bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
STALİN’İN TÜRKİYE'DEKİ BEYAZ RUSLAR POLİTİKASI
Authors: Kara Füsun
Published: September 2024

Beyaz Ruslar, Rusya’da yaşanan çatışmalardan etkilenip ülkelerinden zor şartlar altında göç etmek sureti ile İstanbul’a ve Türkiye’nin çeşitli bölgelerine göç etmişlerdir. Bolşeviklerle olan çatışmalarından dolayı beyaz Ruslar olarak adları zikredilen geçmişten günümüze yaşamış olunan mülteci yaşam tarzını yaşamak zorunda kalmıştır. 1917 devrimi sonrasında Türkiye’de kalmak yada Türkiye üzerinden başka ülkelere geçmek üzere gelen sığınmacılar üç dalga halinde hareket etmişlerdir. İstanbul sığınmacılar için en yakın ve güvenli yer olmanın yanında bir ara istasyon görevi de görmüştür. Belirli bir sınıfı içermeyen Beyaz Ruslar arasında yoksul ve eğitimsiz kesimin yanında farklı etnik din ve kökenden olanlarda bulunmaktaydı. İtilaf Devletleri Beyaz Rusları, hem Ankara Hükümetine hem de Bolşeviklere karşı kullanmayı denemiş, ancak bu amaca istedikleri gibi yönlendirememişlerdir. Beyaz Rusların şehirde barınabileceği yerler, şehrin hem işgal güçleri hem de başka göçmenlerle dolu olması nedeniyle oldukça sınırlı bir durumdaydı. Tüm olanaksızlıklara ve şehirdeki izdihama rağmen boş bulunan her yere, yerleştirilmeye çalışılmıştır. Beyaz Rusların yerleştirilmesi konusunda yerli halk ve itilaf güçleri arasında bir takım problemlerde olmuştur. 1924 Ekiminde Seyrüsefer Talimatnamesi adı altında Beyaz Rusların Türkiye’ye gelmesi kesinlikle yasaklanmıştır. Türkiye bununla birlikte Sovyetlere 1925 yılı dostluk ve tarafsızlık antlaşmaları çizgisinde asla mülteci kabul etmeyeceğine dair söz vermiştir. Türkiye’de kalanların ise Türkiye cumhuriyeti vatandaşlığına başvurmalarını zorunlu kılmıştır. Bu tarihlerde Türkiye işgal dönemi boyunca itilaf devletleri tarafından beyaz Rusların yerleştirildiği Rus büyükelçiliğini, konsolosluğunu ve binalarını 1924 tarihine kadar Sovyet Hükümetine devretmiştir. 1936 yılına gelindiği zaman ise Beyaz Rusların toplu halde vatandaşlığa alındığı görülmektedir.
İtilaf devletlerinin kontrolünde İstanbul’a yerleşen Beyaz Ruslar önce karantinada tutulup sonra sivil olanlar İstanbul’daki askeri birlikler ise, Çatalca, Gümrü, ve Geliboluya yerleştirilmişlerdir. İstanbul bu halkın özgürlük alanı olmuştur.
Bu çalışmada Stalin dönemindeki Türkiye’ye sığınmış olan Beyaz Rusların, İstanbul ve civarına iskanı, Stalin’in Türkiye’deki Beyaz Ruslar politikası analiz edilmiştir.
Manual de Medicina Interna Vol. 8
Authors: Ureña Puglla Óscar David , Chavarria Condo Ericka Eliana , Carchi Sarango Dany Vicente , Quinto García María Fernanda , Sarmiento Crespo Martha Elizabeth , Jiménez León Jessica Mariuxi , Guzman Chavez Irina Talia , Vasconez Moreno Luis Gabriel , Burbano Vera Michael Estuardo , Zambrano Paredes Dave Jackson , Moreira Gómez Kiara Madelaine , Domínguez Jara María Gabriela , Vaca Pino Andrea Estefania
Published: September 2024

El Manual de Medicina Interna Vol. 8 es una obra completa y actualizada, diseñada para ofrecer a los médicos, residentes y estudiantes de medicina una referencia exhaustiva sobre los temas más relevantes y recientes en la práctica de la medicina interna. Este volumen se enfoca en brindar un enfoque práctico y basado en evidencia para el diagnóstico, tratamiento y manejo de diversas patologías, destacando avances terapéuticos, tecnologías emergentes y guías clínicas actualizadas. A lo largo de sus capítulos, los lectores encontrarán una combinación de revisiones teóricas y casos clínicos que facilitan la comprensión y la aplicación de los conocimientos adquiridos en escenarios clínicos reales
Artificial Intelligence Literacy for Ocean Professionals is Needed for a Sustainable Future
Authors:   CalCOFI & California Sea Grant, Satterthwaite Erin , Robbins Matthew
Published: September 2024

Although not a new phenomenon, interest in artificial intelligence (AI)-based tools has exploded recently. This rapid technological development expands the use of machines beyond prediction and summarization to generating content that closely resembles human work. As a result, applications of AI are expanding rapidly and becoming integrated into various sectors of society (Stevens et al., 2021).
Numerical simulation of mechanical properties and damage process of carbon nanotube concrete under triaxial compression and splitting conditions
Authors: Huang Shanxiu , Li Huikuan , Guo Weijie , Guo Jiaqi , Feng Xiaojiang
Published: September 2024

To investigate the mechanical properties and failure processes of carbon nanotube concrete, a three-dimensional meso-scale finite element model of concrete was constructed. Using ABAQUS software, numerical simulations were conducted on concrete samples with different carbon nanotube concentrations under triaxial compression and splitting conditions. The results indicate that under splitting conditions, the failure of the specimens initially occurs along the loading direction from both ends, with few cracks and slow propagation. Subsequently, the cracks rapidly expand, penetrating the entire specimen, leading to the formation of a macro-fracture surface with a crack aligned with the loading direction. This failure mode manifests as a straight crack. At the same loading rate, the tensile strength of the specimens with different carbon nanotube concentrations increases to varying degrees during splitting failure, with a maximum increase of 45.10% to 4.15 MPa. nder triaxial compression conditions, the main failure mode of the specimens exhibits shear failure characteristics. As the confining pressure gradually increases, the failure angle of the specimens enlarges. Under low confining pressure, there are fewer wing-shaped tensile cracks at the shear failure surface of the specimens. As the confining pressure increases, irregular shear failures and multiple shear planes appear in the specimens, resulting in more complex failure modes. For specimens with the same carbon nanotube concentration, the triaxial compressive strength of carbon nanotube concrete specimens increases with increasing confining pressure. The triaxial compressive strengths of the specimens under confining pressures of 5 MPa, 10 MPa, 15 MPa, and 20 MPa are 90.48 MPa, 122.72 MPa, 137.22 MPa, and 172.65 MPa, with strength increases of 35.63%, 51.66%, and 90.81%, respectively.
Adherence to clinical care standards and mortality after hip fracture surgery in New South Wales, 2015–2018: a retrospective population‐based study
Authors: Harvey Lara , Taylor Morag E , Harris Ian A , Mitchell Rebecca J , Cameron Ian D , Sarrami Pooria , Close Jacqueline
Published: September 2024

Objectives

To determine whether adherence to hip fracture clinical care quality indicators influences mortality among people who undergo surgery after hip fracture in New South Wales, both overall and by individual indicator.

Study design

Retrospective population‐based study; analysis of linked Australian and New Zealand Hip Fracture Registry (ANZHFR), hospital admissions, residential aged care, and deaths data.

Setting, participants

People aged 50 years or older with hip fractures who underwent surgery in 21 New South Wales hospitals participating in the ANZHFR, 1 January 2015 – 31 December 2018.

Main outcome measures

Thirty‐day (primary outcome), 120‐day, and 365‐day mortality (secondary outcomes) by clinical care indicator adherence level (low: none to three of six indicators achieved; moderate: four indicators achieved; high: five or six indicators achieved) and by individual indicator.

Results

Registry data were available for 9236 hip fractures in 9058 people aged 50 years or older during 2015–2018; the mean age of patients was 82.8 years (standard deviation, 9.3 years), 5510 patients were women (69.4%). Complete data regarding adherence to clinical care indicators were available for 7951 fractures (86.1%); adherence to these indicators was high for 5135 (64.6%), moderate for 2249 (28.3%), and low for 567 fractures (7.1%). After adjustment for age, sex, comorbidity, admission year, pre‐admission walking ability, and residential status, 30‐day mortality risk was lower for high (adjusted relative risk [aRR], 0.40; 95% confidence interval [CI], 0.30–0.52) and moderate indicator adherence hip fractures (aRR, 0.61; 95% CI, 0.46–0.82) than for low indicator adherence hip fractures, as was 365‐day mortality (high adherence: aRR, 0.59 [95% CI, 0.51–0.68]; moderate adherence: aRR, 0.74 [95% CI, 0.63–0.86]). Orthogeriatric care (365 days: aRR, 0.78; 95% CI, 0.61–0.98) and offering mobilisation by the day after surgery (365 days: aRR, 0.74; 95% CI, 0.67–0.83) were associated with lower mortality risk at each time point.

Conclusions

Clinical care for two‐thirds of hip fractures attained a high level of adherence to the six quality care indicators, and short and longer term mortality was lower among people who received such care than among those who received low adherence care.
Identifikasi Beberapa Jenis Mangrove Hutan Kota Daerah Perlindungan Mangrove dan Laut (DPML) Teritip
Authors: Husien Nani , Junaidinsyah Junaidinsyah
Published: September 2024

Hutan mangrove merupakan ekosistem yang memiliki nilai ekonomis dan ekologis tinggi, namun rentan terhadap kerusakan akibat pengelolaan yang tidak bijaksana. Upaya perlindungan dan rehabilitasi sangat penting untuk menjaga keberlanjutan ekosistem ini. Penelitian ini bertujuan untuk mengidentifikasi jenis-jenis mangrove di Hutan Kota Daerah Perlindungan Mangrove dan Laut (DPML) Teritip, serta menyediakan data yang dapat digunakan untuk pengelolaan dan konservasi secara berkelanjutan. Kegiatan identifikasi dilakukan di Hutan Kota DPML Teritip pada periode 9 Juli hingga 31 Juli 2024. Metode yang digunakan meliputi survei lapangan, pengumpulan data, analisis taksonomi, dan pembuatan papan informasi mengenai vegetasi mangrove yang teridentifikasi. Dari identifikasi yang dilakukan, ditemukan beberapa spesies mangrove, antara lain Rhizophora mucronata, Rhizophora apiculata, Rhizophora stylosa, Xylocarpus granatum, Sonneratia sp., dan Avicennia alba. Pemasangan papan informasi juga dilakukan untuk meningkatkan kesadaran masyarakat terhadap pentingnya ekosistem mangrove. Kegiatan ini berhasil meningkatkan pemahaman masyarakat mengenai pentingnya konservasi mangrove. Diharapkan informasi yang dihasilkan dapat menjadi sumber pengetahuan dan mendorong partisipasi dalam upaya pelestarian ekosistem mangrove di Hutan Kota DPML Teritip.
From Tomonobu Imamichi to Peter Kemp
Authors: Dy Manuel B. ,   Philosophy Documentation Center
Published: September 2024

This article attempts to trace the continuity of Tomonobu Imamichi’s understanding of nature and its relationship with human beings in Peter Kemp’s insights on nature in the context of a cosmopolitan Philosophy of Education. The first part deals with Tomonobu Imamichi’s synthesis of the past and present relationship of the human being with nature. The second part describes Peter Kemp’s inclusion of animal nature in a cosmopolitan understanding of Nature. The article concludes with lessons learned from both philosophers in the COVID-19 pandemic.
BUCCAL DRUG DELIVERY SYSTEMS: AN IN-DEPTH EXPLORATION OF BIOADHESION, PERMEABILITY, AND FORMULATION STRATEGIES
Authors: Shelke Suvarna Jagannath , Godse Sheetal Zumberrao , Birari Monali Nitin , Nikam Nilesh Madhukar
Published: September 2024

The Buccal Drug Delivery System (BDDS) has garnered much interest as a potentially effective method of administering medicinal drugs because of its distinct benefits. The complex relationships between permeability, buccal medication delivery, and bioadhesion are examined in detail in this extensive study. Enhancing medication absorption and retention in the buccal cavity is mostly dependent on bioadhesion. The intricate physiology of the mucosal membrane and the several bioadhesive mechanisms—hydration, electrostatic contacts, and covalent interactions, among others—are examined to highlight their significance for the efficacy of BDDS. Drug absorption is significantly influenced by permeability via the buccal mucosa. This article explores the physiological and anatomical properties of the buccal mucosa that affect permeability as well as methods to maximize medication absorption.
Preparation and characterization of calcium oxide from snail shell
Authors: Pham Thi Hue  , Hoang Thi Phuong
Published: September 2024

This paper studied the synthesis of calcium oxide (CaO) from snail shells by calcination, crushing, and grinding. Then, the sample was analyzed by X-ray diffraction (XRD), Fourier transform infrared spectroscopy (FTIR), scanning electron microscopy (SEM), specific surface area (BET), and particle size. The XRD result showed obtained CaO content of 98.7%. FTIR spectrum analysis revealed a sharp band appeared at 3647 cm-1 due to the formation of Ca(OH)2 and the band at 1419 cm-1 was the characteristic peak of CaO. SEM images supplied a fairly uniform crystal structure and high porosity capillary. TGA analysis also gave a clear mass loss in two temperature ranges from 320-500oC and 515-780oC. At the same time, our results are compared with previous related studies.
FLORA SPECIES ASSESSMENT IN CENTRAL CEBU PROTECTED LANDSCAPE ‒ DANAO AREA: QUADRAT METHOD
Authors: Delfa G. Castilla  , Janina Marie Capon  , Tricia Cortes  , Joshua Despi  , Niña Claire Donaire
Published: September 2024

The flora species assessment conducted in the Central Cebu Protected Landscape in the Danao Area utilized the quadrat method to investigate the living organisms in this ecologically significant region. This study aimed to provide information about species distribution, richness, and diversity to inform conservation strategies and management methods. Significant data were gathered by conducting systematic surveys of flora species and monitoring interactions among quadrats to improve the understanding of the area's flora species. The approach involved establishing ten square sampling sites at random locations in Barangay Licos, Danao city, within the CCPL, with each quadrat having a size of 2x2 meters. GPS-enabled smartphone apps were used to ensure a uniform sample across the study region. The researchers carried out a thorough assessment by prioritizing minimal invasiveness and acquiring relevant permits, which will guide future studies and conservation projects. The findings showed the wide range and complexity of the 3,120,000 estimated population of flora in the protected area, highlighting the importance of ongoing monitoring and conservation efforts to preserve the ecosystem. Overall, the detailed findings and data gathered from this flora species assessment provide significant data on the inventory of species found in the Central Cebu Protected Landscape, helping to preserve the region's unique natural heritage.
Integrated Experimental and Simulation Investigation of Breakdown Voltage Characteristics Across Electrode Configurations in SF6 Circuit Breakers
Authors: Bo Guan  , Qi Yu  , Qingpeng Yuan  , Shiwen Chen  , Laiiln Chen  , Su Guo  , Peilong Zhu
Published: September 2024

This study investigates the breakdown voltage characteristics in SF6 circuit breakers, employing a novel approach that integrates both experimental investigations and finite element simulations. Utilizing a sphere-sphere electrode configuration, we meticulously measured the relationship between breakdown voltage and electrode gap distances ranging from 1 cm to 4.5 cm. Subsequent simulations, conducted using COMSOL Multiphysics, mirrored the experimental setup to validate the model's accuracy through a comparison of the breakdown voltage - electrode gap distance curves. The simulation results not only aligned closely with the experimental data but also allowed the extraction of detailed electric field strength, electric potential contours, and electric current flow curves at the breakdown voltage for gap distances extending from 1 to 4.5 cm. Extending the analysis, the study explored the electric field and potential distribution at a constant voltage of 72.5kV for gap distances between 1 to 10 cm, identifying the maximum electric field strength. A comprehensive comparison of five different electrode configurations (sphere-sphere, sphere-rod, sphere-plane, rod-plane, rod-rod) at 72.5kV and a gap distance of 1.84 cm underscored the significant influence of electrode geometry on the breakdown process. Moreover, the research contrasts the breakdown voltage in SF6 with that in air, emphasizing SF6's superior insulating properties. This investigation not only elucidates the intricate dynamics of electrical breakdown in SF6 circuit breakers but also contributes valuable insights into the optimal electrode configurations and the potential for alternative insulating gases, steering future advancements in high-voltage circuit breaker technology.
Solving Neutrosophic Multi-Objective Linear Fractional Programming Problem Using Central Measures – II
Authors: Mohamed Assarudeen S. N. , Suresh Kumar N. , Devi M.
Published: September 2024

In this paper, we introduce a new transformation method for resolving the issue of Neutrosophic Multi-Objective Linear Fractional Programming Problem (NMOLFPP). Our approach involves converting NMOLFPP into a Neutrosophic Single Objective Linear Fractional Programming Problem (NSOLFPP) and proposing an algorithm to discover its solution. To strengthen our method, we present a numerical example. The outcomes of our study indicate that the Advanced Harmonic Average technique provides the best optimal solution compared to the other methods such as Arithmetic Average, New Arithmetic Average, and Harmonic Average (
Analyzing Wedding Photography in Kerala: A Survey
Authors: Sukumar Amrita , Thomas Juby , Menon Vishnu Achutha , Boobalakrishnan N.
Published: September 2024

This research adopts a comprehensive approach to comprehending the intricate dimensions of wedding photography and its consequential influence on societal norms. The utilization of a simple random sampling method ensures the attainment of a representative and unbiased participant cohort, thereby enhancing the generalizability of the findings. Focusing on the culturally rich state of Kerala as the research setting, the study endeavours to explore how wedding photography reflects and, in turn, shapes cultural practices. The temporal aspect is duly considered, with the survey scheduled over a three-month period aligning strategically with Kerala's peak wedding season. This temporal alignment aims to capture dynamic and representative data, providing insights into current trends, seasonal influences, and the evolving role of wedding photography during the prominence of celebratory events. The data collection methodology employs a dual approach, combining online surveys distributed through various platforms with targeted in-person surveys conducted at wedding-related events and establishments in Kerala. This methodological choice seeks to maximize both reach and inclusivity, thereby facilitating the collection of diverse and rich data. The study sheds illuminating insights on the cultural and economic dimensions of wedding photography, underscoring the imperative of aligning choices with individual preferences and navigating the evolving landscape of digital platforms.
ಸವರ್ಣಿಯ ಕುಟುಂಬದ ಕಣ್ಣು-ದಲಿತ ಹೆಣ್ಣು : ‘ರಕ್ತವರ್ಣೆ’ನಾಟಕ
Authors: ಕೆ. ವಿ. ಡಾ. ರಾಕೇಶ್ಶರ್ಮ
Published: September 2024

ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಿಂತನೆ, ವೈಚಾರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜವನ್ನು ಕಟ್ಟಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದವರು ದಾಸರು. ದಾಸರು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆ ಅಪಾರವಾದದ್ದು. ದಾಸರು ಕೀರ್ತನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ವಸ್ಥ ಸಮಾಜದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಿದವರು ದಾಸರು. ದಾಸರು ತಮ್ಮ ಹರಿತವಾದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಸಮಾಜದ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚುಮರೆಯಿಲ್ಲದೆ ಖಂಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ದಾಸರ ಕೀರ್ತನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಳಕಳಿ, ಮಾನವೀಯ ಮಿಡಿತಗಳಿವೆ. ದಾಸರ ಕೀರ್ತನೆಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿವರ್ತನೆಗೆ ದಾರಿ ದೀಪಗಳು. ಕೀರ್ತನೆಗಳು ಅಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಲ್ಲ. ಇವತ್ತು ಕೂಡಾ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿವೆ. ದಾಸರ ಕೀರ್ತನೆಗಳ ಮರ್ಮವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ವಚನಯುಗ - ಲಿಂಗತ್ವ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ
Authors: ಹಿಮಾನಂದ್ ರೇಖಾ
Published: September 2024

ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷನ ಅಸ್ತಿತ್ವವು ಲಿಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಲಿಂಗ, ಲಿಂಗತ್ವ, ಲೈಂಗಿಕತೆ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪುರುಷನಿಗಿಂತ ಸ್ತ್ರೀಯ ಸ್ಥಾನಮಾನಗಳು ನಗಣ್ಯವೇ ಆಗಿವೆ. ಲಿಂಗ ಎನ್ನುವುದು ಸ್ತ್ರೀ ಪುರುಷರ ನಡುವಿನ ಜೈವಿಕ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವಂತಹ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಾದರೆ, ಲಿಂಗತ್ವ ಎನ್ನುವುದು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಒಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೃಷ್ಟಿ. ಬಿನ್ನ ಜೈವಿಕತೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಸ್ತ್ರೀ ಪುರುಷರು ಮಾಡಬಹುದಾದ ಅಥವಾ ಮಾಡಬಾರದ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿರಬೇಕೆನ್ನುವುದು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿ ಪೋಷಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿರುವ ಲಿಂಗತ್ವದ ಭಿನ್ನತೆಗಳೆ ಆಗಿವೆ. ಸಂಸ್ಕೃತಿ ನಿರ್ಮಿತಿಯ ಲಿಂಗಾಧಾರಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆ ಹೊಂದಿರುವ ಜೈವಿಕ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆಗಳಾದ ಗರ್ಭದಾರಣೆ, ತಾಯ್ತನ, ಮಕ್ಕಳ ಲಾಲನೆ-ಪಾಲನೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಿಯೇ ತೀರಬೇಕೆಂಬ ನಿಭಂದನೆಯ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಹೊತ್ತಿದ್ದಾಳೆ, ಹೀಗೆ ಸ್ತ್ರೀ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ದೇಹದ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿ, ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮತ್ತು ವಿಷಯ ಸುಖದ ಸಾಧನವಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಪುರುಷನಿಷ್ಠ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು 'ಮನುಷ್ಯ'ರನ್ನಾಗಿ 'ಆತ್ಮ'ವುಳ್ಳ ಅರಿವಿನ ಜೀವಿಯೆಂದು ಗೌರವಿಸಿದ್ದು ಶರಣ ಸಂಸ್ಕೃತಿ. ಸ್ತ್ರೀಪರ ಧೋರಣೆಗಳಿಂದಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸ್ತ್ರೀಸಂಬಂಧಿತ ಅಮಾನವೀಯ ಆಲೋಚನಾ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪರಿವರ್ತನೆ ಇಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿದ ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳು ಈ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಬಿಗಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡವು. ಜಾತಿ, ಜನನ ಮತ್ತು ದೇಹ ರಚನೆಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಶೂದ್ರ ನೆಲೆಗೆ ತಳ್ಳಲು ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದ ಭಾವಸೂತಕಗಳು ಕರಗಲಾರಂಭಿಸಿದವು. "ಕೂಟಕ್ಕೆ ಸತಿಪತಿ ಎಂಬ ನಾಮವಲ್ಲದೆ ಅರಿವಿಂಗೆ ಬೇರೊಂದೊಡಲುಂಟೆ?" ಎನ್ನುವ ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಲಕ್ಕಮ್ಮನ ವೈಚಾರಿಕತೆ, "ಹೆಣ್ಣ ಬಿಟ್ಟು ಲಿಂಗವನೊಲಿಸಬೇಕೆಂಬರು, ಹೆಣ್ಣಿಂಗೆಯೂ ಲಿಂಗಕ್ಕೆಯೂ ವಿರುದ್ಧವೇ?" ಎನ್ನುವ ಗಜೇಶ ಮಸಣಯ್ಯನ ಪುಣ್ಯಸ್ತ್ರೀಯ ಪ್ರತಿಭಟನೆ, "ಮೊಲೆ ಮುಡಿ ಇದ್ದುದೆ ಹೆಣ್ಣೆಂದು ಪ್ರಮಾಣಿಸಲಿಲ್ಲ, ಕಾಸೇ ಮೀಸೆ ಕಠಾರವಿದ್ದುದೆ ಗಂಡೆಂದು ಪ್ರಮಾಣಿಸಲಿಲ್ಲ, ಅದು ಜಗದ ಬಗೆ, ಬಲ್ಲವರ ನೀತಿಯಲ್ಲ" ಎನ್ನುವ ಸತ್ಯಕ್ಕನ ಲಿಂಗ ತಾರತಮ್ಯ ಖಂಡನೆಯ ದನಿ, “ಸ್ತ್ರೀಯಲ್ಲ ಪುರುಷನಲ್ಲ ನಪುಂಸಕನಲ್ಲ ಆತ್ಮನೆಂದರಿಯಬಹುದಲ್ಲದೇ ಕಾಣಿಸಬಾರದು” ಎನ್ನುವ ಚಂದಿಮರಸ ಆತ್ಮದ ಸಮಾನ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷ ತತ್ವವನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ವಚನ ಯುಗದಲ್ಲಿ "ಮಾಯೆ", "ರಾಕ್ಷಸಿ ಎನ್ನುವ ಸ್ತ್ರೀ ಪ್ರತೀಕಗಳು ಮುರಿದುಬಿದ್ದು "ಹೆಣ್ಣು ಹೆಣ್ಣಲ್ಲ, ಹೆಣ್ಣು ರಾಕ್ಷಸಿಯಲ್ಲ, ಹೆಣ್ಣು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಕಪಿಲಸಿದ್ಧಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ" (ಸಿದ್ದರಾಮ) ಎನ್ನುವ ಉನ್ನತ ಮನ್ನಣೆ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಯಿತು ಲಿಂಗ ತರತಮತೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆದು ಸರಳ ಸಹಜ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತಾ ಸಮತೆಯ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ ವಚನ ಯುಗ.
ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತತ್ವಪದಗಳಲ್ಲಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು
Authors: ಎಂ. ತಿಪ್ಪೇಸ್ವಾಮಿ.
Published: September 2024

ತತ್ವಪದಗಳ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವುದಾಗಿದೆ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆ, ಸಹಕಾರ, ಸಹಬಾಳ್ವೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಸಮಾಜದ ಮನುಜರು ಅರಿವಿನ ಹಾದಿ ಹಿಡಿದು ಬದುಕುವುದರಿಂದ ಸಮಾಜಕ್ಕು ಕ್ಷೇಮ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತಿದ್ದರಿಂದಲೆ ಶರಣರು, ಹರಿದಾಸರು, ತತ್ವಪದಕಾರರೆಲ್ಲರೂ ತಮ್ಮ ವಚನಗಳ ಮೂಲಕ, ಕೀರ್ತನೆಗಳ ಮೂಲಕ, ತತ್ವಪದಗಳ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ತಿಳಿಸುವಂತಹ ಪ್ರಯತ್ನ ಪಟ್ಟರು. ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅನುಸಂಧಾನದ ಜೊತೆಜೊತೆಗೆ ಸಮಾಜವನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ತತ್ವಪದಕಾರರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಈ ಭಾಗದ ತತ್ವಪದಕಾರರು ಬಯಲು ಸೀಮೆಯ, ಬರದ ನಾಡಿನ ಜನರ ಕಷ್ಟದ ಬದುಕನ್ನು ಕಂಡಿದ್ದರಿAದ ತಮ್ಮ ತತ್ವಪದಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾಜವನ್ನು ತಿದ್ಧುವಂತಹ, ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವಂತಹ, ಹಣತೆಯನ್ನು ಹಚ್ಚಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತತ್ವಪದಗಳಲ್ಲಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಈ ಭಾಗದ ತತ್ವಪದಕಾರರಾದ ತುರುವನೂರು ಲಿಂಗಾರ್ಯ, ಹೊನ್ನೇನಹಳ್ಳಿ ದಾಸಗಿರಿಯಪ್ಪ, ಸಕ್ರಪ್ಪತಾತ, ಅನುಭಾವಿಗಳಾದ ತುರುವನೂರು ಶಿವಲಿಂಗಪ್ಪ, ಖಂಡೇನಹಳ್ಳಿ ಜಿ. ಪರಂಧಾಮಯ್ಯ, ಅವಧೂತರಾದ ಕೊಳಹಾಳ ಕೆಂಚವಧೂತರು, ರಂಗವಧೂತರು, ಶಾಂತವಧೂತರು, ವೀರಪ್ಪತಾತ, ಪಾರಪ್ಪಜ್ಜ, ನರಹರಿಗಳು ಮೊದಲಾದ ಅವಧೂತರನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇವರ ತತ್ವಪದಗಳಲ್ಲಿ ಲೋಕದ ವಿವೇಚನೆಯ ಜೊತೆಗೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಿಂತನೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಡಂಬನೆ, ವೈಚಾರಿಕತೆಯ ಅಂಶಗಳು ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ಹುಟ್ಟು-ಸಾವಿನ ಬಗ್ಗೆ, ಬದುಕು-ಬವಣೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಸಂಸಾರದ ಜಂಜಾಟವನ್ನು, ಕಾಯಕದ ಮಹತ್ವವನ್ನು, ಕಾಯದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೇಳಲು, ಪ್ರಾಣಿ ಪಕ್ಷಿಗಳ ರೂಪಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಪದಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ಹಾಡುವ ಮೂಲಕ ಅವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಿಂತನೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿರುವುದನ್ನು ಇವರ ತತ್ವಪದಗಳು ಸಾರಿ ಹೇಳುತ್ತಿವೆ.
ಇದುವರೆಗೂ ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ ಕಂಡುಬರುವ ತತ್ವಪದಕಾರರ ಕುರಿತಾಗಿ ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆದಿದ್ದು, ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ತತ್ವಪದಕಾರರನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಮತ್ತು ಅವರ ತತ್ವಪದಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ Z್ಪರ್ಚಿಸುವ ಕಾರ್ಯಗಳು ಅಷ್ಟಾಗಿ ನಡೆದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಭಾಗದ ತತ್ವಪದಕಾರರ ಮತ್ತು ಅವರ ತತ್ವಪದಗಳಲ್ಲಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಆ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನೀಗಿಸುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಈ ಲೇಖನದ ಮೂಲಕ ಮಾಡಿರುತ್ತೇವೆ.
Pengaruh Kombinasi Pengencer Semen Life dan Tris Modifikasi Terhadap Kualitas Spermatozoa Babi Landrace
Authors: Keta Katarina Miranda , Kune Petrus
Published: September 2024

Artificial insemination (IB) is one of the reproductive technologies that has been widely used to increase the population and production of livestock, including pigs, both qualitatively and quantitatively. The success of the IB program depends not only on the quality of the semen of the studs, but also on the ability to maintain the quality of the semen as well as increase the volume through dilution. Semen dilution aims to reduce the density of spermatozoa and extend their lifespan, so that more females can be inseminated. Tris thinners are often used because of their citric acid and fructose content which help maintain pH stability as well as protect spermatozoa. In addition, life cement diluent is also used because of its ability to maintain the survival of spermatozoa. The addition of egg yolks and natural antioxidants, such as moringa leaf extract, is expected to fight free radicals and improve semen quality for IB. This study aims to determine the effect of the combination of semen life and modified tris on the quality of landrace pig spermatozoa. This study used a complete randomized design (CRD) method with 5 treatments and 5 replicates. Each treatment consisted of P0: 100% life semen+1% EDK, P1: 75% life semen+25% tris+1% EDK, P2: 50% life semen+50% tris+1% EDK, P3: 25% life semen+75%tris+1%EDK, P4: 100% tris+1% EDK. The cattle used were 2-3 years old, and the spermatozoa used were taken manually by grasping the penis using a cleaned hand. The results of this study showed that the P4 treatment had a significant effect (P<0.05) compared to the other treatments, with motility values of 45.80±3.49%, viability of 56.36±2.06%, abnormality of 5.00±0.86%, and survival of 44.39±2.53 hours. It can be concluded that 100% Tris diluent + 1% EDK is more effective in maintaining the viability of landrace pig spermatozoa for 40 hours of storage time.
Simulación del caudal en un sistema de tuberías utilizando el método de elementos finitos: Comparación de la eficiencia entre codos de 90° y 45°
Authors: Guillén Figueroa Irving Javier , Puente Bosquez Samantha Marlene , Vélez Zambrano Ignacio Darío
Published: September 2024

Este estudio se centra en el análisis detallado del caudal en sistemas de tuberías que utilizan codos de 45° y 90°, empleando simulaciones de elementos finitos en SolidWorks Flow Simulation. La investigación busca cuantificar las diferencias en el caudal entre estas configuraciones, determinando cómo el ángulo del codo influye en la eficiencia del flujo. Los resultados muestran que los codos de 45° permiten un caudal significativamente mayor, un 12% superior al de los codos de 90°, debido a menores pérdidas de presión y una menor generación de turbulencia. Los hallazgos de este estudio no solo subrayan la importancia de seleccionar adecuadamente los accesorios de tubería para optimizar el rendimiento del sistema, sino que también proporcionan una base para futuras investigaciones en el diseño de sistemas de tuberías en diversas aplicaciones industriales, incluyendo la distribución de agua, el transporte de petróleo y gas, y procesos de ingeniería. Este trabajo contribuye a la comprensión de cómo las configuraciones de tuberías pueden influir en la eficiencia del flujo y ofrece recomendaciones prácticas para ingenieros y diseñadores.
Análisis de susceptibilidad por deslizamiento en el sector “Lomas del Calvario”.
Authors: Escobar Cobeña Kelly Verónica , Perero Espinoza Galo Arturo , Almeida García Eduardo Luis
Published: September 2024

La investigación analizó factores importantes que influyen en la evaluación de la susceptibilidad por deslizamiento en el sector Lomas del Calvario de Portoviejo, Ecuador, una zona en la que, la mayor parte de su territorio es considerada de susceptibilidad alta de deslizamiento. En la investigación se empleó el método de Mora-Vahrson para evaluar la susceptibilidad, implicando así la recopilación de datos de sus factores condicionantes como la geología, pendiente y cobertura vegetal y sus factores desencadenantes como la precipitación y los sismos. Se examinaron la composición geológica presente en la zona, que son principalmente de origen fluvial, incluyendo depósitos coluviales y aluviales, lutitas y limolitas. Las pendientes en el área varían desde planas hasta fuertemente inclinadas. En cuanto a la cobertura vegetal, se distinguen principalmente áreas urbanizadas, con algunas zonas eriales y de vegetación arbustiva. El estudio también considera los patrones de precipitación, incluyendo los efectos de eventos climáticos extremos como El Niño. Además, se toma en cuenta la microzonificación sísmica del área. El objetivo principal fue analizar la susceptibilidad por deslizamiento en Lomas del Calvario de la parroquia Picoazá de Portoviejo, concluyendo así, que gran parte del área de análisis es altamente susceptible a deslizamiento.
“Not only legally dubious but also ineffective”
Authors: Tsourdi Evangelia (Lilian) , Bredler Eva Maria
Published: September 2024

Five Questions to Lilian Tsourdi
Bireysel Başvuruda İkincillik Çağı
Authors: Çakmak Ufuk Ramazan
Published: September 2024

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin (Sözleşme veya AİHS) yorumunda sıklıkla başvurulan ilkelerin başında ikincillik prensibi gelmektedir. İkincillik ilkesine göre hak ve özgürlüklerin korunması noktasında asıl yükümlülük Sözleşmeci devletlere ait olup, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (Mahkeme veya AİHM) yetkisi ikincil niteliktedir. AİHM’nin erken dönemde verdiği çeşitli kararlarda ikincillik ilkesine değinilmekle birlikte söz konusu ilkeye atfedilen önem gittikçe artmıştır. Önceki AİHM başkanı Robert Spano 2010 yılından sonra Sözleşme sisteminde yaşanan gelişmeleri “ikincillik çağı” olarak nitelendirmiştir. İkincillik çağında Sözleşme’nin usuli meseleleri temel alınmakta olup, muhtemel insan hakları ihlallerinin iç hukuk aşamasında giderilmesine daha fazla önem verilmektedir. İkincillik ilkesinin hayata geçirilebilmesi için AİHM tarafından çeşitli araçlar kullanılmaktadır. Bunların başında iç hukuk yollarının tüketilmesi konusunda başvuranların önceki belirle-nen içtihattan daha özenli davranması gelmektedir. Bunun dışında pilot karar, takdir marjı, dördüncü derece yargı merci olmama, ulusal mercilerin kararlarının kalitesi ikincillik ilkesinin gerçekleştirilmesi için AİHM tarafından sıklıkla atıf yapılan hususlardır. İkincillik çağında AİHM’nin kararlarının yanı sıra ulusal mercilerin kapasitesi de son derece önemlidir. Bu bağlamda ulusal hukukta yargının bağımsızlığı ve tarafsızlığı, AİHM kararlarının yerine getirilmesi gibi hususlar ikincillik ilkesine saygıyı güçlendirici niteliktedir. Sözleşme sisteminde olduğu gibi Anayasa Mahkemesi yargılamasında da ikincillik ilkesi önemli bir yere sahiptir. Anayasa Mahkemesi söz konusu ilkeyi AİHM’nin yaklaşımına uygun olarak yorumlama eğilimindedir.
Inferring cell-cell communication through spatial transcriptomics data
Authors: Ou Kristy , Pak Valeriy
Published: September 2024

By leveraging spatial coordinate information with expression levels of ligands and target receptors, computational methods developed for analysing spatial transcriptomics data can predict biologically relevant signalling activity. This activity is important for healthy tissue function and disease pathogenesis.
This webinar will present an overview of published computational approaches and databases used to infer spatially confined secreted and/or cell-contact mediated signalling, with a particular focus on data generated from the 10X Genomics Visium assay. Furthermore, methods to link inferred cell signalling with specific cell types and downstream pathway activation will be briefly explored.
Technological advances and computational approaches for spatially-resolved transcriptomics
Authors: Lorenzi Valentina
Published: September 2024

Spatially-resolved transcriptomics enables high-throughput gene expression profiling within the spatial context of tissues, offering valuable insights into cellular function and tissue organisation. By integrating spatial coordinates with gene expression data, researchers can identify spatially co-localised cell populations and uncover the spatial dynamics of gene expression.
This webinar will explore the latest technological advances and computational approaches for analysing spatially-resolved transcriptomics data, equipping participants to critically plan their experimental design and analyses.
Community empowerment through home care training to improve the quality of life of patients
Authors: Cahya Mulat Trimaya , Hardi Wahyudi , Andani Nur
Published: September 2024

Community empowerment is one of the effective strategies to improve patient's quality of life by increasing the capacity of families and communities to provide home care. This service aims to evaluate the impact of home care training on the quality of life of patients with chronic health conditions treated at home. The methods used in the training include theory, practical simulations, and group discussions. The evaluation results showed that the trainees experienced an increase in knowledge and skills in providing home care, which positively impacted patients' quality of life. The program empowers families to treat patients more effectively and reduces the burden on the formal health system by optimizing care at home. This activity concludes that home care training is an effective strategy for community empowerment to improve patients' quality of life and support the sustainability of health care in the community
Community empowerment in stunting prevention and control to build a healthy and productive generation
Authors: Tyarini Indrawati Aris , Setiawati Ari , Rahagia Rasi , Maidelwita Yani
Published: September 2024

Stunting is a chronic nutritional problem that significantly impacts children's physical and cognitive development, as well as a long-term effect on the quality of the next generation. This community service aims to empower the community in efforts to prevent and overcome stunting to build a healthy and productive generation. This program is carried out through balanced nutrition education, promotion of exclusive breastfeeding, increased access to good sanitation, and monitoring children's growth and development. The methods used include training Posyandu cadres, counselling pregnant and lactating women, and collaborating with local governments to strengthen health facilities at the village level. The service results showed increased community knowledge and skills in identifying and preventing stunting risk factors. In addition, this program also encourages active community participation in maintaining children's health and the environment. With sustainable empowerment, it is hoped that the stunting rate can be suppressed to create a healthy and productive generation
გაბრიელ ეპისკოპოსის წერილები გრიგოლ დადიანთანგრიგოლ დადიანთან
Authors: აბულაძე ნანა
Published: September 2024

მღვდელმთავარმა გაბრიელმა უმნიშვნელოვანესი როლი შეასრულა XIX საუკუნის ქართული საზოგადოების სულიერი ცხოვრების განვითა-რებასა და განმტკიცებაში.
გაბრიელ ეპისკოპოსის მოღვაწეობას არაერთი მონოგრაფია თუ სამეცნიერო ნაშრომი მიეძღვნა. სტატიაში გაანალიზებულია დადიანების ისტორიულ-არქიტექტურული მუზეუმის საფონდო-საარქივო მასალა, რომელიც იმერეთის ეპისკოპოსისა და გრიგოლ დადიანის ურთიერთობის ისტორიაა.
ეპისკოპოს გაბრიელის სამოღვაწეო ასპარეზზე გამოსვლა დაემთხვა პერიოდს, როდესაც ქართველი ერის სასიცოცხლო ენერგია გაცრეცის გზაზე იდგა. იგულისხმება ისტორიული სიტუაცია, რომელსაც ადგილი ჰქონდა XIX საუკუნის პირველ ნახევარში, კერძოდ, რუსეთის იმპერიის მიერ საქართველოს სახელმწიფოებრიობის გაუქმება და მზაკვრული გეგმები, რომელიც ქართველ ერს გადაგვარებას უქადდა.
მღვდლის ოჯახში გაზრდილი გაბრიელის შინაგანი სამყარო გაცისკროვნებულია ღვთისა და სამშობლოს უპირობო სიყვარულით. ამ ენერგიით დატვირთული ეპისკოპოსი ყოველგვარი უმსგავსობის წინააღმდეგ იბრძოდა.
მნიშვნელოვანია მღვდელმთავარ გაბრიელის კეთილგანწყობილი ურთიერთობა სამეგრელოს მთავარ დავით დადიანის ძმასთან – გრიგოლ დადიანთან. დადიანების მუზეუმის ფონდსაცავში დაცული წერილები მეტად საყურადღებოა, რადგანაც ამ მიმოწერაში ნათლად იკვეთება გრიგოლის განათლება და წიგნიერება. საგულისხმოა ის ფაქტიც, რომ ეპისკოპოსი გაბრიელი ანგარიშს უწევდა გრიგოლის აზრს, რომელსაც თვალსაჩინო ადგილი ეკავა XIX საუკუნის საზოგადოებრივ ცხოვრებაში. ისგახლდათ პოეტი (ცნობილია ფსევდონიმით „კოლხიდელი“, „გეგეჭკორი“), მთარგმნელი, მეცენატი ქართული კულტურისა.
ეპისკოპოსი მტკიცედ იცავდა ქართულ ენას, რადგანაც მას ბრწყინვალედ ჰქონდა გასიგრძეგანებული, რომ ერის თვითმყოფადობა ენაშია განივთებული, მამულთან და სარწმუნოებასთან ერთად. ესაა ბრძოლის იარაღი, ამიტომაც გაბრიელ ეპისკოპოსი მთელი არსებით იცავდა ქართულ ენას, რომელიც ქართველობის უმნიშვნელოვანეს საფუძველს წარმოადგენდა. ერის თვითმყოფადობისთვის მშობლიურ ენაზე მოაზრონე ადამიანი არის ქვაკუთხედი და ამავდროულად ის ნოყიერი ნიადაგი,რომელზედაც დგას ერი.
ამდენად, იმერეთის ეპისკოპოს გაბრიელისა და სამეგრელოს თავად გრიგოლ დადიანის მიმოწერა დასტურია იმ ურთიერთობის ისტორიისა, რომელსაც მოცემულ ისტორიულ პერიოდში ჰქონდა ადგილი. წერილები მრავალმხრივ საინტერესოა, რადგანაც აქედან მოედინება მწიგნობრობისა და განათლების პატივისცემა, თავმდაბლობა, სიყვარული, ურთიერთობათა სიფაქიზე და მოწიწება, რაც აუცილებელი და მნიშვნელოვანია.
ორი ლექსი აკაკი წერეთლის პოეზიაში („იმერული ნანინა“, „იმერული სიმღერა“)
Authors: ბეთხოშვილი დალი
Published: September 2024

ნაშრომში წარმოჩენილია აკაკი წერეთლის შეხედულებები განსხვავებული საკითხების გააზრების ჭრილში. კვლევის მიზანი სწორედ იმაში მდგომარეობს, რომ მწერლის მსოფლმხედველობა ნაჩვენები იყოს არა მარტო თავისი თანადროული, არამედ დღევანდელი ეროვნული და გლობალური ეპოქის გადასახედიდან და ამ კონტექსტით წარმოჩნდეს მის ლექსებში ასახული პრობლემების ღირებულება და მნიშვნელობა.
აკაკი წერეთლის შემოქმედება გამოირჩევა არა მარტო ჟანრობრივი მრავალფეროვნებით, არამედ თემატიკის თვალსაზრისითაც. მე-19 საუკუნის მეორე ნახევრის გადასახედიდან მისი სულიერი თვალის მიღმა არ დარჩენილა არც ერთი საკითხი, რომელიც ქვეყნისა და ერის ტკივილად იყო გადაქცეული. პოეტმა ყოველი პრობლემის შესახებ თავისი საყურადღებო ანალიზი მიაწოდა ქართველ საზოგადოებას. აღსანიშნავია ისიც, რომ ეს საკითხები დღევანდელობასაც სწვდება და არანაკლებ ყურადღებასა და განხილვას საჭიროებს.
აკაკი წერეთლის ლექსი „იმერული ნანინა“ ერთ დრო-სივრცეში აქცევს აწმყოს, წარსულსა და მომავალს, ნათლად ასახავს იმ სულისკვეთებას, რაც იყო წარსულში, აწმყოში რომ ისევ ის საფუძვლები ჩანს და მომავალში უკეთესი ცხოვრება უნდა დაისახოს. აღნიშნულ ლექსში რამდენიმე პრობლემის (პიროვნული თავისუფლების ძიება, სოციალური თანასწორობა, საყოველთაო განათლება...) წინ წამოწევით, რასაკვირველია, ემსახურება ქვეყნის უკეთესი მომავლის დასახვას, რადგან ეს არის ის მთავარი საფუძვლები, რაზე დაყრდნობითაც შენდება სამშობლოს, ერის მომავალი, რომელიც აკაკის მუდმივ ტკივილადაა გადაქცეული არა მარტო მატერიალური, არამედ სულიერი თვალსაზრისითაც, რამეთუ განცალკევებულად და გახლეჩილად ქვეყნის მომავალი უპერსპექტივოა.
აკაკი წერეთლის ლექსში „იმერული ნანინა“ ქართველი ქალის, მისი სახით კი სამშობლოს ხატებაა გადმოცემული. დედა-მშობელი, დედა-სამშობლო მომავალი თაობის გამჩენი, მისი მზრდელი და მკვებავია, რომელმაც ყოველ თაობას უკეთესი მომავალი ცხოვრების გზა უნდა უჩვენოს და დააყენოს მასზე. ამ მისიის აღსრულებაში ქალს, დედას მარიამ ღვთისმშობელი შეეწევა და ეხმარება, მისი ღვთაებრივი კალთის ძალით დაფარული და გაძლიერებული, დედასამშობლო შობს და გამოზრდისახალ თაობას, ისევ დედისა და დედასამშობლოს საკეთილდღეოდ; ზემოთ აღნიშნული დიდი სოციალური საკითხის გვერდით, ლექსში „იმერული ნანინა“ განუყოფლად მოიაზრება პიროვნების თავისუფლების პრობლემა, რომლის განხორციელების გარეშე სამყაროს წესრიგის აღსრულება ვერ ხერხდება. აკაკი წერეთლის ეპოქის გადასახედიდან და დღევანდელი გლობალური სამყაროს თვალთახედვითაც, პიროვნების თავისუფლების მოპოვებას თუ დამყარებას ბატონი არ სჭირდება, ადამიანი უნდა იყოს თავისუფალი და მის ნებას, უფლებრივ მდგომარეობას მარწუხები კი არა, არამედ ღვთის გზაზე სიკეთით დგომა განსაზღვრავს.აკაკი წერეთლის ლექსის „იმერული ნანინას“ სათქმელი, გარკვეულწილად, გრძელდება პოეტის მეორე ლექსში „იმერული სიმღერა“ (დაწერილია 1876 წელს), რომელშიც ავტორი გამოხატავს არა მარტო ამ კუთხისთვის ნიშანდობლივ სულისკვეთებას, არამედ ზოგადქართულ ეროვნულ სულს აქსოვს, რომელიც ერთად იტევს: სიყვარულს, სევდას, ტკივილს, იმედგაცრუებას, იმედს... აკაკი წერეთლის შემოქმედებას თუ კარგად ჩავუღრმავდებით, დავინახავთ, რომ მისი ნააზრევისთვის დამახასიათებელია იმედი და უიმედობა, ღრმა სიყვარულიც და მისი ნაკლებობაც, დაფასების გრძნობა და დაუფასებლობა... ეს პრობლემები მუდამ აწუხებდა მას და ამიტომაცაა ამ სულისკვეთებით გაჯერებული მისი შემოქმედება.
იმერეთი ელგუჯა თავბერიძის მხატვრულ ქრონიკებში (რომანის „ქარის ფრთების“ მიხედვით)
Authors: კაპანაძე სალომე
Published: September 2024

ძველი ამბების მხატვრულ ქსოვილში მოქცევა მწერლობის მნიშვნელოვანი ფუნქციაა. დოკუმენტურობას განსაკუთრებული დატვირთვა აქვს, როცა ქართული კულტურის უპირობო ლიდერზე – ქართულ ლიტერატურაზე გვიწევს საუბარი. ჩვენი ნაციონალური ყოფა მეხსიერებასთან მჭიდროდ არის დაკავშირებული და, სხვა ქვეყნებისგან განსხვავებით, კულტურათა ასიმილაციის გარდაუვალ პროცესებში განსაკუთრებული სიფრთხილე გვმართებს. ელგუჯა თავბერიძე იმერეთთან ასოცირებული მწერალია. იგი დავით კლდიაშვილის, რეზო ჭეიშვილის, ოტია იოსელიანის სივრცეში თანაარსებობს, ქმნის და იღვწის, რათა თანამედროვე საინფორმაციო-საოკუპაციო ომში მეხსიერებიდან არ ამოიშალოს ის, რაც გლობალიზაციის ეპოქაში სასიცოცხლოდ გვჭირდება.
ელგუჯა თავბერიძეს, როგორც მწერალს, აქვს შესანიშნავი ინტუიცია. იგი ყოველთვის გრძნობს ეროვნულ მაჯისცემას და როგორც შემოქმედი ყოველთვისაქტიურია, როცანაციონალურყოფაშისაჭირომნიშვნელობების აღქმა სუსტდება. ელგუჯა თავბერიძის მხატვრული სამყარო თავისი დინამიური ნარატივებით, მხატვრულ-გამომსახველობითი საშუალებებით, ზუსტად მიგნებული ნაციონალური აქცენტებით და, რაც მთავარია, დოკუმენტურობით სწორედ ასეთი მნიშვნელობების შემცველია. ამასთან, დოკუმენტურობა მწერლის ერთ-ერთი სარწმუნო, სანდო არგუმენტია. მისი წიგნები – „ხეზე ასვლა“ და „ქარის ფრთები“ – ძველი ამბების ქრონიკებია, რომელთა შეფასებისას მხოლოდ მხატვრული მნიშვნელობით ვერ შემოვიფარგლებით, რადგან ქუთაისელთა მეხსიერებას შემორჩენილი იღბლიანი ამბების გამხატვრულებას თავისი ისტორიული მნიშვნელობა გააჩნია. მწერლისთვის დამახასიათებელი სტილური ექსპრესია, ენობრივ-გამომსახველობითი საშუალებები ამ ამბებს იმ შთამბეჭდაობას ანიჭებს, რომელიც ჩვენს ისტორიულ-კულტურულ მოცემულობაში ელგუჯა თავბერიძის, როგორც მწერლის, თვითმყოფადობას უზრუნველყოფს.
იმერეთის ეპისკოპოსი გიორგი (ალადაშვილი)
Authors: ლორთქიფანიძე ირაკლი
Published: September 2024

XIX-XX საუკუნეებში საქართველოს სამოციქულო მართლმადიდებელ ეკლესიაში არაერთი ღირსეული მღვდელმთავარი მოღვაწეობდა, მათ შორის არის იმერეთის ეპისკოპოსი გიორგი (ალადაშვილი).
1908 წლის 1 თებერვალს გურია-სამეგრელოს ეპისკოპოსი გიორგი (ალადაშვილი) დაადგინეს იმერეთის ეპარქიის მმართველად, რომელსაც 1917 წლამდე განაგებდა.
წარმოდგენილ პუბლიკაციაში, საარქივო დოკუმენტებისა და იმდროინდელი პრესის მასალების მიხედვით, განხილულია 1908-1917 წლებში ეპისკოპოს გიორგის მოღვაწეობა იმერეთის სამიტროპოლიტოში. საარქივო დოკუმენტების მიხედვით საუბარია ქუთაისის სასულიერო სემინარიის აღდგენის შესახებ. აქვე წარმოდგენილია საქართველოს ეკლესიის დროებითი მმართველობის სხდომის ჟურნალების ჩანაწერები, რომლებშიც შეეხება ეპისკოპოს გიორგის ეპარქიიდან გათავისუბლებას.
სტატიაში გამოქვეყნებული საარქივო დოკუმენტების უმრავლესობა პირველად ქვეყნდება.
ვიკტორ ნოზაძე და „ვეფხისტყაოსანი“
Authors: ურდულაშვილი ლალი
Published: September 2024

მე-20 საუკუნის ქართველ რუსთველოლოგთა შორის განსაკუთ- რებული ადგილი უკავია ემიგრანტ მეცნიერს ვიკტორ ნოზაძეს. სამშობლოდან გამგზავრების შემდეგ იგი სიცოცხლის ბოლომდე ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა ევროპაში. ვიკტორ ნოზაძე გარდაიცვალა საფრანგეთში, დაკრძალულია ლევილის ქართულ სასაფლაოზე.
მეცნიერის რუსთველოლოგიური „განკითხვანი“ ფასდაუდებელი მნიშვნელობისაა   და   დღემდე   ინარჩუნებს    აქტუალობას.    დიდი ხნის განმავლობაში მკვლევრის ნაშრომები უცნობი იყო ქართველი საზოგადოებისათვის კონიუნქტურის გამო. მხოლოდ სპეციალისტთა ვიწრო წრეში იცნობდნენ მას, როგორც რუსთველის პოემის „მჩხრეკელს“. მიუხედავად იმისა, რომ უცხოეთში ვ. ნოზაძე მოკლებული იყო მისთვის საჭირო ლიტერატურას, მეგობართა დახმარებით ის მაინც თავდაუზოგავად მუშაობდა პოემის „თარგმანებაზე“.
მეცნიერმა შექმნა ენციკლოპედიური მნიშვნელობის მონოგრაფიები: ფერთამეტყველება, ბუნებისმეტყველება, მზისმეტყველება, ვარსკვლავთ- მეტყველება, ღმრთისმეტყველება, საზოგადოებათმეტყველება, მიჯნურთ- მეტყველება.
მკვლევარმა თავისი ფართო ერუდიციისა და ბუნებრივი ტალანტის წყალობით პოემის არაერთ ბუნდოვან ადგილს მოჰფინა ნათელი, მოგვცა მანამდე შეუსწავლელი სტროფების მისეული ინტერპრეტაცია.
ვ. ნოზაძემ თავისი შრომებით შექმნა სრულიად ახალი ეტაპი რუსთველოლოგიურ მეცნიერებაში.
ზემო იმერეთი და აკაკი და გიორგი წერეთლები
Authors: ქაჯაია მანანა
Published: September 2024

იმერეთიდან წამოსული XIX  საუკუნის  ქართული  მწერლობის ორი თვალსაჩინო წარმომადგენელი  ქართველ  მამულიშვილთა  იმ ჯგუფს მიეკუთვნება, რომლებიც გასული საუკუნის 60-იან წლებში გამოვიდნენ სამოღვაწეო ასპარეზზე და ქართული საზოგადოებრივი და ლიტერატურული ცხოვრება ძირეულად შეცვალეს.
ზემო იმერეთის წარმომადგენლები – აკაკი და გიორგი წერეთლები ენერგიულად იღვწოდნენ საზოგადოებრივ-ლიტერატურულ სარბიელზედა უშუალო მონაწილეობას იღებდნენ იმდროინდელი ყველა მნიშვნელოვანი, საჭირბოროტო პრობლემის დასმასა და გადაწყვეტაში.
მათი მოქალაქეობრივი მრწამსის შინაარსს განსაზღვრავს ეროვნულ- განმათავისუფლებელი მოძრაობის იდეები. ისინი თავიანთი დიდი განსწავლულობითა და მოღვაწეობის მრავალფეროვნებით ტიპური 60-იანელები არიან.
როგორც ცნობილია, გიორგი წერეთელმა, ილია ჭავჭავაძესა და აკაკი წერეთელთან ერთად, ჭაბუკობიდან მოყოლებული გარდაცვალებამდე იტვირთა მძიმე და საპასუხისმგებლო მისია ხელოვანისა და, ამავე დროს, ერის მოძღვრისა. ამ დიდი ტვირთის სიმძიმის ქვეშ იგი ერთი წუთითაც არ მოხრილა და ღირსეულად, როგორც ეს რჩეულ ადამიანს, ერის გულის მესაიდუმლეს შეჰფერის, წმინდად დაიცვა ქართველი მწერლისა და მოღვაწის სახელი.
მნიშვნელოვანია აკაკი წერეთლისა და გიორგი წერეთლის თბილი, მეგობრული ურთიერთობა, რომელიც ქუთაისის გიმნაზიიდან დაიწყო და კიდევ უფრო განმტკიცდა აკაკის ჟურნალ „კრებულში“ მუშაობის შემდეგ.
უაღრესად მნიშვნელოვანია იმის გათვალისწინება, თუ როგორ მიიღო რომელიმე მწერლის შემოსვლა ქართულ მწერლობაში  საზოგადოებამ, რა მხარეები შეამჩნიეს ქართველმა კრიტიკოსებმა ფასეული ამა თუ იმ მწერლის თხზულებებში, რა მომენტები გამოყვეს და წამოსწიეს წინ.
უპირველეს ყოვლისა, საინტერესოა აკაკი წერეთლის აზრი გიორგი წერეთლის შემოქმედებაზე. გიორგი წერეთლის შემოქმედების თაობაზე აკაკის არ გამოუქვეყნებია ვრცელი წერილები, რომლებშიც განხილული იქნებოდა მწერლის შემოქმედება. მაგრამ ის, რაც აკაკის გიორგი წერეთლის შესახებ უთქვამს, ძალიან მნიშვნელოვანია ამ უკანასკნელის დასახასიათებლად.
ერთი სიტყვით, აკაკი სრულიად გარკვეულად მიუთითებს, რომ გიორგი წერეთელი გამოირჩევა დიდი ნაყოფიერებით, პროდუქტულობით, რაც მისი შრომისმოყვარეობის გამოხატულებაცაა, მაგრამ, ამასთანავე, და ამის გამოც, მისი ნაწერები უთანაბრობით ხასიათდება. იგი ბევრს წერს, მაგრამ ნიჭიერებით მხოლოდ მისი ნაწერების ნაწილია აღბეჭდილი, დანარჩენს ნაჩქარობა და დაღლილობა ეტყობა.
ამგვარად, მეტად საინტერესო და მნიშვნელოვანია აკაკი წერეთლის მიერ გიორგი წერეთლის შემოქმედებითი ღვაწლის დადებითად შეფასება
გიორგი წერეთელი სოფრომ მგალობლიშვილის მოგონებებში
Authors: ჭიქაბერიძე მაგდა , შაკიაშვილი ეკატერინე
Published: September 2024

გიორგი წერეთლის სახე საინტერესოდ ცოცხლდება ხალხოსანი მწერლის – სოფრომ მგალობლიშვილის მოგონებებში. მემუარისტი მას კარგად იცნობდა, მასთან პირადი და საქმიანი ურთიერთობა აკავშირებდა. სოფრომ მგალობლიშვილის შეფასებით, გიორგი წერეთელი სამოციანელთა გუნდის ერთ-ერთი თვალსაჩინო წარმომადგენელია. ის მრავალმხრივი მოღვაწე იყო, უპირველესად კი –  ბელეტრისტი და პუბლიცისტი.
სოფრომ მგალობლიშვილი აღნიშნავს გიორგი წერეთლის განსა- კუთრებულ პიროვნულ თვისებებს: „იგი დიდი ორგანიზატორი იყო, დროს ალღოს ამღები“. მან დააარსა გაზეთი „დროება“, „სასოფლო გაზეთი“, ჟურნალი „კრებული“, შემდეგ კი – გაზეთი „კვალი“. გაზეთ „კვალის“ გამოცემისას შეამჩნია მესამე დასელთა მიმართულების ჩასახვა და გზა გაუხსნა თავის გაზეთში.
მემუარისტის დახასიათებით, გიორგი წერეთელი ძალიან მოძრავი და ენერგიული კაცი იყო. იგი ხშირად დადიოდა საქართველოს ახლად შემოერთებულ მხარეებში: ქობულეთში, აჭარაში, შავშეთში... ის დაუახლოვდა მაჰმადიან ქართველებს და სხვებსაც ამისაკენ მოუწოდებდა. ხშირად ესაუბრებოდა გურია-სამეგრელოს ეპისკოპოს გრიგოლს და სთხოვდა, გასცნობოდა მაჰმადიან ქართველებს, ეამბო მათთვის, თუ ვინ იყვნენ ისინი ძველად და რა როლს თამაშობდა მათი მხარე ძველ საქართველოში.
სოფრომ მგალობლიშვილის თქმით, გიორგი წერეთელი ილაშქრებდა რუსიფიკაციის წინააღმდეგ. მან გურია-სამეგრელოს ეპისკოპოს გრიგოლს ასევე სთხოვა, პროტესტი გამოეთქვა ეკლესიებში მეგრული წირვა-ლოცვის შემოღების წინააღმდეგ. გრიგოლმა, რომელიც თვითონაც ამის წინააღმდეგი იყო, მთავრობას ოფიციალური განცხადებით მიმართა.
მემუარისტის თქმით, გიორგი წერეთელმა ბევრი ცუდი ნახა, მაგრამ მაინც არ შეუწყვეტია ბრძოლა და „ამ ბრძოლაში პოულობდა სიტკბოებას“.
სოფრომ მგალობლიშვილი  განიცდიდა,  რომ  გიორგი  წერეთელი კრიტიკოსებისაგან სათანადოდ არ იყო დაფასებული. არავინ კისრულობდა მისი თხზულებების ტომებად გამოცემას.
მოგონებებში საინტერესოდ არის აღწერილი მემუარისტისა და გიორგი წერეთლის საქმიანი ურთიერთობა, რომელშიც მჟღავნდება დიდი მოღვაწის პიროვნული თვისებები: შეუპოვრობა, გაბედულება, მიზანსწრაფულობა. საზოგადოდ, სოფრომ მგალობლიშვილი გიორგი წერეთლის შესახებ ბევრ ისეთ დეტალს გვაცნობს, როგორსაც სხვა მემუარისტებთან არ ვხვდებით. ეს კი მის მოგონებებს განსაკუთრებულ ღირებულებას სძენს.