มาตรการทางกฎหมายในการคุ้มครองสิทธิผู้ถูกดำเนินการทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น: กรณีศึกษา องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในพื้นที่จังหวัดมหาสารคาม
Authors: บาคาล วิษณุ 
Published: November 2023

ภูมิหลังและวัตถุประสงค์: สถานการณ์ปัญหากับพนักงานของรัฐในท้องถิ่นเริ่มรุนแรงขึ้นทุกวัน อีกประการหนึ่งคือการสอบสวนและลงโทษทางวินัยของพนักงานราชการส่วนท้องถิ่น มีกระบวนการดำเนินการสอบสวนทางวินัยเจ้าหน้าที่ของรัฐส่วนท้องถิ่นที่ถูกกล่าวหาว่ากระทำการอันเป็นการฝ่าฝืนกฎ ระเบียบ ข้อบังคับ บทความนี้มีวัตถุประสงค์คือ (1) เพื่อศึกษารูปแบบการดำเนินการสอบสวนทางวินัยสำหรับพนักงานส่วนท้องถิ่นที่มีอยู่ปัจจุบัน (2) เพื่อวิเคราะห์ปัญหาการคุ้มครองสิทธิสำหรับผู้ที่ถูกดำเนินการทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น (3) เพื่อเสนอแนะการพัฒนาการคุ้มครองสิทธิให้กับผู้ถูกดำเนินการทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น ซึ่งการคุ้มครองผู้ถูกดำเนินการทางวินัยย่อมได้รับการคุ้มครอง โดยผู้ถูกกล่าวหาว่ากระทำความผิดเกี่ยวกับกฎ ระเบียบ ข้อบังคับหรือคำสั่งใด ๆ ควรได้รับการคุ้มครองสิทธิระหว่างการดำเนินการสอบสวนทางวินัย
ระเบียบวิธีการศึกษา: การศึกษาครั้งนี้ใช้วิธีการวิเคราะห์เอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ทำการวิเคราะห์เนื้อหาแล้วนำเสนอเชิงพรรณนาความตามวัตถุประสงค์การศึกษา
ผลการศึกษา: ปัจจุบันการพิจารณาในการสอบสวนข้อเท็จจริงไปจนถึงการลงโทษทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น ยังไม่ปรากฎแนวทางที่ชัดเจนขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ที่แสดงออกถึงการให้ความสำคัญต่อการคุ้มครองสิทธิผู้ถูกดำเนินการทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น ไม่ว่าจะเป็น หลักเกณฑ์ วิธีการและขั้นตอนพร้อมทั้งการสำสืบอ้างอิงพยานหลักฐานต่าง ๆ เช่น พยานเอกสาร พยานบุคคลและพยานวัตถุ ที่นำมาประกอบเป็นหลักฐานในการดำเนินทางวินัยก่อนมีการตัดสินลงโทษทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น รวมทั้ง ในระหว่างที่ถูกดำเนินการสอบสวนทางวินัยพนักงานส่วนท้องถิ่น หากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพิกเฉยต่อปัญหานี้ก็จะเกิดผลกระทบต่อการพัฒนาการทำงานและแรงจูงใจหรือขวัญกำลังใจของพนักงานส่วนท้องถิ่น รวมทั้งประสิทธิภาพของการดำเนินงานขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นทั้งทางตรงและทางอ้อม อย่างไรก็ตามผลการศึกษาพบข้อเสนอแนะการคุ้มครองสิทธิผู้ถูกกล่าวหาในการสอบสวนทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น คือ มีการจัดตั้งหน่วยงานหรือองค์กรเพื่อปกป้องสิทธิของพนักงานส่วนท้องถิ่น ทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษาสิทธิของผู้ถูกกล่าวหา เป็นการปกป้องสิทธิโดยตรงและให้คำแนะนำหลักเกณฑ์ วิธีการและขั้นตอนการสอบสวนทางวินัยของผู้ถูกลงโทษทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น ตั้งแต่เริ่มต้นจนถึงการลงโทษทางวินัย รวมไปถึงการออกมาตรการทางกฎหมายสำหรับหน่วยงานหรือองค์กรที่จะปกป้องสิทธิของผู้ที่ถูกลงโทษทางวินัยของพนักงานในพื้นที่ จะต้องมีโครงสร้างแยกต่างหากที่ไม่เกี่ยวข้องกับหน่วยงานผู้ถูกลงโทษทางวินัย หรือหน่วยงานอื่นที่มีส่วนได้เสียในกระบวนการดำเนินการทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น อาจจัดทำกฎ ระเบียบ ข้อบังคับเพื่อสนับสนุนหรือมอบอำนาจหน้าที่ของหน่วยงานหรือองค์กรที่จะคุ้มครองสิทธิของผู้ที่ถูกลงโทษทางวินัยได้
สรุปผล: การวิจัยระบุว่าในการสอบสวนทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่น องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นยังไม่มีแนวทางชัดเจนที่แสดงถึงการคุ้มครองสิทธิของผู้ถูกดำเนินการทางวินัย การแสดงความไม่เคารพต่อสิทธิและประสิทธิภาพของการดำเนินงานขององค์กรที่ไม่มีโครงสร้างที่เฉพาะเจาะจงสำหรับการปกป้องสิทธิของผู้ถูกลงโทษทางวินัยของพนักงานส่วนท้องถิ่นอาจมีผลกระทบที่เช็คในการพัฒนาการทำงานและแรงจูงใจของพนักงาน แนวทางการคุ้มครองสิทธิของผู้ถูกลงโทษทางวินัยที่เสนอแนะคือการตั้งหน่วยงานหรือองค์กรที่ทำหน้าที่ปกป้องสิทธิและให้คำแนะนำในกระบวนการสอบสวน รวมถึงการออกมาตรการทางกฎหมายสำหรับหน่วยงานที่จะคุ้มครองสิทธิของผู้ถูกลงโทษทางวินัย.