АРАЛЫКТАН ОКУТУУ ФОРМАСЫ КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНДАГЫ БИЛИМ БЕРҮҮНҮН НАТЫЙЖАЛУУЛУГУН ЖОГОРУЛАТУУНУН ФАКТОРУ КАТАРЫНДА
Authors: Кашматова Ж.А. 
Published: August 2024

Актуальность темы исследования обусловлено недостаточным уровнем развития дистанционной формы обучения в системе высшего образования. Целью статьи является обоснование эффективности развития дистанционной формы обучения. Материал подготовлен с применением метода научного анализа, дедукции, экстраполяции, прогнозирования. В статье проведен обзор эволюции развития дистанционной формы обучения в мире. Рассмотрены виды дистанционного обучения. Представлен анализ состояния дистанционного обучения в Кыргызской Республике. Рассмотрены причины и мотивы спроса на дистанционное обучение. Определены возможности карьерного роста, кто обучается дистанционно. Выявлен потенциал спроса на дистанционное обучение. Определена тенденция развития дистанционной формы обучения. В статье представлен прогноз развития дистанционной формы обучения в Кыргызской Республике до 2031 года по контингенту. Представлен прогноз развития дистанционной формы обучения в Кыргызской Республике до 2031 года по доходам. Развитие дистанционной формы обучения обуславливает повышение эффективности образования за счет использования современных технических средств обучения, снижением трудоемкости профессорско-преподавательского состава. Результаты исследования могут быть использованы Министерством образования, руководством вузов, а также профессорско-преподавательским составом.

Изилдѳѳ темасынын актуалдуулугу жогорку билим берүү системасында аралыктан окутуу формасынын ѳнүгүшүнүн жетишээрлик деңгээлде уюштурулбагандыгы менен шартталат. Макаланын максаты-аралыктан окутуу формасын ѳнүктүрүүнүн натыйжалуулугун негиздѳѳ болуп саналат. Макаланын мазмуну илимий талдоо, дедукция, экстраполяция, прогноздоо усулдарын колдонуу аркылуу даярдалды. Макалада дүйнѳ жүзүндѳгү аралыктан окутуу формасын ѳнүктүрүүнүн эволюциясына обзор жасалды. Аралыктан окутуу формасынын түрлѳрү каралды. Кыргыз Республикасындагы аралыктан окутуунун абалына талдоо жасалып кѳрсѳтүлдү. Аралыктан окутууга болгон талаптардын себептери жана мотивдери каралып чыкты. Аралыктан окугандардын карьера жактан ѳнүгүү мүмкүнчүлүктѳрү жана мындай окууга карата болгон талаптардын потенциалы аныкталды. Аралыктан окутуу формасын ѳнүктүрүүнүн тенденциясы такталды. Макалада Кыргыз Республикасындагы аралыктан окутуу формасынын 2021-жылдан 2031-жылга чейинки аралыкта студенттердин контингенти жана жогорку окуу жайларга киреше алып келээри боюнча ѳнүгүшүнүн прогнозу кѳрсѳтүлдү. Аралыктан окутуу формасын ѳнүктүрүү окутуунун заманбап техникалык каражаттарынын жардамы аркылуу профессордук-окутуучулук курамдын эмгегин жеңилдетүү менен билим берүүнүн натыйжалуулугун жогорулатууну шарттайт. Изилдѳѳнүн жыйынтыктары билим берүү министрлиги, жогорку окуу жайлардын жетекчилери, ошондой эле профессордук-окутуучулук курам тарабынан колдонулушу мүмкүн.

The relevance of the research topic is due to the insufficient level of development of distance learning in the higher education system. The purpose of the article is to substantiate the effectiveness of the development of distance learning. The material was prepared using the method of scientific analysis, deduction, extrapolation, forecasting. The article reviews the evolution of the development of distance learning in the world. The types of distance learning are considered. The analysis of the state of distance learning in the Kyrgyz Republic is presented. The reasons and motives of the demand for distance learning are considered. The possibilities of career growth of students studying remotely are determined. The potential demand for distance learning has been identified. The trend of development of distance learning is determined. The article presents a forecast of the development of distance learning in the Kyrgyz Republic for the period up to 2031 by contingent. The forecast of the development of distance learning in the Kyrgyz Republic for the period up to 2031 by income is presented. The development of distance learning increases the effectiveness of education through the use of modern technical training tools, reducing the labor intensity of the teaching staff. The results of the study can be used by the Ministry of Education, the leadership of universities, as well as the teaching staff.