bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Comperative Study on Anesthetic Effect of Xylazine-Ketamine And Diazepam-Ketamine In Rabbit Model
Authors: MUHAMMAD YOUSIF JAKHRANI  , ALI MUJTABA SHAH  , MUHAMMAD FAROOQUE HASSAN  , AYESHA LAGHARI  , HABIBULLAH JANYARO  , AZHAR HYDER KAZI  , KHUSHBOO SOOMRO  , ANEES AHMED BURIRO
Published: October 2023

This study was conducted to investigate the anesthetic effects of Xylazine-ketamine and Diazepam-ketamine in rabbits. Twelve adult white New-Zealand rabbits weighing 1.3+0.2 kg, were divided into two groups. A (Xylazine 5mg/kg – ketamine 35mg/kg) and B (Diazepam 5mg/kg – ketamine 35mg/kg). However, the following parameters were observed: analgesic effects (onset and duration) and clinical-parameters (means of heart-rates/BPM, respiratory-rates/BPM and rectal temperature. The onset was significantly p<0.05 increased, and the duration was significantly p>0.05 decreased in A. The heart-rate and the respiratory-rate was significantly p<0.01 decreased in A. But the rectal temperature decreased non-significantly p>0.05 in both groups. General observations: in Group A, urination, nasal-discharge, salivation and lacrimation were present, in Group B, defecation, corneal-reflex and pedal-reflex were observed at their peak. It was concluded that the xylazine-ketamine is used for clinical/surgical procedures, while diazepam-ketamine may further be investigated by using other analgesics with this combination.
Effect of Diarrhea on Serum Electrolytes and Trace Elements in Sheep and Goats
Authors: SOBIA MUMTAZ  , MUHAMMAD KASHIF IQBAL  , MUHAMMAD ARIF RIZWAN  , MUHAMMAD KALEEM  , BABAR MAQBOOL  , MUHAMMAD NOMAN
Published: October 2023

Diarrhea leads to deprivation of health and decrease in production potential of an animal. The main objective of this study was to evaluate the serum electrolytes and trace elements in diarrheic sheep and goats. For this study, a total of 100 diarrheic animals were included, comprising 50 sheep and 50 goats experiencing clinical diarrhea, regardless of the cause from different livestock farms situated in peri urban areas of Lahore were examined. The results showed that the levels of serum Sodium (Na) and Potassium (K) were increased significantly (P< 0.05) while serum Calcium (Ca) level was decreased significantly (P< 0.05) in diarrheic group as compared to the control group. There is no significant change in serum Iron (Fe) and Copper (Cu) levels in diarrheic group as compared to the control group. Serum copper and Pack cell volume (PCV) had a significant correlation in case of diarrheic animals. It was concluded that diarrhea have a significant correlation with serum electrolytes and trace elements. This study will help to veterinary practitioners in field regarding diagnosis and treatment of diarrhea.
Evaluating the Shelf Life of APIS MELLIFERA Honey Collected in South Punjab, Pakistan
Authors: SAMINA QAMER  , ABIR ISHTIAQ  , BILAL AHMAD  , NAVEED AHMAD KHAN  , SHAKILA NAZ  , HAZRAT USMAN SHERANI  , MUHAMMAD SHAHJAHAN  , MUHAMMAD ADRESS
Published: October 2023

The study aimed to assess the shelf life of multi-floral honey collected from the southern region of Punjab Province, Pakistan, over 12 months. Fifty honey samples were analyzed for various physiochemical parameters every four months at room temperature. Initial values included pH, free acidity, electrical conductivity, diastase number, invertase number, HMF, proline content, fructose, glucose, and sucrose percentages. After 12 months, the pH, free acidity, electrical conductivity, diastase, invertase, glucose, and fructose values decreased, while HMF content, proline content, and sucrose percentage increased. These findings suggest that honey composition changes during storage, shortening its shelf life. Fresh A. mellifera honey is recommended for consumption within 6 to 8 months to maintain its quality.
Faktor-Faktor Yang Berhubungan Dengan Kejadian Stunting Pada Batita Usia 12-59 Bulan Di Wilayah Kerja Puskesmas Muara Bengkal
Authors: Rahmadani Tasya Aulia , Hadinigsih Eka Frenty , Meihartati Tuti , Wahyuni Ridha
Published: October 2023

Stunting adalah masalah kurang gizi kronis yang disebabkan oleh kurangnya asupan gizi dan didasarkan dari hasil pengukuran tinggi badan menurut umur dengan nilai <– 2 standar deviasi. Stunting bisa disebabkan oleh beberapa faktor yaitu riwayat ASI Eksklusif, Pola Pemberian Makan, Imunisasi Dasar dan Riwayat Penyakit Infeksi. Tujuan : Mengetahui faktor-faktor penyebab terjadinya stunting di Wilayah Kerja Puskesmas Muara Bengkal. Metode : Penelitian ini merupakan penelitian kuantitatif dengan pendekatan studi retrospektif sampel penelitian sebanyak 64 responden kategori case dan control dengan usia batita 12-59 bulan diambil dengan teknik accidental sampling dan uji chi square dengan tingkat kemaknaan (α = 0,05). Hasil : Ada hubungan antara riwayat ASI Eksklusif dengan kejadian stunting (0,047), ada hubungan riwayat pola pemberian makan dengan kejadian stunting (<0,001) ada hubungan riwayat imunisasi dasar dengan kejadian stunting (<0,001), dan ada hubungan antara riwayat penyakit infeksi dengan kejadian stunting(0,012). Kesimpulan : Hasil penelitian menunjukkan bahwa ada hubungan riwayat ASI eksklusif, pola pemberian makan, imunisasi dasar, dan riwayat penyakit infeksi pada batita dengan kejadian stunting.
The impact of the (COVID-19) pandemic on financial stability and income taxes in commercial banks
Authors: Teacher Haider Kazem Nasrallah Al-Tamimi *
Published: October 2023

The research aims to show the impact of (COVID-19) on the financial stability of the Iraqi commercial banks, the research sample listed in the Iraqi Stock Exchange, and its impact on the income taxes due on these banks, as the focus was on measuring the financial stability of the research sample banks before and during the pandemic by identifying On the return on total assets and the right of ownership to total ownership and the variance of net profit or loss to total assets so that financial stability is known through the application of a mathematical model, and based on the results of this model, the extent to which the research sample enjoyed financial stability before and during the pandemic is identified, and then the impact of this The pandemic on income taxes by comparing the amount of income tax due on the banks of the research sample before the pandemic with the taxes owed during the pandemic, and a number of conclusions have been reached, the most important of which is that the results of financial stability show that all banks of the research sample during the pandemic period suffer from lack of financial stability There is also an impact of this pandemic on income taxes, and based on the findings of the research, a set of recommendations was recommended, the most important of which was the need to focus on banks Which suffers from financial instability due to the pandemic and give it the utmost importance by studying the causes and taking the necessary measures to address its unstable financial situation.
Analyzing foreign reserves and determining the optimal amount of foreign reserves in Iraq for the period (2005-2019)
Authors: Ali Joadah Aoudah  , Assistant Prof. Dr. Aysar Yaseen Fahad
Published: October 2023

The research focuses on the importance of managing foreign reserves in the Iraqi economy for the period (2005-2019) and determining the optimal size for it through a set of main criteria by reaching decision makers to manage foreign reserves in accordance with international best practices. The research resulted in a set of coordination and recommendations, the most important of which is that the foreign reserves in Iraq exceeded international indicators and that the foreign reserves in Iraq are managed.
دور التعليم المحاسبي الإلكتروني في تلبية متطلبات سوق العمل في ظل جائحة كرونا بالتطبيق على جامعة الملك خالد
Authors: أ.م. سلوى درار عوض محمد  , أ.م. عبير بكري سر الختم  , إنجي أحمد مصطفى
Published: October 2023

تهدف الدراسة إلى إستيضاح دور التعليم المحاسبي الألكتروني لتلبية متطلبات سوق العمل في جائحة كرونا بالتطبيق على جامعة الملك خالد وذلك بتسليط الضوء على تكنولوجيا المعلومات في تطوير المهارات الفكرية والفنية والشخصية والإدارية ومهارات الإتصال لدى الطالب. وقد طبق البحث في كلية المجتمع بجامعة الملك خالد وتم إختيار عينة تمثلت في طالبات وطلاب كلية المجتمع وبعدد (60) فرد وتم جمع البيانات لغرض تحليلها عن طريق الإستبانة بشكل رئيسي والتي تكونت من (15) فقرة. وتم تحليل الإجابات إعتماداً على البرنامج من خلال أدوات إحصائية متعددة هي (الوسط الحسابي، الإنحراف المعياري، spss). وتوصلت الدراسة إلى مجموعة إستنتاجات فكان من أهمها أظهرت النتائج أن التعليم المحاسبي الألكتروني ساهم في تقليل الفجوة بين الواقع الأكاديمي والمهني في ظل جائحة كورونا ، وبالتالي من الضروري تشجيع التعليم الألكتروني لزيادة المهارات ومواكبة التطورات الحديثة في تكنولوجيا المعلومات والإتصالات.
Classification and measurement of environmental costs using the material flow cost accounting technique and its role in optimizing the use of available resources An applied study at Babel Tires Factory
Authors: Baydaa Fadhil Jasim
Published: October 2023

This research aims to demonstrate the classification and measurement of environmental costs according to the material flow cost accounting technique as one of the environmental management accounting techniques and the benefits of the information it provides, and its role in reducing costs, improving the quality of products and optimal utilization of available resources and energy, through an applied study in Babel Tire Factory. The researcher reached a set of conclusions, the most important of which are: The use of material flow accounting provides appropriate information for management about environmental costs, which contributes to reducing these costs and then reducing the total costs and improving the quality of products. The flow of materials by the economic unit, the research sample to classify and measure the environmental costs, because this will help the administration in knowing the size and value of the waste, the increase in the rates of environmental pollution and the ineffective exploitation of the available resources and energy, which enables it to manage and control it and then take decisions that lead to the reduction of the total effects Environmental improvement, improving the quality of its products and reducing the total costs.
The impact of audit committees on improving the quality of accounting profits and raising credit efficiency) A field study on a sample of Iraqi banks listed in the Iraq Stock Exchange
Authors: Prof. Sahar Nagy Khalaf
Published: October 2023

The study aimed to clarify the relationship between the functions of the audit committee and its role in improving the quality of accounting profits, and raising credit efficiency. And to achieve the objectives of the study, the SPSS program was used to analyze the questionnaire, and the study was applied to accountants and internal auditors in Iraqi banks in Iraq, where the sample size was 130 individuals. In the future, it reduces financial risks and increases credit efficiency. The strength of the audit committee and the control system within the economic unit enables the repayment of loans on time and thus leads to raising credit efficiency. The evaluation of all procedures in the bank leads to improving the quality of profits and raising credit efficiency. Effectively reduces profit fluctuation and ensures its continuity, and the work of audit committees within banks according to a specific framework improves the quality of accounting profits. The study made several recommendations, including: The independence of audit committees in banks has a positive impact on improving the quality of profits and raising credit efficiency. Rehabilitation and training of members of audit committees to increase their skills and enable them to do their work better, and increase interest in the role played by audit committees in Iraqi banks.
The impact of the characteristics of the smart organization in promoting competitive superiority An applied study of a sample of private banks in Baghdad
Authors: Assistant teacher Haneen Khadoun Atta  , Assistant teacher Fakhry Obady Ali
Published: October 2023

Based on what the science of business administration is witnessing from the developments of information in the concepts and new and organized ideas of the most important concepts, which is one of the most important pillars of competition and the emergency photo gallery, slaughter the information. The goal is (52) the information through the questionnaire(77), and the data was analyzed according to the (spss) program. The research reached a set of results. The existence of a merit culture that focuses on creative behavior and the adoption of a culture of excellence will contribute and affect effectively the achievement of competitive advantage. In conclusion, he presented a set of recommendations, the most prominent of which was the necessity of adopting the research sample banks a cost leadership strategy by providing high quality services at a low cost compared to competitors in order to achieve customer satisfaction and to contribute to achieving competitive advantage.
Real leadership and its role in achieving the orientation of the entrepreneurial behavior of organizations An exploratory study of the opinions of a sample of managers in commercial banks
Authors: Dr. teacher Wardah AbAlkhaleq AbdAlrahman AlHmawindy
Published: October 2023

Purpose: The research sought to address the role of Authentic leadership in achieving the Entrepreneurial Orientation  of Iraqi commercial banks by examining these two variables in the theoretical aspects and experimental statistical tests of the research.                                          

Research design: The research included an analytical study on the researched problem by collecting data on it through a questionnaire prepared for this purpose, which was designed according to the research variables represented by Authentic leadership, an independent variable that included the sub dimensions (self-awareness, balanced treatment, transparent relationships, ethical perspective), and the dependent variable represented the Entrepreneurial Orientation to commercial banks that included the sub-dimensions (creative, proactive, acceptance of risk), the sample consisted of the intentional sample of the managers in the research banks and the number (98) manager, the research accreditation of the five-point Likert - Type in Define the paragraphs of scale based on the statistical package (Spss).                                                                Results: The research presented a number of results with regard to testing the research hypotheses and accepting its hypotheses, which are drawn in the hypothesis of the research and with statistically significant moral proportions.                                                                                          

Conclusions: The research reached several conclusions, including indicating the existence of Authentic leadership capable of achieving the Entrepreneurial Orientation  of commercial banks through the presence of real and realistic practices that carry within them balanced treatments and transparent relationships in decision-making according to the ethical perspective.                                                        Contribution / value: The research seeks to achieve a substantive contribution to achieving the Entrepreneurial Orientation of commercial banks in light of Authentic leadership practices
The impact of banking competition on the financial stability of the banking system in the Arab countries for the period 2000-2020
Authors: Dr. teacher Hatim Fahad Mahomud
Published: October 2023

The study aims to verify the impact of banking competition on the financial stability of the banking system in the Arab countries. The period of study is 2000-2020 and included eleven Arab countries, and for the purpose of achieving the objectives of the study, the panel data method was relied on to measure the impact of banking competition on financial stabi[1]lity.  Bank stability was expressed through two indicators: (Z-score) once and the indicator of the percentage of non-performing loans out of total loans again.  While the independent variables were represented by the (Boon) index to express banking competition, and the (lerner) index to express the market power of the bank, banking productivity, as well as the organizational capital ratio to express the administrative restrictions of the banking units. The Fixed Effect Model has been stabilized in measuring the effect. The study reached several results, the most important of which is that banking competition enhances financial stability in Arab countries.
The role of information technology in developing banking technologies to promote sustainable development of the Iraqi banking sector
Authors: Assistant. teacher Nashaat Majeed Nashaat
Published: October 2023

This study addressed the role of the use of information technology in the development of banking technologies to promote the sustainable development of the Iraqi banking sector during the period (2017-2021) in theoretical framework , Where it is considered information technology is an important element in the integration and progress of banking activities through what the world is witnessing today a new reality characterized by speed and change as a result of the developments that the economy has gone through, especially the revolution of information technology And communications that have led to increased interest in modern financial information in order to develop technologies and banking service and deliver them to the customer, Support digital financial inclusion in banks where most banks seek to use these modern technologies as a way to win banking competition Building a banking strategy aimed at diversifying banking services, helping financial institutions who want digital payments gain new business intelligence, protecting users' digital data and ensuring the safety of their money, It also provides people who were previously deprived of banking services with the ability to save, make payments and reach the customer's wish, as a high level of quality sustainable development cannot be achieved without the effective use of information technology, particularly financial technology, in the banking sector. The inductive approach, and the analytical descriptive method of data, were used in the study by adopting one key indicator to measure the level of digital financial coverage of these banking technologies in Iraq, It is an indicator of the level of access to financial services. The research reached a set of conclusions, most notably the development of Information Technology and its transformation into a sustainable competitive advantage on the one hand and increasing the growth of the work of modern banking technologies in banks through the use of digital financial inclusion on the other hand , The research focused on several recommendations, the most important of which is the need to develop infrastructure represented by banking technologies in order to promote sustainable development And to improve economic growth so as to be able to provide the best banking and financial services to the Iraqi banking sector.
The Role of Internal Ranking in Job Satisfaction: An Exploratory Research in the General Company for Electrical and Electronic Industries in Baghdad
Authors: Teacher Jiham Salman Allawy  , Teacher Rouaa Ali AbdAlsadah
Published: October 2023

this reached aim to measuring the role of layout to achieve a job satisfaction in the General Company for Electrical Industries the data of this study was collected through a questionnaire, distributed to (88) respondents from department and divisional officials and a number of employees with technical and engineering specializations. The descriptive analytical method was used to reach results, the SPSS v 23 programs was used to analyzing the data of the responses for this reached sample and testing the two main hypotheses using a number of statistical indicators. The most prominent of conclusions of study is the existence of a correlation and influence relationship between layout and job satisfaction, and that the closeness between departments is one of the most influential dimensions of internal layout in achieving job satisfaction, which confirms the need for great attention to this dimension. The research also reached the most important recommendations, including increasing the interest of the company's management in the dimensions of the internal arrangement represented in( flow clarity  , closeness among depts , vocational safety , spaces use) Especially after closeness among depts because of their positive and significant role in achieving job satisfaction for workers and thus improving productivity.
Lectura vs actividad física de los niños durante el confinamiento. Influencia de factores sociodemográficos, psicosociales y físico-deportivos
Authors: Sanmiguel-Rodríguez Alberto , Zagalaz-Sánchez María Luisa , Arufe-Giráldez Víctor , Cachón-Zagalaz Javier , González-Valero Gabriel
Published: October 2023

La lectura, entendida como un valor educativo y cultural, constituye una herramienta para identificar, desarrollar y construir lectores desde las primeras etapas de la vida colaborando a su formación. La Actividad Física (AF) es también un valor que contribuye a mejorar la calidad de vida de las personas. El objetivo de este estudio ha sido analizar el tiempo de lectura de los niños durante el confinamiento en comparación con el que han dedicado a la AF, e indagar sobre su posible influencia en los diversos factores sociodemográficos, psicosociales y físico-deportivos. Las familias monoparentales fueron las que mostraron un mayor hábito de lectura (M=31.67±19.03) que, en este caso, se asoció con los progenitores que presentaron un nivel de estudio de licenciatura/grado (M=32.14±21.86). Las niñas (M=29.75±19.88) mostraron un hábito de lectura más elevado que los niños (M=26.88±21.64). Durante el periodo analizado, la lectura de los niños se asoció directamente con el uso de pantallas digitales (r= .121). Lo mismo ocurrió con la práctica de AF (r= .151). Sin embargo, el tiempo dedicado a dormir se relacionó negativamente con el tiempo invertido en la lectura (r= -.076). Se concluye que existe asociación entre el tiempo dedicado a la lectura de los niños/as y el tipo de familia, los niveles de práctica de AF y la zona de residencia.
Physical activity among adolescent girls and the factors linked to it: a scoping review
Authors: Roselló Novella Alba , Pla Consuegra Margarida , Guix Comellas Eva , Font Cabrera Cristina , Sola Pola Montserrat , Sola Pola Montserrat , Morin Fraile Victoria
Published: October 2023

Los bajos niveles de actividad física en los países occidentales es uno de los mayores problemas de salud pública del siglo XXI, y el problema es especialmente grave en las chicas adolescentes, en detrimento de su salud y aumentando las desigualdades sociales. El objetivo fue identificar los factores relacionados con el inicio, mantenimiento y abandono de la actividad física en las chicas adolescentes. Realizamos una revisión de alcance de la literatura, utilizando términos de búsqueda estándar en varias bases de datos para buscar estudios publicados entre el 2006 y el 2020. Los estudios reflejaron factores psicosociales, percepciones o experiencias de las adolescentes vinculadas a la actividad física. Se incluyeron investigaciones cuantitativas y cualitativas de cualquier disciplina. Se seleccionaron cuarenta y dos estudios. Utilizando el modelo de promoción de la salud para evaluar los resultados, concluimos que la percepción de las barreras y los factores situacionales son las principales razones de los bajos niveles de actividad física. La autoeficacia percibida, el afecto positivo ligado a la actividad y el entorno físico y social son claves para iniciar y mantener la actividad física. Estos factores deben tenerse en cuenta al diseñar planes de promoción de la salud que apunten a aumentar la actividad física en las adolescentes
Executive functions and sport agents
Authors: Romero García Gonzalo , Ortega Toro Enrique , Alarcón López Francisco
Published: October 2023

The present review aims at investigating the scientific production with respect to the link between executive functions (EF) and sport agents (athletes, players, coaches, umpires). For that purpose, a series of searches were carried out on WoS that yielded 703 references. Upon a screening process following the PRISMA guidelines, a total of 94 papers were used to complete a bibliometric analysis together with a scoping review. Some underlying themes were detected, namely, domain-general vs domain-specific EF tests in sport, EF and type of sport, talent detection, EF and sport-specific skills, EF and position on the field/court, expert/elite paradigm and EF, EF and other sport agents and high-performance athletes with disabilities and the role of EF. In light of results, more longitudinal studies are required to confirm their value in athlete´s development, albeit the consensus with regard to their importance. Recent studies indicate the lack of predictive value of EF in talent detection. Likewise, there some indicators that point out to their role in open-skills, strategic sports as well as in the difference found between athletes and non-athletes and experts versus amateurs. In addition, domain-specific tasks are required to assess EF with both ecological and construct validity and EF should also be used to test other sport agents, such as coaches and referees/umpires.
Factores psicosociales y actividad física en la formación universitaria del futuro profesorado
Authors: Sanabrias-Moreno Déborah , Sánchez Zafra María , Lara-Sánchez Amador , Zagalaz-Sánchez María Luisa , Cachón-Zagalaz Javier
Published: October 2023

El objetivo del presente trabajo ha sido analizar los niveles de inteligencia emocional, autoestima y resiliencia del futuro profesorado en formación, así como los niveles de práctica de actividad física y su intención de ser físicamente activos, comparando estos factores entre sí y con la variable sexo. La población objeto del estudio está compuesta por 442 estudiantes de distintas universidades españolas que cursan estudios relacionados con la educación. Se uilizaron diversos instrumentos: el IPAQ-SF para conocer el nivel de práctica de actividad física; la Escala de Autoestima de Rosenberg para analizar los niveles de autoestima; el cuestionario MIFAU para conocer la intencionalidad de ser físicamente activo; la escala CD-RISC para apreciar el nivel de resiliencia y el TMMS-24 para el análisis de la inteligencia emocional. Los resultados obtenidos permiten comprobar la relación existente entre los distintos factores psicosociales analizados. Además, se ha evidenciado la necesidad de prestar atención a la actividad física que realiza el profesorado en formación puesto que el estudio ha demostrado que estar físicamente activo, influye en los procesos emocionales y en la resiliencia.
Hellen Dünyasının Radikal Kadın Grubu: Sparta Modeli
Authors: Külahlı Nuriye
Published: October 2023

Hellen kadını, erkek egemen toplumunun belirlenmiş kalıpları içinde sıkışıp kalmıştır. Evinde olması, çocuk doğurup büyütmesi ve kocasına hizmet etmesi beklenen kadın, ancak dini festivallerde halka karışabilmiştir. Bu tipik kadın modelini temsil eden Atina kadınıdır. Ancak, bu kadın algısına uymayan bir kent devleti olan Sparta’da alışılmış kalıpların ötesine geçmeyi başaran kadınlar bulunmaktadır. Sparta yasaları gereği, konumu ve hakları Atina kadınından farklı olan bu kadın modeli, yaşam tarzı ve topluma bıraktığı izler ile dikkatleri çekmektedir. Güçlü çocuk doğurmak adına eğitim alması zorunlu tutulan bu kadın grubu, gerek fiziki gerekse beşeri ilimler eğitimleri ile Hellen dünyası için radikal olmuşlardır. Erkeklerin aldığı agoge eğitimine benzer bir fiziksel eğitim alarak güçlü yetiştirilen kızlar, güçlü bir kadın ve anne olmak için eğitilmişlerdir. Ayrıca, bu kadın grubu, tipik Hellen kadını için önemli olan çocuk eğitiminde de adlarından söz ettirmeyi başarmışlardır. Almış oldukları edebiyat, sanat ve felsefe eğitimleri ile de Hellen kültür gelişimine büyük katkı sağlamışlardır. Bütün bu özellikleri dönem buluntulara ve edebi eserlere yansımış ve aldıkları bu eğitim onları Hellen dünyasında öne çıkarmıştır. “Hellen Dünyasının Radikal Kadın Grubu: Sparta Modeli” adlı bu çalışma, Hellen kadınları arasından sıyrılıp birçok konuda öncülük yapmış ve klasik kadın imajını yıkan Sparta kadın modelini tanımayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, antik kaynaklar modern eserler ile desteklenmiş ve elde edilen bilgiler arkeolojik buluntular ile örneklendirilmeye çalışılmıştır.
Kadın Akademisyenlerin Akademik Yükselme Kriterlerinde Annelik Deneyimleri
Authors: Bayar Türkoğlu Hilal Tuğçe
Published: October 2023

Bu çalışmada kadın akademisyenlerin akademik yükselme kriterlerinde annelik deneyimlerinin ortaya koyulması amaçlanmaktadır. Kariyer, işyeri ve aile arasında denge sağlama çabasında olan çocuk sahibi kadın akademisyenlerin, değişen akademik yükselme kriterlerinde annelik deneyimlerinin nasıl olduğu araştırmanın problem sorusudur. Araştırma nitel araştırma yöntemi ile gerçekleştirilmiş, araştırma deseni durum çalışması olarak tasarlanmıştır. Amaçlı ve kartopu örnekleme yöntemleri ile 10 anne akademisyen ile derinlemesine görüşme gerçekleştirilmiştir. Kadın akademisyenlerin akademik yükselme kriterlerinde annelik deneyimleri “Ev içi sorumluluklar”, “İş yerinde sorumluluklar”, “Akademide sorumluluklar” ve “Akademide kariyer planlaması” şeklinde 4 ana tema ve 16 alt tema altında toplanmıştır. Ulaşılan temalar ve alt temalar yorumlanarak neden-sonuç ilişkileri ile irdelenmiş ve sonuçlar ortaya konulmuştur. Bu sonuçlara göre cinsiyete dayalı roller iş, akademi ve ev yaşamında kadınların iş-aile dengesini kurma çabasını ortaya çıkarmış ve yaşadıkları zorluklar akademisyen annelerin akademik kariyerlerini olumsuz etkilemiştir. Kariyer basamaklarını çıkmada mevcut koşullarda zorluk yaşayan akademisyen annelerin yeni yükselme kariyerleri ile birlikte tamamen hayal kırıklığı ve ümitsizlik duygusu yaşadığı görülmüştür. İş, akademi ve yaşam motivasyonlarının düştüğü, yılgınlık ve vazgeçme gibi duygu ve davranış örüntüleri sergiledikleri anlaşılmıştır. Yeni yükselme kriterleriyle birlikte kaygı, stres ve yetersizlik duyguları artmış, yeni kriterler stresör olarak yaşamlarına dahil olmuştur. Sosyal desteklerinin yetersizliğini aktaran akademisyen anneler yeni kriterlerle birlikte daha çok desteğe ihtiyaç duymaktadır.
Akademisyen annelerin yeni yükselme kriterlerinde kariyer platosunu daha belirgin bir biçimde yaşayacakları, mevcut durumda toplumsal cinsiyet eşitsizliğine dayanan geleneksel baskın rollerin yer aldığı annelik deneyimlerinde cam tavan ve annelik duvarına maruz kalmaya devam edecekleri, sosyal destek ağlarının ve toplumun toplumsal cinsiyet eşitlik bilinci ve farkındalığı artmadıkça bu durumun değişmeyeceği düşünülmektedir.
Sürdürülebilirlikte “Kadın”ın Rolü: Tüketim Odaklı Bir Yaklaşım
Authors: Köksal Araç Selin
Published: October 2023

Sürdürülebilir kalkınma, gelecek nesillerin kendi ihtiyaçlarını karşılama yeteneğinden ödün vermeden şimdiki ihtiyaçların karşılandığı kalkınma olarak tanımlanmaktadır. 2015 yılında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda Türkiye dahil tüm üye ülkeler tarafından “Sürdürülebilir Kalkınma 2030 Gündemi” kabul edilmiştir. “Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi” ile birlikte 17 Temel Sürdürülebilir Kalkınma Hedefi ve 169 Alt Hedef belirlenmiştir. Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri’nden beşincisi “Toplumsal Cinsiyet Eşitliği” ; onikinci hedef ise “Sorumlu Üretim ve Tüketim” olarak belirlenmiştir. Bu iki hedef birbiriyle yüksek düzeyde etkileşim halindedir. Döngüsel ekonomi stratejisinin başarılı bir şekilde uygulanması için cinsiyet eşitliğinin entegre edilmesi şarttır. Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri’nde kadınların toplum içerisindeki hakları üzerinde durularak kadın hakları ve toplumsal cinsiyet eşitliği sürdürülebilirliğin önemli bir parçası olarak ele alınmakla birlikte; aslında kadınlar üstlendikleri roller bakımından sürdürülebilirliğin kilit oyuncularıdır. Her ne kadar toplumdaki rolleri ve yükümlülükleri itibariyle dezavantajlı grup olarak görülebilseler de annelik, yöneticilik, öğretmenlik gibi yüklendikleri birçok misyon ile sürdürülebilirlik açısından yön değiştirebilecek güce sahiptirler. Kitabın bu bölümünde sürdürülebilir tüketim açısından kadınların üstlendikleri rol ve sorumluluklar ele alınarak tartışılmıştır. Kadınların sürdürülebilirlikteki rolü hem karakteristik özellikleri bakımından hem de kadınların tüketici, anne ve lider rolleriyle ilişkili olarak ele alınmıştır.
Toplumsal Cinsiyet Penceresinden Kadının Sosyo-Ekonomik Yaşamdaki Rolü: Gaziantep İli Kadın Profili
Authors: Balcı İzgi Berna
Published: October 2023

Günümüzde yerel yönetimlerin topluma önderlik etme proaktif rolleri bilinen bir gerçektir. Belediyecilik, sürdürülebilirlik, şeffaflık, hesap verilebilirlik, istişare gibi ilkeleri ön plana alarak yapılmaktadır. Yerel yönetimlerin çoklu katılım ve demokrasinin yerleşmesine yönelik çalışmalara önem vermesi beklenmektedir. Artan yoksulluk ve gelir dağılımı eşitsizliği ile ilgili çözümler üretmek ön plana çıkmakta, kaynakların doğru alanlara yönlendirilmesi önem kazanmaktadır.
Bu kapsamda bilimsel çalışmaları, toplumsal birlik ve beraberliği destekleyen bir çerçevede gerçekleştirilen çok çeşitli faaliyetlerden bir tanesi de toplumsal cinsiyet konusudur. Toplumsal cinsiyet, eldeki verilerin cinsiyete göre ayrıştırılmış halinin izlenmesidir. Bu çalışmanın amacı, kamuoyunun bilgi ihtiyacının karşılanması nedeniyle  Gaziantep ili için bir “Kadın Profili” incelemesi yapmaktır. Mekansal veri ile kentteki sosyal ve ekonomik eşitsizliklerin ortaya konulabilmesi sayesinde karar alıcıların faydalanabileceği araçlar da ortaya konmuş olacaktır. Toplumsal cinsiyet konulu veriye dayalı karar alma süreçleri giderek daha ön plana çıkmaktadır. Dijital ortamlar ve dijital politika araçları da bu konudaki araçların içerisinde yer almaktadır. Üniversite, sivil toplum ve kent konseyleri işbirliğinde yapılan projelerin liderliğinde gerçekleşen bu süreçler kurumlararası veri paylaşımı açısından da bilgi verici niteliktedir. Bir kadın profili raporu hazırlamanın amacı, doğru mekânsal ve dönemsel kararlar alınmış mı alınmamış ise nasıl iyileştirilebilir sorularına cevap aramaktır. Ulaşılmış verilerin bir değerlendirmesi olan bu çalışma bütüncül bir bakış açısı ile ortaya konmaya çalışılmıştır. Gaziantep ili için genç kadınlarda evlenme yaşının erken olduğu söylenebilir. Eğitimde nisbi olarak ortalamanın üzerinde sayılabilecek oranlar mevcuttur. İstihdam edilen kadın nüfus için ücret eşitsizliğine dair verilerin eski olduğu görülmektedir. Şiddet anlamında özellikle 15-24 yaş aralığının özellikle duygusal şiddete uğrama olasılığının daha yüksek olduğu görülmektedir. Göçe bağlı olarak oluşan heterojen bir yapı söz konusudur. Siyasete katılımda Türkiye’nin diğer illerine göre daha iyi sayılabilecek oranlar söz konusudur.
Sektörel Finansal Risk Karşılaştırması: Bist Turizm ve İnşaat Endeksi Örneği
Authors: Karaca Samuray , Karaca Ahmet
Published: October 2023

Bu çalışmanın amacı, BİST Turizm ve İnşaat endekslerinde yer alan işletmelerin finansal risklerinin karşılaştırmalı olarak analiz edilmesidir. Bu amaçla araştırmaya dahil edilen işletmelerin finansal verilerinin yer aldığı mali tabloları 2012-2022 yılları arası Kamu Aydınlatma Platformu(KAP)’tan elde edilmiştir. İşletmelerin finansal riskleri ise Altman Z skor Modeli ile mali tablo verileri kullanılarak hesaplanmıştır.
Çalışmada sektörel olarak finansal riskler analiz edildikten sonra, her bir sektörün finansal riskleri ile hisse senedi getiri oranları arasındaki ilişki analiz edilerek etkisi karşılaştırılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişki panel veri regresyon analizi ile incelenmiş ve her iki sektörde yer alan işletmelerin finansal risk skorları ile getiri oranları arasında pozitif bir ilişki olduğu görülmüştür. Ayrıca inşaat endeksinde yer alan işletmelerin finansal risklerinin turizm endeksinde bulunan işletmelere göre daha yüksek olduğu, buna karşılık inşaat endeksinde bulunan işletmelerin hisse senedi getiri oranlarının da turizm endeksinde yer alan işletmelere göre son yıllarda yükselişte olduğu bulgularına ulaşılmıştır.
Finansal Kararlar Üzerinde Finansal Okuryazarlık, Finansal Risk ve Zaman Algısı Etkisinin Belirlenmesi Hakkında Literatür İncelemesi
Authors: Kavas Yusuf Bahadır , Kesebir Murat
Published: October 2023

Bireylerin kararlarını verirken risk getiri ilişkisi içerisinde fikirlerini yönlendiren çok sayıda faktör vardır. Bazı zamanlarda yatırımcılar getiriyi yüksek elde etmek adına riskli bir yatırıma girerler, bazı zamanlar ise getiriyi düşünmeyip riskin daha düşük olduğu durumları tercih ederler. Bu durumlara etki eden unsurların belirlenmesi yatırımcıların daha optimum kararlar almasını kolaylaştıracaktır. Böylece yatırımcıların hesaba katmadıkları kayıpların önüne geçilebilecektir. Bu çalışmada yatırım kararları üzerinde etkili olabileceği düşünülen finansal okuryazarlık, finansal risk ve zaman algısı ile ilgili yazın dilinde hangi çalışmaların var olduğu; elde edilen bulguların neler olduğu belirlenmeye çalışılmaktadır. Bu sayede araştırmacıları bu alana yönlendirerek yeni çalışmalara yön vermek hedeflenmektedir. Elde edilen sonuçlara göre Bireylerin finansal konularda farkındalıklarını artırması, finansal ürün, hizmet ve kavramlara yönelik bilgi ve becerilerini geliştirmesi, onların bu finansal kaynakları daha etkin kullanmalarına yardımcı olmaktadır. Gelecek kaygısı ve paraya güç olarak bakma arzusu; bireylerin tasarruf eğilimlerini dolayısıyla finansal kararlarını etkileyecektir. Bu nedenle bireylerin zamana olan bakış açılarını değerlendirirken içinde bulundukları sosyo-ekonomik konjonktürün de iyi belirlenmesi gerekmektedir. Aksi taktirde elde edilecek sonuçlar yanıltıcı olabilecektir. Bireylerin kendi içsel duygu ve düşünceleri, hatta hepsi birlikte kişilikleri karar anında onları etkileyen en temel unsurdur. Finansal açıdan bilgisi iyi olan ve riski tolere eden bir birey sonrasındaki süreçte bunu ne zaman yapması gerektiğine karar verecek ve ne zaman daha iyi bir getiri elde edeceğini hesaba katabilecektir. Bu nedenle kişinin kendi kişilik özellikleri ile zaman algısı birleştiğinde anlık veya daha sonrasında bir yatırımı gerçekleştirecektir. Bu bağlamda bireyin bu kararını verirken tasarruflarını nasıl kullandığı hakkında bilgiye de ulaşılmış olunacaktır.
Borsa İstanbul’da İşlem Gören Tekstil Firmalarının Finansal Performanslarının Değerlendirilmesi: Entropi Tabanlı WASPAS Yöntemi
Authors: Noyan Elçin
Published: October 2023

Tekstil endüstrisi, tarımın yanı sıra dünyanın en büyük endüstrilerinden biri olup aynı zamanda çoğu kişiye istihdam sağlamaktadır. Tekstil işletmelerinin performanslarının değerlendirilmesi gelecekte alınacak olan işletme ile ilgili kararlarda yöneticilere fayda sağlamaktadır. Çalışma ile tekstil işletmesi yöneticilerine karar alma noktasında bilgiler sunmak amaçlanmıştır. Borsa İstanbul’da işlem gören tekstil firmalarının finansal performans verileri Kamuyu Aydınlatma Platformu’ndan alınarak ÇKKV yöntemlerinden Entropi yöntemi ile ağırlıklandırılmış,  WASPAS yöntemi ile sıralanmıştır. Elde edilen bulgulara göre Entropi yöntemi ile kriter ağırlıklandırma sonucunda önem derecelerine göre K8>K1>K3>K2, K4, K5>K6, K7 şeklinde sıralanmıştır. Kriterler, satılan mamul maliyeti, cari oran, kaldıraç oranı, nakit oranı, stok devir hızı, özkaynak devir hızı, özsermaye karlılığı ve net kar marjı şeklinde sıralanmıştır. Tekstil işletmelerin finansal performanslarının sıralanması A2>A1>A5>A3>A6>A7>A4>A8,A9 ve A10 şeklinde gerçekleşmiştir. Sıralama sonucunda: satılan mamul maliyeti, cari oran, kaldıraç oranları yüksek değerde olan tekstil işletmelerinin sıralamada üst sıralarda yer aldığı görülmektedir. Çalışmadan elde edilen sonuçlar ile tekstil sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin finansal performansları hakkında bulgular elde edilmiştir. İşletmelerde rekabet üstünlüğünün sağlanması için finansal performans oranlarının göz önünde bulundurulması gerekmektedir.
TOPSIS ve COPRAS Yöntemi Kullanılarak Finansal Performans Analizi: BİST’te İşlem Gören Bilişim Sektörü Firmaları Üzerine Bir Araştırma
Authors: Baysal Gültekin , Anık Baysal İsmet , Gümüş Umut Tolga
Published: October 2023

Gerçekleştirilen bu çalışmada amaç, BİST’te faaliyet gösteren, bilişim sektöründeki firmaların, 2018-2022 yılları yani son 5 yıllık faaliyetlerinin finansal açıdan ne durumda olduğunu, TOPSIS ve COPRAS metodu ile karşılaştırmalı olarak ortaya koymaktır.
Bu amaç doğrultusunda, Bilişim sektöründe, BİST’te faaliyet gösteren toplam 29 firma içerisinden finansal oran verileri açısından en iyi durumda olan ilk 15 firma incelenmiştir. İncelenen firmaların son 5 yıllık verileri www.kap.org.tr web sitesinden alınmıştır. Çalışmada firmaların, uygulamanın gerçekleştirildiği yıl olan 2023 yılı verileri faaliyet dönemi hali hazırda tamamlanmadığı için inceleme dışında bırakılmıştır. Ulaşılan bilgiler TOPSIS ve COPRAS metotlarıyla incelenerek firmaların performansı önce yıl bazında analiz edilmiş ve kendi aralarında karşılaştırılması yapılarak son 5 yıllık finansal oranlarının ortalaması hesaplanmıştır.
Çalışmada hem TOPSIS hem de COPRAS metoduyla gerçekleştirilen finansal performans analizlerinin sonuçları izlendiğinde yıllar bazında firmaların performanslarının her iki yöntemde de paralel sonuç verdiğini söyleyebiliriz. Bu veriler dışında, farklı çalışmalarda baz alınacak farklı tarih aralığının tercih edilmesi, tercih edilen parasal kaynak oranlarının değiştirilmesi, ölçütlere yüklenen değer oranının farklı tutulması, tercih edilecek olan analiz yönteminin değiştirilmesi gibi farklılıkların, ortaya çıkarılan performans sıralamasını değiştirebilecek sonuçlar verebileceği söylenebilir.
BIST Kurumsal Yönetim Endeksinde Yer Alan Enerji Firmalarının Finansal Performans Göstergelerinin Değerlendirilmesi
Authors: Karabulut Turgut
Published: October 2023

Türkiye’de kurumsal yönetim süreci ile ilgili gelişmeler, 2003 yılında SPK’nın “Yerel Kurumsal Yönetim İlkelerini” belirlemesi ve 2007 yılında ise BIST Kurumsal Yönetim Endeksinin işlem görmesi ile başlamıştır. Bu gelişmeler kurumsal yönetim endeksinde yer alan firmaların finansal performanslarının değerlendirilmesini önemli hale getirmiştir. Enerji, gelişmiş düzeyine bağlı olmaksızın bütün ülkelerin gelişimini destekleyen en önemli ekonomik kalemlerinden biridir. Kentleşme ve sanayileşmede sıkça kullanılan bir sektör haline gelmiştir. Son çeyrek asırdır, ekonomik ve çevresel etkilerinden dolayı gündemden düşmeyen bu sektöre, çoğu firmanın ilgisi artmıştır. Bu çalışmada hem BIST100 hem de BISTXKURY endeksinde yer alan enerji firmaları ile yalnızca BIST100’de yer alan enerji firmalarının finansal performans göstergeleri arasında farklılık olup olmadığı incelenmiştir. Çalışma bulgularına göre özsermaye karlılığı, dönen varlıklar/aktif toplam, hisse başına kâr ve piyasa değeri göstergeleri açısından yalnızca BIST100 endeksinde yer alan enerji firmalarının ortalamasının daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Kaldıraç oranı ve duran varlıklar/toplam aktif göstergeleri açısından hem BIS100 hem de BISTXKURY endeksinde yer alan enerji firmalarının ortalamasının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Aktif karlılık, piyasa değeri/defter değeri, likidite oranı, nakit oran, TobinQ ve toplam aktif göstergeleri açısından ise BISTXKURY endeksinde yer alıp almamasına göre enerji firmalarının ortalamaları birbirine yakın olup, aralarında farklılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma sonucunda kurumsal yönetim endeksinde yer almanın firmaların finansal performans göstergelerine etkisinin olmadığı söylenebilir.
Türkiye’de Bankacılık Sektörü Kredileri ile Enflasyon İlişkisinin İncelenmesi
Authors: Emek Ömer Fazıl
Published: October 2023

Banka kredilerinin tahsis sürecinin etkin ve verimli olabilmesi, iyi işleyen bir finansal kesimin varlığına ayrıca makroekonomik istikrara bağlıdır. Aksi taktirde, ekonomik olarak ortaya çıkan olumsuzlukların finans kesimini doğrudan veya dolaylı yollardan etkilemesi mümkün hale gelmektedir. Özellikle finansal gelişimini hünüz tamamlayamamış gelişmekte olan ülkelerin bu makroekonomik olumsuzluklardan daha fazla etkilenmesi güçlü bir ihtimaldir. Teknoloji ve altyapıya yapılan yetersiz yatırımlar, bireysel ve kurumsal açıdan banka kredilerine bağımlılık, yüksek bütçe ve cari açıklar dolayısıyla döviz kurları, enflayon ve faiz oranlarında süregelen artışlar gelişmekte olan ülkelerdeki başlıca makroekonomik problemlerdir. Bunlar da ekonomik istikrarın önündeki önemli engellerdir. Özellikle enflasyon, öngörülebilirliği ortadan kaldıran ve ekonomik süreci belirsizliğe mahkum eden başlıca bir istikrarsızlık unsurudur. Bu nedenle finans kesiminin reel ekonomik aktivite ile olan ilişkisini olumsuz etkilemektedir. Nitekim, enflasyonun banka kredileri üzerindeki etkisi literatürde tartışılmaya devam eden konular arasındadır. Konu bağlamında Türkiye'de de uzun yıllar kronik hale gelen enflasyonun banka kredileri ile olan ilişkisi merak uyandırmış ve çeşitli araştırmalar yapılmıştır. Yapılan bu çalışmanın amacı da Türkiye'de 2014-2023 yılları arası çeyreklik verilerden oluşan banka kredileri ile enflasyon oranı arasındaki uzun dönem ve nedensellik ilişkisini incelemektir. Johansen eşbütünleşme analizine göre bu değişler arasında uzun dönemli bir ilişkinin ayrıca Granger nedensellik analizine göre ise enflasyon oranından banka kredilerine doğru tek yönlü nedenselliğin varlığı tespit edilmiştir. Türkiye'de yaşanan makroekonomik olumsuzlukların başında geldiği bilinen enflasyonun beklenildiği gibi bankaların kredi verme sürecini uzun vadede etkilediği anlaşılmaktadır. Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde finans kesiminin büyük çoğunluğunu kapsayan bankaların önemi yadsınamaz bir gerçekliktir. Banka kredilerinin akışkanlığı, enflasyon gibi ekonomik istikrarsızlıkların ortadan kaldırılmasına bağlıdır. Bu doğrultuda üzerinde durulması gereken, enflasyonla mücadelenin güçlü bir şekilde devam edilmesidir.
Acil Tıpta Liderlik: Türler, Modeller, Yaklaşımlar
Authors: Cengiz Can
Published: October 2023

Hızla değişen toplumsal ve teknolojik gelişimlerle belirlenen çağımızda, dünya genelindeki kurumlar, örgütlenmeler ve hizmetler de yeniden yapılanmaktadır. Bu değişimin öncelikli unsuru, etkili liderliğin kurumsal başarıyı sağlama noktasındaki kilit rolünün tanınmasıdır. Çalışmamız, sağlık hizmetleri alanına odaklanarak özellikle acil tıp birimlerinde liderliğin ve liderlik eğitiminin önemini vurgulamaktadır.
Tıbbi uygulamalar giderek karmaşık ve dinamik hale geldikçe, başarılı liderliğe olan ihtiyaç görünür hale gelmiştir. Tıbbi liderler sadece ekiplerini yönlendirmekle kalmaz, aynı zamanda bir kurumun kültürüne katkıda bulunur; hasta bakımını, ekip üyelerinin memnuniyet ve genel performansını etkileyerek sağlık hizmetlerinin yapısını belirler. Acil servis üniteleri ve ekipleri genel sağlık hizmetleri bağlamında oynadıkları kritik rol ve kriz anlarına her zaman açık olmaları ile takım çalışmasını gerektiren en önemli birimlerden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Acil tıp birimlerinde etkili liderler, farklı liderlik tür ve modellerini bir arada kullanarak güven aşılar, sağlıklı iletişimi teşvik eder ve yüksek stresli senaryolar içerisinde ekip uyumunu kolaylaştırarak nihai olarak hizmetin kalitesini belirlerler.
Diğer taraftan özellikle acil tıp hizmetlerinde liderlik ve liderlerin rol ve önemine ilişkin bilimsel literatür kısıtlı kalmaktadır. Çalışmamız söz konusu kısıtlı literatür taranarak acil tıpta liderlik olgusunu; liderlik türleri, tıpta liderlik eğitiminin yapısı, olası sorunlar ve çözüm önerileri bağlamında irdelemektedir.