Topraksız Kültür Çilek Yetiştiriciliğinde Kalsiyum Klorür ve Lysophosphatidylethanolamine Uygulamalarının Meyve Verim ve Kalitesine Etkisi
Authors: Caymaz Duygu , Gunduz Kazim , Serçe Sedat , Özdemir Emine 
Published: July 2023

Duygu CAYMAZ¹, Kazım GÜNDÜZ², Sedat SERÇE³, Emine ÖZDEMİR4
¹Ziraat Yük. Müh., Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Yalova; ORCID: 0000-0002-4046-3144
²Prof. Dr., Malatya Turgut Özal Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölümü, Battalgazi, Malatya; ORCID: 0000-0002-6473-5909
³Prof. Dr., Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi, Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi, Tarımsal Genetik Mühendisliği Bölümü, Niğde; ORCID: 0000-0003-4584-2028
4Prof. Dr.,Emekli Öğretim Üyesi

ÖZ
Ülkemizde ve Dünya’da topraksız kültürde çilek yetiştiriciliği yaygınlaşmaktadır. Topraksız kültürde bitki besin elementleri uygulamalarının optimizasyonu büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada yetişme ortamı olarak kokopit kullanılan iki katlı topraksız kültür yetiştirme sisteminde ‘Fortuna’ ve ‘Festival’ çeşitleri kullanılarak bitkilere, hasattan 15 gün önce yapraktan kalsiyum (Ca), Lysophosphatidylethanolamine (LPE) ve Ca + LPE uygulanmaya başlanmış ve yetiştiricilik döneminin sonuna kadar 15 gün aralıklarla devam edilmiştir. ‘Fortuna’ çeşidinde ilk ürünler Ocak ayının ikinci haftasında alınırken, ‘Festival’ çeşidinde ise, ilk ürünler Şubat ayının üçüncü haftasında alınmıştır. Erkenci ürün eldesinde uygulamalar arasında Ca + LPE daha iyi sonuç vermiştir. Bitki başına ve birim alana verim bakımından ‘Fortuna’ çeşidi ‘Festival’ çeşidine göre daha verimli bulunmakla birlikte, ‘Festival’ çeşidinde etkili olmuş en yüksek verim değeri LPE uygulamasından alınmıştır. En yüksek titre edilebilir asit içeriği her iki çeşitte de Ca + LPE uygulamalarından alınmıştır. Meyve eti sertliği yönünden Ca uygulamaları olumlu etkide bulunmuştur. LPE uygulamasında da kontrole göre renklenmede biraz artış görülmüştür. Sonuçlar, erkenci çilek yetiştiriciliğinde bazı çeşitlerde Ca ve LPE uygulamalarının meyve kalitesini artırmak için kullanılabileceğini göstermiştir.
Anahtar Kelimeler: Çilek, topraksız kültür, LPE, CaCl₂, meyve kalitesi

EFFECTS OF CALCIUM CHLORIDE AND Lysophosphatidylethanolamine APPLICATIONS ON THE YIELD AND QUALITY OF STRAWBERRIES GROWN IN SOILLESS CULTURE
ABSTRACT
Strawberry culture in soilles culture is getting more popular in Turkey and the World. The optimization of the plant nutrient application is critical in this sytem. ‘Fortuna’ and ‘Festival’ strawberry cultivars were used in the two-story production system using the cocopeat as growing media where the plants were treated with calcium (Ca), Lysophosphatidylethanolamine (LPE), Ca + LPE 15 days before harvest. The first fruits were harvested in the second week of January for ‘Fortuna’ while ‘Festival’ as the first fruits were harvested in the third week of February. Among the treatments, Ca + LPE resulted in favorable results for earliness. While ‘Fortuna’ was found the higher yield than ‘Festival’ for yield per plant or yield per area the highest yield was recovered from LPE treatment for ‘Festival’. The highest acidity was recovered from Ca + LPE treatment for neither of the cultivars. For fruit firmness, Ca treatments increased the fruit firmness. LPE had some effect on color formation when compared to control. The results suggest that Ca and LPE treatments may be used to enhance fruit quality characteristics for early strawberry production.
Keywords: Strawberry, soilless culture, LPE, CaCl₂, fruit quality