bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Pain Beliefs of Nursing Students and the Factors Related to Their Pain Beliefs
Authors: Ayaz Nur Pınar , Yılmazel Gülay , Cici Remziye
Published: December 2024

Objective: This study was conducted to determine the pain beliefs of nursing students and the factors related to their pain beliefs.
Method: This descriptive study was conducted with 351 nursing students training at a public university between February and April 2023. The data of the study were collected by group questionnaire method. The questionnaire form included socio-demographic questionnaire and Pain Beliefs Scale. Percentage, median, Kruskal Wallis H test, Mann Whitney U test and Spearman's Correlation Analysis were used to evaluate the research data. A p value of <0.05 was considered statistically significant in the analyses.
Results: The mean age of the research group was 20.6 years, and 70.4% of the students were women. The median scores from the pain beliefs scale were 3.50 in the organic beliefs sub-dimension and 2.25 in the psychological beliefs sub-dimension, respectively. A positive and significant (r:0.218; p:0.000) correlation was found between organic and psychological pain beliefs. While organic pain belief was significantly higher in 4rd grade students, psychological pain belief was significantly higher in students living in private dormitories (p<0.05). Generally, organic pain belief was significantly higher in those who experienced unbearable pain (p<0.05). Organic pain belief was higher in those who preferred pharmacological and non-pharmacological methods together in pain management (p<0.05).
Conclusion: It was determined that organic pain beliefs of the nursing students were higher than psychological pain beliefs, and nursing students’ pain beliefs varied according to demographics and pain-related characteristics.
Ortodontik, Ortopedik ve Ortognatik Müdahalelerin Solunum Yolu ve Fonksiyonları Üzerindeki Rolü
Authors: Özen Gizem Yazdan
Published: December 2024

Maksillofasiyal bölgedeki anomalilerin teşhisini, tedavisini ve bu anomalilerin önlenmesini amaçlayan anabilim dalı ortodontidir. Maksillofasiyal bölgedeki problemler, şiddetine göre dental, dentoalveolar ve iskeletsel olabileceği gibi etiyolojik olarak da genetik, konjenital ve çevresel etkenlere bağlı görülebilir. Ortodonti bu problemlerin düzeltilmesini amaçlarken, etki ettiği bölgenin çok fazla sistemle birleşik bir düzen içerisinde yer alması farklı sistemler üzerinde de değişimler oluşturabilmektedir.
Maksiller kemiğin nazal pasajın tabanını oluşturması, maksilla ve mandibulanın posterior bölgesinde direk solunum yolu ve sindirim sisteminin başlangıcının yer alması, yine bu bölgede çene yüz sistemlerini etkileyen damar sinir ağlarının geçmesi gibi bağlantılar sebebiyle maksilla ve mandibulaya uygulanan ortodontik, ortopedik ve/veya ortognatik tedaviler çeşitli sistemler üzerinde etki oluşturabilmektedir.
Biz bu bölümümüzde ortodontik, ortopedik ve/veya ortognatik müdahalelerin solunum fonksiyonlarına etkisini inceleyeceğiz.
Ruh Sağlığı vee Beslenme Arasındaki İlişki
Authors: Demir Gökmen Burcu , Cengiz Mine
Published: December 2024

Beslenme ve ruh sağlığı arasında çift yönlü bir etkileşim vardır. Tükettiğimiz zararlı ya da fazladan besinler ve yetersiz alınan diğer gıdalar ruh sağlığını olumlu ya da olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Bir süre sonra da mevcut ruhsal durumun beslenme biçimini etkilemesi kaçınılmaz olmaktadır. Bu yüzden genel sağlık durumunun ve ruh sağlığının sürdürülmesinde günümüzde bütüncül sağlık yaklaşımı benimsenmektedir.  Bu nedenle sağlıklı bir yaşam tarzının oluşturulmasında beslenme önemli bir faktördür. Sağlığı ve ruh sağlığını korumak, iyileştirmek ve sürdürmek için ele alınması gereken öncelikler şu şekilde özetlenebilir; Makro besinlerin (protein, karbonhidrat ve yağ) yeterli ve dengeli bir şekilde tüketilmesi gerekmektedir. Mikro besinlerin (B, C, D, E vitaminleri, Mg, Fe, Çinko mineralleri) beslenmedeki öneminin farkında olarak tüketimine gerekli özeni ve hassasiyeti göstermek önemlidir. Gastrointestinal sorunları gidermek, sağlıklı bir bağırsak florası oluşturmak, mikrobiyotanın önemini anlamak, prebiyotiklerden zengin beslenmek günümüzde zorunluluk haline gelmiştir. Belirli semptomların yönetiminde ya da bozuklukları engellemek için uygun diyetleri sürdürmek ise (kazeinsiz-glütensiz diyet, ketojenik diyet, akdeniz diyeti) bir diğer önemli noktadır.
Doğal Afetler ve Tıbbi Kimliklendirme Organizasyonu: 2023 Kahramanmaraş Merkezli Depremde Saha Tecrübeleri
Authors: Ketenci Hüseyin Çetin
Published: December 2024

Bu çalışma, 2023 yılında gerçekleşen Kahramanmaraş Depreminde yaşanan saha tecrübeleri üzerinden, afet yönetimi, tıbbi kimliklendirme süreçleri ve toplumsal dayanışmayı ele almaktadır. Depremin ardından yaşanan can kayıpları ve fiziksel yıkım, afet yönetimindeki başarılı yönler kadar, bu konudaki bazı eksiklikleri de ortaya koymuştur. Çalışmada özellikle Adli Tıp Kurumu ve Cumhuriyet Başsavcılıklarının kimliklendirme süreçlerindeki rolleri, sahadaki zorluklar ve çözüm önerileriyle incelenmiştir. Mobil DNA laboratuvarlarının yaygınlaştırılması, teknolojik altyapının geliştirilmesi ve lojistik planlamanın iyileştirilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Ayrıca, afet sonrası psikososyal destek hizmetleri ve toplum genelinde dayanıklılığın artırılması için eğitim programlarının önemi belirtilmiştir. Çalışma, daha etkili bir afet yönetimi için iş birliği, planlama ve sürdürülebilir çözümlere dikkat çekmektedir. Kahramanmaraş Depremi’nden çıkarılan dersler, Türkiye’nin daha dirençli bir toplum inşa etmesi için önemli bir rehber niteliğinde olmalıdır.
Patella Kırıkları
Authors: Özkan Sezai
Published: December 2024

Patella kırıkları, nadir olarak görülür, dizde ciddi işlevsel kayıplara yol açabilen travmalardır ve yılda yaklaşık 100.000'de 1-2 oranında görülür. Erkeklerde daha sık rastlanan bu kırıklar, genellikle direk veya indirek travmalar sonucu meydana gelir. Patella, dizin ekstansiyonunda rol oynayan ve dizin ön kısmında yer alan en büyük sesamoid kemiktir. Yaralanmalar, dizin fleksiyon pozisyonundaki çarpma veya kompresyon sonucu parçalı kırıklara yol açabilir.
Patella kırıkları, transvers, dikey, parçalı, marjinal ve osteokondral gibi çeşitli şekillerde sınıflandırılır. Kırığın tedavi yöntemi, kırığın türüne, yer değiştirmesine ve eklemdeki uyum bozukluğuna göre belirlenir. Ayrılmamış stabil kırıklarda konservatif tedavi uygulanırken daha büyük yer değiştirtirmiş kırıklarda cerrahi müdahale gerekebilir. Cerrahi tedavi genellikle vida, gergi bandı veya K-teli gibi tekniklerle yapılır. Açık kırıklar acil cerrahi müdahale gerektirir ve bu vakalarda erken debridman ve stabil tespit önemlidir.
Rehabilitasyon süreci, erken fizyoterapi ve izometrik egzersizlerle başlar. Ameliyat sonrası, diz hareketliliğini korumak ve kas atrofisini engellemek için düzenli egzersizler önerilir. Komplikasyonlar arasında diz sertliği, enfeksiyon, kaynamama ve redüksiyon kaybı yer alır. Ayrıca, yaşlı hastalar ve osteoporotik kemik yapısına sahip bireylerde tedavi süreci daha zorlu olabilir. Kırık iyileştikten sonra, implantlar genellikle bir yıl içinde çıkarılabilir. Tedavi sürecinin başarıyla tamamlanabilmesi için hastanın düzenli takip edilmesi ve uygun egzersiz programlarına devam etmesi gereklidir.
İklim Değişikliği ve Sağlık Etkileri
Authors: Palanbek Yavaş Seher
Published: December 2024

İklim değişikliği, doğal süreçler ve insan kaynaklı faaliyetlerin birleşimi sonucu ortaya çıkarak hem çevre hem de insan sağlığı üzerinde derin etkiler yaratmaktadır. Artan sıcaklıklar ve ekstrem hava olayları, sıcak çarpması, kardiyovasküler rahatsızlıklar ve solunum yolu hastalıkları gibi sağlık sorunlarının yaygınlaşmasına neden olmaktadır. Bunun yanında, değişen iklim koşulları, bulaşıcı hastalıkların yayılımını artırarak sıtma ve dang humması gibi hastalıkların etkilerini daha geniş coğrafyalara taşımaktadır. Hava kalitesindeki bozulmalar, astım ve bronşit gibi solunum hastalıklarını tetiklemekte ve hava kirliliği ile ilişkili erken ölümleri artırmaktadır. Ayrıca, sıcaklık ve nem değişimleri polen miktarlarını artırarak alerjik reaksiyonların sıklığını ve şiddetini yükseltmektedir. İklim değişikliği yalnızca fiziksel sağlık değil, ruh sağlığı üzerinde de etkiler göstermektedir. Artan sıcaklıkların saldırganlık, intihar oranları ve anksiyete bozukluklarını tetiklediği gözlemlenmiştir. Sel ve kuraklık gibi çevresel felaketler ise yerinden edilmelere ve yaşam koşullarındaki bozulmalara yol açarak psikolojik yükleri artırmaktadır. İklim değişikliği, hem bireysel hem toplumsal düzeyde çok disiplinli ve uzun vadeli çözümleri gerektiren küresel bir krizdir. Sağlık sistemlerinin bu değişikliklere uyum sağlaması ve önleyici sağlık politikalarının geliştirilmesi hayati önem taşımaktadır.
Eğitim Bilimlerinde Güncel Araştırmalar
Authors: Uçar Metehan , Sözüer Aytuğ , Yıldız Ezgi Pelin , Çivril Hanife , Yurdal Mustafa Onur , Kıncal Remzi Yavaş , Çelikkaleli Öner , Ulubey Özgür , Ünal Menderes , Kardaş Faruk , Demir Yaşar , Keskin Harun , Alpaslan Muhammet Mustafa , Sarıkaya Kamil , İnci Kuzu Çiğdem
Published: December 2024

Teknolojik gelişmeler, insan nüfusunun artışı, bilimsel alanlarda yapılan yeni teknikler küresel anlamda yaşanan ilerlemeler insanı ve içinde yaşadığı toplumu değiştirmektedir. Bu değişimlere uyum sağlayacak, geleneksel olan ile yeni olanı bir ahenk içinde insan yaşamının refah seviyesini arttıracak bir ilişkiye sokmak ilkin eğitimin konusu olmaktadır. Zira toplumların kurulması, korunması ve geleceğe taşınmasının tek yolu toplumun dinamik bireylerini bu ahenge uygun yetiştirmekle mümkün gözükmektedir. Bu doğrultuda eğitim alanındaki çalışmalar önem kazanmaktadır. Eğitim Bilimleri alanında gerçekleştirilen tüm çalışmalar ilkin bireyi bir bütün olarak da toplumu etkileyen nitelikte olup,  Eğitim Bilimlerinde Güncel Araştırmalar adlı çalışmamız bu niyetle inşa edilmiştir. Bir nebze de olsa bu amaca ulaşmak için inşa edilmiş bu eserin alana katkı sunacağını düşünmekteyiz.
Öğrenme Aracı Olarak ChatGPT Kullanımı ve Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Araştırma
Authors: Uçar Metehan , Sözüer Aytuğ
Published: December 2024

Yapay zekâ alanındaki ilerlemeler ve özellikle ChatGPT gibi büyük dil modellerinin gelişmesi eğitim süreçlerinde öğrencilere özelleştirilmiş ve kişiselleştirilmiş öğrenme deneyimleri sunma fırsatı sağlamaktadır. Ortaya çıkan yeni yaklaşımların kullanılabilirliği ve verimliliği bu alandaki çalışmalara yön vermektedir. Bu çalışmada 47 üniversite öğrencisinin katılımıyla ChatGPT’nin bir öğrenme aracı olarak kullanılmasıyla ilgili deneysel bir yaklaşım sunulmuş ve öğrencilerin bu tür araçlara olan tutumunun betimsel istatistikleri incelenmiştir. Deneysel tasarımda deneyin yapılacağı ortamla birlikte deney için oluşturulan kontrol ve deney gruplarının başarısını ölçmek için kullanılan başarı testi araştırmacılar tarafından belirlenmiştir. ChatGPT kullanan deney grubu ve kullanmayan kontrol grubuna ön test uygulanmış ve yarım saatle kısıtlanan öğrenme süreçleri sonrasında son test uygulanarak deney tamamlanmıştır. Deney sonrasında aynı öğrencilere 5’li Likert tipinde 24 sorudan ve 8 alt boyuttan oluşan anket uygulanmıştır. Deney sonrasında iki grup arasındaki farkları belirlemek için t-testi yapılmış ve grupların son testleri arasında anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür. Bu tür araçların yanlış cevap verebilme riskinin olması ve öğrenme sürecindeki öğrencilerin bunu tespit edememesi anlamlı farkın çıkmamasına sebep olabilmekle birlikte farkı deneysel tasarımların kullanılması, öğrenme sürecinin daha uzun tutulması ve daha fazla ölçüm yapılması durumunda farklı sonuçlar elde etmek olasıdır. Yapılan anketin betimsel istatistiklerin bakıldığında ise öğrencilerin ChatGPT ve benzeri yapay zekâ araçların kullanımından bir fayda beklentisinin bulunduğu ve bu tür araçların kolaylıkla kullanılabilir olduğunu düşündüğü görülmektedir. Bu konudaki tutumdan yola çıkarak yapay zekâ araçlarını öğrenme süreçlerine entegresi konusunda eğitim kurumları ve araştırmacılarca çalışmalar yapılmalı ve tartışmalar yürütülmelidir.
Klinik Becerilerde Dijital Araç Kullanımı: Araştırma Literatürünün Bibliyometrik Haritalaması (2020-2024)
Authors: Yurdal Mustafa Onur , Kıncal Remzi Yavaş
Published: December 2024

Bu çalışma, Web of Science (WoS) ve SCOPUS veri tabanlarında yer alan yayınlar aracılığıyla 2020-2024 yılları arasında Klinik Becerilerde Dijital Araç Kullanımı (KBDAK) alanındaki araştırma eğilimlerini incelemeyi ve bu eğilimlerin COVID-19 pandemisi ile olası ilişkisini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Çalışmada bibliyometrik analiz yöntemleri kullanılarak yayın sayıları, atıflar, anahtar kelimeler, yazarlar ve ülkeler gibi çeşitli değişkenler analiz edilmiştir.
Bulgular, KBDAK alanının hızla gelişmekte olduğunu ve COVID-19 pandemisinin bu alandaki çalışmaları önemli ölçüde etkilediğini göstermektedir. KBDAK alanındaki yayın sayısının 2020-2024 yılları arasında sürekli artması, bu alana olan ilginin ve araştırma faaliyetlerinin giderek arttığını göstermektedir. Bu artışta, sağlık alanındaki teknolojik gelişmelerin yanı sıra COVID-19 pandemisinin de önemli bir rol oynadığı düşünülmektedir. Pandemi döneminde uzaktan eğitim ve tele-sağlık gibi uygulamaların yaygınlaşması, klinik becerilerde dijital araç kullanımının önemini artırmış ve bu alandaki araştırmaları teşvik etmiş olabilir.
KBDAK alanında en fazla makale yayınlayan dergiler arasında BMC Medical Education, Journal of Medical Internet Research ve Nurse Education Today gibi dergiler öne çıkmaktadır. En çok atıf alan yayınlar ise genellikle hemşirelik bilişimi, sanal simülasyon ve teknoloji destekli öğrenme gibi konuları ele almaktadır. KBDAK alanındaki araştırmalara en fazla katkıyı Birleşik Krallık, Çin ve ABD gibi ülkeler sağlamaktadır.
KBDAK araştırmalarında en sık kullanılan anahtar kelimeler "education", "skills", "students", "health", "technology" ve "learning" gibi kavramları içermektedir. "Health" kelimesinin popülerliğinin 2023 yılında artması, KBDAK alanındaki araştırmaların giderek daha fazla sağlık odaklı hale geldiğini ve dijital sağlık uygulamalarına yönelik ilginin arttığını göstermektedir.
Olumlu ve Olumsuz Mizah Tarzları: Ergenlerde Sosyo-Demografik Değişkenler Açısından İncelenmesi
Authors: Çelikkaleli Öner , Ulubey Özgür
Published: December 2024

Bu araştırma, ergenlerde mizah tarzlarının cinsiyet, doğum sırası, liseye giriş sınavı puanı, sınıf düzeyi, okul türü ve okulun bulunduğu yer gibi çeşitli değişkenlere göre nasıl farklılaştığını incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, mevcut durumu betimlemeyi amaçlayan kesitsel bir tarama çalışmasıdır. Çalışma, 300 kız ve 265 erkek olmak üzere toplam 565 ergen üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, Martin ve diğerleri (2003) tarafından geliştirilen ve Yerlikaya (2003) tarafından Türk kültürüne uyarlanan Mizah Tarzları Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 27 paket programı kullanılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterip göstermediği Skewness ve Kurtosis değerleri ile kontrol edilmiştir. İki kategorili değişkenlerde bağımsız gruplar için t-Testi, üç veya daha fazla grupların karşılaştırılmasında tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmış ve anlamlı farkların kaynağını belirlemek için LSD testi yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre, cinsiyetin mizah tarzları üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu görülmüştür. Kız ergenler, olumlu mizah tarzlarını erkeklere kıyasla daha sık kullanırken, erkek ergenler olumsuz mizah tarzlarını daha sık tercih etmiştir. Doğum sırası değişkenine göre, ilk üç doğum sırasındaki ergenlerin olumlu mizah puanları, dördüncü sıradaki ergenlerden anlamlı şekilde daha yüksek bulunmuştur. Liseye giriş sınavı puanı yüksek olan ergenlerin olumlu mizah puanları, orta ve düşük puanlı gruplara kıyasla anlamlı derecede yüksekken, olumsuz mizah puanlarında herhangi bir anlamlı farklılık saptanmamıştır. Okul türüne göre yapılan analizlerde, Fen/Anadolu Lisesi ve Sosyal Bilimler Lisesi öğrencilerinin olumlu mizah puanları diğer lise türlerinden anlamlı şekilde yüksek bulunurken, olumsuz mizah tarzlarında anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Ayrıca, okulu şehir merkezinde bulunan ergenlerin olumlu mizah puanlarının, kasaba veya taşrada eğitim gören ergenlerden daha yüksek olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, mizah tarzlarının ergenlerde cinsiyet, sosyo-kültürel bağlam ve akademik başarı gibi faktörlerden etkilendiği ortaya konmuştur.
Matematik ve Fen Bilimlerinde Güncel Yaklaşımlar
Authors: Akbulut Kürşat , Yıldırım Furkan , Güneş İmran , Gürbüz Ferit , Çağlar Gülnur , Canpolat Şükrü , Yürümez Canpolat Elif , Karakaş Bülent , Baydaş Şenay , Alebo Aya , İnci Kuzu Çiğdem , Yıldırım Kenan
Published: December 2024

Matematik ve bilim, matematiğe ek olarak, özünde matematiksel nitelikte olan ancak evrensel olarak matematiğin alt alanları olarak tanınmayan akademik disiplinleri içeren bir çalışma alanı grubudur. Matematik ve bilim arasında uzun ve yakın bir ilişki vardır ve her ikisi de hayati ve giderek artan bir öneme sahiptir. Matematik, bilimin içsel bir bileşeni, yapısının bir parçası, evrensel dili ve vazgeçilmez entelektüel araçlarının kaynağıdır. Buna karşılık, bilim matematiğe ilham verir ve onu canlandırır, yeni sorular ortaya koyar, yeni düşünme biçimleri yaratır ve nihayetinde matematiğin değer sistemini koşullandırır. Fizik ve mühendislik gibi her zaman matematiksel olan alanlar daha matematiksel hale geliyor. Biyoloji, fizyoloji, biyoteknoloji, mikrobiyoloji, moleküler biyoloji ve genetik gibi daha önce yoğun olarak matematiksel olmayan bilimler, tanımlama ve sınıflandırmadan analiz ve açıklamaya geçiyor; sorunlarının çoğu yalnızca kısmen anlaşılmış ve bu nedenle doğası gereği belirsiz olan sistemleri içeriyor ve yeni matematiksel araçlarla araştırma gerektiriyor. Bilimdeki ilerleme, tüm dallarında, matematiksel girişimin yakın katılımını ve güçlendirilmesini gerektirir; yani yeni bilim ve yeni matematik el ele gider. Bu kitap bu amaçla hazırlanmıştır. Kitap 10 bölümden oluşmaktadır. Kitap genel olarak cebir, matematiksel analiz, geometri, uygulamalı matematik, matematik eğitimi, biyoteknoloji ve mikrobiyoloji gibi bilim dallarını içermektedir. Bu kitabın özellikle "biyoloji ve matematik" alanlarıyla ilgilenen lisansüstü öğrenciler ve araştırmacılar için değerli bir kaynak olması beklenmektedir. Elbette, bu gönderilen çalışmaları derleyen, toplayan ve okuyucuların yararına sunan Özgür Yayınevi çalışanlarına da teşekkür etmek istiyorum. "Matematik ve Bilimde Güncel Yaklaşımlar" kitabının okunması ve anlaşılması kolay olması için gerekli özen gösterilmiş olsa da yine de bazı hatalar olabilir. Bu konuda her türlü uyarı ve eleştiriyi yapacak meslektaşlarıma ve öğrencilerime şimdiden teşekkür etmek istiyorum.
 
Saygılarımla.
Prof. Dr. Ferit GÜRBÜZ
Lie derivatives of almost contact structure and almost paracontact structure with respect to cc X and vv X on semi-tangent bundle t(M )
Authors: Akbulut Kürşat , Yıldırım Furkan , Güneş İmran
Published: December 2024

The main aim of this paper is to investigate Lie derivatives of almost contact structure and almost paracontact structure with respect to cc X and vv X on semi-tangent bundle t(B).
In addition, this results which obtained shall be studied for some special vector fields in of almost contact structure and almost paracontact structure.
On Lie Differentiability Conditions of Some Polynomial Structures in Semi Tangent Bundle
Authors: Akbulut Kürşat , Yıldırım Furkan , Güneş İmran
Published: December 2024

In popular differential geometry, the tensor structures on smooth manifolds are remarkable geometric objects. In reality, every tensor structure is a polynomial structure. A tensor field f of type (1,1) on a differentiable manifold is called a polynomial structure if it satisfies the algebraic equation ( 1) 11.... f n + a1 f (n+1) + …. + an-1 f + anI = 0, where I is the identity tensor of type (1,1) and a1,a2,...,an are real numbers. The Lie differentiability conditions of some polynomial structures (almost contact and almost paracontact structures) in semi-tangent bundle t(M) are examined in this study.
Ters Matris Yöntemi Kullanılarak Kosinüs Fonksiyonunun Kuvvetinin İntegralinin Hesaplanması
Authors: Gürbüz Ferit
Published: December 2024

Ters matris yöntemi kabaca N tane doğrusal eşitlik ve n tane bilinmeyenden oluşan denklem sisteminin çözümünde yararlanılan yöntemdir. Böyle bir denklem sistemi matris ve vektörler kullanarak Ax = b biçiminde ifade edilir. Burada A katsayılar matrisini, x çözüm vektörünü ve b de sabitler vektörünü verir. Eğer A matrisin tersi alınabilirse x in çözümü, x = A-1b şeklindedir. Bu çalışmada, kosinüs fonksiyonunun integralini belirlemek için ters matris yöntemini kullandık. Elde ettiğimiz formül, kosinüs fonksiyonunun integralini bulmaya alternatif bir yol olarak kullanılabilir.
Notes on Tachibana Operators in the Semi-Tangent Bundle Associated with Almost R-Contact Structure
Authors: Yıldırım Furkan , Akbulut Kürşat , Çağlar Gülnur
Published: December 2024

Studying the horizontal lifts utilizing Tachibana operators along a generalized almost r-contact structure in a semi-tangent bundle is the goal of this work. Additionally, we demonstrate several theorems on Tachibana operators with lifts and Lie derivatives.
The Antioxidant Potential of Some Mushrooms
Authors: Canpolat Şükrü , Yürümez Canpolat Elif
Published: December 2024

The Fungi kingdom is one of the largest taxon in systematics with estimated 1.5 million species. With distinct lifestyles, including saprophytism, parasitism and symbiotism, members of Fungi are not only crucial for natural material cycles but also important for human health since they contain various bioactive components with antioxidant, antimicrobial, anti-tumor, and immunomodulating activities. These components can be obtained both from the mycelia or the fruiting bodies of a fungus. People have appreciated mushrooms (fruiting bodies of fungi) for their culinary qualities and unique medicinal properties since ancient times. In recent years, with increasing health concerns and growing interest in alternative treatment methods, the nutritional and health-beneficial properties of mushrooms have become more remarkable. In particular, mushroom species with high antioxidant activity contain pharmacologically valuable components and are thought to have various positive effects on human health. Better understanding the potential of mushrooms as natural resources and integrating this knowledge into clinical practice is important for developing new strategies to improve human health. This review is based on recent research conducted on various mushroom species. Mushrooms with high antioxidant activity are reported to contribute to pharmacological studies and their positive effects on health are discussed.
Dual Birim Küre ve Study Dönüşümü
Authors: Karakaş Bülent , Baydaş Şenay
Published: December 2024

ℝ𝟑 uzayının elemanları üzerinde kurulan yapıya göre isimlendirilir. ℝ𝟑 uzayı afin yapıyla ele alındığında noktalar cümlesi, vektör uzayı yapısıyla ele alındığında vektörler cümlesi, projektif yapısıyla ele alındığında yönlü doğrular cümlesi olarak ele alınabilir. Her farklı durum için ℝ𝟑 uzayının izomorfik olduğu yapılar farklılık gösterir. Birebir eşlemelerden biri R3 ün yönlü doğrularının birebir eşlendiği birim dual küredir.
Birim dual kürenin temelinde olan dual sayılar, Clifford [1,2] tarafından tanımlanmış olan sıfırdan farklı ancak kendisiyle dual çarpımı sıfır olan dual birimle tanımlanan sayılardır.
Birim dual küre [3,4] form olarak küre konseptine sahip, dual çarpımı ve dual iç çarpımı kullanarak tanımlanan küredir. Birim dual kürenin yönlü doğrularla [4] birebir eşlemesi sonucu olarak ℝ𝟑 uzayındaki regle yüzeyler birim dual kürenin eğrileriyle eşlenir ve incelemeler senkronize olarak ele alınabilir.
Cesàro Fonksiyon Uzayı Üzerinde Genelleştirilmiş Hausdorff Operatörünün Sınırlılığı
Authors: Gürbüz Ferit
Published: December 2024

Banach uzayları fonksiyonel analizde önemli bir rol oynar ve özellikle uzayların normları doğrusal operatörler ve p-integrallenebilir normlar tarafından üretildiğinden çok sayıda uygulamaya öncülük eder. Bu bağlamda, genelleştirilmiş Hausdorff operatörünün analizdeki çeşitli problemlerle derin bir ilişkisi vardır. Uygun çekirdekler için; Hausdorff operatörü, Hardy operatörü, Cesàro operatörü, Riemann-Liouville kesirli integrali ve diğer bazı operatörler gibi klasik operatörlerden başka bir şey değildir. Bu çalışmada Cesàro fonksiyon uzayı üzerinde genelleştirilmiş Hausdorff operatörünün davranışını inceledik ve bu operatörün bu uzayda sınırlı olması için φ ve a koşullarını belirledik.
Mühendislik Fakültesi Öğrencilerinin Türev ve İntegral Konularındaki Kavramsal Bilgi Düzeyleri
Authors: Alebo Aya , İnci Kuzu Çiğdem
Published: December 2024

Bir mühendisin, kavramsal bilgiye sahip olması ve uygulama bilgilerinin tümüne hâkim olması gerektiği bilinmektedir. Bir bakıma türev alma işleminin tersi olan integral alma işlemi, fen ve mühendisliğin en çok ihtiyaç duyduğu konuların başında gelir. Çalışmada, geleceğin mühendisleri olan mühendislik fakültesi öğrencilerinin türev ve integral konularındaki kavramsal, bilgi düzeyleri ve yanılgıları belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmanın katılımcılarını, Batı Karadeniz’de bir Üniversitenin Mühendislik Fakültesi’nin bilgisayar, makine ve elektronik mühendisliği bölümlerinde öğrenim görmekte olan 50 ikinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışmadaki veriler, mühendislik fakültesi öğrencilerine sorulan 2 sorudan elde edilmiştir. Veri toplama aracı, mühendislik fakültesinde okutulan genel matematik ders içeriğinde yer alan temel analiz konularında edindikleri temel bilgilerden yola çıkılarak hazırlanmıştır. Araştırma bulguları, mühendis adaylarının türev ve integral kavramları ile ilgili yeterli düzeyde bilgiye sahip olmadıklarını ve kavramların tanımlarına tam anlamıyla hâkim olmadıklarını göstermiştir.
Mühendislik Fakültesi Öğrencilerinin Limit Konusundaki Temel Bilgi Düzeyleri
Authors: Alebo Aya , İnci Kuzu Çiğdem
Published: December 2024

Mühendislik, matematiğin uygulama alanlarından biri olup; matematiği, teknik bilimleri ve sosyal bilimleri kullanarak yeni ürünler oluşturmaya yönelik bir uygulama süreci olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmanın amacı, mühendislik fakültesi öğrencilerinin soyut buldukları ve anlamakta güçlük çektikleri analizin temel konularından biri olan limit konusundaki kavram yanılgıları limit hakkındaki bilgi düzeylerini derinlemesine inmeden genel olarak incelemektir. Çalışmanın katılımcılarını, Batı Karadeniz’de bir Üniversitenin Mühendislik Fakültesi’nin bilgisayar, makine ve elektronik mühendisliği bölümlerinde öğrenim görmekte olan 50 ikinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışmadaki veriler, mühendislik fakültesi öğrencilerine sorulan 3 sorudan elde edilmiştir. Veri toplama aracı, mühendislik fakültesinde okutulan genel matematik ders içeriğinde yer alan temel analiz konularında edindikleri temel bilgilerden yola çıkılarak hazırlanmıştır. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışmasıdır. Çalışma bulgularına göre, mühendislik fakültesi öğrencilerinin limit kavramını yalnızca üstünkörü bir şekilde kavradıklarını ve tanımların içeriğini tam anlamıyla bütünleştiremediklerini göstermiştir. Bu nedenle türev, limit ve süreklilik kavramları arasındaki ilişkileri yorumlamaya çalışırken zorlandıkları ve bu ilişkilerin doğası hakkında çok fazla bilgiye sahip olmadıkları belirlenmiştir.
The Impact of the Rule of Law and Control of Corruption on Economic Growth: International Evidence With Panel Bias Corrected LSDV Analysis
Authors: Alpağut Serhat
Published: December 2024

This study examines the impact of corruption control and the rule of law on economic growth. Annual data for the period 1990-2023 were used in the study conducted on 134 countries. Panel data analysis was used in the study and bias-corrected LSDV analysis was used to perform econometric analysis. As a result of the study, the first finding is that increasing the control of corruption in countries positively affects economic growth. The strategies and policies implemented by countries in the fight against corruption have a positive impact on economic growth. The second finding is the relationship between rule of law and economic growth. It was observed that most of the countries have negative values in the rule of law index. This situation indicates that the countries have not made significant progress in the rule of law. As a result of the empirical analysis, the effect of this backwardness in the rule of law on economic growth was found to be negative. Developments in the rule of law are important for economic growth. For this reason, it is recommended that countries develop and implement rule of law policies.
Estimation of the Relationship Between Financial Development Indicators - Renewable Energy Consumption - Economic Growth: 1990-2021 Period Türkiye
Authors: Eryer Ayşe
Published: December 2024

Energy, which is important in achieving sustainable growth and development goals, is present in every aspect of our lives in different forms. Likewise, financial development also plays an important role in achieving the sustainable economic growth targets of countries. In this context, this study investigates the relationship between renewable energy, financial development and economic growth in Türkiye in the period 1990-2021. As a result of the cointegration analysis test, the existence of a long-term relationship between the variables was obtained. According to the causality analysis findings, a bidirectional causality relationship was obtained between economic growth and money supply representing financial development. While a one-way causality relationship from economic growth and money supply to renewable energy consumption is obtained, a bidirectional relationship is obtained between private sector loans provided by banks representing financial development and renewable energy consumption.
Economic Growth Population and Cultural Economy in Türki̇ye
Authors: Aytekin İbrahim
Published: December 2024

This research examines the relationship between economic growth, population and cinema culture in Türkiye. To determine the relationship between these variables, the time series analysis method was preferred. Based on the results of the unit root tests, the autoregressive distributed lag (ARDL) bounds test and the Toda-Yamamoto causality test were used in the analysis. The period between 1978 and 2023 was used as the analysis period. In this direction, according to the ARDL bounds test analysis results, no cointegration relationship was found between the variables. According to the results of the Toda-Yamamoto causality tests, a bidirectional causality relationship was found between the number of cinema audiences and the population growth rate in Türkiye. Likewise, a bidirectional causality relationship was found between growth and the number of cinema audiences. Finally, a unidirectional causality relationship was found from population growth rate to economic growth.
The Impact of Global Volatility Indices on Sovereign Credit Risk: A Case Study of Türki̇ye’s CDS Premiums
Authors: Şahinler Ayşe Nur
Published: December 2024

This study examines the influence of global market volatility, measured by the CBOE Volatility Indices (VIX and VXO), on Türkiye’s five-year Credit Default Swap (CDS) premiums. The analysis, covering VIX data from February 28, 2008, to November 27, 2024, and VXO data from February 28, 2008, to August 30, 2021, utilizes advanced econometric techniques, including multivariate GARCH models and the causality in variance test. The results reveal a significant and time-varying correlation between Türkiye's CDS premiums and global volatility indices, particularly during times of heightened market uncertainty, such as the 2008 Global Financial Crisis and the 2020 COVID-19 pandemic. The study highlights the critical role of global financial conditions in shaping fluctuations in Türkiye's CDS premiums, emphasizing the interconnectedness between sovereign credit risk and global volatility during crises. The use of second-moment causality analysis provides deeper insights into how volatility shocks transmit, revealing asymmetric effects on CDS premiums. Overall, the research underscores the growing importance of global financial volatility as a determinant of sovereign credit risk for emerging markets like Türkiye, with implications for both policymakers and investors in managing risk during periods of instability.
Yirmi Birinci Yüzyılda Kariyer Yönetimi: Dijital Yetkinlik ve Beceriler
Authors: Çark Özgür
Published: December 2024

Yaşanan hızlı dijitalleşme ile birlikte yirmi birinci yüzyıl artık bilgi iletişim teknolojileri ile birlikte tanımlanmaktadır.   Artan veri oranı ve otomasyon düzeyi işleri dönüştürmekte yeni iş modelleri ve çalışma şekilleri ortaya çıkarmaktadır. Bu yeni ortaya çıkan işler ise yeni beceriler ve yetkinlikler ile kariyer yönetimini de dönüştürmekte ve değiştirmektedir. Dijital yeterlilik ve beceriler olarak ifade edilen yeni beceri setleri tanımlanmakta ve bu beceriler üzerinden yeni kariyer yönetimi stratejileri geliştirilmektedir. İşte bu çalışmada alan yazın niteliksel olarak taranmış ve yirmi birinci yüzyılda dijital dönüşümün kariyer yönetimi üzerindeki etkileri dijital çağın gereksinim duyduğu beceri ve yetkinlikler üzerinden incelenmiştir. Yapılan bu inceleme neticesinde artan veri ve otomasyon ile birlikte yapay zekâ uzmanlığı, büyük veri analizi gibi teknik becerilere olan talep artarken bu becerilerin yanı sıra iletişim ve iş birliği, eleştirel düşünme, sorun çözme ve analitik öğrenme gibi sosyal ve beşeri yeterliliklerin de en az teknik beceriler kadar önemli ve değerli olduğu görülmektedir. Bu nedenle işletmelerin ve işgörenlerin mevcut bilgilerinin eskime riskine ve demode olma tehlikesine karşı dijital dönüşüm çağının gerektirdiği becerileri edinmek için yaşam boyu öğrenme stratejisini benimsemeleri tavsiye edilmektedir.
Supported Employment for People With Developmental Disabilities in an Emerging Economy
Authors: Nazlı Murat , Nazlı Ekin Cigdem
Published: December 2024

Considering millions of children with disabilities, who face educational obstacles, discrimination, and lack employment opportunities, the preliminary study aims to analyze supported employment opportunities for the people with disabilities by the help of job coaches with first-hand data. A total of 20 professionals working at Izmir Metropolitan Municipality, Gaziemir Municipality, and one organization from food and beverage industry, who intend to be a job coach/mentor of people with disabilities are interviewed, along with a semi-structured interview technique. Findings reveal that job placement, willing and unbiased employers are essential regarding supported employment for individuals with disabilities. Shared resilience and family resilience will support the person with disabilities. Different management perspectives exist compared to traditional models to assess supported employment. The exploratory study illuminates the field of supported employment for individuals with disabilities for the researchers and practitioners.
İşkolik Ülkeler
Authors: Arslan Aysel
Published: December 2024

İş dünyası çalışanların emeği sayesinde gelişme göstermektedir. Modern yaşamla birlikte örgütler farklılaşsa bile örgütsel yaşamda her zaman çalışan emeği değerli bir yere sahip olacaktır. Çalışanın işine gösterdiği önem onun tutum ve davranışlarına yansımaktadır. Bu tutum ve davranışın rahatsızlık verecek şekilde aşırılığı bazen ‘‘işkoliklik’’ şeklinde kendini göstermektedir. Günümüz iş dünyasında işkoliklik işverenler açısından güzelmiş gibi görünse de, sosyal yaşamda olduğu gibi iş yaşamında da herşeyin aşırısının tehlikeli olabileceği düşünülmelidir. Bu çalışmada işkoliklik kavramı Ekonomik Kalkınma ve İş Birliği Örgütü (Organisation for Economic Co-operation and Development –OECD) tarafından yapılan 2023 yılı fazla çalışma saatlerine sahip ülkeler çerçevesinde ele alınarak değerlendirilecektir. Bu çalışma ile amaçlanan işkoliklik kavramının fazla çalışma saatleriyle uluslararası boyutuyla ele alınmasını sağlamak, örgütsel yaşamda işkolikliğin meydana getirdiği etkilere dikkat çekmektir.
Yükseköğretim Kurumlarında Toplam Kalite Yönetimi (TKY) Üzerine Değerlendirme
Authors: Aydemir Zülküf , Paksoy H. Mustafa
Published: December 2024

Yükseköğretim, lise sonrası akademik eğitim sağlayan, bilgi üreten ve bu bilgiyi toplumla paylaşarak insan kaynağının nitelikli hale gelmesini sağlayan bir eğitim düzeyidir. Kısaca yükseköğretimi üniversiteler oluşturmaktadır. Dünya genelinde, üniversiteler çeşitli bilim dallarının öğretildiği ve yeni bilgilerin üretildiği yükseköğretim kurumları olarak ortak bir anlama sahiptir. Bu çalışmada, yükseköğretim kurumlarında kalite yönetimi ve toplam kalite yönetimi (TKY) uygulamalarını değerlendirmektedir. Çalışmanın ilk bölümünde, yükseköğretimde kalite kavramının tarihi gelişimi, kalite standartlarının önemi ve Yükseköğretim Kalite Kurulu’nun (YÖKAK) yapısı ve görevleri incelenmiştir. İkinci bölümde, TKY'nin temel ilkeleri, yükseköğretime uyarlanması ve kalite yönetim süreçlerine olan etkisi ele alınmıştır. Son bölümde ise TKY uygulamalarının eğitim-öğretim, araştırma ve toplumsal katkı süreçlerindeki somut etkileri ile karşılaşılan zorluklar tartışılmıştır. Araştırma, TKY'nin etkin uygulanmasının üniversitelerin ulusal ve uluslararası rekabet gücünü artıracağını ve sürdürülebilir başarı sağlayacağını ortaya koymaktadır. Özellikle PUKÖ döngüsünün sistematik bir şekilde uygulanmasının ve iç-dış paydaşlardan alınan geri bildirimlerin analiz edilmesinin kalite süreçlerine katkısı vurgulanmıştır. Sunulan çalışmada, yükseköğretim perspektifinden stratejik kalite yönetim sistemlerinin işlevsel durumu, uygulanabilirliği ve Türk eğitim sisteminde kalitenin değerlendirilmesi verilmiştir.
Toksik Liderlerin Çalışanlar ve Örgütler Üzerindeki Etkileri
Authors: Doğan Onur , Turan Abdullah
Published: December 2024

Toksik liderlik örgütlerde fark edilmediğinde ve buna bağlı olarak engellenemediğinde ciddi sorunlara ve kayıplara yol açmaktadır. Bu liderlik türü “çalışanları etkileyerek örgütleri” ya da “örgütleri etkileyerek çalışanları” olumsuz etkileyebilmektedir. Toksik liderliğin hem örgütler hem de çalışanlar üzerindeki etkilerinin anlaşılması ve görünür kılınması işyerlerinde yaşanan sıkıntıların kaynağının ne olduğunun anlaşılması konusunda katkı sağlayacaktır. Bu bağlamda literatürde bu konudaki dokümanlar taranmış ve içerikleri tasniflenmiştir. Çalışma içeriğinde öncelikle liderlik ve toksik liderliğin farkları izah edilmiş, ardından toksik liderlerin özellikleri, davranışları, nedenleri açıklanmıştır. Son olarak toksik liderlerin hem örgütlere hem de çalışanlara olan etkilerine yer verilmiştir. Bu etkiler çalışan üzerinde psikolojik, fizyolojik ve davranışsal (örgütsel çatışma, örgütsel bağlılık, çalışan itibarı vs.) açıdan gerçekleşirken örgüt üzerinde ise örgüt etkinliği ve verimliliği (yanlış yönetim, üretim ve performans düşüklüğü, iş tatmini ve doyumunun azalması, örgütsel maliyet artışı), örgüt iklimi, kültürü ve itibarı üzerinde görülmüştür.
Mütevazı Liderlik (Humble Leadership) Konusunda Yapılan Çalışmaların Vosviewer İle Bibliyometrik Analizi
Authors: Özdemir Şefik
Published: December 2024

Bu çalışmanın amacı, Humble Leadership kavramının gelişimini ve ilgili literatürün kapsamını detaylı bir biçimde ortaya koymaktır. Araştırma, Humble Leadership ya da mütevazı liderlik konusundaki mevcut literatürü bibliyometrik analiz yöntemi kullanarak sistematik bir şekilde özetlemeyi ve kavramla ilgili çalışma eğilimlerini ve araştırma boşluklarını tespit etmeyi hedeflemiştir. Analiz, Web of Science veri tabanında 2012-2023 yılları arasında yayımlanan 375 makalenin bibliyometrik verilerine dayanmaktadır. Araştırmada, en fazla yayına sahip yazarlar arasında Zhang Li, Chu Xixi, Ding He ve Al Hawamdeh Nayel öne çıkmaktadır. Yayın sayısına göre sıralamada Çin 33 makale ile birinci, Pakistan 7 makale ile ikinci ve ABD 5 makale ile üçüncü sıradadır. Atıf sayısı açısından ise, Çin 551 atıf ile lider konumdayken, ABD 145 atıf ile ikinci ve Taiwan 74 atıf ile üçüncü sıradadır. Renmin University of China ve Harbin Institute of Technology, hem yayın sayısı hem de atıf sayısı bakımından diğer kurumlardan belirgin şekilde ayrılmaktadır. En fazla atıf alan yazarlar arasında Zhang Li 75 atıf ile birinci sıradadır; onu Ali Mudassar ve diğer yazarlar 74 atıf ile ikinci, Liu Jieqiong ve diğerleri ise 71 atıf ile üçüncü sıradadır. Humble Leadership ile ilgili yayınlarda en sık kullanılan anahtar kelime "Humble Leadership" ifadesidir (46 tekrar). Bu ifadenin ardından "Psychological Safety" (4 tekrar) ve "Psychological Empowerment" (3 tekrar) anahtar kelimeleri gelmektedir. Bu kapsamlı analiz, literatürdeki önemli eğilimleri ve eksik yönleri belirlemekte değerli bir kaynak sağlamaktadır.
Dijital Liderlik
Authors: Battal Fetullah , İlhan Kübra
Published: December 2024

Teknolojik gelişmeler, örgütlerin liderlik yaklaşımını yeniden tanımlamakta ve dijital dönüşüm süreçlerini derinden etkilemektedir. Dijital liderlik, bu değişime yanıt olarak ortaya çıkan bir liderlik modeli olarak yalnızca teknolojiyi kullanmayı değil, aynı zamanda bir örgütsel vizyon oluşturmayı, inovasyonu teşvik etmeyi ve bu vizyonu sürdürülebilir büyüme ile birleştirmeyi hedeflemektedir. Dijital liderlerin temel amacı, ekiplerin yaratıcılığını artırarak iş birliğini güçlendirmek ve daha etkili bir şekilde yeni fırsatları değerlendirebilecek bir örgüt kültürü yaratmaktır. Teknolojiyi etkin bir şekilde kullanmanın yanı sıra bu liderlik modeli, değişim süreçlerini yönetme, bireylerin potansiyelini ortaya çıkarma ve örgütleri rekabet avantajı sağlayacak şekilde yönlendirme becerilerini içermektedir. Stratejik düşünme, inovasyon ve uyum sağlama gibi yetkinlikler, dijital liderler için kritik öneme sahiptir. Liderlerin, sürekli değişen iş dünyasına uyum sağlamak için bu becerileri geliştirmesi gerekmektedir. Ayrıca dijital liderler, örgütlerin uzun vadeli başarısı için teknolojik çözümler kullanarak daha etkili iş birliği süreçleri oluşturmayı hedeflemektedir. Dijital dönüşüm süreçlerinde başarı, liderlerin hızlı karar alabilme ve değişimi yönetme becerileriyle doğrudan ilişkilidir. Bu nedenle, dijital liderlerin yalnızca teknik bilgi değil, aynı zamanda insani becerilere de odaklanması büyük önem taşımaktadır. Dijital liderler, ekiplerinin yetkinliklerini geliştirmeye ve onları değişim süreçlerine hazırlamaya odaklanmaktadır. Liderler, aynı zamanda yenilikçi fikirlerin hayata geçirilmesini destekleyen bir ortam yaratmalıdır. Bu çalışma, dijital dönüşüm sürecindeki dijital liderlerin kritik rolünü ve gerekliliklerini kapsamlı bir şekilde ele almaktadır. Liderlerin dijital çağın dinamiklerine uyum sağlaması için gerekli olan beceriler ve stratejiler, inovasyon ve yaratıcılık, ekip yönetimi, yapay zekâ, strateji ve vizyon gibi temel başlıklar üzerinden açıklanmaktadır. Çalışmanın amacı, liderlere dijital dönüşüm süreçlerinde başarıya ulaşmaları için gerekli olan bilgi ve araçları sağlayarak sürdürülebilir liderlik yaklaşımlarını geliştirmektir.
Merkeziyetsiz Finans (DeFi) Kavramı Üzerine Yapılan Çalışmaların VOSviewer Veritabanı ile Bibliyometrik Analizi
Authors: Öner Ahmet
Published: December 2024

Bu çalışma, merkeziyetsiz finans (DeFi) kavramının bilimsel literatürdeki gelişimini ve bu alanda yapılan araştırmaların genel bir haritasını çıkarmayı hedeflemektedir. 2010-2024 yılları arasında Web of Science veri tabanında yayımlanan akademik çalışmalar, VOSviewer programı kullanılarak bibliyometrik analiz yöntemleriyle incelenmiştir. Analiz, DeFi'nin özellikle 2008 küresel finans krizinin ardından hızla büyüyen bir konu olduğunu ortaya koymaktadır. Blokzincir teknolojisinin gelişimi ve şeffaf, aracı gerektirmeyen finansal hizmetlere olan talep, DeFi'nin temel yapı taşlarını oluşturmaktadır.
Çalışmada, DeFi’nin akademik alandaki önemi farklı perspektiflerden ele alınmıştır. Yazar, ülke, kurum ve kaynak düzeyindeki analizler, DeFi'nin yaygınlaştığı coğrafyaları, etkili araştırmacıları ve öncü kurumları ortaya koymuştur. Özellikle ABD, Çin ve İngiltere gibi ülkelerin, bu alandaki araştırma ve yayın faaliyetlerinde lider olduğu tespit edilmiştir. Imperial College London, University of Basel ve University of Luxembourg gibi üniversiteler hem en fazla yayın yapan hem de en çok atıf alan kurumlar arasında yer almıştır. En etkili yazarlar ise Arthur Gervais, Kaihua Qin ve Liyi Zhou olarak belirlenmiştir. Ayrıca disiplinler arası bir yapıya sahip olan DeFi çalışmalarının, bilgisayar bilimleri, ekonomi, işletme, telekomünikasyon ve kamu yönetimi gibi alanlarda yoğunlaştığı görülmektedir.
Analiz sonuçları, bibliyometrik yöntemlerin, DeFi literatürünün dinamiklerini anlamak ve akademik iş birliği ağlarını belirlemek için etkili bir araç olduğunu ortaya koymuştur. Çalışmada, yazarların ortak çalışmaları, atıf bağlantıları ve ülkeler arasındaki iş birliği ağları detaylı bir şekilde incelenmiştir. Ayrıca, bibliyografik eşleşme ve ortak atıf analizleri, bu alandaki literatürün temel taşlarını oluşturan kaynakları ve yazarları tanımlamaya yardımcı olmuştur. Son olarak, bulgular DeFi’nin finansal sistemlerdeki dönüşümü hızlandıran bir paradigma olduğunu ve geleneksel finansal araçların ötesinde yeni fırsatlar sunduğunu göstermektedir.
Küresel Risk ve Belirsizlikler ile Bitcoin Piyasasının Etkileşimi
Authors: Saka Ilgın Kübra
Published: December 2024

Bu çalışma, Ağustos 2020- Eylül 2024 dönemine ait aylık verileri kullanarak küresel risk ve belirsizlikler ile Bitcoin piyasası arasındaki karşılıklı etkileşimi araştırmaktadır. Bu kapsamda, üç büyük küresel risk ve belirsizlik endeksi olan Küresel Jeopolitik Risk Endeksi, Dünya Belirsizlik Endeksi ve Küresel Ekonomik Politika Belirsizliği Endeksi kullanılmıştır. Bulgular, Bitcoin fiyatları ile küresel risk ve belirsizlik endeksleri arasında negatif bir bağlantı olduğunu ortaya çıkararak, yüksek belirsizlik ortamının Bitcoin fiyatlarında düşüşle sonuçlandığını göstermektedir. Aynı şekilde Bitcoin fiyatlarının da küresel jeopolitik risk haricinde diğer belirsizlik endeksleri üzerinde negatif etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Çalışma Bitcoin’in küresel jeopolitik risk, dünya belirsizliği ve küresel ekonomik politika belirsizliği şokları altında bir çeşitlendirici etkisi olacağını göstermiştir. Bu çalışmanın küresel risk ve belirsizlik koşulları altında yatırımcılara portföylerini oluşturma, hükümetlere ise kripto para piyasalarına yönlendirme ve bu piyasaları denetime tabi tutma konusunda değerli bilgiler sunduğu ifade edilebilmektedir.
Üniversite Öğrencilerinde Finansal Tutum ve Davranışların Finansal Sömürü ile İlişkisi
Authors: Karabulut Turgut , Sarı Salim Sercan
Published: December 2024

Bireylerin ekonomik refahı ve yaşam kalitesi üzerinde olumsuz etkileri olan finansal istismar konusunda yaşlılar üzerine yapılan çalışma sayısı fazla olmasına rağmen literatürde farklı yaş gruplarında bu konuya dair sınırlı çalışmaya rastlanmıştır. Mevcut çalışmada, üniversite öğrencilerinin finansal tutum ve davranışları ile finansal sömürü arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda gönüllü olarak katılan 639 öğrenciye anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler frekans analizi, bağımsız t-testi, tek yönlü varyans analizi ve korelasyon analizine tabi tutulmuştur. Çalışma sonucunda finansal tutum, davranış ve sömürü arasında düşük seviyede, pozitif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmuştur. Ayrıca öğrencilerin cinsiyet, ailelerinin yaşadıkları yer ve ailelerinin aylık ortalama gelirine göre finansal tutum, davranış ve sömürü konusundaki görüşleri arasında anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir.