ОСВЕДОМЛЕННОСТЬ О ГЕНЕРИЧЕСКИХ ПРЕПАРАТАХ СРЕДИ МЕДИЦИНСКОГО ПЕРСОНАЛА И ПАЦИЕНТОВ: ОБЗОР ЛИТЕРАТУРЫ
Authors: Д.Е. Калиева , А.К. Тургамбаева , З.А. Керимбаева , С.М. Жумамбаева 
Published: October 2024

Актуальность: В современном мире расходы на лекарственные препараты являются очень высокими. Одна из мер по сокращению трат здравоохранения - применение генериков. Замена оригинального /референтного/ патентованного лекарственного препарата на воспроизведенный лекарственный препарат практикуется в большинстве стран и позволяет высокоэффективно расходовать бюджетные средства, а также улучшает доступ к лекарственным препаратам среди различных слоев населения. Однако низкая осведомленность и нежелание медицинских работников назначать генерики может негативно влиять на рациональное использование непатентованных лекарственных препаратов. Цель: Анализ литературных данных, посвященных изучению осведомленности о генерических препаратах среди медицинского персонала и пациентов. Стратегия поиска: Проведен поиск научных публикаций в поисковых системах PubMed, CochraneLibrary, GoogleScholar, в электронной научной библиотеке eLibrary.ru, CyberLeninka. Критерии включения: публикации Казахстанских авторов, а также работы ученых ближнего и дальнего зарубежья; глубина поиска составила 10 лет (2010-2020). Исследование было осуществлено путем поиска ключевых слов: генерики, осведомленность, анкета, замена рецепта. В обзор включены результаты поперечных исследований и систематических обзоров. Проанализировано более 1200 публикаций, в анализ включено 59 работ. Результаты: осведомленность о генерических препаратах среди медицинского персонала и пациентов остается не удовлетворительной. Это обусловлено множеством факторов, среди которых главными являются низкий уровень знаний врачей о концепции биоэквивалентности, а также сомнения в эффективности, безопасности и переносимости воспроизведенных лекарственных препаратов. Выводы: Должны быть приняты адекватные меры для повышения осведомленности общественности о генерических препаратах.

Background. In the modern world, the costs of medicines are very high. One of the measures to reduce the cost of health care - the use of generic drugs. Substitution of the original/reference/patented drug on generic is practiced in most countries and allows you to spend budget funds effectively and improves access to drugs for all patients. However, low awareness and unwillingness of medical workers to prescribe generics can negatively affect the rational use of substitutes for generics. Aim of the study. to analyze published data regarding the awareness of generic drugs among medical staff and patients. Search strategy. Search for scientific publications in the search engines such as PubMed, Cochrane Library, GoogleScholar, in the electronic scientific library eLibrary.ru, CyberLeninka. Inclusion criteria: publications of Kazakhstan authors, as well as scientific works from the near and far abroad; the search depth was 10 years (2010-2020). The study was carried out by next keywords search: generic drugs, awareness, questionnaire, prescription substitution. The review included the results of cross-sectional studies and systematic reviews. More than 1200 publications were analyzed, 59 works were included in the analysis. Results. awareness of generic drugs among medical staff and patients remains unsatisfactory. This is due to many factors, among which the main ones are the low level of knowledge of doctors about the concept of bioequivalence, as well as doubts about the efficacy, safety and tolerability of the drug. Conclusions. Adequate measures should be taken to increase public awareness of generic drugs.

Өзектілігі: Қазіргі әлемдедәрі- дәрмектернің бағасы өте жоғары. Денсаулық сақтау шығындарын төмендетуге бағытталған шаралардың бірі - генериктерді қолдану. Түпнұсқалық/анықтамалық/патенттелген дәрілік препаратты қайта өндірілген дәрілік препаратпен ауыстыру көптеген елдерде тәжірибеге енеді және бюджетті тиімді жұмсауға мүмкіндік береді, сонымен қатар халықтың әр түрлі топтарының дәрі-дәрмектерге қол жетімділікті жақсартады. Алайда медициналық қызметкерлердің хабардар еместігі және генериктерді тағайындауға құлықсыздығы қайта өндірілген дәрілік препараттарды ұтымды пайдалануға кері әсер етуі мүмкін. Мақсаты: медициналық қызметкерлер және науқастар арасындағы генерик дәрілік заттар туралы әдебиеттің талдау жасау. Іздеу стратегиясы: PubMed, Cochrane Library, GoogleScholar, іздеу жүйелерінен, eLibrary.ru, CyberLeninka электрондық ғылыми кітапханасынан ғылыми жарияланымдарды іздеу. Қосу критерийлері: қазақстандық авторлардың жарияланымдары, сонымен қатар жақын және алыс шетел ғалымдарының еңбектері; іздеу тереңдігі 10 жылды құрады (2010-2020 жж.). Зерттеу негізгі сөздерді іздеу арқылы жүргізілді: генерик, хабардарлық, сауалнама, рецептті ауыстыру. Көлденең зерттеулердің нәтижелері және жүйелі шолулар нәтижелерін қамтиды. 1200-дан астам жарияланымдар талданды, 59 мақала талдауға енгізілді. Нәтижелер: денсаулық сақтау қызметкерлері мен пациенттер арасында генерик дәрілік заттар туралы ақпарат қанағаттанарлықсыз болып қалады. Қорытынды: генерик дәрілік заттар туралы халықтың хабардарлығын арттыру үшін тиісті шаралар қабылдануы керек. Бұл көптеген факторларға байланысты, олардың ішінде негізгісі - дәрігерлердің биоэквиваленттілік ұғымы туралы білімінің төмендігі, сонымен қатар препараттың тиімділігіне, қауіпсіздігіне және төзімділігіне күмән.