COVİD-19 Tanılı Hastaya Uygulanan Hemşirelik Bakımı
Authors: Dayanç İlknur , Tekin Pınar , Başara Cansel 
Published: April 2024

COVİD-19 enfeksiyonu, yakın insan etkileşimleri veya enfekte kişilerin saçılan solunum materyalleri yoluyla insandan insana bulaşmış ve tüm dünyada hızla yayılarak küresel bir sorun haline gelmiştir. Bu enfeksiyonun en yaygın klinik semptomları genellikle ateş, kuru öksürük, üst solunum yolu tıkanıklığı, nefes darlığı, nadir olarak da boğaz ağrısı, baş ağrısı, miyalji, hemoptizi, yorgunluk, ishal, koku kaybı ve tat kaybıdır. COVİD-19 tanısı almış hasta sayılarının artması ile birlikte farklı kliniklerde çalışan hemşireler yoğun bakım ünitelerinde görevlendirilmekte ya da kliniklerinde COVİD-19 tanılı hastalara bakım vermeye devam etmektedirler. Hemşireler uygun bakımı verme, doğru müdahalelerde bulunma, gerekli psikososyal desteği sağlama, hasta/hasta yakınlarına eğitim verme, hasta haklarını savunma ve doğru sağlık davranışlarını kazandırmada önemli rol almaktadırlar. Yoğun bakım hemşireleri ise, hayati organ fonksiyonlarında bozulma olan kritik durumdaki hastaların organ fonksiyonlarının desteklenmesi ve sağlığının geliştirilmesinde veya yaşam sonu dönemde bakım ve ağrı yönetimine ihtiyacı olan hastalara özelleştirilmiş tedavi ve hemşirelik bakımını sağlamaktadır. Bu çalışma özel bir hastanede COVİD-19 tanısı ile takip edilen 51 yaşında, ek hastalığı olmayan ve 25 gün yoğun bakım ünitesinde takip edilen hastanın bakım sürecinin “North American Nursing Diagnosis Association-International NANDA-I" hemşirelik tanıları kullanılarak hemşirelik bakım planı oluşturmak amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Covid-19, hemşirelik, hemşirelik bakımı
Destekleyen Kurum: Acıbadem Bodrum Hastanesi
KAYNAKLAR
1. Kebapcı A. Covıd-19 Hastaların Yoğun Bakım Ünitelerinde Tedavi Ve Bakım Girişimlerine İlişkin Güncel Yaklaşımlar.Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi 2020;24(Ek-1):46-56 .
2. Şenol Çelik S, Atlı Özbaş A, Çelik B, Karahan A, Bulut H, Koç G, Çevik Aydın F, Özdemir Özleyen Ç . Covıd-19 Pandemi Süreci: Türk Hemşireler Derneği .Koç Üniversitesi Hemşirelikte Eğitim Ve Araştırma Dergisi 2020;17(3):279-83 .
3. Chakraborty C, Sharma AR, Sharma G, Bhattacharya M, Lee SS. Sars-Cov-2 Causing Pneumonia-Associated Respiratory Disorder (Covıd-19): Diagnostic And Proposed Therapeutic Options. Eur Rev Med Pharmacol Sci. 2020;24(7):4016-4026.
4. Kızıltan B, Usta A.COVID-19 Hastalığı ve Hemşirelik Bakımında Örnek Bir Model: Olgu Sunumu. Sted. 2020;29(6):446-455.
5. Yüce M, Filiztekin E, Özkaya KG. COVID-19 diagnosis -A review of current methods. Biosens Bioelectron. 2021;172:112752.
6. Hosseini ES, Kashani NR, Nikzad H, Azadbakht J, Bafrani HH, Kashani HH. The novel coronavirus Disease-2019 (COVID-19): Mechanism of action, detection and recent therapeutic strategies. Virology. 2020;551:1-9.
7. Wu SY, Yau HS, Yu MY, Tsang HF, Chi Chan LW, Shing Cho WC, Shing Yu AC, Yuen Yim AK, Li M, Evelyn Wong YK, Pei XM, Cesar Wong SC. The diagnostic methods in the COVID-19 pandemic, today and in the future. Expert Rev Mol Diagn. 2020;20(9):985-993.
8. Özkan S, Koyutürk M. COVID-19 Hastalarında Mezenkimal Kök Hücre Tedavisi ve Yeni Yaklaşımlar. Cerrahpaşa Medical Journal 2020; 44(2): 57-64.
9. Delibaş Ö. COVID-19’lu Hastalar İçin Mezenkimal Kök Hücre Tedavisi. CBU-SBED, 2021, 8(1): 162-168.
10. Ceylan C, Köse Ş. COVID-19 Hastalarında İmmün-Hematolojik Tedaviler. Tepecik Eğit. ve Araşt. Hast. Dergisi 2020;30(Ek sayı):168-72.
11. Kurt ve ark. COVID-19 Tedavisinde Mezenkimal Kök Hücrelerin Potansiyel Kullanımı Üzerine Kapsamlı Bir İnceleme. Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı Dergisi. 2021: 31-65.
12. Karaselek MA. Covıd-19 Hastalığında Mezenkimal Kök Hücre Tedavisine İmmunolojik Bakış. Ed.Yücetaş ŞC. Covid-19 ve Sağlık Araştırmaları-4. 2021: 71-80. Efe Akademi Yayınları. İstanbul.
13. Tunç ve ark. Kök Hücre ve COVİD - 19. Ed.Selamoğlu Z, Akgül H. Bahşi İ. Sağlık Bilimlerinde Araştırma ve Değerlendirmeler-1. 2022:157-163. Gece Kitaplığı. Ankara.
14. Yılmaz DU, Ceylan B, Yıldırım D, Erkut DK, Palandöken EA. Covıd-19 Tanılı Hastada Bakım Öncelikleri Ve Kritik Hemşirelik Girişimleri: Dört Farklı Olgu Sunumu. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2020; 5(2): 235-242.
15. Tanrıkulu ve ark. Yoğun Bakım Biriminde Tedavi Alan COVID-19 Hastasının Hemşirelik Bakımı: Olgu Sunumu. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2022; 7(1): 447-456.
16. Doğan A., Karasu F. COVİD -19 Hastası ve Hemşirelik Bakımı: Olgu Sunumu. Van Sağlık Bilimleri Dergisi. 2020;13 (Özel Sayı):53-58.
17. Bayram ve ark. Yaşam Aktivitelerine Dayalı Hemşirelik Modeli Doğrultusunda NANDA, NOC ve NIC Sınıflama Sistemleri ile Verilen Hemşirelik Bakımı: COVID-19 Olgu Örneği. Türkiye Klinikleri J Nurs Sci. 2022; 14(1): 256-69.
Anahtar Kelimeler
covid-19, hemşirelik, hemşirelik bakımı