trong ao nuôi).

Từ khóa: WSSV, yếu tố nguy cơ, ao nuôi thâm canh
Bệnh mù mắt do liên cầu khuẩn gây ra ở cá bớp nuôi tại Khánh Hòa
Authors: Trần Vĩ Hích  , Nguyễn Thi Tường Hạnh  , Nguyễn Thị Kim Cúc
Published: February 2024

Bệnh do liên cầu khuẩn gây ra là một trong những bệnh nguy hiểm ở nhiều loại cá nuôi. Nghiên cứu này mô tả các chủng liên cẩu khuẩn được phân lập từ cá bớp nuôi ở Khánh Hòa bị bệnh mù mắt. Dựa vào đặc điểm hình thái và sinh hóa, tất cả các chủng phân lập đều được xác định là S. iniae. Kết quả giải trình tự gen 16S rDNA của 4 chủng phân lập cũng cho thấy sự tương đồng đến 100% với trình tự của các chủng S. iniae có sẵn trên Genbank (độ dài đoạn gen được so là 493 – 500bp.) Độc lực của các chủng phân lập khá cao. Liều gây chết 50% quần đàn cá bớp khi tiêm S. iniae vào xoang bụng biến động từ 103,6 – 104,6 CFU/cá trong thời gian 7 ngày. Mười hai ngày sau khi cảm nhiễm, không thể phân lập được S. iniae từ những cá thí nghiệm còn lại.

Từ khóa: Cá bớp, liên cầu khuẩn, độc lực, LD50
Thu nhận và xác định tính chất của hydroxyapatit kích thước nano từ xương cá: (2) Sử dụng enzym cho quá trình tiền xử lý
Authors: Nguyễn Văn Hòa  , Nguyễn Công Minh  , Phạm Anh Đạt
Published: February 2024

Hydroxyapatit (HA) là thành phần chính trong xương và răng của con người. Trong nghiên cứu này, HA được tách từ xương cá chẽm (Lates calcarifer), cá diêu hồng (Oreochoromis sp.) và cá rô phi (Oreochoromis niloticus) bằng phương pháp sử dụng enzym cho quá trình tiền xử lý phế liệu cá trước khi tiến hành xử lý nhiệt. Kết quả cho thấy, các mẫu được xử lý bằng enzym sẽ rút ngắn được thời gian xử lý nhiệt để thu hồi sản phẩm HA. Dữ liệu phân tích TEM và XPS cho thấy, mẫu HA thu được từ xương cá diêu hồng sau khi xử lý phế liệu cá với enzym Alcalase ở 70ºC trong 10 giờ và nung xương thô ở 700ºC trong 60 phút có độ kết tinh và độ xốp cao với kích thước hạt trong khoảng 30 – 50 nm. Phương pháp này có thể được áp dụng để thu nhận đồng thời xương cá thô phù hợp để điều chế HA cùng với dịch thủy phân protein và lipid từ phế liệu cá tiến tới một qui trình sản xuất không chất thải. Đây cũng là qui trình có tiềm năng và có thể triển khai sản xuất ở qui mô lớn.

Từ khóa: Nanohydroxyapatite, xương cá, phương pháp xử lý enzym, phế liệu thủy sản
Nghiên cứu đánh giá hiện trạng khai thác hải sản vùng biển ven bờ tỉnh Quảng Nam và lân cận
Authors: Nguyễn Trọng Thảo
Published: February 2024

Trên cơ sở số liệu thứ cấp, và điều tra phỏng vấn 450 tàu thuyền của tỉnh Quảng Nam và vùng lân cận khai thác hải sản tại vùng biển ven bờ trong 2 năm (2016 ÷ 2017), nghiên cứu đã chỉ ra rằng: Sự tập trung quá lớn tàu thuyền khai thác vùng ven bờ với 4.394 tàu có công suất nhỏ hơn 20CV, hoạt động cách bờ không quá 7 hải lý với các nghề có tác động xấu đến nguồn lợi như lưới kéo đáy, lờ dây, lưới rê 3 lớp. Ngoài ra, còn có 272 tàu công suất từ 20CV đến dưới 90CV, trong đó có 50 tàu lưới kéo đáy vẫn đang hoạt động tại vùng biển nghiên cứu đã làm cho sản lượng và năng suất đánh bắt liên tục giảm qua các năm. Sản lượng đánh bắt của đội tàu <20CV của Quảng Nam từ 27,9 tấn/năm 2015 giảm còn 11,314 tấn/năm 2016; đội tàu 20CV đến dưới 90CV, từ 35,4 tấn/năm giảm còn 20,2 tấn/năm 2016. Trong đó, năng suất và lợi nhuận suy giảm rõ nhất là các nghề: Lờ dây, lưới rê và lưới kéo. Thực tế cũng cho thấy, hơn 60% ngư dân nhận thức được sản lượng giảm do nguồn lợi giảm khoảng 20% và nhiều nghề khai thác cùng ngư trường. Nghiên cứu cung cấp thông tin quan trọng cho cán bộ quản lý địa phương và nhà khoa học thấy được thực trạng, đề xuất giải pháp khai thác hợp lý nguồn lợi, giải pháp quản lý phù hợp theo hướng phát triển nghề cá bền vững tại Quảng Nam và vùng biển lân cận.

Từ khóa: Tàu cá, khai thác hải sản, lân cận, Quảng Nam.
Nghiên cứu ứng dụng PLC trong thiết kế hệ thống cảnh báo an toàn cho hệ động lực tàu cá
Authors: Đoàn Phước Thọ  , Phùng Minh Lộc
Published: February 2024

Các hệ thống điều khiển tự động đóng một vai trò quan trọng trong khai thác tàu, nó đảm bảo cho tàu vận hành an toàn, hợp lý và tin cậy thông qua giám sát các thông số làm việc của máy móc thiết bị trên tàu. Cho đến nay, ở nước ta các hệ động lực trang bị trên tàu cá đa số còn đơn giản, không được trang bị các hệ thống điều khiển và cảnh báo, chưa đảm bảo an toàn sử dụng với các tàu đánh bắt xa bờ. Bài báo này trình bày thiết kế cho phép ứng dụng PLC, là thiết bị được sử dụng phổ biến trong các hệ thống điều khiển tự động công nghiệp, để xây dựng một hệ thống cảnh báo phù hợp có thể trang bị để cảnh báo an toàn cho hệ động lực trên tàu cá hiện nay. Sản phẩm chế tạo đã được kiểm nghiệm trên bệ thử và cho số liệu tin cậy so với thiết bị đo chuẩn.

Từ khóa: hệ động lực tàu cá, giám sát an toàn, hệ thống cảnh báo, PLC.
Quản lý năng lực tàu thuyền trong khai thác hải sản
Authors: Trần Đình Chất
Published: February 2024

Sự phát triển gần như tự phát của lực lượng tàu thuyền khai thác hải sản trên vùng biển Việt nam gây ra nhiều hệ lụy khôn lường. Trong hơn 3 thập kỷ qua số lượng đơn vị đánh bắt hải sản tăng hơn 4 lần, tổng công suất tàu khai thác tăng 15 lần tạo ra một sức ép khổng lồ đối với nguồn lợi vốn dĩ đã cạn kiệt trong vùng biển đặc quyền kinh tế của nước ta. Hơn nữa cơ cấu đội tàu khai thác lại bất hợp lý, những tàu có công suất nhỏ đánh bắt ven bờ chiếm tỷ trọng quá lớn làm cho tình hình càng trầm trọng hơn. Đứng trước tình hình đó, vấn đề đặt ra vô cùng cấp thiết là phải tổ chức lại và quản lý ngành khai thác hải sản Việt Nam như thế nào cho hợp lý, để bảo đảm sự phát triển bền vững với hiệu quả kinh tế xã hội cao nhất.

Từ khóa: Công suất, cạn kiệt, quản lý, phát triển bền vững, tàu thuyền khai thác hải sản.
Giáp xác, sán dây và giun tròn ký sinh ở cá diếc (Carassius auratus auratus (Linnaeus, 1758)) thu tại Phú Yên
Authors: Võ Thế Dũng  , Võ Thị Dung  , Nguyễn Nhất Duy
Published: February 2024

Bài báo trình bày kết quả nghiên cứu một số loài giáp xác, sán dây và giun tròn ký sinh trên các mẫu cá diếc (Carassius auratus auratus thu tại Phú Yên). Tổng cộng 201 mẫu cá, bao gồm 64 mẫu thu từ Đầm Bàu Súng (huyện Tuy An), 55 mẫu thu từ Sông Kỳ Lộ (huyện Tuy An) và 82 mẫu thu từ các ao cá nước ngọt (huyện Đông Hòa) đã được thu thập để nghiên cứu. Kết quả cho thấy cá diếc tại Phú Yên bị nhiễm hai loài giáp xác là Lernacea cyprinacea và Corallana grandiventra; một loài sán dây là Bothriocephalus sp.; hai loài giun tròn là Anisakis sp. và Cucullanus cyprini. Tính chung trên toàn bộ số mẫu, loài L. cyprinacea có tỷ lệ cảm nhiễm cao nhất (7,5%) nhưng cường độ cảm nhiễm trung bình thấp nhất (1,4 trùng/cá); loài Bothriocephalus sp. có tỷ lệ cảm nhiễm thấp nhất (2,0%) nhưng cường độ cảm nhiễm trung bình cao nhất (9,0 trùng/cá); loài C. grandiventra có tỷ lệ cảm nhiễm 7,0% và cường độ cảm nhiễm trung bình 1,6 trùng/cá; hai loài giun tròn đều có tỷ lệ cảm nhiễm 4,0% và cường độ cảm nhiễm trung bình 2,9 trùng/cá. Xét theo thủy vực, cá thu từ sông Kỳ Lộ nhiễm năm loài ký sinh trùng; cá thu ở đầm Bàu Súng nhiễm ba loài ký sinh trùng gồm L. cyprinacea, Anisakis sp. và C. cyprini; cá thu ở ao cá nước ngọt nhiễm hai loài là L. cyprinacea và Bothriocephalus sp. Xét theo mùa, cá thu trong mùa khô bị nhiễm cả năm loài ký sinh trùng; cá thu trong mùa mưa không bị nhiễm sán dây.

Từ khóa: Cá diếc, giáp xác, giun tròn, sán dây, tỉnh Phú Yên.
Nghiên cứu thực trạng nghề lưới kéo hoạt động khai thác thuỷ sản tại vùng biển ven bờ huyện Vân Đồn tỉnh Quảng Ninh
Authors: Đỗ Đình Minh  , Hoàng Văn Tính  , Phan Trọng Huyến
Published: February 2024

Nghiên cứu đã sử dụng phương pháp điều tra và khảo sát trực tiếp trên tàu lưới kéo hoạt động khai thác tại vùng biển ven bờ huyện Vân Đồn. Kết quả nghiên cứu cho thấy, trong vùng biển nghiên cứu có 3 phương thức: Lưới kéo truyền thống, lưới kéo kết hợp xung điện và lưới kéo biến tướng. Giai đoạn 2013 ÷ 2017, một lượng lớn tàu lưới kéo hoạt động trong vùng biển nghiên cứu (721 tàu). Hàng năm số tàu lưới kéo có xu hướng giảm nhưng không đáng kể (giảm 1,8%), đặc biệt ngư dân đã chuyển lưới kéo truyền thống (giảm 27,0%) sang lưới kéo biến tướng (tăng 21,1%) và lưới kéo kết hợp xung điện (tăng 29,3%). Tàu lưới kéo 100% là vỏ gỗ, có chiều dài chủ yếu dưới 12 m (chiếm 73,8%), máy động lực chủ yếu là máy cũ (chiếm 92,2%); thiết bị khai thác, hàng hải, phòng nạn thô sơ và trang bị chưa đầy đủ. Lao động có học vấn thấp, chủ yếu là trình độ tiểu học (chiếm 51,5%), thậm chí không biết chữ (chiếm 7,4%) đã hình thành tập quán, thói quen hoạt động gần bờ sáng đi chiều về hoặc ngược lại. Hải sản con chiếm tỷ lệ lớn (chiếm 42%), trong đó mực con có tỷ lệ lớn nhất (chiếm 73,0%) trong cơ cấu sản lượng của nghề; ngư cụ có kích thước mắt lưới nhỏ, kết hợp sử dụng xung điện để tận thu nguồn lợi thuỷ sản nhằm gia tăng doanh thu, lợi nhuận cho chủ tàu lưới kéo điều đó làm tổn hại nghiêm trọng đến môi trường và nguồn lợi thủy sản.

Từ khóa: Nghề lưới kéo, Khai thác, Vùng biển ven bờ, Vân Đồn.
Một vài khía cạnh quản lý môi trường đối với hoạt động nuôi trồng thủy sản
Authors: Nguyễn Văn Quỳnh Bôi  , Lục Minh Diệp
Published: February 2024

Dựa theo nguyên tắc phát triển bền vững, nuôi trồng thủy sản phải là hoạt động có kế hoạch được thực hiện theo phương thức có trách nhiệm để giảm thiểu các tác động môi trường. Liên quan đến môi trường tự nhiên, một trong những thách thức của việc phát triển nuôi trồng thủy sản là duy trì chất lượng môi trường. Điều đó có nghĩa việc phát triển nuôi trồng thủy sản nên được tiếp cận dựa trên quan điểm sinh thái. Bài viết này đề cập một số khía cạnh quản lý môi trường đối với hoạt động nuôi trồng thủy sản bao gồm chất thải từ nuôi trồng thủy sản, các chỉ thị chất lượng nước và những cộng cụ quản lý hành chính.

Từ khóa: chất thải, chỉ thị, lập kế hoạch, nuôi trồng thủy sản, quan trắc
Thành phần loài và hoạt chất sinh học của hải miên ở vùng biển Nam Trung Bộ, Việt Nam
Authors: Đặng Xuân Cường  , Vũ Ngọc Bội  , Trần Khắc Trí Nhân  , Nguyễn Thị Phương Hiền  , Thái Minh Quang
Published: February 2024

Hải miên thuộc nhóm động vật thân lỗ còn ít được nghiên cứu ở Việt Nam. Trong bài báo này, chúng tôi công bố kết quả nghiên cứu về thành phần loài và một số hoạt chất sinh học có trong những loài hải miên đã được thu mẫu ở vùng biển Nam Trung Bộ - Việt Nam nhằm định hướng nghiên cứu và ứng dụng. Trong các năm 2016 và 2017, chúng tôi thực hiện 6 chuyến khảo sát và thu được 21 mẫu hải miên. Kế t quả phân loại được 13 chi, trong đó riêng vùng Vịnh Nha Trang – Khánh Hòa phân loại được 11 loài. Đồng thời, kết quả cho thấy sự hiện diện của các chất sinh học như polyphenol, alkaloid, terpenoid và steroid. Dịch chiết từ 21 mẫu hải miên có hoạt tính chống oxy hóa và ức chế enzyme β-glucosidase. Từ đó thấy rằng hải miên khá đa dạng về thành phần loài và hoạt chất sinh học.

Từ khóa: hải miên, hoạt chất sinh học, Nam Trung Bộ, polyphenol, alkaloid, terpenoid và steroid.
Hiện trạng quản lý khu bảo tồn biển vịnh Nha Trang sau hơn 15 năm thành lập và đề xuất một số giải pháp quản lý
Authors: Tôn Nữ Mỹ Nga  , Nguyễn Thị Thảo
Published: February 2024

Một cuộc điều tra được thực hiện để đánh giá hiện trạng quản lý khu bảo tồn biển (KBTB) vịnh Nha Trang sau hơn 15 năm thành lập và đưa ra giải pháp quản lý. Nghiên cứu được thực hiện theo phương pháp RRA, bộ câu hỏi bán cấu trú với số phiếu điều tra 92, phân tích SWOT. Kết quả cho thấy diện tích KBTB đã tăng thêm 89,65 km², được phân vùng chức năng. Chất lượng môi trường nước chưa đến mức nghiêm trọng. Chỉ có rừng ngập mặn tăng lên về diện tích; thảm cỏ biển và rạn san hô đều giảm. Các ngành nghề thay thế không còn được các hộ ngư dân áp dụng. Nhiều chương trình giáo dục tuyên truyền đã được thực hiện trước kia không còn nhiều. Lượng du khách đến Hòn Mun đã tăng lên nhanh chóng từ năm 2016 đến 2017. KBTB đã thực hiện cơ chế tài chính bền vững thông qua thu phí tham quan. Đa số các hộ làm nghề khai thác thủy sản (86%); nuôi trồng thủy sản 9%, các nghề khác 5%. Nghề pha xúc ảnh hưởng lớn đến nguồn lợi thủy sản chiếm tỉ lệ cao nhất (39%). Khu vực đánh bắt chủ yếu ở vùng ven bờ (96%). Có 134 bè hoạt động NTTS với 3.729 lồng nuôi.

Từ khóa: giải pháp, hiện trạng, khu bảo tồn biển, quản lý, Vịnh Nha Trang
Thu nhận và tính chất của hydroxyapatit có kích thước nano từ xương cá
Authors: Nguyễn Lê Bá Quảng  , Phạm Viết Nam  , Phạm Anh Đạt  , Nguyễn Văn Hòa
Published: February 2024

Xương cá là nguồn nguyên liệu rất phong phú để thu nhận hydroxyapatit (HA), một hợp chất cũng được tìm thấy trong xương và răng của con người. Trong nghiên cứu này, HA có kích thước nanomet được tách từ xương cá chẽm (Lates calcarifer), cá diêu hồng (Oreochromis sp.) và cá rô phi (Oreochoromis niloticus) qua hai bước xử lý nhiệt. Ban đầu, phế liệu cá được đun sôi với nước trong 2 giờ để loại bỏ các phần hữu cơ thu được xương cá thô. Sau đó, xương cá thô được nung tại nhiệt độ 500 – 900ºC trong thời gian 1 – 3 giờ để thu nhận HA kích thước nanomet. Các sản phẩm HA thu được từ các loại xương cá khác nhau đều có độ kết tinh và độ xốp cao dựa trên phân tích phổ nhiễu xạ tia X (XRD) và kính hiển vi quét điện tử (SEM). Đối với xương cá chẽm, HA có kích thước trong khoảng 30 – 50 nm khi nung xương cá thô ở 700ºC trong 2 giờ. Qui trình thu nhận HA khá đơn giản và dễ dàng triển khai ở qui mô lớn. Hơn nữa, sản phẩm HA kích thước nanomet với nguồn gốc tự nhiên có tiềm năng ứng dụng trong nhiều lĩnh như thực phẩm và y dược.

Từ khóa: Phế liệu thủy sản, hydroxyapatit kích thước nano, xương cá, phương pháp xử lý nhiệt
Ảnh hưởng của một số thông số đến quá trình sấy phun dịch đạm thủy phân từ vi sụn cá mập (Carcharhinus dussumieri)
Authors: Vũ Ngọc Bội  , Đinh Hữu Đông  , Nguyễn Thị Mỹ Trang
Published: February 2024

Trong nội dung bài báo này, chúng tôi trình bày một phần kết quả nghiên cứu sấy phun tạo bột đạm chứa chondroitin sulphate từ dịch thủy phân sụn cá mập bằng enzyme protease. Kết quả nghiên cứu của chúng tôi cho thấy sụn cá mập tươi và dung dịch thủy phân từ sụn cá mập rất giầu năng lượng, khoáng chất, acid amin và chondrotin sulphate. Mặt khác, sụn cá mập tươi và dung dịch thủy phân từ sụn cá mập không chứa kim loại nặng. Nên sụn cá mập tươi và dịch thủy phân sụn cá mập rất thích hợp dùng làm thực phẩm và thực phẩm chức năng. Chúng tôi cũng xác định được các thông số thích hợp cho quá trình sấy phun tạo bột đạm chứa chondroitin sulphate từ dịch thủy phân sụn cá mập: chất mang là maltodextrin với tỷ lệ sử dụng 12%, nhiệt độ không khí buồng sấy là 80oC, áp suất khí nén là 2,5 bar và tốc độ bơm nhập liệu là 12 mL/phút, hiệu suất thu hồi chondroitin sulphate và bột đạm tương ứng đạt 86,44% và 78,25%, bột đạm thu được có độ ẩm 4,27%.

Từ khóa: sấy phun, maltodextrin, chondroitin sulphate, sụn cá mập, dịch thủy phân sụn cá mập, bột đạm.
Ảnh hưởng của thức ăn khác nhau đến tỷ lệ sống và tỷ lệ lột vỏ của cua xanh (Scyllasp.) nuôi trong bể tuần hoàn
Authors: Lê Anh Tuấn  , Lê Văn Hồng
Published: February 2024

Nghiên cứu nuôi cua xanh (Scylla sp) lột trong hệ thống tuần hoàn tại cơ sở của Công ty Cổ phần Bá Hải ở huyện Đông Hòa, tỉnh Phú Yên với 7 nghiệm thức thức ăn, bao gồm: 4 loại thức ăn tươi (thịt cá liệt, cá cơm, cá trích và mực) và 3 loại thức ăn viên ẩm (CB1, CB2 và CB3). Mỗi nghiệm thức được lặp lại 3 lần. Sau 5 tuần thí nghiệm, tỷ lệ sống của cua được cho ăn thức ăn CB2 (40% cá liệt + 40 % bột ruố c + 18% phụ gia + 2% Vitamin, khoáng) là cao nhất (95%) và sai khác có ý nghĩa với cua được cho ăn các loại thức ăn còn lại (88-91%) (P<0,05); tỷ lệ lột vỏ của cua được cho ăn thịt cá cơm là thấp nhất (73%) và sai khác có ý nghĩa với cua được cho ăn các loại thức ăn còn lại (83,3-87,5%) (P<0,05). Từ kết quả thí nghiệm có thể thấy rằng nuôi cua xanh lột trong bể tuần hoàn bằng thức ăn viên CB2 cho tỷ lệ sống và tỷ lệ lột vỏ tốt nhất.

Từ khóa: Cua xanh lột, Scylla sp., hệ thống bể tuần hoàn, thức ăn.
Tối ưu hóa quá trình sấy phun dịch thủy phân sụn cá mập (Carcharhinus dussumieri)
Authors: Đinh Hữu Đông  , Vũ Ngọc Bội  , Nguyễn Thị Mỹ Trang  , Nguyễn Anh Tuấn
Published: February 2024

Trong nội dung bài báo này, chúng tôi trình bày kết quả nghiên cứu tối ưu hóa quá trình sấy phun dịch thủy phân sụn cá mập bằng enzyme protease. Chúng tôi đã xác định được các thông số tối ưu cho quá trình sấy phun tạo bột đạm chứa chondroitin sulphate từ dịch thủy phân sụn cá mập: tỷ lệ maltodextrin bổ sung là 12%, nhiệt độ không khí buồng sấy là 80ºC và tốc độ bơm nhập liệu là 12 ml/phút. Quá trình sấy phun theo các thông số ở trên tạo thành bột đạm chứa chondroitin sulphate với hiệu suất đạt 87,81%. Bột đạm sản xuất có hàm lượng nitơ tổng và hàm chondroitin sulphate tương ứng là 50,4mg/g và 203,1 mg/g.

Từ khóa: tối ưu hóa, sấy phun, maltodextrin, chodroitin sulphate, dịch thủy phân sụn cá mập.