Fiziksel Aktivite ve Zihinsel Dayanıklılık Düzeylerinin Uyku Kalitesine Etkisi
Authors: Erdoğan Muhammet , Bezci Şakir 
Published: May 2023

Bu araştırmada, BESYO öğrencilerinin zihinsel dayanıklılık ve fiziksel aktivite düzeyleri ile uyku kalitesi arasındaki ilişki incelenmiştir. Nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak, Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri, Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi, Pittsburgh uyku kalitesi indeksi (PUKİ) ve araştırmacı tarafından hazırlanan demografik form kullanılmıştır. Elde edilen verilere göre, Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri ile Toplam Fiziksel Aktivite arasında pozitif yönlü çok zayıf bir ilişki bulunmaktadır. Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri ile PUKİ arasında negatif yönlü çok zayıf bir ilişki bulunmaktadır. 24-25 arası yaşlarda olanların PUKİ puanın, 22-23 yaş arası olanlara göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Kadınların Oturma alt boyut puanlarının erkeklere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir.
Profesyonel veya amatör olarak aktif spor yapanların PUKİ, Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri, Şiddetli Fiziksel Aktivite, Orta Düzeyde Fiziksel Aktivite alt boyut puanları yapmayanlara göre daha yüksektir. Yüzme-dalış sporunu yapanların Güven alt boyut puanı, futbol ve diğer takım sporlarını yapanlara göre daha yüksektir. Futbol sporunu yapanların Devamlılık alt boyut puanı, diğer sporları yapanlara göre daha düşüktür. Diğer sporları yapanların Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri puanı, futbol ve diğer takım sporlarını yapanlara göre daha yüksektir. Spor yapmayanların Şiddetli Fiziksel Aktivite alt boyut puanı, yüzme-dalış ve diğer sporları yapanlara göre daha düşüktür. Spor yapmayanların Orta Düzeyde Şiddetli Fiziksel Aktivite alt boyut puanı, tenis-badminton ve diğer sporları yapanlara göre daha düşüktür. Spor yapmayanların Oturma Süresi alt boyut puanı, futbol, atletizm, diğer ve diğer takım sporları yapanlara göre daha yüksektir. Spor yapmayanların PUKİ puanı futbol, yüzme-dalış, tenis-badminton, kış sporları, diğer ve diğer takım sporları yapanlara göre daha yüksektir. 7 yaş ve altında spora başlayanların Güven alt boyut puanı, 17 yaş ve üstünde başlayanlara göre daha yüksektir. 8-11 yaş arasında spora başlayanların Orta Düzeyde Şiddetli Fiziksel Aktivite alt boyut puanı, 17 yaş ve üstünde başlayanlara göre daha yüksektir. Haftada 1-2 gün antrenman yapanların Güven alt boyut puanı, haftada 3-4 gün antrenman yapanlara göre daha düşüktür. Ayrıca, haftada 5-6 gün antrenman yapanların Güven alt boyut puanı, diğer tüm gruplara göre daha yüksektir. Haftada 1-2 gün antrenman yapanların Şiddetli Fiziksel Aktivite alt boyut puanı, haftada 3-4 gün ve 5-6 gün antrenman yapanlara göre daha düşüktür. Haftada 1-2 gün antrenman yapanların Orta Düzeyde Şiddetli Fiziksel Aktivite alt boyut puanı, haftada 3-4 gün ve 5-6 gün antrenman yapanlara göre daha düşüktür. Haftada 1-2 gün antrenman yapanların Toplam Fiziksel Aktivite puanı, haftada 3-4 gün ve 5-6 gün antrenman yapanlara göre daha düşüktür. Sigara içme durumu grupları arasında ölçek ve alt boyut puanları bakımından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır. Bunun yanı sıra alkol kullananların Yürüme alt boyut puanları kullanmayanlara göre daha düşük olduğu belirlenmiştir.