Η περιφερική μικροαγγειοπάθεια σε ασθενείς με προτριχοειδική πνευμονική υπέρταση
Authors: Αρβανιτάκη Αλεξάνδρα 
Published: December 2021

Η προτριχοειδική πνευμονική υπέρταση είναι μία σπάνια και ετερογενής νόσος που χαρακτηρίζεται από αυξημένη μέση πνευμονική αρτηριακή πίεση > 25mmHg και χαμηλή πίεση ενσφήνωσης των πνευμονικών τριχοειδών < 15mmHg. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η διερεύνηση της παρουσίας περιφερικής μικροαγγειοπάθειας σε ασθενείς με προτριχοειδική πνευμονική υπέρταση (πΠΥ) με τη χρήση βιντεοτριχοειδισκόπησης ονύχων άνω άκρων, της ύπαρξης ομοιοτήτων και διαφορών στο πρότυπο τριχοειδοσκόπησης μεταξύ των διαφόρων υποκατηγοριών της πΠΥ και η αναζήτηση τυχόν συσχετίσεων μεταξύ τριχοειδοσκοπικών παραμέτρων και δεικτών καρδιακής λειτουργίας στους ασθενείς με πΠΥ. Πρόκειται για μία προοπτική μελέτη παρατήρησης ασθενών μαρτύρων που διεξήχθη στην ΄Δ Παθολογική Κλινική και στην Ά Καρδιολογική Κλινική του ΑΠΘ. Υψηλής ευκρίνειας βιντεοτριχοειδοσκόπηση άνω άκρων πραγματοποιήθηκε σε ασθενείς με πΠΥ, υγιείς μάρτυρες και μάρτυρες με συστηματικό σκληρόδερμα (ΣΣ) χωρίς πνευμονική αρτηριακή υπέρταση (ΠΑΥ), παράλληλα με την αξιολόγηση των λειτουργικών, ηχωκαρδιογραφικών, αιμοδυναμικών και αιματολογικών παραμέτρων των ασθενών. Συνολικά, 63 ενήλικες ασθενείς με πΠΥ [14 με ΙΠΑΥ, 17 με σύνδρομο Eisenmenger, 18 ασθενείς με ΠΑΥ που οφείλεται σε νόσημα συνδετικού ιστού (ΝΣΙ), 14 με χρόνια θρομβοεμβολική πνευμονική υπέρταση (ΧΘΠΥ)], ηλικίας 55,5 ± 15,8 ετών, 30 υγιείς μάρτυρες και 14 ασθενείς με ΣΣ χωρίς ΠΑΥ και χωρίς σημαντική πνευμονική ίνωση, σταθμισμένοι ως προς την ηλικία και το φύλο συμπεριελήφθησαν στην ανάλυση. Η πλειονότητα των τριχοειδοσκοπικών παραμέτρων (πυκνότητα τριχοειδών, διαστάσεις τριχοειδών, μορφολογία τριχοειδών) ήταν μη φυσιολογικές στο σύνολο των ασθενών με πΠΥ σε σχέση με τους υγιείς μάρτυρες. Η πλειοψηφία των ασθενών με πΠΥ παρουσίασαν ήπιου βαθμού τριχοειδοσκοπικές αλλοιώσεις και μη ειδικό πρότυπο τριχοειδοσκόπησης. Οι ασθενείς με ΙΠΑΥ, ΧΘΠΥ και σύνδρομο Eisenmenger παρουσίασαν παρόμοια χαρακτηριστικά τριχοειδοσκόπησης με ελάχιστες διαφορές μεταξύ τους. Οι ασθενείς με ΠΑΥ-ΣΣ είχαν σημαντικά μειωμένη πυκνότητα τριχοειδών σε σχέση με τους ασθενείς με άλλη ΠΑΥ-ΝΣΙ και τους μάρτυρες με ΣΣ χωρίς ΠΑΥ. Ο λογάριθμος του ΝΤ-proBNP συσχετίστηκε αρνητικά με την τριχοειδική πυκνότητα σε ασθενείς με μη κυανωτική πΠΥ και θετικά με τον αριθμό των ανώμαλων τριχοειδών αγγείων ανά χιλιοστό στο σύνδρομο Eisenmenger. Επίσης, στο σύνδρομο Eisenmenger παρατηρήθηκε αρνητική συσχέτιση της διαμέτρου της αγκύλης των τριχοειδών με τον κορεσμό οξυγόνου στο αρτηριακό αίμα και θετική συσχέτιση με τα επίπεδα αιμοσφαιρίνης. Ομοίως, αρνητική γραμμική συσχέτιση βρέθηκε μεταξύ του κορεσμού του αρτηριακού οξυγόνου στην ηρεμία και της τριχοειδικής πυκνότητας σε ασθενείς με ΧΘΠΥ. Τέλος, ο εκτιμώμενος δείκτης σπειραματικής διήθησης (eGFR) συσχετίστηκε με τις ανωμαλίες του σχήματος των τριχοειδών των ονύχων στο σύνδρομο Eisenmenger και με τη μειωμένη τριχοειδική πυκνότητα στην ΠΑΥ-ΝΣΙ που αντικατοπτρίζουν δύο διαφορετικές πτυχές της συστηματικής μικροαγγειοπάθειας που μπορεί να υπάρχει στην ΠΑΥ. Η καινοτομία της παρούσας μελέτης εδράζεται στο γεγονός ότι μελέτησε και ανέδειξε ποσοτικές και ποιοτικές τριχοειδοσκοπικές μεταβολές στην κοίτη του όνυχα, σε ένα μεγάλο φάσμα ασθενών με πΠΥ, ως ένδειξη της ύπαρξης περιφερικής μικροαγγειοπάθειας παράλληλα με την πνευμονική μικροαγγειοπάθεια. Παράλληλα, ανέδειξε την παρουσία συσχετίσεων μεταξύ ποσοτικών τριχοειδοσκοπικών χαρακτηριστικών και αναίμακτων λειτουργικών, βιοχημικών, ηχωκαρδιογραφικών αλλά και αιμοδυναμικών δεικτών της καρδιακής και της νεφρικής λειτουργίας, γεγονός που μας επιτρέπει να υποθέτουμε την πιθανή αλληλοεξάρτηση της περιφερικής μικροαγγειοπάθειας με τη βαρύτητα της πνευμονικής υπέρτασης σε αυτούς τους ασθενείς. Περισσότερες προοπτικές μελέτες απαιτούνται για την επιβεβαίωση των ευρημάτων μας.