ЖАЗБА ЖӘНЕ АРХЕОЛОГИЯЛЫҚ ДЕРЕКТЕР НЕГІЗІНДЕ САВРОМАТ-САРМАТ ТАЙПАЛАРЫНЫҢ ШЫҒУ ТЕГІ
Authors: Gursoy M. 
Published: September 2023

Sauromats inhabited Western Kazakhstan and the southern part of the Urals, along the Zhayyk and Volga rivers in the VI-V centuries BC. Then, in the IV-III centuries BC, they moved to the northern part of the Caspian Sea. This tribe was originally called Savromat, then renamed Sarmat. Therefore, scientists are divided in opinion: some consider them to be one tribal union, while others consider themto be different tribes. Of course, this is a separate topic for discussion. This article is devoted to the history of the origin of the Savromato-Sarmatian tribe. The history of the emergence of the Sauromato-Sarmatians is one of the urgent problems. In the writings of Herodotus, the mythical side of the origin of the Savromati tribe is mentioned. And also, some scientists, relying on the data of archaeological research, consider the Sauromato-Sarmatians as heirs of the tribes of the Bronze Age. This article examines the origin of the Savromat-Sarmatian tribes based on ancient sources and articles written later.

Савроматы обитали Западный Казахстан и южную часть Урала, вдоль рек Яйык и Волги в VI-V вв до.н.э. Затем, в IV-III вв д.н.э переселились в северную часть Каспийского моря. Это племя изначально называлась савромат, затем переименовалась в сармат. Поэтому, ученые разделились во мнениях: одни считают их одним племенным союзом, другие же разными племенами. Это, конечно, отдельная тема для обсуждения. Данная статья посвящена истории происхождение племени савромато-сарматов. История возникновение савромато-сарматов является одной из актуальных проблем. В трудах Геродота упоминается мифическое сторона происхождение племени савроматов. Атакже, некоторые ученые, опираясь на данные археологических исследований рассматривают савромато-сарматов в качество наследников племен бронзового века. В этой статье рассматривается происхождение савроматско –сарматских племен на основе античных источников и статей, написанных позднее.

Савромат-сармат тайпасы б.з.д. VI-V ғасырларда Орал тауының оңтүстігі, Жайық, Еділ өзендері бойы және Батыс Қазақстан аймағында өмір сүріп, б.з.д. IV-III ғасырларда Каспий теңізінің солтүстігіне қарай қоныс аудара бастаған көшпелі тайпалардың бірі. Тарих кітаптарында аталмыш тайпаның бастапқыда савромат кейін сармат деп аталатындығы айтылады. Сондықтан ғалымдардың кейбірі савроматтар мен сарматтарды бір тайпа десе кейбірлері екеуі екі бөлек тайпа деген пікірді ұстанады. Бұл әрине өз басынабөлек бір мәселе. Біздер бұл мақаланы, савромат-сармат тайпаларының шығу тегін қарастыруға арнап отырмыз. Негізінен савромат-сарматтардың шығу тегі мәселесі түйіні шиеленісіп, басы байланған тақырыптардың бірі десек болады. Дегенмен, Геродоттың еңбегінде келтірілген ақпарлар савромат тайпасының тарих сахнасына қалай шыққандығын мифтік тұрғыдан суреттеп береді. Сонымен қатар, бұл мәселенің түйінін шешу үшін ғалымдардың бір қатары археологиялық зерттеулерге сүйене отырып, савромат-сарматтарды қола дәуірінде өмір сүрген тайпалардың мұрагері ретінде қарастырады. Бұл мақалада савромат –сармат тайпаларының шығу тегі антикалық деректер және кейіңгі кезде жазылған мақалалар негізінде қарастырылған.