Αξιολόγηση νοσοκομειακών πληροφορικών συστημάτων
Authors: Αγγελίδης Βασίλειος 
Published: August 2021

Είναι ευρέως αποδεκτό ότι η χρήση της πληροφορικής και των εφαρμογών της στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης και ειδικά στον χώρο των νοσηλευτικών ιδρυμάτων προσφέρει μεγάλες δυνατότητες όσον αφορά την βελτίωση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας, την αύξηση της αποδοτικότητας και αποτελεσματικότητας του προσωπικού, και παράλληλα τη μείωση των λειτουργικών τους δαπανών. Κατά τη διάρκεια της προηγούμενης δεκαετίας, τα πληροφοριακά συστήματα και οι εφαρμογές τους έχουν εισχωρήσει δυναμικά στον χώρο των δημόσιων νοσηλευτικών ιδρυμάτων της Ελλάδος. Όχι μόνο οι επενδύσεις σε ΠΣ έχουν αυξηθεί αλλά και οι τύποι των προσφερόμενων συστημάτων καθώς επίσης και οι διαδικασίες λειτουργίας των ιδρυμάτων που επηρεάζονται από αυτή την διείσδυση έχουν πολλαπλασιαστή. Δυστυχώς, όμως μεθοδολογίες για την μέτρηση των επιπτώσεων ή την επιτυχία από την εισαγωγή και την χρήση των πληροφοριακών συστημάτων στον χώρο δεν έχουν εξελιχθεί στον ίδιο ρυθμό. Δεν έχουν γίνει προγράμματα αξιολόγησης ή αυτά που έγιναν είναι βασισμένα σε γενικεύσεις χωρίς την συμμετοχή των χρηστών. Αποτέλεσμα αυτής της αδράνειας είναι μια τεράστια απώλεια χρημάτων και παράλληλα η μείωση της εμπιστοσύνης από την πλευρά των χρηστών και των διοικούντων όσον αφορά τα οφέλη από την χρήση της πληροφορικής. Σε μία προσπάθεια επανεξέτασης αυτής της κατάστασης, η οποία εν μέρει οφείλεται στο γεγονός ότι υπάρχουσες τεχνικές και μεθοδολογίες δεν έχουν προσαρμοστεί κατάλληλα για τη χρήση τους στα νοσοκομεία, όπως επίσης και στον αποκλεισμό ενδεχομένως σημαντικών παραγόντων από προγενέστερα μοντέλα μέτρησης της επιτυχίας των ΠΣ, με την παρούσα διατριβή αναπτύσσονται και δοκιμάζονται εμπειρικά δύο νέα υποθετικά ερευνητικά μοντέλα. Το πρώτο βασίζεται στα μοντέλα αποδοχής της τεχνολογίας και το δεύτερο στην ικανοποίηση του τελικού χρήστη. Αυτές οι μεθοδολογίες έχουν χρησιμοποιηθεί ευρέως για την μέτρηση της επιτυχίας των πληροφοριακών συστημάτων σε έναν μεγάλο αριθμό ερευνητικών προγραμμάτων στο παρελθόν. Τα προτεινόμενα μοντέλα περιέχουν αλληλεξαρτήσεις μεταξύ παραγόντων επιτυχίας ενός πληροφοριακού συστήματος (ποιότητα πληροφορίας, αντιληπτή χρησιμότητα, αντιληπτή ευκολία χρήσης, ποιότητα συστήματος), και τις σχέσεις τους με σχετικούς με τον χρήστη παράγοντες (στάση, αποτελεσματικότητα, άγχος) και περιβαλλοντολογικούς παράγοντες (κοινωνικές επιρροές, συνθήκες διευκόλυνσης, εκπαίδευση, ποιότητα υποστήριξης). Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι να προσφέρει επιπλέον γνώση στην ήδη υπάρχουσα με την υποβολή νέων προτάσεων και εννοιολογικών προοπτικών στον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνεται η πληροφοριακή ικανοποίηση του προσωπικού των νοσηλευτικών ιδρυμάτων στην Ελλάδα αλλά και να αναλύσει παράλληλα τους παράγοντες που επηρεάζουν την υιοθέτηση ή την απόρριψη ενός πληροφοριακού συστήματος από τους χρήστες. Για τον έλεγχο της αξιοπιστίας, της εγκυρότητας, και της προσαρμοστικότητας των υποθετικών ερευνητικών μοντέλων χρησιμοποιήθηκε το SPSS για τις ανάγκες της περιγραφικής στατιστικής, της ανάλυσης των συσχετίσεων καθώς επίσης και για τις παραγοντικές αναλύσεις. Τεχνικές βασιζόμενες στα μοντέλα δομικών εξισώσεων (SEM) με το Amos 6.0 χρησιμοποιήθηκαν επίσης για την εξέταση των προτεινόμενων υποθετικών μοντέλων και την αξιολόγηση των σχέσεων μεταξύ των παραγόντων που τα συνθέτουν. Συνολικά, βρέθηκε άριστη προσαρμοστικότητα για τα προτεινόμενα μοντέλα. Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν τη σημαντικότητα των σχετικών παραγόντων με τον χρήστη όπως επίσης και των περιβαλλοντικών παραγόντων στην διαμόρφωση της πληροφοριακής ικανοποίησης των χρηστών και της πρόθεσης των στην χρήση πληροφοριακών συστημάτων και δημιουργούν παράλληλα ορισμένα ερωτήματα για μερικές συνήθως επιβεβαιωμένες σχέσεις.