bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Brončana statueta atleta tipa Polikletova "Diskofora" iz Petrinje
Authors: Rendić-Miočević Ante
Published: July 2017

Zagrebački Arheološki muzej pod neobičnim je okolnostima godine 1990. otkupio brončanu statuetu atleta, a za koju je naknadno bilo utvrđeno da potječe iz Petrinje. Premda o tome nema vjerodostojnih podataka čini se, ipak, da je slučajno bila otkrivena na prostoru jedne od tamošnjih vojarni prigodom izvođenja radova na kanalu namjenjenom polaganju vodovodne cijevi. S likovnog stanovišta moguće je zaključiti da je statueta iznimno kvalitetna te se u tom pogledu ističe među drugim zanimljivim primjercima sitne figuralne brončane plastike iz muzejskih zbirki u Hrvatskoj. Razmjerno je dobro očuvana, premda joj je površina mjestimice znatno oštećena korozijom, ali i neprimjerenim konzervatorskim zahvatom. Od dijelova koji statueti nedostaju treba spomenuti gotovo čitavu lijevu ruku, zatim spravu koja se nalazila na poluotvorenom dlanu desne ruke, a nema niti odgovarajuće metalne baze. Ikonografsko-stilski elementi navode na zaključak da statueta, po svemu sudeći, predstavlja jednu od malobrojnih sačuvanih replika Polikletova Diskofora. Po svemu sudeći riječ je o jednoj od inačica tipa njegova Nosača diska, djela koje je manje poznato u kiparskom opusu tog istaknutog predstavnika klasičnog razdoblja grčke skulpture. Za arhetip njegova Diskofora pretpostavlja se da je nastao u ranijem klasičnom razdoblju, vjerojatno oko 460. god. pr. Kr., ili nedugo nakon navedenog datuma, a svakako prije od Dorifora i Dijadumena, najpoznatijih Polikletovih likovnih ostvarenja Polikletovski elementi na statueti iz Petrinje očituju se u karakterističnim proporcijama i čvrstoj konstrukciji tijela, u balansiranju pojedinih dijelova tijela, a osobito u snažnoj muskulaturi koja karakterizira likove njegovih atleta. Sudeći po mirnom izrazu lica, glavi koja je lagano nagnuta u desnu stranu i poglavito tipu frizure s karakterističnim rasporedom pramenova, statueta, po svemu sudeći, potječe iz prvih desetljeća 1. st.
Arhitekt – graditelj – klesar
Authors: Rapanić Željko
Published: July 2017

Tri riječi ovog naslova, naizgled jasna sadržaja, temelj su mnogim historiografskim zapažanjima i zaključcima. Kad je riječ o srednjem vijeku prozirnost njihova značenja prilično je zamućena. U radu autor, temeljeći raspravljanje i na pisanju starih pisaca (oni se navode u bilješkama) i na usporedbi likovnoga i glazbenoga, nastoji svakome od tri spomenuta termina naznačiti sadržaj i način djelovanja osobâ koje su njima imenovane.
Srednjovjekovna jama K 12 s nalazišta Jalkovec - Police kod Varaždina
Authors: Bekić Luka
Published: July 2017

U radu se analizira sadržaj jame koja je pronađena na nalazištu Jalkovec − Police prilikom radova uz trasu jugozapadne obilaznice grada Varaždina te njen širi kontekst. Unutar djelomično istražene jame prikupljeni su brojni keramički ulomci. Analiziranjem tipoloških karakteristika ulomaka keramike i provedenoj analizi radioaktivnim ugljikom, ispuna jame može se datirati u prijelaz 11. na 12. st. Keramička proizvodnja ovog razdoblja razmjerno je nepoznata u Hrvatskoj, pa se ova cjelina iznosi kao doprinos daljnjem proučavanju početka razvijenog srednjeg vijeka u sjevernoj Hrvatskoj.
Srednjovjekovno staklo iz Varaždina
Authors: Šimek Marina
Published: July 2017

Posljednjih su se godina u gradskoj jezgri Varaždina u više navrata provodila arheološka istraživanja ili pak arheološki nadzor vezan uz razne građevinske radove. Prvo zaštitno istraživanje provedeno je još 1954. g., no ono je u sljedećih nekoliko desetljeća ostalo i jedino. Od 1993. g. iskopavanja su na području grada sve češća, a najveće istraživanje provelo se u vanjskom kompleksu Staroga grada 2006. g. u okviru projekta Bastion. Istraživanjima u gradskoj jezgri prikupile su se velike količine raznovrsnih nalaza kasnoga srednjeg i novoga vijeka. U radu su izdvojeni nalazi stakla koji potječu s nekoliko gradskih lokacija. Obrađuje se više tipova staklenih proizvoda čestih u europskim gradskim sredinama kasnoga srednjeg i ranoga novog vijeka.
Numizmatički nalazi na groblju kod crkve sv. Petra u Kuli Atlagića nedaleko Benkovca
Authors: Šeparović Tomislav
Published: July 2017

U radu se objavljuju numizmatički nalazi koji potječu s arheoloških istraživanja provedenih 1997. godine na prostoru groblja kod crkve sv. Petra u Kuli Atlagića nedaleko Benkovca. Riječ je o 19 primjeraka novca. Najstariji primjerci potječu iz razdoblja kasne antike dok su najmlađi venecijanski soldi emitirani u 17. i 18. stoljeću za Dalmaciju i Albaniju, te Moreju. Većinu pak nalaza čine srebrni srednjovjekovni venecijanski novci uz pojedine primjerke gradova Padove, Mantove, Splita, te Akvilejskog patrijarhata.
Nalaz fibule seobe naroda iz Brguda kod Benkovca
Authors: Uglešić Ante
Published: July 2017

U radu se obrađuje lučna fibula pronađena na položaju Jarebinjak u Brgudu kod Benkovca. Tipološkostilskom analizom i usporedbama s fibulama s panonsko-podunavskog područja, odnosno prostora današnje Madžarske, utvrđeno je da taj nalaz treba pripisati Gepidima. Datira se u sam kraj 5. ili u prvu trećinu 6. stoljeća, a nastala je po svoj prilici u nekoj od radionica na dalmatinskom području. Fibula iz Brguda nov je prinos poznavanju gepidskog boravka na našim prostorima u doba Istočnogotskog kraljevstva, a ona je ujedno i jedna od dodatnih indicija da rimsko naselje Alveriju (Alveria) treba smjestiti upravo na gradinu Jarebinjak.
Neka topografska zapažanja o prostornoj organizaciji sela Tršci
Authors: Smiljanić Franjo
Published: July 2017

U prilogu se analizira prostorna organizacija teritorija sela Tršci i susjednih sela, napose Zemunika. Posebna pozornost posvećuje se teritoriju, ubikaciji naselja i putovima, te se zaključuje da je selo nastalo raspadom kasnoantičkog posjeda.
Ranosrednjovjekovne crkve pseudobazilikalnoga tipa u Dalmaciji
Authors: Marasović Tomislav
Published: July 2017

Raspravlja se o pseudobazilikalnim crkvama, tako nazvanima jer izgledom krova daju privid bazilikalnog izgleda građevina s povišenim srednjim brodom, a ustvari se radi o jednobrodnim bačvasto presvođenim crkvama, natkrivenim dvostrešnim krovom, kojima su samo bočne zone pokrivene nižim strehama. Autor je ukratko opisao 6 crkava tog tipa u Dalmaciji, a to su:1. Sv. Mihovil u Igranama blizu Makarske,2. Sv. Stjepan u Pučišćima na otoku Braču,3. Sv. Ivan Krstitelj u Bolu na otoku Braču,4. Sv. Ivan Krstitelj u Starom Gradu na otoku Hvaru,5. Sv. Nikola na otoku Sušcu6. Sv. Andrija u Baćini; premda ruševina priključena je ovoj skupini zbog sličnih osobina starokršćanske građevine s dograđenim pilonima uz bočne zidove.Iz iznesene građe proizlaze zaključci o topografiji, datiranju i genezi pseudobazilikalnih građevina u Dalmaciji. Posebnost topografskog zaključka je u okolnosti što se svih šest nabrojenih crkava nalazi na području ranosrednjovjekovne neretvanske "sklavinije", koju je u X. stoljeću Konstantin Porfirogenet nazvao Paganijom. Autor smatra da to ne može biti slučajnost pa u daljnjem razmatranju graditeljstva i umjetnosti s te oblasti valja uzeti u obzir i navedenu tipološku posebnost. Sve opisane crkve dobile su pseudobazilikalni oblik krajem ranoga srednjeg vijeka, vjerojatno krajem XI. stoljeća. Samo jedna među njima (Sv. Mihovil u Igranama) izvorno je zamišljena u tom obliku, a pet preostalih bile su starokršćanske jednobrodne crkve koje su svoj "pseudobazilikalni" oblik naknadno dobile. Porijeklo pseudobazilikalnosti objašnjava se redukcijom crkvenog tipa s upisanim tranzeptom za koji je u Dalmaciji karakterističan primjer Sv. Nikola u Splitu, gdje je tlocrt samo prividno trobrodni. Kao sljedeći evolutivni stupanj u procesu pseudobazilikalnosti navodi se crkva sv. Petra u Bijelom Polju (Crna Gora), gdje se umjesto stupova odvojenih od bočnih zidova javljaju piloni prislonjeni uza zid. Potvrdu za tako protumačenu genezu autor nalazi u armenskim crkvama u Ptghniju i Talichu iz VII. st., na kojima je u znatnoj mjeri ostao sačuvan pseudobazilikalni krov.
Phoinike d’Epiro in eta’ ellenistica
Authors: De Maria Sandro
Published: July 2017

Phoinike è città della Caonia (Epiro settentrionale) nota alle fonti antiche (soprattutto Polibio) come prospera e capoluogo del koinòn fra III e II sec. a.C. Questo ruolo importante della città è confermato dalla documentazione archeologica, molto incrementata grazie alle recenti ricerche italo-albanesi (2000-2007), seguite alle prime condotte da Luigi M. Ugolini (1926-1927). La città si formò probabilmente secondo un processo sinecistico nella seconda metà del IV sec. a.C., limitata originariamente al settore orientale del colle su cui fu alloggiata, poi progressivamente estesa (III-II sec. a.C.) verso ovest. Un tempio in antis, forse sorto sull’agorà, e le due fasi ellenistiche del teatro (uno dei maggiori dell’Epiro) attestano l’importanza dell’architettura pubblica, mentre un quartiere di case a peristilio, alloggiato su terrazze nel versante meridionale del colle, rivela il tono alto dell’edilizia domestica. Il sistema urbanistico, di tipo scenografico a terrazze, si adatta alla natura irregolare del suolo, secondo le tendenze in atto nell’urbanistica del periodo ellenistico. Gli scavi nella necropoli hanno portato significativi documenti per l’assetto sociale della città, che si rivela tendenzialmente egualitario, mentre nel territorio sono noti diversi centri, anche fortificati, destinati allo sfruttamento dell’agricoltura e all’allevamento transumante degli animali.
Naseobinski elementi na neolitičkome lokalitetu Dubovo-Košno kod Županje
Authors: Marijan Boško
Published: July 2017

Neutvrđeno ravničarsko naselje neolitičkoga doba Dubovo-Košno kod Županje dalo je veliki broj naseobinskih objekata, raznovrsnih jama i nadzemnih kuća. Osim ostataka manjih jednostavnih, pretežito kružnih rupa od stupova ili kolaca koji najčešće sami ili s drugim objektima čine cjelinu, ističu se mnogobrojni jamski objekti različitih oblika. Oni su ponekad samostalni i dijelom izolirani, najčešće se, međutim, javljaju kao dio složenijih formacija. Na lokalitetu su, također, otkrivene i dvije vrste nadzemnih pravokutnih objekata u različitim varijacijama.Naselje na lokalitetu Dubovo-Košno pripada sopotskoj kulturi. Tipološka svojstva keramičkih, kamenih i mikrolitičkih nalaza kao i analize 14C upućuju na rane faze, na I-B ili početak II faze sopotske kulture.
O djelu profesora Nenada Cambija povodom sedamdesete godišnjice života
Authors: Miletić Željko
Published: July 2017

O djelu profesora Nenada Cambija povodom sedamdesete godišnjice života
ΠΙΘΟΣ iz Arheološkog muzeja u Splitu
Authors: Kirigin Branko
Published: July 2017

U radu se objavljuje ulomak grčkog pitosa koji je najvjerojatnije nađen u srednjoj Dalmaciji. Zanimljiv je po grafitu, to jest numeričkoj oznaci ΔΔΔ Π ΙΙΙ, i po ornamentu vinove loze na vanjskoj bočnoj strani oboda. Prema dimenzijama autor pretpostavlja da je pitos bio kuglasta oblika (oko 160 x 150 cm), da je imao kapacitet od preko 1000 litara i da je služio za čuvanje vina u nekoj javnoj prostoriji. Iako mu mjesto nalaza nije poznato, autor pretpostavlja da je izrađen u nekoj od poznatih radionica: Farosa, Isse, Resnika, te da oblik predstavlja preteču kasnijih rimskih dolija na ovom prostoru.Numerička oznaka ΔΔΔ Π ΙΙΙ (= 38) diskutabilna je, ali vjerojatno predstavlja cijenu samog pitosa budući da je proces proizvodnje ovih velikih posuda bio kompliciran, dugotrajan i skup.
Uz spintriju iz Salone u splitskom Arheološkom muzeju
Authors: Buljević Zrinka
Published: July 2017

Spintrije su tesere koje na aversu imaju erotsku scenu između dvoje ili dvojice aktera, a na reversu, u lovorovu vijencu s točkastom bordurom, jedan rimski broj od I do XVI, kojemu ponekad prethodi slovo A. S obzirom na utvrđenu vezu spintrija, odnosno erotskih tesera i onih s carskim likovima, odriče im se namjena platežnog sredstva u bordelima, i drugdje, pozornost se prebacuje na revers, odnosno broj i drži ih se žetonima za igru. Dosada su bile više ili manje poznate dvije spintrije iz Hrvatske, ona iz Majsana (otočić u Pelješkom kanalu; Sl. 3-4) i ona iz Narone (Vid; Sl. 5-6), obje brončane. Za razliku od tih dviju, a čini se i od svih drugih, salonitanska spintrija je keramička, nije dakle službeno proizvedena u istoj, rimskoj, kovnici s drugima. Unikatna je dakle kao i modenska spintrija koja se, napravljena lijevanjem bakra i pozlaćena, može pripisati radu jednog zlatara. Keramičku spintriju iz Salone moguće je netko privatno proizveo reproducirajući original, a iz istih razloga zbog kojih su bile proizvođene i metalne spintrije.
Δωδεκάθεοι na jednom rimskom reljefu iz Splita?
Authors: Sanader Mirjana
Published: July 2017

U ovom radu se pokušao rekonstruirati izvorni prikaz na jednom rimskom reljefu iz Arheološkog muzeja u Splitu na kojemu se sačuvao prikaz sedmorice rimskih božanstava. Uz pretpostavku da ih je nekoć bilo prikazano dvanaest, nacrtana je i rekonstrukcija nekadašnjeg prikaza.
Bog Armatus na natpisima s Duvanjskog polja
Authors: Pandža Željka
Published: July 2017

Prigodom istraživanja na Karauli u Duvnu 1896. godine C. Patsch je među ostalim posvetnim spomenicima pronašao dva posvećena božanstvu Armatu. Većina znanstvenika prihvatila je njegovo mišljenje da je riječ o autohtonom božanstvu, iako Patsch tom prigodom nije naveo koja bi funkcija i kakav karakter bio navedenog božanstva. U ovom radu pokušat će se dati potpuniji osvrt na navedeno božanstvo, teze i argumente da je riječ o autohtonom božanstvu te izložiti različita mišljenja o njegovoj funkciji i karakteru.
Prilog poznavanju metalurške djelatnosti Liburna
Authors: Čelhar Martina , Vujević Dario
Published: July 2017

Nasuprot bogatstvu autohtonih metalnih oblika, jako malo znamo o procesu proizvodnje metalnih predmeta kod Liburna. Metalurška središta, radionice i pribor uglavnom su nepoznati. Kao indicije proizvodnje postoje tek malobrojni primjerci kalupa, čije postojanje ipak otvara raspravu o tehnologiji izrade, umijeću i dosezima liburnskih izrađivača.
Stakleni aribali iz Jadera
Authors: Štefanac Berislav
Published: July 2017

U radu se obrađuju stakleni recipijenti koji su u ranocarskom periodu činili važan dio toaletnog pribora. Riječ je o aribalima (aryballoi), spremnicima za pohranu raznih kozmetičkih pripravaka za njegu tijela. U Zadru je do danas evidentiran 21 primjerak i svi su otkriveni na jadertinskoj nekropoli u grobnim cjelinama 1. i 2. stoljeća. Na temelju morfoloških značajki i kronološkog konteksta aribali su podijeljeni u pet skupina. Detaljna je obrada pokazala da većina primjeraka iz 1. stoljeća i prve polovine 2. stoljeća pripada izrađevinama istočnomediteranskih radionica. Iznimku čini aribal s rebrastom dekoracijom koji sadrži obilježja zapadnog radioničkog kruga druge polovine 1. stoljeća. Raznolikost i luksuznost primjeraka i u ovom segmentu sitne materijalne građe čine antički Zadar jednim od najvažnijih nalazišta na karti Mediterana.
Optjecaj novca u kasnoantičkom Zadru
Authors: Vučić Jakov
Published: July 2017

U radu se donosi katalog 223 kovanice koje se čuvaju u Antičkom odjelu Arheološkog muzeja Zadar, za koje se na osnovu dokumentacije zna ili pretpostavlja da potječu s prostora antičkog Zadra. Na temelju dijela ovog novca, kojem se s većom sigurnosti moglo pretpostaviti podrijetlo te nalaza poznatih iz ranije literature, formiran je uzorak od 154 kovanice koji je poslužio za analizu intenziteta optjecaja novca u razdoblju između 294. i 455. godine u Zadru. Usporedba krivulje intenziteta dotoka novca iz Zadra s uzorkom koji pokriva prostor sjeverne Dalmacije pokazala je kako Zadar odstupa od obrasca tipičnog za sjevernu Dalmaciju. Najuočljivije razlike odnose se na maksimalne vrijednosti indeksa optjecaja, koje za zadarski uzorak pokazuju kovanice kovane u intervalima između 348. i 388., a kod uzorka sjeverne Dalmacije kovanice kovane u intervalima između 330. i 341. Nakon pomnije analize zaključuje se kako je indeks optjecaja novca kovanog do 378. kod oba uzorka srodno strukturiran, dok onaj kovan kasnije pokazuje znatna odstupanja. Upravo te godine vodila se poznata bitka kod Hadrijanopola.
Rimska religija i kultovi u Epidauru
Authors: Bijađija Bruno
Published: July 2017

Rimska kolonija Epidaur (današnji Cavtat) slabo je arheološki istražena, pa je to glavni problem u proučavanju bilo kojeg aspekta rimskog života na području današnjeg Dubrovnika. Međutim, zahvaljujući epigrafskoj građi, materijalnim ostacima, stanovitoj tradiciji i indikacijama, moguće je nešto kazati o rimskoj religiji i kultovima u Epidauru u vremenu rimske dominacije našom obalom. Dosada smo uspjeli izdvojiti sljedeća božanstva i kultove: Jupitera, Minervu, Dijanu, Asklepija, carski kult i Mitru. Jupiter, Dijana i nepoznato božanstvo su potvrđeni natpisom. Štovanje Minerve je dosada potvrđeno samo kao privatno u vidu brončane statue. O Asklepijevom kultu govori tradicija i analogije s Naronom, a tri geme s njegovim likom svakako ne mogu biti dovoljan dokaz o javnom štovanju toga kulta. Carski kult je također dokazan s dva natpisa, a posredno i počasnim natpisom Dolabele. Mitra je zasada najbolje poznato i potvrđeno božanstvo na području Cavtata, ali još nije pronađen nijedan natpis koji bi ga spominjao. Kako tek trebaju uslijediti nova arheološka istraživanja, ali i završiti sa započetima na području Cavtata i okolice, popis štovanih božanstava i kultova će zasigurno biti veći, a naše spoznaje bit će mnogo bolje argumentirane. Jasno je vidljiva rasprostranjenost spomenutih kultova i božanstava na širem području nekadašnje kolonije Epidaur što može poslužiti i kao dobar pokazatelj romanizacije dubrovačkog kraja.
Hispanski garum na burnumskom stolu
Authors: Borzić Igor
Published: July 2017

Pri istraživanju amfiteatra u sklopu rimskoga vojnog logora u Burnumu pronađena je fragmentarno sačuvana amfora tipa Dressel 8 s dobro sačuvanim natpisom (titulus pictus), koji svjedoči da je amfora služila za transport hispanskoga garuma, poznatoga ribljeg umaka. Autor u radu analizira predmet s tipološke i epigrafske strane, raspravlja o njegovu nalazu upravo u vojnom logoru te ga postavlja u kontekst ostalih istovjetnih nalaza na jadranskom i okolnim područjima.
Više od metodologije i prakse: projekt Burnum, primjer međunarodne suradnje na arheološkom istraživanju
Authors: Vecchietti Erika
Published: July 2017

Projekt Burnum nastao je 2005. kao zajednički istraživački projekt Odjela za arheologiju Sveučilišta u Zadru, Gradskog muzeja u Drnišu i Laboratorija za arheološko-topografska istraživanja Odjela za arheologiju Sveučilišta u Bolonji, pod međunarodnim pokroviteljstvom institucije Centro Studi per l’Archeologia dell’Adriatico (Ravenna, www.arcadria.eu). Ciljevi projekta su istraživanje i očuvanje važnog arheološkog nalazišta Burnum, u dolini rijeke Krke. Metodološko polazište projekta Burnum je testiranje protokola intervencije na premisama preventivne arheologije.
Effect of Seed Maturity and Storage Duration on Germination of Sambiloto (Andrographis paniculata (Burm.f.) Nees)
Authors: Solikin Solikin , Nurfadilah Siti
Published: July 2017

Seed  maturity  and its storage are one of problems  on  propagation and developing of medicinal   plants such as sambiloto (Andrographis paniculata (Burm.f.) ex Nees). The research  aimed  to determine effects of seed maturity and storage duration on seed germination of  sambiloto was conducted in a green house of  Purwodadi Botanical Garden from  November 2014 to November 2015.  The experiment done by completely randomised design  with two  treatments  namely seed  maturity  and  storage duration. The seed was classified into immature seed (0.061 g/100 seeds), semimature seed (0.113 g/100 seeds) and mature seed (0.166 g/100 seeds). The seed’s  storage duration was classified into seed was not stored, seed was stored  for six months and seed was stored for  twelve months. Each treatment combination was replicated five times. The results showed that there were significant interactions between the treatments on percentage and rate of seed germination.  The highest percentage of seed germination was the treatment of mature seed and stored twelve months (98.50%). On the contrast, the lowest seed germination percentage was the treatment of immature seed and stored twelve months (4.25 %). The fastest seed  germination rate was the treatment of mature seed and stored  six months (3.88 days), whereas the slowest seed germination rate was the treatment of immature  seed and without  stored (28.58 days). This study is expected to be applied to improve genetic and cultivation of medicinal plant as well as increasing plant growth and yield.
O ensino do tecido hematopoiético pela ótica da modelização: uma abordagem factível
Authors: Braga da Silva Graciele , Rodrigues Ayrton Batista , Freitas Silvia Regina Sampaio
Published: July 2017

A modelização possui um papel significativo para o ensino de Ciências e Biologia. Inserido nesse contexto, o presente estudo propôs a construção de modelo didático, denominado “Suco Sanguíneo”, para retratar os constituintes celulares e as peculiaridades do tecido hematopoiético. A metodologia foi testada e avaliada por 35 alunos do oitavo ano do ensino fundamental de uma escola pública em Tefé, Amazonas. Questionários estruturados foram utilizados para verificar a percepção em relação ao conhecimento sobre o tecido hematopoético, as dificuldades em entender os conceitos, e a importância da utilização de modelos didáticos para a aprendizagem. A porcentagem de respostas corretas obtidas após a construção do modelo didático do tecido hematopoiético variou de 83% a 97,1%. Os índices elevados de acertos obtidos no questionário sugerem que a incorporação da atividade lúdica - capazes de despertar a curiosidade, o interesse e a participação ativa dos alunos - complementa de forma eficaz o ensino do Tecido Hematopoiético. Com essa atividade observamos que o modelo didático é uma estratégia factível para compreensão efetiva dos aspectos histológicos do Tecido Hematopoiético.
Os ciclos no Brasil: limites e possibilidades
Authors: Mantovan Jéssica Martins
Published: July 2017

As políticas de ciclos no Brasil têm gerado polêmica e discussões desde sua implantação, sendo que as críticas em relação a essa forma de organização têm se intensificado ao longo do tempo. A partir disto, cabe questionar: quais são as possibilidades e limites que tem se revelado no desenvolvimento do sistema em ciclos no Brasil? Objetivando investigar estes aspectos, este artigo, de caráter qualitativo, buscou a partir de uma pesquisa bibliográfica, refletir sobre as contribuições deste regime, assim como sobre as dificuldades e desafios que dele emergem. Como fundamentação teórica, utilizou-se os estudos de Barreto e Mitrulis (1999), Freitas (2003), Mainardes (2007; 2009), Bahia (2012), Palma Filho; Alves e Duran (2012), Souza (1998; 2004; 2017), entre outros. Constatou-se que apesar das dificuldades, os ciclos demonstram estar tocando em contradições importantes, pois contrariam a lógica excludente e seletiva da escola, porém, um grande desafio que ainda permanece é que além de regular o fluxo escolar, as mudanças advindas desta política resultem em uma efetiva qualidade de ensino na educação pública.
Inclusão educacional e autismo: um enfoque fenomenológico e hermenêutico
Authors: Russo Maria José de Oliveira
Published: July 2017

Considerando as discussões presentes no contexto educacional inclusivo, este artigo realiza uma abordagem sobre o autismo e busca sua aproximação com a fenomenologia hermenêutica. A partir do pressuposto de que é necessário compreender o mundo da criança autista, objetivando promover sua inclusão social – familiar e educacional – e também o desenvolvimento de suas potencialidades, questiona-se como é possível estabelecer essa relação. Para fazer essa reflexão, são abordados os conceitos inclusivos e as características do espectro autista. O estudo também apresenta recortes de um filme verídico que mostra alternativas de um trabalho positivo com uma criança autista por meio do Programa Son-Rise, como método de atendimento ao autismo. Por fim, a fenomenologia hermenêutica é trazida para esse contexto, com vistas a fundamentar as experiências vividas pela família de uma criança autista, desveladas no referido filme. A referência a conceitos fenomenológicos como formação de mundo(s), percepção, sentido e significado, presentes neste artigo, permite inferir que o mundo da criança com autismo pode ser alcançado e as possibilidades de um trabalho interativo podem ser extremamente significativas.
Dialogando sobre o cotidiano escolar: fronteiras não tão secretas
Authors: Lefone Fatima Ramalho
Published: July 2017

As reflexões ora apresentadas são inquietações alusivas às questões cotidianas vividas no chão da escola, sentidas dia a dia, tecidas e percebidas, sem a intenção de denominá-las, apenas repensar sobre a (in) visibilidade de ser e fazer, de modos certos ou incertos, mas de forma que possamos considerar os sujeitos humanos constituídos no espaço escolar. Objetivamos, para além das questões técnicas e tarefeiras, anunciar, os sujeitos, suas vidas, seus valores, crenças, sentidos, significados e suas formas relacionais como vias fronteiriças que constroem cotidianos autorreguladores por meio da migração conceitual e a partir de sua auto-hetero-eco capacidade transformadora.
Energia Elétrica: estudo comparativo entre empresas internacionalizadas e não internacionalizadas
Authors: Eleuterio Ricardo Lerche , Vianna Nadia Wacila Hanania
Published: July 2017

Empresas brasileiras, após 1990, têm buscado, com mais ênfase, o mercado internacional. Diferentes estudos têm apontado vantagens e desvantagens para o desempenho das empresas, advindas da internacionalização. Desempenho econômico-financeiro é uma das categorias de desempenho. Nesse sentido, e com relação às empresas do segmento energia elétrica, formulou-se a questão: empresas brasileiras de capital aberto, listadas na BM&FBovespa, e internacionalizadas, tiveram desempenho econômico-financeiro diferenciado no período 2010-2013, em relação às não internacionalizadas? Questões subsidiárias foram adicionadas: quais foram as estratégias de entrada em novos mercados? Qual foi a motivação para o direcionamento ao cenário internacional? Foram feitas entrevistas com pessoas atuantes na área de relações com investidores das empresas internacionalizadas e pesquisa documental.Empresas entraram no mercado internacional a partir do modo greenfield, motivadas por questões econômicas. As empresas internacionalizadas apresentaram desempenho entre os melhores encontrados na amostra pesquisada. Os resultados não podem ser generalizados para as empresas não participantes da pesquisa.
Geração Y e educação financeira
Authors: Lopes-Jr. Derson Da Silva , Peleias Ivam Ricardo
Published: July 2017

Este trabalho analisou o nível de conhecimento financeiro de jovens da geração Y e a influência dos fatores faixa etária, gênero e curso no resultado obtido. Para realização do estudo foi selecionada uma amostra de 464 estudantes de um centro universitário na zona sul de São Paulo. Foi aplicado um questionário adaptado a partir do estudo de Lusardi e Mitchell (2006). Após análise dos dados pela estatística descritiva e aplicação do método de regressão logística binária, concluiu-se que esse grupo de jovens possui baixo nível de conhecimento financeiro, resultado alcançado por 73,06% dos respondentes. Além disso, a variável gênero foi significante, apontando uma maior probabilidade de conhecimento financeiro alto/moderado entre os homens. Os resultados dessa pesquisa podem contribuir para as instituições financeiras e também de crédito, auxiliando no processo de moldar os produtos e serviços oferecidos à geração Y; para os governos, demonstrando a necessidade de orientar os jovens quanto a questões financeiras; para os jovens dessa geração, alertando-os quanto a necessidade de ampliar suas bases de conhecimento financeiro e para as empresas em geral que oferecem produtos e serviços para os jovens, demonstrando a forma como esse grupo administra suas finanças, fator importante para avaliação do potencial de consumo.
MARVINSKETCH E KAHOOT COMO FERRAMENTAS NO ENSINO DE ISOMERIA
Authors: Da Costa Carlos Helaidio Chaves , Dantas Filho Francisco Ferreira , Gonçalves da Silva Cordeiro Moita Filomena Maria
Published: July 2017

O conteúdo de isomeria na Química orgânica ainda é pouco discutido em pesquisas na área de ensino, entretanto os alunos apresentam dificuldades na aprendizagem e visualização espacial dos compostos. O presente trabalho trata-se de uma proposta de ensino utilizando as ferramentas colaborativas MarvinSketch e Kahoot buscando minimizar as dificuldades de aprendizagem e motivar os estudantes no aprendizado dos conceitos de isomeria. Foi aplicada uma proposta didática para o estudo dos isômeros, complementada por uma atividade gamificada, no total de 4 h/aula onde o público alvo foi composto por 27 alunos do 2º ano do ensino médio do Instituto Federal do Rio Grande do Norte (IFRN) campus Caicó. A coleta de dados foi realizada através de um questionário aplicado aos alunos para avaliação da proposta didática. Os resultados obtidos foram positivos em relação a motivação dos alunos para o uso das ferramentas e a contribuição no processo de ensino. Após a análise dos dados obtidos, concluímos que o estudo apontou para a potencialidade destas ferramentas para promover uma melhoria na aprendizagem mediada pela construção e visualização de estruturas e o envolvimento dos estudantes ao participarem de uma atividade gamificada.
Beyond Audio and Video: Using Claytronics to Enable Pario
Authors: Goldstein Seth C. , Mowry Todd C. , Campbell Jason D. , Ashley‐Rollman Michael P. , De Rosa Michael , Funiak Stanislav , Hoburg James F. , Karagozler Mustafa E. , Kirby Brian , Lee Peter , Pillai Padmanabhan , Reid J. Robert , Stancil Daniel D. , Weller Michael P.
Published: July 2017

In this article, we describe the hardware and software challenges involved in realizing claytronics, a form of programmable matter made out of very large numbers—potentially millions—of submillimeter‐sized spherical robots. The goal of the Claytronics Project is to create ensembles of cooperating submillimeter robots, which work together to form dynamic three‐dimensional physical objects. For example, claytronics might be used in telepresense to mimic, with high‐fidelity and in three‐dimensional solid form, the look, feel, and motion of the person at the other end of the telephone call. To achieve this long‐range vision we are investigating hardware mechanisms for constructing submillimeter robots, which can be manufactured en masse using photolithography. We also propose the creation of a new media type, which we call pario. The idea behind pario is to render arbitrary moving, physical three‐dimensional objects that you can see, touch, and even hold in your hands. In parallel with our hardware effort, we are developing novel distributed programming languages and algorithms to control the ensembles, LDP and Meld. Pario may fundamentally change how we communicate with others and interact with the world around us. Our research results to date suggest that there is a viable path to implementing both the hardware and software necessary for claytronics, which is a form of programmable matter that can be used to implement pario. While we have made significant progress, there is still much research ahead in order to turn this vision into reality.
Introduction to the Special Issue on Innovative Applications of Artificial Intelligence (IAAI 2008)
Authors: Göker Mehmet H. , Haigh Karen Zita
Published: July 2017

This special issue of AI Magazine covers select applications from the IAAI conference held in 2008 in Chicago. Illinois. The articles address a broad range of very challenging issues and contain great lessons for AI researchers and application developers.
Computational Approaches to Storytelling and Creativity
Authors: Gervás Pablo
Published: July 2017

This article deals with computational approaches to storytelling, or the production of stories by computers, with a particular attention on the way human creativity is modeled or emulated in computational terms. Features relevant to creativity and to stories are analyzed, and existing systems are reviewed under the light of that analysis. The extent to which they implement the key features proposed in recent models of computational creativity is discussed. Limitations, avenues of future research, and expected trends are outlined.
Computational Creativity: Coming of Age
Authors: Colton Simon , de Mántaras Ramon López , Stock Oliviero
Published: July 2017

This editorial provides an introduction to current AI research on computationally created artifacts as well as to the papers and topics covered by this special issue on computational creativity.
Designing for Usability of an Adaptive Time Management Assistant
Authors: Weber Julie S. , Yorke‐Smith Neil
Published: July 2017

This case study article describes the iterative design process of an AI‐based mixed‐initiative calendaring tool with embedded artificial intelligence. We establish the specific types of assistance in which the target user population expressed interest, and we highlight our findings regarding the scheduling practices and the reminding preferences of these users. These findings motivated the redesign and enhancement of our intelligent system. Lessons learned from the study—namely, that AI systems must be usable to gain widespread adoption and retention and that simple problems that perhaps do not necessitate complex AI‐based solutions should not go unattended merely because of their inherent simplicity—conclude the article, along with a discussion of the importance of the iterative design process for any user adaptive system.
The Fifth International Conference on Intelligent Environments (IE09): A Report
Authors: Callaghan Vic , Kameas Achilles , Royo Dolors , Reyes Angelica , Navarro Leandro
Published: July 2017

The development of intelligent environments is considered an important step toward the realization of the ambient intelligence vision. Intelligent environments are technologically augmented everyday spaces that intuitively support human activity. The IE conferences traditionally provide a leading‐edge forum for researchers and engineers to present their latest research and to discuss future directions in the area of intelligent environments. This article briefly presents the content of the Fifth International Conference on Intelligent Environments (IE09), which was held July 20‐21 at the Castelldefels campus of the Technical University of Catalonia near Barcelona, Spain.
Robotics: Science and Systems IV
Authors: Brock Oliver , Trinkle Jeff , Ramos Fabios
Published: July 2017

The conference Robotics: Science and Systems (RSS) was held at the Swiss Federal Institute of Technology (ETH) in Zurich, Switzerland, from June 25 to June 28, 2008. More than 280 international researchers attended this single‐track conference to learn about the most exciting robotics research and most advanced robotic systems. The program committee, led by 16 area chairs, selected 40 papers out of 163 submissions. The program also included seven invited talks and two Early Career Spotlight presentations. The plenary presentations were complemented by 13 workshops.
Report on the IJCAI‐09 Workshop on Learning Structural Knowledge from Observations (STRUCK‐09)
Authors: Kuter Ugur , Munoz‐Avila Hector
Published: July 2017

The IJCAI‐09 Workshop on Learning Structural Knowledge from Observations (STRUCK‐09) took place as part of the International Joint Conference on Artificial Intelligence (IJCAI‐09) on July 12 in Pasadena, California. The workshop program included paper presentations, discussion sessions about those papers, group discussions about two selected topics, and a joint discussion.
An Integrated Modeling Environment to Study the Coevolution of Networks, Individual Behavior, and Epidemics
Authors: Barrett Chris , Bisset Keith , Leidig Jonathan , Marathe Achla , Marathe Madhav
Published: July 2017

We discuss an interaction‐based approach to study the coevolution between sociotechnical networks, individual behaviors, and contagion processes on these networks. We use epidemics in human populations as an example of this phenomenon. The methods consist of developing synthetic yet realistic national‐scale networks using a first‐principles approach. Unlike simple random graph techniques, these methods combine real‐world data sources with behavioral and social theories to synthesize detailed social contact (proximity) networks. Individual‐based models of within‐host disease progression and interhost transmission are then used to model the contagion process. Finally, models of individual behaviors are composed with disease progression models to develop a realistic representation of the complex system in which individual behaviors and the social network adapt to the contagion. These methods are embodied within Simdemics, a general‐purpose modeling environment to support pandemic planning and response. Simdemics is designed specifically to be scalable to networks with 300 million agents; the underlying algorithms and methods in Simdemics are all high‐performance computing‐oriented methods. New advances in network science, machine learning, high‐performance computing, data mining, and behavioral modeling were necessary to develop Simdemics.

Simdemics is combined with two other environments, Simfrastructure and Didactic, to form an integrated cyber environment. The integrated cyber environment provides the end user with flexible and seamless Internet‐based access to Simdemics. Service‐oriented architectures play a critical role in delivering the desired services to the end user. Simdemics, in conjunction with the integrated cyber environment, has been used in more than a dozen user‐defined case studies. These case studies were done to support specific policy questions that arose in the context of planning the response to pandemics (for example, H1N1, H5N1) and human‐initiated bioterrorism events. These studies played a crucial role in the continual development and improvement of the cyber environment.
The Third Competition on Knowledge Engineering for Planning and Scheduling
Authors: Barták Roman , Fratini Simone , McCluskey Lee
Published: July 2017

We report on the staging of the third competition on knowledge engineering for AI planning and scheduling systems, held during ICAPS‐09 at Thessaloniki, Greece, in September 2009. We give an overview of how the competition has developed since its first run in 2005 and its relationship with the AI planning field. This run of the competition focused on translators that, when input with some formal description in an application‐area‐specific language, output solver‐ready domain models. Despite a fairly narrow focus within knowledge engineering, seven teams took part in what turned out to be a very interesting and successful competition.
Applying Software Engineering to Agent Development
Authors: Cohen Mark A. , Ritter Frank E. , Haynes Steven R.
Published: July 2017

Developing intelligent agents and cognitive models is a complex software‐engineering activity. This article shows how tools to create intelligent agents can be improved by taking advantage of established software‐engineering principles such as high‐level languages, maintenance‐oriented development environments, and software reuse. We describe how these principles have been realized in the Herbal integrated development environment, a collection of tools that allows agent developers to exploit modern software‐engineering principles.
NPCEditor: Creating Virtual Human Dialogue Using Information Retrieval Techniques
Authors: Leuski Anton , Traum David
Published: July 2017

NPCEditor is a system for building a natural language‐processing component for virtual humans capable of engaging a user in spoken dialog on a limited domain. It uses statistical language‐classification technology for mapping from a user's text input to system responses. NPCEditor provides a user‐friendly editor for creating effective virtual humans quickly. It has been deployed as a part of various virtual human systems in several applications.
AI‐Based Software Defect Predictors: Applications and Benefits in a Case Study
Authors: Misirli Ayse Tosun , Bener Ayse , Kale Resat
Published: July 2017

Software defect prediction aims to reduce software testing efforts by guiding testers through the defect‐prone sections of software systems. Defect predictors are widely used in organizations to predict defects in order to save time and effort as an alternative to other techniques such as manual code reviews. The usage of a defect prediction model in a real‐life setting is difficult because it requires software metrics and defect data from past projects to predict the defect‐proneness of new projects. It is, on the other hand, very practical because it is easy to apply, can detect defects using less time, and reduces the testing effort. We have built a learning‐based defect prediction model for a telecommunications company in the space of one year. In this study, we have briefly explained our model, presented its payoff, and described how we have implemented the model in the company. Furthermore, we compared the performance of our model with that of another testing strategy applied in a pilot project that implemented a new process called team software process (TSP). Our results show that defect predictors can predict 87 percent of code defects, decrease inspection efforts by 72 percent, and hence reduce postrelease defects by 44 percent. Furthermore, they can be used as complementary tools for a new process implementation whose effects on testing activities are limited.
Providing Decision Support for Cosmogenic Isotope Dating
Authors: Rassbach Laura , Bradley Elizabeth , Anderson Ken
Published: July 2017

Human experts in scientific fields routinely work with evidence that is noisy and untrustworthy, heuristics that are unproven, and possible conclusions that are contradictory. We present a deployed AI system, Calvin, for cosmogenic isotope dating, a domain that is fraught with these difficult issues. Calvin solves these problems using an argumentation framework and a system of confidence that uses two‐dimensional vectors to express the quality of heuristics and the applicability of evidence. The arguments it produces are strikingly similar to published expert arguments. Calvin is in daily use by isotope dating experts.
Recommender Systems in Commercial Use
Authors: Aldrich Susan E.
Published: July 2017

Commercial recommender systems are deployed by marketing teams to increase revenue or personalize user experience. Marketers evaluate recommender systems not on their algorithms but on how well the vendor's expertise and interfaces will support achieving business goals. Driven by a business model that pays based on recommendation success, vendors guide clients through continuous optimization of recommendations. While recommender technology is mature, the solutions and market are still young. As a result, solutions are not fully integrated with other business systems and technology platforms. While the market is retail‐focused today, interest and vendor offerings are rapidly expanding to other areas. Retail clients will drive social, location, and mobile enhancements.
The Seventh International Conference on Intelligent Environments: A Report
Authors: Augusto Juan Carlos , Hanna Sean , Kameas Achilles , Lotfi Ahmad
Published: July 2017

The Seventh International Conference on Intelligent Environments (IE11) was held July 25‐28, 2011, at the Nottingham Trent University, Nottingham, UK. The general chairs were Ahmad Lotfi (Nottingham Trent University) and Sean Hanna (Bartlett School of Graduate Studies, University College London). Juan Carlos Augusto (University of Ulster) and Achilles Kameas (Hellenic Open University and Computer Technology Institute) served as program chairs. This article presents a report of the conference.
The Curious Robot as a Case Study for Comparing Dialogue Systems
Authors: Peltason Julia , Wrede Britta
Published: July 2017

Modeling interaction with robots raises new and different challenges for dialogue modeling than traditional dialogue modeling with less‐embodied machines. We present four case studies of implementing a typical human‐robot interaction (HRI) scenario with different state‐of‐the‐art dialogue frameworks in order to identify challenges and pitfalls specific to HRI and potential solutions. The results are discussed with a special focus on the interplay between dialogue and task modeling on robots.
Reports of the AAAI 2011 Conference Workshops
Authors: Agmon Noa , Agrawal Vikas , Aha David W. , Aloimonos Yiannis , Buckley Donagh , Doshi Prashant , Geib Christopher , Grasso Floriana , Green Nancy , Johnston Benjamin , Kaliski Burt , Kiekintveld Christopher , Law Edith , Lieberman Henry , Mengshoel Ole J. , Metzler Ted , Modayil Joseph , Oard Douglas W. , Onder Nilufer , O'Sullivan Barry , Pastra Katerina , Precup Doina , Ramachandran Sowmya , Reed Chris , Sariel‐Talay Sanem , Selker Ted , Shastri Lokendra , Singh Satinder , Smith Stephen F. , Srivastava Siddharth , Sukthankar Gita , Uthus David C. , Williams Mary‐Anne
Published: July 2017

The AAAI‐11 workshop program was held Sunday and Monday, August 7–18, 2011, at the Hyatt Regency San Francisco in San Francisco, California USA. The AAAI‐11 workshop program included 15 workshops covering a wide range of topics in artificial intelligence. The titles of the workshops were Activity Context Representation: Techniques and Languages; Analyzing Microtext; Applied Adversarial Reasoning and Risk Modeling; Artificial Intelligence and Smarter Living: The Conquest of Complexity; Artificial Intelligence for Data Center Management and Cloud Computing; Automated Action Planning for Autonomous Mobile Robots; Computational Models of Natural Argument; Generalized Planning; Human Computation; Human‐Robot Interaction in Elder Care; Interactive Decision Theory and Game Theory, 2010; Language‐Action Tools for Cognitive Artificial Agents: Integrating Vision, Action, and Language; Lifelong Learning from Sensorimotor Experience; Plan, Activity, and Intent Recognition; and Scalable Integration of Analytics and Visualization. This article presents short summaries of those events.
Report on the Eighteenth International Conference on Case‐Based Reasoning
Authors: Bichindaritz Isabelle , Montani Stefania
Published: July 2017

This article reports on the main track papers, speakers, satellite events, and other activities of the Eighteenth International Conference on Case‐Based Reasoning (ICCBR), held 19–22 July 2010 in Alessandria, Italy
The International SAT Solver Competitions
Authors: Järvisalo Matti , Berre Daniel Le , Roussel Olivier , Simon Laurent
Published: July 2017

The International SAT Solver Competition is today an established series of competitive events aiming at objectively evaluating the progress in state‐of‐the‐art procedures for solving Boolean satisfiability (SAT) instances. Over the years, the competitions have significantly contributed to the fast progress in SAT solver technology that has made SAT a practical success story of computer science. This short article provides an overview of the SAT solver competitions.
Recap of the Seventh AAAI Conference on Artificial Intelligence and Interactive Digital Entertainment (AIIDE)
Authors: Bulitko Vadim , Riedl Mark , Jhala Arnav , Buro Michael , Sturtevant Nathan
Published: July 2017

The Seventh AAAI Conference on Artificial Intelligence and Interactive Digital Entertainment was held from October 11 to 14, 2011, on the campus of Stanford University near Palo Alto, California. The conference featured a research track, an industry track, a demo program, and three workshops. This report summarizes the conference and related activities.