Three essays on behavioural finance in shipping markets
Authors: Μελάς Κωνσταντίνος 
Published: August 2024

Η χρηματοδότηση της ναυτιλίας είναι ένας κλάδος της βιβλιογραφίας που κυρίως ξεκίνησε από τον Κώστα Γκράμμενο και ο βασικός του στόχος ήταν η ανάγκη των πλοιοκτητών και των ναυλωτών να διαχειριστούν την οικονομική διάσταση του τομέα, δεδομένης της αστάθειας που είναι πάντα παρούσα. Η έρευνα που έχει διεξαχθεί μέχρι σήμερα επικεντρώνεται στη μελέτη πτυχών που σχετίζονται με τα περιουσιακά στοιχεία (πλοία) και τα ναύλα (ροές χρημάτων). Παρά την έρευνα που έχει ήδη διενεργηθεί όλα αυτά τα χρόνια, η χρηματοπιστωτική κρίση του 2008 ενίσχυσε την ανάγκη για καλύτερη κατανόηση των πολυπλοκοτήτων των εξωτερικών και εσωτερικών παραγόντων της ναυτιλιακής βιομηχανίας. Στην παρούσα διατριβή, τρία θέματα που είναι πρωταρχικής σημασίας για τη βιομηχανία έχουν μελετηθεί για να απαντηθούν ορισμένα αναπάντητα ερωτήματα. Πιο συγκεκριμένα, έχουν εξεταστεί οι διαρροές αστάθειας των ναύλων, η εταιρική διακυβέρνηση των ναυτιλιακών εταιρειών και οι πωλήσεις και αγορές μεταχειρισμένων φορτηγών πλοίων ξηρού φορτίου. Το Κεφάλαιο 1 εξετάζει τους προσδιοριστικούς παράγοντες της διαφοροποίησης των επενδύσεων στη ναυτιλία, όπως μετράται από τον δείκτη καθαρής διαρροής αστάθειας που εισήγαγαν οι Diebold & Yilmaz (2012) και στο πλαίσιο της ναυτιλίας από τον Tsouknidis (2016). Συγκεκριμένοι δείκτες οικονομικής δραστηριότητας της ναυτιλίας, όπως εισήχθησαν από τους Papapostolou et al. (2016), χρησιμοποιούνται ως πιθανοί προσδιοριστικοί παράγοντες των δεικτών καθαρής διαρροής αστάθειας στις κατηγορίες και υποκατηγορίες της ναυτιλίας ξηρού φορτίου και δεξαμενόπλοιων. Τα αποτελέσματα αποκαλύπτουν ότι ορισμένα μέτρα προοπτικών επενδύσεων και δραστηριότητας στην αγορά μεταχειρισμένων πλοίων σχετίζονται θετικά με αυξημένες διαρροές αστάθειας ανάμεσα στις κατηγορίες ναυτιλίας. Το Κεφάλαιο 2 εξετάζει το ρόλο της εταιρικής διακυβέρνησης στις ναυτιλιακές επιχειρήσεις. Παρόλο που έχουν διεξαχθεί διάφορες έρευνες για τις εκτελεστικές ομάδες των ναυτιλιακών εταιρειών και τη σχέση τους με την απόδοση των εταιρειών, τα αποτελέσματα παραμένουν αδιευκρίνιστα ως προς τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που έχουν θετική επίδραση στην απόδοση των εταιρειών. Στην παρούσα έρευνα, έχουμε χρησιμοποιήσει το μεγαλύτερο δείγμα που έχει χρησιμοποιηθεί μέχρι τώρα και εξετάζουμε τη σχέση μεταξύ των δημογραφικών χαρακτηριστικών του διοικητικού συμβουλίου και της χρηματοοικονομικής απόδοσης των ναυτιλιακών εταιρειών. Ωστόσο, δεδομένης της αστάθειας που υπάρχει στην αγορά ναυτιλίας, εξετάζουμε επίσης τα δημογραφικά χαρακτηριστικά που είναι ιδιαίτερα σημαντικά όταν οι συμμετέχοντες στην αγορά είναι είτε υπερβολικά αισιόδοξοι είτε υπερβολικά απαισιόδοξοι για τις προοπτικές της αγοράς. Στο κεφάλαιο αυτό, μια ανασκόπηση της σχετικής βιβλιογραφίας αποκαλύπτει τα μοναδικά χαρακτηριστικά της ναυτιλιακής βιομηχανίας όσο αφορά τις εταιρικές πρακτικές και τα αποτελέσματά τους. Επίσης, το κεφάλαιο συζητά πώς η εταιρική διακυβέρνηση επηρεάζει τις επιχειρήσεις γενικότερα και γιατί τόσο οι ακαδημαϊκοί όσο και οι επαγγελματίες έχουν δραστηριοποιηθεί στον τομέα, προσπαθώντας τόσο να κατανοήσουν το αίνιγμα των εταιρικών διοικητικών συμβουλίων όσο και να δημιουργήσουν βελτιωτικές πολιτικές. Τέλος, διεξάγεται διερευνητική έρευνα για να αποκαλύψει το δημογραφικό προφίλ των εταιρικών διοικητικών συμβουλίων. Οι αποκαλυπτόμενες τάσεις της τελευταίας 15ετίας παρέχουν στον αναγνώστη μια εικόνα των πρακτικών που χρησιμοποιούν οι ναυτιλιακές επιχειρήσεις για να προσφέρουν καλύτερους μηχανισμούς διακυβέρνησης. Το Κεφάλαιο 3 επανεξετάζει τις μεθόδους αποτίμησης των πλοίων και τους κυριότερους παράγοντες που τις επηρεάζουν. Δεδομένης της διάχυσης των πληροφοριών που προκύπτουν από τις πρόσφατες τεχνολογικές εξελίξεις, δοκιμάζουμε περαιτέρω προηγούμενα μοντέλα με ένα επικαιροποιημένο και πιο αναλυτικό σύνολο δεδομένων. Συνεπώς, παρέχονται στοιχεία για τη σημασία της διαφοράς επιπέδων πληροφόρησης σε σύγκριση με τις ετήσιες μέσες τιμές. Επιπλέον, ενισχύουμε τη υπάρχουσα βιβλιογραφία προσθέτοντας μια μεταβλητή πρόβλεψης που λαμβάνει υπόψη την κερδοφορία των πλοίων. Έτσι, χρησιμοποιούμε μια στατιστική τεχνική, βασισμένη στην ακριβή ηλικία ενός πλοίου, για να καταγράψουμε το συνολικό κέρδος που θα παρέχει μέχρι την καταστροφή του. Η εκτίμηση παρέχει αποτελέσματα που μειώνουν τη διακύμανση μεταξύ των πραγματικών τιμών συναλλαγών και των προβλεπόμενων, σε σύγκριση με τα μοντέλα αναφοράς, κατά 20%.