bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
WAYS OF USING THE ARDUINO PLATFORM FOR EDUCATION OF FIRST-YEAR STUDENTS OF THE RIGA TECHNICAL UNIVERSITY
Authors: Zavjalova Oksana , Ziborova Viktorija , Kataļņikova Sabina , Prokofyeva Natalya
Published: May 2021

This paper describes the actual problem of organizing the process of professional education of students in applied problems in their specialty. The problem is considered from two aspects: pedagogical (substantive) and technical, while the solution of learning problems is planned to be realized with the help of new information technologies. The article describes two study schemes based on two programming technologies: VBA and the Arduino platform, explores the advantages and disadvantages of each scheme, and provides examples of specific tasks and the results of a survey of first-year students, which study scheme is most suitable for professional education. The study involved first-year students of RTUFaculty of Electrical and Environmental Engineering, studying the educational course “Computer science”.
THE SPECIFICS OF A DANCE TEACHER’S WORK IN THE CRISIS OF 2020
Authors: Jegere Paula
Published: May 2021

The 2020 has been a year of many challenges in many professions and also for dance teachers. The daily challenge is to replace existing dance classes with a totally different class structure, which is defined by the governmental restrictions. The dance teachers must react to these restrictions immediately and without any methodological materials and support. In the crisis the dance teachers must use such learning organizational forms as: group, individual and online, and use them as alternatives to one another. Can a dance teacher reach their professional (curriculum) goals by alternating components of the study process? How do the changing circumstances affect dancers and their attendance? The aim of this article is to analyse the possibilities of a dance teacher to reach their professional goals with group, individual and online classes and to determine the dancers satisfaction with these classes. The research is realized in terms of one dance studio and in two stages. The first stage (March-July 2020) were an experimental video-instruction independent training analysis. 40 video materials were grouped in 20 classes and sent to 20 dancers. The second stage (September-January 2020) were group, individual and online class analysis from the teacher’s and dancers perspective. In the second stage 27 dancers and 5 dance teachers were surveyed.
CHALLENGES OF DISTANCE EDUCATION DURING THE SCHOOL LOCKDOWN: THE LITHUANIAN SCHOOL LEADERS’ PERSPECTIVE
Authors: Kaminskienė Lina , Chu Ling Yi
Published: May 2021

The COVID19 pandemic has caused massive disruption in education practices worldwide and Lithuania was no exception. This article investigates how this period of uncertainties has been perceived by Lithuanian schools during school lockdown. The study aimed to explore the challenges that Lithuanian schools faced and how distance education practices has been reconsidered during school lockdown. The research was based on a survey of 406 sampled school leaders of public education institutions in Lithuania conducted two months into the first nationwide lockdown in spring 2020. This paper aims to discuss the challenges of distance education from the perspective of school leaders, and to link the findings of the study to recent studies related to schools’ responses to the pandemic situation. The survey responses indicated that schools initially focused on the organisation of staff training and technological preparation to start distance education during the first two weeks of lockdown. Their focus two months into the process shifted towards tackling challenges on students' responsiveness and assessment of students' achievements during distance education. Challenges are perceived as opportunities for reflection and growth, re-examine current institution strengths and weaknesses, and reconsolidate with the school communities in prioritising what the utter function in education is.
USE OF DIFFERENT TECHNIQUES OF VISUALIZATIONS IN THE TRAINING OF ENGINEERING SPECIALISTS: NEEDS VERSUS APPROACHES
Authors: Veide Zoja , Strozheva Veronika
Published: May 2021

The quality of engineering education is closely related to the development of spatial skills of students and the ability to create and read the drawings. Visualization improves the efficiency of the information; as for visualization of geometric tasks of graphical subjects, it helps students faster comprehend complex spatial problems and solve the given exercises.The given article describes the study of the methodology of teaching graphical subjects from the point of view of methods of representations of education materials, the degree of inspiration and engagement of students in learning activities. The research was conducted in Latvia, Lithuania, Spain, Germany and Poland within the project "Contemporary Approach to the Development of Spatial Comprehension through Augmented Reality Content" (SPACAR).
DIASPORA FAMILY VIEWS ON LEARNING LATVIAN IN DISTANCE LEARNING CLASSES BY THE LATVIAN LANGUAGE AGENCY
Authors: Krastiņa Linda , Zariņa Sandra
Published: May 2021

8% of the population whose native language is Latvian live outside Latvia in many countries of the world. With the concern for the preservation of Latvian it is disturbing that less than a half of Latvian diaspora families speak Latvian at home, therefore children have a weak proficiency of Latvian or lack it altogether. What is positive about the present situation is that almost all Latvians living in foreign countries wish their children to learn Latvian and choose distance learning classes for language acquisition and improvement, including those provided by the Latvian Language Agency (henceforth – LLA). The aim of the present research is clarifying the motivation of diaspora families to choose for their children distance learning classes of Latvian provided by the LLA and investigating the views of the families on the role of distance classes in the process of learning Latvian. For research data collection, a digital survey questionnaire was compiled and e-mailed to all families participating in distance classes of learning Latvian organized by the LLA in different countries of the world. The research reveals that the majority of the surveyed family children do not attend weekend Latvian schools and prefer regular, systemic language learning classes under the guidance of professional teachers from Latvia. The families admit that distance classes are a convenient mode of language learning, yet the greatest challenges in teaching and sustaining Latvian outside Latvia are the lack of the Latvian linguistic environment and lack of time for engaging with the child, whereas those in distance learning are children’s busyness and lack of motivation for language learning.
KNOWLEDGE MANAGEMENT AS AN ASSISTANT IN DATA PROCESSING AND DATABASE FOR PSYCHOPHYSIOLOGICAL TESTS
Authors: Turlisova Jelena , Jansone Anita
Published: May 2021

In nowadays modern society is a knowledge society and we are living in the information communication technologies century, so smart use of different computing tools, instruments and techniques are more and more used and applied for the problems of getting relevant information from the ever-increasing data flow and surrounding information problems resolving. Evaluation of children visual perception is not an exemption. In previous articles, authors described how mechanical skills of children's visual perception can be thoroughly evaluated by computerized system assistance that rates mechanical skills of perception or the computer screening. This computerized approach is a unique and promising opportunity, even a new method, of children's development level of visual perception evaluation at a very early age. In addition – with such evaluation by the computerized system there is not only possible to exclude the risk of the human factor (subjective assess or overlook), but the possibility to get extreme time-saving and extra accuracy of computer-aided tests. Extra fast test results proceeding is the main advantage of the computerized psychophysiological tests, especially when computing of tests means technical resolution and value-added outcome of tests results. The main purpose of this study is to consider how the KM system can be used as an assistant in data processing and creation/storage of databases for psychophysiological tests, especially for DTVP tests in the ImageJ computer program.
CAN RETURN MIGRATION REVITALISE LATVIA’S REGIONS? FACILITATORS AND BARRIERS TO HUMAN CAPITAL GAINS
Authors: Mieriņa Inta , Bela Baiba
Published: May 2021

Migration researchers from East-Central Europe most often focus on the impact of ‘brain drain’ which is characterised by the loss of human capital from emigration. In this paper focus is placed on the assumption that migrants living abroad gain valuable experiences and education opportunities, that lead to personal growth, facilitate entrepreneurship and psychological resilience, amongst other important skills. This experience may be used for the revitalisation of the less-developed regions the migrants return to. To explore what facilitates or inhibits the fulfil potential of ‘brain circulation’ or gain, we use data from two large-scale surveys of return migrants in Latvia, in-depth interviews, media analysis, regional workshops and secondary data. We find that return migrants often choose to return to the capital city and not their original point of departure. While towns and villages offer some advantages such as little competition, easier adaptation and high neighbourhood quality, reliance on personal contacts distorts the efficiency of job placement and there are fewer work opportunities in one’s acquired profession. The skills are waisted and employers remain unappreciative of knowledge gained abroad in towns and villages more than in Riga.
MANIFESTATION OF ETHNICITY AND VALUES: THE CASE STUDY FROM THE EASTERN LATVIA
Authors: Makarevičs Valērijs , Iliško Dzintra
Published: May 2021

Values has been explored in connection to a deeper understanding of human behavior. Values provide the answer to the basic existential questions, help to provide meaning in one’s life. Values are the key aspects of one’s self-esteem. They reflect diverse aspects of one’s social identity. According to a number of scientists, ethnic identity is a part of social identity. A number of studies in psychology has a focus on the connection between ethnicity and ethnic values. There are two main approaches towards the study of values can be distinguished. On the one hand, there are values that have the existential basis for the existence of people. On the other hand, the information about ethnic values can have applied aspect. The aim of this study is to identify differences in value orientation among representatives of two main linguistic groups that live in Eastern Latvia: the group of Latvian and Russian-speaking participants. The second goal is to explore the influence of religion, age and gender on the values of the research participants. The methodology used for the purpose of this study was to determine value orientation towards family, religious and friendship. The authors discovered statistically significant differences only in relation to a value of friendship. This value turned out to be the highest among the Russian-speaking group as compared to the Latvian-speaking group, as well as in the Orthodox group as compared to the group of Catholics.
EFFECTS OF SOCIAL ISOLATION ON MENTAL HEALTH DURING COVID-19 IN THE CONTEXT OF AGEING
Authors: Koroļeva Ilze , Sniķere Sigita , Aleksandrovs Aleksandrs , Reine Ieva , Trapencieris Mārcis , Ivanovs Andrejs
Published: May 2021

The COVID-19 pandemic brought significant changes to the usual rhythm of life. Reduced opportunities to meet with family members and friends in a situation of heightened stress leads to increased feelings of loneliness and social isolation, as well as increases the risk of mental health problems. The aim of this paper is to evaluate the effect of social contacts on the changes in psychoemotional states in the elderly population in Latvia during the crisis caused by the COVID-19 pandemic. The analysis draws upon quantitative data collected by the Survey of Health, Ageing and Retirement in Europe within Wave 8 in Latvia (n=1207). Measurements of the frequency of social contacts were used to construct social isolation indexes. Changes of psychoemotional state, characterized by sleeping problems, nervousness, frustration during the pandemic were included as dependent variables in multinomial logistic regression models that were run to identify the effect of social isolation on psychoemotional health in the context of other factors: age, gender, perceived health status, affluence and feelings of loneliness. The results show that in the group of those aged 50+, close to one-fifth of respondents experienced the effect of the COVID-19 crisis on their mental health. The link between reduced social contacts and changes in psychoemotional states proved to be statistically significant. In the group with the highest level of social isolation, irregularities in psychoemotional health are three times higher compared to other groups.
MEASURING INSTABILITY OF FOREIGN DIRECT INVESTMENT FLOWS IN LATVIA
Authors: Limanskis Andrejs
Published: May 2021

Fluctuations of Foreign Direct Investment (FDI) flows constitute an acute research problem globally and in Latvia studies. Already before COVID19, negative flows occurred. The research aim is to investigate stability in FDI in Latvia applying theory of dynamical system to big database of 129 countries of origin of FDI covering the whole period of regained statehood. The primary methods used are standard deviation and correlation. The main research result is disclosing growing instability of FDI flows in Latvia despite joining the EU and Eurozone. Novelty consists of research methodology justification, plotting analytical table, calculation of sigma and correlations for FDI flows for the periods before and after Latvia joined the EU, and drawing conclusions.
RELEVANCE OF INDICATORS OF SOCIAL EMOTIONAL HEALTH IN DIFFERENT SAMPLES OF ADOLESCENCE
Authors: Čukna Laura , Svence Guna , Pakse Ieva
Published: May 2021

The aim of this research was to determine whether there are statistically relevant differences in Michael J. Furlong's concept of socio-emotional health with meta construct Covitality (SEV factor) between teenage and youth selections, gender, and nationalities in different schools.The participants of the research were 593 respondents from Latvia, aged 11-19 years. Out of the total selection of participants (N=593) there were 318 teens (M=13.01, SD=.84), of them 151 boys and 167 girls; the other group of 274 young people (M=15.85, SD = 1.02), consisted of 132 males and 142 females. To measure the positive aspects of the mental health, A Socio-emotional Health Survey was used (Social Emotional Health Survey – Secondary, SEHS-S, Furlong, You, Renshaw, O’Malley; 2014; adapted in Latvian by Kņaze, 2017).There were raised 6 questions in the beginning of the research. Results showed higher results for girls on the scale Belief in Others (its substructure Peer Support) and on the scale Emotional Competence (its substructure Empathy), compared to the selection of boys.The results on the scale Engaged living were statistically higher for teens compared to the selection of the youth. Teens also had higher statistical results of Co-vitality compared to the youth. However, the selection of youth showed statistically higher results in the Emotion Regulation (the substructure of Emotional Competence) compared to the selection of teens.The respondents from city schools showed statistically higher results on the scale Belief in Self, Engaged Living and Co-vitality compared to students from town schools. The Regression Analysis highlights the importance of the school environment in Co-vitality, which explains the 3% variance of the socio-emotional health.
VALIDITY AND RELIABILITY OF THE FLOURISHING SCALE: LATVIAN VERSION
Authors: Sadauska Inese , Koļesovs Aleksandrs
Published: May 2021

The objective of this study was to assess the psychometric properties of the Latvian version of the Flourishing Scale (FS), created by Diener et al. (2010). FS is a brief self-report measure of the respondent’s well-being and success in areas of relationships, self-esteem, purpose, and optimism. The scale provides a single score across 8 items. The original FS was translated to Latvian and then back to English. The Satisfaction with Life Scale and Meaning in Life Questionnaire was applied for testing the convergent validity of the FS. Participants of the study were 191 people, ranged in age from 19 to 68 (159 women, mean age M = 30.62, SD = 9.50). Reliability analysis, exploratory and confirmatory factor analysis (EFA and CFA) of the scale were performed. EFA indicated a one-factor structure. Results showed that the Latvian version of FS has good psychometric properties and demonstrated convergent validity. Testing of the original model by CFA resulted in acceptable fit indices.
Features of the damaging effect of hunting cartridges fired from the KO-98M1 carbine
Authors: Leonov Sergey V. , Pinchuk Pavel V. , Guseva Svetlana V.
Published: May 2021

Background: The article presents the results of experimental studies of gunshot injuries of biological tissue simulators in relation to the morphology of the wound channel, which depend on the characteristics of the cartridge used. Aim: To establish the features of the wound channel in the biological simulator caused by semi-shell bullets of cartridges fired from the KO-98M1 carbine under the 857 JS cartridge. Material and methods: Experimental shots were fired with 857 JS cartridges with shell and semi-shell bullets from the KO-98M1 hunting carbine. The first group of observations consisted of shots of cartridges with shell bullets of two radius ogival shape; the second group-shots of cartridges with semi-shell bullets with a head part in the form of a truncated cone. Shots with shell bullets of a single-radius ogival form formed the control group. In each group of observations, 10 shots were fired from a distance of 510 m, and a pig's half-carcass was used as a target. Results: In the first group of observations, the entrance injury had an oval or rounded shape, with a Central tissue defect with a diameter of 6.50.5 mm. the Wound channel from the entrance injury expanded conically and reached a maximum at a distance of 6 cm. In the second group of observations, the entrance gunshot injury had a rounded shape, with multiple radial tears, with a Central tissue defect with a diameter of 7.50.5 mm. The wound channel from the entrance injury expanded spherically immediately behind the skin, reaching a maximum at a distance of 4 cm. In the control group of observations, the entrance gunshot injury had a rectangular shape, with one or two radial breaks and a Central tissue defect with a diameter of 5.50.5 mm. The wound channel throughout corresponded to the diameter of the firearm shell. Conclusion: In the course of experimental studies, it was found that the rounding of the head part of the shell increases the size of the wound canal cavity by about 4 times. The runway occurs at a distance of 6 cm from the input damage. A semi-shell bullet with a head shape in the form of a truncated cone leads to the formation of a runway immediately behind the layer of skin, while the size of the visible cavity of the wound channel exceeds the size of the projectile by 15 times.
Po nitce do kłębka – analiza zmian koniunkturalnych w branży tekstylno-odzieżowej
Authors: Włodarczyk Julia , Małczęć Paula , Pala Kinga
Published: May 2021

Uzasadnienie teoretyczne: Polski rynek tekstylno-odzieżowy jest jednym z największych i najbardziej dynamicznie rosnących rynków w Europie Środkowo-Wschodniej. Branża ta cechuje się wysoką dynamiką zmian, zarówno sezonowych, jak i obserwowanych w skali cyklu koniunkturalnego.

Cel artykułu: Syntetyczna charakterystyka sytuacji w branży tekstylno-odzieżowej w Polsce oraz zmian w niej zachodzących, a także ocena wpływu wybranych determinant na klimat koniunktury w badanej branży.

Metody badawcze: W artykule wykorzystano analizę opisową opartą o dane miesięczne dotyczące wskaźnika ogólnego klimatu koniunktury w branży odzieżowej, tekstylnej i obuwniczej w Polsce, opublikowane przez Główny Urząd Statystyczny za okres styczeń 1994 – czerwiec 2020, a także zastosowano model wektorowej autoregresji do oceny wpływu cen, ogólnej sytuacji gospodarczej przedsiębiorstw, ilości sprzedawanych towarów, stanu zapasów towarów, sytuacji finansowej przedsiębiorstw oraz stopy bezrobocia na ocenę koniunktury w badanej branży. Ze względu na ograniczoną dostępność danych z lat dziewięćdziesiątych XX wieku, udokumentowaną przerwę strukturalną (datowaną na styczeń 2006 roku) oraz wybuch pandemii COVID-19 estymację przeprowadzono dla okresu 2006–2019.

Główne wnioski: Przeprowadzona analiza potwierdziła wystąpienie zmian strukturalnych zachodzących w branży tekstylno-odzieżowej w Polsce. Okres 1994–2005 cechował się znacznie niższą średnią wartością wskaźnika ogólnego klimatu koniunktury i dużo większą zmiennością o charakterze sezonowym niż okres późniejszy. Wykorzystanie w analizie modelu VAR(12) pozwoliło na stwierdzenie negatywnego wpływu wzrostu cen oraz przyspieszenia wzrostu bezrobocia, jak również pozytywnego wpływu wzrostu ilości sprzedawanych towarów oraz powiększenia stanu zapasów na koniunkturę w branży tekstylno-odzieżowej. Przeprowadzona analiza pokazała ponadto ograniczenia prognozowania w sytuacji nieprzewidzianych szoków, takich jak wybuch pandemii COVID-19.
Analiza wskaźnika F-Score dla spółek giełdowych z branż IT i gier wideo
Authors: Pilch Bartłomiej
Published: May 2021

Uzasadnienie teoretyczne: F-Score jest modelem opartym na metodzie skoringowej. Jego wysokie wartości wskazują na solidne fundamenty finansowe danej spółki oraz w uproszczony sposób pozwalają wyróżnić jednostki atrakcyjne pod kątem wyboru do portfela inwestycyjnego. Od czasu opublikowania pierwotnej wersji tego modelu przez Piotroskiego w 2000 roku przeprowadzono wiele badań weryfikujących jego skuteczność na różnych rynkach. W znakomitej większości przypadków ich wyniki wskazały na celowość stosowania tego modelu. Nieczęsto jednak brano w tym kontekście pod uwagę polską giełdę papierów wartościowych, w związku z czym wydaje się, że badanie takie może dostarczyć cennych informacji dla polskich inwestorów.

Cel artykułu: Główną przesłanką podjęcia badań w zakresie oceny skuteczności modelu F-Score było istnienie niewielkiej liczby opracowań, które skupiają się na polskim rynku giełdowym w tym zakresie. Poza tym specyficzny dobór spółek reprezentujących dwie branże, na jaki się zdecydowano, może istotnie wpłynąć na wyniki takiego badania, dostarczając także informacji o skuteczności modelu F-Score w odniesieniu do wybranych sektorów gospodarczych. Wobec tego celem badania uczyniono weryfikację efektywności działania wskaźnika F-Score na przykładzie przedsiębiorstw z branży IT i gier wideo notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie (GPW).

Metody badawcze: Głównymi metodami, jakimi posłużono się w ramach niniejszej analizy, są statystyki opisowe (średnia arytmetyczna, mediana, odchylenie standardowe, współczynnik zmienności). Użyto ich w celu analizy zróżnicowania wartości F-Score zarówno pomiędzy branżami, jak i w czasie, a także pod kątem oceny skuteczności tytułowego modelu (w postaci porównania stóp zwrotu z danymi finansowymi za rok poprzedni). Badanie przeprowadzono na podstawie danych finansowych spółek notowanych na Głównym Rynku GPW i NewConnect z branż gier wideo i IT. Analizą objęto okres 2017–2019.

Główne wnioski: Na podstawie przeprowadzonego badania wysunięto następujące wnioski: 1) występuje zróżnicowanie wartości F-Score zarówno pomiędzy branżami gier wideo a IT, jak i w czasie; 2) wyższe wartości wskaźnika B/M nie wpływały na wyższe stopy zwrotu z akcji w kolejnym roku; 3) wyższe wartości modelu F-Score wpływały na wyższe przeciętne stopy zwrotu z akcji w kolejnym roku. Tym samym na podstawie spółek notowanych na GPW potwierdzono skuteczność modelu F-Score. Wskazano również na konieczność uwzględnienia zróżnicowania pod względem branż. Wnioski te mogą być użyteczne w procesie decyzyjnym dla inwestorów – spółki o wysokich wartościach F-Score jawią się jako atrakcyjne pod względem inwestycyjnym, mogące przynieść potencjalne zyski przewyższające benchmark.
Digitalization along with 5G and 6G Networks – Determinants and Consequences
Authors: Skrzypek Elżbieta
Published: May 2021

Digitalization is a process which enters all areas of human, business, and social activity. It is a significant megatrend in business transformation. It serves as a source of innovation, a tool for value creation, and an infrastructure facilitating access to the Internet. It is a necessity when living in the network society, as it allows for greater flexibility in reacting to the changing environment. Digitalization involves communication, distribution, products, and services. It brings specific benefits to organizations operating in the network society. It is the major source of innovation, as well as the essence of technological development of the industry, therefore, further development of digital business might be expected. 5G and 6G networks are a requisite condition for Polish enterprises to join global production and service networks. Furthermore, these networks create opportunities for development in the field of economy and in the social sphere. The development of digitalization along with 5G and 6G networks raises both hope and concern, hence entailing an urgent need to raise public awareness in this respect as well. The aim of the article is to illustrate the role, importance, determinants, and consequences of digitalization for organizational management in the network society. In the face of a rapidly changing environment full of hazards and uncertainty, digitalization emerges as a way of conducting business, which enables companies to reach a greater number of customers and improve operational efficiency. The article also refers to the determinants and consequences of 5G and 6G networks. The applied research methods include an extensive analysis of the existing literature and inference based on the data available.
Waluta lokalna – empiryczna analiza poziomu znajomości i akceptacji wśród przedstawicieli młodego pokolenia
Authors: Sołtysiak Mirosław
Published: May 2021

Uzasadnienie teoretyczne: Zagadnienie funkcjonowania walut lokalnych jest bardzo rzadko poruszane w literaturze polskiej, brak jest całościowych opracowań na ten temat. Aktualnie na świecie funkcjonuje kilka tysięcy walut lokalnych, których emisja ma na celu pobudzenie lokalnej gospodarki. W Polsce również podejmowane są próby wprowadzenia do obiegu walut lokalnych, dlatego istotne jest zbadanie, jaki stosunek do takiej waluty mają obywatele.

Cel artykułu: Określenie poziomu znajomości zagadnień związanych z funkcjonowaniem walut lokalnych wśród przedstawicieli młodego pokolenia Polaków oraz zbadanie ich postawy odnośnie do wprowadzenia do obrotu takiej waluty.

Metody badawcze: Analiza poziomu znajomości i akceptacji walut lokalnych wśród przedstawicieli młodego pokolenia Polaków została oparta na badaniach własnych i przeglądzie literatury przedmiotu. Dane wykorzystane w analizie uzyskano z badania ankietowego przeprowadzonego na grupie 784 respondentów w wieku 18–25 lat w okresie od stycznia do lutego 2020 roku.

Główne wnioski: Przeprowadzone badania pozwoliły stwierdzić, że wśród przedstawicieli młodego pokolenia Polaków zagadnienia związane z funkcjonowaniem waluty lokalnej są znane w minimalnym stopniu. Prawie połowa z nich uważa, że w miejscu ich zamieszkania nie ma potrzeby wprowadzania dodatkowej waluty uzupełniającej. Niemal 25% respondentów zadeklarowało chęć dokonywania płatności w walucie lokalnej, co pozwala na stwierdzenie, że w Polsce istnieją możliwości do rozwoju walut lokalnych. Emitentami takiej waluty powinny być podmioty posiadające wysoki poziom zaufania społecznego oraz gwarancje państwowe. Zdaniem ankietowanych najlepsza do realizacji transakcji przy pomocy waluty lokalnej jest forma elektroniczna.
Teachers as Key Professionals in Safeguarding Children and Young Adults Against Contemporary Threats
Authors: Rzymełka-Frąckiewicz Agata
Published: May 2021

W opracowaniu omówniono szczególną rolę nauczyciela/szkoły w zakresie szkolnej profilaktyki współczesnych zagrożeń społecznych i zdrowotnych (takich jak na przykład współczesne narkotyki i dopalacze, cyberprzemoc, hazard, okaleczanie ciała, zaburzenia odżywiania). Współczesny świat jest pełen zagrożeń cywilizacyjnych, które w sposób bezpośredni lub pośredni wpływają na rozwój dzieci i młodzieży. Dynamicznie zmieniająca się rzeczywistość sprawia, że coraz częściej odpowiedzialność za przygotowanie młodych ludzi do codziennego życia, do przyszłości, spoczywa na nauczycielach. To właśnie oni – nauczyciele, wychowawcy – dysponują (lub powinni dysponować) szeroką wiedzą na temat prawidłowego rozwoju młodego człowieka i współczesnych zagrożeń. Zarazem wszelkie działania profilaktyczne nie powinny eliminować z tego procesu rodziców, którzy nie zawsze posiadają wystarczający zakres wiedzy na temat świata, w którym funkcjonują ich dzieci.
Rodzic w roli nauczyciela, czyli o organizacji procesu kształcenia i wychowania z perspektywy rodziców uczących swoje dzieci w domach
Authors: Szafrańska Anna , Pawlak Justyna
Published: May 2021

Coraz częściej szkoła spotyka się z krytyczną oceną oraz zwiększa się potrzeba możliwości alternatywnego kształcenia dzieci i młodzieży. Wpisuje się w to rosnącą popularność edukacji domowej, w Polsce bowiem nie ma obowiązku szkolnego, tylko jest obowiązek edukacji. Przeprowadzone badania wskazują, że rodzice decydujący się na uczenie dzieci w domach rezygnują ze szkoły przede wszystkim ze względu na jej negatywną ocenę oraz własne doświadczenia, które sprawiają, że chcą chronić dzieci przed negatywnym wpływem szkoły. W niniejszym artykule zaprezentowano analizy uzyskanych wyników badań dotyczących deklaracji rodziców na temat wymaganych kompetencji, kwalifikacji i wiedzy przydatnych w sytuacji podejmowania się uczenia dzieci w domu, a także organizacji przez respondentów procesu kształcenia w systemie edukacji domowej.
Edukacja – kształcenie umysłu
Authors: Antas-Jaszczuk Alicja
Published: May 2021

W artykule przedstawiono zarys tego, w jaki sposób badania nad umysłem mają wpływać na zmiany, które mogą zostać wprowadzone w systemie edukacji i wychowania. Współczesny system edukacji stoi przed wieloma wyzwaniami. Potrzeba reform wynika z dynamicznego postępu wiedzy w dziedzinie neuronauki, która wskazuje kierunek zmian w nauczaniu. Celem jest wykorzystanie pełnego potencjału ludzkiego mózgu, biorąc pod uwagę całą wiedzę na temat rozwoju człowieka, umysłu i sposobu jego działania. Dodatkowym wyzwaniem jest coraz szybszy rozwój ludzkości oraz wymagania narzucone przez cywilizację globalną. Opracowano różne koncepcje w dziedzinie edukacji i wychowania. Wiele wyrafinowanych modeli, które wynikają z prób dotrzymania kroku dzisiejszemu postępowi, należy przetestować empirycznie pod względem ich skuteczności.
Historia kształtowania systemu wartości w ujęciu ukraińskiej nauki
Authors: Bocharova Olena
Published: May 2021

Społeczeństwo ukraińskie na każdym etapie swojego rozwoju miało specyficzny system wartości, który znalazł swoje odzwierciedlenie w myśli filozoficznej, w utworach literatury i sztuki, normach moralnych i prawnych, w tradycjach oraz opinii publicznej. Odwołując się do naukowych opracowań ukraińskich badaczy z historii pedagogiki oraz teorii wychowania w artykule została przedstawiona w krótkiej wersji historia kształtowania systemu wartości. Szególną uwagę autor zwraca na wartość edukacji. Celem artykułu jest określenie pojęcia „wartości” w ujęciu ukraińskiej nauki oraz przedstawienie historii kształtowania systemu wartości, która obejmuje okresy szybkiego rozwoju ukraińskiego społeczeństwa, jego upadku oraz współczesny stan.
Wywiadówka jako przestrzeń procedur i rytuałów. O oficjalności i obligatoryjności
Authors: Lulek Barbara
Published: May 2021

Wprowadzenie

Relacje rodziców i nauczycieli ujęte są w wielu szkołach w ramy grupowych i indywidualnych form współpracy. Jednym z elementarnych, utrwalonych tradycją sposobów komunikowania się wymienionych osób jest wywiadówka, prowadzona według stałej formuły obejmującej przywitanie, sprawy organizacyjne, podanie wykazu ocen, wolne wnioski. Wywiadówka przebiega zatem według określonej społecznej praktyki, złożonej z sekwencji działań uczestników. Charakteryzuje ją oficjalność, obligatoryjność i często jednokierunkowy przepływ informacji. Dostrzec należy także wyraźny podział kompetencji oparty na rozgraniczeniu „my-oni”.

Cel badań

W niniejszym artykule przedstawiono grupowe spotkania rodziców i nauczycieli w kategoriach powtarzających się, stereotypowych zachowań o przewidywalnej formie, łączących się z realizacją wartości. Celem badań jest opisanie wywiadówki w kategoriach zidentyfikowania i nazwania rytuałów występujących podczas spotkań grupowych.

Metoda badań

Prowadzono badania zorientowane na ujawnianie typowych praktyk społecznych, w postaci procedur i rytuałów. Zgromadzono dane empiryczne w oparciu o obserwację uczestniczącą oraz wywiad. W toku badań skoncentrowano się na doświadczeniach rodziców związanych z tłokiem, oczekiwaniem, walką na argumenty oraz władzą nad mową.

Wyniki

Na podstawie zebranych danych dokonano kategoryzacji zachowań uczestników wywiadówek szkolnych i wyodrębniono: zagubienie w nadmiarze wydarzeń i informacji, rutynę, nawyk, brak refleksji oraz pomniejszanie poczucia efektywności działania innych osób.

Wnioski

Podkreślono, że sztywność, powtarzalność i rytmiczność zachowań oraz odwoływanie się do autorytarnego porządku sprzyja podporzadkowaniu, a tym samym utrudnia, niekiedy uniemożliwia budowanie bliskości pomiędzy współpracującymi dla dobra dziecka stronami.

 

 
Mediatization of Social Reality and Media Experience of Seniors
Authors: Kukier Joanna
Published: May 2021

The demographic changes taking place in the most developed countries in Europe show a dynamic process of aging societies. Seniors (i.e. according to WHO, people over 65 years of age) are sometimes affected due to the limiting conditions of constantly progressing social changes. One of the most significant transformations is the presence of media in the everyday life of individuals. Development of technology and media communication lead to the spread of the mediatization of social reality. Many media recipients build their idea of the world based on what they learn from the mass media. It then influences their understanding of themselves and their role in the world. The purpose of this article is to analyse mediatization as a social process and to explain how it affects older people's experience of the media.
Post-Convergent Mediatization: Toward a Media Typology Beyond Web 2.0
Authors: Ramírez Rubén
Published: May 2021

In this article, I argue that the concept of convergence, as is still applied to media theory, has become an insufficient way for examining the current state and future of media phenomena. This is substantiated by the fact that digital media continue to exponentially percolate into human experience in ways that transcend mere integration.  I contend that a recognition of post-convergence as a theoretical realization is crucial to future developments in media theory because it presumes that digital media are progressing toward a “digitization of life” in ways that are envisioned within the very logic of digitality. As post-convergence continues its way to become a theoretical realization, media theory should begin posing its questions about the digital not in terms of how traditional media and its attributes prevail in the digital, but of how digitality as an objective reality engenders experiences of the real requiring approaches that can only be formulated from the logic of post-convergence.  From such theorization, I propose a working typology for conceptualizing the possible nature and direction of post-convergent media: hyper-mediation, bio-digitality, hyper-connection, and hyper-simulation.
Autism as a Controversial Concept. What Kind of Special Educational Needs Can We Find with Autism?
Authors: Pediconi Maria Gabriella
Published: May 2021

Sto lat po pojawieniu się na scenie naukowej autyzm coraz częściej znajduje się w centrum uwagi nie tylko psychologii klinicznej i terapeutycznej, oprócz medycyny, psychologii i neuronauki zajmują się nim bowiem szeroko także szkoły i służba zdrowia. Koncepcja autyzmu pozostaje jednak kontrowersyjna, poza tym zjawisko to nie do końca zostało wyjaśnione. Psychoanaliza może pomóc zrozumieć, w jaki sposób koncepcja ta powstała w psychologii i jak zmieniała się aż do czasów współczesnych. W większości przypadków – zarówno słynnych, jak i zwykłych – dziecko autystyczne, które trafia do szkoły, wydaje się niewykształcone i unika bliskiego kontaktu. Jakie specjalne potrzeby edukacyjne istnieją w przypadku autyzmu? Artykuł został oparty na odkryciach Z. Freuda, aby wskazać kierunek prowadzący do wyjaśnienia subiektywnego pragnienia bycia człowiekiem wśród ludzi, nawet w przypadku osób autystycznych.
Edukowanie wspierające – interakcje rówieśnicze jako niewykorzystane źródło wspomagania rozwoju
Authors: Rzechowska Ewa
Published: May 2021

Traktowanie uczenia się dzieci jako konstruowania wiedzy ujawnia naturę procesów edukacyjnych. Przeniesienie uwagi z końcowych efektów uczenia się na sam proces i jego strukturę wewnętrzną pomaga zrozumieć, jak przebiega konstruowanie rozwiązań problemów z udziałem rówieśników lub dorosłych (tutoring, współpraca rówieśnicza). Odkrywanie tego, co i w jaki sposób wspiera działania dzieci, umożliwia zindywidualizowane projektowanie sytuacji edukacyjnych i monitorowanie ich przebiegu. Punktem wyjścia do konceptualizacji opisanej w artykule są klasyczne prace dotyczące dziecięcego uczenia się i rozwiązywania problemów.
Polskie i estońskie uregulowania prawne dotyczące zwierząt bezdomnych (bezpańskich)
Authors: Kruk Emil
Published: May 2021

The article is of a scientific research nature and its main aim is to compare Polish and Estonian legal regulations on homeless (stray) animals and to evaluate them and formulate optimisation proposals. The analysis of national regulations was preceded by findings on how the issue in question is regulated in international law and EU law. The issue needs to be addressed due to the fact that the problem of the protection of homeless animals, despite the ever-increasing number of such animals, has been marginalised in all the legal orders discussed in this text. In any case, both in Poland and Estonia, their normative solutions are focused more on remedying the effects than on preventing the causes of the problem of homelessness of animals. Moreover, it is extremely rare that this issue becomes the subject of in-depth scientific analysis. Therefore, the intention is that the dissemination of previously unpublished research results will help develop an optimal model for the administrative-law protection of homeless animals and will raise the degree of public awareness of the legal protection of animals, which is one of the conditions for further progress in civilisation.
Some Aspects of Labour Law’s Protective Function at the Time of COVID-19
Authors: Wieczorek Mariusz
Published: May 2021

The COVID-19 epidemic has had a substantial impact on Polish legislation since the beginning of 2020. The economic slowdown and the consequent fall in the state budget revenue are among the anticipated effects of the epidemic. As a result, provisions introducing lex specialis to the Labour Code and certain employment regulations specifying dissolution of employment relationships in some public administration organisations became part of the COVID-19 Act. The new legal construct comes down to extensive facilitation in the process of redundancies for employers dismissing their employees. The protective function of labour law provisions insofar as it upholds duration of the employment relationship is consequently restricted. Provisions of the COVID-19 Act in this respect are unacceptable. Each regulation should arise from objectively identified needs to legally govern social relationships and should not inflate laws or undermine citizens’ trust in legislation. The postulate of this legal direction of determining social relationships is particularly important with regard to relationships of employment, in particular, those founded on appointment in public administration. The possibility of identical treatment of employees hired on various legal grounds merely appears to conform with the constitutional protection of equality in law. Without detriment to employers’ right to determine employment levels, the new regulations in connection with the COVID-19 epidemic seem unnecessary, since their objectives can be attained by application of normal remedies provided for by labour law.
Flat-Rate Tax on Ship Construction or Ship Reconstruction as a New Institution of Polish Tax Law
Authors: Wojewoda-Buraczyńska Katarzyna
Published: May 2021

At the beginning of 2017, a new form of taxation was introduced into the Polish tax system – flat-rate tax on ship construction or ship reconstruction. It should be one of the elements of support for the Polish shipbuilding industry. However, this solution has many disadvantages. First and foremost, difficulties arise from the interpretation of the provisions of the act introducing a new tax. In addition, the introduction of a flat-rate tax on ship construction or ship reconstruction resulted in the European Commission launching a verification procedure in terms of its compatibility with the internal market. These circumstances mean that potential taxpayers are suspicious of this form of taxation. It may turn out that this tax will share the tonnage tax fate, which was also introduced as a tax preference, and did not gain popularity among taxpayers at all and thus did not fulfil the function assigned to it. The purpose of the article is to describe the construction elements of the new form of taxation with an indication of the doubts arising in connection with its introduction. The article also attempts to evaluate the presented solutions.
Obudowa górnicza jako odrębny od wyrobiska obiekt – konstrukcja oporowa, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Glosa aprobująca do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2020 r. (II FSK 532/18, LEX nr 2777589)
Authors: Świstak Marzena
Published: May 2021

The author agrees with the Supreme Administrative Court’s judgement that has been glossed. The mining support may be classified as a separate to post-mining pit retaining structure and is subjected to the property tax. In 2011, the Constitutional Tribunal issued an interpretative judgement which is of crucial importance for the practice of the taxation of post-mining pits. First and foremost, it resolved the fundamental dilemma concerning the post-mining pit, deciding that as such a post-mining pit does not constitute the subject of taxation. The situation is different in the case of infrastructure located in underground post-mining pits, e.g. mining support. The analysis of the most recent judicial decisions shows that the issue mentioned still provokes numerous difficulties. The gloss thoroughly analyses the latest judicial decisions of administrative courts through the prism of the negative consequences for the legal situation of taxpayers. Undoubtedly the necessity to carry out a proper amendment seems justified. Such an amendment would in a clear, unambiguous manner determine the legislator’s will in the area of the taxation of post-mining pits.
DESIGN OF ALGORITHMS FOR AUTOMATIC SELECTION OF DRIVE UNITS FOR MECHATRONIC DEVICES
Authors:   Technical University of Ostrava, Department of Robotics, Ostrava, Czech Republic, ZEMAN ZDENEK , MIHOLA MILAN ,   Technical University of Ostrava, Department of Robotics, Ostrava, Czech Republic, SUDER JIRI ,   Technical University of Ostrava, Department of Robotics, Ostrava, Czech Republic
Published: May 2021

The design and selection of a suitable drive unit for use in mechatronic systems is a process that can be demanding not only in terms of the time required but also in terms of the demands placed on the knowledge and experience of development workers. The development aimed to create algorithms for the selection of compact electric power units based on data from dynamic analyses of the proposed system, with the help of which it would be possible to shorten and simplify the drive unit selection process significantly. The result of the development is a software tool called DrivePicker. Its functions and benefits are demonstrated in the design of drive units for a robotic arm with an angular structure and 5 degrees of freedom. Comparing selected units from two manufacturers (Spinea DS and HarmonicDrive CanisDrive) shows that by using this software tool, we can significantly speed up and streamline the design of mechatronic devices. DrivePicker also has an interface for connection to simulation and CAD systems, which opens up the possibility of further autonomy.
MODELING AND ANALYSIS OF A VEHICLE DYNAMICS AT FRONTAL IMPACT INTO THE RIGID BARRIER USING A SYSTEM IDENTIFICATION TOOLBOX
Authors:   Faculty of Humanities and Natural Sciences, Presov University, Presov, Slovakia, KMEC JOZEF , PAVELKA JOZEF ,   Faculty of Humanities and Natural Sciences, Presov University, Presov, Slovakia, SOLTES JAROSLAV ,   Faculty of Humanities and Natural Sciences, Presov University, Presov, Slovakia
Published: May 2021

The main objective of this paper is to create computer crash models (up to the level of the Kelvin model, where the coefficient of stiffness and damping is calculated by implementing appropriate numerical methods: Trust - Region, Lavenberg-Marquardt and so on) of measured real data that are obtained at the frontal impact of a vehicle into the rigid barrier. The process of modeling a vehicle crash can be done in two ways. One of them is related to CAE (Computer Aided Engineering) software including FEA. The other one (applied in this article) is based on the System Identification Toolbox, which contains MATLAB® functions, Simulink® blocks, and a special app for constructing models of dynamic systems from the measured input-output data.
FORECASTING AN VIBRATION BY MONITORING THE DYNAMICS OF CHANGES ITS PRECURSORS OF VARIOUS PHYSICAL NATURE
Authors:   Sumy State University, Department of Computer Science, Faculty of Electronics and Information Technologies, Sumy, Ukraine, NAHORNYI VOLODYMYR , PANDA ANTON ,   Technical University of Kosice, Department of Automotive and Manufacturing Technologies, Faculty of Manufacturing Technologies with a seat in Presov, Slovak Republic, STRASER VALENTINO ,   Department Science, Environment and Energy, Brussels (B), Geoplasma Research Institute, Aurora - Colorado (USA), PANDOVA IVETA ,   Technical University of Kosice, Department of Automotive and Manufacturing Technologies, Faculty of Manufacturing Technologies with a seat in Presov, Slovak Republic
Published: May 2021

Prediction crosses all fields of Science, being itself the evident manifestation of the Scientific Method. This study addresses the delicate aspect of vibration forecasting, which considers the association and interaction between the variables involved, such as radio anomalies, the proton density of the solar wind preceding strong vibration. The analysis is based on the collection of about 800 data of vibration of range equal to or greater than 6 occurred on a global scale between 2012 and 2014, related to solar wind and radio anomalies detected before the disastrous Tohoku vibration of March 11, 2011. To discuss the data has been applied the deductive logic, which allows to make predictions from the hypotheses, formulated in a mathematical way. In this context, the mechanisms of triggering vibration are hypothesized with an interaction of electrical nature, at subatomic scale. The outcome of the research has shown encouraging results on the application of the prediction formula, reinforced by the control of its parameters.