СРАВНИТЕЛЬНЫЙ АНАЛИЗ ДИСПЕТЧЕРСКОЙ СЛУЖБЫ В ЗАРУБЕЖНЫХ СТРАНАХ И РЕСПУБЛИКЕ КАЗАХСТАН. ОБЗОР ЛИТЕРАТУРЫ
Authors: А.М. Месова , Л.М. Пивина , Д.Г. Ыгиева , А.А. Дюсупов , Г.Б. Батенова , Г.Н. Абилов , У.С. Джамединова , Л.А. Пак , К.Т. Жабагин , А.Е. Ахметова 
Published: October 2024

Введение. Диспетчерские службы (ДС) составляют неотъемлемую часть системы скорой медицинской помощи (СМП). Роль диспетчера превратилась в важнейшее звено в оказании помощи пациентам. Тем не менее, исследований в новой области диспетчерской науки недостаточны. Цель исследования сравнительный анализ организации диспетчерской службы в различных странах для ее успешного внедрения в Республике Казахстан. Стратегия поиска. В процессе подготовки статьи был проведен тщательный поиск в базах данных PubMed, Web of Science, Embase, Центре обзоров и распространения (CRD) и Кокрановском центральном регистре контролируемых испытаний до 16 ноября 2022 г. Составлена комбинация ключевых слов и терминов медицинских предметных рубрик (MeSH), относящихся к «диспетчерской службе», «критериям неотложной диспетчерской службы» опубликованных за предыдущие десять лет. Всего было найдено 389 литературных источников, из которых для последующего анализа были отобраны 40 статей. Результаты. Для обеспечения безопасности пациентов службам экстренной медицинской помощи требуются точные диспетчерские системы. Существует два основных типа диспетчерских систем: медицинская приоритетная диспетчерская система (МПДС), которая в основном используется в англо-саксонских странах, и диспетчерская система на основе критериев (ДСК), которой отдают предпочтение в скандинавских и европейских странах. По результатам исследования невозможно сделать вывод какая система лучше, так как уровень доказательности низкий и результататы являются гетерогенными. Заключение. В Республике Казахстан диспетчерская служба скорой и неотложной медицинской помощи в настоящее время находится на стадии становления, и для наиболее эффективного функционирования необходимо учитывать опыт развитых стран за рубежом в части ее развития и результатов лечения пациентов. Мы считаем, что система кодирования, описанная в данной публикации, может значительно оптимизировать работу медицинских диспетчерских служб в нашей стране.

Introduction. Dispatch services (DS) are an integral part of the ambulance system (AMS). The role of the dispatcher has also become a critical link in patient care. However, research in the new field of dispatch science is insufficient. The aim of the study is a comparative analysis of the organization of the dispatch service in various countries for its successful implementation in the Republic of Kazakhstan. Search strategy. In the process of preparing the article, a thorough search of PubMed, Web of Science, Embase, the Center for Review and Dissemination (CRD), and the Cochrane Central Register of Controlled Trials was conducted up to November 16, 2022. A combination of key words and terms of medical subject headings (MeSH) was compiled related to "dispatching service", "criteria for emergency dispatching service" published in the previous ten years. A total of 389 literary sources were found, of which 40 articles were selected for further analysis. Results To ensure patient safety, emergency medical services require accurate dispatch systems. There are two main types of dispatch systems: Medical Priority Dispatch System (MPDS), which is mainly used in Anglo-Saxon countries, and Criteria Based Dispatch System (CBS), which is preferred in Scandinavian and European countries. Based on the results of the study, it is impossible to conclude which system is better, since the level of evidence is low and the results are heterogeneous. Conclusion In the Republic of Kazakhstan, the dispatching service for emergency medical care is currently in its infancy, and for the most effective functioning, it is necessary to take into account the experience of developed countries abroad in terms of its development and the results of patient treatment. We believe that the coding system described in this publication can significantly optimize the work of medical dispatch services in our country.

Кіріспе Диспетчерлік қызмет жедел жәрдем жүйесінің құрамдас бөлігі болып табылады. Диспетчерлер пациенттерге күтім жасаудағы маңызды буынға айналды. Дегенмен, ғылымның жаңа саласы диспетчерлік жүйелер бойынша зерттеулер жеткіліксіз. Зерттеудің мақсаты. Әртүрлі елдердегі диспетчерлік қызметті ұйымдастыруды салыстырмалы талдау және Қазақстан Республикасында енгізу мүмкіншідігін қарастыру. Іздеу стратегиясы. Мақаланы дайындау барысында 2022 жылдың 16 қарашасына дейін PubMed, Web of Science, Embase, шолу және тарату орталығы (CRD) және Cochrane бақыланатын сынақтардың орталық тізілімінде мұқият іздеу жүргізілді. алдыңғы он жылда жарияланған «диспетчерлік қызметке», «апаттық диспетчерлік қызмет көрсету критерийлеріне» қатысты негізгі сөздер мен медициналық пәндік тақырыптардың терминдері құрастырылды. Барлығы 389 әдеби дереккөз табылып, оның ішінен 40 мақала әрі қарай талдауға іріктелді. Нәтижелер Науқас қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін шұғыл медициналық қызметтер нақты жіберу жүйелерін қажет етеді. Диспетчерлік жүйенің екі негізгі түрі бар: негізінен англо-саксон елдерінде қолданылатын медициналық басымдықты диспетчерлік жүйе (MPDS) және Скандинавия және Еуропа елдерінде қолданылатын критерийлерге негізделген диспетчерлік жүйе (CBS). Зерттеу нәтижелеріне сүйене отырып, қай жүйенің жақсырақ екендігі туралы қорытынды жасау мүмкін емес, өйткені дәлелдеу деңгейі төмен және нәтижелер біркелкі емес. Қорытынды Қазақстан Республикасында жедел медициналық көмек көрсету бойынша диспетчерлік қызмет қазіргі уақытта қалыптасу кезеңінде және барынша тиімді жұмыс істеуі үшін оның дамуы бойынша шетелдегі дамыған елдердің тәжірибесін және пациенттердің нәтижелерін ескеру қажет. Осы басылымда сипатталған кодтау жүйесі біздің еліміздегі медициналық диспетчерлік қызметтердің жұмысын айтарлықтай оңтайландыра алады деп есептейміз.