Η επίδραση των σημάτων αμφιωτικών παλμών στην αντίληψη του πόνου και στην ανάγκη χρήσης αναλγητικών φαρμάκων σε ασθενείς με χρόνιο πόνο
Authors: Γκόλιας Βασίλειος 
Published: September 2021

Ο πόνος αποτελεί ένα από τα πιο δυσάρεστα συμπτώματα και συχνή αιτία αναζήτησης ιατρικής φροντίδας, με σημαντικό αντίκτυπο στην ποιότητα ζωής και κοινωνικοοικονομικό κόστος. Ποικίλες τεχνικές, όπως φαρμακευτική θεραπεία, χειρουργικές επεμβάσεις, φυσικοθεραπεία και ψυχολογικές, γνωστικές-συμπεριφορικές θεραπείες εφαρμόζονται στη διαχείριση ασθενών με χρόνιο πόνο. Τα σήματα αμφιωτικών παλμών αποτελούν δύο τεχνητά ακουστικά ερεθίσματα με μικρή διαφορά μεταξύ τους στη συχνότητα του ηχητικού κύματος, τα οποία παρουσιάζονται ταυτόχρονα και ανεξάρτητα σε κάθε αυτί. Ο ανθρώπινος εγκέφαλος αντιλαμβάνεται τη διαφορά συχνότητας των δύο κυμάτων και συντονίζεται με αυτή (φαινόμενο «καθοδήγησης», entrainment). Η δυνητικά ευνοϊκή επίδραση των σημάτων αμφιωτικών παλμών στην αντίληψη του πόνου και την αναλγησία έχει μελετηθεί περιορισμένα στη βιβλιογραφία. Οι ανάγκες σε φεντανύλη διεγχειρητικά βρέθηκαν μικρότερες σε ασθενείς υπό σήματα αμφιωτικών παλμών. Στη μοναδική μελέτη σε ασθενείς με χρόνιο πόνο, η εφαρμογή σημάτων αμφιωτικών παλμών συχνότητας θ ρυθμού μείωσε τη σοβαρότητα του αντιλαμβανόμενου πόνου, σε σύγκριση με παρέμβαση ελέγχου. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η διερεύνηση της επίδρασης των σημάτων αμφιωτικών παλμών συχνότητας θ ρυθμού στην αντίληψη του πόνου και στην κατανάλωση αναλγητικών φαρμάκων, από τους ασθενείς που υποφέρουν από χρόνιο πόνο. Διενεργήθηκε μια δυο φάσεων διπλή τυφλή τυχαιοποιημένη διασταυρούμενη μελέτη παρέμβασης. Η παρέμβαση περιλάμβανε την εφαρμογή σημάτων αμφιωτικών παλμών, με διαφορά στη συχνότητα 5 Hz (θ ρυθμός), σε έδαφος απαλής μουσικής, σε σύγκριση με εικονική παρέμβαση (απαλή μουσική χωρίς διαφορά στη συχνότητα). Η παρέμβαση εφαρμόστηκε για 30 λεπτά στο ιατρείο, με ταυτόχρονη καταγραφή ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος, ακολουθούμενη από κατ' επίκληση χρήση από τους συμμετέχοντες σε συνθήκες καθημερινής ζωής, για χρονικό διάστημα μιας εβδομάδας. Ο πόνος (σε αριθμητική κλίμακα), το άγχος (κλίμακα STAI) και η κατανάλωση αναλγητικών (σε καθορισμένες ημερήσιες δόσεις, DDD) εκτιμήθηκαν στην αρχή, στα 30 λεπτά και στο τέλος της εβδομάδας. Τα σήματα αμφιωτικών παλμών μείωσαν σημαντικά την αντίληψη του πόνου κατά την αρχική ημίωρη παρέμβαση, συγκριτικά με την εικονική παρέμβαση, όπως και στο τέλος της εβδομάδας. Η μέση συνολική ισχύς της συχνότητας 5Hz στο ηλεκτροεγκεφαλογράφημα αυξήθηκε σημαντικά μόνο στο σκέλος της παρέμβασης με σήματα αμφιωτικών παλμών. Το αναφερόμενο άγχος ήταν σημαντικά μειωμένο στο τέλος των 30 λεπτών, σε σύγκριση με την αρχική καταγραφή, και κατά τις δυο παρεμβάσεις, ωστόσο παρέμεινε μειωμένο στο τέλος της εβδομάδας μόνο κατά την παρέμβαση με σήματα αμφιωτικών παλμών. Η κατανάλωση αναλγητικών φαρμάκων κατά τη διάρκεια της εβδομάδας ήταν σημαντικά χαμηλότερη κατά το σκέλος της παρέμβασης με σήματα αμφιωτικών παλμών, σε σύγκριση με το σκέλος της εικονικής παρέμβασης, με τα επίπεδα του μέσου όρου του αναφερόμενου πόνου στις δύο περιπτώσεις να είναι παρόμοια. Συμπερασματικά, η παρούσα μελέτη έδειξε για πρώτη φορά στη βιβλιογραφία ότι τα σήματα αμφιωτικών παλμών μείωσαν σημαντικά την ένταση του πόνου και την κατανάλωση αναλγητικών φαρμάκων, σε συνθήκες καθημερινής ζωής ασθενών που υποφέρουν από χρόνιο πόνο. Τα σήματα αμφιωτικών παλμών αποτελούν μια απλή, ασφαλή, χαμηλού κόστους παρέμβαση που θα μπορούσε να ανακουφίσει, επικουρικά με τις καθιερωμένες θεραπείες, τους ασθενείς με χρόνιο πόνο.