Ψυχολογικές συνέπειες από την έλλειψη εμμήνου ρύσεως, λόγω της υπερπρολακτιναιμίας, σε γυναίκες 18-45 ετών, που πάσχουν από ψύχωση, και λαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή με τυπικά ή άτυπα αντιψυχωσικά
Authors: Μπαργιώτα Σταυρούλα 
Published: August 2021

Εισαγωγή: Η υπερπρολακτιναιμία αποτελεί μία από τις σημαντικότερες παρενέργειες των αντιψυχωσικών φαρμάκων και προκαλεί ποικίλες κλινικές εκδηλώσεις, μεταξύ των οποίων είναι η αμηνόρροια, που εμφανίζεται σε γυναίκες της αναπαραγωγικής ηλικίας μετά τη λήψη τυπικών αλλά και ορισμένων άτυπων αντιψυχωσικών παραγόντων . Σκοπός: Σκοπό της έρευνας αποτελεί η αναζήτηση ψυχολογικών συνεπειών αλλά και η διερεύνηση της στάσης απέναντι στην έμμηνο ρύση, ψυχωσικών γυναικών που εμφανίζουν υπερπρολακτιναιμία και αμηνόρροια λόγω λήψης αντιψυχωσικής αγωγής, σε σχέση με εκείνες οι οποίες δεν εμφανίζουν υπερπρολακτιναιμία, ή παρά τα υψηλά επίπεδα προλακτίνης, δεν εμφανίζουν αμηνόρροια.Υλικά- Μέθοδοι: Εξετάστηκαν 263 γυναίκες, 18-45 ετών, πάσχουσες από ψυχωσική διαταρα-χή, οι οποίες ελάμβαναν ως μονοθεραπεία ένα από τα αντιψυχωσικά φάρμακα ρισπεριδόνη, αλοπεριδόλη, ολανζαπίνη και κουετιαπίνη. Διενεργήθηκε αιμοληψία για τον προσδιορισμό των επιπέδων προλακτίνης, ο οποίος πραγματοποιήθηκε με τη μέθοδο της χημειοφωταύγειας (CLIA), και χορηγήθηκαν δύο αυτοσυμπληρούμενα ερωτηματολόγια. Η Κλίμακα Ψυχοπαθολογίας SCL-90-R (Symptom Checklist-90-R) και το Ερωτηματολόγιο για τη Στάση των ενηλίκων Γυναικών απέναντι στην Έμμηνο Ρύση, MAQ (Menstrual Attitude Questionnaire). Διενεργήθηκε στατιστική ανάλυση και σύγκριση των υποκατηγοριών των κλιμάκων με χρήση πολυμεταβλητής ανάλυσης διακύμανσης (MANOVA).Αποτελέσματα: Από το σύνολο των 263 γυναικών, 139 βρέθηκαν με υπερπρολακτιναιμία και 124 με φυσιολογικά επίπεδα προλακτίνης στο πλάσμα. Προέκυψε στατιστικά σημαντική δια-φορά ανάμεσα στα τέσσερα χορηγούμενα σκευάσματα και την υπερπρολακτιναιμία (p<0,0005). Oι γυναίκες που εμφάνισαν υπερπρολακτιναιμία, παρουσιάζουν σημαντικά επιβαρυμένη ψυχοπαθολογία όπως κατάθλιψη, παρανοειδή ιδεασμό, άγχος, ψυχωτική συμπεριφορά, θυμό και επιθετικότητα (p<0,0005). Επίσης, θεωρούν την περίοδο ως ένα εξουθενωτικό και ενοχλητικό γεγονός, σε σχέση με τις γυναίκες που δεν εμφανίζουν υπερπρολακτιναιμία, παρόλο που αποτελεί για εκείνες μια απόλυτα φυσική διαδικασία. Δεν μπορούν να προβλέψουν την έναρξη της και αρνούνται τις επιδράσεις της στο σώμα τους (p<0,0005). Από τις 139 υπερπρολακτιναιμικές γυναίκες, 76 εμφάνισαν διαταραχή στην έμμηνο ρύση, κυρίως αμηνόρροια. Οι φαρμακευτικοί παράγοντες διαφοροποιούνται ως προς την πρόκληση αμηνόρροιας (αλοπεριδόλη > ρισπεριδόνη> ολανζαπίνη >κουετιαπίνη, p<0,0005).Oι γυναίκες που εμφάνισαν αμηνόρροια ασχολούνται περισσότερο με σωματικά ενοχλήματα, εμφανίζουν ψυχαναγκαστικά καταναγκαστικά συμπτώματα, καταθλιπτικές-αγχώδεις διαταραχές, αισθήματα θυμού, εκδηλώσεις επιθετικότητας, φοβίες, παρανοειδή τρόπο σκέψης και λιγότερο αιτιάσεις προσωπικής ανεπάρκειας σε σύγκριση με μη αμηνορροϊκές ασθενείς (p<0,0005). Ακόμη, δε θεωρούν την έμμηνο ρύση τόσο ενοχλητικό γεγονός, και ενώ δεν μπορούν να προβλέψουν την έναρξη της, αρνούνται τις επιδράσεις στον οργανισμό τους. Συμπέρασμα: Η υπερπρολακτιναιμία και η επακόλουθη αμηνόρροια έχουν σημαντικές επι-πτώσεις στην ψυχική υγεία καθώς και στη στάση απέναντι στην έμμηνο ρύση των γυναικών της αναπαραγωγικής ηλικίας που πάσχουν από ψυχωσικές διαταραχές. Τα παραπάνω αποτελέσματα έχουν ερευνητική σημασία, καθώς δεν υπάρχουν παρόμοιες μελέτες στη βιβλιογραφία, αλλά και κλινική, αφού η σωστή αντιμετώπιση θα βελτιώσει όχι μόνο την πορεία αλλά και τη ζωή των ασθενών.