ФАКТОРЫ РИСКА ВТОРИЧНОЙ ГИПЕРУРИКЕМИИ ПРИ АРТЕРИАЛЬНОЙ ГИПЕРТЕНЗИИ. ОБЗОР ЛИТЕРАТУРЫ.
Authors: С.Т. Абишева , Т.Е. Батырхан , Т.В. Винник 
Published: October 2024

Актуальность: По данным крупных эпидемиологических исследований, установлена связь гиперурикемии (ГУ) и высокого риска сердечно-сосудистых заболеваний включая серьезные сердечно-сосудистые события, такие как инсульт и ишемическая болезнь сердца. Бессимптомная или вторичная ГУ, без клинических признаков суставного синдрома, может длиться годами и быть случайной находкой при обследовании, чаще всего при развитии осложнений со стороны сердечно-сосудистой системы. Следовательно, важно знать факторы риска, приводящие к данному патологическому состоянию и своевременно корректировать на уровне первичного звена. В настоящем литературном обзоре рассмотрены вероятные причинные факторы риска вторичной ГУ при артериальной гипертензии (АГ), в частности ожирение, дислипидемия, длительный прием низких доз ацетилсалициловой кислоты и петлевых диуретиков. Цель исследования: Проведение обзора литературы, касающейся международного и отечественного опыта изучения факторов риска вторичной ГУ при АГ. Стратегия поиска: Проведен систематический поиск в электронных базах данных PubMed, Cochrane library, e-library, Cyberleninka а также использовали дополнительный информационный ресурс Google Scholar. Критериями включения являлись: отчеты о рандомизированных и когортных исследованиях, проведенных на больших популяциях, мета-анализы и систематические обзоры, оригинальные полнотекстовые статьи на английском и русском языках, находящиеся в открытом доступе и содержащие статистически подтвержденные выводы. Критерии исключения:краткие отчеты, газетные статьи и личные сообщения. Глубина поиска составила 10 лет (2012-2022). Релевантный поиск выдал 4100 статей, после первичного анализа для итогового анализа были отобраны 52 статьи. Результаты: По результатам нашего обзора литературы большинство исследований указывают на влияние таких факторов риска, как ожирение, дислипидемия, длительный прием низких доз ацетилсалициловой кислоты и петлевых диуретиков на развитие вторичной ГУ у пациентов с АГ.

Background. According to large epidemiological studies, a link has been established between hyperuricemia (HU) and a high risk of cardiovascular diseases, including serious cardiovascular events such as stroke and coronary heart disease. Asymptomatic or secondary HU, without clinical signs of joint syndrome, can last for years and be a random finding during examination, most often with the development of complications from the cardiovascular system. Therefore, it is important to know the risk factors leading to this pathological condition and correct them in a timely manner at the primary level. In this literature review, the probable causal risk factors for secondary hypertension (HT) are considered, in particular obesity, dyslipidemia, long-term administration of low doses of acetylsalicylic acid and loop diuretics. Aim: Systematic analysis of international and domestic experience of studying the risk factors of HU in HT. Search strategy: A systematic search was carried out in the electronic databases PubMed, Cochrane library, e-library, Cyberleninka we also looked at the additional information resource Google Scholar. The inclusion criteria were: reports on randomized and cohort studies conducted on large populations, meta-analyses and systematic reviews, original full-text articles in English and Russian that are publicly available and contain statistically confirmed conclusions. Exclusion criteria: summary reports, newspaper articles and personal messages. The search depth was 10 years (2012-2022). Relevant search returned 4100 articles; after initial analysis, 52 articles were selected for final analysis in accordance with the inclusion criteria. Results: According to the results of our literature review, most studies indicate the influence of risk factors such as obesity, dyslipidemia, long-term use of low doses of acetylsalicylic acid and loop diuretics on the development of asymptomatic HU in patients with HT.

Өзектілігі. Үлкен эпидемиологиялық зерттеулердің нәтижелері бойынша гиперурикемия (ГУ) мен жүрек – қан тамыр ауруларының, соның ішінде инсульт пен жүректің ишемиялық ауруы секілді ауыр жағдайлар арасында байланыс бар екендігі дәлелденген. Буын синдромының клиникалық белгілерінсіз асимптоматикалық немесе екіншілікті ГУ жылдар бойы жалғасуы мүмкін және кездейсоқ тексеру кезінде, жиі жүрек – қан тамыр жүйесі жағынан асқынулар дамыған кезде анықталады. Сондықтан осы патологиялық жағдайға әкелетін қауіп факторларын білу және емхана деңгейінде уақтылы түзету маңызды. Бұл әдеби шолуда артериалды гипертензия (АГ) кезіндегі ГУ қаупінің ықтимал себептік факторлары, атап айтқанда семіздік, дислипидемия, ацетилсалицил қышқылының төмен дозаларын және ілмектік диуретиктерді ұзақ қабылдау жағдайлары қарастырылған. Зерттеу мақсаты: АГ кезінде екіншілікті ГУ әкеліп соқтыратын факторларға қатысты халықаралық және отандық тәжірибелерді жүйелі талдау арқылы әдеби шолуды жүргізу. Іздестіру стратегиясы: PubMed, Cochrane library, e-library, Cyberleninka электронды деректер базасынан жүйелі іздеу жүргізілді, сонымен қатар Google Scholar қосымша ақпараттық ресурсын қолданылды. Қосылу критерийлері: үлкен популяциялар бойынша жүргізілген рандомизацияланған және когорттық зерттеулер туралы есептер, мета-талдаулар және жүйелі шолулар, ағылшын және орыс тілдеріндегі ашық қолжетімділікте және статистикалық расталған қорытындылары бар түпнұсқа мақалалар. Шығару критерийлері: қысқаша есептер, газет мақалалары және жеке хабарламалар. Іздеу тереңдігі 10 жылды құрады (2012-2022). Сәйкес іздеу бойынша 4100 мақала табылды. Біріншілік талдаудан кейін 52 мақала қосу критерийлеріне сәйкес келіп, қорытынды талдауға алынды. Нәтижесі: Әдебиеттерге шолу жасау нәтижелері бойынша көптеген зерттеулер семіздіктің, дислипидемияның, ацетилсалицил қышқылының төмен дозаларын және ілмектік диуретиктерді ұзақ қабылдау секілді факторлардың АГ бар науқастарда екіншілікті ГУ акелетіндігі көрсетілген.