bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Descentralización de servicios públicos y consolidación de cuentas en la Administración Local
Authors: Torres Pradas Lourdes , Pina Martínez Vicente José
Published: October 2023

1.er Premio Estudios Financieros 1997. Modalidad: Contabilidad y Administración de Empresas
La tendencia a descentralizar o ceder al sector privado la gestión de determinados servicios públicos está modificando la estructura de prestación de servicios por parte de las corporaciones locales. Este cambio en la estructura del sector público local ha llevado a que el conjunto de estados financieros que conforman la Cuenta General de las Entidades Locales ofrezca una visión fragmentada de su actividad económico-financiera, resultando aconsejable consolidar sus cuentas anuales individuales, si se pretende conocer la situación económico-financiera global. El objetivo básico de este trabajo es estudiar la problemática en torno a la consolidación de cuentas en las entidades locales en España.
Asimismo, es oportuno recomendar la inclusión en la Cuenta General de información sobre el coste, la eficiencia, los logros y la calidad con que se prestan los servicios públicos, puesto que esta información no financiera completa la rendición de cuentas sobre el uso de los fondos públicos resultando, posiblemente, de mayor interés para el ciudadano medio que la netamente financiera.
Nota: Este trabajo se presentó a la VII Edición del Premio «Estudios Financieros» bajo el título: Información contable y descentralización de servicios públicos en la Administración Local.
Impuesto sobre Sociedades: la compensación de pérdidas en la Ley 43/1995
Authors: Esteban Marina Ángel
Published: October 2023

Se examinan las modificaciones que la Ley 43/1995, de 27 de diciembre, del Impuesto sobre Sociedades ha introducido en la figura de la compensación de pérdidas, analizando aspectos como los relativos al plazo para poder efectuarla, cautelas en sociedades adquiridas con pérdidas pendientes de compensación, tratamiento especial para sociedades de nueva creación, titularidad de las pérdidas pendientes de compensar en caso de abandono de un grupo consolidable por una sociedad que, previamente, aportó pérdidas compensables, etc.
Notas y referencias sobre el «Estatuto del Contribuyente»
Authors: Ibáñez García Isaac
Published: October 2023

Accésit Premio Estudios Financieros 1997
El objeto de este trabajo es analizar el proyecto de ley de derechos y garantías de los contribuyentes, que actualmente se está tramitando en las Cortes Generales.
Dicho proyecto, a juicio del autor, supone un paso hacia delante, inacabado, en las relaciones de la Hacienda Pública con los obligados tributarios, que tendría mejor cabida en una reforma de la Ley General Tributaria.
El autor analiza los aspectos negativos del proyecto, como el nuevo tratamiento dado a la prescripción tributaria, que supone inseguridad jurídica para el contribuyente, al establecer un doble plazo de prescripción. Asimismo, se analizan los derechos y garantías que no han sido objeto de tratamiento pleno por el proyecto, como es el caso de los efectos del principio de confianza legítima del contribuyente cuando consulta a la Administración, o los aspectos, especialmente relevantes desde el prisma de la seguridad jurídica, de la simplificación y clarificación del ordenamiento tributario.
Deficiencias técnicas del artículo 79 a) de la Ley General Tributaria
Authors: Jiménez Escobar Julio , Montero Simó Marta , Paniagua Amo José
Published: October 2023

La Ley 25/1995, de 20 de julio, de reforma parcial de la Ley General Tributaria ha introducido importantes modificaciones en materia de infracciones y sanciones, en concreto ha dado una nueva redacción al artículo 79 a) objeto del presente estudio.
De una interpretación exclusivamente literal del mismo se derivan consecuencias contrarias al verdadero espíritu y finalidad del precepto, el cual es posible desentrañar mediante una interpretación que utilice los distintos elementos admitidos en Derecho.
Este trabajo hermenéutico pone de manifiesto las deficiencias técnicas del artículo 79 a) en su redacción actual, fundamentalmente derivadas de su falta de coordinación con otros preceptos también reguladores de incumplimientos y cumplimientos tardíos.
Finalmente se propone en este estudio, una nueva redacción del citado artículo que supere los problemas analizados en el mismo.
Las subvenciones de capital y las correcciones valorativas de participaciones
Authors: Palleiro Barbeito Ricardo , Ruiz Lamas Fernando
Published: October 2023

Los autores de este trabajo abordan de una forma minuciosa la problemática que plantean las subvenciones de capital, tanto a la hora de establecer el valor neto de un patrimonio, como a la de establecer las correcciones valorativas de participaciones de capital que se establecen en las normas de valoración del PGC. Todo ello se desarrolla con ejemplos que sirven para aclarar los conceptos teóricos previamente desarrollados.
¿Qué ha pasado con la conferencia de Medellín?
Authors: Gutiérrez Gustavo
Published: October 2023

No hay resúmenes disponibles.

ECA Estudios Centroamericanos, Vol. 37, No. 401, 1982: 5-10.
largo caminar
Authors: Boff Leonardo
Published: October 2023

No hay resúmenes disponibles.

Revista latinoamericana de teología, Vol. 36, No. 106, 2019: 75-88.
Thực trạng trầm cảm và một số yếu tố liên quan ở người dân 18 - 65 tuổi tại 10 xã phường tỉnh Thái Nguyên năm 2021
Authors: Mai Đỗ Tuyết , Tâm Nguyễn Thanh , Hương Trần Thị Thanh
Published: October 2023

Mục tiêu của nghiên cứu là mô tả thực trạng trầm cảm và một số yếu tố liên quan ở người dân 18 - 65 tuổi tại 10 xã phường thuộc thành phố Thái Nguyên năm 2021. Nghiên cứu mô tả cắt ngang được tiến hành trên 1689 người dân từ 18 đến 65 tuổi tại 10 xã phường ở Thái Nguyên từ tháng 1 đến tháng 3 năm 2021. Kết quả cho thấy tuổi trung bình của đối tượng nghiên cứu là 50, đa số là nữ (86,92%), đã kết hôn (75,31%), trình độ cấp 2 - 3 (76,44%) và có bảo hiểm y tế (BHYT). Sử dụng thang PHQ-2 với điểm cắt là 3 để sàng lọc trầm cảm, nghiên cứu nhận thấy tỷ lệ trầm cảm là 43%. Nhóm đối tượng trầm cảm (PHQ-2 ≥ 3) có tuổi trung bình và tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế (BHYT) cao hơn đáng kể so với nhóm không trầm cảm (PHQ-2 < 3) với p < 0,05. Phân tích hồi quy logistic cho thấy đối tượng tham gia BHYT 100% và thu nhập hộ gia đình trung bình dưới 10 triệu đồng/tháng có nguy cơ trầm cảm cao hơn có ý nghĩa thống kê với p < 0,05. Do đó, cần đề xuất các biện pháp sàng lọc và can thiệp sớm trầm cảm cho người dân tại cộng đồng tỉnh Thái Nguyên, đặc biệt là người cao tuổi, có bệnh mạn tính và hoàn cảnh khó khăn.
Tình trạng dinh dưỡng ở học sinh trung học phổ thông tại một số huyện của tỉnh Sơn La, năm 2020
Authors: Tú Nguyễn Song , Linh Hoàng Nguyễn Phương , Trung Lê Đức
Published: October 2023

Dinh dưỡng cho học sinh giai đoạn vị thành niên rất quan trọng, không chỉ ảnh hưởng đến sức khoẻ của lứa tuổi này mà còn ảnh hưởng tới tầm vóc thế hệ tương lai. Nghiên cứu mô tả cắt ngang tiến hành năm 2020 trên 3.222 học sinh trung học phổ thông thuộc 3 huyện của tỉnh Sơn La, nhằm mô tả thực trạng dinh dưỡng đặc biệt là suy dinh dưỡng (SDD) thể thấp còi. Kết quả cho thấy, tỷ lệ SDD thấp còi ở học sinh trung học phổ thông là 15,6% ở ngưỡng trung bình có ý nghĩa sức khỏe cộng đồng; tỷ lệ SDD thấp còi ở học sinh dân tộc (H’mông, Mường, Xinh Mun) là 33,3%, dân tộc Thái là 17,3%; dân tộc Kinh là 10,0%; tỷ lệ SDD thấp còi cao hơn có sự khác biệt ở học sinh dân tộc, hoặc mức độ hoạt động thể lực thấp; hoặc học sinh hộ gia đình kinh tế nghèo và cận nghèo, trình độ học vấn mẹ thấp. Tỷ lệ SDD gầy còm là 5,2% trong đó dân tộc Kinh cao nhất (7,1%); tỷ lệ thừa cân, béo phì là 6,5%. Vì vậy, can thiệp cải thiện tình trạng dinh dưỡng cần trú trọng theo đối tượng dân tộc, kinh tế hộ gia đình khó khăn và đẩy mạnh hoạt động thể lực trong nhà trường.
Chất lượng cuộc sống liên quan đến sức khỏe ở bệnh nhi mắc Thalassemia và một số yếu tố liên quan tại Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn năm 2019 - 2020
Authors: Chính Lưu Thị , Long Nguyễn Văn
Published: October 2023

Nghiên cứu mô tả cắt ngang được thực hiện trên 125 bệnh nhi Thalassemia được chẩn đoán và điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn từ tháng 09/2019 đến tháng 09/2020 nhằm đánh giá chất lượng cuộc sống (CLCS) liên quan đến sức khoẻ và một số yếu tố liên quan ở bệnh nhi mắc Thalassemia. Kết quả nghiên cứu cho thấy điểm trung bình CLCS chung của bệnh nhi theo thang đo PedsQL 4.0 là 73 ± 16,04 điểm. Điểm CLCS của trẻ Thalassemia thấp hơn so với trẻ khỏe mạnh, trong đó CLCS ở lĩnh vực thể lực có điểm CLCS thấp nhất (67,8 ± 16,75), sau đó là lĩnh vực học tập (72,8 ± 17,75). Một số yếu tố ảnh hưởng đến điểm CLCS ở trẻ Thalassemia bao gồm nồng độ huyết sắc tố trước truyền máu thấp hơn 7,5g/dl, nồng độ sắt huyết thanh cao trên 2500ng/ml, mắc viêm gan C và cường lách. Không có mối liên quan giữa giới, tuổi truyền máu lần đầu với điểm CLCS. Để cải thiện CLCS ở trẻ Thalassemia cần có sự quan tâm của gia đình, trường học, nhân viên y tế và xã hội đặc biệt trong lĩnh vực thể chất và trường học. Cần duy trì nồng độ Hb trước truyền máu cao hơn 7,5g/dl, thải sắt thường xuyên để nồng độ sắt nhỏ hơn 1000ng/ml, sàng lọc kỹ các túi máu tránh biến chứng viêm gan C giúp cho trẻ mắc Thalassemia.
Đánh giá tính an toàn trong tình huống khẩn cấp và thảm họa của các cơ sở y tế công lập tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu năm 2021 - 2022
Authors: Viên Nguyễn Trường , Thư Trần Thị Anh , An Phạm Minh , Trí Nguyễn , Thanh Hà Văn , Hằng Đặng Thị Như , Nghĩa Võ Hiếu , Huyền Trần Khánh , Vi Lâm Sơn Bảo , Thanh Nguyễn Ngọc Nhật , Loan Bùi Thị Hồng , Tuấn Đặng Anh , Thảo Nguyễn Thị Thu , Dung Phan Hoàng Thùy , Đăng Trần Ngọc
Published: October 2023

Nghiên cứu đánh giá tính an toàn các cơ sở y tế (CSYT) công lập tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu trong tình huống khẩn cấp và thảm họa. Nghiên cứu mô tả cắt ngang tại 12 cơ sở y tế công lập tại tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu từ tháng 11/2021 – 5/2022, sử dụng bộ công cụ “Đánh giá bệnh viện an toàn trong tình huống khẩn cấp và thảm họa” của Bộ Y tế. Kết quả cho thấy tại 12 CSYT có 8 CSYT đạt mức độ tốt với trên 80% số tiêu chí. Điểm trung bình 12 CSYT trong tất cả tiêu chí là 1,5 (thang điểm 2). CSYT còn hạn chế về tính an toàn gồm bệnh viện Tâm Thần, trung tâm y tế Vũng Tàu, Châu Đức và Đất Đỏ. Nhóm tiêu chí C - chức năng liên quan đến chính sách và nhân lực có điểm trung bình thấp nhất là 1,3 và cần được chú trọng cải thiện. Ngành y tế tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu chủ động nâng cao tính an toàn nhằm ứng phó trong tình huống khẩn cấp và thảm họa giúp phòng tránh, giảm thiểu những thiệt hại về người và tài sản.
Một số yếu tố về hành vi, môi trường liên quan đến nhiễm bệnh xoắn khuẩn vàng da ở người tại tỉnh Thái Bình, Hà Tĩnh, Cần Thơ năm 2018 – 2019
Authors: Thu Nguyễn Thị , Mai Lê Thị Phương , Dung Lưu Phương , Hải Phạm Thanh , Hòa Lương Minh , Ngọc Đỗ Bích , Thân Phan Đăng , Quyết Nguyễn Tự , Hạnh Hoàng Đức , Đình Trần Văn
Published: October 2023

Nghiên cứu được tiến hành nhằm xác định một số yếu tố nguy cơ về hành vi, môi trường của bệnh xoắn khuẩn vàng da. Nghiên cứu bệnh chứng trên 504 đối tượng: 252 ca bệnh và 252 ca chứng, ghép cặp theo tuổi và giới tính, thực hiện tại bệnh viện và cộng đồng ở ba tỉnh Thái Bình, Hà Tĩnh và Cần Thơ, từ 01/10/2018 đến 31/10/2019. Các yếu tố hành vi đóng vai trò bảo vệ: Tắm rửa sau làm ruộng, vườn hoặc tiếp xúc động vật (OR 0,25; 95%CI: 0,11 - 0,55), rửa tay sau khi đi vệ sinh (OR 0,47; 95%CI: 0,24 - 0,95), rửa tay sau khi làm ruộng, làm vườn (OR 0,26; 95%CI: 0,14 - 0,49), sử dụng găng tay/ủng khi làm ruộng, vườn, tiếp xúc vật nuôi (OR 0,53; 95%CI: 0,28 – 0,99). Các yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh xoắn khuẩn vàng da: uống nước chưa đun sôi (OR 2,96; 95%CI: 1,64 – 5,35), nước mưa là nguồn nước ăn uống (OR 3,01; 95%CI: 1,51 - 6,01), nước giếng khoan/đào là nguồn nước ăn uống (OR 33,76; 95%CI: 7,99 - 142,56), nhà vệ sinh một ngăn/cầu tiêu ao cá (OR 16,85; 95%CI: 2,08 – 136,81), cống rãnh không có nắp che/che hở (OR 2,39; 95%CI 1,4 - 4,05), không có dụng cụ chứa rác (OR 3,15; 95%CI: 1,18 – 8,42). Việc tác động vào các yếu tố này đóng vai trò quan trọng trong dự phòng bệnh xoắn khuẩn vàng da.
Tình trạng dinh dưỡng theo chu vi vòng cánh tay và một số yếu tố liên quan ở phụ nữ mang thai đến khám tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương năm 2023
Authors: Liễu Nguyễn Thị Thu , Nhung Nguyễn Quỳnh , Hoa Đào Thị , Thủy Đinh Bích , Anh Nguyễn Thị Vân , Cường Trần Danh
Published: October 2023

Mục tiêu của nghiên cứu là mô tả tình trạng dinh dưỡng theo chu vi vòng cánh tay (MUAC) và một số yếu tố liên quan ở phụ nữ mang thai đến khám tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương năm 2023. Nghiên cứu mô tả cắt ngang được tiến hành trên 468 phụ nữ mang thai đến khám tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2023. Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ lệ phụ nữ mang thai có nguy cơ suy dinh dưỡng (MUAC < 23cm) là 15,4%. Các yếu tố liên quan đến suy dinh dưỡng theo MUAC của phụ nữ mang thai là số lần sinh con < 2 lần, BMI trước khi mang thai < 18,5, mức tăng cân theo IOM thấp, bề dày lớp mỡ dưới da thấp, tần suất sử dụng trứng không thường xuyên. Các sự khác biệt này có ý nghĩa thống kê với p < 0,05. Do đó, đối với phụ nữ mang thai đến khám tại bệnh viện cần thực hiện đánh giá tình trạng dinh dưỡng nhằm sàng lọc nhanh nguy cơ suy dinh dưỡng của bà mẹ theo từng giai đoạn thai kỳ.
Xu hướng sử dụng kháng sinh tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương giai đoạn 2017 - 2021
Authors: Tuấn Dương Viết , Hà Thân Thị Hải , Tú Nông Mạnh , Hằng Phan Thị Thuý , Hạnh Phạm Thị Vân
Published: October 2023

Sử dụng kháng sinh an toàn hợp lý đang là mối quan tâm hàng đầu của ngành y tế. Theo “Hướng dẫn thực hiện quản lý sử dụng kháng sinh trong bệnh viện” các hình thức giám sát thực trạng sử dụng kháng sinh cần được tiến hành thường quy. Nghiên cứu được thực hiện thông qua hồi cứu dữ liệu nhằm mục tiêu mô tả xu hướng sử dụng kháng sinh tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương giai đoạn 01/2017 - 12/2021. Lượng tiêu thụ kháng sinh trung bình toàn bệnh viện trong giai đoạn 2017 - 2021 là 36,75 DDD/100 ngày giường và có xu hướng tăng nhanh qua các năm. Penicillin + chất ức chế betalactamase và nhóm cephalosporin có mức tiêu thụ cao nhất. Tiêu thụ penicillin + chất ức chế betalactamase có xu hướng tăng, trong khi nhóm cephalosporin có xu hướng giảm. Cefuroxim là hoạt chất có lượng tiêu thụ nhiều nhất 7,78 DDD/100 ngày nằm viện và có xu hướng giảm mạnh, tiếp đến là amoxicillin + acid clavulanic và ampicillin + sulbactam có số liều DDD/100 ngày giường lần lượt là 7,70 và 7,34 và có xu hướng tăng nhanh. Kết luận: Mức tiêu thụ kháng sinh toàn viện có xu hướng tăng nhanh qua các năm. Bệnh viện cần có các biện pháp tăng cường quản lý sử dụng kháng sinh đồng thời thực hiện phân tích mức tiêu thụ kháng sinh thường qui theo hướng dẫn của quyết định 5631/QĐ-BYT.
Kết quả của mifepristone phối hợp với misoporostol trong đình chỉ thai từ 13 đến 22 tuần tuổi trên thai phụ có sẹo mổ lấy thai cũ tại khoa Điều trị theo yêu cầu Bệnh viện Phụ sản Trung ương
Authors: Vân Nguyễn Thị Bích , Thảo Nguyễn Thị Phương , Anh Phan Thị , Hữu Trần Thị Tố , Du Vũ Văn
Published: October 2023

Mục tiêu của nghiên cứu là mô tả kết quả của Mifepristone phối hợp với Misoprostol trong đình chỉ thai từ 13 đến 22 tuần tuổi trên thai phụ có sẹo mổ lấy thai cũ tại khoa Điều trị theo yêu cầu Bệnh viện Phụ sản Trung ương. Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 43 thai phụ đình chỉ thai từ 13 đến 22 tuần tuổi bằng thuốc có tiền sử mổ lấy thai cũ tại khoa Điều trị theo yêu cầu, Bệnh viện Phụ sản Trung ương từ 01/04/2021 đến 30/04/2023. Kết quả của nghiên cứu cho thấy kết quả gây sẩy thai của phương pháp là 100%; thời gian gây sẩy thai trung bình là 16,5 ± 17,9 giờ; lượng Misoprostol trung bình gây sẩy thai là 700 ± 1000µg; tỷ lệ can thiệp buồng tử cung sau sổ rau là 81,4%. Như vậy việc đình chỉ thai nghén 13 - 22 tuần bằng phương pháp nội khoa sử dụng phác đồ phối hợp Mifepristone và Misoprostol giảm liều trên những thai phụ có tiền sử mổ lấy thai cho kết quả sẩy thai cao, thời gian sẩy thai ngắn, nên được áp dụng rộng rãi. Tuy nhiên cần phải có đào tạo và chỉ thực hiện ở tuyến có khả năng phẫu thuật.
Một số yếu tố nguy cơ của đột biến lệch bội nhiễm sắc thể ở phôi thụ tinh trong ống nghiệm
Authors: Vân Nguyễn Thị Bích , Bắc Nguyễn Duy , Hoàng Lê
Published: October 2023

Nghiên cứu nhằm mục tiêu mô tả rối loạn nhiễm sắc thể (NST) ở phôi thụ tinh trong ống nghiệm thông qua ứng dụng kỹ thuật giải trình tự gen thế hệ mới (NGS). Nghiên cứu thực hiện trên 578 phôi của các cặp vợ chồng thực hiện kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm có phôi nang tạo ra bằng phương pháp tiêm tinh trùng vào bào tương noãn (ICSI) tại Viện mô phôi quân đội - Học viện Quân Y và Bệnh viện Tâm Anh. Kết quả cho thấy tỷ lệ rối loạn nhiễm sắc thể (RLNST) ở phôi 5 ngày tuổi thụ tinh trong ống nghiệm là 42,7%. Không tìm thấy sự liên quan giữa yếu tố tiền sử thất bại IUI, tiền sử thất bại làm tổ, tiền sử sảy thai/thai lưu và RLNST. Tuổi của mẹ ở nhóm dưới 35 tuổi có tỷ lệ phôi lệch bội NST là 36,3%, ở nhóm 35 - 39 tuổi là 49,1% và nhóm trên 40 tuổi là 54,0%. Kết luận là có sự liên quan của tuổi người mẹ với đột biến lệch bội NST. Không có sự liên quan giữa yếu tố tiền sử thất bại IUI, tiền sử thất bại làm tổ, tiền sử sảy thai/ thai lưu và RLNST.
Sunflower yield depending on from pre-sowing tillage against the background of the use of the herbicide Euro-Lightning Plus
Authors: Lebedev D.V. , Vinogradov Dmitry , Zubkova Tatyana , Gogmachadze Guladi
Published: October 2023

The effect of pre-sowing tillage for sunflower hybrid Zubella CL, as well as the study of doses of herbicide Euro-Lightning Plus, VRK, in doses of 1.5; 2.0 l / ha. Experiments conducted in the Korablinsky district of the Ryazan region showed that the best yield was detected on variants with pre-sowing cultivation with the Compactor KPO-10 unit against the background of the herbicide Euro-Lightning Plus, VRK, at a dose of 2.0 l/ha (35.2 c/ha). In the study of clogging, treatment with herbicide Euro-Lightning Plus, IBS, in doses of 1.5; 2.0 l / ha significantly reduced the contamination in crops, by the phase of the beginning of flowering of the crop, compared with taking into account before treatment with herbicide. Keywords: SUNFLOWER, TILLAGE, CLOGGING, HERBICIDE, YIELD
Analysis of interactions between foliar fertilizers and chemical composition of sunflower leaf apparatus
Authors: Dubrovina Olga , Zubkova Tatyana , Vinogradov Dmitry , Lebedev D.V. , Gogmachadze Guladi
Published: October 2023

The purpose of the work is to use the analysis of sunflower foliage as a diagnostic tool for the accumulation of trace elements from the use of foliar top dressing "Revitaplant Sunflower". These studies were conducted in 2021-2022 at the experimental field of I. A. Bunin YSU in the Lipetsk region. Sowing was carried out on plots with three repetitions and two variants:control (without micro-fertilization treatment) and Revitaplant Sunflower 2 l/ha. The treatment was carried out in the vegetation phase of 6-8 leaves of the culture. The use of "Revitaplant Sunflower" on sunflower culture positively affected the chemical composition in the leaves of sunflower plants. The analysis showed a high response of sunflower to the assimilation of iron and manganese and optimal for copper and zinc. Keywords: SUNFLOWER, MICRONUTRIENTS; THE CONTENT OF TRACE ELEMENTS IN SUNFLOWER LEAVES
Strategic Planning For Foreign Language Program Accreditation In Higher Education
Authors: STAUB Donald
Published: October 2023

In response to expanding demand for access to higher education globally, governments and private sectors have reacted through massification, both in terms of numbers and sizes of institutions. While this has generated quantity, many argue that a corresponding rise in quality is lacking. This increasingly consumer-driven marketplace is under pressure from stakeholders - students, parents, governments, funders - to demonstrate quality. This may occur through internally generated reports, or from external accrediting bodies. For many higher education institutions, particularly in developing countries, these are novel practices. The purpose of this study is to analyze the outcomes of a program-level accreditation process implementation, and through the lens of a relevant case study, propose a framework to guide programs pursuing accreditation. Frameworks such as Bolman and Deal's Four Frames as well as Spillane, Halverson, and Diamond's Distributed Leadership can offer those charged with planning and implementing quality assurance initiatives the tools to effectively diagnose the current readiness within their organization to undergo a quality assurance initiative.
Dışarıdan Eve Taşınan Eğlence Kültürü: 1970’lerde Türkiye’de Televizyonun Sosyo-Kültürel Yaşamdaki Yeri
Authors: İZMİR Bahar
Published: October 2023

1970’li yıllar gerek dünyada gerekse Türkiye’de ekonomik ve toplumsal anlamda köklü değişimleri beraberinde getirdi. Teknolojinin etkisinin sosyal hayata sirayet etmeye başladığı söz konusu yıllar, toplumun eğlence anlayışını da derinden etkiledi. Nitekim önceleri bir kent eğlencesi olan televizyonun yaygınlaşmasıyla birlikte, 1970’li yıllar kitlelerin alışkanlıklarını ve eğlence algısını değiştirmekle kalmadı, eğlence ve televizyon özdeşleşmeye başladı. 1970’lerdeki spor, eğitim, kültür, sanat gibi alanlarda yapılan eğlence programlarının yanı sıra geniş kitlelere ulaşan dizi ve filmler radyonun egemenliğini geride bırakırken, toplumun alışılagelmiş pratiklerini de değiştirmeye başladı. Sinemanın yerini alan dizi ve filmler yepyeni bir eğlence anlayışının kapısını araladı. 1970’li yılların televizyon gösterileri, yarışma programları, skeçleri, Eurovision yarışmaları, müzik ve spor programları, toplumun alışkanlıklarını nasıl bu denli değiştirdi? 1970’li yıllarla birlikte değişmeye başlayan eğlence algısında televizyon programlarının rolü neydi? Bu programların içeriği, tonu, toplumsal etkisi nasıldı ve bunlara toplumda ne gibi anlamlar atfedilmişti? Bu makale, söz konusu sorulara cevap vermeyi ve 1970’li yıllarda televizyonun toplum üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Aynı zamanda, makale 1970’lerde kökten değişmeye başlayan eğlence anlayışında televizyon programlarının rolünü tartışmakta; dönemin gazeteleri ile TRT arşivi ışığında dönemin eğlence anlayışını dizayn eden eğlence içerikli yayınlara dair sonuçlar çıkarmayı hedeflemektedir. Yine, makale 1970’li yıllardan itibaren özdeşleşen televizyon ve eğlence ilişkisini sorgularken, 1970’li yılların eğlence algısındaki değişimi televizyon programları üzerinden analiz etmeyi amaçlamaktadır.
Rus Basınında Sarıkamış Harekâtı; Russkiy İnvalid Gazetesi Örneği
Authors: BOZKURT Uğur
Published: October 2023

Çalışmanın amacı, Sarıkamış Harekatı’nı, Russkiy İnvalid gazetesine göre değerlendirmek ve günümüzde hala tartışma konusu haline gelen bu olaya, farklı bakış açısıyla bakmaktır. Çalışma yapılırken Sarıkamış Harekâtı ile ilgili gazetede geçen haberlerden elde edilen bilgiler tercüme edildikten sonra kronolojik olarak düzenlendi ve literatürümüzdeki bilgilerle mukayese edildi. Pavel Pavloviç Pezarovius tarafından 1813’te St. Petersburg’da yayınlanan ve daha sonra resmî gazete hüviyetini taşıyan gazetenin çıkarılma amacı, savaşta zarar gören askerlere ve ailelerine yardım sağlamaktı. Askeri gazete ismiyle de yayınlanan gazetenin Kafkasya Ordu Karargâhı başlığı altında, Sarıkamış Harekâtı ile ilgili birçok bilgi paylaştığı görülmektedir. Özellikle çarpışmaların yoğunluk kazandığı, Oltu, Ardahan ve Karaurgan’daki sürecin detaylı bir şekilde aktarıldığı; ancak haberlerin Rus askerlerinin başarı hikâyesi şeklinde sunulduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca Enver Paşa hakkında detaylı bilgi verilerek, Osmanlı Devleti’nin asırlardır sürdürmeye çalıştığı dış politikasını kökten değiştirdiği iddia edilmektedir. Savaşı başlatan kişinin de Enver Paşa olduğu ve Sarıkamış Harekâtı planını nasıl hazırladığı açıklanmaktadır. Bu plandan haberdar olan Rus askerlerinin cephe hatlarındaki mücadeleleri, esir sayıları, ele geçirilen savaş malzemeleri ve Sarıkamış’ın jeopolitik durumu hakkında verilen bilgiler ayrıntılı bir şekilde aktarılmaktadır.
Özbekistan’da Yer Adlarının Tematik İncelemesi
Authors: KARADENİZ Yasin
Published: October 2023

Bir bölgedeki yer adlarını inceleyen toponimi, ad bilimin bir alt kolu olarak ortaya çıkmıştır. Günümüzde yapılan çalışmalarla yaygınlaşmış, neredeyse ayrı bir bilim dalı hâline gelmiştir. Ülkemizde dil alanında yapılan çalışmalarda “toponimi” yerine daha çok “yer adı bilimi” ifadesi kullanılmakta yapılan çalışmalar ise “yer adı çalışması” şeklinde ifade edilmektedir. Toplumun dil, tarih ve kültür hazinesinin geleceğe aktarılmasında önemli rolü olan yer adları, kültür hafızasının sürekli canlı kalmasına yardımcı olur. Şehir, ilçe, köy, dağ, tepe, nehir gibi yerlere verilen adlar o bölgede yaşayan halkın izini taşır. O bölgede yaşayan halk yok olsa ya da başka bir yere göç etse dahi yer adları kendini korumaktadır. Bu nedenle yer adlarını inceleyerek geçmişte o bölgede kimlerin yaşadığını, halkın dil, kültür yapısının nasıl olduğunu, geçim kaynaklarının neler olduğunu, hangi dillerin etkisine maruz kaldığını tespit etmek mümkündür. Ayrıca yer adlarına bakarak o bölgede yaşayan halkın etnik yapısının nasıl olduğunu, hangi boyların birleşiminden oluştuğunu belirlemek mümkündür.

Bu çalışmada Özbekistan’da yayımlanmış yer adları sözlüklerinden yararlanılmıştır. Taranan sözlüklerde Özbekistan yer adları tematik inceleme yöntemine göre sınıflandırılmış, her başlık altında örnekler verilmiştir. Yapılan bu çalışmayla Özbek Türklerinin oluşumunda hangi boyların ve oymakların katkısının olduğu görülecektir. Ayrıca yaşanılan yerlere isim verilirken Özbeklerin tercihlerinin nasıl olduğu, geçmişten günümüze kadar yaşayış biçimlerinin nasıl olduğu, hangi dilleri kullandıkları ve hangi dillerin etkisinde kaldıkları tespit edilmiş olacaktır. Çalışmanın giriş bölümünde toponimi konusunda genel bilgiler, Türkiye’de ve Özbekistan’da yapılan çalışmalar hakkında bilgiler verilmiştir. Sonrasında inceleme kısmında Özbek yer adları tematik olarak sınıflandırılmış, yer adlarının oluşumuyla ilgili açıklamalar yapılmıştır.
Sağlık İletişiminde Dil ve İletişim Becerilerinin Rolüne İlişkin Algılar: Sağlık Çalışanlarına Yönelik Nitel Bir Değerlendirme
Authors: KUŞKU ÖZDEMİR Emel
Published: October 2023

İzmir ilindeki sağlık çalışanlarının sağlık iletişiminde dil ve iletişim becerilerinin rolüne yönelik algılarının nitel olarak değerlendirilmesi bu çalışmanın temel amacıdır. Amaç doğrultusunda insanların belirli bir fenomenle ilgili anlayışlarını tanımlamak için kullanılan nitel araştırma modellerinden biri olan fenomolojik yöntem esas alınmıştır. Çalışma grubu olarak, İzmir ilinde faaliyet gösteren sağlık kurumlarında hizmet veren sağlık çalışanları belirlenmiştir. Bu kapsamda sağlık sektöründe hizmet sağlayan farklı mesleklerden sağlık çalışanlarından nitel veri toplama yöntemlerinden biri olan derinlemesine görüşme tekniği ile veriler toplanmıştır. Verilerin toplanması sürecinde yarı-yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Formun hazırlanmasında sağlık iletişimine yönelik literatürdeki çalışmalardan yararlanılmıştır. Araştırmanın örneklem grubunun belirlenmesinde, nitel örnekleme yöntemlerinden biri olan amaçlı örnekleme yöntemi esas alınmış olup, 10 kamu ve 9 özel sektör sağlık çalışanı olmak üzere toplam 19 katılımcı yer almıştır. Araştırma bulgularının analizinde nitel analiz yöntemlerinden biri olan içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Yapılan analiz sonucunda bulgular; sağlık çalışanlarının sağlık iletişiminde dil ve iletişim becerilerine yönelik algıları, sağlık iletişiminde hedefledikleri taraflar, sağlık hizmetlerinde sağlık iletişiminin rolü ve sağlık iletişiminin taraflar için ortaya çıkardığı fırsat ve riskler olmak üzere dört ana tema üzerinden yorumlanmıştır. Bulgular katılımcıların sağlık iletişimini en fazla etkili iletişim ve dil becerileri ile ilişkilendirildiğini göstermektedir. Buna ek olarak katılımcıların sağlık iletişiminin taraflarını; sağlık çalışanları, hastalar ve hasta yakınları arasındaki iletişim olmak üzere üç paydaş üzerinden tanımladığı, taraflara yönelik algılarda çalışılan sektör ve meslek değişkenlerinin bir farklılık oluşturmadığı araştırma bulguları kapsamında söylenebilmektedir. Katılımcıların sağlık iletişiminde dil ve iletişim becerilerinin rolüne yönelik görüşlerinin ise sağlık iletişiminin tarafları özelinde farklı değerlendirmeleri içerdiği belirlenmişti.
Abbas Vesîm Efendi’nin Yayımlanmamış Üç Gazeli
Authors: BEKLEN Sadık
Published: October 2023

Klasik Türk edebiyatı açısından büyük öneme sahip olan mecmualar, edebiyat tarihimizin aydınlatılması bakımından başvurulan kaynaklar arasında yer almaktadır. Mecmuaların en önemli özelliği, edebiyat tarihinde yer edinmiş şairlerin mürettep divânlarında yer almayan şiirlerinin tespitine imkân sağlamasının yanı sıra şuara tezkireleri gibi edebiyat tarihi kaynaklarında yer almayan ikinci veya üçüncü dereceden şairlerin ve onlara ait şiirlerin tespitine imkân sağlamasıdır.

18. yüzyılın önemli şahsiyetlerinden biri olan Abbas Vesîm Efendi hem bir şair hem de devrinin önde gelen tıpçılarından biridir. Yazdığı eserlerden iyi bir eğitim aldığı anlaşılan Vesîm, pek çok eser vermiş ve bu eserleri bir bilim adamı titizliği ile kaleme almıştır. Vesîm’in önemli eserlerinden biri de Divân’ıdır.

Bu çalışmada klasik Türk edebiyatı şairlerinden biri olan Abbas Vesîm Efendi’nin Divân’ında yer almayan üç gazeli ele alınmıştır. Bu üç gazel, Milli Kütüphane 06 Mil. Yz. A 8121 numarada kayıtlı Mecmûa-i Gazelliyât adlı gazel mecmuasında tespit edilmiştir. Çalışmanın giriş bölümünde Abbas Vesîm’in hayatı, kaleme aldığı eserler ve söz konusu gazellerin geçtiği mecmua hakkında bilgilere yer verilmiştir. Çalışma kapsamında tespit edilen gazeller şekil ve muhteva yönünden incelenmiştir. Gazeller Vesîm’in Divân’ındaki diğer gazellerle dil ve üslup yönünden karşılaştırılmış ve gazellerin çeviri yazılı metinleri verilmiştir.
Kutadgu Bilig’de Alıntı Sözcükler ve Bu Sözcüklerin Türkçeleştirilme Yolları
Authors: DOĞAN Aybüke Betül
Published: October 2023

Diller, canlı bir varlık olarak doğar, büyür ve bazen çeşitli sebeplerle büyüme yavaşlar, yayılım azalır ve ölme sürecine girerek yok olur. Bazı diller ise doğar, gelişir, zenginleşir, farklı diller ve kültürlerle etkileşimi artarak zenginleşir, güçlenir. En az beş bin yıllık tarihi geçmişi olan Türkçe, köklü ve zengin bir dildir. Konuşurlarının tarihteki siyasi ve askeri başarıları sayesinde, Türkçe çok geniş bir alana yayılma potansiyeli göstermiştir. Bu durum, Türklerin farklı etnik kimlik gruplarıyla komşuluk ilişkileri kurmasına sebep olmuştur. Birbirleriyle sözcük alış verişinde bulunmuşlardır.

Bu çalışma, Türklerin İslam dinine geçiş dönemini yansıtan Karahanlı Türkçesi metinlerinden Kutadgu Bilig’de tespit edilen alıntı sözcüklerin hangi yollarla Türkçeleştirildiğini göstermeyi amaçlar. İlk yazılı kaynaklarda daha arı bir Türkçe olmakla birlikte o dönemde dahi az sayıda da olsa Çince, Sanskritçe, Soğdçadan sözcük alımı gözlenir. Kutadgu Bilig’de ise alıntı sözcüklerin yönü değişerek Arapça ve Farsçaya ait sözcükler, Türkçenin söz varlığına katılmıştır. Eserde 2382 Türkçe, 374 Arapça, 92 Farsça, 14 Arapça + Türkçe, 4 Farsça + Türkçe sözcük tespit edilmiştir. Ayrıca 4 Soğdça, 2 Moğolca, 2 Sanskritçe, 1 Eski Yunanca, 1 Pehlevice, 1 Latince, 1 Çince kökenli yapılar tanıklanmıştır. Yabancı kökenli sözcüklerin Türkçeleştirilmesi sonucu ortaya çıkan sözcük yapısı, karma yapıyı verir. Bu yapılar, yapım eki türetimiyle sağlanmış ise Arapça + Türkçe, Farsça + Türkçe; birleşik isim, birleşik fiil, ek fiil yoluyla gerçekleşmiş ise A/ T, F/T olarak belirtilmiştir. Ayrıca alıntı sözcüklerin Türkçeleşme yollarından biri olarak Türkçenin ses düzenine dönüşüm de örneklendirilmiştir. Sadece bir Türkçeleştirme yolu gerçekleşmişse birinci düzey; birden fazla yolla Türkçeleşmeyle karşılaşılıyorsa katmerli Türkçeleştirme terimi kabul edilmiştir. Başlıklar arasında katmerli Türkçeleştirme en çok birleşik fiil yapılarında gözlenmiştir. Birleşik fiil ile sağlanan Türkçeleştirmenin günümüzdeki durumu TDK Güncel Türkçe Sözlük ile karşılaştırılıp tablolarla gösterilerek net bir şekilde ortaya konmuştur.
Derleme Sözlüğü’nde Yer Alan Arapça Asıllı Kelimelerde Görülen Göçüşme (Metatez) Olayları
Authors: ÇEBİ İhsan Sabri
Published: October 2023

Canlı bir varlık olan dil, zamanla o dili kullanan milletin başka kültürlerle teması sebebiyle başka milletlerin dillerinden etkilenir. Bu etkilenme en çok kelime sahasında meydana gelir. Batı Türkçesinin oluşturulması esnasında Türkçe, coğrafî ve kültürel ilişki içinde bulunduğumuz, gelişmiş birer yazı diline sahip Arap ve Fars medeniyetinin dillerinden etkilenmiştir. Türkçeye o dönemde yani 11. Yüzyıldan itibaren Arapça ve Farsçadan kelimeler girmeye başlamıştır. Her dilin kendine ait bir ses yapısı vardır. Türkçeye giren bu kelimeler bazı ses olayları geçirmiştir. Bu ses olaylarından biri de göçüşme/metatezdir. Göçüşme kelime içinde komşu veya uzak bazı seslerin yer değiştirmesidir. Göçüşme, değişen seslerin yerine göre yakın göçüşme ve uzak göçüşme olmak üzere ikiye ayrılır. Bundan başka yer değiştiren seslerin ünlü veya ünsüz olmalarına göre ünsüz-ünsüz göçüşmesi, ünsüz-ünlü göçüşmesi, ünlü-ünlü göçüşmesi ve bir kelime içinde hem ünlü hem ünsüz göçüşmesi olmak üzere dört çeşit göçüşme vardır. Bu çalışmada, Derleme Sözlüğü’nde yer alan Arapça asıllı kelimelerde yukarıda saydığımız dört çeşit göçüşmenin de meydana geldiği, örnekleriyle ortaya konulmuştur.
Pedagojik Formasyon Eğitiminde Öğrenim Gören Öğrencilerin Okuma Kültürünü Yordayan Değişkenlerin İncelenmesi
Authors: TÜRE Ersin , ÇILDIR Burcu
Published: October 2023

Bu araştırmanın amacı pedagojik formasyon eğitimi sertifika programında öğrenim görmekte olan öğrencilerin bireysel okuma kültürü ve okuma kültürü çevresini yordayan değişkenlerin belirlenmesidir. Bu bağlamda araştırma ilişkisel araştırma türlerinden yordayıcı araştırma deseni üzerinden kurgulanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu bir devlet üniversitesinin formasyon eğitimi sertifika programında yer alan 213 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada “Okuma Kültürü Envanteri” ve “Demografik Bilgi Formu” kullanılmıştır. Araştırmada lojistik regresyonunun bağımlı değişkenin olarak iki kategorili üst ve alt düzey bireysel okuma kültürü ve okuma çevresi kültürüne sahip grupları belirlemek için K-Means kümeleme analizi yapılmıştır. Sosyo-ekonomik düzey değişkeninin alt ve üst gruplarını belirlemek içim 2 adımlı kümele analizi uygulanmıştır. Öğrencilerin bireysel okuma kültürü ve okuma kültürü çevresini yordayan değişkenleri belirlemek için iki ayrı regresyon modeli üretilmiştir. Araştırma sonucunda bireysel okuma kültürü ve okuma kültürü çevresinin birbirlerini yordayan en önemli iki değişken olduğu belirlenmiştir. Okuma kültürü çevresi puanları yüksek olan formasyon öğrencilerinin bireysel okuma kültürü düzeylerinin de yüksek olduğu bulgulanmıştır. Aynı zamanda bireysel okuma kültürü düzeyi ve sosyo-ekonomik düzeyi yüksek olan formasyon öğrencilerinin okuma kültürü çevresi puanlarının da yüksek olduğu görülmüştür.
Sağlık Çalışanlarında Duygusal Tükenmişlik ve Yabancılaşma Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Authors: ATALAY Emine
Published: October 2023

Sağlık sektörü, yüksek iş yükü, sürekli değişen koşullar, insan yaşamının önemli bir parçasıyla ilgilenme sorumluluğu gibi zorlu ve stresli faktörlerle dolu bir sektördür. Bu zorluklarla başa çıkmak zorunda kalmak sağlık çalışanlarında birçok psikolojik sıkıntıya sebep olabilmektedir. Yaşana zorluklar çalışanlarda, duygusal tükenmişlik yaşama riskini artırabilmektedir. Sağlık çalışanları duygusal tükenmişliğin yanı sıra yabancılaşma riskiyle de karşı karşıya kalabilmektedir. Bu kapsamda çalışmanın amacı, sağlık çalışanlarında duygusal tükenmişlik ve yabancılaşma arasındaki ilişkinin ortaya konmasıdır. Aynı zamanda duygusal tükenmişlik ve yabancılaşmanın demografik değişkenlere göre farklılıklarının ortaya konması da çalışmanın bir diğer amacını oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında Mersin’de kamu ve özel sektörde istihdam edilen sağlık çalışanlarına ulaşılmaya çalışılmıştır. Araştırmada kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak farklı sektör ve farklı demografik özelliklere sahip bireylere ulaşmak hedeflenmiştir. Bu bağlamda Mersin ilindeki 500 sağlık çalışanlarına çevrimiçi formatta hazırlanan anketler gönderilmiştir; 251 anket verisi eksiksiz çalışma kapsamında analiz edilmiştir. Bu çalışmada veri toplama aracı anket yöntemi kullanılmıştır. Anket 3 bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde, duygusal tükenmişlik ölçeği, ikinci bölümde yabancılaşma ölçeği son olarak üçüncü bölümde ise demografik sorular yer almaktadır. Araştırma kapsamında toplanan veriler IBM SPSS Statistics 25.0 paket programında analiz edilmiştir. Değişkenler arasındaki ilişkinin ortaya konması için kolerasyon analizleri yapılmıştır. Verilerin analizinde t-testi ve tek yönlü varyans analizi (One-Way Anova) kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda duygusal tükenmişlik ve yabancılaşma arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişkinin olduğuna görülmüştür. Ayrıca duygusal tükenmişliğin demografik değişkenlerden yaş, eğitim durumu, meslek ve meslekte çalışma süresine göre; yabancılaşmanın ise demografik değişkenlerden yaş, eğitim durumu ve mesleğe göre anlamlı bir farklılık gösterdiği sonucuna da ulaşılmıştır.
Estimating the crop coefficient of forage maize using remote sensing
Authors:   Colegio de Postgraduados, Campus Montecillo. km 36.5 Carretera México-Texcoco, Montecillo. C. P. 56230. Texcoco, Estado de México. México, Delgado-Ramírez Gerardo , Bolaños-González Martín Alejandro ,   Colegio de Postgraduados, Campus Montecillo. km 36.5 Carretera México-Texcoco, Montecillo. C. P. 56230. Texcoco, Estado de México. México, Quevedo-Nolasco Abel ,   Colegio de Postgraduados, Campus Montecillo. km 36.5 Carretera México-Texcoco, Montecillo. C. P. 56230. Texcoco, Estado de México. México, López-Pérez Adolfo ,   Colegio de Postgraduados, Campus Montecillo. km 36.5 Carretera México-Texcoco, Montecillo. C. P. 56230. Texcoco, Estado de México. México, Estrada-Ávalos Juan ,   Instituto Nacional de Investigaciones Forestales, Agrícolas y Pecuarias (INIFAP), Centro Nacional de Investigación Disciplinaria en Relación Agua, Suelo, Planta, Atmósfera (CENID-RASPA).
Published: October 2023

Introduction: The crop coefficient (Kc) methodology is used to estimate actual evapotranspiration. The basal crop coefficient (Kcb) represents the potential baseline of the Kc value, and its relationship with vegetation indices calculated with spectral information is the most widely used for its estimation. Objective: The aim of this study was to estimate the Kcb of forage maize at plot level using spatially exhaustive and temporally dynamic radiometric information. Methodology: NDVI and SAVI spectral indices were estimated in two study plots. Kcb was determined using nine algorithms: six based on NDVI and three based on SAVI. Their accuracy was evaluated by comparing it with the Kcb reported in the FAO-56 Manual. Accuracy was evaluated by comparing it with the Kcb reported in the FAO-56 Manual. Results: The estimated Kcbvalues ranged from 0.13 to 1.12. They overestimated the FAO values at the initial stage and underestimated them at the final stage. The best evaluated algorithms were Campos KcbNDVI, showing an average relative error (ARE) of 11.6 % in the whole vegetative cycle in Plot 1, and Argolo KcbNDVI in Plot 2, with an ARE of 8.3 %. Limitations of the study: This methodology should be tested under non-standard conditions, especially those that may stress the crop or with high moisture content in the topsoil. Originality: The study showed that it is possible to estimate the Kcb of forage maize at plot level by non- invasive methods, dynamically, in a specific site and with quasi-real time monitoring of crop development. Conclusions: This methodology was found to be suitable for estimating the Kcb of forage maize due to its accuracy, practicality and availability of information for large extensions of crops.
Gediz Deltası Sulak Alanı Boyunca Kıyı Şeridi Evrimi ve Erozyon Hassasiyetinin Değerlendirilmesi
Authors: TAĞIL Şermin , ALEVKAYALI Çağan , AYTAN Berkay
Published: October 2023

Akarsuların taşıdıkları alüvyonları biriktirmesi sonucunda oluşan deltalar, su ortamındaki karasal tortuların depolanma alanı olan, kıyı ekosisteminin öğelerinden birini oluşturan ve üst çığırdan gelen kirliliği filtreleyen önemli jeomorfolojik birimlerdir. Bu çalışmada, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) tabanlı Sayısal Kıyı Çizgisi Analiz Sistemi (DSAS) kullanılarak 1989-2022 döneminde Gediz Nehri Deltası sulak alanının kıyı çizgisindeki değişimin ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda deltanın son 34 yıldaki kıyı çizgisi değişiminin ortaya konması, geleceğe yönelik kıyı hareketleri üzerine tahminlerin yapılması ve değişimin kıyı ekosistemi üzerindeki muhtemel etkilerinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Kıyı çizgisinin saptanması 1989, 2000, 2011 ve 2022 yaz dönemine ait 30 metre çözünürlükte Landsat görüntüleri kullanılmıştır. İlk olarak, Normalleştirilmiş Fark Su İndeksi (NDWI) kullanılarak kara ve su arasındaki arayüz olarak kıyı çizgileri elde edilmiştir. Daha sonra, DSAS ile erozyon ve birikme süreçleri gibi kıyı şeridi değişikliklerini belirlemek için Kıyı Çizgisi Değişim Belirteci, Son Nokta Oranı, Doğrusal Regresyon Oranı ve Net Kıyı Çizgisi Hareketi göstergeleri hesaplanmıştır. Ayrıca, 10 yıllık dönemlerin dikkate alınarak modellenen sedimantasyon dinamiklerine uygun olarak 2032 ve 2042 için kıyı çizgilerinin gelecekteki konumları tahmin edilmiştir. Sonuç olarak, araştırma dönemi boyunca Gediz Deltası sulak alanının genel olarak deniz tarafından örtüldüğü ve kıyı okları ile kıyı kordonlarının yok olduğu tespit edilmiştir. Deniz aşındırması nedeniyle kıyı çizgisinin karaya doğru ilerleyişinin Ragıp Paşa Dalyanı, Kırdeniz ve Çilazmak lagünleri çevresinde yüksek olduğu tespit edilmiştir. Sonuçlar, şartlar değişmediği taktirde, gelecek yılarda da deltadaki sulak alanların yerel düzeyde kıyı erozyonu ile karşı karşıya kalacağını göstermiştir. Çalışmanın sonuçlarında gözlenen güçlü aşınma ile meydana gelen kıyı erozyonunun özellikle Gediz Deltasının kuzey kıyısında olması, deltaya gelen su ve sediman miktarının azaldığını göstermektedir. Bu çalışmanın sonuçları, Gediz Deltası kıyı bölgesindeki değerli ekolojik kaynakları daha fazla bozulmadan korumak için kapsamlı ve sistematik bir yaklaşımı teşvik ederek gelecekteki politika yönergelerini oluşturmaya yardımcı olacaktır.
SUS; AS INTERFACES DA IMPORTÂNCIA DO ATENDIMENTO ODONTOLÓGICO E MULTIPROFISSIONAL NA ÁREA DA ONCOLOGIA MÉDICA: UMA REVISÃO INTEGRATIVA
Authors: Nascimento Sidrayton Pereira do , Oliveira Victor Flávio de Oliveira e , Nascimento Idernon Cândido , Cavalcante Luis Gustavo de Souza , Braga Filho Daniel da Silva , Nodari Adriano Rafael Targanski , Cyrino Raquel Farias , Silva Lucas Phelipe Pereira Dantas , Brito Felipe Francisco de Carvalho , Torres Antonia Juliana Micaele Nogueira , Mateus Anna Jaielly Nunes , Pedrosa Rebeca Gomes , Andrade Gislane Souza de , Cyrino Raquel Farias
Published: October 2023

Objetivos: Apresentar, através de revisão de literatura, a importância da atuação dos profissionais de saúde, durante as diversas fases do tratamento oncológico no SUS. Metodologia: Trata-se de um trabalho de revisão de literatura em que foi utilizado a base de dados Pubmed, Scielo e Google Acadêmico, abordando a importância e função do cirurgião-dentista na área oncológica, utilizando as palavras-chave: “SUS”, “Oncologia”, “Multidisciplinar”. Resultados: Constatou-se que os procedimentos clínicos simples como higiene bucal, controle do biofilme oral, uso de antissépticos bucal específicos, previnem algumas manifestações secundárias na boca provocadas pelo tratamento do câncer. Osteonecrose dos maxilares podem ser provocadas pós-tratamento de rádio e/ou quimioterapia e por medicamentos utilizados no tratamento oncológico, sendo de fundamental importância o conhecimento dessa lesão pelos profissionais da atenção básica, principalmente o dentista. Conclusão: Observou-se, que não há o cumprimento de algumas das vertentes do SUS, como a resolubilidade e a integridade, que visa suprir atendendo a todas as necessidades e especialidades dos usuários do SUS, assim colaborando com o aumento da morbimortalidade. Baseado na constituição federal o usuário do SUS, tem como direito um atendimento especializado odontológico, como também a verídica atuação do CACON - Centros de Assistência de Alta Complexidade em Oncologia.
CAPACIDADE TESTAMENTÁRIA DA PESSOA COM TRANSTORNO DO ESPECTRO AUTISTA E A TOMADA DE DECISÃO APOIADA
Authors: Santos Andressa Sousa , Costa Vanuza Pires da
Published: October 2023

As mudanças inseridas pelo Estatuto da Pessoa com Deficiência são um avanço importante em direção à igualdade e não discriminação. O presente artigo discute a Tomada de Decisão Apoiada (TDA) no contexto do sistema jurídico brasileiro, enfocando a igualdade formal e material. Comparando-o com a curatela, a TDA visa proteger os interesses das pessoas com deficiência, preservando sua autonomia. A legislação considera como pessoa com deficiência a pessoa com Transtorno do Espectro Autista (TEA), para os efeitos legais. Através de um ato de disposição de última vontade, denominado de testamento, a pessoa dispõe em vida sobre seu patrimônio. Nesse ambiente, o trabalho buscou averiguar se pessoa com TEA possui capacidade jurídica testamentária. Para tanto, na metodologia, valeu-se do método dedutivo, de abordagem qualitativa, e do procedimento da pesquisa bibliográfica exploratória, com busca em doutrina, leis e decisões dos tribunais nacionais. Concluiu-se que, em relação ao processo testamentário para pessoas com TEA, a legislação brasileira não possui disposições específicas, contudo, o Instituto da Tomada de Decisão apoiada pode ser uma ferramenta útil nesse contexto, permitindo que a pessoa com Transtorno do Espectro Autista eleja apoiadores de sua confiança para ajudá-la na tomada de decisões sobre seu patrimônio.
OS DIVERSOS USOS DA TOXINA BOTULÍNICA TIPO A: UMA REVISÃO INTEGRATIVA
Authors: França Marisa Elanne Damasceno de , Freitas Paola Sysnanda Alves de Miranda
Published: October 2023

A Toxina Botulínica tipo A, vulgo “Botox”, é produzida por uma bactéria gram positiva chamada Clostridium botulinum, atua sobre os neurotransmissores, controlando ou inibindo o estímulo de algumas funções no organismo. Vem sendo bastante utilizada tanto em tratamentos estéticos, como também, em tratamentos terapêuticos. Este estudo é do tipo revisão bibliográfica, de abordagem qualitativa, que teve como objetivo, identificar as mais diversas utilizações da Toxina Botulínica Tipo A através de estudos publicados nos últimos 10 anos. Os resultados demonstraram que a Toxina Botulínica Tipo A, possui uma gama de utilização terapêutica, como por exemplo, na hiperidrose, paralisia cerebral, distúrbios disfágicos graves, etc. Com base nos estudos supracitados, fica claro os diversos usos da Toxina Botulínica
A IMPORTÂNCIA DA EDUCAÇÃO SOCIOEMOCIONAL NA DOCÊNCIA: REFLEXÕES SOBRE O AMBIENTE ESCOLAR E O SISTEMA PRISIONAL
Authors: Queiroz Clésia Carneiro da Silva Freire
Published: October 2023

Este artigo visa analisar e discutir a temática da educação socioemocional no contexto da docência, com ênfase na relação entre o ambiente escolar e o sistema prisional. A educação socioemocional desempenha um papel fundamental na formação de indivíduos socialmente conscientes e emocionalmente equilibrados, tanto nas escolas quanto nas prisões. Exploraremos como a implementação de programas de educação socioemocional pode contribuir para o desenvolvimento de habilidades interpessoais e emocionais em estudantes e detentos, promovendo um ambiente mais saudável e resiliente tanto nas instituições de ensino quanto no sistema prisional. O estudo enfatiza ainda, a importância da colaboração entre educadores, profissionais do sistema prisional e sociedade em geral para garantir a implementação eficaz dessas práticas. Para tanto a metodologia utilizada foi o ensaio acadêmico que consistiu em uma análise e síntese crítica do tema. Por fim, conclui-se, que a educação socioemocional não apenas fortalece as habilidades emocionais e interpessoais dos indivíduos, mas também contribui para a construção de comunidades mais empáticas, seguras e resilientes.