Μελέτη ηλεκτροκαρδιογραφικών ανωμαλιών, υπερηχοκαρδιογραφικών δεικτών και καρδιακών αρρυθμιών σε ασθενείς με ομόζυγη β-μεσογειακή αναιμία
Authors: Κολιός Μάριος 
Published: November 2021

Υπόστρωμα: Υπάρχει ένα αυξημένο αρρυθμιολογικό φορτίο στους ασθενείς με μείζονα β-θαλασσαιμία (ΤΜ) χωρίς εμφανή καρδιομυοπάθεια. Εκτός από τους κλασικούς αρρυθμιολογικούς και ηλεκτροκαρδιογραφικούς δείκτες, μελετήσαμε σύγχρονους δείκτες κοιλιακής επαναπόλωσης και διαταραχής του αυτόνομου νευρολογικού συστήματος, τόσο σε ηρεμία όσο και στην άσκηση. Επιπλέον, μελετήσαμε σε αυτή την ομάδα των ασθενών την εξέλιξη των ηλεκτροκαρδιογραφικών και αρρυθμιολογικών δεικτών σε βάθος 12 μηνών. Μέθοδοι: Μελετήσαμε 47 ενήλικες ασθενείς με μείζονα β-θαλασσαιμία χωρίς συστολική καρδιακή ανεπάρκεια καθώς και μία αντίστοιχη σε ηλικία και φύλο ομάδα ελέγχου. Η μέση ηλικία του πληθυσμού ήταν 36 ετών, με το 57% να είναι άρρενες. Καταγράφηκαν βασικά δημογραφικά και κλινικά χαρακτηριστικά, καθώς και ηλεκτροκαρδιογράφημα 12 απαγωγών, 24ωρη ηλεκτροκαρδιογραφική καταγραφή και όλοι οι ασθενείς υπεβλήθησαν σε δοκιμασία κόπωσης σε κυλιόμενο τάπητα. Αντίστοιχος έλεγχος με ηλεκτροκαρδιογράφημα 12 απαγωγών, 24ωρηηλεκτροκαρδιογραφική παρακολούθηση και δοκιμασία κόπωσης διενεργήθηκε στους12 μήνες. Ακολούθησε ανάλυση κλασικών ηλεκτροκαρδιογραφικών παραμέτρων καθώς και σύγχρονων αρρυθμιολογικών δεικτών εκπόλωσης και επαναπόλωσης/διασποράς (κατακερματισμός διαστήματος QRS, Τ peak-to-end, Tpeak-to-end/QT). Επιπλέον μελετήθηκαν δείκτες δυσλειτουργίας του αυτόνομου νευρικού συστήματος όπως οι heart rate variability και heart rate recovery μετά από δοκιμασία κόπωσης. Αποτελέσματα: Οι ασθενείς με β-θαλασσαιμία παρουσίασαν αύξηση του διαστήματος QTc τόσο στο ηλεκτροκαρδιογράφημα ηρεμίας όσο και στην 24ωρη ηλεκτροκαρδιογραφική καταγραφή. Επιπλέον παρουσίασαν αυξημένους δείκτες σχετικούς με την ετερογένεια κοιλιακής επαναπόλωσης, όπως η διασπορά QTδιαστήματος, και οι λόγοι T peak-to-end/QT. Επίσης, οι β-θαλασσαιμικοί ασθενείς είχαν αυξημένους δείκτες heart rate variability ενώ η heart rate recovery είχε εξασθενίσει σημαντικά σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Επιπλέον, παρουσίασαν αύξηση του Ρ κύματος και του διαστήματος QRS, ενώ ο κατακερματισμός QRS ήταν ιδιαίτερα εκσεσημασμένος. Τέλος, στους β-θαλασσαιμικούς ασθενείς παρατηρήθηκε αυξημένο φορτίο πρώιμων έκτακτων υπερκοιλιακών συστολών και επεισοδίων παροξυσμικής κολπικής μαρμαρυγής . Μετά από 12 μήνες παρακολούθησης, δεν παρατηρήθηκε σημαντική αλλαγή στους ηλεκτροκαρδιογραφικούς δείκτες, ούτε και στους δείκτες κολπικής και κοιλιακής εκπόλωσης και επαναπόλωσης, όπως και στους δείκτες λειτουργίας του αυτόνομου νευρικού συστήματος. Παρόλα αυτά, παρατηρήθηκε αύξηση των υπερκοιλιακών έκτακτων συστολών. Η παρουσία παροξυσμικής κολπικής μαρμαρυγής ήταν μεγαλύτερη στους 12 μήνες παρακολούθησης (4/47 στην αρχική καταγραφή vs 8/47 στους 12 μήνες, p=0,38).Παρόλα αυτά, 5 από τους 8 ασθενείς η οποίοι διαγνώστηκαν με παροξυσμική κολπική μαρμαρυγή στην 12μηνη παρακολούθηση, δεν είχαν διαγνωστεί με παροξυσμική κολπική μαρμαρυγή στον αρχικό έλεγχο. Επομένως, συνολικά 9 από τους 47 ασθενείς(19%) παρουσίασαν παροξυσμική κολπική μαρμαρυγή. Σημειώνεται επίσης ότι 3 από τους 9 αυτούς ασθενείς ήταν ασυμπτωματικοί. Η μέση διάρκεια των επεισοδίων ήταν5±2 λεπτά και ο μέσος αριθμός επεισοδίων ήταν 8±2.Συμπεράσματα: Οι ασθενείς με μείζονα β-θαλασσαιμία με διατηρημένη συστολική λειτουργικότητα, παρουσιάζουν ποικίλες ηλεκτροκαρδιογραφικές ανωμαλίες, συμπεριλαμβανομένου μεταβολές της κοιλιακής επαναπόλωσης και εκπόλωσης. Επίσης, παρατηρήθηκε διαταραχή του αυτόνομου νευρικού συστήματος στην 24ωρη ηλεκτροκαρδιογραφική καταγραφή, καθώς και κατά την φάση ανάνηψης μετά από δοκιμασία κόπωσης. Αυτοί οι δείκτες δεν αλλάξανε σημαντικά μετά από βραχεία παρακολούθηση. Παρόλα αυτά, η υπερκοιλιακή εκτοπία και το φορτίο παροξυσμικής κολπικής μαρμαρυγής εξελίχθηκαν περαιτέρω. Η προγνωστική αξία των συγκεκριμένων αρρυθμιολογικών δεικτών σε αυτό το υπόστρωμα, μένει να εκτιμηθεί περαιτέρω στο μέλλον.