Απόψεις και πρακτικτές σχετικά με τη γλώσσα του ηθοποιού του 20ου αιώνα, σκηνοθετών που αντλούν έμπνευση από τον ηθοποιό της κομέντια ντελ άρτε
Authors: Παπαγεωργίου Ευαγγελία 
Published: August 2021

Στόχος-προϋπόθεση της διατριβής είναι να αποδειχθεί ότι κάθε ένας από τους τρειςσκηνοθέτες Μεγερχόλντ, Κοπώ και Στρέλερ, αντλώντας στοιχεία από την ιστορική Κομέντιαντελ Άρτε, κατασκευάζει μια ‘δική του’ Κομέντια, με διαφοροποιημένα και συγκεκριμέναχαρακτηριστικά.Κύριος στόχος της είναι να αποδειχθεί ότι στη θεωρία και την πράξη τους που εμπνέονταιαπό τον ηθοποιό της ιστορικής Κομέντια, τα ‘α λα Κομέντια’ μη λεκτικά στοιχεία έκφρασης καιεπικοινωνίας του σύγχρονου ηθοποιού αποτελούν α) τα δομικά υλικά της Κομέντια που κάθεσκηνοθέτης κατασκευάζει, β) δομικά υλικά της ευρύτερης αισθητικής του.Δευτερεύων στόχος είναι να αποδειχθεί ότι τα παραπάνω αποτελούν δομικά υλικά τηςκοινωνικής/αξιακής διάστασης της αισθητικής καθενός από τους τρεις, και ότι οι τρειςαισθητικές συγκλίνουν σε κοινά κοινωνικά/αξιακά χαρακτηριστικά.Μακροπρόθεσμος-ευκταίος στόχος είναι, τα ευρήματα της διατριβής να αξιοποιηθούν στησύγχρονη Εκπαίδευση και ειδικώς στη διεύρυνση των εκφραστικών δεξιοτήτων τωνεκπαιδευτικών και της ποιότητας της επικοινωνίας τους με τους μαθητές/τριες. Μεθοδολογία:Διαμόρφωσα και ανέπτυξα τη δική μου μεθοδολογία, έχοντας ως βάση την πολιτισμική μουαποσκευή, το σύνολο των γνώσεων, προβληματισμών, εμπειριών, στοχασμών, μεθόδωνέρευνας/δημιουργίας/σύνθεσης άλλων επιστημονικών περιοχών (όπως η αρχιτεκτονική σύνθεση,η παιδαγωγική έρευνα δράσης, η ιστορική/πολιτισμική θεωρία) και, η διαλεκτική σχέσηανάμεσα στα παραπάνω.Αποτελέσματα-συμπεράσματα:Οι τρεις σκηνοθέτες κατασκευάζουν δικές τους εκδοχές της Κομέντια: ο Μεγερχόλντκατασκευάζει μια Κομέντια ‘ρομαντική και γκροτέσκα’, μία ‘εργαστηρίου’ και μια ‘τηςβιομηχανικής’, ο Κοπώ μια ‘του Μολιέρου’ και μια ‘εργαστηρίων’ και ο Στρέλερ μια‘παλιά/ανανεωμένη’ Κομέντια.Στη θεωρία και την πράξη τους που εμπνέονται από τον ηθοποιό της ιστορικής Κομέντια ντελ’ Άρτε, τα ‘α λα Κομέντια’ μη λεκτικά στοιχεία έκφρασης και επικοινωνίας του σύγχρονουηθοποιού αποτελούν α) τα δομικά υλικά της Κομέντια που κάθε σκηνοθέτης κατασκευάζει, β)δομικά υλικά της ευρύτερης αισθητικής του κάθε σκηνοθέτη.Τα παραπάνω ‘α λα Κομέντια ντελ Άρτε’ στοιχεία αποτελούν δομικά υλικά τηςκοινωνικής/αξιακής διάστασης της αισθητικής καθενός από τους τρεις σκηνοθέτες. Οι τρεις αισθητικές συγκλίνουν ως προς τα κοινωνικά/αξιακά χαρακτηριστικά τους, π.χ. την αποδόμησητου ακαδημαϊσμού, τη ζωντάνια/αμεσότητα της έκφρασης, τη δημιουργία οικειότητας,αντικομφορμισμού, την ανάπτυξη κριτικής σκέψης και την παραγωγή νέου νοήματος κατά τηνεπικοινωνία.Τα κοινά κοινωνικά/αξιακά χαρακτηριστικά της αισθητικής τους, που επιτυγχάνονται με τηναξιοποίηση των ‘α λα Κομέντια’ μη λεκτικών στοιχείων, συναντούν αντίστοιχα χαρακτηριστικάτης Προοδευτικής Εκπαίδευσης και της Κριτικής Παιδαγωγικής. Μεταξύ των τελευταίων, εκείναπου αφορούν την έκφραση των εκπαιδευτικών και την επικοινωνία με τους μαθητές, μπορούν ναεμπεδωθούν και να εφαρμοσθούν μέσω της δημιουργίας θεατρικών εργαστηρίων γιαεκπαιδευτικούς, εργαστηρίων σχετικών με τα ‘α λα Κομέντια’ μη λεκτικά στοιχεία έτσι όπως ταεπεξεργάστηκαν οι τρεις σκηνοθέτες.