Accounting for model misspecification in financial decisions
Authors: Γιαννακίδης Χαρίλαος 
Published: September 2021

Η ανάγκη για την δημιουργία μεθόδων λήψης αποφάσεων οι οποίες θα λαμβάνουν υπόψη τις διάφορες πηγές αβεβαιότητας, αναγνωρίζεται ευρέως από την ακαδημαϊκή κοινότητα και τους οικονομικούς αναλυτές. Τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, τα αμοιβαία κεφάλαια και οι επαγγελματίες στον χρηματοπιστωτικό κλάδο βασίζουν τις αποφάσεις τους σε στατιστικά μοντέλα τα οποία μετατρέπουν πληροφόρηση του παρελθόντος σε οικονομικές προβλέψεις. Παρά το γεγονός ότι τα συγκεκριμένα υποδείγματα είναι αναγκαία για την περιγραφή μιας περίπλοκης πραγματικότητας, δεν μπορεί κανείς να παραβλέψει ότι στις περισσότερες περιπτώσεις οι ερευνητές αντιμετωπίζουν περιορισμούς υπό τη μορφή του σφάλματος εκτίμησης και σφάλματος προσδιορισμού του υποδείγματος.Η διαχείριση χαρτοφυλακίου είναι ίσως ο πιο χαρακτηριστικός ερευνητικός τομέας στην οικονομική επιστήμη, όπου το σφάλμα προσδιορισμού και το σφάλμα εκτίμησης μπορεί να έχουν σοβαρές επιπτώσεις στις αποφάσεις και κατ’ επέκταση στον πλούτο των επενδυτών. Αυτό οφείλεται κυρίως στη δυσκολία ταυτοποίησης, εκτίμησης και πρόβλεψης της κατανομής των μελλοντικών χρηματοοικονομικών αποδόσεων που αποτελεί τον κύριο προσδιοριστικό παράγοντα στην κατασκευή «βέλτιστων» κανόνων χαρτοφυλακίου.Η συγκεκριμένη ερευνητική μελέτη επικεντρώνεται στις οικονομικές επιπτώσεις του σφάλματος προσδιορισμού των επενδυτικών αποφάσεων που λαμβάνουν τόσο οι βραχυπρόθεσμοι όσο και οι μακροπρόθεσμοι επενδυτές. Ο συγκεκριμένος στόχος επιτυγχάνεται κάνοντας ένα βήμα πίσω από την τυπική οικονομετρική ανάλυση και προχωρώντας στην διερεύνηση μιας εναλλακτικής οικονομετρικής μεθοδολογίας που λαμβάνει άμεσα υπόψη τις προτιμήσεις των επενδυτών που κάνουν χρήση στατιστικών μοντέλων για την διαχείριση του χαρτοφυλακίου τους. Συγκεκριμένα, αντί να χρησιμοποιήσουμε στατιστικές συναρτήσεις κόστους, όπως την συνάρτηση μέγιστης πιθανοφάνειας, για την εκτίμηση των παραμέτρων ενός υποδείγματος αποδόσεων επενδυτικών αγαθών εστιάζουμε σε συναρτήσεις κόστους που απορρέουν από τη συνάρτηση χρησιμότητας ενός αντιπροσωπευτικού επενδυτή. Με αυτόν τον τρόπο, κατασκευάζουμε M-εκτιμητές οι οποίοι λαμβάνουν υπόψη τους τύπους σφάλματος προσδιορισμού οι οποίοι θεωρούνται σημαντικοί σε ένα οικονομετρικό υπόδειγμα από την σκοπιά ενός επενδυτή αλλά που αγνοούνται στα πλαίσια μιας τυπικής στατιστικής ανάλυσης. Αυτή η τάξη των εκτιμητών καλούνται εκτιμητές μέγιστης χρησιμότητας. Εφαρμόζοντας τον εκτιμητή μέγιστης χρησιμότητας (Maximum Utility Estimator; MU) όπως επίσης και συγκεκριμένες επεκτάσεις του στο πρόβλημα διαχείρισης χαρτοφυλακίου καταλήγουμε σε εμπειρικά ευρήματα που αντικατοπτρίζουν σημαντικές συνέπειες για τον τομέα διαχείρισης επενδύσεων. Ενδεικτικά, με τη διαφοροποίηση των χαρακτηριστικών του επενδυτικού πλαισίου πρώτον, εντοπίζουμε τις συνθήκες υπό τις οποίες οι ισχυρές παραδοχές που καθορίζουν ένα οικονομετρικό μοντέλο οδηγούν σε σημαντικό οικονομικό κόστος για έναν επενδυτή. Δεύτερον, διερευνούμε τις επιπτώσεις της προσεγγισής μας σε όρους επενδυτικού ορίζοντα, χρονισμού των συνθηκών της αγοράς (market timing) και του βαθμού διαφοροποίησης του χαρτοφυλακίου συγκριτικά με την χρήση εκτιμητών που βασίζονται σε συμμετρικές στατιστικές συναρτήσεις κόστους.Η συνεισφορά της προσέγγισης που ακολουθούμε έγκειται τόσο σε επίπεδο διερεύνησης εναλλακτικών μεθόδων στην οικονομετρική ανάλυση ενός υποδείγματος αποδόσεων όσο και στην ποσοτικοποίηση των οικονομικών επιπτώσεων του σφάλματος προσδιορισμού στις επενδυτικές αποφάσεις. Υπό αυτό το πρίσμα, στόχος μας είναι η ανάλυση των ιδιοτήτων του MU εκτιμητή σε πεπερασμένα δείγματα, στην επέκταση της εμπειρικής εφαρμογής του στις περιπτώσεις μακροπρόθεσμων επενδυτών, πολλαπλών επενδυτικών προϊόντων και διαφορετικών τύπων επενδυτών. Τέλος, προχωράμε στην κατασκευή στατιστικών ελέγχων υποθέσεων με σκοπό την ταυτοποίηση σφαλμάτων προσδιορισμού που σχετίζονται με το πλαίσιο των αποφάσεων ενός επενδυτή.