Essays on Cryptocurrencies
Authors: Μπαλλής Αντώνιος 
Published: November 2021

Με τον όρο κρυπτονομίσματα εννοούνται ψηφιακά νομίσματα τα οποία βασίζονται σε κρυπτογραφικές μεθόδους για την διασφάλιση δοσοληψιών, ιδιοκτησίας και τη δημιουργία νέων μονάδων νομίσματος. Επιπλέον, τα κρυπτονομίσματα εκδίδονται και ελέγχονται από τους ίδιους τους χρήστες και όχι από χρηματοπιστωτικά ιδρύματα όπως τα παραδοσιακά νομίσματα. Τα τελευταία χρόνια περισσότερα από 2000 κρυπτονομίσματα έχουν εμφανιστεί στον χώρο του διαδικτύου, με το πρώτο από αυτά και το πιο δημοφιλές, το Bitcoin, να κάνει την εμφάνισή του το 2008. Ωστόσο, στα πλαίσια της οικονομικής βιβλιογραφίας, η μελέτη των κρυπτονομισμάτων έχει μόνο πρόσφατα λάβει προσοχής. Η παρούσα διδακτορική διατριβή αποτελείται από έξι επιστημονικά άρθρα στα οποία προσπαθούμε να εξετάσουμε, από την οπτική των οικονομικών και της χρηματοοικονομικής διάφορες πτυχές των κρυπτονομισμάτων. Ειδικότερα, στο πρώτο κεφάλαιο, χρησιμοποιώντας το σύνολο των κρυπτονομισμάτων, διερευνούμε τις ιδιότητες κινητικότητας της αγοράς. Κάνοντας χρήση του μοντέλου Markov Chain, γίνεται εκτίμηση του Transition Matrix, περιγράφοντας την πιθανότητα μεταβάσεων μεταξύ κατηγοριών κεφαλαιοποίησης. Επιπλέον, υπολογίζονται διάφοροι δείκτες, παρέχοντας τη δυναμική αυτών των μεταβάσεων. Επιπρόσθετα, το κεφάλαιο προσφέρει μια σύγκριση μεταξύ της πρώιμης περιόδου της αγοράς των κρυπτονομισμάτων με την πιο πρόσφατη εποχή, διερευνώντας εάν υπάρχουν ορατές αλλαγές στη δομή της κινητικότητας. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η «επιμονή», κατά την πρώτη δεκαετία της λειτουργίας της αγοράς των κρυπτονομισμάτων ήταν σημαντική. Επιπλέον, η κινητικότητα (επιμονή) βρέθηκε να είναι χαμηλότερη (υψηλότερη) στην πρόσφατη εποχή της αγοράς των κρυπτονομισμάτων. Το δεύτερο κεφάλαιο εξετάζει το ζήτημα της αγελαίας συμπεριφοράς στην αγορά των κρυπτονομισμάτων. Αναλύοντας ημερήσια δεδομένα από πιο σημαντικά κρυπτονομίσματα κατά την περίοδο από τον Αύγουστο του 2015 έως και το Δεκέμβριο του 2018, αυτή η μελέτη τεκμηριώνει ότι οι επενδυτές στην αγορά των κρυπτονομισμάτων ενεργούν «παράλογα» και μιμούνται τις αποφάσεις άλλων χωρίς αναφορά στις δικές τους πεποιθήσεις. Επιπλέον, τα εμπειρικά αποτελέσματα παρέχουν αποδείξεις ότι η διασπορά της αγοράς των up events ακολουθεί τις κινήσεις της αγοράς με ταχύτερο ρυθμό σε σύγκριση με τα down events. Έτσι, τα κρυπτονομίσματα δείχνουν μια συμπεριφορά όπου τείνουν να κινούνται παράλληλα. Το τρίτο κεφάλαιο προσφέρει για πρώτη φορά αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με την επίδραση του αισθήματος κρίσης στις αποδόσεις των κρυπτονομισμάτων. Αναλύοντας ημερήσια δεδομένα από τα κορυφαία 23 κρυπτονομίσματα και δημιουργώντας έναν τροποποιημένο δείκτη αισθήματος κρίσης (FEARS), αυτή η μελέτη τεκμηριώνει ότι ο δείκτης κρίσης των επενδυτών έχει σημαντικό θετικό αντίκτυπο στις αποδόσεις των τιμών των κρυπτονομισμάτων, δείχνοντας ότι ένας υψηλότερος δείκτης κρίσης από τους επενδυτές αυξάνει τις αποδόσεις των τιμών των κρυπτονομισμάτων. Τα εμπειρικά ευρήματα επιβεβαιώνουν τα αρχικά, προσωρινά, συμπεράσματα για τις πιθανές συνέπειες του συναισθήματος των επενδυτών στην αγορά κρυπτονομισμάτων. Στο τέταρτο κεφάλαιο εξετάζεται η επίδραση του αισθήματος κρίσης στον κίνδυνο πτώσης τιμών των κρυπτονομισμάτων. Έχοντας ως πλαίσιο εργασίας τους καθοριστικούς παράγοντες που συντελούν στον κίνδυνο πτώσης των τιμών, επεκτείνουμε τη σχετική βιβλιογραφία σε τριπλό επίπεδο: (i) αυξάνοντας τον αριθμό των κρυπτονομισμάτων υπό έλεγχο, λαμβάνοντας υπόψη τα κορυφαία 23 κρυπτονομίσματα όσον αφορά την κεφαλαιοποίηση τους, με τα επιλεγέντα να αντιπροσωπεύουν πάνω από το 90% της συνολικής κεφαλαιοποίησης της αγοράς, και ως εκ τούτου προσφέρουν μια σχεδόν ολιστική αντιμετώπιση της αγοράς των κρυπτονομισμάτων, (ii) ως συνέπεια αυτών, και δεδομένης της δομής του συνόλου των δεδομένων μας, διεξάγουμε οικονομετρική ανάλυση χρησιμοποιώντας τις κατάλληλες τεχνικές εκτίμησης, και (iii) προσφέρουμε μια περαιτέρω επέκταση, λαμβάνοντας υπόψη έναν άλλο πιθανό καθοριστικό παράγοντα για τον κίνδυνο πτώσης των τιμών, δηλαδή το κλίμα κρίσης που καλύπτει ο δείκτης του αισθήματος κρίσης (FEARS). Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι το αίσθημα κρίσης των επενδυτών, όπως καταγράφεται από τον δείκτη FEARS, έχει αισθητή θετική επίδραση στον κίνδυνο πτώσης των τιμών της αγοράς κρυπτονομισμάτων. Στο κεφάλαιο πέντε, η παρούσα μελέτη ξεκινά να διερευνήσει τον αντίκτυπο της πανδημίας του COVID-19 σε ένα σύνολο σημαντικών στοιχείων της αγοράς, όπως, ο κύκλος εργασιών, η κεφαλαιοποίηση και η απόδοση, των παραδοσιακών αγορών και των κρυπτονομισμάτων. Για να γίνει αυτό, επιλέγονται δύο ίσες δείγματα χρονικών διαστημάτων έξι μηνών το καθένα, που οριοθετούνται πριν και μετά την επίσημη εκδήλωση της πανδημίας. Χρησιμοποιώντας ένα μοντέλο Difference-in-Differences (DID), αυτή η ανάλυση συγκρίνει τις δύο αυτές αγορές (παραδοσιακή αγορά και αγορά των κρυπτονομισμάτων), διερευνώντας εάν υπάρχουν ορατές διαφορές στις αποδόσεις τους μετά το ξέσπασμα του πρώτου κύματος του COVID-19. Σύμφωνα με τα εμπειρικά ευρήματα, όπως εκδηλώνονται μέσω των διαδρομών του όγκου και της απόδοσης των τιμών, τεκμηριώνεται το κλείσιμο της απόστασης μεταξύ της αγοράς κρυπτονομισμάτων και των παραδοσιακών περιουσιακών στοιχείων στην εποχή μετά τον COVID-19. Στο κεφάλαιο έξι, χρησιμοποιώντας μια αναλογία μεταξύ χρηματοοικονομικής και αστροφυσικής, αυτή η ανάλυση στοχεύει να διερευνήσει εάν υπάρχει ένας μηχανισμός που μπορεί να περιγράψει την εκρηκτική αύξηση του αριθμού των διαθέσιμων κρυπτονομισμάτων και της αγοράς κρυπτονομισμάτων γενικά. Στη φυσική, η ακτίνα Schwarzschild δείχνει ότι οι μαύρες τρύπες επεκτείνονται συνεχώς λόγω της αύξησης της μάζας τους. Εμπλουτίζοντας αυτήν την αναλογία, αυτή η μελέτη θεωρεί την αγορά κρυπτονομισμάτων ως αυτο-βαρυτικό σώμα του οποίου η μάζα δηλώνεται με (1) τον αριθμό των συναλλασσόμενων κρυπτονομισμάτων και (2) με την αύξηση της κεφαλαιοποίησης της αγοράς για έναν δεδομένο αριθμό κρυπτονομισμάτων που διαπραγματεύονται. Αναλύοντας εβδομαδιαία δεδομένα όλων των συναλλασσόμενων κρυπτονομισμάτων από τον Ιανουάριο του 2009 έως και τον Ιούνιο του 2020, υπάρχουν ενδείξεις ότι ο παραπάνω αναφερόμενος μηχανισμός πράγματι υπάρχει. Τα αποτελέσματα δείχνουν σαφώς την αυτο-βαρυτική ιδιότητα της αγοράς των κρυπτονομισμάτων, η οποία αποτελεί άμεση ένδειξη για την υπόθεση ότι οι αλλαγές στον αριθμό των κρυπτονομισμάτων, αποτελούν θετική συνάρτηση του αριθμού των κρυπτονομισμάτων που διαπραγματεύονται την προηγούμενη περίοδο. Τέλος, το κεφάλαιο επτά παρέχει τα κύρια συμπεράσματα αυτής της διατριβής.