Αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων σε περιβάλλοντα ηλεκτρονικής μάθησης με τεχνικές εξόρυξης δεδομένων
Authors: Κυτάγιας Χρήστος 
Published: September 2021

O σχεδιασμός αποτελεί εκ φύσεως ένα πολύπλοκο και δύσκολο εγχείρημα και ιδιαίτερα όταν αναφέρεται στη μάθηση. Δεν είναι δυνατόν να ισχυριστούμε ότι σχεδιάζουμε τη μάθηση αλλά τις συνθήκες που μπορεί να οδηγήσουν έναν εκπαιδευόμενο στη μάθηση. Οι συνθήκες αυτές αποτυπώνονται σε αυτό που συνήθως ονομάζουμε εκπαιδευτικό σενάριο και περιλαμβάνουν την παροχή διαφόρων κινήτρων για μάθηση που ενεργοποιούνται μέσα από ένα σύνολο δραστηριοτήτων, οι οποίες κάνουν χρήση ποικίλων μαθησιακών πόρων και εκπαιδευτικών εργαλείων. Η διαδικασία της αξιολόγησης και του επανασχεδιασμού ενός εκπαιδευτικού σεναρίου απαιτεί την αξιολόγηση ποικίλων εναλλακτικών, που διαμορφώνονται από την συμπεριφορά που έδειξαν οι εμπλεκόμενοι κατά τη μαθησιακή διαδικασία. Σε μια τέτοια προσπάθεια ο εκπαιδευτικός - σχεδιαστής εκπαιδευτικών σεναρίων χρειάζεται ένα μεθοδολογικό και καλά οργανωμένο πλαίσιο, που να υποστηρίζεται από "έξυπνα" εργαλεία. Στη διατριβή αυτή παρουσιάζουμε ένα τέτοιο πρωτότυπο πλαίσιο στο πρόβλημα της αξιολόγησης εκπαιδευτικών σεναρίων σε περιβάλλον ηλεκτρονικής μάθησης, το οποίο έχει ως βασικό άξονα τις δομές προτιμήσεων των εκπαιδευομένων. Το πλαίσιο που προτείνουμε περιλαμβάνει τα παρακάτω στοιχεία:•Προσδιορίζει τις δομές προτίμησης των εκπαιδευόμενων εφαρμόζοντας μια νέα μέθοδο από την περιοχή της Πολυκριτήριας Ανάλυσης Αποφάσεων•Καταγράφει και αναλύει την συμπεριφορά των εκπαιδευόμενων σε τρεις διαστάσεις: (α) στη διάσταση της εμπλοκής τους με δραστηριότητες και πόρους του ηλεκτρονικού περιβάλλοντος, (β) στη διάσταση της επίδοσης που πέτυχαν (αφορά όλες τις δραστηριότητες που βαθμολογούνται με οποιονδήποτε τρόπο) και (γ) στη διάσταση της μαθησιακής εμπειρίας όπως την "εισέπραξαν" οι ίδιοι οι εκπαιδευόμενοι μέσα από τις δραστηριότητες και τους πόρους του περιβάλλοντος στο οποίο εκτέθηκαν.•Παρουσιάζει ένα πρωτότυπο εργαλείο που αναπτύξαμε για την ανάλυση της συμπεριφοράς των εκπαιδευόμενων με βάση συγκεκριμένους δείκτες εμπλοκής, το οποίο διευκολύνει την ανάλυση της συμπεριφοράς των ομάδων προτιμήσεων.Ο σχεδιαστής ενός εκπαιδευτικού σεναρίου μπορεί να αναλύσει την συμπεριφορά των ομάδων προτιμήσεων ξεκινώντας από τη διάσταση που επιθυμεί ανάλογα με τα ενδιαφέροντά του. Συνήθως, η ανάλυση εστιάζεται στη διάσταση της επίδοσης σε μια προσπάθεια εντοπισμού προβληματικών καταστάσεων, όπως είναι οι ομάδες προτίμησης που παρουσιάζουν χαμηλά ποσοστά επιτυχίας. Ο συνδυασμός των δεικτών επίδοσης με τους δείκτες εμπλοκής αλλά και ανατροφοδότησης από την μαθησιακή εμπειρία μπορεί να εντοπίσει πιθανά στοιχεία του εκπαιδευτικού σεναρίου που χρήζουν βελτίωσης.Γενικά, μπορούμε να πούμε ότι οι προβληματικές καταστάσεις εντοπίζονται σε εκείνα τα σημεία στα οποία οι αντίστοιχοι δείκτες παρουσιάζουν ακραίες τιμές. Όμως, ένας εκπαιδευτικός - σχεδιαστής μπορεί να εντοπίσει και καλές πρακτικές αναλύοντας σημεία στα οποία οι αντίστοιχοι δείκτες επιτρέπουν μια τέτοια προσέγγιση στην συμπεριφορά των ομάδων αυτών που τις πέτυχαν. Για παράδειγμα, μελετώντας την συμπεριφορά μιας ομάδας που πέτυχε υψηλές τιμές στη διάσταση της επίδοσης μπορεί να αποκαλύψει καλές πρακτικές χρήσιμες και στις άλλες ομάδες.Στη διατριβή παρουσιάζεται επίσης και μια πιλοτική εφαρμογή της προσέγγισής μας σε ένα πραγματικό μάθημα του Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα με πολλά υποσχόμενα αποτελέσματα. Το να προσαρμόσουμε και να αποδώσουμε στην εκπαίδευση μια μαθητο-κεντρική και προσωποποιημένη διάσταση, δεν αποτελεί εύκολη υπόθεση. Το πλαίσιο που παρουσιάζουμε παρέχει μια ολιστική και πλήρως μαθητο-κεντρική προσέγγιση στη διαδικασία επανασχεδιασμού ενός ηλεκτρονικού μαθήματος και μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε διάφορα επίπεδα, από μια μικρή μαθησιακή ενότητα έως ένα ολόκληρο πρόγραμμα σπουδών.