bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Συστηματική και τοπική φλεγμονή εικοσανοειδών σε ασθενείς με βρογχικό άσθμα
Authors: Κοντογιάννη Κωνσταντίνα
Published: August 2021

Εισαγωγή: Το κάπνισμα σχετίζεται με επιδεινούμενη έκβαση του άσθματος και μπορεί να τροποποιήσει τη φλεγμονή των αεραγωγών. Η τροποποίηση μπορεί να συντελείται εκτός των άλλων και μέσω της δράσης του καπνού στην προσταγλανδίνη Ε2 (PGE2) και στα κυστεϊνικά λευκοτριένια (Cyst-LTs)Σκοπός: Σκοπός μας ήταν να προσδιορίσουμε τα επίπεδα της PGE2 και των Cyst-LTs στο υπερκείμενο των πτυέλων των ασθενών με άσθμα και να διερευνήσουμε την επίδραση της καπνιστικής συνήθειας σε αυτά καθώς και τις συσχετίσεις τους με τα φλεγμονώδη κύτταρα, τη βρογχική υπεραντιδραστικότητα και την πνευμονική λειτουργία. Μεθοδολογία: Μελετήθηκαν ενενήντα οκτώ ασθενείς με άσθμα (47 από αυτούς ήταν καπνιστές) και 40 υγιείς (20 καπνιστές). Όλοι υπεβλήθησαν σε λειτουργικό έλεγχο της αναπνοής και σε πρόκληση πτυέλων για προσδιορισμό του αριθμού των κυττάρων και των επιπέδων της PGE2 και των Cyst-LTs.Αποτελέσματα: Οι ασθενείς με άσθμα είχαν σημαντικά υψηλότερα επίπεδα τόσο Cyst-LTs όσο και PGE2 στο υπερκείμενο των πτυέλων σε σύγκριση με τα υγιή άτομα [median, interquartileranges 432 (287, 575) vs. 91.5 (73.5, 111) pg/mL και 654 (456,789) vs. 117.5 (92,157) pg/mL, αντίστοιχα, p< 0.001 και για τις δύο συγκρίσεις]. Οι ασθματικοί καπνιστές είχαν σημαντικά υψηλότερα επίπεδα κυστεϊνικών λευκοτριενίων αλλά και PGE2 από τους μη καπνιστές ασθματικούς. Τέλος τα επίπεδα των κυστεϊνικών λευκοτριενίων στο υπερκείμενο των πτυέλων των ασθματικών καπνιστών παρουσίασε σημαντική θετική συσχέτιση με τα ηωσινόφιλα στα πτύελα, ενώ τα επίπεδα της PGE2 με τα ουδετερόφιλα στα πτύελα.Συμπεράσματα: Οι αυξημένες συγκεντρώσεις των PGE2 και Cyst-LTs στο υπερκείμενο των πτυέλων των ασθματικών καπνιστών σχετίζονται με την αυξημένη έκφραση των δύο αυτών μεσολαβητών σε αυτό τον ειδικό φαινότυπο του άσθματος. Επιπλέον τα Cyst-LTs συνδέονται με την ηωσινοφιλική φλεγμονή, ενώ η PGE2 συνδέεται με παρουσία ουδετεροφιλικής φλεγμονής στους ασθματικούς καπνιστές.
Προσδιορισμός της συχνότητας του CΥP2D6- αλληλίου 4 στο γυναικείο ελληνικό πληθυσμό.
Authors: Κύκαλος Στυλιανός
Published: August 2021

Σκοπός: Ο ρόλος του CYP2D6 στην επικουρική θεραπεία του καρκίνου του μαστού είναι ζωτικής σημασίας, καθώς το ένζυμο αυτό εμπλέκεται καταλυτικά στη βιομετατροπή της ταμοξιφαίνης στo ισχυρό αντι-οιστρογόνο ενδοξιφαίνη. Ο σκοπός της μελέτης είναι ο προσδιορισμός της συχνότητας του αδρανούς CYP2D6*4 στον ελληνικό γυναικείο πληθυσμό.Υλικό και μέθοδος: Στη μελέτη συμπεριλήφθησαν εθελοντικά 80 γυναίκες ελληνικής καταγωγής που πάσχουν από ορμονοευαίσθητο καρκίνο μαστού. Το εν λόγω δείγμα (συνολικά 160 υπό εξέταση γονίδια) παρέχει ασφάλεια διάγνωσης της τάξης του 95% για τον πληθυσμό της Ελλάδας. Η παρουσία του CYP2D6*4 πραγματοποιήθηκε με PCR-RFLP σε DNA που απομονώθηκε σε επίχρισμα στοματικού βλεννογόνου Αποτελέσματα: H συχνότητα των ατόμων που είναι φορείς τουλάχιστον ενός γονιδίου που κωδικοποιεί το αδρανές αλλήλιο *4 μεταξύ Ελληνίδων γυναικών που πάσχουν από ορμονοευαίσθητο καρκίνο του μαστού υπολογίστηκε να είναι 30% (n=24/80). Η πραγματική συχνότητα κυμαίνεται από 20 - 40% (95% διάστημα εμπιστοσύνης). Κατά αυτήν την έννοια, μπορούμε να ισχυριστούμε με ασφάλεια ότι η συχνότητα του CYP2D6*4 ανάμεσα στις Ελληνίδες ξεπερνά το 20%. Η συχνότητα των ομόζυγων φορέων για το CYP2D6*4 στο παρόν δείγμα ανήλθε στο 8,75%, ενώ η συχνότητα του αλληλόμορφου (απλότυπου) CYP2D6*4 σε σύνολο 160 ελεγχθέντων γονιδίου προσδιορίστηκε στο 19,4% (±7%, n=160). Συμπεράσματα: Η κλινική σημασία του CYP2D6 *4 στον καρκίνο του μαστού μένει ακόμα να διασαφηνιστεί μέσα από μεγάλες προοπτικές έρευνες. Στη λήψη πάντως της απόφασης για τη διενέργεια γονοτυπικού ελέγχου σε εξατομικευμένο επίπεδο θα πρέπει να συνεκτιμώνται και οι παράμετροι των ανεπιθύμητων ενεργειών της ταμοξιφαίνης, της συγχορήγησης αναστολέων του ενζύμου καθώς βέβαια και ο παράγοντας του κόστους.
Η αγορά εργασίας των κατόχων διδακτορικού διπλώματος στην Ελλάδα
Authors: Νικολάτου Ειρήνη-Κωνσταντίνα
Published: August 2021

Η ζήτηση για την απόκτηση διδακτορικού διπλώματος στην Ελλάδα κατά την τελευταία τριακονταετία αυξάνεται με εντυπωσιακούς ρυθμούς. Το εν λόγω ερευνητικό έργο διερευνεί την ελληνική αγορά εργασίας των κατόχων διδακτορικού διπλώματος και τις συνθήκες απασχόλησης του. Ειδικότερα, με τη χρήση πρωτογενών δεδομένων όπως η Απογραφή της Ελλάδος του έτους 2001 (Greek Census 2001), η Έρευνα Εργατικού Δυναμικού 1998-2013 (LFS 1998-2013), οι Κοινοτικές στατιστικές για το εισόδημα και τις συνθήκες διαβίωσης (EU-SILC 2003-2008) καθώς και η Στατιστική της Εκπαίδευσης 1981-2010, διερευνήθηκαν: I) Οι προσδιοριστικοί παράγοντες της απασχόλησης ανά κλάδο οικονομικής δραστηριότητας, η επαγγελματική επιλογή, η απασχόληση στον ακαδημαϊκό τομέα και ο προσδιορισμός των αμοιβών για τους κατόχους διδακτορικού διπλώματος. II) Οι διακρίσεις και οι διαφοροποιήσεις στην αγορά εργασίας ανά φύλο εργασιακή εμπειρία, απασχόληση στον ακαδημαϊκό και μη ακαδημαϊκό τομέα, ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, καθώς και ο προσδιορισμός των πηγών διάκρισης. III) Οι προσδιοριστικοί παράγοντες της αντιστοίχησης αντικείμενου σπουδών και ασκούμενου επαγγέλματος, καθώς και οι προσδιοριστικοί παράγοντες που επηρεάζουν τη ζήτηση για διδακτορικά διπλώματα όπως η επίδραση θεσμικών παρεμβάσεων και η πρόσβαση σε ερευνητικούς πόρους.Τα βασικά συμπεράσματα της έρευνας μας είναι τα ακόλουθα: 1) Αύξηση του αριθμού των προπτυχιακών φοιτητών, των δαπανών για έρευνα και ανάπτυξη, του ρυθμού ανάπτυξης του ΑΕΠ, και των δαπανών για την υγεία, αυξάνουν τον αριθμό των αποφοίτων διδακτορικού διπλώματος. 2) Η πιθανότητα εργασίας στον ακαδημαϊκό τομέα αυξάνεται εάν ο κάτοχος διδακτορικού διπλώματος είναι νέος, έγγαμος και έχει λάβει διδακτορικό δίπλωμα στο επιστημονικό πεδίο των Θετικών επιστημών ή των Γεωπονικών επιστημών και επιστημών γης ή των επιστημών των Μηχανικών από ίδρυμα της Ελλάδας. 3) Η πιθανότητα εργασίας στις διάφορες επαγγελματικές κατηγορίες εξαρτάται κυρίως από το επιστημονικό πεδίο το οποίο έχει λάβει κάποιος το διδακτορικό του δίπλωμα, τον μισθό και από τον πλούτο που κατέχει. Η πιθανότητα εργασίας στους διάφορους κλάδους οικονομικής δραστηριότητας καθώς και η διαμόρφωση του μισθού εξαρτάται κυρίως από το επιστημονικό πεδίο στο οποίο έχει λάβει κάποιος το διδακτορικό του δίπλωμα και τον πλούτο που κατέχει. 4) Παρατηρείται μισθολογική διάκριση κυρίως μεταξύ ακαδημαϊκού και μη ακαδημαϊκού τομέα, δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, και τα τελευταία έτη μεταξύ των φύλων. 5) Η πιθανότητα ταύτισης του επιπέδου εκπαίδευσης και της απασχόλησης αυξάνεται όταν το άτομο έχει λάβει διδακτορικό δίπλωμα και είναι έγγαμος.
Ανάπτυξη μεθοδολογικού πλαισίου για την αποτίμηση της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας βιομηχανικών εγκαταστάσεων και διεργασιών
Authors: Αγγελάκογλου Κονδυλία
Published: August 2021

Βασικός σκοπός της παρούσας διδακτορικής διατριβής είναι η βελτίωση του τρόπου με τον οποίο οι βιομηχανίες αποτιμούν την περιβαλλοντική βιωσιμότητα των βιομηχανικών εγκαταστάσεων και διεργασιών τους, μέσω της ανάπτυξης ενός καινοτόμου μεθοδολογικού πλαισίου αποτίμησης. Το μεθοδολογικό πλαίσιο αναπτύχθηκε σύμφωνα με τις αρχές της Βιομηχανικής Οικολογίας για την ενίσχυση της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας βιομηχανικών συστημάτων και με γνώμονα την αντιμετώπιση των κυριότερων αδυναμιών των διαθέσιμων μεθόδων αποτίμησης. Το αντικείμενο της διδακτορικής διατριβής δομείται σε έξι (6) αλληλένδετα Κεφάλαια, καθένα από τα οποία απαντάει σε συγκεκριμένα ερωτήματα. Στο 1ο Κεφάλαιο, ορίζεται το πρόβλημα το οποίο καλείται να επιλύσει η παρούσα διατριβή, ενώ συνοψίζονται και αναλύονται τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της βιώσιμης ανάπτυξης ώστε να ενισχυθεί η κατανόηση του θεωρητικού υποβάθρου της. Στο 2ο Κεφάλαιο, αναδεικνύονται τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και προκλήσεις της διαδικασίας αποτίμησης της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας. Επιπλέον, εκπονείται μια πρωτότυπη και αναλυτική βιβλιογραφική ανασκόπηση των διαθέσιμων μεθόδων αποτίμησης, με στόχο την τεκμηρίωση του ερευνητικού κενού το οποίο καλύπτει η παρούσα διατριβή και την ανάδειξη των γενικών χαρακτηριστικών τα οποία θα πρέπει να εμπεριέχει μια μέθοδος αποτίμησης. Στο 3ο Κεφάλαιο, αναλύονται τα χαρακτηριστικά, οι αρχές και τα εργαλεία της Βιομηχανικής Οικολογίας βάσει των οποίων επιλέγονται τα στοιχεία εκείνα στα οποία μια βιομηχανία θα πρέπει να στοχεύει ώστε να βελτιώσει την περιβαλλοντική της βιωσιμότητα και κατά επέκταση χρήζουν αποτίμησης. Η Βιομηχανική Οικολογία επιλέχθηκε λόγω της ικανότητάς της να υποστηρίζει καινοτόμες και δημιουργικές δράσεις όσον αφορά την βιώσιμη ανάπτυξη. Στο 4ο Κεφάλαιο, παρουσιάζεται αναλυτικά το τελικό μεθοδολογικό πλαίσιο αποτίμησης της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας βιομηχανικών εγκαταστάσεων και διεργασιών. Η ανάπτυξη του πλαισίου πραγματοποιείται με γνώμονα την επίλυση των αδυναμιών που παρουσιάστηκαν, της κάλυψης των αρχών της Βιομηχανικής Οικολογίας και των γενικών κανόνων ανάπτυξης σύνθετων δεικτών από την βιβλιογραφία. Αποτέλεσμα όλων αυτών των δράσεων, είναι η ανάπτυξη ενός τελικού μεθοδολογικού πλαισίου το οποίο μπορεί να εφαρμοστεί από όλες τις βιομηχανίες και αποτιμά με αξιόπιστο και αποτελεσματικό τρόπο την περιβαλλοντική τους βιωσιμότητα τονίζοντας τις περιοχές ιδιαίτερου ενδιαφέροντος. Στο 5ο Κεφάλαιο, το μεθοδολογικό πλαίσιο εφαρμόζεται σε μια μελέτη περίπτωσης ώστε να αξιολογηθεί η χρησιμότητά του και να ανεβρεθούν επιπλέον τρόποι βελτίωσης της χρηστικότητάς του. Στο 6ο Κεφάλαιο συνοψίζονται τα βασικά συμπεράσματα της διδακτορικής διατριβής και προτείνονται πεδία μελλοντικής έρευνας για την περαιτέρω βελτίωση του τρόπου αποτίμησης της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας βιομηχανικών/ευρύτερων συστημάτων.
Στατιστικές μέθοδοι ταξινόμησης πολυμεταβλητών δεδομένων
Authors: Λιπαράς Δημήτριος
Published: August 2021

Η παρούσα διδακτορική διατριβή πραγματεύεται τη διερεύνηση και αντιμετώπιση διαφόρων ζητημάτων που προκύπτουν συχνά στη διαδικασία ταξινόμησης και πρόβλεψης πολυμεταβλητών δεδομένων. Συγκεκριμένα, τα ζητήματα αυτά σχετίζονται με την επιλογή μεταβλητών και περιπτώσεων, με το γνωστό πρόβλημα της ανισορροπίας των κλάσεων και γενικά, με παράγοντες που επηρεάζουν τη διαδικασία της ταξινόμησης. Ο στόχος της διατριβής είναι η εύρεση και παρουσίαση κατάλληλων προσεγγίσεων και μεθόδων που μπορούν να βελτιώσουν την απόδοση των μεθόδων ταξινόμησης. Όλα τα προαναφερθέντα ζητήματα αποτελούν ενδιαφέροντα ερευνητικά θέματα της στρατηγικής Mahalanobis-Taguchi (MT), μίας σχετικά νέας μεθοδολογίας που ενσωματώνει διάφορες μαθηματικές και στατιστικές έννοιες, όπως η απόσταση του Mahalanobis, η μέθοδος ορθογωνοποίησης Gram-Schmidt και οι πειραματικοί σχεδιασμοί. Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της στρατηγικής MT είναι ότι δεν είναι μόνο μία τεχνική ταξινόμησης, αλλά επίσης μία «εργαλειοθήκη» μεθόδων, τα διάφορα τμήματα της οποίας δεν έχουν μελετηθεί εκτενώς στη σχετική βιβλιογραφία. Ως εκ τούτου, η συνεισφορά της διατριβής επικεντρώνεται κυρίως στη διερεύνηση και επίλυση των λειτουργικών θεμάτων της στρατηγικής MT. Η διατριβή αποτελείται από δύο θεματικές ενότητες: α) τη βελτίωση των διαδικασιών της γενικής στρατηγικής MT μέσω της χρήσης άλλων στατιστικών μεθόδων και β) την κατάλληλη προσαρμογή της μεθοδολογίας, προκειμένου να μπορεί να εφαρμοστεί σε διαφορετικού τύπου δεδομένα από διαφορετικές επιστημονικές περιοχές.
Διεθνές δίκαιο και κλιματική πολιτική
Authors: Μαυρογένης Σταύρος
Published: August 2021

Σκοπός της παρούσης μελέτης είναι η κάλυψη ενός σημαντικού κενού στην ελληνική βιβλιογραφία που αφορά τον πυλώνα της προσαρμογής στη διεθνή κλιματική πολιτική . Η διατριβής εκτός από την ανάλυση της πορείας οικοδόμησης του πυλώνα της προσαρμογής μέσα από το πεδίο των διεθνών διαπραγματεύσεων εξειδικεύεται στα Μικρά Νησιωτικά Αναπτυσσόμενα Κράτη μέσω της ανάλυσης του ρόλου τους στη διεθνή κλιματική πολιτική, των μεθοδολογιών και προγραμμάτων για την προσαρμογή που ήδη εφαρμόζονται και τέλος μέσω της έρευνας πεδίου σε τρεις χώρες SIDS για την τριγωνομετροποίηση (triangulation), της βιβλιογραφίας, των συμβατικών κειμένων και της ποιοτικής έρευνας. Η διάρθρωση της μελέτης αναλύεται σε τρία μέρη. Το πρώτο μέρος αφορά το θεωρητικό και νομικό υπόβαθρο της διεθνούς κλιματικής πολιτικής με έμφαση στην οικοδόμηση του πυλώνα της προσαρμογής. Το δεύτερο μέρος αναλύει την περίπτωση των Μικρών Νησιωτικών Αναπτυσσομένων Κρατών τόσο από πλευράς της πορείας τους στη διεθνή κλιματική πολιτική όσο και από των ειδικότερων πολιτικών προσαρμογής που ήδη εφαρμόζονται εκεί. Το τρίτο μέρος αφοράς την έρευνα πεδίου που διεξήχθη στα τρία από τα SIDS και ειδικότερα στα Τόνγκα, το Μπαρμπάντος και τις Σεϋχέλλες.
Η σχέση Ανατολής - Δύσης ως φιλοσοφικοϊστορικό πρόβλημα στην ελληνική και τη ρωσική κοινωνική σκέψη
Authors: Χαρίσης Απόστολος
Published: August 2021

Στην παρούσα διατριβή επιχειρείται η συγκριτική προσέγγιση των προβλημάτων ιστορικής μετάβασης στη σύγχρονη εποχή στη Ρωσία και την Ελλάδα, όπως αυτή κατανοείται μέσα στην ανάπτυξη της κοινωνικοφιλοσοφικής σκέψης στις δύο αυτές χώρες. Η σχέση «Ανατολής-Δύσης» γίνεται κατανοητή όχι ως γεωγραφική αναφορά, αλλά ως έκφραση του ιστορικά συγκεκριμένου τρόπου που τέθηκε το πρόβλημα της εμφάνισης, της σύγκρισης και τελικά της διάχυσης και επικράτησης των νεωτερικών-καπιταλιστικών σχέσεων σε κάθε κοινωνία, Στο πλαίσιο της πραγμάτευσης αυτής, γίνεται προσπάθεια να αναδειχθούν οι ιδιομορφίες, οι διαφορές και οι αναλογίες στην σύγχρονη εξέλιξη των δύο κοινωνιών, οι νέες πτυχές που προσθέτουν στην παγκόσμια προβληματική περί «Ανατολής-Δύσης», τα νέα περιεχόμενα, προοπτικές ή και αντιφάσεις με τις οποίες εμπλουτίζεται η έννοια της «Δύσης» μέσα από όλη τη διαδικασία σύγκρισης με τη συγκεκριμένη «Ανατολή» στις δυο διαμορφούμενες χώρες.
Αττικά πορτρέτα κατά την εποχή της ρωμαιοκρατίας (1ος αι. π.Χ. - αρχ. 2ου αι. μ.Χ.)
Authors: Καλάβρια Ελένη
Published: August 2021

Στη διατριβή εξετάζονται τα γλυπτά πορτρέτα (αυτοκρατορικά και ιδιωτικά, ανδρικά και γυναικεία), που βρέθηκαν στην Αττική και χρονολογούνται από τον 1ο αι. π.Χ. έως τις αρχές του 2ου αι. μ.Χ. Στο πρώτο μέρος, όπου εξετάζεται η τυπολογία των πορτρέτων, μελετώνται αρχικά τα αυτοκρατορικά πορτρέτα και η σχέση τους με τους επίσημους εικονιστικούς τύπους των μητροπολιτικών έργων. Στα ιδιωτικά πορτρέτα ανιχνεύεται η χρήση γενικών σχεδιαστικών προτύπων, των «σχημάτων», που χρησίμευαν ως βάση των γλυπτών δημιουργιών και τα οποία παραλλάσσονταν με την εναλλαγή κομμώσεων και επιμέρους μοτίβων με αποτέλεσμα να παράγεται η ποικιλία των ιδιωτικών πορτρέτων. Διαπιστώθηκε η χρήση 12 σχημάτων για τα ανδρικά πορτρέτα και 3 για τα γυναικεία καθώς και ύπαρξη πορτρέτων που δεν μπορούν να ενταχθούν σε κάποιο σχήμα, αλλά αποτελούν μοναδικές δημιουργίες. Στη συνέχεια εξετάζονται οι αγαλματικοί τύποι που χρησιμοποιούνται στην Aττική για τα εικονιστικά αγάλματα. Διαπιστώνεται η μεγάλη διάδοση του τύπου του θωρακοφόρου, η μικρή διάδοση του τύπου του τηβεννοφόρου και ιδεαλιστικών τύπων, ο συσχετισμός των καθιστών μορφών με το πρώτο σχήμα ανδρικών πορτρέτων, η αποσπασματικά τεκμηριωμένη παρουσία των ιματιοφόρων αγαλμάτων και των συνηθισμένων για την εποχή γυναικείων αγαλματικών τύπων της Μεγάλης και Μικρής Ηρακλειώτισσας, και του τύπου με Schulter- ή Hüftbausch. Ως προς τη μορφή των πορτρέτων, παρατηρήθηκε στα επιτύμβια ανάγλυφα η προτίμηση στο πιο ιδεαλιστικό, νεανικό σχήμα, η ύπαρξη αυτοκρατορικών πορτρέτων σε ανάγλυφο, η σταδιακά αυξανόμενη προτίμηση στη μορφή της προτομής και η ύπαρξη πορτρέτων για ένθεση σε ερμαϊκές στήλες καθώς και η περιστασιακή απόδοση πορτρέτων σε μετάλλια. Κατόπιν εξετάζεται ο ρόλος των πορτρέτων – λατρευτικός, αναθηματικός – τιμητικός, επιτύμβιος - με βάση τις πληροφορίες που αντλούμε από τις επιγραφές, αν και αυτές δε συνδυάζονται με σωζόμενα πορτρέτα. Κατόπιν παρουσιάζονται ζητήματα σχετικά με την παραγωγή των πορτρέτων: τα τεχνικά και τεχνοτροπικά τους χαρακτηριστικά, η αναλογία τους σε σχέση με τα άλλα είδη γλυπτικής και με τα πορτρέτα της Δήλου, η αναζήτηση των εργαστηριακών χώρων, όπως προκύπτει από δημοσιευμένα ανασκαφικά δεδομένα, και ο προσδιορισμός των Αθηναίων καλλιτεχνών που φιλοτέχνησαν πορτρέτα στα χρόνια που μελετούμε, όπως τους γνωρίζουμε από τις υπογραφές τους αλλά και από τεχνοτροπικούς συσχετισμούς που γίνονται με βάση το μελετώμενο υλικό. Τέλος, παρατίθεται σύντομο παράρτημα με ενδεικτικές αποδόσεις πορτρέτων στα αττικά εργαστήρια παραγωγής.
Κριτική έκδοση του δράματος Ποιμήν Πιστός (Βενετία 1658) του Ζακυνθινού Μιχαήλ Σουμμάκη
Authors: Πάσσου Μαρία-Χριστιάνα
Published: August 2021

Η εργασία αυτή αποτελεί κριτική έκδοση του δράματος “Ποιμήν Πιστός”, το οποίο τυπώθηκε το 1658 στη Βενετία. Ξετυλίγεται σε δύο μέρη: το πρώτο αφορά στην παρουσίαση του κριτικά μεταγεγραμμένου και αποκασταστημένου ποιητικού κειμένου, το δεύτερο στην εξέταση σημαντικών φιλολογικών ζητημάτων του έργου καθώς και θεμάτων που σχετίζονται με τον συντάκτη του και το πνευματικό περιβάλλον από το οποίο προήλθε. Το 1658 τυπώθηκε στη Βενετία η ποιμενική τραγικωμωδία “Ποιμήν Πιστός”, η οποία ήταν μετάφραση του δημοφιλούς ιταλικού έργου “Pastor Fido” του G. Guarini. Ο μεταφραστής, Μιχαήλ Σουμμάκης, προορίζοντας πιθανότατα το πόνημα του για το νησί καταγωγής του, την Ζάκυνθο, επιστάτησε προσωπικά στην εργασία εκτύπωσης και σήκωσε το οικονομικό της βάρος με τη βοήθεια του συμπατριώτη του Νικολάου Κομμούτου Το ιταλικό ποιμενικό “Pastor Fido” ήταν ένα πρωτοποριακό για την εποχή του δράμα, δομικά καινοτόμο (νεωτερικό) και κλασικιστικό, τολμηρό και σεμνότυφο. Πριν ακόμη την ολοκλήρωση και τη δημοσίευσή του δέχτηκε τα πυρά της κριτικής για την τραγικωμική του φύση (παραβίαση της ακεραιότητας της κάθε πράξης), για την ρητορική (α-δραματικότητα, ανάρμοστη ευγλωττία ταπεινών προσώπων) και την ανηθικότητά του. Το “Ποιμήν Πιστός” δεν ήταν η μοναδική προσπάθεια ελληνικής απόδοσης της ποιμενικής τραγικωμωδίας του Guarini. Είχε προηγηθεί μια άλλη, γνωστή ως “Πιστικός Βοσκός”, από Κρητικό πιθανώς συντάκτη, σε κρητική γλώσσα. Το “Πιστικός Βοσκός”, βάσει πολλών τεκμηρίων, χρησιμοποιήθηκε μαζί με το ιταλικό έργο από τον Επτανήσιο μεταφραστή. Η παλαιότερη έρευνα, η οποία είχε επισημάνει την επίδραση της προγενέστερης μετάφρασης στην επτανησιακή, θεωρούσε ότι η πρώτη ήταν πιστότερη και ποιητικά σπουδαιότερη από την κατοπινή. Παρόλ᾽ αυτά, ενδελεχέστεροι συγκριτικοί έλεγχοι (ανάμεσα στα έργα) δεν επιβεβαιώνουν αυτές τις εκτιμήσεις. Αποδεικνύουν πρώτον, ότι η μετάφραση του Σουμμάκη ήταν στην πραγματικότητα η πιο πιστή, δεύτερον, ότι η αξία της έγκειται στην ακριβή αναπαραγωγή της ποιητικής του πρωτοτοτύπου. Η νεότερη ελληνική απόδοση του “Pastor Fido” εξαρτήθηκε φραστικά από το “Πιστικός Βοσκός”, διαφοροποιήθηκε όμως από αυτό σε επίπεδο αισθητικής. Ο Κρητικός, επιφέροντας πολλές μεταβολές στο ιταλικό δράμα, το αντιμετώπισε με δισταγμούς όμοιους με εκείνους της ιταλικής κριτικής· ο Σουμμάκης, αντίθετα, έδωσε στην ποιητική του ξένου έργου σχεδόν ολοκληρωτική αποδοχή. Η συγκρότηση του “Ποιμήν Πιστός” διασταυρώνεται όχι μόνο με το πρωτότυπο, αλλά και με τον κανόνα που είχε διαμορφώσει το δράμα της κρητικής ακμής καθώς και με την ποιητική παράδοση του καιρού του. Η δομή του Προλόγου και η στιχουργία του αποτελούν σημεία επαφής του με το κρητικό θέατρο. Η γλώσσα του, αν και δηλώνει την εξάρτησή της από κείμενα της κρητικής λογοτεχνίας, ωστόσο διαφοροποιείται από αυτά, πλησιάζοντας άλλους σύγχρονους συγγραφείς (Μοντζελέζε, Μπουνιαλή κ.α.).
Επιστημολογικές και διδακτικές διαστάσεις της διδασκαλίας των μεγάλης κλίμακας συστημάτων παραγωγής ενέργειας στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση
Authors: Σισσαμπέρη Νίκη
Published: August 2021

ΠερίληψηΣκοπός της διατριβής είναι ο σχεδιασμός, η εφαρμογή και η αξιολόγηση μιας διδακτικής ακολουθίας για τη διδασκαλία των μεγάλης κλίμακας Συστημάτων Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΣΠΗΕ) στην Στ΄ τάξη του Δημοτικού Σχολείου. Η διδακτική αυτή ακολουθία, στα πλαίσια της οποίας τα ΣΠΗΕ διδάσκονται ως αυτόνομο αντικείμενο διδασκαλίας, δομείται βάσει των αρχών της “καινοτομικής” και “εποικοδομητικής” αντίληψης για τη συγκρότηση αναλυτικού προγράμματος των Φυσικών Επιστημών. Η έρευνα διενεργείται σε τρεις φάσεις: της ανάλυσης, του σχεδιασμού και της εφαρμογής. Η φάση της ανάλυσης περιλαμβάνει τρία στοιχεία: την επιστημολογική ανάλυση της επιστημονικής γνώσης αναφοράς, την ανάλυση των νοητικών παραστάσεων των μαθητών/ριών για τα ΣΠΗΕ και την ανάλυση των απαιτήσεων της καινοτομικής και εποικοδομητικής αντίληψης για το αναλυτικό πρόγραμμα των Φυσικών Επιστημών. Η φάση του σχεδιασμού περιλαμβάνει τη διατύπωση των διδακτικών στόχων και τη διαμόρφωση του περιεχομένου της διδακτικής ακολουθίας. Ο προτεινόμενος διδακτικός μετασχηματισμός της επιστημονικής σε σχολική γνώση (α) βασίζεται σε μια πολυεπίπεδη προσέγγιση της γνώσης που απαιτείται για την μελέτη των ΣΠΗΕ (φαινομενολογική, τεχνολογική, επιστημονική, περιβαλλοντική), (β) αναδεικνύει το συστημικό χαρακτήρα αυτής της γνώσης μέσω της χρήσης διαφορετικών αναπαραστατικών μοντέλων της δομής και λειτουργίας των ΣΠΗΕ, (γ) στηρίζεται στην υιοθέτηση της διερευνητικής προσέγγισης της διδασκαλίας η οποία επιτυγχάνεται μέσω δραστηριοτήτων-προβλημάτων που επιλύουν οι μαθητές και (δ) δίδει έμφαση στην πολιτισμική διάσταση της γνώσης αναδεικνύοντας τις συνέπειες που έχει η λειτουργία των ΣΠΗΕ στο περιβάλλον. Τέλος, η φάση της εφαρμογής περιλαμβάνει την πειραματική εφαρμογή της διδακτικής ακολουθίας και την αξιολόγηση της γνωστικής προόδου των μαθητών/ριών που υποθέτουμε ότι θα σημειώσουν. Τα αποτελέσματα αυτής της αξιολόγησης δείχνουν ότι η πλειονότητα των μαθητών του δείγματος μας είναι δυνατόν να σημειώσουν σημαντική γνωστική πρόοδο οικοδομώντας συνεκτικές νοητικές παραστάσεις συμβατές με τα χαρακτηριστικά της προτεινόμενης σχολικής γνώσης, ιδιαίτερα σε σχέση με την ενεργειακή εξήγηση της λειτουργίας των ΣΠΗΕ.
Ο διάλογος με την ιστορία στο λογοτεχνικό έργο του Γκύντερ Γκρας
Authors: Λάππα Παρασκευή
Published: August 2021

Η διδακτορική διατριβή με τίτλο «Ο Διάλογος με την Ιστορία στο λογοτεχνικό έργο του Günter Grass» πραγματεύεται τη σχέση της λογοτεχνίας του Γερμανού συγγραφέα Günter Grass με την σύγχρονη ευρωπαϊκή ιστορία και τη μνήμη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Η ανάλυση των τριών έργων του δημιουργού, Το Τενεκεδένιο Ταμπούρλο, Σκυλίσια Χρόνια και Σαν τον Κάβουρα αποτέλεσε μία περιπλάνηση στη σύγχρονη ευρωπαϊκή ιστορία, αλλά και στις πολύπλοκες διαδικασίες διαμόρφωσης και επανακαθορισμού της πολιτισμικής μνήμης στην Ευρώπη. Μέσα από τα κείμενά του αποδεικνύεται αφενός η αδιάσπαστη σχέση μεταξύ ιστορίας και μνήμης στη λογοτεχνική αφήγηση του Grass και αφετέρου η κομβική λειτουργία του τερατώδους στίγματος, που συγκεντρωτικά αποδίδεται με τον όρο «Άουσβιτς», τόσο στο έργο του όσο και στην ιστορική και πολιτική του αντίληψη. Κεντρικός στόχος του συγκεκριμένου πονήματος είναι να προσεγγίσει τα λογοτεχνικά κείμενα του Grass μέσα από τους κεντρικούς άξονες της ιστορίας και της μνήμης, καταδεικνύοντας πόσο άμεσα συνδέεται η μυθοπλασία του Γερμανού συγγραφέα με αυτές τις έννοιες. Μέσα από τη μελέτη των λογοτεχνικών έργων αποδεικνύεται η στροφή της μυθοπλασίας του συγγραφέα από την ιστορία ως παράλογη διαδικασία, αρχικά στη συλλογική και έπειτα στην ατομική μνήμη, μια εξέλιξη που σχετίζεται άμεσα και έμμεσα με την αντίστοιχη στροφή της ιστορικής έρευνας προς το νέο ιστορικό τόπο της μνήμης. Η ανάλυση αυτής της εξέλιξης φιλοδοξεί να παρασύρει τον αναγνώστη σε μια ευρύτερη περιπλάνηση στη σύγχρονη ευρωπαϊκή ιστορία, τις πολιτικές εξελίξεις πριν και μετά τον πόλεμο, στη μνήμη του ναζιστικού παρελθόντος και στο φλέγον ζήτημα της προβληματικής διαχείρισής του μεταπολεμικά.
Κοινωνικός εκφοβισμός και οι φιλικές σχέσεις παιδιών και εφήβων
Authors: Καλατή Βασιλική
Published: August 2021

Η παρούσα διατριβή έχει στόχο να διερευνήσει το ρόλο της φιλίας και των ποιοτικών της διαστάσεων, θετικών και αρνητικών, στη θυματοποίηση στο σχολικό περιβάλλον κατά την περίοδο της παιδικής και εφηβικής ηλικίας. Στην έρευνα συμμετείχαν 985 μαθητές και μαθήτριες σχολείων Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης αστικών και αγροτικών περιοχών της Κεντρικής Μακεδονίας. Από τη στατιστική ανάλυση των δεδομένων προκύπτει ότι : α) η σχολική φιλία έχει εξέχουσα θέση στη ζωή των παιδιών και των εφήβων και επηρεάζει τις συμπεριφορές τους, β) η ηλικία και η διαφορετικότητα ως προς την εθνο-πολιτισμική προέλευση επηρεάζουν σημαντικά το βαθμό θυματοποίησης στο σχολείο, γ) το φύλο, η ηλικία και η εθνο-πολιτισμική προέλευση συντελούν στη διαμόρφωση συγκεκριμένων συμπεριφορών αναζήτησης και παροχής υποστήριξης από και προς φίλους σε συνθήκες θυματοποίησης, δ) συγκεκριμένες διαστάσεις της πιο οικείας σχολικής φιλίας, προβλέπουν την έκθεση του μαθητή και της μαθήτριας στις ποικίλες εκφάνσεις του κοινωνικού εκφοβισμού. Η μοναξιά, η έκφραση ενδιαφέροντος στο πλαίσιο της πιο στενής φιλικής σχέσης, η εμπλοκή των μαθητών και μαθητριών σε κοινές σχολικές δραστηριότητες καθώς και αρνητικές σκέψεις και στάσεις στο πλαίσιο της πιο οικείας φιλικής σχέσης σε συνδυασμό με το φύλο, την ηλικία και την εθνο-πολιτισμική προέλευση προβλέπουν το βαθμό θυματοποίησης και αποδεικνύουν πόσο σύνθετη καθίσταται η σχέση της φιλίας με τη θυματοποίηση και την εκδήλωση του κοινωνικού εκφοβισμού στο σχολείο.
Η ανάπτυξη των γνωστικών και μεταγνωστικών διαστάσεων του συστήματος της προσοχής σε παιδιά σχολικής ηλικίας
Authors: Μαλεγιαννάκη Αμαρυλλίς-Χρυσή
Published: August 2021

Στην παρούσα μελέτη διερευνήθηκε το αναπτυξιακό πρότυπο, πρώτον, βασικών εκφάνσεων της προσοχής (επιλεκτική, συντηρούμενη, διαμοιραζόμενη, και στροφή προσοχής) και, δεύτερον, της μετα-προσοχής, ως μεταγνωστική γνώση για τη λειτουργία της προσοχής, σε παιδιά ηλικίας από 6 έως 12 ετών. Στην έρευνα συμμετείχαν 172 τυπικώς αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας από 6 έως 12 ετών (88 κορίτσια) και ένα κλινικό δείγμα 19 παιδιών (14 αγόρια) με διάγνωση Διαταραχής Ελλειμματικής Προσοχής-Υπερκινητικότητας Μικτού Tύπου (ΔΕΠ-Υ/MT). Η εξέταση των παιδιών ήταν ατομική και περιλάμβανε γνωστικές δοκιμασίες της προσοχής και μεταγνωστικά έργα. Για την αξιολόγηση της προσοχής προσαρμόστηκαν στα ελληνικά και χορηγήθηκαν έργα από μία παραδοσιακή συστοιχία εκτίμησης της προσοχής «με χαρτί-και-μολύβι» (το Τεστ Προσοχής για Καθημερινές Δραστηριότητες για Παιδιά) και από μία ηλεκτρονική συστοιχία (το Τεστ Επίδοσης της Προσοχής για Παιδιά). Καθώς εισήχθησαν για πρώτη φορά τέτοιες δοκιμασίες στον ελληνικό πληθυσμό, ο έλεγχος των ψυχομετρικών τους ιδιοτήτων στον τυπικώς αναπτυσσόμενο σχολικό πληθυσμό και στο κλινικό δείγμα των παιδιών με ΔΕΠ-Υ/ΜΤ αποτέλεσε έναν επιμέρους στόχο της έρευνας. Η μετα-προσοχή αξιολογήθηκε με έργα που κατασκευάστηκαν για την παρούσα μελέτη και περιλάμβαναν: ημι-δομημένη συνέντευξη, ένα ερωτηματολόγιο αυτο-αναφορών, και υποθετικά σενάρια για την αξιολόγηση της ενημερότητας των περιορισμών της προσοχής. Τα αποτελέσματα από τον έλεγχο της εγκυρότητας εφαρμογής των εργαλείων στον ελληνικό πληθυσμό έδειξαν ότι διαθέτουν καλή παραγοντική, αποκλίνουσα, συγκλίνουσα, προβλεπτική, και διακρίνουσα εγκυρότητα. Μετά τον έλεγχο της επίδρασης της λεκτικής νοημοσύνης και του μορφωτικού επιπέδου και των δύο γονέων, εντοπίστηκε μία τάση ραγδαίας βελτίωσης των επιδόσεων στα γνωστικά έργα της προσοχής μεταξύ 8 και 10 ετών. Μία αντίστοιχη περίοδος ταχείας ανάπτυξης δεν εντοπίστηκε, ωστόσο, στα αναπτυξιακά δεδομένα που αφορούσαν τη μετα-προσοχή. Αντίθετα, παρατηρήθηκε μία σταδιακή ανάπτυξη της ενημερότητας των παιδιών για τους παράγοντες που επηρεάζουν την προσοχή, ενώ οι υπόλοιπες εκφάνσεις της μετα-προσοχής που μελετήθηκαν στην παρούσα έρευνα πιθανώς βελτιώνονται πολύ αργότερα στην ανάπτυξη του ατόμου. Τέλος, τα αποτελέσματα της παρούσας έρευνας παρέχουν ενδείξεις ότι τα παιδιά με ΔΕΠ-Υ/MT παρουσιάζουν όχι μόνο ελλείμματα εκτελεστικού ελέγχου και διατήρησης της προσοχής, αλλά και μετα-γνωστικά ελλείμματα στην αντίληψη των περιοριστικών παραγόντων της προσοχής. Ειδικότερα, οι σοβαρού βαθμού ελλείψεις στις επιδόσεις των παιδιών με ΔΕΠ-Υ/ΜΤ στον εντοπισμό των εσωτερικών περιοριστικών παραγόντων της προσοχής (π.χ., ενδιαφέρον, κόπωση, συναισθηματική κατάσταση) σε υποθετικά σενάρια, αλλά και στην αντίληψη της προσοχής ως γνωστικής διεργασίας, υποστηρίζουν την ιδέα μίας πιθανής δυσλειτουργίας της μετα-προσοχής στη ΔΕΠ-Υ/ΜΤ. Τέτοια ελλείμματα ενδεχομένως να επηρεάζουν την παρακολούθηση και τη ρύθμιση της προσοχής κατά τη διάρκεια της μαθησιακής διαδικασίας.
Πολιτικές μετανάστευσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ελλάδα
Authors: Μπόλκας Νικήτας
Published: August 2021

Στο πλαίσιο της ορθής εφαρμογής των εθνικών σχεδίων δράσης για την κοινωνική ένταξη : α) καλούνται τα κράτη μέλη να κάνουν απολογισμό των μέτρων και των στρατηγικών πρωτοβουλιών που αναλαμβάνουν, β) να προχωρήσουν σε μελέτες και άλλες στατιστικές εργασίες καθώς και διεθνικά σχέδια με σκοπό την ένταξη των μεταναστών στα πλαίσια κοινοτικών προγραμμάτων δράσης για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού, γ) να αναδιοργάνωσουν τα μέτρα ελέγχου της παράνομης μετανάστευσης με έμφαση στους εσωτερικούς ελέγχους, δ) να προχωρήσουν σε μέτρα με σεβασμό των ανθρώπινων δικαιωμάτων και σταδιακή – υπό προϋποθέσεις ένταξη των μεταναστών στο πολιτικό σύστημα. ε) τέλος, η βελτίωση του διαλόγου με τις τρίτες χώρες θα διευκόλυνε τη ρύθμιση των μεταναστευτικών ροών. Το κεντρικό ζητούμενο για την αντιμετώπιση της πρόκλησης που θέτει η μετανάστευση στα κράτη μέλη της Ένωσης, είναι ο σχεδιασμός και η εφαρμογή πολιτικών οι οποίες από τη μια να μεγιστοποιούν τα οφέλη της μετανάστευσης για την χώρα υποδοχής, ενώ από την άλλη να αμβλύνουν τα σχετικά προβλήματα και ταυτόχρονα να προωθούν την κοινωνική συνοχή.
Εξειδικευμένες φωσφατάσες και παράγοντες παθογένειας των βακτηρίων ως βιοδείκτες στη νόσο Alzheimer
Authors: Ανδρεάδου Ελένη
Published: August 2021

Ο περιβαλλοντικός ανόργανος φώσφορος αποτελεί το περιοριστικό θρεπτικό συστατικό για την ανάπτυξη των υδρόβιων μικροοργανισμών. Όταν τα βακτήρια στερούνται τον φώσφορο, προσαρμόζονται στο περιβάλλον τους για να αυξήσουν την ικανότητά τους να προσλάβουν ανόργανα φωσφορικά άλατα. Παράδειγμα μιας τέτοιας προσαρμογής είναι η βακτηριακή μορφογένεση που καταλήγει σε μακριές, νηματοειδείς, σωληνοειδείς προεκτάσεις του κυτταρικού φακέλου ορισμένων υδρόβιων βακτηρίων που ονομάζονται μίσχοι (stalks). Κλινικά στελέχη της Ρ. aeruginosa σχηματίζουν μίσχους που επάγονται από περιορισμό φωσφορικών, οι οποίοι περιέχουν μια πρωτεΐνη που ονομάζεται DING από τα πρώτα 14 αμινοξέα. Αυτή η πρωτεΐνη είναι μια αλκαλική φωσφατάση. Τα βακτήρια, για να εξασφαλίσουν κινητικότητα και απόκτηση φωσφόρου, αναπτύσσουν και μαστίγια, όπου το κύριο συστατικό είναι η φλαζελίνη. Εκκρίνουν επίσης ραμνολιπίδια (RLs) που είναι γλυκολιπίδια, βακτηριακοί μεταβολίτες που παράγονται από ορισμένα βακτήρια, κυρίως από την Pseudomonas aeruginosa και ο σημαντικός ρόλος τους είναι ότι «ενοχοποιήθηκαν» ως βακτηριακοί παράγοντες παθογονικότητας. Ο σχηματισμός των μαστιγίων ενισχύεται ύστερα από παρατεταμένους χρόνους καλλιέργειας, οπότε τα φωσφορικά και άλλα θρεπτικά συστατικά εξαντλούνται. Έτσι, φαίνεται πιθανό ότι αυτά τα οργανίδια έχουν ένα ρόλο στη μολυσματικότητα των παθογόνων οργανισμών. Στο πρώτο λοιπόν μέρος της διατριβής μελετήθηκε και πιστοποιήθηκε στους μίσχους του T. thermophilus ο συνεντοπισμός των τριών συστατικών: της DING πρωτεΐνης, της φλαζελίνης και των ραμνολιπιδίων και η εξάρτηση της παραγωγής τους από τη διαθέσιμη ποσότητα φωσφορικών. Στο δεύτερο μέρος της διατριβής διερευνήθηκε με διάφορες μεθόδους η ύπαρξη των ραμνολιπιδίων στον ορό του αίματος και μελετήθηκε η συμμετοχή τους στη νόσο του Alzheimer, η οποία μπορεί να προκληθεί από χρόνιες βακτηριακές λοιμώξεις. Αύξηση των επιπέδων των ραμνολιπιδίων στο ΕΝΥ ασθενών με Alzheimer σε σχέση με τα άτομα της ομάδας ελέγχου εγείρει το ερώτημα αν τα ραμνολιπίδια θα μπορούσαν να προταθούν ως ένας εν δυνάμει προγνωστικός παράγοντας για τη νόσο του Alzheimer. Επίσης, μελετήθηκε η γενοτοξική, κυτταροτοξική και κυτταροστατική δράση των ραμνολιπιδίων σε κύτταρα ανθρώπινου περιφερικού αίματος in vitro και η αλληλεπίδρασή τους με το πλασμιδιακό DNA. Στο τρίτο και τελευταίο μέρος της διατριβής εξετάστηκε η συμμετοχή των DING πρωτεϊνών στη νόσο Alzheimer. Τα επίπεδα των DING πρωτεϊνών στο ΕΝΥ ασθενών με Alzheimer εμφανίστηκαν αυξημένα σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου. Περαιτέρω πειράματα απαιτούνται για να επικυρωθούν οι DING πρωτεΐνες ως βιομάρτυρες της νόσου. Τέλος, έγινε καταγραφή των DING πρωτεϊνών που περιέχουν την ειδική αλληλουχία DING και εμπλέκονται στη νόσο AD.
Προσδιορισμός δείκτη μυκοβακτηριδιακής μόλυνσης και ετήσιου κινδύνου μόλυνσης στις υγειονομικές περιφέρειες της χώρας
Authors: Βλάχου Γαρυφαλιά
Published: August 2021

Η φυματίωση εξακολουθεί να είναι από τις πιο σημαντικές αιτίες της ανθρώπινης νοσηρότητας και θνησιμότητας . Η δερματική δοκιμασία φυματίνης χρησιμοποιείται ευρέως για τον καθορισμό της φυματιώδους λοίμωξης στην κοινότητα. Επαναλαμβανόμενες έρευνες με την δερμοαντίδραση της φυματίνης καταδεικνύουν την τάση του κινδύνου της φυματικής μόλυνσης. Ο ετήσιος κίνδυνος μόλυνσης (ARTI ) είναι ένας βασικός επιδημιολογικός δείκτης για την έκταση της μετάδοσης της νόσου σε μια κοινότητα . Υπήρξαν αρκετές προτεινόμενες μέθοδοι προκειμένου να αξιολογηθεί ο επιπολασμός της μόλυνσης με δερμοαντίδραση φυματίνης. Αυτή η έρευνα εκτιμά τον ετήσιο κίνδυνο της μόλυνσης ( ARTI ) σε νεαρούς άρρενες Έλληνες ενήλικες. Εξετάστηκε, επίσης, η επίδραση του εμβολιασμού BCG στη θετικοποίηση της mantoux. Υλικό και Μέθοδος: Κατά την περίοδο Νοέμβριος 2006-Νοέμβριος 2007 διενεργήθηκε φυματινοαντίδραση σε 7.492 άρρενες κατατασσόμενους στρατεύσιμους της Πολεμικής Αεροπορίας, με μέσο όρο ηλικίας τα 23,57 χρόνια, για να εκτιμηθεί ο επιπολασμός της λοίμωξης από το μυκοβακτηρίδιο της φυματίωσης, καθώς και για τον προσδιορισμό του ARTI . Χρησιμοποιήσαμε την τεχνική Mantoux με δόση 2 IU φυματίνης PPD - RT 23 με Tween 80. Όλοι οι νεοσύλλεκτοι εξετάστηκαν για προηγούμενο εμβολιασμό BCG με έλεγχο και διαπίστωση εμβολιαστικής-δερματικής ουλής. Σε ειδικό έντυπο συλλέχθηκαν πληροφορίες σχετικά με τα δημογραφικά χαρακτηριστικά των συμμετεχόντων όπως: ημερομηνία γέννησης, επάγγελμα ιδίου και πατρός, επίπεδο εκπαίδευσης ιδίου και πατρός, τόπος κυρίας διαμονής, τόπος γέννησης, τόπος καταγωγής γονέα, πρόσφατη επαφή με μετανάστες από χώρες με υψηλή επίπτωση φυματίωσης. Ο ΕΚΜ προσδιορίστηκε ως 1-(1-Ρ)1/α, όπου Ρ ο ΔΜΜ και α η μέση ηλικία των στρατευσίμων. Αποτελέσματα: Ο ετήσιος κίνδυνος μόλυνσης στους μη εμβολιασμένους με BCG είναι 0,2%, χρησιμοποιώντας σαν cut-off point τα 10 mm της δερμοαντίδρασης. Δεν υπάρχει στατιστικά σημαντική διαφορά στη θετικοποίηση της mantoux στους διαμένοντες σε αστική ή αγροτική περιοχή, ούτε μεταξύ των εχόντων θετική ή αρνητική mantoux συναρτήσει της συναναστροφής με μετανάστες από χώρες με υψηλή επίπτωση φυματίωσης. Συμπέρασμα: Ο εκτιμώμενος ARTI μεταξύ των νέων Ελλήνων ανδρών είναι 0,2 %. Αυτή η έρευνα καταδεικνύει περαιτέρω μείωση του επιπολασμού της θετικής TST σε νεαρούς άρρενες Έλληνες σε σύγκριση με τα αποτελέσματα προηγούμενων μελετών για τον πληθυσμό αυτό.
Ο ρόλος του υποδοχέα ανιχνευτή ασβεστίου στην εμφάνιση της πρώιμης υπασβεσταιμίας στα νεογνά των μητέρων με σακχαρώδη διαβήτη κύησης.
Authors: Γκολέ Ευαγγελία
Published: August 2021

Τα νεογνά των διαβητικών μητέρων εμφανίζουν αυξημένη συχνότητα εμφάνισης υπασβεστιαιμίας μετά τη γέννηση. Στην παρούσα εργασία, μελετήσαμε την πιθανή συμβολή του υποδοχέα ανιχνευτή ασβεστίου-Calcium Sensing Receptor (CaSR), στην πρώιμη υπασβεστιαιμία των νεογνών των διαβητικών μητέρων.Μέθοδολογία: Συλλέξαμε δείγματα πλακούντα και αίματος ομφαλίου λώρου από 58 ζεύγη μητέρων-νεογνών με σακχαρώδη διαβήτη κύησης και 40 αντίστοιχα ζεύγη μαρτύρων, καθώς και αίμα για τη μέτρηση βιοχημικών παραμέτρων κατά το 2ο 24ωρο ζωής των νεογνών. Μελετήσαμε την έκφραση της πρωτεΐνης του CaSR στον πλακούντα μέσω ανοσοïστοχημείας και Western Blot ανάλυσης και παράλληλα, αναλύσαμε την παρουσία 3 πολυμορφισμών του CaSR, A986S, R990G, Q1011E στο γενωμικό υλικό των νεογνών. Τέλος μετρήσαμε τα επίπεδα βιοχημικών παραμέτρων (ασβέστιο, μαγνήσιο, φώσφορο, 25(OH)D, παραθορμόνη) στο αίμα του ομφαλίου λώρου και στο περιφερικό αίμα των νεογνών στο 2ο 24ωρο ζωής.Αποτελέσματα: Τα νεογνά των διαβητικών μητέρων εμφάνισαν χαμηλότερα επίπεδα ασβεστίου τόσο στον ομφάλιο λώρο (9,87±0,86 mg/dl έναντι 10,39±0,53, p=0,001) όσο και στο 2ο 24ωρο ζωής (8,45±0,90 mg/dl και 9,78±0,63 mg/dl, p<0,001), ενώ το 15,5% του πληθυσμού παρουσίασε πρώιμη υπασβεστιαιμία (ασβέστιο ≤7,5 mg/dl). Παράλληλα, η έκφραση του CaSR ήταν σημαντικά χαμηλότερη στους πλακούντες των μητέρων που έπασχαν από σακχαρώδη διαβήτη κύησης συγκριτικά με τις υγιείς μητέρες (p<0,001). Στην ομάδα των διαβητικών μητέρων, χαμηλότερη έκφραση του CaSR συσχετιζόταν με χαμηλότερα επίπεδα ασβεστίου στον ομφάλιο λώρο, τόσο στην συγκυτιοτροφοβλάστη (p=0,042) όσο και στους εξωλαχνωτούς κυτταροτροφοβλάστες (p=0,002). Επιπρόσθετα, η απουσία του S αλληλίου του A986S πολυμορφισμού, συσχετιζόταν με χαμηλότερα επίπεδα ασβεστίου τόσο στη γέννηση (AA: 9,64±0,92 mg/dl, AS+SS: 10,31±0,47 mg/dl, p=0,002) όσο και στο 2ο 24ωρο ζωής (AA: 8,22±0,9 mg/dl, AS+SS: 8,82±0,71 mg/dl, p=0,019) . Δεν βρέθηκε συσχέτιση μεταξύ του πολυμορφισμού A986S και των επιπέδων έκφρασης του CaSR στον πλακούντα.Συμπεράσματα: Τα αποτελέσματά μας δείχνουν ότι 1) η έκφραση του CaSR στον πλακούντα είναι μειωμένη στις κυήσεις που επιπλέκονται από σακχαρώδη διαβήτη 2) η μειωμένη έκφραση CaSR στον πλακούντα διαβητικών μητέρων σχετίζεται με χαμηλότερα επίπεδα ασβεστίου στον ομφάλιο λώρο των νεογνών των διαβητικών μητέρων και 3) ο ρόλος του υποδοχέα στη ρύθμιση της πλακουντικής ομοιόστασης του ασβεστίου είναι ξεχωριστός από τον ρόλο που έχει ο υποδοχέας στον ανθρώπινο οργανισμό μετά τη γέννηση.
Διερεύνηση της παραγωγής βιομεμβρανών και της παρουσίας του λοιμογόνου παράγοντα Τ3S (σύστημα εκκρίσεως τύπου ΙΙΙ) σε κλινικά στελέχη salmonella που απομονώθηκαν σε παιδιά
Authors: Παπαβασιλείου Κωνσταντίνα-Δήμητρα
Published: August 2021

Η σαλμονέλλωση είναι η δεύτερη πιο συχνή αιτία λοίμωξης του γαστρεντερικού συστήματος και μια σημαντική αιτία τροφιμογενούς επιδημίας ανά τον κόσμο. Η σαλμονέλλα μπορεί να προκαλέσει λοιμώξεις, από μια ήπια γαστρεντερίτιδα μέχρι συστηματικές λοιμώξεις. Το είδος της λοίμωξης εξαρτάται αφ ενός από τα χαρακτηριστικά παθογονικότητας του κάθε στελέχους σαλμονέλλας και αφετέρου από το είδος του ξενιστή.Μεγάλο ποσοστό των λοιμώξεων οφείλονται σε βακτήρια που ασκούν την λοιμογόνο δράση τους μέσω της δημιουργίας βιομεμβρανών και σχετίζονται με αυξημένη αντοχή στα αντιβιοτικά με αποτέλεσμα την αποτυχία της θεραπείας .Ένας άλλος δείκτης είναι το σύστημα έκκρισης τύπου ΙΙΙ (T3SS) που κωδικοποιεί γονίδια της νησίδας παθογονικότητας τα τύπου 1 (SPI-1).Σκοπός: της διατριβής ήταν ο έλεγχος των παραγόντων παθογονικότητας (βιομεμβράνες, χρωμοσωμικά γονίδια), στην διερεύνηση της αντοχής των στελεχών σε κοινά αντιβιοτικά, στην συσχέτιση των παραπάνω παραγόντων στα αντιβιοτικά και στην λοιμογόνο δράση τους.Κατά την διάρκεια μιας τριετίας (2006-2008) 194 στελέχη σαλμονέλλας συλλέχθηκαν από παιδιά ηλικίας 1-14 ετών. Τα δείγματα προέρχονταν από το Γενικό Νοσοκομείο Παίδων Πεντέλης. Τα παιδιά νοσηλεύτηκαν ή προσήλθαν στα εξωτερικά ιατρεία με συμπτώματα γαστρεντερίτιδας. Η ταυτοποίηση των μικροβίων έγινε με κλασσικές μικροβιολογικές μεθόδους. Ο έλεγχος ευαισθησίας πραγματοποιήθηκε με δύο μεθόδους α) με το αυτοματοποιημένο σύστημα VITEK II (bioMerieux-France) και β) με την μέθοδο αραιώσεων σε ζωμό σύμφωνα με τις οδηγίες του CLSI. Η διερεύνηση της παραγωγής βιομεμβράνων έγινε με την χρήση δίσκων σιλικόνης Στην συνέχεια τα στελέχη που εμφάνιζαν βιομεμβράνη ελέγχονταν περαιτέρω ως προς την αντιμικροβιακή αντοχή τους, χρησιμοποιώντας τροποποιημένη την μέθοδο αραιώσεων. Για την παρουσία των 6 γονιδίων παθογονικότητας χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος της PCR για τα γονίδια στόχους, ακολουθουμένη από ηλεκτροφόρηση σε πήκτωμα αγαρόζης 2%.Τα αποτελέσματα καταγράφτηκαν και έγινε στατιστική επεξεργασία. Συνοπτικά τα 194 στελέχη σαλμονέλλας που απομονώθηκαν άνηκαν σε 19 διαφορετικούς οροτύπους. Η Salmonella Εnteritidis ήταν ο κυρίαρχος ορότυπος. Παραγωγή βιομεμβρανών ανιχνεύτηκε σε 109 (56%) των στελεχών. Οι πλαγκτονικές μορφές ήταν πολύ πιο ευαίσθητες στα αντιβιοτικά συγκριτικά με τις μορφές που εμφάνιζαν βιομεμβράνες. Τουλάχιστον 1 γονίδιο ήταν παρών σε όλα τα στελέχη. Η στατιστική ανάλυση έδειξε ότι υπήρχε ισχυρή συσχέτιση των γονιδίων μεταξύ τους. Η παραγωγή βιομεμβράνης ήταν στατιστικά ανεξάρτητη από οποιοδήποτε γονίδιο. Σημαντική είναι η έρευνα για ανάπτυξη νέων μεθόδων για τον προσδιορισμό της αντιμικροβιακής αντοχής των βιομεμβρανικών μορφών των μικροβίων και η συσχέτιση τους με τα γονίδια παθογονικότητας.
Το χορηγικό μνημείο του Θρασύλλου στην νότια κλιτύ της Ακροπόλεως
Authors: Μπολέτης Κωνσταντίνος
Published: August 2021

Tο χορηγικό μνημείο του Θρασύλλου, ασφαλώς χρονολογημένο από τις επιγραφές του στο 320/19 π.Χ., ακολουθεί τον τύπο των ναϊσκόμορφων χορηγικών μνημείων και είναι ουσιαστικά απαράλληλο: πρόκειται για μία κτιστή, μαρμάρινη κατασκευή, προσαρμοσμένη στο στόμιο του μεγαλύτερου φυσικού σπηλαίου της νότιας πλευράς της Ακροπόλεως. Το μνημείο «αναμορφώθηκε» το 271/70 π.Χ. από τον Θρασυκλή, υιό του Θρασύλλου, αγωνοθέτη των Μεγάλων Διονυσίων.Η διατριβή εκτός από την αρχιτεκτονική έρευνα του μνημείου και του παρακείμενου, κατακόρυφα λαξευμένου βράχου της Κατατομής, επεκτείνεται και στην συνεξέταση άλλων συναφών θεμάτων, όπως η πολυσυζητημένη οικοδομική ιστορία του Θεάτρου του Διονύσου, καθώς και οι ποικίλες οικοδομικές περιπέτειες της ανατολικής πλευράς της Νότιας Κλιτύος της Ακροπόλεως. Στο Πρώτον Μέρος καταγράφονται αναλυτικά τα έως σήμερα γνωστά δεδομένα για την διαχρονική ιστορία του χορηγικού μνημείου, και, παράλληλα τίθενται τα προς εξέτασιν θέματα. Στο Δεύτερον Μέρος παρουσιάζονται λεπτομερώς τα νέα στοιχεία των πρόσφατων ερευνών για τα αρχιτεκτονικά, δομικά και μορφολογικά, ζητήματα του μνημείου και για την τεκμηρίωση της πρότασης της γραφικής ανασύνθεσής του. Σε επιμέρους ενότητες επιχειρείται η ερμηνεία των λόγων για τους οποίους επέλεξε ο νικητής-χορηγός Θράσυλλος την «αντισυμβατική» θέση έμπροσθεν του στομίου του σπηλαίου και αναλύεται το ακανθώδες ζήτημα της σχέσεως του αγάλματος του Διονύσου, που αποσπάσθηκε από το αττικόν του μνημείου το 1802 για λογαριασμό του Λόρδου ΄Ελγιν, με το Θρασύλλειο. Ακολούθως παρουσιάζονται οι γραπτές μαρτυρίες, καθώς και σχεδίασμα της ιστορίας του Θρασυλλείου στην αρχαιότητα. Καταγράφονται οι ποικίλες πληροφορίες για την σύνθεση της εικόνας της ανατολικής πλευράς της Νότιας Κλιτύος μετά από το τέλος του αρχαίου κόσμου, καθώς και οι υλικές μαρτυρίες για την μετατροπή του χορηγικού μνημείου σε χριστιανικό ναό αφιερωμένο στην Παναγία την Σπηλιώτισσα. Σχολιάζονται κριτικά τα στοιχεία που αντλούνται αμέσως ή εμμέσως από τα κείμενα των περιηγητών και την εικονογραφία του Θρασυλλείου και της ανατολικής πλευράς της Νότιας Κλιτύος από τον 14ο έως τις αρχές του 19ου αι.Από την σχολαστική έρευνα προκύπτουν νέες πληροφορίες για όλα τα δομικά μέρη του μνημείου, από την κρηπίδα έως το επίθεμα των βάθρων στον θριγκό, τα θυρώματα και τα ίχνη λειτουργίας θυροφύλλων στο απεργασμένο δάπεδο του σπηλαίου, τα κατώφλια, τα ανώφλια, κτλ. και εντοπίζεται η αρχική θέση όλων των διασπάρτων λίθων. Επανεξετάζονται οι απόψεις των παλαιοτέρων μελετητών για την αρχιτεκτονική μορφή του Θρασυλλείου, κυρίως η σύνδεσή του με την δυτική όψη της νοτιοδυτικής πτέρυγας των Προπυλαίων του Μνησικλέους, και διατυπώνονται νέες προτάσεις τυπολογικής συγγένειάς του.
Επίδραση της λεβοσιμεντάνης στη νεφρική λειτουργία ασθενών με απορρυθμισμένη χρόνια καρδιακή ανεπάρκεια
Authors: Ραφούλη-Στεργίου Πηνελόπη
Published: August 2021

Εισαγωγή: Η αυξανόμενη συχνότητα εμφάνισης νεφρικής δυσλειτουργίας και επιδείνωσης της νεφρικής λειτουργίας (ΕΝΛ) σε ασθενείς με οξεία καρδιακή ανεπάρκεια (ΟΚΑ), καθώς και η συσχέτισή τους με δυσμενή αποτελέσματα εγείρουν το ενδιαφέρον για πρώιμη διάγνωση και αντιμετώπιση. Η χρήση νεότερων βιοδεικτών, όπως η συστατίνη C, που μπορούν να εκτιμήσουν ακριβέστερα το ρυθμό σπειραματικής διήθηση (ΡΣΔ) και επηρεάζονται λιγότερο από εξωνεφρικούς παράγοντες, είναι σημαντική σε αυτούς τους ασθενείς. Η λεβοσιμεντάνη, ένα ινότροπο σκεύασμα με ιδιότητες ευαισθητοποίησης ασβεστίου, έχει συσχετιστεί με ελάττωση της κρεατινίνης αλλά η επίδρασή της στη συστατίνη C, συγκριτικά με εικονικό ή άλλα ινότροπα φάρμακα, παραμένει αδιευκρίνιστη. Σκοπός: Σκοπός της μελέτης είναι να εξετάσουμε την επίδραση της λεβοσιμεντάνης στη νεφρική λειτουργία ασθενών, οι οποίοι νοσηλεύονται με οξεία απορρύθμιση καρδιακής ανεπάρκειας και εμφανίζουν παράλληλα νεφρική δυσλειτουργία κατά την εισαγωγή. Μέθοδος: Η μελέτη συμπεριέλαβε 96 νοσηλευόμενους ασθενείς για απορρύθμιση ΟΚΑ (ΝΥΗΑ ΙΙΙ/ΙV) με συστολική δυσλειτουργία (κλάσμα εξώθησης ≤ 35%) και επηρεασμένη νεφρική λειτουργία (ΡΣΔ < 60ml/min) κατά την εισαγωγή. Οι μισοί έλαβαν λεβοσιμεντάνη, και οι υπόλοιποι (αντίστοιχης ηλικίας, φύλου και βαρύτητας καρδιακής και νεφρικής λειτουργίας) τη συνήθη αγωγή (διουρητικά ή/και άλλα ινότροπα). Ως ΕΝΛ ορίστηκε η αύξηση της κρεατινίνης ορού στην έξοδο κατά 0,3 mg/dl πάνω από το αρχικό επίπεδο.Αποτελέσματα: Οι ασθενείς ήταν κατά μέσο όρο 70 (± 9) ετών. Τα επίπεδα κρεατινίνης ορού μειώθηκαν και στις δύο ομάδες χωρίς όμως να υπάρχει στατιστικά σημαντική διαφορά μεταξύ των θεραπευτικών ομάδων (-0,13±0,25 έναντι -0,10±0,58, p=NS, αντίστοιχα). Ωστόσο, τα επίπεδα συστατίνης ορού μειώθηκαν μόνο στην ομάδα που έλαβε λεβοσιμεντάνη (-0,14±0,46 έναντι 0,06±0,51, F=2,985, p=0,088), και επίσης παρατηρήθηκε μικρότερο ποσοστό ασθενών με ΕΝΛ, με βάση τα επίπεδα κρεατινίνης (4,3% έναντι 18,8%, p=0.03). Παράλληλα, στο συνολικό πληθυσμό η αύξηση της συστατίνης C ≥ 0.4 mg/l σχετίστηκε με σημαντικά υψηλότερα ποσοστά μειζόνων καρδιακών συμβαμάτων (ΜΚΑΣ) στους 2 μήνες (75% έναντι 36%, p=0.035). Εκτός από αυτόν τον ανεξάρτητο προγνωστικό δείκτη, και οι τιμές BNP εξόδου ≥ 356 pg/ml συσχετίστηκαν με δυσμενέστερη πρόγνωση (HR=4.457, 95% CI=1.292-15.379, p=0.018). Ο συνδυασμός αυτών των δύο παραγόντων κατηγοριοποίησε περαιτέρω τον κίνδυνο εμφάνισης συμβαμάτων στους 2 μήνες (log-rank test p=0.016).Συμπεράσματα: Σε ασθενείς με οξεία απορρύθμιση καρδιακής ανεπάρκειας και νεφρική δυσλειτουργία, η λεβοσιμεντάνη συσχετίστηκε με βελτίωση δεικτών νεφρικής λειτουργίας ενδονοσοκομειακά, σε σύγκριση με τη συνήθη ενδοφλέβια αγωγή. Ωστόσο, μεγάλες προοπτικές μελέτες είναι αναγκαίες για να μελετηθεί η κλινική σημασία της παρατήρησης αυτής και η επίδρασή της στην πρόγνωση των ασθενών με καρδιακή ανεπάρκεια. Αξίζει να σημειωθεί ότι σε αυτόν τον πληθυσμό η ενδονοσοκομειακή αύξηση της συστατίνης και τα επίπεδα ΒΝΡ εξόδου είχαν αθροιστική προγνωστική αξία βραχυπρόθεσμα.