Μεταμόσχευση νεφρού με ασύμβατη ομάδα αίματος μεταξύ δότη και λήπτη
Authors: Θεοδωροπούλου Ελένη 
Published: September 2021

ΥΠΟΒΑΘΡΟ: Παρά τις εντατικές προσπάθειες για την προώθηση της δωρεάς οργάνων μετά θάνατον, η μεταμοσχευτική κοινότητα παγκοσμίως είναι αντιμέτωπη με την έλλειψη οργάνων. Η έλλειψη δοτών έχει οδηγήσει σε αναθεώρηση των ανοσολογικών φραγμών που παλαιότερα θεωρούνταν απόλυτες αντενδείξεις για μεταμόσχευση. Ένας τέτοιος ανοσολογικός φραγμός είναι η ασυμβατότητα ομάδος αίματος μεταξύ δότη και λήπτη. Η ΑΒΟ ασύμβατη μεταμόσχευση αποτελεί μια πολλά υποσχόμενη στρατηγική για την επέκταση της δεξαμενής των ζώντων δοτών. Τα τελευταία χρόνια, η απευαισθητοποίηση του λήπτη με την πραγματοποίηση ειδικών ανοσοπροσροφήσεων και τη χορήγηση rituximab και ενδοφλέβιας ανοσοσφαιρίνης έχει επιτρέψει την άριστη λειτουργία των μοσχευμάτων μετά από ΑΒΟ ασύμβατη μεταμόσχευση. ΣΚΟΠΟΣ: Να μελετηθεί η επιβίωση μοσχευμάτων και ασθενών καθώς και οι επιπλοκές για τις πρώτες ασύμβατες μεταμοσχεύσεις νεφρού που πραγματοποιήθηκαν στην Ελλάδα. ΥΛΙΚΟ και ΜΕΘΟΔΟΣ: Τροποποιώντας ελαφρώς το αρχικό πρωτόκολλο των Tyden και συν, πραγματοποιήσαμε τις πρώτες 27 μεταμοσχεύσεις νεφρού στην Ελλάδα από ζώντα δότη με ασυμβατότητα ως προς την ομάδα αίματος μεταξύ Ιουνίου 2005 και Μαΐου 2011. Εφαρμόσαμε ένα πρωτόκολλο το οποίο περιλάμβανε την πραγματοποίηση ειδικών ανοσοπροσροφήσεων και τη χορήγηση rituximab, ενδοφλέβιας ανοσοσφαιρίνης, daclizumab/basiliximab ως θεραπεία επαγωγής και τριπλό ανοσοκατασταλτικό σχήμα με tacrolimus, everolimus/mycophenolic acid και μεθυλπρεδνιζολόνη. Οι ακόλουθοι παράμετροι παρακολουθήθηκαν κατά τη διάρκεια της μελέτης: λειτουργία του μοσχεύματος, πρωτεϊνουρία, τίτλοι αντι-Α/Β, CMV και ΒΚ ιαιμία με μέθοδο PCR στο αίμα, ΒΚ ιουρία με μέθοδο PCR στα ούρα και decoy cells στα ούρα. Πραγματοποιήθηκαν βιοψίες πρωτοκόλλου ένα έτος μετά τη μεταμόσχευση καθώς και βιοψίες ένδειξης. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Μετά από διάμεσο χρόνο παρακολούθησης 68 μηνών (εύρος 25-96) η επιβίωση των ασθενών είναι 100% και των μοσχευμάτων 92,6%. Η μέση τιμή της κρεατινίνης ορού είναι 1,7±0,5 mg/dl, η μέση τιμή του eGFR είναι 64±15 ml/min/1.73m2 και η μέση τιμή του λευκώματος ούρων 24h είναι 377±321 mg, κατά την τελευταία παρακολούθηση. Τρεις ασθενείς εμφάνισαν CMV ιαιμία και ένας από αυτούς εμφάνισε ήπια CMV νόσο. Όλοι οι ασθενείς ανταποκρίθηκαν στη θεραπεία με valgancyclovir. Έξι ασθενείς εμφάνισαν ΒΚ ιαιμία και σε πέντε από αυτούς διεγνώσθη νεφροπάθεια από ιό ΒΚ. Οι τρεις ασθενείς ανταποκρίθηκαν στους θεραπευτικούς χειρισμούς οι δύο όμως παρουσίασαν προοδευτική επιδείνωση της νεφρικής λειτουργίας. Οξεία χυμική απόρριψη τύπου ΙΙ σημείωσαν τέσσερις ασθενείς, οι δύο από αυτούς ταυτοχρόνως με οξεία κυτταρική απόρριψη IIB κατά Banff. Μεμονωμένη οξεία κυτταρική απόρριψη παρουσίασαν τρεις ασθενείς, ο ένας με οριακές αλλοιώσεις οξείας κυτταρικής απόρριψης και οι υπόλοιποι δύο με οξεία κυτταρική απόρριψη ΙΑ κατά Banff. Όλα τα περιστατικά σημείωσαν ανταπόκριση στη θεραπευτική αγωγή. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Οι μεταμοσχεύσεις νεφρού με ασυμβατότητα ομάδα αίματος δότη και λήπτη φαίνεται ότι είναι επιτυχείς και ασφαλείς εφαρμόζοντας τα νεότερα πρωτόκολλα απευαισθητοποίησης με rituximab και ειδικές ανοσοπροσροφήσεις.