Ανασταλτικοί παράγοντες συμμετοχής των φοιτητών/τριών σε προγράμματα άθλησης και αναψυχής στα ελληνικά πανεπιστήμια
Authors: Μασμανίδης Θεόφιλος 
Published: August 2021

Σκοπός της παρούσας έρευνας ήταν η δημιουργία ενός έγκυρου και αξιόπιστου εργαλείου μέτρησης των αντιλαμβανόμενων ανασταλτικών παραγόντων από τους φοιτητές/τριες κατά τη διαδικασία λήψης απόφασης για τη συμμετοχή τους σε δραστηριότητες άθλησης και αναψυχής στα ελληνικά πανεπιστήμια. Επιμέρους σκοποί της έρευνας ήταν: α) η διερεύνηση της επίδρασης των δημογραφικών χαρακτηριστικών, του τρόπου ζωής και των απόψεων των φοιτητών/τριων που αφορούν τον πανεπιστημιακό αθλητισμό, σε σχέση με τους μέσους όρους των αντιλαμβανόμενων ανασταλτικών παραγόντων, καθώς και του ποσοστού συμμετοχής στα προγράμματα άθλησης των ιδρυμάτων β) η παρουσίαση ενός πλαισίου πρακτικής παρέμβασης για την προβολή και προώθηση του πανεπιστημιακού αθλητισμού με την τμηματοποίηση των φοιτητών/τριων σε σχέση με τις αξίες που πιστεύουν γ) ο εντοπισμός και η αξιοποίηση των καθοδηγητών γνώμης. Το δείγμα της έρευνας απετέλεσαν 3041 φοιτητές/τριες από 7 ελληνικά πανεπιστήμια. Για τη δημιουργία του Ερωτηματολογίου Ανασταλτικών Παραγόντων στον Πανεπιστημιακό Αθλητισμό (ΕΑΠΠΑ) προηγήθηκαν δύο ποιοτικές και δύο ποσοτικές πιλοτικές έρευνες. Στο ερωτηματολόγιο της κύριας έρευνας συμπεριλήφθησαν ερωτήσεις σχετικές με τα δημογραφικά χαρακτηριστικά, τον τρόπο ζωής και τις απόψεις των φοιτητών/τριων, καθώς και δύο ακόμη ερωτηματολόγια. Για τη διερεύνηση των προσωπικών αξιών στις οποίες πιστεύουν οι φοιτητές/τριες χρησιμοποιήθηκε ως ερωτηματολόγιο η λίστα αξιών (List of Value-LOV) του Kahle (1983), ενώ για τον εντοπισμό των καθοδηγητών γνώμης χρησιμοποιήθηκε το ερωτηματολόγιο των Flynn, Goldsmith & Eastman (1994). Από τη διερευνητική και επιβεβαιωτική παραγοντική ανάλυση του (ΕΑΠΠΑ) προέκυψαν εννέα παράγοντες που ερμήνευαν το 69.75% της συνολικής διακύμανσης με δείκτη αξιοπιστίας Cronbach α = .76. Σημαντικότερος ανασταλτικός παράγοντας αναδείχθηκε η χρονοαπόσταση. Εντύπωση προκάλεσε το γεγονός της εμφάνισης προγενέστερων ανασταλτικών παραγόντων στους φοιτητές/τριες. Το (ΕΑΠΠΑ) φαίνεται ότι είναι ένα έγκυρο και αξιόπιστο εργαλείο μέτρησης των ανασταλτικών παραγόντων. Οι φοιτητές/τριες που ακολουθούν υγιεινό τρόπο ζωής, έχουν καλύτερη πληροφόρηση, είναι ευχαριστημένοι από τον ελεύθερο χρόνο που τους προσφέρει το πανεπιστήμιο και οι άνδρες σε σχέση με τις γυναίκες αντιλαμβάνονται κατά κανόνα μικρότερο βαθμό ανασταλτικών παραγόντων για τη συμμετοχή τους στην άθληση και συμμετέχουν σε μεγαλύτερη ποσοστιαία αναλογία στον πανεπιστημιακό αθλητισμό. Οι συμμετέχοντες και οι τακτικά συμμετέχοντες στον πανεπιστημιακό αθλητισμό αντιλαμβάνονται μικρότερο βαθμό ανασταλτικών παραγόντων σε σχέση με τους μη και ευκαιριακά συμμετέχοντες. Οι φοιτητές/τριες θεώρησαν χρήσιμη την ύπαρξη του πανεπιστημιακού αθλητισμού, ήταν πρόθυμοι να συμβάλουν οικονομικά για τη βελτίωση της ποιότητας των προγραμμάτων άθλησης και θα επέλεγαν το μάθημα της φυσικής αγωγής εάν υπήρχε ως προαιρετικό στο πρόγραμμα σπουδών τους. Με βάση τα αποτελέσματα της λίστας αξιών του Kahle, έγινε τμηματοποίηση των φοιτητών/τριων σύμφωνα με τις αξίες που πιστεύουν, ενώ με το ερωτηματολόγιο των Flynn, Goldsmith & Eastman εντοπίστηκαν οι καθοδηγητές γνώμης. Προτείνεται ένα πλαίσιο πρακτικής παρέμβασης στους φορείς διοίκησης των γραφείων φυσικής αγωγής, ώστε με βάση τις αξίες που πιστεύουν οι φοιτητές/τριες και την αξιοποίηση των καθοδηγητών γνώμης να αναπτύξουν πολιτικές προβολής και προώθησης των προγραμμάτων άθλησης και αναψυχής στα πανεπιστήμια.