Επαγγελματική ανάπτυξη εκπαιδευτικών μέσα από το σχεδιασμό εκπαιδευτικού υλικού σε βασικές ιδέες νανοεπιστήμης και νανοτεχνολογίας στο πλαίσιο μιας κοινότητας μάθησης
Authors: Σγουρός Γιάννης 
Published: September 2021

Η παρούσα διατριβή επικεντρώνεται στην εκπαίδευση εν-ενεργεία εκπαιδευτικών σε έννοιες από το πεδίο της Νανο-Επιστήμης και της νανοΤεχνολογίας (ΝΕ-Τ) μέσα από τη διαδικασία σχεδιασμού και δόμησης μιας διδακτικής ενότητας. Μεθοδολογικό πλαίσιο για την υλοποίηση της έρευνας αποτέλεσε το Μοντέλο της Διδακτικής Αναδόμησης (Model of Educational Reconstruction MER, Duit, Gropengießer, Kattmann, Komorek & Parchmann, 2012). Ακολουθώντας τη φιλοσοφία του μοντέλου δομήθηκε μια Κοινότητα Μάθησης (Κ.Μ) στο πλαίσιο της οποίας πέντε εν-ενεργεία εκπαιδευτικοί (ένας Α΄θμιας και τέσσερις Β΄θμιας εκπαίδευσης) ανέπτυξαν μια διδακτική ενότητα σε έννοιες τις ΝΕ-Τ που ενσωματώνει κοινωνικο-επιστημονικά ζητήματα και διαστάσεις επικοινωνίας τηςεπιστήμης μέσω της δημιουργίας και παρουσίασης εκθεμάτων από τους μαθητές. Για το σχεδιασμό και τη δόμηση της ενότητας οι εκπαιδευτικοί συνεργάστηκαν με ερευνητές της Διδακτικής των Φυσικών Επιστημών (Δ.Φ.Ε), ερευνητές της ΝΕ-Τ και εμπειρογνώμονες από μουσεία επιστημών οι οποίοι και αποτέλεσαν ισότιμα μέλη της Κ.Μ. Τα ερευνητικά δεδομένα συγκεντρώθηκαν σε διάρκεια ενός έτους και περιλαμβάνουν ερωτηματολόγια, ημι-δομημένες συνεντεύξεις, βιντεοσκοπημένεςκαταγραφές των αλληλεπιδράσεων των μελών της Κ.Μ και το εκπαιδευτικό υλικό που ανέπτυξαν οι εκπαιδευόμενοι εκπαιδευτικοί. Για την ανάλυση των δεδομένων αξιοποιήθηκε κυρίως το Διασυνδεδεμένο Μοντέλο Επαγγελματικής Ανάπτυξης (Interconnected Model of Professional Growth, IMPG, Clarke & Hollingsworth, 2002), ως ένα ερευνητικό εργαλείο που επιτρέπει τη μελέτη των διαδικασιών μέσα από τις οποίες συντελείται η επαγγελματική αλλαγή των εκπαιδευτικών. Για τηνυποστήριξη της ανάλυσης σε αυτό το πλαίσιο χρησιμοποιήθηκαν μέθοδοι ανάλυσης περιεχομένου (content analysis) με βάση τις αρχές της θεμελιωμένης θεωρίας (grounded theory). Τα αποτελέσματα της έρευνας δείχνουν ότι η δυναμική της αλληλεπίδρασης των εκπαιδευτικών με τα μέλη της Κ.Μ μεταβάλλεται σύμφωνα με τα ενδιαφέροντα και τις προσωπικές τους ανάγκες στη βάση των προκλήσεων που προκύπτουν στις διαφορετικές φάσεις ανάπτυξης της ενότητας. Μέσα από αυτές τις αλληλεπιδράσεις εμπλέκονται σε διαδικασίες και μαθησιακές δραστηριότητες που προάγουν την εμπειρογνωμοσύνη τους για την ανάπτυξη εκπαιδευτικού υλικού σε έννοιες της ΝΕΤ, συμβάλλοντας στην επαγγελματική τους αλλαγή. Ταυτόχρονα, μέσα από τις προαναφερθείσες αλληλεπιδράσεις οι εκπαιδευτικοί λαμβάνουν εξειδικευμένη ανατροφοδότηση για διαστάσεις της ενότητας που αποτελούν για τους ίδιους μια εκπαιδευτική καινοτομία. Το γεγονός αυτό λειτουργεί υποστηρικτικά στην προσπάθεια τους να ερμηνεύσουν και να μετασχηματίσουν ένα νέο επιστημονικό περιεχόμενο σε περιεχόμενο προς διδασκαλία, υιοθετώντας διδακτικές προσεγγίσειςπου αντανακλούν τις σύγχρονες τάσεις της εκπαιδευτικής έρευνας. Υπό αυτήν την οπτική οι προαναφερθείσες αλληλεπιδράσεις επηρεάζουν τη διαδικασία σχεδιασμού και δόμησης της ενότητας.Λαμβάνοντας υπόψιν τα παραπάνω, η παρούσα διατριβή συνεισφέρει στην ερευνητική βιβλιογραφία που αφορά την επαγγελματική μάθηση των εκπαιδευτικών μέσα από την ανάπτυξη εκπαιδευτικού υλικού σε συνεργατικά πλαίσια για την εισαγωγή εννοιών σύγχρονων επιστημονικών αντικειμένων στη διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών.