bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
جداسازی و شناسایی قارچ‌های مرض‎‌آور حشرات از خاک‌های ولایت بدخشان و میزان تأثیر آن‌ها بالای موریانۀ نوع (Anacanthotermes Vagan)
Authors: فلاح زاده محمدحسین , رحیمی محمد سلیم
Published: January 2025

در یک نمونه­برداری به‌منظور دریافت قارچ‌های مرض‌آوری حشرات از ولایت بدخشان دو نوع آن یعنی ‌Metarhizium anisopliae و Metarhizium robertsii  پـس از مطـالعـۀ دقیـق مـورفـولوژیکی و مالیکـیولی شـناسایی گـردید. بررسی میـزان تولیـد کـونید یا M. Robertsii بومی افغانستان و Beauveria bassiana بومی ایران روی چهار محیط طبیعی جامد متفاوت که شامل میده‌گی برنج، میده‌گی گندم، ماش سبز و بورۀ اره بوده در شرایط معیاری مورد آزمایش قرار گرفتند. یک نوع قارچ شناسایی‌شده از خاک‌های ولایت بدخشان با دو نوع قارچ‌های(Beauveria bassiana،Beauveria varroa ) شناسایی‌شده از خاک‌های ایران در شرایط آزمایش‌گاهی و نیمه‌آزمایش‌گاهی با غلظت‌های  شامل 106،105، 107 و 108 کونید یا  بر فی­لیتر در قالب یک طرح کاملاً تصادفی آزمون فاکتوریل علیه موریانه نوع Anacanthotermes vagans انجام شد که بیشترین مرگ‌ومیر را غلظت 108 نشان داد. نتیجه تجزیۀ ارقام نشان‌داد که قارچ مرض‌آوری حشرات بومی افغانستان (M. Robertsii) بیشترین اثر مرگ‌ومیر را روی موریانه‌ها داشت.
د کابل په ښار کې د هوا ککړتیا سرچینې او اغیزې
Authors: صافی عبدالغیاث
Published: January 2025

د هیواد په ټولو لویو ښارونو او په تیره بیا د کابل ښارکې د هوا ککړتیا د نړی د نورو لویو ښارونو په څیر د بیلابیلو لاملونولکه د نفوسو ډیروالی، دودانولوچاروفعالیتونو،حمامونو،ډوډۍ پخولوخونې،د غیری معیاري لیږدیدونکو وسایطو ترافیک، بی کیفیته وارداتی تیل ،بی کیفیته وارداتي اوبلن غاز،د ډوډۍ پخولوسیلوګانی،د خوږو جوړولو فابریکې،د خښتو پخولو داشونه،د خښتوپخولوبټۍ،اومه سړکونه،د نباتي پوښښ کمښت او له منځه تلل،د ښار لپاره د شنه کمربند نه شتون،جنراتورونه،د حرارتي برښنا ماشینونه،د کورونو تودولو دستګاوی،په بېلابېلو چارو د ډبرو سکاروکارولو او نورو صنعتي فعالیتونوله امله رامنځته کیږی او د ټولو ژوندیو موجوداتو،په تیره بیا په کابل ښارکې يې د میشتو ښاریانو ژوند له بېلابېلو روغتیایې ستونزو سره مخامخ کړی دی. په دی لیکنه کې په کابل کې د هوا ککړتیا سرچینې او اغیزې تر مطالعې لاندې نیول شوی اوپه پایله کې د هوا  ککړتیا سرچینې او اغیزې په ګوته شوي دي.
بررسی چگونگی خوردگی در تیر یک سر بسته
Authors: نعیم زاد محمد عارف
Published: January 2025

خوردگی با این که سبب کاهش ناچیز کتله در ساختارهای انجنیری می‌گردد اما باعث تقلیل چشم‌گیر در مقاومت مکانیکی و عمر مواد خورده‌شده می­شود. بنابراین، حفظ سلامتی یک ساختار که در یک محیط خورنده قرار دارد، می‌تواند وضعیت ساختار در هر زمان را نشان داده و سبب جلوگیری از لطمات وارده و هزینه­های ناشی از آن شود. هدف از این پژوهش، بررسی توانایی روش امپدانس الکترومکانیکی در تشخیص خوردگی می‌باشد و با استفاده از پیزوالکتریک به بررسی ابعاد عیب‌ها بر روی یک تیر یک سر بسته پرداخته شده است. جهت تشخیص کمی عیب به صورت سنتی، از معیار آسیب اسکالر استفاده شده است. با توجه به نمودارهای بدست‌آمده در بحث تحلیلی و تجربی، به وضوح دیده می‌شود که پیزوالکتریک در هر دو بحث قادر به تشخیص ابعاد عیب‌ها می‌باشد.
تحلیل فصلی جریان آب دریا در ستیشی سنگ نوشته
Authors: رشتین صدیق الله
Published: January 2025

مقدار آب دریاها و دریاچه‌ها در مقایسه با تمام آب موجود در کره زمین خیلی ناچیز بوده که موجودیت تغییرات فصلی در مقدار آب دریاها نقش خیلی ارزنده در تمام فعالیت‌های بشری را دارا می‌باشد. با دوام و افزایش مقدار بارندگی، آب در سطح زمین جاری می‌شود که دریاچه‌ها و دریاهای تشکیل می‎گردد. بارندگی، درجه حرارت هوا و تبخیر- تعرق از جمله عوامل تأثیرگذار اقلیمی هستند که بالای مقدار جریان دریا اثر می‌گذارد. دریاها یكی از منابع اصلی آب مصرفی می‌باشند که برای مدیریت بهتر این منابع تحلیل و دانستن مقدار جریان آب دریاها امر ضروری می‌باشد. پلان‎های که برای طراحی سیستم‎های آبی یا ساختمان‎های هایدرولوژیکی به کار می‌رود، اکثراً بر اساس تحلیل دیتاهای هایدرولوژیکی ماهانه، فصلی و سالانه مقدار جریان آب دریاها تنظیم می‎گردد. تحلیل فصلی جریانات آب دریاها از اهمیت عملی بیشتر برخوردار می‎باشد، زیرا میزان تأمینات آبی مناطق مختلف (بیلانس آبی)، ذخایر برق آبی، فعالیت‎های زراعتی و غیره فعالیت‎ها به مقدار جریان آب فصلی دریاها بستگی دارد.
د حجروي سکلېټ جوړښت او په حجره کې یې د رول څېړنه
Authors: همدرد محمد حامد
Published: January 2025

حجروي سکلېټ د پروټیني رشتو یوه شبکه ده چې د ایوکریوټیک حجرې د سایتوپلازم په داخل کې د حجروي غشا له یوې خوا تر بلې غځېدلی دی. د حجروي سکلېټ اصلي دنده حجرې ته د ټاکلې بڼې ورکولو تر څنګ د حجروي نظم، پیاوړې ساتنې، د حجرې په داخل کې د موادو لېږدونه، حجروي وېش، د اورګانیلونو استونه او همدارنګه د حجرې د حرکت دنده پر غاړه لري. حجروي سکلېټ د درې ډوله بېلابېلو رشتو: مایکروټیوبولونو، مایکرو یا اکټین فیلامنټونو او متوسطو رشتو څخه جوړ شوی دی. د حجروي سکلېټ درې ګونې رشتې د اندازې او پروتینو د جوړښت له مخې یو له بله توپیر لري. مایکروټیوبول یې تر ټولو لویه او مایکروفیلامېټ یې تر ټولو کوچنی رشته ده. مایکروټیوبول او مایکروفیلامېټ رشتې فایبري شکل لري چې د فرعي واحدونو څخه جوړ شوي دي او په چټکتیا سره د انقباض او انبساط وړتیا لري.
مروری به اهمیت اقتصادی بیماری طبق بالای تولید شیر در گاوهای شیری
Authors: حبیبی ایمل
Published: January 2025

بیماری طبق یکی از زیان‌بار­ترین بیماری­های حیوانات نشخوارکننده بوده که سبب خسارات بزرگ اقتصادی برای مال‌داری می­شود. طبق یک بیماری شدیداً ساری و ویروسیِ حیوانات نشخوارکننده مانند گاو، گاومیش، گوسفند، بز و خوک است که شدیدترین نوع آن در گاو و خوک می­باشد. این بیماری تب، آبله و شاریده­گی دهن، پا­ها و پستان را در حیوانات نشخوارکننده ایجاد می­نماید. عامل بیماری طبق مربوط خانواده Picornaviridae و جنس Aphthovirus می‌باشد­، سیروتایپ­های این ویروس عبارت اند از ,A ,O ,C ,SAT -1 ,SAT -2 SAT -3 و Asia -1 می­باشد. بیماری طبق به طور عموم خسارات اقتصادی مستقیم و غیرمستقیم را بار می­آورد. این بیماری تأثیر قابل ملاحظه­ی بالای کاهش حاصل شیر حیوانات داشته و تا ۶۳.۴۰ فیصد سبب کاهش شیر حیوانات می­شود.
معادل های اصل تغییراتی اکلندگونه در فضای شبه متریکی
Authors: سیاوش سیدنسیم
Published: January 2025

در این مقاله ابتدا مفهوم  تابع روی فضای شبه متریکی که تعمیم‌دهنده‌ی مفاهیم تابع و - فاصله است، تعریف شده و بعداً اصل تغییراتی اکلند‌گونه در فضای شبه متریکی با یک  تابع بیان و هم‌چنان شکل تعادل اصل تغییراتی اکلندگونه در فضای شبه متریکی کامل با یک  تابع در نظر گرفته شده و در ادامه معادل بودن این اصل تغییراتی اکلندگونه با قضیه‌ی نقطه ثابت از نوع کاریستی – کرک برای توابع چندین قیمته، قضیه‌ی اصغری‌سازی تاکهشی و موارد مرتبط دیگر در فضای شبه متریکی کامل با یک  تابع بیان و اثبات شده است.
مروری برجنبه های کلینیکی تومور مقاربتی قابل انتقال در سگ ها
Authors: الفت غلام حیدر
Published: January 2025

تومور مقاربتی قابل انتقال یک نیوپلازم شایع در سگ­ها می­باشد. در سگ­هایی که با یک‌دیگر در تماس نزدیک اند یا در سگ­های ولگرد و وحشی که در نمایشگاه­ها باهم در یک‌جای قرار می­گیرند، دیده شده و با آمیزش جنسی و به صورت توده­های متعدد نیوپلاستیک در دستگاه تناسلی خارجی از طریق بر خورد مستقیم با غشاهای مخاطی  در هر دو جنس ( نر و ماده) رخ می دهد و غشاهای آسیب دیده می­تواند سبب تسهیل انتقال شود. حیوانات جوان‌تر ( کم‌تر از پنج سال) بیشتر مبتلا می­شوند. این تومور رشد سریعی دارد و علایم کلینیکی پس از گذشت مدت کوتاهی از دوره‌ی مخفی ظاهر می‌شود. دارای ترشحات بدبو و خونی بوده و هنگام خارج کردن آلت تناسلی توده­های گوشتی نودول مانند، خاکستری رنگ دیده می­شود. تاریخچه، علایم و ویژه‌گی­های سایتولوژیک کلینیکی معمولاً برای تشخیص  مشهود است. با این حال بیوپسی و معاینه هستولوژیکی شاید در موارد غیر عادی لازم باشد.
تحلیل اهمیت پدیده های ریولوژی
Authors: پوپلزی ریحـانه
Published: January 2025

در این مقاله در مورد پدیده‌ی ریولوژی که در ساحات علم کیمیا، طب و فارمسی از اهمیت فوق العاده‌ی برخوردار است، بحث صورت گرفته است؛ البته تحقیق متذکره نسبت به نبود امکانات لابراتواری به شکل تحقیق کتابخانه‌یی و با استفاده از منابع معتبر آماده و در خدمت علاقه‌مندان قرار دارد. امید استفاده‌ی مطلوب از آن برای ارتقای سطح معلومات علاقه‌مندان گردد. علم که سیالت مایعات و تغییر شکل deformation جامدات را تحت اثر فشار بلند مطالعه قرار می‌دهد، بنام ریولوژی یا سیالت یاد می‌شود. سیستم‌های نیوتنی و غیر نیوتنی، جریان سودوپلاستیک که اهمیت بزرگی صنعتی و علمی داشته و به خصوص در عرصه‌های صنعت مورد بحث و مطالعه قرار گرفته است. علاوتاً، بحث جریان‌های گشاده و لزوجیت که ارزش خاصی در ساحات علم کیمیا، فارمسی و زراعت دارد، نیز به بررسی گرفته شده است.
ارزیابی منابع آب در ستیشن شوخی
Authors: رشتین صدیق الله
Published: January 2025

منابع آبی از آغاز زنده‌گی بشرتا اکنون در فعالیت‌های روزمره‌ی جوامع بشری درشهرهای بزرگ و درقریه‌های کوچک حیثیت هسته را داشته است. گرچه افغانستان در منطقه‌ی صحرایی آسیای مرکزی واقع است، اما باز هم در این سرزمین یک تعداد دریاهای دایمی نیز جریان دارد. تمام دریاهای افغانستان به استثنای دریای کابل به غدیرها و جهیل‌ها می‌ریزند و یا درصحرا‌ها جذب می‌شوند. از جمله جریان سطحی آب‌های افغانستان 11 فیصد در بحر آزاد و متباقی 89 فیصد آن به حوزه‌های بسته می‌ریزند. دریاهای افغانستان عموماً رژیم فصلی داشته یعنی عموماً آب‌خیزی‌های بهاری و تابستانی را دارا می‌باشد طوری‌که اکثراً منبع دریاها را بارندگی‌های مستقیم و آب حاصله از ذوب برف و یخچال‌های دایمی تشکیل می‌دهد. این پروسه باعث می‌گردد که دریاها در اکثر ماه‌های سال دارای آب باشد.
نقش خدمات ابری در تحصیلات عالی
Authors: اسلمزی صبغت الله , سادات سید عابد
Published: January 2025

این تحقیق نقش اساسی خدمات ابری را در سیستم آموزشی تحصیلات عالی بررسی می‌نماید. آموزش نقش مهمی را در حفظ و رشد اقتصادی یک کشور دارد. حالا روش تدریس در صنوف روز به روز در حال تغییر است. اکثریت محصلان علاقه‌مند به تکنالوژی معلوماتی هستند که در صنوف خویش دروس و مواد لازم آن را از طریق تکنالوژی معلوماتی به دست آورند. بنابرین، مهم است که ما در مورد آخرین تکنالوژی به‌نام خدمات ابری که باید در آموزش و یادگیری استفاده شود، فکر کنیم. یکی از جدید‌ترین تکنالوژی‌های امروزه خدمات ابری است که در حال حاضر رایج‌ترین تکنالوژی در مؤسسات تحصیلات عالی می‌باشد، اکثریت کشورهای پیشرفته از این تکنالوژی درعرصه‌ی آموزش تحصیلات عالی استفاده می‌نمایند، خدمات ابری می‌تواند اساتید و محصلان را همکاری کند که به شکل ساده و پیشرفته با هم وصل بوده و موارد لازم درسی را باهم شریک نمایند.
د پورتال وریدي سیستم اناتومیکي څیړنه
Authors: حامد اسدالله
Published: January 2025

هغه مواد چې په وړو کولمو کې جذبیږي لومړی جګر ته ځي او له پروسس کیدو وروسته بیا زړه ته داخلیږي. د هاضمې کانال ټولې برخې په پورتال سیستم پورې اړه نه لري. پورتال سیستم د مری له لاندینۍ برخې څخه پیل او د مقعد د کانال تر پورتنۍ برخې پوره ادامه لري. د وینې هغه لوی حجم چې د پورتال په وریدې سیستم کې شتون لري د بدن عکس العمل د مایعات د کمیدو او زیاتیدو په مقابل کې متاثره کوي. هغه وینه چې د پورتال په ورید کې شتون لري د جګر د فزیولوژیکي دندو لپاره ډیر مهم دي. د پورتال وریدي سیستم امبریولوژی د حاملګۍ په څلورمه اوونۍ کې پیل او تر دولسمې اوونۍ پورې دوام کوي. د پورتال وریدي سیستم اهمیت دا دی چې وینه مخکې له دې چې زړه ته داخله شی، لومړي جګر ته ځي او هلته یې زهري او مضر مواد فلتر کیږي.
مطالعه ی اختلالات ناف در گوساله های نوتولد
Authors: توفیق محمدمنیر
Published: January 2025

در اختلالات ناف، ناف و انساج مجاور آن التهابی می­گردند. این بیماری اکثر در نوزادان نشخوارکننده چون گوساله­ها، بره­ها و بزغاله­ها رخ می­دهد. بسیاری واقعات التهاب ناف در جریان چند روز بعد از زایمان انکشاف می­نماید. التهاب ناف در  نوزادان باعث مرگ و میر قابل توجه می­گردد.  عوامل متعددی در به میان آوردن التهاب ناف نقش دارند که شامل عوامل عفونی، میخانیکی، نارسایی سیستم ایمینی در مهار عفونت و حفظ الصحوی می­شوند. حیوانات مبتلا علایم کلینیکی گوناگونی را از خود تبارز می­دهند که عمده­ترین شان ­را پندیده­گی قسمت ناف، موجودیت درد، ترشح مواد چرکی، تشکل آبسه و هرنیای ناف تشکیل می­دهد. در تشخیص این غیر نارملی علایم کلینیکی و معاینات یولتراسونوگرافی نقش بسزای دارد. تداوی التهاب ناف توسط انتی­بیوتیک­های دارای ساحه‌ی تأثیر وسیع و یا در صورت نیاز جراحی صورت می­گیرد. در این مقاله‌ی مروری عوامل، بیماریزایی، علایم، تشخیص و تداوی التهاب ناف به بحث گرفته شده است.
مطالعه ی اقوام بومی اسکیمو در قاره امریکا
Authors: نوری سیما
Published: January 2025

اسکیمو درقطب شمال زندگی نموده و بیشترشان خود را اینوئیت می‌خوانند. شمارکنونیِ اینوئیت‌ها که در جهان به اسکیمو معروف شده ‌اند، حدود صد هزار نفر می‌باشد. ابزار شکار اسکیموها در گذشته بسیار ابتدایی بود. اسکیموها هنوز به شکار ادامه داده و از این طریق امرار حیات می‌نمایند. با وجود فشارهای تکنالوژی و توسعه‌ی شمال توانسته اند ریشه‌های فرهنگی- اجتماعی سنتی خود را حفظ کنند. اسکیموها می‌توانند در سر زمین اجداد خود به زندگی ادامه دهند. هدف اصلی تحریر این مقاله عبارت از معرفی بیشتر اقوام بومی امریکا  و آشنایی با تمدن‌های آن‌ها که قبل از ورود اروپائیان به آن سرزمین‌ها درخشیده بود، برای محصلین دیپارتمنت جغرافیه‌ی پوهنځی زمین‌شناسی، دیپارتمنت باستان‌شناسی پوهنځی علوم اجتماعی و سایر محصلین پوهنتون‌های دولتی، خصوصی و هم‌چنان سایر علاقمندان مطالعه‌ی آن نهایت جالب و ضروری خواهد بود.
ارزیابی اثرات محیط زیستی پارک های صنعتی شهر کابل
Authors: سهاک کاوون , مشواڼی حیات الله
Published: January 2025

فعالیت‌های تولیدی صنایع در شهر کابل مشکلات زیادی محیط‌زیستی را به‌وجود آورده است. بناءً، این تحقیق به هدف ارزیابی تأثیرات محیط‌زیستی صنایع مختلفه در ۲۰ فابریکه‌ی تولیدی پارک‌های صنعتی شهر کابل انجام شده است. در این تحقیق از روش ساحوی کار گرفته شده و با استفاده از پرسش‌نامه‌ی معیاری معلومات از ساحه جمع‌آوری گردیده که شامل ۲۰ سؤال و در برگیرنده‌ی موارد چون چگونگی تهیه‌ی مواد، سیستم‌های ایمنی، انواع تولیدات، پالیسی و برنامه‌ها جهت  کاهش و جلوگیری  تأثیرات ممکنه ناشی از تولید محصولات ترتیب شده است. نتایج به‌دست‌آمده نشان می‌دهد که صنایع مختلفه )پلاستیک‌سازی، ادویه‌سازی، شوینده‌ها و آهن‌آلات( در ساحه‌ی تحقیق فعالیت دارند که مواد خام آن از کشورهای دیگر وارد می‌شود و جهت تهیه‌ی محصولات از انرژی برق استفاده صورت می‌گیرد باآن‌هم تأثیرات ناگوار محیط‌زیستی از خود بجا می‌گذارند. این تحقیق در صدد آن است تا فابریکه‌های تولیدی صنعتی شهر کابل استندرهای ملی و بین المللی را رعایت نموده و مشکلات محیط‌زیستی را به حداقل کاهش دهد.
د برښنا یي توان راتلونکو سیسټمو لپاره د انرژي زیرمه کولو ټکنالوژیو پرتله یي تخنیکي کتنه
Authors: پتمل محمد حامد
Published: January 2025

د تجدید وړ انرژي د برښنا اوسنیو او راتلونکو تقاضاوو لپاره یوازینۍ حل لاره پیژندل شوې. د دې انرژي ډیره برخه لمر او باد پورې تړلې ده چې سرچینه یې د انسانانو په کنټرول کې نه ده. په همدې دلیل مونږ نشو کولای د تولید او تقاضا تر منځ تناسب برابر و ساتو. د دې لپاره چې د مصرف د اوج لپاره کافي انرژي ولرو، اړینه ده چې د انرژي زیرمه کولو ټکنالوژي په کافي ډول سره پراختیا و مومي. په دې مقاله کې به اوسنیو هغو ټکنالوژیو ته یوه لنډه کتنه وشي چې د برښنایي انرژیو د زیرمه کولو لپاره کارول کیږي. د دغو ټکنالوژیو تر منځ به د تخنیکي ځانګړتیاوو، کارولو، ګټو او زیانو پرتله وکړو. او په پای کې به د انرژیو زیرمه کولو برخه کې د اوسنیو اړتیاوو او مشکلاتو د حل لارو ته اشاره وکړو.
مروری بر وقوع نیوپلازم های تخمدان در سگ های ماده
Authors: سنگری محمد
Published: January 2025

نیوپلازم­های تخم‌دان 0.5-1.2٪ تمامی تومورهای شناخته‌شده در سگ­های ماده را تشکیل می‌دهند. در کل، تومورهای اولیه‌ی تخم‌دان در حیوانات اهلی به سه گروپ تقسیم می‌شوند. نیوپلازم­های حجرات ابتدایی جنسی، نیوپلازم­های سترومای کورد جنسی و نیوپلازم‌های حجرات اپیتلیوم سطحی تخم‌دان. نیوپلازم­های حجرات ابتدایی جنسی اکثراً در عمر کم و سن جوانی دیده می‌شوند. تومورهای که از اپیتلیوم مکعبی سطح تخم‌دان منشاء می­گیرند، بیشتر در ماده­سگ­های پیر که بین 10-12سال عمر دارند، دیده می‌شوند و 40-50٪  تومورهای تخم‌دان سگ­های ماده را تشکیل می‌دهند. عوامل تومورهای تخم‌دان در حیوانات تا هنوز به طور قطعی شناسایی نشده اند. علایم کلینیکی تومورهای تخم‌دان یا مربوط به کتله‌ی توموری که خالی‌گاه شکم را اشغال می­­کند، است و یا مربوط به تولید هورمون­های می­­باشند که توسط حجرات توموری تولید می­شوند. جهت تداوی تومورهای تخم‌دان در سگ­های ماده می­توان هردو تخم‌دان را ذریعه‌ی عمل جراحی خارج کرد.
بررسی روش های تولید اشعه ی ایکس
Authors: احمدزی زلمی
Published: January 2025

به صورت کل، سه میکانیزم یاسه روش تولید شعاع ایکس وجود دارد که عبارتند از ذرات چارج‌دار تعجیلی، انتقالات بین سویه‌های مجزاء انرژی در اتوم و انشقاق رادیواکتیو بعضی نوکلیودها. اشعه‌ی ایکس نوع از تشعشع رادیواکتیواست. مانند نورمریی اما برخلاف نورمریی شعاع ایکس دارای انرژی بسیار زیاد بوده و می‌تواند از بسیاری مواد من‌جمله بدن انسان عبور نماید. اشعه‌ی ایکس طبی برای اخذ تصویر از انساج و قسمت‌های مختلف داخل بدن انسان مورد استفاده قرار می‌گیرد. اشعه‌ی X یک حالت پرانرژی نور است که توسط چشم انسان دیده نمی‌شود. و یا اشعه‌یX نوع از موج الکترو مقناطیسی باطول موج درحدود0.03nm  تا3nm  معادل فریکونسی  تا و انرژی بین100eV تا100KeV است. استفاده از اشعه‌ی X(اشعه رونتگن) در طبابت و سیعاً مورد استفاده و کاربرد قرار می‌گیرد. چگونگی جذب و عبور اشعه‌ی X از مواد(مواد شامل عضوزنده) و باالخوصوص در تشخیص امراض استخوان و امراض سینه حایز اهمیت زیاد است.
د جنجړ(خاکشیر) د تولید مناسب چاپریال ارزونه
Authors: ظاهریان گل احمد
Published: January 2025

د جنجړ بوټی په ډیرو درملنو او خوړلو کی استعمالیږی. دا بوټی په ډیرو سیمو لکه سړی سیمی، دښتی، د لوړ ارتفاع  دښتی، ځنګلی سیمی، لوړی غرونه، د غرو لمنونه، ګرمو دښتونه او وچی استوائی سیمی، ګرمی سیمی، د سړکونو پرڅنډو، ټیټو ځمکو، د څړ ځاینو، کرنیزو ځمکو او پخوانی کرنیز سیموکی چی د ضروری خوراکی عناصرو څخه بډای، ریګی او یا په شګه لرونکی خاورو کی وده کوی. د خاکشیر تخم د باد، څارویو، انسانانو،  الوتنکو دخوراک پواسط او یا  وروسته د تماس څخه نښلی او بلی سیمی ته انتقالیږی اوخپاره کیږی. خاکشیر په خپل عمده ترکیب کی تیزابی شحمونه لری، پاڼی، تنه اوریښی ئی اولیک (oleic acid)، لینولینیک (linolenic)، لینولیک (linoleic acid) او پالمتیک (palmitic acid) تیزابونه لری. د دی بوټود ګلانو او پاڼو څخه د ویټامین سی د لږوالی د پوره کولواو قبضیت لپاره ګټه اخستل کیږی.
تقلب مواد غذایی و تأثیرات سوء آن بالای اقتصاد و صحت انسان
Authors: سخا محمد ظاهر
Published: January 2025

یک ماده عبارت از مواد کیمیاوی است که نباید با مواد دیگر نظر به دلایل قانونی و دلایل دیگر ترکیب شوند. کلمه‌ی تقلب نظر به کاربرد، این‌که توسط کی‌ها استفاده می‌شود دارای معنای مختلف است. تقلب هم در سطح کوچک و بزرگ آن صورت گرفته ‌می‌تواند. مطالعات مختلف نشان‌دهنده‌ی تقلبات در مواد مختلف مواد غذایی در سطح جهان می‌باشد. کمپنی بیچ نت مبلغ 2.2 میلیون دالر را از بابت تقلب جریمه پرداخت نموده است. تقلب که در یک شرکت تولید شیر خشک در چین انجام صورت گرفته بود باعث مرگ 6 طفل شده است. در یک سروی در کشور هند معلوم گردید که 68.4 درصد شیرهای تولیدی تقلبی بوده است. بناءً تقلب از طریق غذاهای مختلف چون محصولات لبنی، گوشت، روغن‌ها و دیگر مواد غذایی ‌می‌تواند باعث بروز خطرات اقتصادی و صحی برای انسان‌ها گردد. یکی از راه‌های جلوگیری از چنین موارد نظارت دوام‌دار از تولید، عرضه، واردات، صادارات مواد غذایی و غیره در مراحل مختلف توسط اشخاص مسئول، مجرب و ادارات ذیربط می‌باشد.
مقایسه‌ی اهتزازات هارمونیکی و غیرهارمونیکی
Authors: سدید رویا
Published: January 2025

دراین مقاله اهتزازات هارمونیک و غیر هارمونیک را از نظر تیوریکی مورد مقایسه قرارداده و تفاوت‌های عمده بین اهتزازات هارمونیک و غیرهارمونیک را بررسی می‌نماییم. هرحرکت تناوبی و تکرار شونده که به حول موقعیت تعادل صورت می‌گیرد، به‌نام حرکت اهتزازی یاد می‌گردد. در حرکت های اهتزازی دیده می‌شود که متمادیا تبدیل انرژی حرکی به انرژی پوتانشیل و برعکس تبدیل انرژی پوتانشیل به حرکی موجود است. اهتزازات هارمونیکی دارای انرژی پوتانشيل بوده وگراف انرژی پوتانشیل آن بهشکل پارابول می‌باشد و فریکونسی آن بهشکل بوده و حدود هارمونیک بلنددارای فریکونسی‌های می‌باشد و در اهتزازات غیرهارمونیک قوه دارای حدودی بوده که حد اول آن خطی بوده و حدود دیگر آن تابع خطی نبوده و با اختلال بسیار کوچک از اهتزاز هارمونیکی ساده فرق می‌نماید. اهتزازات غیرهارمونیکی اهتزازاتی اند که انرژی پوتانشیل آن به شکل پارابول نمی‌باشد.
مطالعه‌ی چگونگی زندگی موریانه‌ها
Authors: اوریاخیل قدرت الله
Published: January 2025

موریانه‌ها حشرات اجتماعی و چند‌شکلی (Polymorphic) اند. که در گروپ‌های اجتماعی که دارای طبقات خوب انکشاف‌یافته اند، زنده‌گی می‌کنند. کالونی از چندین نوع، بال‌دارهای تکثری، کارگرها و عساکر عقیم ساخته شده است. موریانه معمولاً در مناطق حاره و ماتحت حاره، در جمعیت‌های بزرگ در لانه‌ی زیرزمینی، تپه‌ی موریانه‌ها (Termitaria) و یا داخل چوب خشک زنده‌گی می‌کند. موریانه‌های زیرزمینی مفیده بوده و مانند کرم زمینی نقش عمده‌ی ایکالوژیکی را در غنی ساختن خاک از انواع مواد غذایی و اکسیجن ایفا می‌نماید. موریانه‌ها همه‌چیزخور(Omnivorous) اند و از مواد غذایی متنوع حاوی مواد نباتی خشک و دارای سلولوز، ام، نیشکر، پخته، کچالو، گندم، چای، قهوه، ناریال، فنگس‌ها، تولیدات پشمی و پنبه‌یی، چرم، موکت، پوش لین‌های برق، لین‌های انترنت و تیلفون و بقایای حیوانات خشک‌شده تغذیه می‌کنند. بسا اوقات موریانه‌ها برای ساختمان‌های چوبی خطرناک گردیده و سبب ریختن سقف‌های چوبی می‌گردد که خسارات هنگفت را به بار می‌آورد.
بررسی ‌طوفان‌های گردوخاک در جنوب‌غرب افغانستان
Authors: شیرزاد محمد داود
Published: January 2025

طوفان گرد و خاک یک پدیده خاص و خطرناک اقلیمی بوده که مناطق متعددی جهان را متأثر می‌سازد که از آن جمله کشور ما افغانستان نیز از این پدیده در آمان نیست. در ادوار مختلف، کشور ما گزند این پدیده را دیده‌ است که البته در ساحات همچو دشت‌های شمال، جنوب غرب و جنوب کشور در اواخر بهار، تمام تابستان و اوایل خزان، بسیار عام بوده و به‌نام بادهای 120روزه مشهور می‌باشد. به اساس تحقیقات و مدل‌های کیمیاوی نشان داده شده که در نتیجه‌ی تفاوت فشارها بین مناطق شمال و جنوب یعنی موجودیت مرکز فشار بلند بالای کوه‌های هندوکش و موجودیت ساحه‌ی فشار پایین بالای مناطق دشتی جنوب غرب افغانستان بادهای 120 روزه به‌وجود آمده و از آخر ماه بهار تا شروع خزان دوام می‌کند. جت سطوح پایین(LLJ) در مرز افغانستان و ایران تا به 300 الی 500 متر در یک ساعت می‌رسد.
تحلیل جریان اعظمی (سیلاب) در ستیشن تنگی غارو
Authors: رشتین صدیق الله
Published: January 2025

سیلاب یك پدیده‌ی طبیعی است که از لحاظ خسارات مالی و جانی از اهمیت زیاد برخوردار می‌باشد که با استفاده از تدابیرلازمه می‌توان اثرات منفی سیلاب را کم کرد و حتـی از زیان‌های وارده جلوگیری به‌عمل آورد. جریان اعظمی یا سیلابی زمانی تشکیل می‌گردد که حجم آب یک دریا  بیشتر گردد تا از بستر دریا خارج شده و زمین‌های اطراف آن‌را  بپوشاند. این حالت در زمانی واقع می‌گردد که بارندگی بیشتر صورت گیرد و آن‌قدر زیاد باشد که دریاها نتواند آب‌های حاصل از آن را در بستر خود  انتقال دهد و یا ممکن است برف‌ها حوزه‌ی آب‌گیر دریاها به اثر گرم شدن ناگهانی هوا، به سرعت ذوب شوند و آب زیاد به دریاها سرازیر گردد و باعث به‌وجود آمدن جریان اعظمی گردد. در این مقاله سعی شده تا جریان اعظمی یا سیلابی در ستیشن تنگی غارو در ماه‌ها، سال‌ها و تمایلات آن تحلیل گردد.
معادله دیفرانسیل اویلر به حیث تابع اکسترمال
Authors: ستوری محمدخالد
Published: January 2025

فرض کنیم و  دارای مختصات و و دسته‌ی توابع را در نظر می‌گیریم که شرایط مرزی و صدق می‌کنند. یعنی، منحنی آن باید نقاط  و را با هم بپیوندد. در آن صورت منظور یافتن تابع از این دسته است که انتگرال  را مینیمم کند. باید توجه کرد که این بررسی تنها نشان‌دهنده‌ی این مطلب است که اگر  دارای یک مقدار توقف باشد. در آن صورت منحنی توقف مربوطه باید خط مستقیم باشد. ولی، از هندسه می‌دانیم که هیچ منحنی مگزیمم‌کننده ندارد ولی یک منحنی مینیمم‌کننده دارد، پس نتیجه می‌گیریم که عملاً کوتاه‌ترین منحنی متصل‌کننده‌ی دو نقطه است.
برسی منابع حیوانی ویروس کرونا و نقش آن در ایجاد بیماری نزد انسان‌ها
Authors: علی زاده محمدنعیم
Published: January 2025

در اواخر سال ۲۰۱۹، (SARA-CoV-19) باعث آغاز شیوع پنومونی از ووهان ( بازار غذاهای دریایی هوانان)، به سراسر کشور چین شد که در حال حاضر تهدیدات صحی بزرگی را برای سلامتی عموم جهان ایجاد کرده است. بنابر گزارش FAO در ۲۱ دیسامبر ۲۰۲۰، کووید -۱۹، ۲۱۵ کشور را در سراسر جهان متأثر ساخته که افغانستان نیز یکی از همین کشورها می­باشد. میزان مرگ و میر ۳.۴۱٪ است. کروناویروس سارس در سال ۲۰۰۲ و مرس که در سال ۲۰۱۲ شیوع کرد، میزبان ذخیره ویی شان خفاش­ها می­باشد. میزبان وسطی سارس پام سویت و از مرس شتر. اما میزبان وسطی کووید - ۱۹ تا هنوز به طوری دقیق معلوم نیست ولی احتمال می­رود که پانگولین­ها میزبان وسطی باشد. علایم شامل تب، دردهای عضلاتی و خستگی به وجود می­آورد. در این مقاله نویسنده تلاش نموده تا منبع حیوانی، ساختار، انتقال، بیماری زایی، علایم کلینیکی و جلوگیری کروناویروس را مورد بحث قرار دهد.
بررسی دیزاین صفحات ویب سایت‌های ادارات دولتی افغانستان از نظر HCI
Authors: شهیدزی امیرکروړ
Published: January 2025

کارآیی(Usability) و تعامل انسان باکمپیوتر(HCI ) در حال تبدیل شدن به جنبه‌های اصلی توسعه‌ی سیستم هستند. ضرورت استفاده از شکل متن، نوع قلم، دیزاین، گرافیک، رنگ و مؤثریت، به منظور این‌که سیستم کارآمد، مؤثر، امن، مفید برای یادگیری و برای استفاده، قابل مشاهده برای رضایت استفاده‌کننده‌گان باشد. تصامیم این جنبه‌ها در پروسه‌ی توسعه‌ی سیستم، از جمله طراحی پایدار، اهداف و وظایف استفاده‌کننده‌گان را با استفاده از یک تکنالوژی خاص اندازه‌گیری به دست خواهد آورد. طراحان باید این جنبه‌ها را در دستور کار خود قرار داده که افزایش پذیرش تکنالوژی، عملکرد و ضرورت‌های استفاده‌کننده‌گان را تضمین می‌کند. در این مقاله یک تعداد از ادارات دولتی افغانستان بررسی شده اند و نقاط مورد نظر نشانی گردیده است.
ادویه‌های ضد ویروسی؛ میکانیزم تأثیر و نحوه مقاوم‌شدن ویروس‌ها در برابر آن‌ها
Authors: حکیم حکیم الله
Published: January 2025

اکنون که پاندیمی کوید-19 در سطح جهان درحال گسترش است، افزون بر مختل ساختن روند عادی زندگی مردم باعث مصابیت بیشتر از صد میلیون تن و مرگ بیشتر از دو میلیون تن دیگر در سراسر جهان شده است (تاریخ؛ ۱۸.۱۲.۱۳۹۹)، تولید و کاربرد ادویه‌های ضدویروسی به‌منظور تداوی بیماری‌های ویروسی بیشتر از هرزمان دیگر به یک موضوع حاد جهانی تبدیل شده است. اگرچه کشورهای مختلف جهان از دواهای مختلف ضدویروسی موجوده به منظور تداوی بیماران کوید-19 استفاده می‌کنند و هرکدام یکی را بر دیگری ترجیح می‌دهند، اما تابحال هیچ دوای ضد‌ویروسی که از طرف سازمان ‌جهانی‌‌صحت برای تداوی بیماری یادشده تأیید شده باشد، وجود ندارد. در هرصورت، در این مقاله نویسنده تلاش نموده است تا نیم‌نگاهی به کاربرد دواهای ضدویروسی، میکانیزم تأثیر و نحوه‌ی مقاوم شدن ویروس‌ها در برابر آن‌ها داشته باشد.
تأثیرات استرس گرمایی بالای وظایف شکمبه
Authors: رحمتی شاه‌پور
Published: January 2025

سکتور مالداری در پاسخ به تقاضای روزافزون انسان به محصولات حیوانی در حال پیشرفت و  تکامل است. علاوه بر مرغ و خوک، جمعیت نشخوارکننده‌گان عامل اصلی انکشاف در سکتور مالداری محسوب می‌شود. افزایش حرارت محیطی فیزیولوژی اساسی شکمبه را تغییر داده و بالای تولیدات نشخوارکننده‌گان تأثیر منفی می‌گذارد. واکنش نشخوارکننده‌ها در مقابل استرس گرمایی، کاهش مصرف ماده خشک می‌باشد. افزایش حرارت محیطی باعث کاهش حرکات روده، کاهش نشخوار، کاهش انقباضات شکمبه و بی‌اشتهایی در نشخوارکننده‌گان می‌شود. استرس گرمایی تولید مجموعی اسید شحمی مفر را نظر به خواص فردی هر حیوان کاهش داده و منجر به تغییر pH شکمبه می‌شود. تغییر در مایکروبیوتا به دلیل استرس گرمایی ممکن است میزان تخمر در شکمبه را تغییر داده و باعث تغییر در هضم، تولید اسیدهای شحمی مفر و انتشار گاز میتان شود. بررسی وظایف شکمبه گاوهای بالغ، غوناجی‌ها و گوساله‌ها در جریان استرس گرمایی اهداف این مقاله را تشکیل می‌دهد.
محاسبه اوسط بارندگی ولایت پنجشیر با استفاده از جی آی اس
Authors: رشتین صدیق الله
Published: January 2025

باران و برف از جمله عمده‌ترین نوع نزولات جوی یك محل بوده و در مجموع، باران یکی از مهم‌ترین متغیرهای تعیین‌کننده‌ی مقدار آب ورودی به سیستم‌های فرعی دوران هایدرولوژی می‌باشد. دریافت اوسط مقدار بارندگی در مناطق مختلف قسمت مهم حل مشکلات مختلف هایدرولوژیکی را در بر می‌گیرد. دیتاهای بارندگی دارای تنوع مکانی و زمانی خیلی زیاد بوده، و بنابراین، دقیق نیست که فرض کنیم بارندگی نقطه‌بی نمایند‌گی از منطقه‌ی بزرگ‌تری اطراف آن می‌نماید. برای این‌که بارندگی نقطه‌یی با مساحت‌های بزرگ‌تر ربط داده شود، ضرورت به اوسط‌گیری‌های مختلف [1]دارد. در این مقاله سعی شده تا مقدار اوسط بارندگی در چندین ستیشن برای ولایت پنجشیر به روش‌های تیسن پولیگان و خطوط همباران به کمک سیستم اطلا عات جغرافیایی دریافت گردد.
بررسی اثرگذاری هایپرکانجوگیشن ایفکت بر تعاملات کیمیاوی و ثبات مرکبات
Authors: نظیــمی گل‌نظیــر
Published: January 2025

طوری‌که خداوند (ج) انسان‌ها را با طرز دید متفاوت (درک، فهم، سلوک، رفتار، توانایی و نفوذ در جامعه) خلق نموده اند و هیچ انسان با انسان دیگر در همه خواص یک‌سان نیست، بعضی از آن‌ها هرچیز را از دید خود منفی و بعضی مثبت می‌بینند که این خواص مجموعی انسان‌ها اثرگذار بر جامعه است و تأثیرات متعدد را بالای جامعه وارد می‌کند. به همین‌گونه تأثیرات الکترونی متعدد موجود اند که اثرگذار برتعاملات کیمیاوی که محصول تولید شده را ثابت و مرکبات تعامل‌کننده را کم و یا زیاد وادار به تعامل می‌سازد. این تأثیرات الکترونی تعاملات کیمیاوی را مشکل و یا آسان می‌سازد. هم‌چنان بالای فیصدی محصولات تولید شده، بالای طول رابطه، دای‌پول‌مومنت، ثبات الکین‌ها، ثبات کاربوکتیون، تیزابیت و قلویت اثرگذار می‌باشند. تأثیرات الکترونی عبارت از میزومیر ایفکت، اندوکتیف ایفکت، ستیریک ایفکت و هایپرکانجوگیشن ایفکت می‌باشند که از این تأثیرات الکترونی تنها هایپرکانجوگیشن ایفکت مورد بحث قرار می‌گیرد.
تحلیل دیتاهای بزرگ: چالش‌ها و راه‌حل‌های آن
Authors: بهرامی احمدضیا
Published: January 2025

امروزه در عصر دیتاهای بزرگ؛ دیتا بسیار سریع و با حجم عظیم و با انواع گوناگون از منابع مختلف تولید و جمع‌آوری می‌شود. بسیاری از دولت‌ها و سازمان‌های خصوصی عصر دیتاهای بزرگ را یک فرصت برای رقابت و پیشرفت دانسته و با استفاده از تکنیک‌های تحلیل دیتاهای بزرگ از میان انبوه دیتا به دانش و بینشی ارزش‌مند دست یافته و از آن در تصمیم‌گیری و پلان‌گذاری خویش بهره برده است. تجزیه و تحلیل دیتاهای بزرگ به دلیل حجم، تنوع و سرعت تولید آن با تجزیه و تحلیل دیتاهای عادی تفاوت داشته، در این زمینه چالش‌های زیاد وجود دارد. این مقاله به مفاهیم اساسی تجزیه و تحلیل دیتاهای بزرگ پرداخته، مسائل و چالش‌های تحلیل دیتاهای بزرگ را بررسی و راه‌حل‌های مناسب را برای حل چالش‌ها پیشنهاد می‌نماید.
بررسی تأثیرحجرات سوماتیک و غدوات پستانی در کیفیت شیر
Authors: احمدی سیدعارف
Published: January 2025

شیر یکی از مهم‌ترین، کاملترین و ضروری‌ترین غذاهای طبیعی بشر بوده که به صورت انواعی متفاوت فرآورده‌های لبنی برای سنین مختلف قابل استفاده می‌­باشد. تولید شیر سالم، بهداشتی و با کیفیت هم از نظر حفظ سلامت مصرف‌کنندگان و هم از نظر اقتصادی حایز اهمیت است .یکی از شاخص‌های مهم ارزیابی کیفیت و سلامت شیر، تعداد سلول‌های سوماتیک می‌باشد. این سلول‌ها از نیوتروفیل‌ها، لمفوسایت‌ها و ماکروفاژ‌ها تشکیل شده اند. تعداد حجرات سوماتیک بیان‌گر تعداد حجرات موجود در شیر است. در بسیاری از کشورهای جهان از این شاخص برای مشخص کردن عفونت پستان و نیز تعداد حجرات سوماتیک به عنوان شاخص ارزیابی بهداشتی شیر به منظور قیمت‌گذاری شیر خام استفاده می‌شود.
دفردهلم دوهم ډول متجانسې انتګرالي معادلې حل
Authors: جبران ثمرالدين
Published: January 2025

دانتګرالي معادلو په تيوري کې زيات کار شوی، او د څېړنې له مخې به دوه ډوله د یا وایو چې ساده ډلبندي يې د ولټيرا په معادلو کې د اوليه شرايطو لرونکي مسايل او د فردهلم په معادلو کې د سرحدي مسايلو لرونکي مسايل دي. که وغواړو دغه ډول معادلې ساده کړو او بېلابېل حالات يې وارزوو نو لازمه ده تر څو يې کارنل وڅېړو او دلته مو ددوی پرتله هم ترسره کړې  او دلته ځان د فردهلم په دوهم ډول متجانسو معادلو پورې محدودوو. دغه مقاله د اختصاصی قيمتونو، اختصاصي وکتورنو او د هغوی اړونده قضيو باندې پيلوو او دهغوی له څېړنې وروسته دهغوی پرتله شوې او پايلې يې لاسته راوړل شوې.
مطالعه و کاربرد تناسخ در اصلاح نباتات
Authors: صافی محمدطایب
Published: January 2025

هر تغییر ناگهانی را تناسخ گویند که در موادجنیتکی (DNA) یک موجود زنده رخ می‌دهد. برخلاف دورگه‌سازی وانتخاب، تناسخ دارای مزایایی بیشتر در اصلاح خصوصیت نامطلوب نباتات می‌باشد، بدون ‌این‌که خصوصیات اگرانومیکی و کیفی آن‌ها تغیر یابد. یکی از راه‌های آسان اصلاح نباتات فاقد تخم، اصلاح به‌روش تناسخ می‌باشد. تناسخ در موجودات زنده می‌تواند به‌قسم طبیعی و یا به‌طور مصنوعی به‌وجود آید. به‌طور كلی دو عامل فزيكی و كيمياوی در ايجاد تناسخ دخالت دارند: میوتاجین‌های فزيكی (اشعه‌ی ايكس، گاما، نیوترون و اشعه ماورای ‌بنفش) می‌باشد. اكثراً اصلاح‌گران به اين میوتاجین‌ها دست‌رسی ندارند، لذا عمدتاً از مواد كيمياوی استفاده می‌كنند. هدف اصلی تناسخ ایجاد تنوع جنیتکی، به‌وجودآوردن ورایتی‌های نباتات با حاصل زیاد، جسامت تخم، کوتاه‌بودن زمان گل‌دهی و پخته‌شدن حاصل، مقاوم مقابل تنش‌های زنده و غیرزنده  محیطی می‌باشد.
د بتې اسکلیت جوړنه د ایشولو په تګلاره
Authors: حلیم خاطره , حامد اسدالله
Published: January 2025

بتې یو ډول مرغه ده چې د ساتونکي، مینه ناکه، وفا لرونکي، ځيرک، ښایسته او سپېڅلي الوتونکي په نوم یاد شوې دی. بتې د اقتصاد له پلوه خورا ارزښت لرونکی مرغه دی. د بتې هګۍ په مناسبه کچه ویټامینونه او په لوړه کچه پروټین لري چې د پروټینونو کچه یې د چرګې د هګۍ څخه څو برابره لوړه ده. د بتې اسکلېټ د نورو الوتونکو او تي لرونکو په شان له درېو برخو (سر، سینه، وزرونو او پښو) څخه جوړ شوی دی. اسکلیت جوړونه د وترنری اناتومی په څانګه کې یو له مهمو فعالیتونو څخه شمیرل کیږي. د بتې له اسکلیت څخه د تدریس، د مرغانو د مقایسوی زده کړې او بیلابیلو څیړنو لپاره ګټه اخیستل کیږي. په دې علمي او څیړنیزه مقاله کې د بتې اسکلیت د ایشولو پّه تګلاره جوړ شوی دی چې د اناتومی څانګې لپاره یوه مهمه لاسته راوړنه بلل کیږي.
نقش اینترنت در پیشرفت و توسعه‌ی جراحی وترنری
Authors: رحمتی شاه‌پور
Published: January 2025

پیدایش اینترنت و نوآوری‌های تکنالوژیکی مرتبط با آن‌، پیشرفت چشم‌گیری در آموزش و یادگیری جراحی داشته است. سهولت دسترسی به منابع و تنوع منابع آنلاین امکان انتشار سریع دانش جراحی، ارتقای روش‌های جدید آموزشی و یادگیری را فراهم می‌کند. مطالب آموزشی از طریق سیستم آنلاین دانش نظری و عملی را برای سرعت بخشیدن به گراف یادگیری و ادامه‌ی تحصیل جراحان، اضافه می‌کنند. اینترنت و پیشرفت‌های تکنالوژیکی مرتبط به آن می‌تواند موانعی را به میزان قابل توجه کاهش دهد، دسترسی سریع‌تر و آسان‌تر به آموزش را امکان‌پذیر ‌سازد. این مطالعه تأثیر چگونگی ظهور و پیدایش اینترنت برآموزش و انتشار دانش در جراحی وترنری را بررسی می‌نماید.
تحلیل منحنی تداوم جریان در ستیشن تنگی غارو
Authors: رشتین صدیق الله
Published: January 2025

مقدار جریان آب یک دریا در طول سال یک‌نواخت نبوده و در حال تغییرات گسترده می‌باشد. یکی از روش‌های معمول برای مطالعه‌ی تغییرات جریان آب دریاها استفاده از منحنی تداوم جریان می‌باشد. منحنی تداوم جریان از جمله معلومات اساسی برای محاسبات مختلف‌هایدرولوژیکی،‌هایدرولیکی، رسوبات دریاها، کانال‌ها و نیز برای پیش‌بینی خشک‌سالی‌هایدرولوژیکی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این منحنی برای مطالعه‌ی مشخصات جریان آب دریاها که ستیشن‌های اندازه‌گیری‌هایدرومتریکی را داشته و یا نداشته باشد مورد استفاده قرار می‌گیرد. در این مقاله منحنی تداوم جریان ماهانه در طول سال و چندین‌ماهه در شرایط مختلف مانند مقدار جریان مرطوب، شرایط متوسط، شرایط خشک و کم‌آب و همچنان قسمت‌های مختلف جریان مانند جریان اساسی، انتروال جریانات اعظمی و جریان سیلابی در ستیشن تنگی غارو با استفاده از ارقام مقدار جریان آب دریا تحلیل گردیده است.
دریافت میزان آلود‌گی باکتریولوژیکی آیسکریم به ستافیلوکوکوس در بازارهای شهر کابل
Authors: احمدی سیدعارف
Published: January 2025

شیر و فراورده‌های لبنی از جمله آیسکریم وسیله‌ی خوبی برای رشد و منبع مشترک مسمومیت ستافیلوکوکی هستند. هدف از این مطالعه، شناسایی حضور ستافیلوکوکوس اوریوس در نمونه‌های آیسکریم می‌باشد. نمونه‌های مورد مطالعه از مراکز عرضه‌ی این محصول در سطح شهر کابل با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی جمع‌آوری گردید و در شرایط استریل با حفظ زنجیره‌ی سرد به لابراتوار تشخیصی و تحقیقی دارالامان منتقل گردید و طبق روش کلچر با استفاده از وسط بلاد اگار، میکانکی اگار و مانیتول سالت اگار و از تست‌های بیوشیمیک کاتالاز و کواگولاز و اوکسیدیز کار گرفته شد. در نتیجه از مجموع 21 نمونه 9 نمونه (42.5 درصد) از آیسکریم‌ها از لحاظ آلودگی به استافیلوکوکوس‌ها مثبت ارزیابی گردید. نتایج این بررسی نمایان‌گر وضعیت نامطلوب آیسکریم‌ها از نظر آلود‌گی باکتریایی می‌باشد که زنگ خطری برای مصرف‌کننده بوده، زیرا به طور جدی صحت و سلامتی آن‌ها را تهدید می‌کند.
مطالعه‌ی نظریه‌ی کاربردی کثافت برای محساسبات ساختمان الکترونی اتوم‌ها و مالیکول‌ها
Authors: قادری جاوید
Published: January 2025

نظریه‌ی کاربردی کثافت (DFT) یکی از پرکاربردترین طریقه‌ها برای محاسبات ابتدائی ساختمان اتوم‌ها، مالیکول‌ها، کرستل‌ها، سطوح و تأثیر متقابل بین آن‌ها می‌باشد. اما در کل، مقدمه‌ی نظریه‌ی کاربردی کثافت به‌طور اغلب طولانی تلقی می‌شود تا در نصاب‌های درسی مختلف گنجانیده شود. در این مقاله، مقدمه‌ی جای‌گزین در مورد نظریه‌ی کاربردی کثافت ارائه شده است و از نظریه‌هایی استفاده می‌کند که در ترمودینامیک به خوبی معرفی گردیده است، خصوصاً نظریه‌ی تغییر بین متغیرهای مستقل مختلف. موضوع اصلی نظریه‌ی کاربردی کثافت عبارت از یک تصور ممکن و مؤثری است که وابستگی پوتانشیل خارجی v(r) را به وابستگی به توزیع کثافت n(r) تعویض کرد و به عنوان یک راه کار مستقیم از انتقالات لجندری (Legendre) شناخته شده از پوتانشیل کیمیاوی μ به تعداد ذرات N، ارائه شده است. در اینجا، این طریقه با استفاده از سیالات غیر یک‌نواخت ساده به عنوان مثال‌های ساده، برای معرفی تابع انرژی هوهنبرگ- کوهن و به‌دست‌آوردن معادلات کوهن- شام، مورد استفاده قرار می‌گیرد.
نقش سرور ریدیوس در شبکه‌های بی‌سیم محلی
Authors: سادات سیدعابد , شهیدزی امیرکروړ
Published: January 2025

این تحقیق نقش اساسی سرور امنیتی RADIUS را بالای تکنالوژی‌های شبکه‌های بی­سیم محلی با استفاده از تخنیک‌های امنیتی مدل AAA بررسی می‌کند. از روش تحقیق آزمایشی و پیشینه‌ی تحقیق برای جمع‌آوری اطلاعات درین مورد استفاده شده است. با استفاده از سرور RADIUS، هر کاربری که بخواهد، به سیستم شبکه‌های بی­سیم محلی وصل گردد نیاز است تا سرتفیکیت مخصوص را در وسیله‌ی خود نصب کرده و از اسم و رمز عبور که در دومین این سرور است، به آن معرفی کرده و به شبکه بی­سیم وصل گردد. و هر کاربر اسم و رمز عبور جداگانه و مشخص نیاز دارد که اشخاص غیرمجاز نتوانند وارد شبکه‌ی بی­ســیم گردند؛ چون احـراز هویت و تعیین حدود صـلاحیت توسط Access Point صورت نمـی‌گیرد بل‌که از سرور RADIUS عملیات احـراز هویت و تعیین حدود صلاحیت از یک نقطه‌ی مرکزی با امنیت بالا صورت می­گیرد.
COMPREENSÃO DE GESTORES DA GERÊNCIA DE PLANEJAMENTO, MONITORAMENTO E AVALIAÇÃO DA ATENÇÃO PRIMÁRIA DA SECRETARIA DE ESTADO DE SAÚDE DO DISTRITO FEDERAL ACERCA DA TELEODONTOLOGIA (CONHECIMENTOS E PERCEPÇÕES)
Authors: Barboza Danyel Felipe Fernandes , Oliveira Flaviana Barbosa de , Santos Denise Ribeiro , Santos Ivonise Sampaio dos
Published: January 2025

O trabalho tem como objetivo analisar a compreensão dos gestores da Gerência de Planejamento, Monitoramento e Avaliação (GPMA) da Atenção Primária da Secretaria de Estado de Saúde do Distrito Federal (SES-DF) sobre a Teleodontologia. Tratou-se de um estudo transversal, descritivo, de abordagem quantitativa, com 13 gestores participantes. A coleta de dados foi realizada por meio de um questionário semiestruturado, com aplicação de análise estatística bivariada para identificar as percepções e conhecimentos dos gestores sobre o tema. Os resultados mostraram que 53,8% dos gestores possuem algum conhecimento sobre Teleodontologia, porém a maioria desconhece seu conceito completo. Embora 61,5% vejam desafios para implementar e fortalecer a Teleodontologia, há um otimismo por parte de 46,2% quanto à viabilidade do projeto na SES-DF. O estudo identificou que, embora os gestores reconheçam a importância da Odontologia na Atenção Primária à Saúde, ainda há deficiências nas discussões sobre sua aplicação prática. A pesquisa também revelou que o conhecimento prévio sobre o tema influencia positivamente a percepção dos gestores. A conclusão destaca a importância de ações de capacitação contínua e a necessidade de estratégias para ampliar o entendimento da Teleodontologia nas diferentes regiões de saúde do DF. Sugere-se que futuras pesquisas incluam uma amostra maior e perguntas abertas, para obter uma análise mais detalhada das percepções dos gestores, além de reforçar a colaboração entre instituições de ensino e os órgãos reguladores da odontologia para a implementação efetiva da Teleodontologia no SUS.
Los cambios en la política educativa en América Latina a finales del siglo XX: retos en el siglo XXI
Authors: Vásconez Campos Miguel Eduardo , Luna Naula Ruben Dario , Rojas Avila Jennifer Paola , Quito Molina Viviana Isabel
Published: January 2025

En este artículo se abordan los diferentes cambios en políticas educativas en el Ecuador, partiendo de un análisis de la historicidad en Argentina, Chile y México, así como de aquellos factores adyacentes a la conso­lidación de las políticas que deberían reflejarse como mejoras en las prácticas educativas propiamente dichas. Es así, que los datos obtenidos en la revisión bibliográfica realizada en artículos publicados en revistas indexadas permiten reconocer los cambios y acciones en estos contextos desde finales del siglo XX y como los mismos se articulan, evolucionan y traducen en políticas públicas que responden a los contextos y necesidades del siglo XXI.
Desde un paradigma interpretativo y un enfoque de investigación cualitativo sustentado en el método de revisión bibliográfica, se establece considerar que los procesos educativos estén en constante actua­lización, renovación y direccionados a la realidad de los educandos. En este sentido la formación estudiantil deberá construir un perfil educativo holístico que fomente el pensamiento crítico, creativo y sea un anclaje para la resolución de los conflictos de las sociedades actuales y futuras.
Servicio Atención en el Hogar y Comunidad para Personas con Discapacidad: experiencia de Angamarca
Authors: Rosero Verónica , Gallegos Miriam , Chamorro Enriquez Paola
Published: January 2025

El servicio público Atención en el Hogar y la Comunidad para Personas con Discapacidad, impulsado por el Ministerio de Inclusión Económica y Social (MIES), ofrece atención a las personas con discapacidad múltiple (PCD) y sus familias que habitan, sobre todo, en la ruralidad y sectores marginales del territorio. En este marco, la presente investigación analiza los beneficios, incidencias, aportes y logros que ha tenido esta prestación en la calidad de vida de la comunidad indígena Angamarca, Cotopaxi. Para su desarrollo se utilizó el enfoque cualitativo, con diseño descriptivo, para evidenciar que esta población no alcanzó autonomía y que este programa social no aportó significativamente a las PCD; esto último porque su asistencia está limitada al modelo médico-rehabilitador y no contempla aspectos como la educación, por ejemplo. Finalmente, se puntualiza que, a pesar de que este servicio se ejecuta en localidades indígenas, no toma en cuenta a la interculturalidad como una guía para construir una nueva realidad donde se respete y valore la diversidad.
RECONSTRUCTION OF NASAL TISSUE FOR PERSONAL IDENTIFICATION
Authors: Дубровин И.А. , Панасенко А.В. , Обыденникова Н.В.
Published: January 2025

Наибольшую сложность при реконструкции лица представляют случаи восстановления участков, не имеющих костной основы, например носа. При идентификации личности используются следующие методы: реконструкция области носа по черепу и составление словесного портрета. В работе представлены данные о наборе характеристик носовой области, необходимых для составления словесного портрета.

To carry out personal identification, the following methods are used: reconstruction of the nose area based on the skull and drawing up a verbal portrait. Data are presented on a set of characteristics of the nasal area necessary for drawing up a verbal portrait.

personal identification, facial features reconstruction, nasal area
Experiencias de estudiantes de una licenciatura con déficit de atención en el proceso de enseñanza, aprendizaje
Authors: Bustamante López Heidy Clarissa , Garay Núñez Jesús Roberto , Sandoval Guerrero Oralia , Palacios Osuna Onecimo
Published: January 2025

Introducción El trastorno por déficit de atención, es una alteración del neurodesarrollo, cuyos síntomas principales son inatención, hiperactividad e impulsividad se ha asociado a un modelo de heterogeneidad fisiopatológica, en el que se encuentran afectadas, entre otras, las funciones ejecutivas, implicando significativas dificultades para responder a determinados estímulos, planificar y organizar acciones, reflexionar sobre posibles consecuencias e inhibir una respuesta automática inicial a fin de sustituirla por una más apropiada. Objetivo Describir las experiencias de los estudiantes de licenciatura con déficit de atención en el proceso de enseñanza aprendizaje en un periodo de 6 meses. Metodología En esta investigación, fue de enfoque cualitativo tipo fenomenológico, solo a través de este medio, pudimos interactuar con las diferentes experiencias de los estudiantes de licenciatura se realizó una entrevista semiestructurada ya que se elaboró con base para obtener respuestas verbales a situaciones directas entre el entrevistador y el entrevistado, el conjunto de entrevistas o de cualquier material cualitativo debe ser comprendido como una interpretación de la realidad realizada, primero, por el narrador bajo la influencia del investigador. Resultados Se realizó un análisis de forma artesanal donde se obtuvieron 4 categorías centrales las cuales fueron tituladas y enumeradas 1. Dificultades de Atención y concentración, 2. Estrategias de aprendizaje, 3. Apoyo y Adaptaciones en el entorno académico y 4. Interacción de compañeros y estigma, los cuales nos indicaron la magnitud del problema en cuestión de la enseñanza aprendizaje en estudiantes con TD. Conclusión: la construcción de las experiencias de los estudiantes con déficit de atención es un proceso donde se revela a la luz sobre aspectos fundamentales que afectan su desempeño académico y su interacción en el entorno educativo. A partir de las entrevistas realizadas y las categorías identificadas, se han obtenido conclusiones relevantes que podrían influir en la mejora de la experiencia educativa de este grupo específico de estudiantes.
La Educación En Disputa: Individualismo, Ciencia Y Comunalidad
Authors: Zaldívar Carrillo Miguel Erasmo
Published: January 2025

El individualismo no es un producto natural de la evolución de homo sapien que ha dependido siempre del otro para poder devenir y ser. Es el comportamiento humano lo natural sería el espíritu colectivista y comunal. De dónde emana entonces esta meritocracia competitiva, este modo egoísta y robinsoniano de asumir al otro desde la sospecha. En este trabajo intentamos probar que la respuesta a esta cuestión está en la ideología del capitalismo llevada al extremo por el neoliberalismo actual. Disputar desde la educación la formación del ser humano para ponerlo a la altura de su tiempo y salvarlo de sí mismo es una tarea urgente e inalienable de los educadores críticos cuya tarea pasa, necesariamente por disputar los conceptos y categorías pedagógicas que banalizan la tarea educativa.
Algunas precisiones sobre la obra narrativa de Rosario Castellanos
Authors: Miceli Ruíz Amín Andrés
Published: January 2025

El propósito que lleva a la construcción de este artículo, es motivar a ciertos lectores de la obra narrativa de Rosario Castellanos, a realizar su lectura basada en contenidos académicos, vivenciales intelectuales, más allá de otros propósitos ajenos a su ardua labor literaria, tales como: si parte de su obra es autobiográfica, su condición de mujer en un dominio patriarcal, su condición de clase,.., tópicos de amplia pertinencia analizados por la crítica social, política y académica, así como por grupos de admiradoras /ores presentes en talleres, homenajes y en la retórica oficial que enaltece el culto a la personalidad de la escritora, con el posible descuido de sus méritos literarios e intelectuales.  Para tal caso, tomamos como primum corpus la entrevista que le hizo Emmanuel Carballo y los comentarios de Beatriz Espejo (Castellanos, 2015), (amigos suyos; por lo que sus respuestas rompen mitos y ubican a la poeta y escritora en su justa dimensión). También se retoman micro relatos incluidos en la novela de su autoría, Balún Canán y de su cuento Modesta Gómez, de su libro “Ciudad Real”; con el propósito de abordar desde su propia narrativa un enfoque sociológico desmitificador, de quienes consideran sus novelas y cuentos: indigenistas, indianos, proteccionistas, redentoristas; y ante todo, resaltar los contenidos estéticos literarios de su obra narrativa, más allá de otras interpretaciones válidas, que permita en futuras investigaciones el estudio y difusión de las potencialidades literarias de la obra. Para el caso de Chiapas, entidad de la República Mexicana, donde ella vivió su infancia y parte de su adolescencia, contribuya a la difusión y promoción de la lectura de su obra con fines didácticos, culturales, analíticos críticos y formativos en los programas de estudios universitarios a fines.
Análisis comparativo de los cementos con aditivos impermeabilizantes
Authors: Parisaca Mancilla Paola , Castillo Pinto Ronald Ramon , Calsina Condori Helarf Ferrer , Baca Wiesse Luis Enrique , Castillo Pinto Raul Ovidio
Published: January 2025

La presente investigación muestra el comportamiento de los cementos de la industria Boliviana ECEBOL IP40 y SOBOCE IP40 al usar aditivos impermeabilizantes Pretensa y Sika, cruciales para mejorar las propiedades del cemento en aplicaciones de alta durabilidad. El propósito es comparar el desempeño de estos cementos con aditivos, evaluando su compatibilidad y efecto en propiedades clave como el asentamiento y la resistencia a la compresión, con el objetivo de determinar cómo diferentes dosis de aditivos afectan el comportamiento de las mezclas, asegurando trabajabilidad y solidificación adecuadas. Se realizaron pruebas en diferentes fechas y combinaciones de cemento y aditivos. Se incluyeron la preparación de mezclas con dosificaciones específicas, ensayos de cono de Abrams para medir el asentamiento inicial y su descenso, el moldeo de probetas, monitoreo del fraguado, y la evaluación de la resistencia a la compresión a los 3, 7 y 28 días. Los resultados revelaron variabilidad en el cemento ECEBOL con distintas dosis de aditivos; en las pruebas del 17 y 18 de julio de 2024, las muestras con 0.88% de PMIX I y 2% de impermeabilizante PRETENSA presentaron una textura gelatinosa a las 24 horas, mientras que las pruebas del 24 de abril y 24 de julio de 2024 mostraron texturas más consistentes y normales con ligeras variaciones en las proporciones de aditivos. El estudio concluye que el cemento ECEBOL IP40 tiene inconsistencias con ciertas dosis de aditivos, afectando su fraguado y resistencia, mientras que el cemento SOBOCE IP40 mostró un fraguado más consistente y asentamientos estables.