Η επίδραση χορήγησης του συμπλόκου του μη - ιϊκού μεταφορέα DDMC με πλασμίδιο p53 σε πειραματικά προκαλούμενο καρκίνο του πνεύμονα
Authors: Μπαλιάκα Αγγελική 
Published: September 2021

Εισαγωγή Πρόσφατες πρόοδοι στον εντοπισμό γενετικών αλλοιώσεων και η αποσαφήνιση του ρόλου τους στην παθογένεση του καρκίνου του πνεύμονα άνοιξαν το δρόμο για την ανάπτυξη ισχυρών και ειδικών στοχεύουσων θεραπειών με βάση τις γενετικές και βιοχημικές αλλοιώσεις, αλλά και πολλά υποσχόμενων νέων στρατηγικών, όπως η γονιδιακή θεραπεία. Κύριος στόχος της στοχεύουσας γονιδιακής θεραπείας είναι η ανάπτυξη ενός σταθερού και μη τοξικού μεταφορέα γονιδίου, που να μπορεί να ενσωματώνει και να μεταφέρει γενετικό υλικό σε συγκεκριμένα κύτταρα, όπως τα καρκινικά, με αυξημένη αποτελεσματικότητα διαμόλυνσης. Σκοπός Η μελέτη της ασφάλειας και αποτελεσματικότητας της ενδοογκικής και ενδοφλέβιας χορήγησης του μη-ιϊκού μεταφορέα DDMC με πλασμίδιο p53 σε μύες μετά από εμβολιασμό και ανάπτυξη καρκίνου του πνεύμονα (Lewis Lung Carcinoma) σε σχέση με τους μάρτυρες, καθώς και η συνεκτίμηση των αποτελεσμάτων με βάση τα ιστολογικά και ανοσοϊστοχημικά ευρήματα. Υλικό-Μέθοδος Για τη μελέτη χρησιμοποιήθηκαν 30 θηλυκοί μύες (C57BL/6), ηλικίας 7-8 εβδομάδων, στους οποίους εμφυτεύθηκαν υποδόρια, στην περιοχή της ράχης, κύτταρα της καρκινικής σειράς ATCC-CRL-1642 (Lewis Lung Carcinoma). Τα πειραματόζωα χωρίσθηκαν σε τρεις ομάδες των δέκα μυών: (α) μαρτύρων, (β) ενδοφλέβιας έγχυσης και (γ) ενδοογκικής έγχυσης. Η πρώτη ομάδα (μάρτυρες) δεν έλαβε θεραπεία. Στη δεύτερη και τρίτη ομάδα έγινε έγχυση του διαλύματος του συμπλόκου DDMC vector/πλασμιδίου p53 ενδοογκικά ή ενδοφλέβια αντίστοιχα, 2 φορές την εβδομάδα για 3 εβδομάδες. Κατά τη διάρκεια του πειράματος μετρούνταν οι διαστάσεις του αναπτυσσόμενου όγκου σε κάθε πειραματόζωο, μία φορά/εβδομάδα. Μετά το πέρας της πειραματικής διαδικασίας, διενεργήθηκε νεκροτομή και συλλογή των προς μελέτη ιστών και οργάνων. Ακολούθησε λήψη τομών για ιστολογική εξέταση (H-E) και διενέργεια ανοσοϊστοχημικών χρώσεων με τους δείκτες p53, Ki-67 και CD34. Αποτελέσματα Στην ομάδα της ενδοογκικής έγχυσης του μη-ιϊκού μεταφορέα DDMC συζευγμένου με πλασμίδιο p53 (shRNA) παρατηρήθηκε αυξημένη επιβίωση (μ.ό. 17,3 ημέρες) συγκριτικά με την ομάδα της ενδοφλέβιας (μ.ό. 15,75 ημέρες) και αυτής των μαρτύρων (μ.ό. 12,6 ημέρες) (p=0,029<0,05) και ελαττωμένες απομακρυσμένες μεταστάσεις με παρουσία πνευμονικών μεταστάσεων σε 4/10 (40%) πειραματόζωα σε σύγκριση με την ομάδα της ενδοφλέβιας έγχυσης (7/10 (70%)) και αυτής των μαρτύρων (100%). Σε δύο δε, μύες δεν παρατηρήθηκαν καθόλου πνευμονικές μεταστάσεις μετά από 20 και 21 ημέρες και έξι χορηγήσεις. Πνευμονικές μακρομεταστάσεις ήταν ορατές μόνο στην ομάδα των μαρτύρων. Στην ομάδα της ενδοογκικής έγχυσης διαπιστώθηκε επίσης, σημαντική αναστολή στο ρυθμό ανάπτυξης του όγκου και εκτεταμένη νέκρωση του όγκου (μ.τ. 45,1%) σε σχέση με την ομάδα της ενδοφλέβιας έγχυσης (μ.τ. 25%) και αυτής των μαρτύρων (μ.τ. 22,9%) (p=0,000<0,05), καθώς και χαμηλότερη έκφραση των ανοσοϊστοχημικών δεικτών p53 και Ki-67 στον ιστό του όγκου (p=0,034<0,05 και p=0,012<0,05 αντίστοιχα). Ειδικές ιστοπαθολογικές αλλοιώσεις στα όργανα κάποιας συγκεκριμένης ομάδας δεν παρατηρήθηκαν. Συμπεράσματα Η χορήγηση του μη-ιϊκού μεταφορέα DDMC συζευγμένο με πλασμίδιο p53 σε μύες με πειραματικά προκαλούμενο καρκίνο του πνεύμονα (Lewis Lung Carcinoma) φαίνεται να είναι ασφαλής και καλά ανεκτή από τα πειραματόζωα, ανεξάρτητα από τη μέθοδο διαχείρισης (ενδοφλέβια ή ενδοογκική), ενώ μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα όσον αφορά στον έλεγχο του όγκου τοπικά, αλλά και των απομακρυσμένων μεταστάσεων εμφανίζει η ενδοογκική μέθοδος χορήγησης. Ωστόσο, η ιδεώδης μεθοδολογία θα πρέπει να διερευνηθεί περαιτέρω, καθώς πολλές παράμετροι θα πρέπει να βελτιωθούν.