RISK FACTORS FOR AGE-RELATED DEMENTIA IN KAZAKHSTAN: A CASE-CONTROL STUDY
Authors: A. Kaiyrlykyzy , A. Tsoy , F. Olzhayev , D. Alzhanova , A. Zhussupova , Sh. Askarova 
Published: November 2024

To our knowledge, no population-based studies have been conducted on dementia in Kazakhstan yet. The aim of our pilot research was evaluation of the risk factors of Alzheimer’s disease and vascular dementia in Kazakhstani settings. 79 patients of dementia (37 males and 42 females) and 121 healthy controls (50 males and 71 females) were included in the study. Among 79 dementia cases 45 (57%) had Alzheimer’s dementia, 34 (43%) vascular dementia. Dementia patients varied in age from 50 to 85 years, with a mean of 67.5 ± SD 8.3 years. There were 42 (53%) females and 37 (47%) males. A logistic regression analysis was employed to calculate odds ratios (OR) and corresponding 95% confidence intervals (CI) for potential factors associated with dementia. In our cohort, a significant risk factor for AD and VD was a nearly childhood in rural areas and small towns, whereas obtaining at least secondary education had protective effect on vascular dementia. Surprisingly, higher body mass index, having history of heart disease, high blood pressure and stroke had negative association with Alzheimer’s dementia. These findings may be useful for facilitating advanced research on dementia and developing prevention plan of age-related dementias in Kazakhstan.

Насколько нам известно, популяционных исследований деменции в Казахстане еще не проводилось. Целью нашего пилотного исследования была оценка факторов риска болезни Альцгеймера и сосудистой деменции в Казахстане. В исследование были включены 79 пациентов с деменцией (37 мужчин и 42 женщины) и 121 здоровый контроль (50 мужчин и 71 женщина). Из 79 случаев деменции 45 (57%) страдали деменцией Альцгеймера, 34 (43%) - сосудистой деменцией. Возраст пациентов с деменцией варьировался от 50 до 85 лет, в среднем 67,5 ± SD8,3 года. Женщин было 42 (53%), мужчин - 37 (47%). Анализ логистической регрессии был использован для расчета отношения шансов (ОШ) и соответствующих 95% доверительных интервалов (ДИ) для возможных факторов, связанных с деменцией. В нашей когорте значительным фактором риска для болезни Альцгеймера и сосудистой деменции было детство в сельской местности и небольших городах, тогда как наличие хотя бы среднего образования имело защитный эффект от сосудистой деменции. Удивительно, но более высокий индекс массы тела, наличие в анамнезе сердечных заболеваний, высокого кровяного давления и инсульта имели отрицательную связь с деменцией Альцгеймера. Эти результаты могут быть полезны для содействия продвинутым исследованиям деменции и разработки плана профилактики возрастной деменции в Казахстане.

Біздің білуімізше Қазақстанда деменцияны популяциялық зерттеу әлі жүргізілген жоқ. Біздің пилоттық зерттеуіміздің мақсаты - Альцгеймер ауруы мен Қазақстандағы тамырлық деменцияның қауіп факторларын бағалау. Зерттеуге деменциямен ауыратын 79 науқас (37 ер және 42 әйел) және 121 денсаулықты бақылау (50 ер адам және 71 әйел) енгізілді. Деменцияның 79 жағдайының 45-і (57%) Альцгеймердің деменциясынан, 34 (43%) тамырлы деменциямен ауырды. Деменциясы бар науқастардың жасы 50-ден 85 жасқа дейін, орташа 67,5 ± SD 8,3 жас аралығында. Олардың арасында 42 әйел (53%), ерлер - 37 (47%) болды. Логистикалық регрессиялық талдау деменциямен байланысты ықтимал факторлар үшін коэффициенттердің коэффициентін және 95% сенімді аралықты есептеу үшін қолданылды. Біздің когортада ауылдық жерлерде және шағын қалаларда балалық шақ Альцгеймер ауруы мен тамырлық деменцияның маңызды факторы болды, ал кем дегенде орта білімі қан тамырларының деменциясына қарсы қорғаныс әсерін тигізді. Бір таңқаларлығы, дене салмағының жоғарылауы, жүрек ауруының тарихы, жоғары қан қысымы және инсульт Альцгеймердің деменциясына теріс байланысты болды. Бұл нәтижелер деменцияның дамыған зерттеулерін алға жылжытуға және Қазақстанда жасына байланысты деменцияның алдын алу жоспарын жасауға пайдалы болуы мүмкін.