bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Nuptialiteit en reproductie bij de Moslim-minderheden in België
Authors: Wijewickrema Stanley , Lesthaeghe Ron
Published: May 2023

Het: artikel vergelijkt het nuptialiteits- en vruchtbaarheidsprofiel van de islamitische minderheden in België met deze in de herkomstlanden. Het behandelt vervolgens socio-economische verschillen bij deze minderheden in België zelf. De data hiervoor zijn afkomstig uit de volkstelling van 1.3.81 en slaan dus nog in hoofdzaak op de eerste generatie. Het blijkt dat de Maghreb-groep in België vrijwel analoge verschillen en trends kennen als deze waargenomen in Tunesië, Algerije en Marokko: toenemende huwelijksleeftijden voor vrouwen en dalende vruchtbaarheid. De Turkse minderheid daarentegen heeft een veel jonger leeftijdsprofiel qua nuptialiteit dan deze waargenomen in Turkije. Sterke regionale selectiviteit qua recrutering van bruiden en herkomst van de Turkse vrouwelijke Immigranten Is hieraan wellicht niet vreemd. De socio-economische achtergrondkenmerken zoals opleidingspeil, leeftijd bij immigratie en al dan niet bezit van een Belgisch diploma zijn geassocieerd met opvallende verschillen inzake huwelijksleeftijd. Tewerkstelling buitenshuis daarentegen is doorslaggevend voor lagere vruchtbaarheid terwijl de onderwijsveranderlijken in 1981 slechts een gering netto-effect vertoonden. Aanvullende data voor de "tweede generatie" komen ter beschikking in de volkstelling van 1991 en de nieuwe demografische surveys gehouden bij de Islamitische minderheden in België.
Gezondheidszorg voor allochtonen als organisatorische praxis
Authors: Louckx Freddy
Published: May 2023

Het artikel geeft een overzicht van de verschillende organisatorische processen die werkzaam zijn binnen de gezondheidszorg voor allochtonen. Zo wordt er achtereenvolgens aandacht besteed aan operationele, strategische, structurerende en institutionele processen. Kern van het betoog is, dat de huidige problemen in het zorgaanbod voor allochtonen vooral toe te schrijven zijn aan een te geringe aandacht voor de laatste drie processen. Het besluit is dat de toekomst van de gezondheidszorg voor allochtonen grotendeels zal afhangen van de mate waarin men ook deze processen verder weet te ontwikkelen.
Positieve acties voor vrouwen, ook voor etnische minderheden?
Authors: Denolf Lieven , Grieten Christel
Published: May 2023

In dit artikel geven de auteurs een richting aan voor een beleid van positieve actie voor etnische minderheden op de Belgische arbeidsmarkt. Uitgangspunt is de etnische stratificatie op de arbeidsmarkt, die zich uit in de achterstandspositie van etnische minderheden. Deze stratificatie heeft een bestendig karakter, omdat ze samenhangt met achterstand op andere maatschappelijke domeinen als inkomen, huisvesting en onderwijs. Om deze vicieuze cirkel te doorbreken, verdedigen de auteurs een beleid van positieve actie. Uitgaande van een typologie van mogelijke overheidsmaatregelen terzake, kiezen ze voor het model dat gehanteerd wordt. in de Canadese “Employment Equity Act”. Deze wetgeving lijkt hen interessant omdat de positieve actie betrekking heeft op verschillende groepen in een achterstandspositie op de arbeidsmarkt. Aangezien voor vrouwen op de Belgische arbeidsmarkt reeds een aantal initiatieven in die zin genomen zijn, wordt bij een implementatie van deze wetgeving, in een Belgische context, de koppeling van positieve actie voor etnische minderheden met deze voor vrouwen wenselijk geacht. De vakbeweging vormt een noodzakelijke bondgenoot om deze implementatie daadwerkelijk te realiseren. De sociale overlegstructuur is in België immers het juridisch kanaal bij uitstek om een beleid van positieve actie (voor vrouwen én etnische minderheden) kansen op slagen te geven.
Gelijkberechtiging en nationaliteit
Authors: Verschueren Herwig
Published: May 2023

In politieke kringen wordt meer en meer de verwerving van de nationaliteit van het ontvangstland door migranten als een belangrijk instrument tot het bekomen van een betere maatschappelijke positie naar voor geschoven. Daardoor zouden zij juridisch althans niet verschillend van de eigen onderdanen van het ontvangstland meer kunnen behandeld worden. Hun integratie zou hierdoor ten goede komen. In deze bijdrage wordt aangetoond dat vooral in de loop van de jaren 80 op internationaal en Europees vlak, de nationaliteit hoe langer hoe minder een rol is gaan spelen in de bepaling van iemands rechtspositie. Daardoor kunnen de staten hoe langer hoe minder in hun wetgeving een aparte behandeling voorzien voor vreemdelingen. De eerste tendens tot het terug versterken van het belang van de nationaliteit in het integratieproces gaat dus in tegen de tweede tendens om het belang van deze nationaliteit in de rechtspositie te beperken.
Mode en consumptie: enkele sociologische aantekeningen
Authors: Delhaye Christine
Published: May 2023

Binnen de traditie van de sociologie zijn mode en consumptie niet bepaald onderwerpen geweest die veel belangstelling konden genieten. Elke wetenschappelijke discipline heeft haar eigen hiërarchie van onderzoeksonderwerpen. Fenomenen als mode en consumptie werden tot nog toe niet echt onderzoekswaardig bevonden. En toch, sociologen kunnen niet meer om de impact heen die de massaconsumptie heeft op het dagelijkse leven. In dit artikel wordt dan ook een aanzet gemaakt tot het analytisch beschrijven en interpreteren van een aantal facetten van de huidige consumptiecultuur. Wij beperken ons hier tot het veld van de mode als voorbeeld bij uitstek van het domein van consumptie. Achtereenvolgens komen aan bod, een beschrijving van de werking van het veld, de huidige wijze van tekenproduktie, de impact van de professionals op de regulering van het dagelijks leven en als laatste een interpretatie van de mode als “gendertechnologie”.
Ongelijkheden in crisisperiode
Authors: Cantillon Bea
Published: May 2023

Algemeen wordt aangenomen dat de economische, beleidsmatige en socio-demografische veranderingen gedurende de periode 1975-1985 belangrijke negatieve gevolgen hadden voor de inkomens- en welvaartsverdeling. Samen met de toegenomen werkloosheid, belangrijke verminderingen van arbeids- en vervangingsinkomens en flexibilisering van de arbeid zou de veralgemening van het tweeverdienerschap de inkomensverdeling scheeftrekken terwijl vermindering van de huwelijksbereidheid en echtscheiding mede verantwoordelijk zouden zijn voor vergroting van de armoede. De enquêtes van het Centrum voor Sociaal Beleid van 1976 en 1985 meten echter noch vergroting van de ongelijkheid, noch vergroting van de globale omvang van de armoede. De mogelijke verklaringen voor deze merkwaardige Stabiliteit zijn veelvuldig en kunnen gezocht worden in de ontwikkeling van de primaire inkomensverdeling (zie ander andere Fecher, 1987) en in de compenserende werking van sociale uitkeringen (zie onder andere O’Higgins, 1984). Wij zochten en vonden een verklaring in de samenloop van compenserende socio-demografische en conjuncturele veranderingen.
Het vermogen van de Belgische huishoudens in 1988: enkele verdelingsaspecten
Authors: Meulemans Bert , Marannes Freddy
Published: May 2023

Deze studie verstrekt recente gegevens over de spreiding van het vermogensbezit en van de vermogensinkomsten over de Belgische huishoudens. Daarbij is een onderscheid gemaakt tussen roerend en onroerend vermogen en worden de huishoudens ingedeeld naar leeftijdsklassen, beroepsgroepen, gewesten en inkomensdecielen. De onderzoeksgegevens komen uit een enquête van het Centrum voor Sociaal Beleid (UFSIA) van 1988. Een opmerkelijke vaststelling is dat het effect van de totale vermogensopbrengsten op de inkomens ongelijkheid tamelijk klein is. Hoewel de inkomsten uit vermogen relatief meer geconcentreerd zijn in het economisch rijkere Vlaanderen en bij de hogere beroepsgroepen, heeft de toevoeging van die inkomsten bij het beschikbaar huishoudinkomen praktisch geen invloed op de Gini- en Theilcoëfficiënt. De verklaring daarvoor ligt in de nivellerende werking van de opbrengsten uit de eigen woning aan de ene kant en de denivellerende werking van de verhuuropbrengsten en de roerende inkomsten aan de andere kant
Vaste voet aan de grond: sociale differentiatie en ruimtelijke segregatie in de grootstedelijke omgeving
Authors: Loots Ilse , Marynissen Rudy
Published: May 2023

Beschouwt de socioloog sociale stratificatie en ongelijkheid vanuit een ruimtelijk perspectief, dan legt hij zich vooral toe op segregatie- en concentratieprocessen in de grootstedelijke omgeving. Echter niet alleen in de vermaarde Amerikaanse “human ecology”, maar bijvoorbeeld ook in de “community studies” komt dit onderwerp aan bod. De achterliggende en meer theoretische belangstelling gaat uit naar de wijze waarop onze samenleving de ruimtelijke omgeving weet te manipuleren ter structurering van het maatschappelijk handelen. Daarnaast wordt ook opgevolgd hoe ons samenleven gebonden is aan ruimtelijke condities en regionale of lokale kleur verwerft door omgevingsomstandigheden. Overigens legden ook de sociale geografie, de culturele antropologie, de omgevingspsychologie, ... zich toe op de “social area analysis”. Kortom, voor een beschrijving van het wetenschappelijk onderzoek naar ruimtelijke segregatie en concentratie is een brede definitie van “sociale ecologie” onontbeerlijk. Concreet worden dan drie hoofdthema’s toegelicht in dit artikel : 1) de residentiële differentiatie van sociale groepen, 2) de betekenis van de huisvesting en de buurt voor sociale stratificatie en sociale ongelijkheid en 3) de boeiende differentiatie in het bodemgebruik van stad en platteland. Extra aandacht komt vooral het Belgische onderzoek toe.
Positieve actie-plannen voor migranten: een goed idee?
Authors: Broeckaert Bert
Published: May 2023

Positieve actie-plannen op het vlak van de tewerkstelling worden sinds kort ook in België voor migranten voorzien. In deze bijdrage wordt onderzocht of deze positieve actie-plannen wel zo rechtvaardig en verantwoord zijn als ze op het eerste zicht lijken. De in positieve actie-plannen vervatte maatregelen worden vanuit een sociaal-ethisch perspectief in drie categorieën ondergebracht. Vervolgens worden de in het positieve actie-discours vervatte deontologische argumenten voor een voorkeursbehandeling van migranten (één van de onderscheiden categorieën) op hun geldigheid onderzocht. In een derde onderdeel wordt gekozen voor een consequentialistische invalshoek en worden kosten en baten van een voorkeursbehandeling tegen elkaar afgewogen. Tenslotte worden de positieve actie-plannen in hun geheel geëvalueerd en bepleit de auteur een globale, niet-categoriale aanpak van achterstand en achterstelling.
Welvaartsuitkomsten van sociale zekerheidssystemen in comparatief perspectief
Authors: Deleeck Herman , De Lathouwer Lieve , Van den Bosch Karel
Published: May 2023

Dit artikel beoogt inzicht te verwerven in de doelmatigheids- en verdelingsresultaten van sociale zekerheidssystemen in Europa. Niet de juridische en institutionele verschalen tussen landen zijn aan de orde, maar wel de empirische impact van sociale zekerheidstransfers op de welvaartsituatie van huishoudens. Bron van data is de comparatieve studie naar armoede, inkomensverdeling en sociale zekerheid (EUROPASS) in zeven landen en regio's van de Europese Gemeenschap. Ondanks omvangrijke sociale middelen slaagt de Sociale Zekerheid er niet in om de bestaansonzekerheid volledig op te heffen. In de ’rijkere’ landen, met name de Benelux, zijn sociale zekerheidstransfers weliswaar merkelijk effectiever en is de bestaansonzekerheid lager dan in de zgn. “armere” landen (lerland, Catalonië en Griekenland). Welvaartuitkomsten zijn resultant van de omvang der ingezette middelen, maar daarnaast spelen de behoeften (omvang van de pre-transfer bestaansonzekerheid), alsook de selectiviteit (mate dat middeleninzet gericht is op bestaansonzekerheid) een belangrijke rol. Het beperkt aantal landen geeft aan deze inzichten een indicatief karakter, die moeten getoetst worden op basis van verder onderzoek.
Naar een Europees landbouwbeleid: opmerkingen bij de institutionalisering van een transnationale politieke orde
Authors: Rieger Elmar
Published: May 2023

In deze bijdrage wordt gepoogd, om op basis van een sociologische interpretatie de bijzondere kenmerken van de institutionalisering van het EG-landbouwbeleid te beschrijven. De nadruk zal daarbij liggen op die gevolgen van het EG-landbouwbeleid, voor de levenskansen in een Europese agrarische sector, welke uit deze institutionalisering afkomstig zijn. De betekenis van deze gevolgen worden verder vervat door het staatsbegrip centraal te stellen en te vergelijken met soevereine structuren.
De houding van jongeren t.a.v. migranten: het meten van verandering met behulp van simultane latente-klassenanalyse en log-lineaire modellen
Authors: Loosveldt Geert
Published: May 2023

In deze bijdrage wordt in eerste instantie nagegaan of er een verandering waarneembaar is in de houding van 20- en 21-jarigen in hun houding t.a.v. migranten. Vervolgens wordt onderzocht of er een verandering kan worden vastgesteld in de wijze waarop die houding samenhangt met een aantal basisdeterminanten. Bij de analyse wordt gebruik gemaakt van simultane latente-klassenanalyse en log-lineaire modellen. In de beschouwde periode kan er bij de onderzochte leeftijdsgroep geen verandering worden vastgesteld.
Het migrantenbeleid op de werkbank: essay
Authors: Martens Albert
Published: May 2023

In het kielzog van de viering '100 jaar Sociale Wetenschappen' (K.U.Leuven) werden enkele sociaal-wetenschappelijke proefstukken over actuele beleidsvraagstukken voorgesteld. Dit was ook een gelegenheid om het migrantenbeleid - dat o.m. door het Koninklijk Commissariaat voor het Migrantenbeleid gedurende vierjaar gevoerd werd - sociologisch door te lichten. Het Koninklijk Commissariaat heeft een zeer belangrijke Impuls aan de probleemstelling en -oplossing van het migrantenvraagstuk gegeven. Maar bij de toetsing van de voorstellen blijken een reekspunten - zoals de politieke participatie van de gevestigde migranten en de institutionele uitbouw van de islam - onaangeroerd te blijven. Bovendien is het theoretisch uitgangspunt van het migrantenbeleid m.n. het integratieconcept (of inpassing) noch logisch coherent noch maatschappelijk relevant. In de toekomst zou dit selectiefoptreden en het gebrek aan een stevig theoretisch onderbouwde wetenschap over het migrantenvraagstuk aanleiding kunnen geven tot niet-gewilde en niet-voorziene ontwikkelingen.
Van pelgrim tot toerist
Authors: Bauman Zygmunt
Published: May 2023

Identity construction has always been problematic, but there has been a shift in nature of this problem. It is argued that while the modern 'problem of identity' was how to construct an identity and keep it solid and stable, the postmodern 'problem of identity' is primarily how to avoid fixation and keep the options open. The metaphor that catches very well the modern life strategy is that of the pilgrim: during modernity, life had to be lived as pilgrimage: well-directed, with a clear destination, always progressing towards something or somewhere. And in the same way as the pilgrim was the most fitting metaphor for the modern life strategy preoccupied with the daunting task of identity-building - the stroller, the vagabond, the tourist and the player offer jointly the metaphor for the postmodern strategy moved by the horror of being bound and fixed.
Sportparticipatie en welbevinden bij adolescenten: geslachts- en leeftijdsverschillen
Authors: De Rycke Lieven
Published: May 2023

Despite the widely held belief that physical activity can make a significant contribution to adolescents mental health, the research efforts have concentrated primarily on adults. Based on the assumption that multiple roles reduce psychological distress, the mental health advantage of boys vs. girls is examined as a function of multiple-role occupancy (academic and athletic). Well-being is defined in terms of adaptation to school life as reflected by indicators such as self-esteem, mastery and anxiety. Data from a survey of 2465 adolescents in Flanders produce no significantly higher rates for the possession of the two roles. It is concluded that, if a choice must be made, the focus should be on academics.
De Belgische jazz-scene: een sociologisch portret
Authors: Steen Trui
Published: May 2023

Dit artikel is een poging dieper in te gaan op de sociologische studie van het jazzleven. Aanleiding hiertoe Ís de algemeen verspreide visie dat de jazzscène een subcultuur vormt. Wat volgt wil een test zijn van deze idee. Naast het uitvoeren van een literatuurstudie, bestaat onze doelstelling erin de Belgische jazzscène te bestuderen, waarbij de aandacht in de eerste plaats uitgaat naar de contacten tussen de jazzmusici onderling. De vraag naar het waarom van deze interactiepatronen richt ons oog verder op de sociologische en andere omgevingsfactoren die het sociale gedrag van de jazzmusici beïnvloeden.
Het einde van de arbeidsdeling in zicht?: consequenties voor het concept "Klasse"
Authors: Sels Luc
Published: May 2023

In de meeste kritieken op het concept ‘klasse’ wordt gesteld dat de ontwikkeling van een post-industriële orde gepaard gaat met een teloorgang van de eigenheid (geslotenheid) van de arbeidersklasse. Om die conclusie te staven wordt vaak gerefereerd aan auteurs die zich toeleggen op de analyse van de transformaties in de industrie en het hebben over de verspreiding van nieuwe productieconcepten. Deze auteurs delen de overtuiging dat tayloristische, op maximale arbeidsdeling gerichte organisatieprincipes hun tijd hebben gehad. Ze poneren dat de verticale arbeidsdeling in organisaties gereduceerd wordt en dat de organisatie-interne scheidslijnen meer permeabel worden. Het resultaat: minder duidelijke positie- en statusverschillen, minder mobiliteitsbarrières, en (dus) minder klare klassengrenzen. Om de ‘fundamenten’ van de bewijsvoering te controleren, moet in de eerste plaats nagegaan worden of het beeld van afnemende arbeidsdeling, toenemende autonomie en reprofessionalisering van de arbeid correct is. Deze toets wordt in hier doorgevoerd met behulp van de resultaten van de zogenaamde Trendstudie (Huys, Seis & Van Hootegem, 1995). Dit breedteonderzoek mag gezien worden als een empirische toets op de predicties inzake nieuwe productieconcepten.
Klassepositie, conservatisme en progressiviteit: theoretische problemen rond empirische samenhangen
Authors: Houtman Dick
Published: May 2023

A theoretical discussion of available research findings yields the conclusion that whereas 'economic' conservatism-progressiveness can be explained by class, 'cultural' conservatism-progressiveness cannot. It is demonstrated why a rejection of the latter part of this thesis implies a neglect of the distinction between the description of political differences between occupational groupings on the one hand and the explanation of political values from class differences on the other. After a discussion of the intellectual origins of the theoretical problems which have been established in this article, research into i) the one- or two-dimensionality of political values, ii) the role of economic interests, and iii) processes of self-selection regarding educational and occupational choice is indicated as an important means to help and solve them.
De 'service' klasse in Nederland: een voorstel tot aanpassing van de EGP-klassenindeling
Authors: de Graaf Nan Dirk , Steijn Bram
Published: May 2023

The Erikson Goldthorpe & Portocarero class scheme (EGP) has evolved to the Standard indicator of class positions in international research. Critique with respect to the EGP service class is related to criticism regarding 'The Constant Flux' (Erikson & Goldthorpe 1992). This work is mainly concerned with the classical theme of the shift from agriculture to industry and it neglects the important 'post-industrial' distinction between the industrial and service sector, This criticism particularly applies to the 'service class' as conceptualized by the EGP class scheme. It does not take important institutional changes in post-industrial society into account. Consequently, the life styles and beliefs of the 'service class' show a large amount of variation. We therefore propose to modify the EGP-class scheme by distinguishing the 'social and cultural specialists' within the service class. Using the Dutch Family Survey (1992/93) we show that this adjustment of the EGP-class scheme is an improvement with respect to the explanation of a variety of attitudes and behaviour. The finding that our results hold after controlling for relevant predictors such as education, signifies the importance of our revision of the EGP-class scheme.
Kleding: het authentieke beeld?: het standpunt van jongeren
Authors: Bovone Laura
Published: May 2023

The author discusses the role of the contemporary 'culture of the image' on the base of the results of qualitative research among Milanese youngsters, General theoretical observations are alternated with more specific interpretations of the empirical material. Two themes are particularly highlighted, the ambiguity of images, and the paradoxical relation between the pursuit of personal authenticity and the use of images as a medium of communication. In the concluding section, the author links her findings with some central themes of the ongoing sociological debate on postmodernity. Particular attention is given to the reflexive nature of postmodern identity and morality.
Jongeren en hun vrijwillig engagement: een nieuwe stijl van vrijwilligerswerk?
Authors: Hustinx Lesley
Published: May 2023

This article, embedded in Beck's theory of reflexive modernization, concerns the influence of the process of individualization on the solidarity of people, solidarity as it is expressed in the voluntary activities of young people. Two main ideas are developed. Firstly, individualization can be a stimulant for getting involved in voluntary activities. Volunteer work is related to the process of reflexively con structing an identity and biography. When traditional collective identities are no longer available, people are forced into the commercial consumption- and leisure markets to construct their identity. Here is suggested that volunteer work can be an alternative source of identity-building. Secondly, 'new styles of voluntariness' are emerging due to the individualization. 'Traditional' and 'new' volunteers differ in terms of culture; choice of organisation, target of the action and activities; frequency of volunteering and relationship with the beneficiary. Both hypotheses are investigated by means of qualitative research on young volunteers.
Blijvende sociale ongelijkheden in het Vlaamse onderwijs
Authors: Tan Barbara
Published: May 2023

Girls and boys now participate more or less equally in higher education. In stark contrast to the disappearance of gender inequalities, social inequality has persisted. Figures for 1976, 1985 and 1992 show that children of white-collar workers or educated parents are three to four times more likely to go on to higher education than children from working-class backgrounds or children whose parents are not educated. The level of social inequality has, in other words, hardly changed at all between 1976 and 1992. In most other welfare States, too, one notices that despite an increase in the participation in higher education - including amongst the lower social groups - the gap between higher and lower social classes has remained roughly the same. Flanders is, in other words, no exception to the general rule.
Waspraktijk, properheid en sociale identiteit: een historisch-sociologische interpretatie in het licht van het onderscheid privé/publiek
Authors: Laermans Rudi , Meulders Carine
Published: May 2023

The private/public distinction and the gender distinction often go together. Domestical work has mainly been done by women. Practices like cooking, cleaning or doing the dishes are still to a great extent female tasks, even if women also have a full-time job. In this article the authors sketch the historical development of washing practices that has taken place during the last five centuries. This development is in a sense atypical. Whereas most productive functions that used to be fullfilled in the sphere of private household have been taken over by the public sphere of industrial economy, the washing practices show an opposite tendency. In premodern times washing used to be performed in public. During the 19th century washing was the object of commodification and professionalisation. After the introduction of the full automatic washing machine in the fifties, washing increasingly became a practice located in the private sphere. The authors first of all describe the evolution of the washing practices situating it on the private/public distinction. Secondly, they analyse the evolution of bourgeois' cleanliness standards in terms of the construction and maintenance of their (public) identity.
De weerstand van verzorgingsstaten tegen verandering
Authors: van Kersbergen Kees
Published: May 2023

A characteristic of welfare state theories in the 1970s and 1980s was the recurrent prediction of crisis and even downfall of the welfare state. However, empirical studies tended to offer little if any confirmation of the radical changes that these theories prophesied. Welfare state research in the early 1990s further documented empirically that welfare states have been remarkably resistant to change notwithstanding the mounting challenges they face. Institutional theories identified the crucial mechanisms that explain welfare state persistence. This article raises two questions: 1) to what extent has institutional resilience characterized welfare state development in the 1980s and 1990s; 2) to what extent are institutional theories capable of identifying institutional and policy changes that do occur?
Kerkelijkheid en maatschappelijke participatie in Nederland
Authors: De Hart Joep , Dekker Paul
Published: May 2023

In the past three decades a profound secularization process has taken place in the Netherlands. This article assesses the impact of church affiliation and church participation on membership of voluntary associations and volunteering in this country. Using three national surveys (the Time budget study of 1995, the God in the Netherlands study of 1996/97 and several recent editions of the Cultural Change surveys of the SCP), first the differences between religious groups (non-church affiliated, members of the main Dutch denominations, nominal members and church going members) are explored. Next, the effect of church participation, as compared with the effects of other dimensions of religiosity, sex, age and education, is analysed. Some indicators of time-pressure and the average hours of television watching are analysed to test the separate effect of church participation. Finally, a social profile is given of groups in Dutch 'society who have a typically low, moderate of high level of volunteers. The authors conclude that the traditional role of church participation as a stimulus for social participation and social engagement is not a historical relict, and that the intensity of church participation is the factor with the strongest influence on especially volunteering.
Waarom worden individuen actief binnen een extreem-rechtse organisatie?: integratie van de beschikbare literatuur in een hypothetisch kader ter verklaring van extreem-rechts militantisme
Authors: Bilsen Kaat , De Witte Hans
Published: May 2023

Thus far, the motives and determinants of right-wing activism received little research effort, An integration of the existing research into a hypothetical frame is proposed. Two aspects are distinguished. First, the individual needs to be susceptible to the appeal of such organisations ('demand'). This susceptibility consists of two related components: the ideological fit (consonance in ideology) and the emotional fit (consonance in needs and personality). Four perspectives are discussed concerning the latter: anomia, authoritarianism, the man of violence and youthful masculinism. Second, the organisation equally need to 'supply' an interesting 'offer'. So, we describe the dynamics of the process of recruitment, that originates from the organisation. We discuss consensus mobilisation, the role of social networks in recruitment and the different factors that transform occasional participation into active militantism. AU steps are illustrated with results from research concerning right-wing militantism.
Hoger onderwijs en europese integratie.
Authors: De Wit Kurt
Published: May 2023

Higher education in Europe today faces many challenges (amongst others, the Bologna process). These challenges are related to the changing nature of the polity in which higher education is situated, In this article, we look at this polity - that is, the European Union - from a multi-level governance perspective. First we explain what a multi-level governance perspective means. Then we describe the evolution of the higher education policy of the EU in the light of both grand institutional changes and the daily practices of governance in the EU, We point out the elements that indicate the multi-level governance character of the EU. The EU emerges as a flexible, variable polity in which supranational institutions play an autonomous role.
Italiaans op mijn bord?: een onderzoek naar de receptie van de Italiaanse keuken in België aan de hand van het maaltijdpatroon
Authors: Mestdag Inge
Published: May 2023

Using qualitative methods, more specifically an analysis on the content of seven different editions of a widely used cookbook in Belgium, this article investigates how Italian food got introduced in the Belgian meal pattern. Our hypothesis was that Italian food could only be introduced in Belgium if it fitted within the Belgian meal pattern. We expected much more culinary innovation, and thus more Italian food, within the less structured parts of the meal pattern than within the more structured parts of the meal pattern. This hypothesis was confirmed. Italian food was introduced especially within the introductory (starter) and round off (dessert) parts of the main meal and within the daily evening meal. The more structured parts of the meal pattern such as the main plate of the main meal and festive evening meals were less subject to culinary innovation and Italian food only recently got introduced there.
In stukken en brokken: de invloed van Foucault op cultural studies
Authors: Teurlings Jan
Published: May 2023

This article examines the way Foucault's work has been interpreted within cultural studies. Tracing back the history of cultural studies to the seventies, I argue that scholars within cultural studies read Foucault's work according to the then dominant structuralist-Gramscian theoretical framework. As a result of this, the Foucault that emerged from cultural studies-inspired writings in the seventies and eighties was very much a "discursive" one, effectively neglecting Foucault's critique of Marxism. However, when the structuralist-Gramscian paradigm started to mutate in the eighties - and cultural studies moved into more populist realms - a space was opened up within cultural studies for a reading of Foucault that emphasized his critique of Marxism. Consequently, recent Foucault-influenced work within cultural studies has proven productive, since it enables cultural studies to think "popular culture" differently. I also argue that these new approaches help cultural studies to analyse media production from a critical perspective in a non economic-reductionist way, while at the same time staying clear from populist approaches that are at least complicit with, if not supportive of, neo-liberal ideology.
De WTO en de audiovisuele sector: economische vrijhandel vs. culturele koehandel?
Authors: Pauwels Caroline , Loisen Jan
Published: May 2023

In this article the authors draw up a historical and juridical status questionis of the audiovisual dossier as discussed within the framework of the World Trade Organization. This implies an overview, firstly, of the rules applying directly to the audiovisual sector, secondly, of the liberalization agreements concerning telecommunications and thirdly of the rules concerning copyright (TRIPs). In anticipation of the start of the discussions in the new multilateral negotiation round - launched at the end of last year - the main argument of the article is that the interference of the World Trade Organization in the audiovisual and related sectors is irreversible, but partly also unpredictable.
Politiek in de krant: hebt u iets gemerkt??': een onderzoek naar de tabloidisering van de politieke berichtgeving in vier Vlaamse dagbladen
Authors: Hauttekeete Laurence , Peersman Wim , Debackere Jan
Published: May 2023

In recent years, there is much controversy about 'tabloidisation'. Many have an opinion about the concept, but there is not much unanimity about its exact meaning. In this article, we give an overview of the different definitions and we search for back-grounds of this process, especially for the printed media. In the following, we focus on political coverage as one of the most important aspects for a newspaper if it wants to fulfil its public task. On the basis of a content analysis of the political coverage in 4 Flemish newspapers (2 'quality' and 2 'popular' newspapers), we found a bipolarisation: on one side the 'popular' newspapers, on the other side the 'quality' papers. In comparison with 1990, the 'popular' newspapers had in 2000 more tabloid characteristics. The differences between the 'quality' newspapers were not clear and more diffuse.
Zichem versus Brideshead: de constructie van nationale identiteit in Vlaamse en Britse historische tv-series
Authors: Dhoest Alexander
Published: May 2023

While British period drama provides appealing images of the past, the self-portrayal in Flemish period fiction is much grubbier. Flanders is mostly represented as a poor rural region, inhabited by hard-working peasants. While this representation of 'poor Flanders' partly corresponds to the real situation at the turn of the century, it is not a mere reflection. On the contrary, these series selectively construct a particular image of the past, which fits within wider discourses about Flemish identity. While this representation is not overtly nationalistic, it does support the Flemish emancipation as it suggests the existence of a long suppressed nation that, through perseverance and hard work, finally gets its due autonomy and recognition. However, in order to onderstand this representation of the past, it is also necessary to take into account the institutional context of the broadcaster's economic and artistic 'poverty'.
De virtuele strijd tegen de globalisering: de rol van het internet in het ontstaan van de 'anti-globaliserings' beweging
Authors: Van Aelst Peter
Published: May 2023

Collective action and social movement protest has become commonplace in our 'demonstration-democracy' and no longer surprises the media or the public. However, this was not the case with the recent anti-globalisation protests that attracted demonstrators from countries all over the world. The battles of Seattle, Washington, Prague and Genoa, with an unforeseen mixture of nationalities and movements, became world news. Interestingly, the new media seemed to play a crucial role in the organisation of these global-protests. This article attempts to map this movement-in-progress via an analysis of the websites of anti-neoliberal globalisation organisations. It examines the contribution of these sites to three different conditions that establish movement formation; collective identity; actual mobilisation and a network of organisations. This, ongoing, explorative research indicates signs of an integration of different organizations involved and attributes an important role to the Internet. However, while both our methodology and subject are evolving rapidly, conclusions, as our initial results show, must be tempered.
Arbeidsethos in Vlaanderen: een exploratie van de morele inbedding van arbeid op basis van het APS-survey van 1998
Authors: Vandoorne Jan , De Witte Hans
Published: May 2023

This exploratory study examines three issues: the occurrence of the work ethic in Flanders (Belgium), background characteristics associated with the work ethic, and the association of the work ethic with other attitudes and with cultural conservatism. A new measure of the work ethic was introduced, based on the work of Jahoda. Data of a representative sample of Flemish respondents in 1998 were analysed. The results show that about half of the respondents endorse our measurement of the work ethic. Higher scores were found among older but also among younger respondents, blue-collar workers and self-employed, men and low skilled individuals. Religion showed no association with the work ethic. Our measurement of the work ethic was part of a broader dimension of cultural conservatism, as expected. The future of the work ethic was discussed on the basis of our results
Vlaams holebi-onderzoek: status questionis en perspectieven
Authors: Cockx Frank , Baert Herman
Published: May 2023

In this article the results of a limited descriptive study on Flemish literature concerning lesbians, gay people and bisexuals are presented. The study reveals that research projects and studies about homosexuality in Flanders are rather scarce. Up until today there is no academic, nor governmental systematic policy related to the topic of research on les-bi-gays. The authors argue that this is not that different from women studies in Flanders in their earlier days. Starting from their findings, they are in search for communalities between women- and les-bi-gay studies. They point out that on the practical, as well as on the more conceptual level there is more than one similarity and common interest between both. Inspired by Judith Butler they emphasize that studies on gender and sexualities have common roots. They conclude with some suggestions for future women- and les-bi-gay-studies in Flanders, as well more general - in the academic and governmental policy in the perspective of a synergy in these domains and their representation into the existing academic research and educational programs.
Werkgelegenheidsbevorderende maatregelen en CAO's: een onderzoek naar de macroresponsiviteit van het sectorale CAO-overleg in België
Authors: Van Ruysseveldt Joris
Published: May 2023

In Belgium, the main terms of employment of the majority of employees are regulated in Collective Labour Agreements (CLA). This article reports on a study into the practice of CLA negotiations, in particular at sector level. The research focused on the way in which the CLA negotiations were conducted and the features of the organisations taking part in the social consultation. Also, the content of the CLA's, that were concluded in the second half of the 1990s, was studied. Research questions are; where are the social returns of the collective bargaining system? Does that system contribute to the genera! interest? Or does it serves merely to further the interests of a few powerful organisations, there members and their leaders? This study shows that CLA negotiators take into account the broader social problems and interests other than those of their own organisations, if the negotiations take place at a reasonably centralised level and negotiating parties are highly organised.
Globale complexiteit en het auto-systeem
Authors: Urry John
Published: May 2023

This article seeks to show that theories of complex Systems are relevant to deciphering the nature of global relationships. Such analyses are especially relevant to hybrids of social and physical relations that seem especially significant in the contemporary world. The article begins with an introductory account of complexity theory as applied to social phenomena. The bulk of the article then considers one particular hybrid utterly central to 'globalisation', the car system and how it is to be theorised via complexity notions. Notions of path dependency are deployed in examining this global car system as a leading example of 'global complexity'. Automobility is taken to be an 'island of order' as analysed by Prigogine. Complexity is also the starting point for examining how this global system that seems .so unchangeable, so stable, may through small changes, if they occur in a certain order, tip it into a post car mobility system (via the analysis of tipping points), I thus consider some ways of theorising how exactly the car system will in the course of the twenty first century become extinct.
Godsdienstsociologie: van institutionele referentie naar een sociologische analyse van de samenleving
Authors: Dobbelaere Karel
Published: May 2023

Although, in the past, religion had been of great interest to those engaged in general sociology, the sociology of religion had developed as a sub-field only in the second part of last century. In Western Europe, the emerging sub-field was first of all institution-bound and sociographic. Studies of normative integration gradually enlarged the field of study to include more than the ritualistic dimension of religion. The reference to general sociology was mostly at the level of using general sociological insights that facilitated the development of middle range theories. At the end of the sixties, a more general frame of reference emerged: secularization theory. Hencefort, sociologists studied religion to analyse the changes in Western societies. In Belgium, the focus was on secularization and pillarization; the study of a market of meaning systems; religious bricolage as an aspect of high modernity; comparative studies of different religions; and studies based on international surveys.
Van verwerpelijke verzuiling naar geprezen middenveld: bilan van 30 jaar onderzoek
Authors: Billiet Jaak
Published: May 2023

This study reviews the changes in the relationships between political parties and social organisations over time as well as the accompanying research questions (and answers) over time. The focus of our research was on the relationship between the Christian network of organisations and the Christian Democratie Party from the mid seventies until now. The political parties were built on the major cleavages that divided Belgium society and the links between each organisationai network (pillar) and its political party were exclusive, stable, and formal (structural) until the eighties. At the outset of their research on pillarisation, sociologists of religion were surprised by the paradoxical situation that the Catholic network of organisations and 'their' political party flourished during the seventies despite an increasing secularisation of all aspects of life, Several explanations were offered for this paradox: mutual interests, organisationai ties, individual preferences, and a typical collective consciousness or identity, The latter, the so-called 'socio-cultural Christianity', was seen as a secular adaptation to a new cultural reality that was capable of integrating the 'cultural Christians'. At the end of the eighties, pillarization was increasingly criticized by both politicians and sociologists. Pillarization was seen as distasteful because of a number of dysfunctions for the political system. This criticism culminated in the first 'Manifesto of the Citizen' (Verhofstadt) that appeared after the 1991 General Elections. In the nineties, the political scene changed drastically. The links between social organisations are now unstable, informal and more diffuse than in the seventies. Unstable voting is one of the remarkable characteristics of this period. The networks of social organisations, now called 'civil society' ('middenveld'), are highly praised as social Capital. Research is focused on the integrative functions of organisation membership and on the ways to measure this. Some directions for further research are proposed.
Persoonlijke-Assistentiebudget als beleidsinnovatie: een evaluatie aan de hand van een experimenteel onderzoeksdesign
Authors: Breda Jef , Schoenmaekers David
Published: May 2023

In 1997, the Flemish authorities launched an experiment with Personal Assistance Budgets (PABs) for disabled persons. The objective was to introduce a more demand-based care by supplying the disabled with money to appoint individual caregivers instead of providing them with care in kind. In this paper, we evaluate this experiment following a strictly experimental design. Participants were randomly assigned to receive either a PAB or care in kind. Both the budget group and the control group were interviewed before and after the introduction of the PABs. In spite of the small numbers involved, the experiment was designed to allow an evaluation of the PABs’ effects. We may conclude that the results are rather positive for the budget clients. Nevertheless, the composition of the experimental groups imposes constraints for a projection of the results to the whole population of disabled persons, not in the least because the experiment failed to reach people in residential care.
Het meten van de effecten van lokaal beleid door middel van subjectieve indicatoren
Authors: Verlet Dries , Devos Carl , Reynaert Herwig
Published: May 2023

The enhancement of the quality of life is implicitly seen by (local) governments as a touchstone of the effects of their policies. Nevertheless, there is little clarity about the social-scientific methods to measure it. In this contribution we examine the merits and demerits of the different scientific methods to measure the quality of life. The central theme is the discrepancy between the use of objective (economical or social) indicators on the one hand and subjective indicators on the other. The empirical part of our contribution is an illustration of how subjective indicators are used to measure the effects of local policy. It contains, in particular, a survey analysis in three Flemish cities (Ghent, Bruges and Antwerp). The results show that the determinants of the perceived quality of life do not conform with those that define the satisfaction with the local policy. In conclusion, besides factors that are endogenous to the policy, so-called exogenous factors must be taken into account in order to study the effects of local policy.
Systematisch comparatief case onderzoek en evaluatieonderzoek
Authors: Marx Axel
Published: May 2023

The paper discusses the contribution of systematic comparative case research for evaluation research. The paper argues that systematic comparative case research is suitable to address ‘why’ questions for evaluation research because it aims to identify (configurations of) explanatory causal conditions and processes within a set of comparable cases. Systematic comparative case research consists of two components. On the one hand, the approach focuses on similarities and differences of explanatory conditions across cases. On the other hand, the approach focuses on the processes within each case to explain how explanatory conditions are linked to a certain outcome. The paper uses different published examples to illustrate the most defining characteristics of the approach.
Kwaliteit van arbeid in zorgorganisaties: op zoek naar best practices
Authors: De Prins Peggy , Van den Audenaerde Kaat , Henderickx Erik
Published: May 2023

This article presents the results of empirical research on best practices in relation to quality of labour in two sectors of welfare work: the residential care for the elderly and the residential youth welfare work. Two basic hypotheses have been formulated. First of all, we suggest that few regulation problems and several regulation opportunities will lead to reduced stress. Secondly, we suggest that innovative policies, in terms of organisation and personnel, increase the likelihood of lower stress rates. The data supplies little empirical evidence for the second hypothesis, which means that innovative policy practices have very little effect on the realities of stress. An important conclusion which puts so called ‘good news’ shows concerning innovation and management into perspective. A question which arises from this is whether our search for ‘best practices’ is then equal to a measure for ‘nothing’? This is not our opinion. The reference framework for our research must be turned round. This can be achieved by no longer starting from the normative (practice) theory, but starting instead with ‘excellent’ practice, which can teach us important content and policy lessons. The data suggests in this respect that good management and healthy mutual work relationships contribute to the foremost quality conditions within the context of an intra-mural care setting.