Η χρήση του διαδικτύου στην εκπαίδευση
Authors: Κουλούντζος Βασίλειος 
Published: September 2021

Η απομυθοποίηση της τεχνολογίας και του ρόλου της ως «μέσου» για εκπαιδευτικές αλληλεπιδράσεις ανοίγει το δρόμο προς τη δημιουργία διδακτικά αποτελεσματικών περιβαλλόντων βασισμένων στον παγκόσμιο ιστό με πλούσια ανάδραση αποκαλύπτοντας νέες πτυχές της μαθησιακής διαδικασίας. Τα εκπαιδευτικά wiki σήμερα δημιουργούν περιβάλλοντα πολυδιάστατα, πολυλειτουργικά, διαδραστικά και πλήρως επικοινωνιακά για την εκπαίδευση εκπαιδευτικών. Σ’ αυτή τη διατριβή σχεδιάστηκαν και αναπτύχθηκαν το atlaswiki και το hipstwiki: μαθησιακά περιβάλλοντα βασισμένα στον παγκόσμιο ιστό που: α) ενθαρρύνουν ένα κλίμα δέσμευσης σ’ έναν κοινό στόχο και εμπιστοσύνης ανάμεσα στα μέλη τους, διευκολυντές και επισκέπτες (μελλοντικούς και εν-ενεργεία εκπαιδευτικούς και ερευνητές/ερευνήτριες στη διδακτική των φυσικών επιστημών) και β) σκοπεύουν να έχουν στον επίκεντρο τον επισκέπτη-εκπαιδευόμενο ή την επισκέπτρια-εκπαιδευόμενη και να είναι αλληλεπιδρασιακά, συλλογικά, συνεργατικά επιτρέποντας μελλοντικούς και εν-ενεργεία εκπαιδευτικούς και ερευνητές/ερευνήτριες στη διδακτική των φυσικών επιστημών να συλλέγουν, να οργανώνουν και να αναπλαισιώνουν την γνώση. Η διατριβή αυτή στοχεύει να απαντήσει τα ακόλουθα ερευνητικά ερωτήματα:1. Πώς είναι δυνατόν να υλοποιηθεί μια εφαρμογή στον γραμματισμό στις φυσικές επιστήμες με τη χρήση του διαδικτύου και των εργαλείων που προσφέρουν οι τεχνολογίες της πληροφορίας και των επικοινωνιών στην εκπαίδευση; 2. Ποιες δυνατότητες προσφέρουν για την επέκταση των εκπαιδευτικών πρακτικών οι διαδικτυακές εφαρμογές των τεχνολογιών της πληροφορίας και των επικοινωνιών; Τρεις περιπτώσεις εφαρμογής έχουν πραγματοποιηθεί και αξιολογηθεί. Στην πρώτη περίπτωση εφαρμογής χρησιμοποιήθηκε το atlaswiki για την εκπαίδευση εκπαιδευτικών σε μια σειρά μαθημάτων διδακτικής των φυσικών επιστημών με θέμα τον ηλεκτρομαγνητισμό. Με το ερευνητικό μοντέλο SHINE σχεδιάστηκαν δραστηριότητες για τη διδασκαλία του ηλεκτρομαγνητισμού εμπνευσμένες από τα ιστορικά πειράματα των Gardano, Gilbert και Faraday, καθώς επίσης και φύλλα εργασίας, οδηγίες για τους εκπαιδευτικούς, ταινίες μικρού μήκους που ενσωματώθηκαν στο διαδικτυακό περιβάλλον ενισχύοντας την πολυτροπικότητα atlaswiki. Στην δεύτερη περίπτωση εφαρμογής χρησιμοποιήθηκε το διαδικτυακό περιβάλλον hipstwiki για την επικοινωνία και συνεργατική αλληλεπίδραση ερευνητών/ερευνητριών στη διδακτική των φυσικών επιστημών στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Ερευνητικού Προγράμματος HIPST. Στην τρίτη περίπτωση εφαρμογής, το atlaswiki χρησιμοποιήθηκε για να δημιουργηθεί ένα αλληλεπιδρασιακό συνεργατικό εικονικό μαθησιακό περιβάλλον για μελλοντικούς εκπαιδευτικούς στα πλαίσια του μαθήματος «Φυσικές Επιστήμες και Πολιτισμός στην Εκπαίδευση» στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του ΑΠΘ. Τα δεδομένα από τις τρεις περιπτώσεις εφαρμογής μελετήθηκαν και αναλύθηκαν χρησιμοποιώντας ως εργαλεία ανάλυσης το ερευνητικό μοντέλο Γνώση – GNOSIS (Guidelines for Nature Of Science Introduction in Scientific literacy), το Wiki Scale and το Google Analytics. Στόχος της ανάλυσης είναι η αξιολόγηση της δυναμικής των περιβαλλόντων atlaswiki και hipstwiki στο να προσφέρουν έναν φιλικό χώρο για μελλοντικούς και εν-ενεργεία εκπαιδευτικούς και ερευνητές/ερευνήτριες στη διδακτική των φυσικών επιστημών επιτρέποντας: α) την παρουσίαση ιδεών, β) την ανάπτυξη της αυτοεκτίμησης, αυτονομίας και της ικανότητας χειρισμού γνώσεων των φυσικών επιστημών και της διδακτικής τους, γ) την ενεργή συμμετοχή στη διαδικτυακή μάθηση και δ) τη συλλογή, χρήση, ανάπτυξη διαδικτυακού εκπαιδευτικού υλικού.