bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Enderun-u Hümayûn Muallimlerinden Kolcalı Abdülaziz Bey’in Gözüyle Çin’deki Müslümanlar ve Türkler
Authors: Özlü Zeynel , Çay Mustafa Murat
Published: June 2023

Kolcalı Abdülaziz Bey, günümüzde Çin’in Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nin kuzeyinde İli Kazak Özerk İli toprakları içinde yer alan Gulca’da 1863 yılında dünyaya gelmiştir. Bazı araştırmalar onun muhtemelen 1900 yılında İstanbul’a yerleşmiş olduğunu belirtmektedir. Abdülaziz Bey, burada İkdam ve Metin gazetelerinde yazarlık yapmış, Enderun’da Arapça muallimliği ve idarecilik görevlerinde bulunmuştur. Esasen kendisi gibi Türkistanlı münevverlerin/aydınların İstanbul’a getirtilmesi veya Çin toprakları başta olmak üzere Türkistan’a gösterilen alâka, çalışmamızda da yer verdiğimiz haliyle Sultan II. Abdülhamid devrinde izlenilen İslâmcı ve bir yönüyle de Türkçü siyasetin gereği olmuştur.
İlim dünyasına son derece önemli eserlerle katkılarda bulunmuş olan Abdülaziz Bey’in özellikle Bir Çin Âlimi Nazarında İstikbâl-i Şark’ın Yeni Güneşi Gazi Mustafa Kemal Hazretleri- Umum Türklerin ve Bütün İnsaniyetin İttihadı isimli eseri, Türkiye’de oldukça ses getirmiştir. Bununla birlikte onun asıl ünü, Çin ile olan ilişkilerde etkin olmasından ve İslâmiyet’in Çin topraklarındaki durumuna dair yazılar kaleme almasından kaynaklanmıştır. Bu bağlamda Çin’de Din-i Mübîn-i İslâm ve Çin Müslümanları adlı eseri, dönem itibariyle Çin hakkında vermiş olduğu bilgiler ve yapmış olduğu rasyonel tenkitler bakımından son derece önem arz etmektedir.
Maarif Nezaret-i Celîlesi’nin 22 Nisan 1319 tarihli ve 109 numaralı ruhsatı ile basılmış olan eseri, 9 bölümden oluşmaktadır. Müellif, dönem itibariyle İslâmiyet’in Çin topraklarındaki durumu hakkında pek çok eserin varlığına dikkat çekerken ayrıca bu konu ile ilgili olarak Avrupa’da çıkan eksik ve yanlış haberlerden dolayı gerçekleri ortaya koymak amacıyla bu eseri yazmış olduğunu belirtmiştir. Abdülaziz Bey, Çin hükümeti tarafından İslâmiyet’e ve Müslümanlara gösterilen hürmet ve teveccühün ana sebeplerini tahlil etmiş, bu topraklarda yaşamını sürdüren Türk-Müslüman kavimlerin genel durumu hakkında bilgiler sunmuş ve en önemlisi de bölgedeki Müslümanların ilmî, siyasî ve içtimaî sahalarda gelişmelerini sağlayacak reform/ıslah hareketlerinin ana prensiplerini ortaya koymuştur. Abdülaziz Bey’in bu çalışmasını, İslâmcılık ve Türkçülük siyaseti ekseninde hem Osmanlı toplumunu hem de Osmanlı devlet erkanını Çin’de yaşayan Müslümanların durumlarıyla ilgili bilgilendirmek amacıyla meydana getirilmiş bir eser olarak değerlendirmek mümkündür.
Bu çalışmada dönem itibariyle özelde Çin, genelde ise anayurt Türkistan Türklerinin durumları, bir Türkistanlı münevverin perspektifinden yola çıkılarak mevcut veriler ışığında analiz edilmiştir.
Bir Cenaze ve Cülus Töreni Bağlamında İki Osmanlı Sultanı: V. Mehmed ve VI. Mehmed
Authors: Gönenç Senem
Published: June 2023

27 Nisan 1909’da Sultan II. Abdülhamid Osmanlı tahtından indirilmiş ve yerine kardeşi Reşad Efendi, “Sultan V. Mehmed” olarak geçmiştir. Dokuz yıllık saltanatının ardından Sultan V. Mehmed, 3 Temmuz 1918’de kısa bir hastalıktan sonra hayatını kaybetmiştir. Halefi 57 yaşındaki kardeşi Vahdeddin Efendi, “Sultan VI. Mehmed” olarak Osmanlı tahtına çıkmıştır. Tahtın son yeni varisi de Abdülmecid Efendi olmuştur. Bu çalışmada Avusturya-Macaristan basınında Sultan V. Mehmed’in saltanatında vuku bulan gelişmeler, vefatı, yerine Sultan VI. Mehmed’in tahta çıkışı ve tahttan ayrılışı hadiseleri ile bu vesileyle Osmanlı Sultanları V. Mehmed, VI. Mehmed ve Veliaht Abdülmecid Efendi hakkında neşredilen bentler ele alınmıştır. Doküman incelemesine dayanan bu tarihsel araştırmanın ana kaynaklarını Avusturya-Macaristan basını oluşturmaktadır. Araştırma sonucunda çalışmaya konu olan gazetelerde merhum Sultan V. Mehmed’in ve yeni Veliaht Abdülmecid Efendi’nin daha çok olumlu özellikleriyle anıldığı, keza yeni Sultan VI. Mehmed’in tahta çıkışının övgüyle karşılandığı, ancak daha sonra 1 Kasım 1922’de saltanatın kaldırılmasıyla tahtından olan Sultanla ilgili olumlu görüşlere yer verilmediği ve beklentileri karşılayamayan bir hükümdar olarak zikredildiği görülmüştür.
Osmanlı İmparatorluğu Klasik Çağında Askeri İsyanlar
Authors: Canpolat Şehmus
Published: June 2023

Osmanlı İmparatorluğu tarihinde Klasik Çağ tabiri genellikle 1839 Tanzimat Fermanın ilanından önceki dönem için kullanılan bir tabirdir. Dünya tarihine büyük iz bırakan Osmanlı imparatorluğunun 623 yıllık tarihi serüveninde karşılaştığı en büyük olayların başında hiç şüphesiz yaşadığı isyanlardır. İsyan kelime anlamı olarak mevcut yönetime karşı yapılan başkaldırı olarak sözlüklerimizde yer almaktadır, peki dünyanın görmüş olduğu en büyük devletlerden birisi olan Osmanlı imparatorluğunda ne tür askeri isyanlar olmuştu. İsyanların arkasında yatan sebepler sadece siyasi miydi? Bu isyanlar karşısında halkın tutumu neydi? Bazı isyanlar öyle etkili olmuştur ki gündelik hayatı felce uğratmış halkı sokağa çıkaramaz ve dükkânını açtıramaz olmuştu. Bu isyanlar hangi padişahların hayatlarına sebep olmuştu. Halk ve devlet neler yapmıştı? Avrupa Tarihinin görmüş olduğu ilk düzenli ordu olan Yeniçeriler bu isyanların neresindeydi?
2000-2022 Yılları Lojistik ve Pazarlama Konulu Yayınların Bibliyometrik İncelemesi
Authors: Haseki Murat İsmet , Avşar İlker İbrahim
Published: June 2023

Yapay zekanın, algoritmaların konuşulduğu zamanımızda hızla gelişen ve değişen teknolojide pazarlama faaliyetlerinin odak noktası tüketicidir. İşletmelerin yoğun rekabet ortamında ayakta kalabilmesi için tüketiciyi daha iyi anlamalı, onların mevcut ve muhtemel ihtiyaçlarını daha iyi kavrayabilmelidir. İşletmeler sahip oldukları markaların tüketici nezdindeki imajına özel hassasiyet göstermektedir. Küreselleşme neticesinde dünya tek bir pazar haline gelmiştir. Tek pazar içerisinde, çok hızlı değişen şartlar karşısında işletmelerin en büyük silahı sadık müşterileridir. İşletmeler müşterilerini elde tutmak için, onların problemlerine çözüm üreten pazarlama stratejileri geliştirmek zorundadır. İşletmeler pazarlama stratejileri geliştirirken farklı disiplinlerle de çalışmak zorundadır. Bu farklı disiplinlerden birisi de lojistiktir. Pazarlamanın genel faaliyetleri içerisinde önemli bir yer tutan lojistik, işletmenin başarısı için değişen tüketici davranışlarını yakından takip etmek zorundadır. Lojistik, tüketici davranışlarını daha iyi kavrayabilmek için çeşitli yöntemler geliştirmektedir. Lojistik sektörüne yönelik çalışmalarda kullanılan yöntemlerden bir tanesi de bibliyometrik analizdir. Bibliyometrik analizde; araştırmaya konu olan bilgi tabanının durumunu gösterebilmek için kelimeler analiz edilir. Kelime analizleri metin içinde saklı bulunan ana anlam konularını ortaya çıkarmaktadır. Analizleri yapabilmek için bir veri tabanında belirli dönemi kapsayan tarama yapılır. Tarama sonucu elde edilen veriler VOSviewer gibi yazılımlar kullanılarak bibliyometrik ifadelere dönüştürülür.
Lojistik temelli yayınların motivasyonu, lojistik sektörünün son zamanlarda hızlı bir değişim içerisinde olması ve bu değişimin konuya olan akademik ilgiyi arttırması kaynaklıdır. Son 10 yılda lojistik literatürüne yönelik akademik ilgide artış gözlemlenmektedir. Ayrıca lojistik sektörüne yönelik araştırmaların pazarlama konusu ile incelenmesi literatürde lojistik ve pazarlama konularına yönelik fikir birliğine zemin hazırlamaktadır.
Çalışma, pazarlama ve lojistik konularına yönelik akademik çalışmalara yoğunlaşmaktadır. Bu amaçla WoS veritabanı 2000-2022 yıllarını kapsayacak şekilde taranmıştır. Tarama sonucunda lojistik ve pazarlama konusuna odaklanılmış 1471 adet yayına ulaşılmıştır. Elde edilen yayınlar bibliyometrik analiz yaklaşımıyla farklı kategorilerde değerlendirilmiştir.
Yerel Halkın Ekoturizm Algısı: Kilis İli Örneği
Authors: Akbaba Melda , Mercandağı Ebru
Published: June 2023

Sanayi devrimiyle birlikte kırsal bölgelerden kentlere doğru büyük ölçekli göç dalgalarının yaşanması sonucunda, insanlar kapalı mekânlarda yaşamaya zorlanmış ve iş hayatının getirdiği yoğun tempo insanları olumsuz yönde etkilemiştir. Bu nedenle, insanlar boş zamanlarında dinlenebilecekleri ve keyifli vakit geçirebilecekleri alanlara doğru yönelmeye başlamışlardır. Bunun yanı sıra insanların özellikle tatil günlerinde tanınan destinasyonlara gitmeyi tercih etmeleri, söz konusu destinasyonlarda aşırı kalabalıkların oluşumuna yol açmıştır. Buna bağlı olarak kitle turizmi nedeniyle turizm potansiyeline sahip olan destinasyonların taşıma kapasitesinin aşılmasına ve çevrenin zarar görmesine neden olmuş ve çevre üzerindeki baskının farkına varılmasına bağlı olarak sürdürülebilirlik kavramı ortaya çıkmıştır. Bu durum ekoturizm kavramının ortaya çıkmasında etkisini göstermiştir. Ekoturizm, doğal ve kültürel çevrenin korunmasına, kültürel mirasın gelecek nesillere aktarılmasına, biyolojik çeşitlilik sürekliliğinin sağlanmasına, yöre halkının refahının arttırılmasına, sosyal ilişkilerin arttırılmasıyla birlikte hem ülkelere hem de yöre halkına ekonomik anlamda katkı sağlamaktadır. Bu bağlamda yöre halkının ekoturizm hakkındaki algısı önem arz etmektedir.  Bu noktada ekoturizmin gelişimi yöre halkının algısıyla doğru orantılıdır. Bu çalışmanın amacı, Kilis il merkezinde yaşayanların ekoturizm algısını ölçmektir. Bu amaç doğrultusunda 15 kişi ile yüz yüze görüşme yapılmıştır. Bu çalışma nitel bir araştırma olarak tasarlanmıştır. Görüşme katılımcıların sorulara verdikleri cevaplara yönelik öneriler getirilerek incelenmiştir.
Kullanıcıların Sosyal Medyada Bilgi Paylaşımı Motivasyonları Üzerine Bir Literatür İncelemesi
Authors: Uyanık Meziyet
Published: June 2023

Sosyal medya, insanların aynı ya da farklı zaman dilimleri ve konumlarda birbirleriyle eş zamanlı ya da eş zamansız olarak iletişim ve etkileşim kullanmalarına olanak sağlamaktadır. Günümüzde gerek bireysel gerekse işletmeler ve markalar açısından oldukça değerli bir iletişim aracı olarak görülen sosyal medya platformlarının, bilgi paylaşım davranışı üzerindeki rolünün anlaşılması ise giderek önem kazanmaktadır. Bu bağlamda sosyal medyanın bireylerin sahip oldukları bilgi ve deneyimleri başkalarına aktarmasında kolaylaştırıcı ve hızlandırıcı bir etkiye sahip olduğu bilinmektedir. Bu çalışmada bireylerin sosyal medyadaki bilgi paylaşma motivasyonlarının daha iyi anlaşılması amacıyla ilgili faktörlere ilişkin ayrıntılı bir literatür araştırması yapılmış böylelikle bundan sonraki çalışmalara katkı sağlanması hedeflenmiştir. Literatürde bireylerin bilgi paylaşım motivasyonlarının ağırlıklı olarak içsel ve dışsal motivasyonel faktörler bazında incelendiği; ampirik çalışmalarda ağırlık olarak itibar, karşılıklık, öz-yeterlik, özgecilik ve eğlence faktörlerine odaklanıldığı gözlenmiştir. Çalışmada, söz konusu faktörlere ilişkin ayrıntılı bir inceleme gerçekleştirilerek ilgili makaleler analiz edilmiş, söz faktörlerin bilgi paylaşım davranışı üzerindeki etkileri ilgili çalışmalar bazında raporlanmıştır.
Sürdürülebilir Pazarlama
Authors: Ergin R. Güler , Dal Nil Esra
Published: June 2023

Sürdürülebilir pazarlama, 21. yüzyılın dünyasında sadece ekonomik değil, çevresel ve sosyal etkenlerin de yer aldığı ve pazarlamanın dönüşümünü sağladığı gibi üretim ve tüketim faaliyetlerinde insan ve çevreyi de göz önünde bulundurarak, kaynakların doğru şekilde kullanımını ve devamlılığını esas alan birçok unsura da etki eden, bir makro pazarlama anlayışıdır.
Çalışmada sürdürülebilir pazarlama kavramı, ilk çağ uygarlıklarından Paris İklim Anlaşması’na kadar uzanan tarihçesi, aşamaları, müşteri değeri, müşteri maliyeti, müşteriye uygunluk ve müşteri iletişimini açıklayan sürdürülebilir pazarlama karması; çevresel, sosyal ve ekonomik boyutları ile birlikte geniş bir perspektifte ele alınarak; sürdürülebilir pazarlama hakkında yapılan çalışmalara yer verilmiştir. Çalışmanın sürdürülebilir pazarlama konusunda literatüre kavramsal açıdan katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Post-Truth Pazarlama
Authors: Tan Ahmet , Armutçu Barış
Published: June 2023

Günümüz siyasal söylemleri arasında yer alan ve hızlıca birçok dilde yaygınlaşan post-truth kavramı artık popüler siyasetin vazgeçilmez bir unsuru olarak hayatımıza girmiştir. Post-truth kavramının ortaya çıkmasındaki ana unsurlar arasında seçim dönemlerinde siyasilerin kendilerini pazarlamak için söylemiş oldukları yanlış/eksik/yalan haberlerin sayısının ve kullanımın giderek artması yer almaktadır. Post-truth kavramı son yıllarda sıkça uluslararası literatürde tartışılmaya başlanmış ve günümüz Türkiye siyasi hayatına ve literatürüne girmiştir. Bu açıdan değerlendirildiğinde post-truth kelime ve içerik anlamıyla ulusal ve uluslararası literatürde henüz emekle aşamasında olduğu ifade edilebilir. Bu kapsamda post-truth kelimesi kavramsal olarak incelendiğinde, Türkçe’ye ‘hakikat sonrası’, ‘gerçek-ötesi’ veya ‘gerçek-sonrası’ şeklinde çevrilmekte ve kullanılmaktadır. Post-truth kavramının siyasal hayatta sıkça kullanılmaya başlanmasının ve ortaya çıkmasının temelinde 2016 yılında Amerika Birleşik Devletleri’nde yapılan seçimlerde Trump’ın seçimi zaferle kazanması ve 2016’daki Brexit referandumunda yürütülen kampanya önemli bir etken olarak karşımıza çıkmaktadır. Bununla birlikte 2016 yılında Oxford sözlüğünün yılın sözcüğü olarak post-truth kavramını seçmiş olması diğer bir önemli etkendir. Tüm bu unsurlar post-truth kavramının siyasal hayatta etkin bir şekilde kullanımının önünü açmış ve artık günümüz dönemi hakikat sonrası bir çağ olarak tanımlanmaya başlanmıştır. Hiç kuşkusuz hakikat sonrası çağ olarak adlandırılan ve yalanların artık ayırt edilemez olduğu bir dönemde dijitalleşmenin getirdiği sosyal medya uygulamalarının rolü yadsınamaz derecede önem arz etmektedir.  Sosyal medyanın rolü siyasi liderlerin lehine yapılan manipülatif içerikler açısından değerlendirildiğinde post-truth kavramının gerçekliğini ortaya koymaktadır. Bu kapsamda PolitiFact araştırma şirketi tarafından yapılan bir araştırmada Trump’ın seçim sürecinde yaptığı açıklamaların ve paylaşımların %69’u ve aynı seçimde rakibi Clinton’un yaptığı açıklamaların ve paylaşımların %26’sının yalan ve yanlış olduğu tespit edilmiştir. Gerçeği yansıtmayan içeriklerin üretilmesi ve sıklıkla kullanılması siyasilerin rakiplerine karşı üstün bir rekabet avantajı elde etmelerini sağlamaktadır. Bu durum post-truth kavramının gücünü ve etkinliğini göstermektedir. Bu açıdan emekleme aşamasında olan post-truth pazarlama kavramının tüm yönleriyle ele alınması ile birlikte ulusal ve uluslararası literatüre önemli katkılar sağlaması beklenmektedir. Yapılan bu çalışmada post-truth kavramının tanımı, önemi, tarihsel gelişimi, siyasal pazarlama ve dijital pazarlamadaki rolü ve psot-truth alanında yapılan çalışmaların genel bir derlemesi yapılacaktır.
Konaklama İşletmelerinde Hizmet Robotlarının Kullanımına Yönelik Turizm Fakültesi Öğrencilerinin Algıları
Authors: Abdulrazagov Agil , Özdemir Cansev
Published: June 2023

Turizm sektöründe kullanılan hizmet robotları gün geçtikçe artmaktadır. Bu doğrultuda araştırmanın temel amacı, turizm işletmelerinde kullanılan hizmet robotlarına yönelik gelecek profesyoneller olan turizm fakültesi öğrencilerinin algısının incelenmesidir. Araştırma evrenini Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Turizm Fakültesi Turizm İşletmeciliği bölümü öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama tekniği olarak anket uygulaması gerçekleştirilmiş ve 253 öğrenciye ulaşılmıştır. Anketler yüzyüze ve çevrimiçi şekilde toplanmıştır. Araştırmada faktör analizi, regresyon analizi ve korelasyon analizi yapılmıştır. Araştırmanın bulguları hizmet robotlarına karşı duyulan güven, performans beklentisi ve kullanım kolaylığının robot kullanma niyetinde üzerinde pozitif yönde anlamlı bir etkiye sahip olduğunu, robotlara karşı algılanan riskin ise robot kullanma niyetine karşı negatif yönlü bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir.
Tüketici Neotenisinin Ürün Tasarımının Değerlendirilmesine Etkisi
Authors: Kutlu Mustafa Bilgehan
Published: June 2023

Geçmişte daha çok çocuklar ve gençler için tasarlanan çocuksu ürünlerin günümüzde yetişkinler tarafından da tercih edildiği görülmektedir. Psikolojik neoteni, çocukluk dönemine ait davranışların yetişkinlikte devam etmesi ile ilgilidir. Çalışmada tüketici neotenisi ile tüketicilerin çocuksu ürün tasarımının değerlendirilmesi arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmanın amacına ulaşmak için kesit analizi araştırma tasarımı kullanılmaktadır.  Çalışma kapsamında kolayda örnekleme ile 728 üniversite öğrencisi üzerinde çevrimiçi anket uygulanmaktadır. Açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri sonucunda tüketici neotenisinin dört boyutlu (heyecan arama, gerçeklik çatışması, gündelik hayattan kaçış ve öfke kontrolü) bir yapı olduğu ortaya çıkmaktadır. Tüketici neotenisinin alt boyutlarının çocuksu ürün tasarımına etkisinin farklılaştığı görülmektedir. Heyecan arama ve gündelik hayattan kaçış boyutları çocuksu ürün tasarımını ile olumlu ilişkilidir. Buna karşılık, tüketicilerde gerçeklik çatışması arttığında çocuksu ürün tasarımını daha olumsuz değerlendirmektedir. Öfke kontrolü boyutunun ise ürün tasarım değerlendirmesi üzerinde etkisi görülmemektedir. Çalışmanın tüketici neotenisi konusunda Türkiye’de yürütülen ilk uygulamalardan olduğu düşünülmektedir. Bunun yanında çalışma tüketici neotenisi ve tüketicilerin ürün tasarımını değerlendirilmesi arasındaki ilişkiyi göstererek literatüre katkı sağlamaktadır.
Matematik ve Fen Bilimleri Üzerine Araştırmalar-II
Authors: Yılmaz Adem , Karateke Seda , Akalın Rumeysa , Gümüş Mehmet , Gültay Berrin , Çelik Veysel , Uluçay Orhan , Akpınar Adile , Koç Nurcan , Bayhan Ülkü , Banka Remziye , Özkan Mustafa , Bıyıklı Elif
Published: June 2023

Matematik ve Fen bilimleri Üzerine Araştırmalar’ başlıklı kitabın hazırlanmasındaki temel amaç, matematik, fizik, kimya, biyoloji gibi temel bilimlere ait güncel bilgileri veya araştırma bulgularını bir araya getirmektir. Kitap ile sunulan bölümler, sonrasındaki çalışmalar için kaynak niteliğinde olup yeni araştırmalar ve fikirler için ışık tutacaktır. Farklı disiplinleri bira araya getiren bu kitap ile başta lisans öğrencileri olmak üzere akademisyenlerin ve araştırmacıların çalışmalarına önemli katkılar sağlayacaktır. Kitabın hazırlanmasında emeği geçen tüm bölüm yazarlarına ve kitabı okuyucuları ile buluşturma fırsatı sunan ‘Özgür Yayınları’’nın tüm bireylerine teşekkür ederim.

Doç. Dr. Adile Akpınar
Mimikri Davranışı; Örümceklerde Yaşam Kurtaran Mimikri Örnekleri
Authors: Akpınar Adile
Published: June 2023

Mimikri kelimesi kısa bir tanımla taklit etmek anlamına gelmektedir. Hayvanlar  doğal ortamlarında, avcılarından korunmak, neslini devam ettirebilmek adına çiftleşmek için veya yaşamını devam ettirebilmek için bir türün diğer bir türe benzemesi şeklinde taklit yapma gereği duyarlar. Taklit için türler, davranışlarında, fiziksel görünümlerinde, seslerinde bazı değişiklikler yapabilmektedirler. Örümcekler mimikri davranışını en iyi gerçekleştiren hayvanlardan biridir. Örümcekler farklı taklit mekanizmaları ile hayatta kalma ve avlanma şanslarını arttırırlar.
Nobel Molecule Artemisia-Annua and T-CD8+ Receptor Bestfit Interactions
Authors: Bayhan Ülkü , Banka Remziye
Published: June 2023

Effector T cells, one of the body's defense cells, have an active role in the regulation of immune responses. These T cells have assumed the role of defense between the soluble substances they produce and the ligand interactions on their surface, and the regulators of the immune system. The CD8+  cells surface receptor control intracellular pathogens. CD8+  cells directly mark cells infected with intracellular organisms. In this study, the interactions between Artemisia annua ligand molecule and CD8+ surface protein molecules were investigated. AutoDock 4 –MGLTolls  package program was used for the calculations, taking into account the basic energy data by determining the best binding site of the protein to the ligand interaction.
6 Trends over Management Theory: Decolonization, Sinification, Empowerment/Precarization, Degendering, Transdisciplinarity, and Environmental/Natural Challenges
Authors: Gezgin Ulaş Başar
Published: June 2023

What would be the future of management theory? To answer this question, we explain 3 factors behind the heterogeneity of management theory from a sociology of science perspective. Then we present and discuss 6 trends that are expected to be influential over management theory in our future estimation. These are: Decolonization; Sinification; empowerment and precarization; feminization, degendering and egalitarianism; transdisciplinarity; and environmental and natural challenges and issues (including global warming, increasing number of disasters, peak oil, energy crisis, renewable energy, sustainability, green management etc.). We make the distinction between risk-averse mainstream core academia and risk-accepting critical peripheral academia. These 6 trends we claim are already gaining power in the periphery, and it is highly like that they would be parts of the mainstream science in 50-100 years. Firstly, although the old-fashioned colonialism is over, decolonization of management theory is under progress. Secondly, the rise of China and Chinese scholars will bring the wave of Sinification. Thirdly, the industrial relations oscillate between empowerment and precarization. Fourthly, with the rise of gender equality, degendering of management theory will be visible. Fifthly, the sciences including management science will move more and more towards transdisciplinarity. Finally, environmental and natural challenges will be more influential.
Roman Period Glass Unguentariums at the Hacibektas Veli Archeology Museum
Authors: Sönmez Barış Emre
Published: June 2023

The aim of this study is to examine the glass unguentariums from the Roman Period in Hacibektas Veli Archeology Museum in terms of technique and form. The glass unguentariums in Hacibektas Veli Archeology Museum are classified as tube, bulbous, conical and candelabra. There are 12 glass unguentariums from the Roman Period in total in the museum. 11 of them were brought to the museum by purchasing; One of them was found around Suluca Karahöyük and brought to the museum. Of the glass unguentarium, 6 are tubular in shape, 1 are candelabra in shape, 3 are bulbous in shape and 2 are conical in shape. The lengths of tubular unguentariums vary between 9.1 cm and 13.4 cm; The length of the candelabra-shaped unguentarium is 13 cm, the length of the bulbous-shaped unguentarium is between 10.3 cm and 17.6 cm, and the length of the conical unguentarium is 9.3 cm. Glass unguentariums consist of dark green, colorless transparent, pale green, light green, light blue-green, blue-green colors. The earliest glass unguentarium belongs to the middle of the 1st century AD, and the latest glass unguentarium is dated to the 3rd century AD.
Usage of Local Foods in Regional Restaurants: Sinop Example
Authors: Yazıt Hasibe , Sivri Tuğçe
Published: June 2023

In recent years, it has been seen that tourists are curious about the local foods in the regions they travel to and want to taste, as well as sightseeing, seeing and entertainment activities. With the concept of gastronomy gaining importance in recent years, it is understood that there has been an increase in the interest of both local and foreign tourists for local foods. At this point, especially accommodation and food and beverage businesses are trying to meet this demand of both domestic and foreign tourists. For this reason, it is seen that businesses tend to give more place to local tastes in their menus recently. As a result of the literature review, no study was found on the use of local dishes in the regional restaurants in Sinop Province. At this point, the study was considered important and it was thought that it should be done. The main purpose of this study; The aim is to determine the extent to which the local dishes of the cuisine of Sinop are included in the menus of the food and beverage businesses operating in Sinop and to reveal the forgetfulness of the local dishes. The research was carried out by examining the menus of 16 food and beverage companies located in the city center of Sinop. The study was carried out using content analysis, one of the qualitative research methods.
From Happy Country to Happy City: The Case of Bhutan for Sinop Tourism
Authors: Bayram Ali Turan , Çetin Yavuz
Published: June 2023

This study aims to determine to Sinop tourism development from the perspective of non-marketing approach, based on the example of Bhutan. The efforts of Bhutan and Sinop to create a tourism brand from the perspective of happiness provide an opportunity to compare these two destinations and see the pros and cons. Within the scope of the study, the positive and negative aspects of Bhutan tourism strategies were discussed, and which applications should be used in terms of Sinop tourism development and which applications should be avoided. In this context, the importance of developing proposals restricting tourist movements to Sinop under certain conditions was emphasized. The efforts of Bhutan and Sinop to create a tourism brand from the perspective of happiness provide an opportunity to compare these two destinations and see the pros and cons.
A Wetland Management Planning: Problems and Threats Affecting Gökçeada (Aydıncık-Salt Lake) Lagoon
Authors: Bayrak Mehtap
Published: June 2023

Gökçeada Lagoon is located in the southeast of Gökçeada, the largest island of Turkey. The lake, which is also called Aydıncık Lake or Salt Lake, showing the characteristics of a typical coastal lagoon with its fresh / salt water transition, coastal cords and its ecosystem, was included in the list of "Wetlands of National Importance" with 3.491 ha on 07/02/2019 and gained protection status. Agricultural activities are carried out on fertile alluvial lands around the lake, which was formed as a result of filling a depression area in the south of the island, which has a generally defective structure, with materials carried by waves, winds and rivers, and tourism activities are intensively carried out in the summer months on the coastal coast and dunes. In the lake, which is the centre of attention of local and foreign tourists, the salt layer that emerges with the withdrawal of water due to drought and evaporation in the summer season is used for health purposes by local and foreign tourists, but the use of salt has not yet been introduced to health tourism with certain laws. In the study, it is aimed to prepare a "lagoon management planning" for the solution of environmental and ecological problems that arise despite the protection status of the lake and the framework of coastal laws. It has been determined that the greatest pressure on the ecological, biological and morphological system around the lake is caused by intensive tourism activities, agricultural activities, pollution from domestic wastes and recently increasing construction works. In order to determine the use of the lagoon and the surrounding area, a land use map was prepared using the data of 2022. For coastal change detection, 1985, 2004, 2012 and 2020 satellite images were used to determine the shoreline change and it was determined that there was no change in the lake level. The lack of level change indicates that the lake is fed from different sources. For the management planning of the lagoon and its surroundings, SWOT analysis was applied, each land cover and use types were analysed separately and a wetland management plan was prepared.
Archaeology of the Turkish-Islamic Synthesis: Islam, Turkishness, and Westernization as the Pillars of the Modern Ottoman Identity
Authors: Babahan Ali
Published: June 2023

This study investigates the historical foundations of the Turkish-Islamic synthesis, a threefold discourse combining religion, nationalism, and modernization in the form of Westernization, which was systematically indoctrinated by nationalist intellectuals in Turkey during the 1970s. The argument of the study is that Young Ottomans were the first voices of the discursive orientation to unite and synthesize all three elements, as part of the quest to construct a modern Ottoman identity to save the state in the last period of the Ottoman Empire. At the official level, this discourse gradually became institutionalized and officialized during the reign of Sultan Abdul Hamid II with the expansion of modernization policies aimed at transforming society and the state and formed the basis for state policies in many areas. To this end, the writings and statements of Young Ottomans are analyzed in detail, followed by a comprehensive evaluation of the policy implementations in the Ottoman Empire during the reign of Abdül Hamid II and their reflections on education, also including the Sultan's own expressions, in terms of ideological attempts to articulate Islam, Turkishness, and Westernization.
Sosyal Bilimler Üzerine Araştırmalar- V
Authors: Barmanpek Ufuk , Gülbahar Yasemin , Özgökman Fatih , Önalan Gökhan Oruç , Şahin Gökhan , Özdemir Muazzez , Balpınar Metin , Hatipoğlu Recep , Omari Nabila SH , Özkul Osman , Arslan Hakan Murat , Erbuğ Ece , Ülger Uğur , Bilgin Rabia , Karabulut Turgut
Published: June 2023

Teknolojik gelişmeler ve küresel anlamda gerçekleşen değişimler insan doğasını değiştirmektedir. Bu değişim insan hayatının tüm aşamalarına doğrudan etki etmektedir. Bu noktada insana ve insan yaşantısına yönelik olarak araştırmalar gerçekleştirmek kaçınılmaz bir hal almaktadır. Sosyal Bilimler alanında gerçekleştirilen tüm çalışmalar insanı, insan yaşantısını ve insan doğasını anlamayı amaçlamaktadır. İnsanı anlamak adına ortaya koyulan bu eserde farklı disiplinlerden farklı çalışmalar ele alınmış ve bir nebze de olsa bu amaca ulaşmak için bir basamak inşa edilmeye çalışılmıştır.
İşkolikliğin Çalışanlar Üzerindeki Etkilerini İnceleyen Güncel Çalışmalar
Authors: Barmanpek Ufuk
Published: June 2023

Bu bölümde temel amaç, İşkoliklik ve işkolikliğin çalışan davranışları üzerindeki etkileri inceleyen çalışmaları analiz etmektir. İlk olarak, İşkolikliğin tarihçesi, daha sonra ise İşkolikliğin tanımı ile ilgili temel bilgiler verilmektedir. Bunları takiben İşkolik olan bireylerde var olan temel özellikler detaylı bir şekilde açıklanmıştır. Daha sonraki bölümde ise İşkoliklik ve İşkolikliğin çalışan davranışları üzerindeki etkilerini inceleyen güncel çalışmalar verilmiştir. İlk olarak İşkoliklik ve çalışanların iş performansı arasındaki ilişkilere bakılmıştır. İkinci olarak, İşkoliklik ve çalışanların işe bağlılılığı arasındaki ilişkilerin neler olduğunu inceleyen çalışmalar yer almaktadır. Üçüncü olarak ise, İşkoliklik ve iş tükenmişliği ve iş yıpranması arasındaki ilişkileri inceleyen çalışmalar yer almaktadır. Dördüncü olarak ise İşkolikliğin iyi oluş ve iş doyumu üzerindeki etkilerini inceleyen çalışmalar incelenmiş olup son olarak ta İşkoliklik ve iş-yaşam ya da iş-aile çatışması ve iş-yaşam dengesi arasındaki ilişkileri inceleyen çalışmalar yer almaktadır. Özet olarak, İşkoliklik iş ya da çalışma davranışları üzerinde bilinenin aksine olumsuz etkilere sebep olmaktadır. Belirtilen iş davranışlarından yalnızca iş doyumu üzerinde bazı durumlarda olumlu etkisi olduğu gözlenmiştir. Bu çalışmalar detaylı bir biçimde bölüm içerisinde tartışılmıştır.
Bilişsel Süreçlerin İklim Değişikliğindeki Rolü: Negatif Ayak İzi Görevinde Bilişsel Stil ve Karar Verme Süreçlerinin Etkisi
Authors: Şahin Gökhan
Published: June 2023

İklim değişikliği, en ciddi sorunlarımızın başında gelmektedir. Bu çalışmada, iklim değişikliği ile bağlantılı olarak iklim değişikliği inkarı ve negatif ayak izi yanılgısının bilişsel süreçlerle ilişkileri ele alınmıştır. Bilişsel süreçler olarak analitik ve sezgisel bilişsel stil, karar verme süreçlerinde akılcı ve sezgisel karar verme, birleşme yanılgısına duyarlılık ve çevreyle ilgili problemin çözüm süreçlerinde yeterince sorumluluk almamayı meşrulaştırma faktörleri kullanılmıştır. Sezgisel düşünme stili ile çevresel sorumluluktan kaçınmanın arasında, yine çevresel sorumluluktan kaçınma yani meşrulaştırma ile iklim değişikliğini inkar düzeyi arasında anlamlı pozitif korelasyon gözlenmiştir. Negatif ayak izi yanılsamasına sahip kişiler gözlenmiş, ancak bu kişilerin bilişsel süreçlerle ilgili değişkenlerde anlamlı etkileşimleri görülmemiştir.  Yaş ve analitik stil arasında ve sezgisel stil ile birleşme yanılgısı ortaya koyma arasında da ilişkiler bulunmuştur. Bulgular iklim değişikliği problemi çerçevesinde tartışılmıştır.
Türkçe İşaret Sıfatlarının Metne Bağlı Kullanımlarında Gösterimsel İzler
Authors: Balpınar Metin
Published: June 2023

Göndergenin söylem ortamında metinselleştirilip metinselleştirilmemesi ölçütüne göre, Türkçe işaret sözcüğü kullanımlarını metne bağlı kullanım ve metne bağlı olmayan kullanım olarak ikiye ayırmak mümkündür. Ayrıca, öncül adın yinelenmesi ya da silinmesi işleminin işaret sözcüğü kullanımına eşlik edip etmemesi ölçütüne göre, metne bağlı kullanımı da kendi içinde artgönderimsel kullanım ve artgönderimsel olmayan kullanım olarak iki kısımda incelemek mümkündür. Bu çalışmada, genel olarak; metne bağlı olmayan kullanımlara özgü bazı gösterimsel özelliklerin, bu işaret sözcüğünün (metne bağlı) artgönderimsel olmayan kullanımlarında korunduğu hususu üzerinde durulmuş ve bu’nun artgönderimsel olmayan kullanımlarının tamamını, metne bağlı olmayan kullanım ile artgönderimsel kullanım arasında, metne bağlı olmayan işaret sözcüğü kullanımlarına daha yakın bir ara form olarak değerlendirmenin mümkün olduğu hususuna dikkat çekilmiştir. Çalışmada şu hususlara vurgu yapılmıştır: (i) artgönderimsel olmayan bu işaret sözcüğü, o sözcüğünde görülmeyen, asimetri özelliğine sahiptir, (ii) bu sözcüğünün dağılımı, konuşucu ve dinleyicinin ortak bakış açısından göndergenin ele alınıp alınmamasına göre değişiklik gösterebilmektedir, (iii) o metin içi mesafe-duyarlı bir işaret sözcüğü olmasına karşın, bu mesafe-duyarlı bir sözcük değildir, (iv) (iii)’te belirtilen bu ve o arasındaki nüansı Balpınar’ın (2012) kontroledilebilirlik kavramıyla açıklamak mümkündür, (v) kontroledilebilir alan içinde olduğu sürece, bir gönderge metin üreticisi/alıcısı için her zaman erişilebilirdir ve bu anlamda, söz konusu gönderge metin üreticisi/alıcısı için metnin konusunu yansıtan bir görsel/durumsal gösterge niteliği taşımaktadır. Ayrıca, (i)-(v)’te belirtilen tespitlerden yola çıkarak, o sözcüğüne kıyasla, bu işaret sözcüğünün daha kuvvetli gösterim özellikleri taşıdığı öne sürülmüş ve bu durumun, metne bağlı olmayan kullanıma has gösterim özelliklerinin (metne bağlı) artgönderimsel olmayan kullanıma yansımasının bir sonucu olarak değerlendirilebileceği hususu vurgulanmıştır.
STEM Alanlarındaki Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliğine Dair Bir Değerlendirme
Authors: Erbuğ Ece , Bilgin Rabia
Published: June 2023

İçinde bulunduğumuz yüzyıla damga vuran teknolojik ilerlemeler, gerek eğitim gerekse çalışma hayatında önemli dönüşümlere sebep olmuştur. Çağın gerektirdiği bu yeni teknolojileri kapsayan bilim, teknoloji, mühendislik, matematik (STEM) alanları, yüzyılın ihtiyaçlarını karşılamaya imkân sunmaktadır. Ancak, yaşamın toplumsal, kültürel, ekonomik ve siyasi birçok alanında olduğu gibi STEM alanları da erkek hegemonyasının yeniden üretildiği, toplumsal cinsiyet eşitsizliğini barındıran alanlardır. Sosyalizasyon sürecinden başlayarak toplumsal cinsiyete dayalı normlar ekseninde yetiştirilmiş kadınlar, ilkokuldan kariyerlerine kadar uzanan süreçte bu alanlarda kendine yer bulamamış; STEM alanları erkeklerin yoğunlaştığı bölümler ve meslekler haline gelmiştir. Kurumsallaşmış cinsiyetçilik nedeniyle, önce eğitimde sonra iş yaşamında maruz kaldıkları yatay ayrışmanın yanı sıra, belirtilen alanlarda dikey ayrışma ile de mücadele eden kadınlar, çağın gerekliliklerinin gerisinde kalarak çeşitli dezavantajlar deneyimlemektedir. STEM alanlarında kadınların düşük temsili, kız çocuklarına ve genç kadınlara rol model olacak kadın sayısının düşüklüğü, toplumsal cinsiyet eşitsizliği bağlamında bir kısır döngü yaratmaktadır. Tüm bunların ışığında bu çalışmanın amacı; eğitimde ve istihdamda STEM alanlarındaki kadın temsilinin yetersizliğini, kadınların bu alanlarda yaşadıkları sosyal ve ekonomik dışlanma pratiklerini toplumsal cinsiyet eşitsizliği bağlamında ele almaktır. Bu doğrultuda, konu ile ilgili literatürün taranması yanında, dünyadan ve Türkiye’den örneklerle mevcut durum ortaya konmaya çalışılmıştır. Mevcut bulgular STEM eğitim ve istihdamında cinsiyet eşitsizliğinin genç kızların ve kadınların aleyhine işlediğini göstermektedir.
Sosyal Bilimler Üzerine Araştırmalar- VI
Authors: Barmanpek Ufuk , Gülbahar Yasemin , Özgökman Fatih , Genç Yunus Emre , Kurt Nihat , Erdoğan Murat , Dursun Muhammed Kürşad , Yapar Üstünol Nadire , Haseki Murat İsmet , Yavuz V. Alpagut , Coşkun Ahmet , Atasever Mesut , Arslan Hakan Murat
Published: June 2023

Teknolojik gelişmeler ve küresel anlamda gerçekleşen değişimler insan doğasını değiştirmektedir. Bu değişim insan hayatının tüm aşamalarına doğrudan etki etmektedir. Bu noktada insana ve insan yaşantısına yönelik olarak araştırmalar gerçekleştirmek kaçınılmaz bir hal almaktadır. Sosyal Bilimler alanında gerçekleştirilen tüm çalışmalar insanı, insan yaşantısını ve insan doğasını anlamayı amaçlamaktadır. İnsanı anlamak adına ortaya koyulan bu eserde farklı disiplinlerden farklı çalışmalar ele alınmış ve bir nebze de olsa bu amaca ulaşmak için bir basamak inşa edilmeye çalışılmıştır.
Liderlerin Kaynak Tükenmişliği
Authors: Gülbahar Yasemin
Published: June 2023

Liderlik üzerine yapılan çalışmalar liderlik tarzları ve sonuçları üzerine odaklansa da liderlerin kendi psikolojik sağlıklarının liderlik davranışlarını nasıl etkilediği konusunda daha az şey bilinmektedir. Liderlik rolü talepkâr ve yorucu olabilir. Örgüt içerisinde her zaman en zorlu ve başarılması güç olan durumlarda lider davranışları örgüt ve üyeleri için bir lokomotif görevi yapmaktadır. Lider her zaman göreve hazır ve itici güç olarak görülür. Yine de liderlerin psikolojisi her zaman zorlu işleri büyük bir heves ve başarı ile tamamlayacak yeterlikte olmayabilir. Liderler kendileri enerji ve motivasyona ihtiyaç duyabilir. Bu doğrultuda bu çalışmada lider davranışlarının ateşleyici gücü lider kaynakları ve kaynaklarının tükenme durumu Öz-düzenleme Teorisi kapsamında ele alınarak liderlerin kaynak tükenmişliğinin bireysel ve örgütsel sonuçları, kaynakların korumasının önemi ve süreç yönetimi hakkında bilgi verilecektir.
Belediyelerin Ekonomik Etkinlikleri ve Hizmet Algısına Etkisi
Authors: Kurt Nihat
Published: June 2023

Belediyelerin, bölgelerinin ekonomik gelişmesinde önemli roller üstlenmesi günümüzün en belirgin eğilimlerinden birisi haline gelmiştir. Belediyelerin bu konudaki etkisi, uzun vadede sürdürülebilir fayda sağlayacak politikalar geliştirmelerinden oluşmaktadır. Bu sürecin başarıyla gerçekleştirilmesi ise, katılımcı, kaliteli, dürüst ve şeffaf bir yönetim süreci ve stratejik planlamalarla mümkündür. Belediyelerin yerel düzeydeki örgütlenmeleri bu konuda merkezi örgütlenmelerden daha işlevsel bir yapıda olabilir. Çünkü, belediyelerin yerine getrmiş olduğu işlev, hizmet sunumundaki etkinliğinden, ekonomik faaliyetlerine, gerçekleştirdiği projelere ve bunların yönetim sürecindeki etkinliğine kadar, bölgenin ekonomik gelişimine etki eden birçok unsuru içerir. Ek kaynak temin edici ekonomik girişim ve yatırım desteklerinin yanı sıra mevcut kaynakların etkin kullanılması ve doğrudan vatandaşların ihtiyaçlarına odaklı hizmet yaklaşımları ekonomik süreçte belirleyici olmaktadır. Güçlü ekonomik etkinlik gösteren belediyelerde hizmet algısının da üst düzeyde olduğu görülmektedir.
Yönetim Anlayışı ile Dürtmenin İncelenmesi
Authors: Genç Yunus Emre
Published: June 2023

2017 Nobel Ekonomi ödülü sahibi Richard H. Thaler ve Cass R. Sunstein eserleri Dürtme ile bu ödüle layık görülmüştür. Yönetim perspektifinden bu eserin özetinin incelemesi bu çalışmanın ana amacıdır. Kitabı özetlerken aldığım notları yönetim birimi, yönetici ve tüketici perspektifinde değerlendirdim. Makale kitabı okumayanların yönetim anlayışı açısından bu kitaptan çıkarımlarımı bulabileceği bir çalışmadır. Özellikle tüketici olarak insan davranışlarını incelemesi, yöneticilere de bir insan olarak yaklaşarak dürtme ile ilgili tutum ve davranışlarını yönlendirebilecek tavsiyeler sunmak amaçlanmıştır. Dürtme başlı başına ekonomik bir etkendir. Ve bu etkenin işletme açısından da incelenmesi faydalı olacaktır yaklaşımından hareketle bu makale yazılmıştır. Özellikle insan kaynakları ve pazarlama yöneticilerinin ekip ve karlılık açısından önemli olacak hususları bu makalede bulması mümkündür. Üst düzey yöneticilerin alacakları inisiyatifleri de dürtme açısından değerlendirmelerindeki fayda makalenin bir çıktısıdır.
Örgütsel Adaletin İşten Ayrılma Niyeti ile İlişkisinde İş Yeri Arkadaşlığının Düzenleyici Rolü
Authors: Dursun Muhammed Kürşad
Published: June 2023

Bireyler ister aile, ister iş, isterse yaşadığı ülke olsun, yaşadıkları her türlü ortamda adalet arayışı içinde olurlar. Adalet kavramı örgüt içinde de önemli bir kavramdır. Örgütün çalışanlara karşı adil olması veya olmaması çalışanların işten ayrılma ile ilgili kararlarını etkileyebilmektedir. Ancak, örgütsel adaletin işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisinde, düzenleyici bir faktör olarak çalışanların örgüt içindeki iş yeri arkadaşlığının bu etki üzerinde ne kadar düzenleyici bir faktöre sahip olduğunu tespit eden mevcut bir çalışmaya literatürde rastlanmamıştır. Bu bağlamda, bu çalışmada örgütsel adaletin işten ayrılma niyeti ile ilişkisinde iş yeri arkadaşlığının düzenleyici rolünün ortaya konulması amaçlanmıştır.
Çalışmanın araştırma kısmında, çalışmanın amacı doğrultusunda, ana kütle olarak TR-90 Bölgesi’ndeki (Artvin, Rize, Trabzon, Giresun, Ordu ve Gümüşhane) çay işletmelerinde çalışan mavi yakalı çalışanlar belirlenmiştir. Bu kapsamda, TR-90 Bölgesi’nde (Artvin, Rize, Trabzon, Giresun, Ordu ve Gümüşhane) faaliyet gösteren çay işletmelerinde çalışan mavi yakalılar üzerinde anket uygulanmıştır ve istatistiki analizler yapılmıştır. Yapılan analizler sonucu, etkileşimsel adaletin işten ayrılma niyetine etkisinde iş yeri arkadaşlığının düzenleyici bir rolü olduğu ortaya çıkmıştır. Daha geniş bir ifadeyle, örgüt içerisinde çalışanlara karşı adaletsizlik olsa bile, örgüt içindeki arkadaşlık ortamının iyi olması çalışanların işten ayrılma niyetlerindeki olumsuz niyeti olumlu bir hale çevirebilmektedir.
Karar Verme Kuramı ve Excell Uygulamaları
Authors: Arslan Hakan Murat
Published: June 2023

Hayatın her evresinde, çeşitli eylem ve olaylarla ilgili çok sayıda alternatif arasından seçim yapmayı gerektiren durumlarla karşılaşılır. Bu durumlar insanları çözüm bulmaya yöneltir ve seçim yapmaya zorlar. Karar verme süreci, belirli ölçütler çerçevesinde hedefe ulaştıran alternatiflerden bir veya birkaçının seçilmesiyle sonuçlanır. Bu seçim işlemi, karar verme eylemini tanımlar. Karar verme, insan yaşamının vazgeçilmez bir parçasıdır ve insanlar zaman zaman istemeden de olsa karar verirler. Ancak, bazı kararlar çok daha karmaşık, belirsiz ve yüksek riskli olabilir. Bu nedenle, yönetim bilimlerinde karar verme yaklaşımları geliştirilmiştir ve yönetim süreçlerinde vazgeçilmez bir rol oynamaktadır. Bu araştırma, "karar verme" kavramının yaşamın her alanında derin bir etkisi olduğunu gösterme amacı ile yapılmıştır. Ayrıca karar verme süreçlerini ifade eden Excel uygulamalarına yer verilmiştir.
Okul Öncesi Öğretmenlerinin Eğitimde Teknoloji Kullanımlarının İncelenmesi
Authors: Özel Özge , Yay Seden
Published: June 2023

Okul öncesi öğretmeni, gerekli alan ve meslek bilgisine sahip, kültürel açıdan kendini donatmış, çocukların gelişim alanlarını göz önünde bulundurarak yaşam becerilerini destekleyen, çocuklara iyi bir rol model ve yeniliklere ayak uydurabilme yetisine de sahip olmalıdır. Bunun önemli göstergelerinden biri teknolojiyi doğru ve etkili kullanma becerilerine hâkim olmaktır. Çocuklar da teknolojiye karşı isteklidir ve teknolojiye hızlı ayak uydurma çabası içindedirler. Eğitim ortamlarını geliştirmek ve çocukların ilgilerini çekmek isteyen bir öğretmenin dersine teknolojiyi entegre etmesi gerekecektir. Bu nedenle bu araştırmanın amacı okul öncesi öğretmenlerinin teknolojiye nasıl yaklaştığı, teknolojiyi nasıl, ne şekilde ve hangi amaçla kullandıkları, öğretmenlerin gözünden çocukların teknolojiye bakış açıları, öğretmenlerin teknolojiye olan ilgileri, teknoloji hakkında görüşleri, öğretmenlere göre teknolojinin olumsuz yönlerinin incelenmesidir. Araştırma nitel desende oluşturulmuştur. Araştırmanın çalışma grubunu 2022- 2023 eğitim öğretim yılında Burdur İli Merkez İlçesi anaokullarında ve ana sınıflarında görevini yapan, yaşı 24-45 arasında değişmekte olan 33 kadın 1 erkek okul öncesi öğretmeni oluşturmaktadır. Öğretmenlerin mesleki deneyimleri ise 1 yıl ile 35 yıl arasında değişmektedir.  Görüşmeler yarı yapılandırılmış sorulardan oluşturulmuş sonrasında iki uzman görüşü alınmıştır.  Bu çalışma için Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan izin alınarak okulöncesi öğretmenleri ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Katılımcılar gerekli teknolojik araç-gereçler ve gerekli seminer ya da eğitimler sağlandığı takdirde okulöncesi öğretmenlerinin daha başarılı olacağını belirtmiş, çocukların görsel ve işitsel anlamda teknolojiye son derece meraklı olduklarını fakat teknoloji kullanmalarının kontrollü bir şekilde sağlanması yönünde hemfikir olmuşlardır. Ailelerin de bu konuda çocuklarını desteklemeleri ve teknoloji kullanmaları konusunda çocukları kontrol etmeleri gerektiği de çıkan sonuçlar arasındadır.
Psikolojik Danışmanların/Rehber Öğretmenlerin Gözünden Meslek Etiği
Authors: Turp Hurizat Hande
Published: June 2023

Eğitim kurumlarında görev yapan psikolojik danışmanlar/rehber öğretmenler diğer paydaşların aksine öğrenciden, öğretmenlere, idare çalışanlarına ve veliye dek tüm bireylerle iletişimi ve sorumluluğu olan meslek grubudur. Çağdaş eğitim anlayışının önerdiği gibi öğrenci kişilik hizmetlerinin en önemli işlevini yürüten rehber öğretmenler öğrencinin bireysel gelişimi için çabalamaktadır. Bu doğrultuda çeşitli zorluklar yaşamaktadır. Araştırmacıların sunmuş olduğu bir mesleğin sahip olması gereken nitelikler ile Türk Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Derneği’nin üzerinde hem fikir olduğu amaçlar birlikte değerlendirildiğinde etik ilkelerin gerekliliğinin ortak bir biçimde vurgulandığı görülmektedir. Bir okul psikolojik danışmanın mesleğini sağlıklı yollarla uygulaması içselleştirilmiş etik ilkelerle desteklenen kişisel denetim gerektirmektedir. Bu etik ilkelerin bireylerin sadece vicdanları ile sınırlandırılmaması bakımından ise bu etik ilkelerin uygulanabilir olması ve uygulamaların yaptırımlar ile denetlenmesi gerekliliği vurgulanmaktadır. Bu çalışma kapsamında eğitim kurumlarında görev yapmakta olan rehber öğretmenlerin meslek etiği ve yasal konular kapsamında yaşadıkları zorluklar hakkındaki görüşlerinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda 10 rehber öğretmenden görüş alınarak ilgili etik kodu kategorisine yerleştirilerek sunulmuştur. Psikolojik danışmanların/rehber öğretmenlerin çalıştıkları kurum idaresi, öğrenci, veli ve alanlar ile ilgili yaşadıkları etik sorunlar ve bu konudaki zorlukları ile ilgili daha detaylı ve derinlemesine veri toparlanması amacıyla nitel araştırma yöntemi ve derinlemesine görüşme tekniği kullanılmıştır. Sonuç olarak rehber öğretmenlerin; Çocuk Cinsel İstismarının Zorunlu Bildirimi, Aydınlatılmış Onam, Gizlilik-Mahremiyet, Tükenmişlik, Konsültasyon, Aktarım-Karşı Aktarım, Çift Yönlü İlişkiler, Sınırlar ve Sanal Ortamlar konularında yaşadıkları zorluklar ile ilgili deneyimleri yorumlanarak sunulmuştur. Anılan kodlardan Gizlilik ve Mahremiyet konusunun en çok zorluk yaşanılan konuyu olduğu bulunmuştur.