Drivers of efficiency in higher education in England
Authors: Παπαδημητρίου Μαρία 
Published: January 2022

Το πλαίσιο αυτής της διατριβής διερευνά μέτρα αποδοτικότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ΑΕ) στην Αγγλία. Τα μέτρα αποδοτικότητας χρησιμεύουν σαν κρίκος διασύνδεσης μεταξύ της οικονομικής βιωσιμότητας του κλάδου της ανώτατης εκπαίδευσης και των θεσμών χάραξης πολιτικής. Δεδομένου ότι η ιδέα της αποδοτικής κατανομής των πόρων, σε μια περίοδο αυστηρότερων δημοσιονομικών περιορισμών, περιορισμένης κρατικής χρηματοδότησης και αυξανόμενου ανταγωνισμού για μεγαλύτερο μερίδιο χρηματοδότησης της έρευνας και αριθμού φοιτητών έχει τόσο ισχυρή επιρροή, η έννοια της αποδοτικότητας αποκτά νόημα χρησιμεύοντας ως βάση για αποφάσεις βελτίωσης της κατανομής των πόρων. Η κατανόηση της φύσης της αποδοτικότητας στοχεύει στη θέσπιση ενός απλούστερου και πιο αποδοτικού συστήματος ανώτατης εκπαίδευσης και έρευνας στην Αγγλία που ενθαρρύνει τον ανταγωνισμό και τις επιλογές, βελτιώνει την ποιότητα και διασφαλίζει καλύτερη λογοδοσία και αξιοποίηση χρημάτων. Η διατριβή ξεδιπλώνει δύο βασικούς τύπους αποδοτικότητας, αυτή της τεχνικής και της αποδοτικότητας κόστους στην ανώτατη εκπαίδευση της Αγγλίας. Ως εκ τούτου, οι ερευνητικοί στόχοι που συζητούνται βασίζονται σε αυτήν την εννοιολόγηση της αποδοτικότητας και παρέχουν περαιτέρω εμβάθυνση σχετικά με πρώτον, τις επιπτώσεις της δραστηριότητας συγχώνευσης στην αποδοτικότητα και δεύτερον, σχετικά με το εάν μόνιμη ή παροδική (ανα)αποτελεσματικότητα κυριαρχεί στον Αγγλικό κλάδο ανώτατης εκπαίδευσης. Αυτά τα θέματα είναι βασικές πτυχές και κρίσιμης σημασίας τόσο για την αλλαγή πολιτικής όσο και για τη συνεχιζόμενη θεσμική και διαρθρωτική μεταρρύθμιση, και ως τέτοια διερευνώνται στις γραμμές αυτής της διατριβής. Όσον αφορά τον πρώτο ερευνητικό στόχο σχετικά με την δυνάμει επίδραση των συγχωνεύσεων στην αποδοτικότητα των Ανωτάτων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (ΑΕΙ), σε μία ανάλυση πρώτου σταδίου, οι επιδόσεις απόδοσης των αγγλικών πανεπιστημίων προέκυψαν για μια περίοδο μελέτης 17 ετών με τη χρήση της μεθόδου εκτίμησης αποτελεσματικού συνόρου (Περιβάλλουσα Ανάλυση Δεδομένων, DEA). Με μια ανάλυση δεύτερου σταδίου διερευνάται η επίδραση των συγχωνεύσεων και άλλων παραγόντων στην αποδοτικότητα. Διαπιστώνεται ότι η μέση αποδοτικότητα για τον κλάδο ποικίλλει από 60 τοις εκατό (60%) έως 70 τοις εκατό (70%), ωστόσο τα επίπεδα αποδοτικότητας της συντριπτικής πλειοψηφίας των μεμονωμένων ΑΕΙ δεν διαφέρουν σημαντικά μεταξύ τους. Τα συγχωνευμένα ΑΕΙ έχουν αποδοτικότητα που είναι 5 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερη μετά τη συγχώνευση από τα ΑΕΙ που δεν συγχωνεύτηκαν κρατώντας όλα τα άλλα σταθερά· επιπλέον, ο αντίκτυπος της συγχώνευσης στην αποδοτικότητα έρχεται εντός 2 ετών από την πραγματοποίηση της συγχώνευσης. Από τους άλλους παράγοντες που περιλαμβάνονται στην ανάλυση του δεύτερου σταδίου, τα προ-1992 πανεπιστήμια έχουν χαμηλότερη αποδοτικότητα από άλλα είδη ιδρυμάτων. Επιπλέον, η ύπαρξη υψηλότερου ποσοστού εσόδων από κρατικές πηγές αποτελεί κίνητρο για μεγαλύτερη αποδοτικότητα. Τέλος, διεξήχθη ανάλυση ευαισθησίας που υπέβαλε τα αποτελέσματα αποδοτικότητας μετά τη συγχώνευση, σε μια διαφορετική αξιολογική μέθοδο ως δοκιμή επικύρωσης, των προτεινόμενων επιπτώσεων πολιτικής. Η ανάλυση ευαισθησίας οδήγησε στην επιβεβαίωση των βασικών ευρημάτων για βελτιωμένη αποδοτικότητα σε μονάδες που έλαβαν την μεταχείριση συγχώνευσης.Όσον αφορά τον δεύτερο ερευνητικό στόχο, μια κοινή αδυναμία στα περισσότερα μοντέλα που ασχολούνται με την αποδοτικότητα είναι η ανεπάρκειά τους να εξηγήσουν την μη παρατηρήσιμη ετερογένεια που εν τέλη οδηγεί σε μεροληπτικές εκτιμήσεις αποδοτικότητας. Τα περισσότερα μοντέλα εύρεσης αποτελεσματικού συνόρου αποδοτικότητας κόστους, επικεντρώνονται είτε στο παροδικό είτε στο μόνιμο μέρος της αναποτελεσματικότητας κόστους, συγχέοντας τις επιδράσεις συγκεκριμένων μονάδων (που δεν αποτελούν μέρος της αναποτελεσματικότητας) με την μόνιμη αναποτελεσματικότητα ή αναμιγνύοντας την μόνιμη αναποτελεσματικότητα με την λανθάνουσα ετερογένεια. Ωστόσο, η αποσύνθεση των δύο μερών, της μόνιμης (μακροπρόθεσμης) και της παροδικής/κατάλοιπης (βραχυπρόθεσμης) αναποτελεσματικότητας, παρέχει μια εις βάθος ανάλυση για το εάν οι βραχυπρόθεσμες πρακτικές ή οι πιο μακροπρόθεσμες διαρθρωτικές αλλαγές εντός των κολεγίων και των πανεπιστήμιων επηρεάζουν το βαθμό αποδοτικότητας κόστους στον κλάδο ανώτατης εκπαίδευσης της Αγγλίας.Αυτή η διάκριση φαίνεται να είναι περαιτέρω ελκυστική στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής ως ρυθμιστικό στοιχείο που στοχεύει στη βελτίωση της αποδοτικότητας του κλάδου μέσω μεταρρυθμιστικών κινήτρων. Ως εκ τούτου, οι πιο πρόσφατες εξελίξεις στα δεδομένα διαστρωματικών χρονοσειρών(1) (Δεδομένα-Πάνελ) επιτρέπουν μια περαιτέρω ελκυστική διάκριση στην αποδοτικότητα κόστους των ΑΕΙ στην οποία η μη παρατηρήσιμη επίδραση συγκεκριμένων μονάδων (ετερογένεια μονάδας) μπορεί να διαχωριστεί από τη χρονικά αμετάβλητη και την χρονικά μεταβαλλόμενη αναποτελεσματικότητα. Ως εκ τούτου, ο σκοπός αυτής της διατριβής είναι εν μέρει να αξιολογήσει το επίπεδο της μόνιμης και της παροδικής αναποτελεσματικότητας στον τομέα ανώτατης εκπαίδευσης της Αγγλίας από το 2008/09 έως το 2013/14 χρησιμοποιώντας ένα μοντέλο διαταρακτικών όρων τεσσάρων κατευθύνσεων (μόνιμη και παροδική αναποτελεσματικότητα, τυχαίες επιδράσεις συγκεκριμένων μονάδων και θόρυβος) έτσι ώστε να διατηρείται ο μηχανισμός εξαγωγής στατιστικής συμπερασματολογίας που απορρέει από ένα μοντέλο Γενικευμένων Αληθινών Τυχαίων Επιδράσεων (GTRE) που βασίζονται σε τεχνικές προσομοίωσης μεγίστης πιθανοφάνειας (MSL).Προκειμένου να υπάρχουν αποδείξεις ότι η προαναφερθείσα μέθοδος βελτιώνει την προβλεπόμενη ισχύ του μοντέλου, προσφέρεται μια συγκριτική μελέτη μέσω των θεμελιωδών μοντέλων που έχουν εφαρμοστεί μέχρι τώρα στη βιβλιογραφία. Κατά συνέπεια, θα επιχειρηθεί εξαγωγή στατιστικής συμπερασματολογίας αντιπαραβάλλοντας τις εκτιμήσεις αποδοτικότητας ενός μοντέλου Γενικευμένων Αληθινών Τυχαίων Επιδράσεων (GRTE) με ένα μοντέλο τυχαίων επιδράσεων (RE) που προτείνεται από τους Pitt και Lee (1981), ενδεικτικό για το μόνιμο μέρος, και ένα μοντέλο Αληθινών Τυχαίων Επιδράσεων (TRE) που προτείνεται από τον Greene (2005a, 2005b), διαφωτίζοντας το παροδικό μέρος. Τέλος, η μεροληψία παράλειψης μεταβλητών θα ελεγχθεί με την εφαρμογή ενός μοντέλου Γενικευμένων Αληθινών Τυχαίων Επιδράσεων με προσαρμογή κατά Mundlak (MGTRE), ελαχιστοποιώντας την απορρέουσα μεροληψία ετερογένειας.Η σύγκριση ενισχύει την εγκυρότητα του μοντέλου Γενικευμένων Αληθινών Τυχαίων Επιδράσεων (GTRE), καθώς προσμετρά κάθε μεμονωμένο στοιχείο της αναποτελεσματικότητας, ενώ η ετερογένεια ελέγχεται. Για την ανώτατη εκπαίδευση της Αγγλίας, η αναποτελεσματικότητα θεωρείται ως μόνιμη αφού οι βραχυπρόθεσμες (παροδικές) εκτιμήσεις αποδοτικότητας αποδεικνύονται υψηλότερες από τις μακροπρόθεσμες. Αυτό δίνει περαιτέρω αφορμή για πιο ολοκληρωμένες και διαρθρωτικές αλλαγές αντί απλών μηχανισμών βραχυπρόθεσμης εξοικονόμησης κόστους.(1) Μοντέλα Προσέγγισης Στοχαστικού Ορίου (SFA models) από Colombi κ.α., (2014) και Fillipini & Greene, (2016).