bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Дослідження вимог до перспективних засобів пожежогасіння тонкорозпиленою водою
Authors: Dubinin Dmytro
Published: June 2021

Проведені дослідження, щодо застосування тонкорозпиленої води для гасіння пожеж. Встановлено, що тонкорозпилена вода в закордонних джерелах трактується відповідно до відсоткового розподілу дрібних та великих крапель води, а в вітчизняних зазначено тільки дисперсність крапель води, а відсотковий розподіл не наведений. Визначена можливість її застосування для гасіння практично всіх речовин і матеріалів, в тому числі пірофорних, за винятком речовин, що реагують з водою з виділенням теплової енергії та горючих газів (висока ефективність при гасінні пожеж класів А, В, С, F та електроустановок під напругою). Встановлені критерії ефективності застосування засобів пожежогасіння тонкорозпиленою водою при цьому основним критерієм є розмір крапель води (дисперсність), другим інтенсивність подавання тонкорозпиленої води, а третім додавання добавок з метою підвищення вогнегасної ефективності. Встановлено, що критерії ефективності застосування тонкорозпиленої води для гасіння пожежі буде залежати на-самперед від технічних засобів пожежогасіння. Визначені техніко-економічні показники сучасних технічних засобів закордонних виробників до яких відносять принцип роботи за рахунок підвищеного тиску в системі, продуктивність насосу, об’єм (запас) вогнегасної речовини, загальна вага мобільної установки і вартість. Встановлена ефективність гасіння пожеж тонкорозпиленою водою, яка обумовлена підвищеним охолоджуючим ефектом за рахунок високої питомої поверхні крапель, рівномірним розподілом крапель води в зоні горіння, зниженням концентрації кисню і розведенням горючих парів і газів в зоні горіння парами води. На підставі цього проведено розрахунок впливу дисперсності тонкорозпиленої води під час подавання її в осередок пожежі за результатом якого встановлено, що відбір тепла від полум’я пожежі буде здійснюватися за рахунок нагрівання крапель води до температури кипіння, витрат тепла на пароутворення і витрат тепла на нагрівання пари води до температури середовища при пожежі
Pengaruh Implementasi Sertifikasi SVLK, Karakteristik Produk dan Tujuan Ekspor Terhadap Harga Premium Ekspor Kayu Olahan Indonesia
Authors: Aditya Rahman Azis Aditya Rahman Azis , Adrison Vid
Published: June 2021

Premium price is an indicator of certification market effectiveness. But its existence depends on the eco-consumers in the markets. Ideally, certification is in line with benefits obtained from the market. This research aims to analyze whether the SVLK certification is capable to generate premium price of Indonesian mouldings exports and see if there is a different effect between EU and Non-EU export destinations. The analysis base on transactional exports data from 2006 to 2017 using the hedonic model approach. The regression results show that the price of SVLK certified products is 7% more expensive than non-certificate products. However, there is no significant influence of the export destination to EU or Non-EU to the prices.
Evaluasi Pelaksanaan Webinar Pusdiklat Perdagangan Dengan Menggunakan Text Mining: Analisis Saran Peserta Webinar
Authors: Lukitowati Hari Linda , Paryatno Luksi
Published: June 2021

The Trade Education and Training Center (Pusdiklat Perdagangan) participates in the development of competencies and skills of the Indonesian people. One of contribution is organizing webinars through the learning management system (LMS) Kudagang. As an education and training center that organizes infographic webinars, Pusdiklat Perdagangan hopes to provide the best service. Therefore, evaluation is a mandatory thing that must be done. The infographic became a webinar topic that was given to participants, both academics and professionals. To provide optimal service, Pusdiklat Perdagangan evaluates webinar activities through participant suggestions. The purpose of this study is to identify things that need to be addressed and improved in the implementation of future webinars so that the quality of services provided is optimal and identify topics and webinar materials that are really needed by the community. Suggestions from participants in the form of text are processed and analyzed using text mining. The data analysis consisted of two parts: (1) analysis of suggestions regarding the webinar activities; (2) suggestions for the next webinar topic. The results of the analysis of participant suggestions indicate several things that need to be improved in the implementation of the webinar, including the audio quality, the practice duration, the technique in delivering material, and the role of the host in guiding the webinar activities. The webinar topic suggestions given by the participants to Pusdiklat Perdagangan are advanced infographics, social media management, public speaking, effective communication, and how to write scientific articles
Global Value Chains (GVC) Pada Komoditi Primer dan Manufaktur: Studi ASEAN 6
Authors: Ingot Steven Raja , Verico Kiki
Published: June 2021

Semakin rendahnya biaya perdagangan antar negara menyebabkan peningkatan kegiatan perdagangan dengan skema Global Value Chains (GVC) yang terbukti memberikan banyak manfaat bagi negara antara lain percepatan industrialisasi, transfer teknologi, penyerapan tenaga kerja dan peningkatan nilai tambah industri. Partisipasi dalam GVC terdiri dari dua komponen yakni forward participation dan backward participation dimana keduanya memiliki karakteristik yang berbeda. Penelitian ini bertujuan untuk mengidentifikasi apakah ekspor komoditi primer (karet dan CPO) negara ASEAN 6 berhubungan dengan partisipasi GVC forward dan ekspor komoditi manufaktur (elektronik dan otomotif) berhubungan dengan GVC backward serta mengeksplorasi faktor-faktor yang dapat mendorong partisipasi GVC. Studi ini menggunakan data panel dinamis dengan metode GMM dan menemukan bahwa ekspor komoditi primer berhubungan dengan GVC forward kecuali untuk produk CPO sedangkan ekspor komoditi manufaktur berhubungan dengan GVC backward. Peningkatan GDP berpengaruh negatif terhadap partisipasi GVC sehingga peningkatan produktivitas sangat diperlukan untuk mendorong partisipasi, sedangkan FDI yang masuk ke wilayah ASEAN 6 diindikasikan lebih kepada resource dan market seeking bukan network seeking. kualitas infrastuktur berhubungan positif dengan forward participation karena kualitas produk hasil sumber daya alam berpengaruh dari kualitas infrastruktur. Kualitas pembiayaan dalam negeri dan kualitas institusi perlindungan hukum atas hak kekayaan intelektual berhubungan dengan backward participation. Pemodalan juga sangat dibutuhkan oleh industri untuk mendukung kegiatan perdagangannya serta kualitas perlindungan atas hak kekayaan intelektual juga berhubungan positif dalam mendorong backward participation.
O ministério da mulher/leiga na Igreja
Authors: Bolzan Ourora Rosalina
Published: June 2021

As mulheres estão assumindo os ministérios do laicato como ousadia missionária no seio das comunidades cristãs. Nas palavras do Papa Francisco, “vejo, com prazer, como muitas mulheres partilham responsabilidades pastorais juntamente com os sacerdotes, contribuem para o acompanhamento de pessoas, famílias ou grupos e prestam novas contribuições para a reflexão teológica” (EG 103). Impulsionados pelas palavras do pontífice, o objetivo desta reflexão contempla, primeiro retomar o papel determinante das mulheres leigas nas comunidades nos diferentes ministérios e serviços. Segundo perceber o dinamismo da fé batismal, como fonte de todas as vocações e que em Cristo todos pertencem a família do povo de Deus.
Rumo à animação bíblica da vida e da pastoral da Igreja no Brasil
Authors: Bergmann Dom Jacinto
Published: June 2021

O texto analisa a reviravolta Bíblica promovida pelo Concílio Vaticano II, destacando alguns encaminhamentos. 1º) Antes do desse Conclave o trabalho evangelizador com a Sagrada Escritura era entendido como um “movimento bíblico”, tendo como finalidade distribuir e dar a conhecer o livro da Bíblia. 2º) Com o Concílio, o trabalho com a Sagrada Escritura passou a ser entendido como serviço pastoral da Igreja. O texto destaca a atuação particular da CNBB, no Brasil e indica que chegou a formular os seguintes objetivos pastorais: “Valorizar a Palavra de Deus na Bíblia como fonte de vivência comunitária e da missão da Igreja” e “chamar toda a Igreja a fazer-se permanente ouvinte da Palavra de Deus, assimilando-a e confrontando-a com a vida” (Documento da CNBB 90). As Diretrizes Gerais da Ação Pastoral – 1991-1994, elaboradas então, oportunamente afirmaram: “O destaque dado à dimensão bíblica vem em boa hora responder ao dinamismo das comunidades eclesiais, dos grupos apostólicos e movimentos que se aproximam da Sagrada Escritura, com novos métodos e nova sensibilidade” (Documento da CNBB 89) A Constituição Dogmática Dei Verbum do Vaticano II, impulsionou grandes avanços no âmbito da exegese e no uso pastoral, catequético, litúrgico e transformador da Sagrada Escritura na Igreja no Brasil. O texto é concluído com a indicação dos passos dados para difusão do texto bíblico na Igreja do Brasil.
Escollas colocacionais a partir dun corpus de estudantes de tradución e a importancia do desenvolvemento da competencia colocacional
Authors: Orenha-Ottaiano Adriane
Published: June 2021

O obxectivo deste artigo é extraer e analizar as colocacións empregadas por estudantes de tradución a partir dun corpus paralelo chamado Corpus de Aprendizes de Traduçao (CAT), formado por textos orixinalmente escritos en portugués e traducións para a lingua inglesa, por medio das ferramentas de computación dispoñibles grazas á plataforma Sketch Engine (Kilgarriff et al 2004). Todos os textos orixinais e traducidos alimentaron o Multilingual Student Translation Corpus (MUST2), baixo a nosa coordinación na Universidade Estadual Paulista (UNESP) e baixo a dirección das Profs. Dras. Sylviane Granger e Marie-Aude Lefer (Granger e Lefer, 2020), da Université Catholique de Louvain. Ao analizar as escollas colocacionais utilizadas polos aprendices de tradución, buscamos debater tamén cales serían as opcións de tradución máis frecuentemente empregadas na lingua albo por medio do corpus EnTenTen15. Baseándose no resultado deste estudo, é posible destacar a importancia de promover o desenvolvemento da competencia colocacional nos cursos de formación de tradutores. Investigacións como a proposta tamén poden contribuír a unha mellor comprensión da dificultade e complexidade na tradución de colocacións. Ademais, pode sinalar a necesidade de crear ferramentas, materias didácticos e dicionarios dirixidos ao ensino e aprendizaxe de colocacións (Orenha-Ottaiano, 2015, 2017), así como para axudar na escolla das mellores opcións na tradución de colocacións, co obxectivo de desenvolver a competencia colocacional do tradutor estudante e profesional.
Orientación na universidade para a multiplicación dos estudos fraseolóxicos
Authors: Zucchi Angela Maria Tenório
Published: June 2021

Este artigo ten por obxectivo incentivar a realización de pescudas académicas na área da Fraseoloxía e promover a comunicación, difusión e intercambio de coñecemento científico en volta destes estudos nas universidades. Con este fin, o traballo divídese en cinco seccións: introdución, o contexto universitario brasileiro, as caras da Fraseoloxía, o papel do director académico e as consideracións finais. A partir da metáfora “navegación nun mar de posibilidades de investigación”, o artigo introduce os estudos fraseolóxicos, ofrece definicións de fraseoloxía propostas por diversos autores, aborda as súas distintas caras en lingua materna e lingua estranxeira, sinalando principalmente tres rutas para o desenvolvemento da investigación: o campo do ensino, que recibe o nome de Fraseodidáctica; o campo da Tradución, sexa de lingua común ou de lingua de especialidade; e o campo da Fraseografía. Ofrece reflexións acerca da propia dirección académica, explicita o papel dos fraseoloxismos na escrita académica e apunta os diversos medios tecnolóxicos actualmente dispoñibles para a busca bibliográfica e a divulgación da investigación. En fin, procura contribuír a que os estudantes se interesen pola investigación e se convertan en investigadores en Fraseoloxía.
التوكل وعلاقته بالأساليب الوقائية من الأمراض الوبائية
Authors: الذيب عبدالرحمن
Published: June 2021

منزلة التوكل على الله كبيرة فهي من أعظم العبادات القلبية ، ومع عظم منزلة هذه العبادة يحصل للبعض استشكال في اتساقها مع الأخذ بالأسباب الكونية أو الالتزام بأسباب الوقاية الصحية، وهذا ما رأيناه عند انتشار وباء (كورونا) في العالم أجمع ، حيث رأينا مقالات في بعض وسائل الأعلام و سمعنا عدة كلمات وخطب لبعض الوعاظ أو الخطباء من أهل أديان ومذاهب شتى إسلامية أو غير إسلامية، ممن يذهب إلى أن الأخذ بالإحترازات وفعل ما هو من أسباب الوقاية من الوقوع في المرض أنه ينافي التوكل على الله. أو أنه يضاد ما هو عليه من أخذ بالتعاليم الدينية في نظره، لذا كان لابد من تجلية الموضوع من ناحية شرعية، فتناولت في هذا البحث مفهوم التوكل كمصطلح عقدي، متضمنا بيان مفهوم التوكل في اللغة والاصطلاح، ومنزلته، وأنواعه، وما جاء في الشرع من إقرار أساليب وقائية عند التعامل مع الأمراض المعدية، وغير المعدية، مدللا ذلك بأدلة من الكتاب والسنة الصحيحة، ومرتبا ما حوت أدلة الشرع من هذا الأساليب بحسب دلالاتها، رابطا ذلك بما نصت عليه المراكز الطبية ومواقع الصحة العالمية من ذكر أسباب الوقاية وأهمية الاحتراز من الأمراض المعدية وما ذكروه من الأساليب المقررة عندهم، ومن ثم بيان العلاقة بين التوكل على الله والأخذ بالأساليب الوقائية من الأمراض المعدية.
MOLEKÜLER HİDROJENİN SAĞLIK ALANINDA KULLANIMI
Authors: ALWAZEER Duried , ÇİÇEK Sümeyra
Published: June 2021

H2 formülüne sahip olan moleküler hidrojen, renksiz, kokusuz, tatsız, metalik olmayan ve toksik olmayan bir gazdır. Moleküler hidrojen (H2), yüksek difüzyon hızına sahiptir ve biyolojik doku ve hücrelerde hızla yayılır. Moleküler hidrojen, vücudun redoks reaksiyonlarını değiştirmemekte ve hiçbir yan etki göstermemektedir. Hücrelerdeki hidroksil radikal gibi güçlü oksidanları inhibe etme özelliğinden dolayı seçici bir antioksidandır. Bu durum, moleküler hidrojenin önleyici ve tedavi edici uygulamalar için potansiyelini arttırmaktadır. Ek olarak, çeşitli gen ifadelerini düzenleyerek, antiinflamatuar ve antiapoptik özellik sergilemektedir. Aynı zamanda hastalıkların tedavisinde kullanılan ilaçların aksine moleküler hidrojen, hücre zarına kolaylıkla nüfuz etmektedir. Hidrojen gazı solumak, hidrojenle zenginleştirilmiş su içmek, hidrojenle zenginleştirilmiş salin enjeksiyonu, hidrojenli su banyosu yapmak ve hidrojenli göz damlaları kullanmak sağlık alanında moleküler hidrojen uygulamasının yaygın yöntemleridir. Bugüne kadar hidrojenin biyolojik ve tıbbi faydaları üzerine çok sayıda çalışma yapılmıştır ve araştırmalar halen devam etmektedir. Sonuç olarak; vücuttaki olumlu etkileri, yan etkisinin bulunmaması sebebiyle, moleküler hidrojen birçok hastalığa karşı umut verici bir potansiyele sahiptir.
La maquinaria agrícola en la agricultura de la región pampeana argentina. Patrones de tenencia y distribución en las provincias de Buenos Aires y Santa Fe (1881-1895)
Authors: Barcos María Fernanda , Martirén Juan Luis
Published: June 2021

Este trabajo ofrece nueva evidencia relevante sobre la dotación de maquinaria agrícola durante el ciclo de expansión cerealera de la región pampeana en Argentina a fines del siglo XIX. A partir de un análisis comparativo de dos modelos agrarios representados por casos paradigmáticos, el partido de Chivilcoy, en la provincia de Buenos Aires, y el Departamento Las Colonias, en Santa Fe, se examina la existencia y la distribución de la maquinaria agrícola adoptando dos enfoques. Por una parte, desde una perspectiva macro-analítica, se trata los principales cambios tecnológicos en la expansión agraria. Por otra parte, empleando las fichas nominales manuscritas del Censo económico social de 1895, se establecen los patrones de tenencia y distribución del instrumental agrícola en ambos casos de estudio. La comparación demuestra que existieron grandes diferencias regionales en cuanto a la capitalización en maquinaria agrícola en las pampas. Debido a su carácter de dinámico polo comercial, Chivilcoy tenía no sólo una mayor dotación, sino también una mayor concentración de capital en maquinaria que el Departamento Las Colonias.
El reparto de la tierra a través de la Revolución Mexicana (1915-1930). Los Valles Centrales de Oaxaca (México)
Authors: Escobar Ohmstede Antonio
Published: June 2021

La historiografía ha dialogado sobre la llamada “justicia social” y los efectos de las leyes originadas por los gobiernos surgidos de la Revolución Mexicana de 1910, así como lo que implicó para los habitantes rurales la obtención de tierras a través de la dotación y restitución. Este trabajo pretende observar cómo los pueblos experimentaron una nueva expansión territorial con la dotación de tierras, redefinieron sus identidades y buscaron dirimir problemas de linderos con otros pueblos, así como los argumentos de los que se vieron afectados.
La propiedad ejidal de la tierra en contextos de rururbanización en México: sus desafíos y oportunidades en una ciudad media (Xalapa, Veracruz)
Authors: Velázquez Hernández Emilia , López Romero Paulo César
Published: June 2021

En México la propiedad social de la tierra enfrenta fuertes desafíos tanto por la precarización sostenida de las actividades agropecuarias derivada de la globalización neoliberal, como por su incorporación desde 1992 a un mercado de tierras que propicia procesos de privatización, particularmente en contextos de rururbanización. Este artículo examina cómo se enfrentan tales retos desde espacios agrícolas fragilizados y en estrecha vecindad con ciudades medias que no forman parte de corredores industriales, de circuitos turísticos relevantes, ni de áreas emergentes de agricultura comercial. La pregunta principal que nos planteamos es si en estos contextos económicamente desventajosos en términos de acumulación capitalista la propiedad social de la tierra enfrenta mayores riesgos o si, por el contrario, dicha situación provee oportunidades para conservar la tierra, aun cuando ésta no se destine de manera prioritaria a la producción agropecuaria.
Prognoza demograficzna Polski do 2050 roku ze szczególnym uwzględnieniem obszarów wiejskich
Authors: Frenkel Izasław
Published: June 2021

Streszczenie: Artykuł zawiera analizę podstawowych założeń i wyników najnowszej prognozy ludności Polski opracowanej przez GUS dla okresu 2014–2050. Zarówno wyjściowe, jak i prognozowane stany ludności odnoszą się do tzw. ludności faktycznie zamieszkałej w danej jednostce podziału terytorialnego. Do kategorii tej zalicza się ludność stale zamieszkałą (zameldowaną na pobyt stały) w danej jednostce terytorialnej oraz ludność przebywającą tam czasowo (zameldowaną na pobyt czasowy) ponad trzy miesiące. Obowiązujące w tej definicji kryterium meldunkowe oznacza, że kategoria ludności faktycznie zamieszkałej (skrótowo nazywanej również ludnością faktyczną) obejmuje także wszystkie osoby zameldowane w kraju, ale przebywające za granicą (bez względu na okres ich nieobecności). Prognoza została sporządzona według województw, podregionów i powiatów w podziale na miasta i wieś oraz w kilku wariantach różniących się założeniami w zakresie dzietności kobiet, trwania życia oraz migracji wewnętrznych i zagranicznych na pobyt stały. Omawiane w dalszym ciągu dane dotyczą jedynie skali ogólnokrajowej w podziale na miasta i wieś w wariancie przyjętym jako podstawowy, tj. uznanym przez grono ekspertów za najlepiej określający prawdopodobny rozwój ludności Polski w horyzoncie prognozy. W artykule przedstawiono także wyniki autorskiego szacunku charakteryzującego wpływ prognozowanych zmian liczby i struktury demograficznej ludności Polski na zmiany jej struktury według źródeł utrzymania.
Gospodarka niskoemisyjna – nowe wyzwanie dla gmin wiejskich
Authors: Gradziuk Piotr , Gradziuk Barbara
Published: June 2021

Streszczenie: W opracowaniu przedstawiono wyniki badań, których celem była identyfikacja działań na rzecz redukcji emisji CO2, planowanych przez samorządy lokalne. Przeprowadzono je w 2015 r. na terenie 12 gmin województwa lubelskiego, w których opracowano plany gospodarki niskoemisyjnej (PGN). Z przeprowadzonych badań wynika, że podstawowym źródłem emisji CO2 (47%) było zużycie paliw płynnych w transporcie, głównie tranzytowym, oraz przez ciągniki i samobieżne maszyny rolnicze. Pozostała część emisji (53%) była powodowana przez spalanie węgla (31%), paliw węglowodorowych (gazu i oleju opałowego – 2%) oraz przypisana energii elektrycznej (20%), którą wytwarzano poza obszarem obejmującym badane gminy. Spośród wielu wskazanych w PGN możliwości zmniejszania emisji CO2 największe znaczenie będzie miała substytucja konwencjonalnych źródeł energii nośnikami odnawialnymi, głównie biomasą i energią słoneczną.
Wpływ typów rolnictwa na emisję gazów cieplarnianych
Authors: Czyżewski Bazyli , Kryszak Łukasz
Published: June 2021

Problemy związane z jakością środowiska naturalnego należą obecnie do zasadniczych wyzwań stojących przed sektorem rolnym. Podstawową kwestią jest zanieczyszczenie powietrza, głównie poprzez emisję gazów cieplarnianych, ale także innych zanieczyszczeń gazowych. W zakresie wpływu rolnictwa na środowisko prowadzone są liczne badania, brakuje w nich jednak uwzględnienia determinant ekonomicznych. Celem artykułu było zbadanie, w jaki sposób cechy ekonomiczne poszczególnych typów rolnictwa wpływają na emisję zanieczyszczeń gazowych. Pod uwagę brano cechy zarówno w ujęciu mikro- (wynagrodzenie czynników wytwórczych, nakłady związane z intensywnością gospodarowania), jak i makroekonomicznym (PKB per capita, przeciętna wielkość gospodarstwa rolnego, poziom wsparcia sektora rolnego). Weryfikacji poddawana była hipoteza, że produktywność czynników wytwórczych oraz charakterystyki opisujące intensywność gospodarowania inaczej wpływają na emisję gazów cieplarnianych i innych zanieczyszczeń gazowych w zależności od typu rolnictwa. Zakres czasowy i przestrzenny badań obejmuje lata 1995–2009 w 40 krajach świata (regresja panelowa). Okazuje się, że typ rolnictwa dominujący w krajach wysokorozwiniętych pozwala skutecznie łączyć cele ekonomiczne i środowiskowe. W krajach mniej zamożnych rosnące wynagrodzenie pracy i kapitału wciąż sprzyja wzrostowi emisji zanieczyszczeń. W krajach średniozamożnych brakuje natomiast bodźców zachęcających do wprowadzania technologii energooszczędnych.
Wieś jako przedmiot zainteresowania socjologii
Authors: Kaleta Andrzej
Published: June 2021

W następstwie zmian modernizacyjnych stopniowo dezaktualizuje się przedmiot socjologii wsi, wymagający pilnej redefinicji przez postulowane w artykule zintensyfikowanie dwóch podstawowych kierunków poszukiwań badawczych. Pierwszy obliguje do poszukiwania współczesnych różnic między wiejskim i miejskim typem bytowania, wymuszając dekonstrukcję dotychczasowego sposobu definiowania wsi; m.in. przez pozostawienie historykom myśli społecznej wielu tradycyjnych kategorii analitycznych oraz znalezienie nowych, lepiej odpowiadających współczesnym realiom. Wydaje się to wymagać przede wszystkim nowego dookreślenia pojęcia wsi, zwłaszcza jako fenomenu kulturowego, scalającego doświadczanie środowiska przyrodniczego i społecznego z potrzebami psychicznymi ludzi. Drugi kierunek postulowanych działań redefiniujących wymaga zwrócenia uwagi na całkiem naturalne zainteresowania wsią ze strony innych dyscyplin naukowych, m.in.: biologii, ekologii, demografii, filozofii czy psychologii. Stosowane w ich obrębie podejścia i perspektywy badawcze, a także formułowane sądy, zawsze miały i nadal mają znaczący wpływ na ustalenia socjologii w zakresie spraw i problemów wiejskich. Co więcej, tylko przez jeszcze większe zbliżenie wysiłków poznawczych wielu dyscyplin i subdyscyplin nauki możemy przyczynić się do bardziej satysfakcjonującego wyjaśniania natury skomplikowanych faktów społecznych składających się na współczesne pojęcie wsi oraz zjawisko życia na wsi.
Francuska przestrzeń wiejska. Kategorie i wyobrażenia heterogenicznej wiejskości
Authors: Chevalier Pascal , Lacquement Guillaume
Published: June 2021

Niniejszy artykuł ma na celu przeanalizowanie, jak różne ścieżki rozwojowe wsi francuskich wpłynęły na wyobrażenia wiejskości i kategoryzacje wiejskiej przestrzeni heterogenicznej. Dzięki podejściu historycznemu zobaczymy, w jaki sposób różnorodność umiejscowienia, ścieżek rozwoju społeczno-gospodarczego i wyobrażeń podaje w wątpliwość zasadność stosowania terminu „wiejski” i różne definicje francuskiej wiejskości.
Edukacja formalna w kontekście przemian demograficznych wsi
Authors: Psyk-Piotrowska Elżbieta , Gabryelak Ewa
Published: June 2021

Celem artykułu jest zasygnalizowanie, jak przemiany demograficzne w Polsce i prognozy na następne lata mogą rzutować na funkcjonowanie i potrzebę zmian w placówkach edukacji formalnej prowadzonych przez gminy, szczególnie wiejskie. Nakreślone trendy zmian ludnościowych, m.in. w dzietności, przyroście naturalnym, oddziałują na pojawiające się wyże i niże demograficzne w różnych kategoriach wiekowych dzieci i młodzieży, biorących udział w edukacji formalnej poszczególnych szczebli. Ważne jest, aby na wszystkich poziomach kształcenia uwzględniano zmieniającą się strukturę wieku ludności, potrzebę wdrożenia idei uczenia się przez całe życie z uwagi na zmianę przyszłych zasobów pracy, zapewnienia wysokiej jakości kształcenia w kontekście wyzwań rynku pracy. Przemiany demograficzne wpływają także na strukturę wydatków przeznaczanych przez gminy na edukację. W większości gmin dysponowane środki z subwencji oświatowej nie pokrywają kosztów funkcjonowania placówki oświatowej. W sytuacji spadku liczby uczniów kwota subwencji oświatowej jest niższa, a koszty prowadzenia szkoły stałe, co pogarsza jej sytuację finansową. Rolą gminy jest uwzględnienie wyzwań demograficznych w zarządzaniu siecią szkół i innych placówek oświatowych. Wiążą się z tym działania konsolidacyjne. Organy prowadzące placówki oświatowe powinny uwzględniać także inne zagrożenia społeczne, wynikające z prognoz demograficznych – te spowodowane procesem starzenia się społeczeństwa, w tym kadry nauczycieli, oraz malejącą liczbą młodzieży studiującej.
Duże gospodarstwa rolne w krajach UE o różnym poziomie rozwoju gospodarczego w latach 2005–2016
Authors: Józwiak Wojciech , Mirkowska Zofia , Ziętara Wojciech
Published: June 2021

Większe tempo wzrostu kosztów pracy w działach pozarolniczych i cen środków produkcji dla rolnictwa od cen zbytu produktów rolnych w krajach z gospodarką rynkową powoduje spadek jednostkowej opłacalności produkcji rolniczej. Rolnicy chcący uzyskiwać satysfakcjonujący dochód muszą zwiększać skalę produkcji, głównie przez wzrost powierzchni gospodarstw. Badaniami celowo objęto wybrane dwie grupy krajów różniących się poziomem rozwoju gospodarczego określonym wartością produktu krajowego brutto (PKB) w przeliczeniu na jednego mieszkańca. Uzasadnieniem takiego wyboru była występująca zależność siły ekonomicznej gospodarstw rolnych od poziomu gospodarki narodowej badanych krajów. Do pierwszej grupy krajów o dużym poziomie tego wskaźnika (PKB) zaliczono: Danię, Szwecję, Irlandię, Holandię, Austrię, Niemcy, Belgię, Wielką Brytanię i Francję, natomiast do drugiej Słowenię, Czechy, Słowację, Litwę, Łotwę, Polskę, Węgry, Rumunię i Bułgarię. Analizą objęto zmiany średniej powierzchni gospodarstw, udział gospodarstw o powierzchni: 30 ha użytków rolnych i większych w liczbie gospodarstw ogółem w użytkowaniu ziemi, zatrudnieniu i standardowej produkcji w badanych latach 2005 i 2016. W krajach grup 1 i 2 w analizowanych okresie zwiększyły się: średnia powierzchnia gospodarstw i udział gospodarstw obszarowo większych w użytkowaniu ziemi i w produkcji. W większości uwzględnionych krajów udział gospodarstw o powierzchni 100 ha i większych w produkcji przekraczał 50%.
Geneza polskiej prasy ludowej w zaborze rosyjskim
Authors: Koziolek Adam
Published: June 2021

Badania nad prasą skierowaną do środowisk wiejskich od XIX w. jest wprowadzeniem do uchwycenia przemian na rynku wydawniczym i czytelniczym od momentu powstania pierwszych pism, aż do transformacji ustrojowej. Omówiona została prasa ludowa w zaborze rosyjskim, która początkowo miała za zadanie przede wszystkim zmniejszyć analfabetyzm na terenach wiejskich. Porównanie poszczególnych tytułów, pod względem zawartości treści, grup odbiorców i składów osobowych redakcji, tworzonych w pierwszych periodykach i zawodowej prasie skierowanej dla ludu, pozwoliła wskazać funkcje, jakie prasa o charakterze branżowym (rolniczym) pełniła w omawianym okresie i zaborze. Działalność prasy dla środowisk wiejskich od XIX w. aż do okresu I wojny światowej była zróżnicowana. W czasopismach dominowały przede wszystkim treści o charakterze edukacyjnym, społecznym i religijnym. Walka o zachowanie polskości w trzech zaborach, choć różna ze względu na zależności od administracji rządowej, skupiała się na upowszechnianiu wiedzy o historii Polski i nauce języka ojczystego.
Trends and Characteristics of the Migration From Ukraine to Poland: The Aspect of Rural Areas and Conclusion for State Migration Policy
Authors: Vasyltsiv Taras , Lupak Ruslan , Levytska Olha
Published: June 2021

The authors describe modern global migration trends in Europe and in particular in Poland. The problems and risks for the functioning and development of rural areas of Poland during the strengthening of emigration attitudes and internal mobility of the population are identified. The aspects of the Ukrainian migration as a resource for levelling labour-deficit trends in the Polish labour market are substantiated. The official data of the Office for Foreigners in Poland, the Central Statistical Office, the Ministry of Family, Labour and Social Policy, the Department of Statistics of the National Bank of Poland, individual organisations for the study of migration between the Ukraine and Poland are presented and the growing volumes and the scale of external labour migration of Ukrainians to Poland are stated (it is shown that today there are about 1.3 million Ukrainians in Poland, which at about 3.5% of the population is a significant value); key changes in the qualitative and structural characteristics of migration are shown. The main parameters of permanent and labour migration of Ukrainians to rural areas in Poland are characterised. An important conclusion is that, despite still low volumes, there are positive trends and the structural characteristics of Ukrainian emigration to rural areas of Poland are improving. The results of the analysis of the quantitative characteristics of Ukrainian labour migration are presented in the context of their employment in types of Poland’s economic activity such as agriculture,forestry, fishery and hunting. The authors determine features and problematic aspects of this migration. The recommendations regarding the development of joint Ukrainian-Polish practices and regulatory and guidance provisions, as well as the priority tools of migration policy, focused on meeting the socio-economic interests of both countries, are justified.
Wiejskie chorowanie. Recenzja książki Eweliny Szpak „Chory człowiek jest wtedy jak coś go boli”. Społeczno-kulturowa historia zdrowia i choroby na wsi w Polsce Ludowej
Authors: Bukraba-Rylska Izabella
Published: June 2021

Recenzja książki E. Szpak, „Chory człowiek jest wtedy jak coś go boli”. Społeczno-kulturowa historia zdrowia i choroby na wsi w Polsce Ludowej, wyd. 2, Instytut Historii PAN, Warszawa 2018, ss. 357.
Zbiorniki i cieki wodne w krajobrazie rolniczym
Authors: Dudzińska Anna , Szpakowska Barbara , Szumigała Paweł
Published: June 2021

Badania zostały przeprowadzone w wielkopolskiej gminie Rokietnica, na terenie której znajdują się obszary Natura 2000. Celem przeprowadzonych badań była ocena zmian liczby cieków i zbiorników wodnych zlokalizowanych na obszarze gminy w XIX i XXI w. Do badań został wykorzystany System Informacji Geograficznej GIS. Analizę danych przeprowadzono w programie ArcMap 10.2.
Kapitał społeczny sołtysów
Authors: Ptak Arkadiusz
Published: June 2021

Celem artykułu było określenie poziomu kapitału społecznego sołtysów. Za jego wskaźnik uznano tylko ich formalne członkostwo w organizacjach pozarządowych oraz w partiach politycznych. Przyjęto założenia teorii kapitału społecznego w ujęciu Pierre’a Bourdieu. Badania empiryczne przeprowadzono na przełomie 2014 i 2015 r. w dwóch, różniących się pod względem historycznym, społecznym i historycznym województwach: lubelskim oraz wielkopolskim. Złożyły się nań wywiady z 380 sołtysami oraz kwestionariusze wypełniane przez pracowników urzędów gmin. Badanie wykazało wysoki poziom kapitału społecznego polskich sołtysów, który jednak ma określoną specyfikę. Działalność stricte społeczna (np. w organizacjach pozarządowych) jest zdecydowanie wyższa (ok. 70% badanych sołtysów deklaruje członkostwo w takiej organizacji) niż działalność o charakterze politycznym (15% sołtysów należy do partii politycznych). Czynnikiem determinującym poziom kapitału społecznego sołtysów jest przede wszystkim aktywność społeczna rodziców. W przypadku członkostwa w Lokalnych Grupach Działania wpływ miało wykształcenie oraz źródło utrzymania. Natomiast działalność sołtysów w partiach politycznych była skorelowana z płcią, wiekiem oraz aktywnością zawodową. Wysoki poziom kapitału społecznego i rozwinięta sieć powiązań sprzyjają osiąganiu przez sołtysów sukcesu w rywalizacji wyborczej na wyższych szczeblach władzy. Ponad 70% z nich, biorąc udział w rywalizacji wyborczej do rady gminy, osiąga wyborczy sukces i wybierana jest na radnego. Wyższym poziomem kapitału społecznego dysponowali sołtysi z Wielkopolski.
Wpływ rolnictwa ekologicznego na środowisko w koncepcji rozwoju zrównoważonego
Authors: Głodowska Martyna , Gałązka Anna
Published: June 2021

Współczesne rolnictwo charakteryzuje się ogromną produktywnością i efektywnością, jednak często odbywa się to kosztem środowiska oraz zdrowia konsumentów. Z uwagi na wzrastającą świadomość ludzie coraz chętniej sięgają po produkty ekologiczne. Jednak produkcja ekologiczna to nie tylko zdrowsza i bezpieczniejsza żywność. Rolnictwo ekologiczne to także forma ochrony środowiska oraz odpowiedzialne zarządzania zasobami naturalnymi. Woda, gleba, różnorodność biologiczna oraz krajobraz to tylko niektóre elementy środowiska, które podlegają nieustannym zmianom spowodowanym działalnością rolniczą. W przypadku konwencjonalnego rolnictwa działalność ta często przyczynia się do degradacji środowiska i ma poważne konsekwencje. Dlatego tak istotne jest podkreślanie funkcji środowiskowych, jakie spełnia rolnictwo ekologiczne w procesie produkcji żywności. Głównym celem niniejszej publikacji jest zatem omówienie funkcji rolnictwa ekologicznego w ochronie środowiska ze szczególnym uwzględnieniem zasobów naturalnych, jakimi są woda i gleba, a także bioróżnorodności oraz elementów krajobrazu. Ponadto opracowanie jest próbą umiejscowienia ekologicznego systemu gospodarowania w koncepcji rozwoju zrównoważonego.
Gospodarowanie Zasobem Własności Rolnej Skarbu Państwa i stan realizacji ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego
Authors: Humięcki Waldemar , Podgórski Bogdan
Published: June 2021

W artykule podjęto próbę przedstawienia dotychczasowych działań ANR w zakresie realizacji zadań ustawowych i kształtowania ustroju rolnego, w tym problematyki rozdysponowania nieruchomości. Od początku działalności ANR trwale rozdysponowała 3,3 mln ha gruntów, w tym 2,7 mln ha przez sprzedaż. Obecnie po nowelizacji przepisów (Ustawa 2016/1) dzierżawa gruntów jest główną formą, gdzie zakłada się funkcjonowanie wieloletnich dzierżaw, dających możliwość użytkowania gruntów bez angażowania środków finansowych. Obecnie tendencje zmniejszania się powierzchni gruntów w dzierżawie zostały zahamowane poprzez wydzierżawienie gruntów dotychczas nierozdysponowanych i ograniczenie sprzedaży nieruchomości rolnych powyżej 2 ha. Analizę gospodarowania Zasobem i działań ANR na rynku prywatnym przeprowadzono na podstawie danych pochodzących głównie z raportów z działalności Agencji Nieruchomości Rolnych, opracowań wewnętrznych i dostępnej literatury przedmiotu. Zaprezentowane wyniki analizy świadczą o dużym zaangażowaniu ANR w prywatyzację nieruchomości oraz wielu złożonych procesach, które dotyczą nieruchomości Zasobu WRSP i rynku prywatnego.
O potrzebie i korzyściach z badania wsi i rolnictwa w Polsce
Authors: Bukraba-Rylska Izabella
Published: June 2021

Artykuł prezentuje argumenty przemawiające za poznawczymi, teoretycznymi i metodologicznymi korzyściami płynącymi z badania wsi i rolnictwa. Wbrew często powtarzanym opiniom zawdzięczającym swoje istnienie antyruralistycznej orientacji nauk społecznych, procedurom orientalizowania czy miejskiemu szowinizmowi nie są to zjawiska mało ważne we współczesnym świecie: wciąż stanowią znaczną część aktualnej rzeczywistości społeczno-ekonomicznej, od ich istnienia zależy kształt wielu innych istotnych procesów i wydarzeń, a ich badanie pozwala weryfikować i falsyfikować utarte sądy, w tym wiele uznanych koncepcji naukowych. Także dorobek polskiej socjologii wsi, ekonomiki rolnictwa czy historii gospodarczej – w większości przypadków mający charakter interdyscyplinarny – okazuje się w świetle późniejszych osiągnięć nauki światowej prekursorski i doniosły, co wskazuje, że problemy wsi i rolnictwa stanowią wciąż obiecujący obszar badawczy.
Rolnictwo w rozwoju obszarów wiejskich
Authors: Stanisław Zegar Józef
Published: June 2021

Do najważniejszych procesów rozwoju społeczno-gospodarczego w drugim tysiącleciu naszej ery należą deruralizacja i dezagraryzacja. Procesy te wzajemnie się wspierają i warunkują. Nabrały one przyspieszenia wraz z rozwojem kapitalizmu, gospodarki rynkowej i uprzemysłowieniem. Ich przebieg w dobie postindustrialnej zaczyna się zmieniać, również w przypadku Polski. Wyzwania, jakie są obecnie formułowane pod adresem wsi i rolnictwa, a także obecne uwarunkowania rozwojowe wymagają nowego spojrzenia na relacje rolnictwa i wsi, w szczególności na ocenę procesu dezagraryzacji wsi oraz dalszy jego przebieg. Wiąże się to z rodzącą się zmianą paradygmatu rozwoju rolnictwa – przechodzeniem z rolnictwa industrialnego do rolnictwa zrównoważonego. Paradygmaty te różnią się wiązką celów i funkcji oraz sposobów produkcji (praktyk rolniczych). Pierwszy ogranicza się do maksymalizacji korzyści ekonomicznej i funkcji produkcyjnej oraz bazuje na szerokim wykorzystywaniu przemysłowych środków produkcji, natomiast drugi uwzględnia także dobra publiczne i funkcje ekosystemowe oraz bazuje na wykorzystywaniu zasobów przyrodniczych. Przyszłościową formą rolnictwa wydaje się rolnictwo ekologiczne, które wykazuje wysoką dynamikę wzrostu. W dającym się przewidzieć czasie najbardziej prawdopodobny jest jednak dualny rozwój rolnictwa, tj. mieszczący się w przedziale wyznaczanym przez przedsiębiorstwa korporacyjne i gospodarstwa rodzinne, jak też technologie (praktyki) industrialne i organiczne (ekologiczne). Wymienione zjawiska (procesy) są przedmiotem refleksji i analizy artykułu, którego celem jest przedstawienie możliwości wykorzystania rolnictwa w rozwoju wsi z uwzględnieniem stopnia urbanizacji.
Studia nad rozwojem obszarów wiejskich – od paradygmatu wzrostu do rezyliencji
Authors: Dacko Aneta , Dacko Mariusz
Published: June 2021

Koncepcje rozwoju obszarów wiejskich podlegały w ciągu ostatnich dekad dość wyraźnej ewolucji. W jej ramach powojenny prymat wzrostu gospodarczego ustępował stopniowo późniejszemu nurtowi ekologizacji wsi. Z perspektywy czasu nowa formuła także uległa dezaktualizacji. W latach 80. XX w. negatywne aspekty obu tych skrajności miała wyeliminować idea zrównoważonego rozwoju. W swoim rozkwicie stała się ona kluczowym elementem polityk, planów i strategii – na poziomie zarówno lokalnym, regionalnym, jak i krajowym. W naukach społecznych nie bez powodu podniesiono ją więc do rangi nowego paradygmatu. Okazało się jednak, że realizacja zrównoważonego rozwoju natrafia na liczne i trudne do przezwyciężenia bariery implementacyjne. Tym samym zrównoważony rozwój wsi, choć teoretycznie możliwy i zdroworozsądkowo potrzebny, wciąż ma charakter bardziej postulatywny i życzeniowy niż praktyczny. Zdaniem autorów nową perspektywę na skuteczne wdrażanie trwałego i zrównoważonego rozwoju wsi otwiera koncepcja rezyliencji. W warunkach polskich jest ona w odniesieniu do obszarów wiejskich nowością. Koncepcja ta nie występuje samoistnie – jej implementacja wymusza powiązanie z podejściem systemowym. Praca ma charakter teoretyczny. Jej celem jest określenie systemowego kontekstu obszarów wiejskich oraz przedstawienie – w powiązaniu z owym kontekstem – zarysu koncepcji rezyliencji w zarządzaniu rozwojem obszarów wiejskich.
Koncentracja zabudowy na obszarach wiejskich
Authors: Gibas Piotr , Heffner Krystian
Published: June 2021

Spośród cech struktur przestrzennych wsi oraz charakterystyk obszarów wiejskich, które sprzyjają wielokierunkowemu rozwojowi społeczno-gospodarczemu i poprawie warunków życia mieszkańców wsi, szczególnie istotne znaczenie ma skupiony i zwarty charakter zabudowy. Jest to czynnik, który ułatwia integrację infrastrukturalną oraz społeczną, niejednokrotnie warunkując dostępność wsi dla zewnętrznych użytkowników. Nie bez znaczenia jest także potencjał demograficzny miejscowości wiejskiej, który uzasadnia ekonomicznie podtrzymywanie jej podstawowego sektora usług oraz tworzenie przestrzeni publicznych o cechach centrum, w tym elementów o charakterze węzłowym (czytelny i utwardzony system dróg i ulic). Sprzyja również występowaniu zabudowy usługowej, przemysłowej i wielorodzinnej w formach dogęszczających istniejące struktury przestrzenne wsi. Jeśli wziąć pod uwagę powyższe cechy układów osadniczych występujących na obszarach wiejskich, to uzasadnionym celem badań jest oszacowanie stopnia koncentracji zabudowy w różnych typach gmin w Polsce oraz wyznaczenie przestrzennego rozkładu tego zjawiska. Ocena stanu i zaawansowania zjawiska umożliwia wskazanie obszarów o różnej jakości układów osadniczych wsi pod względem działań związanych z poprawą wyposażenia infrastrukturalnego, możliwości lokalizacyjnych inwestycji, aktywizacji społecznej.
Finansowanie działalności innowacyjnej i jej znaczenie dla rozwoju obszarów wiejskich
Authors: Rosa Anna , Zarębski Patrycjusz
Published: June 2021

Rozwój obszarów wiejskich, zarówno w Polsce, jak i w Europie, jest ściśle związany z przedsiębiorczością, a działalność innowacyjna jest uznawana za coraz istotniejszą składową procesu działań prorozwojowych. Działalność ta jest jednak ograniczona barierami finansowymi, dlatego też szczególnie istotne jest umożliwienie łatwego pozyskania finansowania na rozwój działalności w zakresie wdrażania innowacji. Celem artykułu jest identyfikacja zmian źródeł finansowania działalności innowacyjnej w przedsiębiorstwach w Polsce. Do realizacji założonego celu wykorzystano dane pochodzące z Głównego Urzędu Statystycznego, w tym Banku Danych Lokalnych oraz raportów ze sprawozdań przedsiębiorstw z lat 2005–2016. Z przeprowadzonych badań wynikają następujące konkluzje: w analizowanym okresie przedsiębiorstwa finansowały nakłady zarówno ze środków prywatnych, jak i publicznych, wśród których nastąpił wzrost znaczenia funduszy wysokiego ryzyka i zainteresowania funduszami unijnymi. W strukturze finansowania działalności innowacyjnej i podmiotów sektora usług i przemysłu, dominowały środki własne na poziomie przekraczającym 70%, w dalszej kolejności były to kredyty bankowe oraz środki pozyskane z zagranicy, natomiast najmniejszy był udział środków z budżetu.
Rozważania o pojęciu i procesie dezagraryzacji polskiej wsi
Authors: Rosner Andrzej , Stanny Monika
Published: June 2021

Doświadczenia zebrane w trakcie prezentacji wyników projektu „Monitoring rozwoju obszarów wiejskich” wskazały, że pojęcie „dezagraryzacji” nie jest właściwie rozumiane. Artykuł wyjaśnia, że proces zmniejszania się udziału rolnictwa w wytwarzaniu PKB, a także w dostarczaniu pracy i dochodów ludności wiejskiej ma charakter powszechny. Jego konsekwencją jest postępujący społeczny podział pracy, wzrost dobrobytu itp. Może się on dokonywać poprzez migracje nadwyżek ludności (ponad zapotrzebowanie wsi na ich pracę) do miast lub poprzez tworzenie na wsi miejsc pracy poza rolnictwem (bądź przenoszenie tych miejsc pracy z miast na wieś). Obie te skrajne koncepcje mają pewne zalety, ale również generują specyficzne koszty. W rzeczywistości zarówno na wsi powstają nowe, pozarolnicze miejsca pracy, jak i występują migracje ze wsi do miast. Proporcja form, w jakich realizuje się proces dezagraryzacji, zależy od lokalnych uwarunkowań. Procesu dezagraryzacji społeczno-gospodarczej wsi nie należy łączyć z oceną wagi rolnictwa w gospodarce wówczas, gdy mowa o tym, że dostarcza ono dóbr potrzebnych do zaspokajania potrzeb podstawowych. Nie należy też kryterium oceny procesu dezagraryzacji łączyć z ocenami rolnictwa w skali makro wówczas, gdy analiza dotyczy samowystarczalności żywnościowej. Dezagraryzacja powiązana jest z kategorią wydajności pracy w rolnictwie, a nie znaczenia rolnictwa jako dostarczyciela dóbr niezbędnych.
Przemiany społeczno-gospodarcze wsi Przybyszew w latach 1918–2018
Authors: Kłodziński Marek
Published: June 2021

W artykule przedstawiono zmiany społeczno-gospodarcze, jakie dokonały się w latach 1918–2018 we wsi Przybyszew położonej nad Pilicą w gminie Promna. Analiza obejmuje zarówno wiejską społeczność, jak i wiejską gospodarkę (rolniczą i pozarolniczą). Ważnym elementem analizy jest opis roli wiejskiej infrastruktury instytucjonalnej zarówno tej sprzed II wojny światowej, jak i obecnie istniejącej. Przemiany we wsi Przybyszew ukazują jak „w pigułce” wiele różnorodnych procesów zachodzących na obszarach wiejskich całego kraju. Można tu wymienić np. starzenie i zmniejszanie się liczby mieszkańców wsi, koncentrację ziemi w nielicznych dobrze rozwijających się gospodarstwach rolnych, rosnącą skalę nieformalnych dzierżaw, zmiany w strukturze społeczeństwa wiejskiego na rzecz przewagi liczebnej ludności niepracującej w rolnictwie, rosnące postawy roszczeniowe mieszkańców itd. W artykule ukazano też zmieniający się charakter wielofunkcyjnego rozwoju wsi od wielofunkcyjności wymuszonej przez konieczność samowystarczalności podyktowanej ówczesnymi warunkami gospodarczymi po obecną wielofunkcyjność racjonalną. Przyspieszony rozwój zarówno całej gminy Promna, jak i samej wsi Przybyszew dokonał się w ostatnim dwudziestoleciu dzięki środkom unijnym i przedakcesyjnym. Należy jednak zaznaczyć, że obecny poziom rozwoju wsi Przybyszew i wzrastający dobrobyt mieszkańców nie jest dany na zawsze. Środków unijnych będzie coraz mniej. Dlatego od wiejskiej społeczności, jej aktywności, chęci do współpracy, poziomu wzajemnego zaufania będzie zależeć dalszy poziom rozwoju lokalnego.
Recenzja książki Andrzeja W. Kaczorowskiego, Marzeny Pokory-Kalinowskiej i Grzegorza Cymińskiego Droga rolników od „Solidarności” do niepodległości: 1978–2018
Authors: Bilewicz Aleksandra
Published: June 2021

A.W. Kaczorowski, M. Pokora-Kalinowska, G. Cymiński, Droga rolników od „Solidarności” do niepodległości: 1978–2018, Wyd. NSSZ RI „Solidarność”, Warszawa 2018, ss. 252.