ПРИЧИНЫ НАРУШЕНИЯ ПСИХОМОТОРНОГО РАЗВИТИЯ
Authors: Оспанова А.С. 
Published: October 2023

Бұл ғылыми мақалада психомоторлы дамудың – күрделі даму сатысы баяндалып, оның бұзылуына әсер етуші факторлар жан-жақты зерттеліп алынған мәліметтер ұсынылды. Бала дамуына әсер ететін бұзылыстардың бірі сыртқы немесе ішкі жағымсыз фактордың салдарынан орын алатындығы мен бұзылыстардың психомоторлы функциялардың дамуына кедергі келтіру жағдайлары қарастырылған. Күрделі бұзылыстар туындаған жағдайдағы таным процестерінің нашарлауы мен негізгі анализаторлардың бұзылуы жағдайлары туралы жазылған. Сондай-ақ күрделі бұзылыстардың салдарынан сөйлеу процесі мен қарым-қатынас жағдайларындағы бұзылыстардың орын алуы, эмоционалды және мінез-құлық ерекшеліктері мен бұзылыстардың дәлелді мысалдары келтірілді. Тұқым қуалайтын патология механизмін жан-жақты анықтауға зор мүмкіндік беретін клиникалық, молекулалық, биохимиялық генетика мен цитогенетиканың заманауи жетістіктері- нің нәтижесі бойынша алынған мәліметтер талданды. Түйін сөздер: психомоторлы даму, хромосомалық аурулар, жетекші бұзылыстар, күрделі бұзылыстар, ерте диагностикалау, биохимиялық генетика мен цитогенетика, Даун синдромы, қалыптасу ерекшеліктері.

В данной научной статье описано психомоторное развитие - сложный этап развития, а также всесторонне изучены и представлены факторы, влияющие на его нарушение. Принято считать, что одно из нарушений, влияющих на развитие ребенка, возникает в результате действия внешнего или внутреннего отрицательного фактора, а также случаев, когда нарушения мешают развитию психомоторных функций. При серьезных нарушениях учитывают ухудшение когнитивных процессов и случаи срыва основных анализаторов. Также приведены научно обоснованные примеры возникновения нарушений речевого процесса и ситуаций общения, эмоционально-поведенческих особенностей и нарушений вследствие комплексных расстройств. Проанализированы данные, полученные в результате современных достижений клинической, молекулярной, биохимической генетики и цитогенетики, которые дают большие возможности комплексно определить механизм наследственной патологии. Ключевые слова: психомоторное развитие, хромосомные болезни, ведущие нарушения, комплексные нарушения, ранняя диагностика, биохимическая генетика и цитогенетика, синдром Дауна, особенности развития.

This scientific article describes psychomotor development - a complex stage of development, as well as comprehensively studied and presented the factors influencing its violation. It is generally accepted that one of the disorders that affect the development of a child arises as a result of the action of an external or internal negative factor, as well as cases when disorders interfere with the development of psychomotor functions. In case of serious violations, the deterioration of cognitive processes and cases of failure of the main analyzers are taken into account. Evidence-based examples of the occurrence of violations of the speech process and situations of communication, emotional and behavioral characteristics and disorders due to complex disorders are also given. The data obtained as a result of modern achievements in clinical, molecular, biochemical genetics and cytogenetics, which provide great opportunities to comprehensively determine the mechanism of hereditary pathology, are analyzed. Keywords: psychomotor development, chromosomal diseases, leading disorders, complex disorders, early diagnosis, biochemical genetics and cytogenetics, Down syndrome, developmental features.