ПСИХОЛОГИЧЕСКОЕ ВЛИЯНИЕ САМООЦЕНКОЙ НА ВЗАИМОСВЯЗЬ МЕЖДУ СТРЕССАМИ ОБУЧАЮЩЕГОСЯ И АКАДЕМИЧЕСКОЙ УСПЕВАЕМОСТИ
Authors: Исимова А. 
Published: November 2023

Аталмыш зерттеуде білім алушылар күйзелісі мен академиялық үлгерімдері арасындағы қатынасқа өзін-өзі бағалаудың ықпалы қарастырылған. Зерттеу жұмысына кездейсоқтық тәсілмен жоғары оқу орнының білім алушылары ерікті түрде қатысты. Күйзелісті қабылдау, өзін-өзі бағалау мен академиялық жетістіктерін бағалаған өлшемдердің осы зерттеу жұмысындағы сенімділік дәрежесі .70 және одан жоғары коэффициентке тең. Пирсонның r корреляциясы өлшемі арқылы өзін-өзі бағалау мен оқу үлгерімдері арасындағы байланыстар анықталып, оның нәтижесі бойынша оң r корреляция деңгейі білім алушылардың өзін-өзі бағалауының академиялық үлгерімдеріне тікелей маңызды ықпалын көрсетеді. Сондай-ақ, академиялық өзін-өзі бағалаудың жыныстық ерекшеліктері туралы болжам сыналып, ондағы алынған мәлімет бойынша білім алушылардың өзін-өзі түсінуінің академиялық үлгерімдеріне әсері жыныстық ерекшеліктерге тәуелді емес. Білім алушылар күйзелісі мен академиялық жетістіктері арасындағы қатынаста өзін-өзі бағалаудың рөлі регрессия теңдеуінде де сыналып, алынған нәтиже бойынша өзін-өзі бағалау енгізілген модельде білім алушылардың күйзелісті қабылдауының олардың академиялық үлгерімдеріне кері әсері маңызды емес. Бұл көрсеткіш жоғары оқу орнындағы академиялық үлгерімді жоғарылату үшін, білім алушылардың тұлғалық дамуы мен күйзелістің алдын алу мен деңгейін төмендету стратегиялары бойынша тәрбиелік және психологиялық бағыттардағы шаралар мазмұнына екпін берілуінің маңыздылығын көрсетеді. Кілтті сөздер: күйзелісті қабылдау, өзін-өзі бағалау, академиялық жетістік, білім алушылар.

В данном исследовании рассматривается влияние самооценки на взаимосвязь между стрессом и академической успеваемостью обучающихся. Обучающиеся отобранным случайным образом, участвуют в научно-исследовательской работе на добровольной работе. В исследовательской работе случайно приняли обучающиеся вуза на добровольной основе. Степень достоверности в данной исследовательской работе критериев, оценивающих восприятие стресса, самооценку и академические успеваемости равен коэффициенту .70 и выше. Корреляция между самооценкой и успеваемостью была определена с помощью r корреляционного анализа Пирсона, и в результате положительной уровень r корреляции указывает на прямое значительное влияние самооценки студента на их академические достижения. Гипотеза о гендерных особенностях академической самооценки также была проверена, и согласно результатам, влияние самооценки обучающихся на успеваемость не зависит от половых особенностей. Влияние самоценки обучающиегося на их академические достижения также проверялось с помощью линейного регрессинного анализа, в модели, в которой была введена самооценка, и согласно результату, воспринимаемый обучающимися стресс не оказывает важное влияние на их академическую успеваемость. Данный показатель показывает важность акцентирования на содержании мероприятий воспитательно-психологического направления с целью повышения успеваемости в вузе, личностного развития обучающихся и стратегии профилактики и снижения уровня стресса. Ключевое слово: восприятие стресса, самооценка, академическая успеваемость, обучающихся.

This study examines the influence of self-concept on the relationship between stress and academic achievement of students. Students of the randomly selected in research work on a voluntary basis. The degree of reliability in this research paper of criteria evaluating stress perception6 self-concept and academic achievement is equal to the coefficient .70 and above. The correlation between self-concept and academic achievement was determined using the Pearson r- correlation analysis, and as a result, the positive level of r correlation indicates that a direct significant influence of a student’s self-concept on academic achievement. The hypothesis about the gender characteristics of perceived stress was also tested, and according to the results, the influence of student’s self-concept on academic performance does depend on gender characteristics. The effect of student’s self-concept on their academic achievement is also tested in a linear regression analysis, in a model in which self-concept was introduced, and according to the result, students' perceived stress has not an important impact on their academic achievement. This indicator shows the importance of focusing on the content of educational and psychological activities in order to improve academic performance at the university, personal development of students and strategies for prevention and reduction of stress levels. Key words: perceived stress, self-concept, academic achievement, student