Η συχνότητα των παραγόντων καρδιαγγειακού κινδύνου και της μη αλκοολικής λιπώδους νόσου του ήπατος σε στρατιωτικούς και η συσχέτισή τους πριν και μετά από θεραπευτική παρέμβαση
Authors: Σφήκας Γεώργιος 
Published: November 2021

Υπόθεση : Η μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος (ΜΑΛΝΗ) και η σοβαρή της μορφή, η μη αλκοολική στεατοηπατίτιδα είναι σημαντικά προβλήματα υγείας παγκοσμίως. Αποτελούν την ηπατική έκφραση του μεταβολικού συνδρόμου και σχετίζονται τόσο με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο όσο και με την πιθανότητα ανάπτυξης κίρρωσης/ηπατοκυτταρικού καρκίνου. Η γενετική μπορεί να παίζει ρόλο στην παθογένεση της ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ. Ο στόχος της παρούσας μελέτης είναι να καταδείξει ότι η θεραπευτική παρέμβαση και τροποποίηση της φαινοτυπικής εκδήλωσης των γενετικών παραγόντων παθογένεσης της ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ με στατίνες πιθανόν να έχει ευεργετική επίδραση στην εξέλιξη της ηπατικής νόσου. Στόχος: Να διερευνήσει τον επιπολασμό της ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ σε 5.400 στρατιωτικούς και να αξιολογήσει την επίδραση της θεραπείας με τρεις στατίνες (ατορβαστατίνη, ροσουβαστατίνη, πιταβαστατίνη ) στη ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ χρησιμοποιώντας δύο μη επεμβατικές βαθμολογίες [ΜΑΛΝΗ Activity Score (NAS) εύρος αναφοράς 0-8˙ Βαθμός ίνωσης-4 ( FIB-4)˙ εύρος αναφοράς 1,45 έως 3,25]. Μέθοδοι : Κατά τη διάρκεια του υποχρεωτικού ετήσιου υγειονομικού ελέγχου, όλο το στρατιωτικό προσωπικό από μονάδες μάχης του στρατού ξηράς υποβλήθηκε σε κλινική και εργαστηριακή αξιολόγηση. Οι βαθμολογίες NAS και FIB-4 υπολογίστηκαν με βάση αυτές τις τιμές. Οι συμμετέχοντες με ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ τυχαιοποιήθηκαν σε τέσσερις ομάδες θεραπείας (151 η κάθε ομάδα): διατροφή-άσκηση, ατορβαστατίνη, ροσουβαστατίνη ή πιταβαστατίνη για ένα έτος, όταν και πραγματοποιήθηκε εκ νέου υγειονομικός έλεγχος. Αποτελέσματα : Από όλους τους συμμετέχοντες, 613 είχαν ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ (επιπολασμός 11,3 έναντι 39,8% στο γενικό πληθυσμό, p<0,0001) και 604 συμφώνησαν να συμμετάσχουν στη μελέτη. Μετά από ένα χρόνο θεραπείας, η ομάδα άσκησης διατροφής δεν έδειξε σημαντικές αλλαγές και στις δύο βαθμολογίες (βασική τιμή NAS 4,98 έναντι 5,62, p=0,07, FIB-4 3,42 έναντι 3,52, p=0,7). Για την ομάδα ατορβαστατίνης, και οι δύο βαθμολογίες μειώθηκαν (NAS 4,97 έναντι 1,95, p<0,001, FIB-4 3,56 έναντι 0,83, p<0,001), για τη ροσουβαστατίνη (NAS 5,55 έναντι 0,83, p<0,001, FIB-4 3,61 έναντι 0,79, p <0,001), και για την πιταβαστατίνη (NAS 4,89 έναντι 0,85, p<0,001, FIB-4 3,59 έναντι 0,87, p<0,001). Συμπεράσματα: Η μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος (ΜΑΛΝΗ) και η μη αλκοολική στεατοηπατίτιδα (ΜΑΣΗ) σχετίζονται με αυξημένη νοσηρότητα και θνητότητα από κίρρωση ήπατος ή/και ηπατοκυτταρικό καρκίνο. Η κατάλληλη θεραπευτική αντιμετώπιση της ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ μπορεί να έχει ικανοποιητικά αποτελέσματα στην πρόληψη των παραπάνω καταστάσεων. Η ατορβαστατίνη, η ροσουβαστατίνη και η πιταβαστατίνη έχουν ευεργετική και ασφαλή επίδραση σε ασθενείς με ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ, όπως καταγράφεται από τη βελτίωση της βαθμολογίας NAS (που αντιπροσωπεύει σοβαρότητα ΜΑΛΝΗ) και FIB-4 (που αντιπροσωπεύει ηπατική ίνωση). Δεδομένου ότι τόσο οι συμμετέχοντες με ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ όσο και εκείνοι χωρίς ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ είχαν παρόμοια χαρακτηριστικά, η γενετική μπορεί να παίζει σημαντικό ρόλο τόσο στην παθογένεση της ΜΑΛΝΗ/ΜΑΣΗ, όσο και στη θεραπεία της με μια στατίνη. Οι στατίνες μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο εξέλιξης σε σοβαρή νόσο τροποποιώντας τη φαινοτυπική έκφραση αυτών των γενετικών παραγόντων.