Συσχέτιση της ιστοσυμβατότητας μέσω των προσχηματισμένων και των de novo ειδικών για το δότη αντι - HLA αντισωμάτων στην έκβαση της μεταμόσχευσης ήπατος
Authors: Παπαχρήστου Μαριάνθη 
Published: September 2021

Τα αντιγόνα του MHC συστήματος, είναι η έκφραση ενός συνόλου στενά συνδεδεμένων και εξαιρετικά πολύμορφων γονιδίων, που διαθέτουν όλα τα σπονδυλωτά. Ο ρόλος τους στην ανοσοαπάντηση και στη διάκριση των ξένων από τα εαυτό αντιγόνων είναι εξαιρετικά σημαντικός. Τα τελευταία χρόνια, γίνεται προσπάθεια να αποδειχθεί ο ρόλος τους και ο αντίκτυπος τους στις μεταμοσχεύσεις ήπατος. Τα αποτελέσματα προς το παρόν είναι αμφιλεγόμενα κυρίως λόγω της ανοσοανοχής που παρουσιάζει το ήπαρ. Στην παρούσα διδακτορική διατριβή, μελετήθηκε ο ρόλος των προσχηματισμένων και των de novo αντι-HLA DSAs στη λειτουργία του ηπατικού μοσχεύματος. Επίσης, μελετήθηκαν οι παράγοντες κινδύνου της εμφάνιση των DSAs με αποτέλεσμα τη δυσλειτουργία του αλλομοσχεύματος και την πρόκληση επεισοδίων απόρριψης. Υλικό-Μέθοδοι: Σε συνολικά, 65 ασθενείς οι οποίοι υποβλήθηκαν σε μεταμόσχευση ήπατος έγινε ο έλεγχος για την παρουσία αντι- HLA αντισωμάτων με την τεχνολογία Luminex screening και έπειτα οι θετικοί εξετάστηκαν για IgG τάξης I αντι-HLA-A, B, C και τάξης II αντι-HLA-DR, DQ, DP ειδικά αντισώματα. Ο έλεγχος διεξήχθη πριν τη μεταμόσχευση και 1, 3, 6 και 12 μήνες και στη συνέχεια ετησίως μετά τη μεταμόσχευση. Ταυτόχρονα, ελέγχθηκε η παρουσία συγκεκριμένων παραγόντων κινδύνου: ηλικία του λήπτη και του δότη, ο χρόνος αναμονής στη λίστα των ηπατοπαθών, ο χρόνος ψυχρής ισχαιμίας (cold ischemia time, CIT) κατά τη μεταμόσχευση, η λοίμωξη από κυτταρομεγαλοϊό (cytomegalovirus, CMV) πριν και μετά τη μεταμόσχευση, η εναλλαγή της mTORi (Mammalian target of rapamycin inhibitors) ανοσοκαταστολής και τα αποτελέσματα αυτής, το MELD score (Model for End-Stage Liver Disease) κατά τη μεταμόσχευση, οι τιμές των AST (aspartate transaminase), ALP (alkaline phosphatase) και GGT (gamma-glutamyl transferase) πριν και μετά τη μεταμόσχευση κα τέλος οι τιμές των ALT (alanine transaminase), DBIL (direct bilirubin) και TBIL (total bilirubin) μετά τη μεταμόσχευση. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα της μελέτης για τα προσχηματισμένα αντι- HLA αντισώματα έδειξαν ότι: 16 από τους 65 ασθενείς (24,6%) είχαν ήδη προσχηματισμένα αντι- HLA αντισώματα. Τέσσερις από αυτούς (25%) είχαν προσχηματισμένα DSAs. Ένας από τους 4 ασθενείς (25%) με προσχηματισμένα DSAs τάξης I και II, τα διατήρησε και στη συνέχεια. Και οι 4 ασθενείς (100%) παρουσίασαν δυσλειτουργία του αλλομοσχεύματος, οι 2 (50%) σύνδρομο εξαφάνισης των χοληφόρων πόρων και οι άλλοι 2 (50%) στένωση του χοληδόχου πόρου. Τα αποτελέσματα της μελέτης για τα de novo αντι-HLA αντισώματα έδειξαν ότι: οι δεκατέσσερις από τους 65 ασθενείς (21,5%) εμφάνισαν de novo DSA ενώ έντεκα από τους 65 (17,2%) παρουσίασαν de novo αντι-HLA αντισώματα, αλλά όχι DSAs. Η συνολική ποσότητα των de novo DSA που εντοπίστηκε ήταν 20 εκ των οποίων τα 18 (90%) ήταν έναντι των τάξης ΙΙ και τα 2 (10%) ανήκαν στα τάξης Ι . Τα 8 από τα 18 de novo DSAs τάξης II (44,4%) στρέφονταν έναντι των DQ και όλοι οι ασθενείς (100%) παρουσίασαν δυσλειτουργία του αλλομοσχεύματος. Επιπλέον, όλοι οι ασθενείς με de novo DSAs τάξης I (100%) παρουσίασαν επίσης δυσλειτουργία του αλλομοσχεύματος. Ο μέσος όρος των MFIs για τα de novo DSAs τάξης I και II ήταν < 5000. Ειδικά για το DQ, ο μέσος όρος των MFIs ήταν 6499 (1048 - 21205). Συμπέρασμα: Τελικά η πολυπαραγοντική ανάλυση απέδειξε ότι τα de novo DSAs και χρόνος στη λίστα αναμονής είναι οι ανεξάρτητοι παράγοντες κινδύνου οι οποίοι προκαλούν δυσλειτουργία του αλλομοσχεύματος και ίσως επεισόδια απόρριψης