Αξιολόγηση μεθόδων και τεχνικών στην από απόσταση εκτίμηση κυτταρολογικών επιχρισμάτων με τη χρήση υβριδικών συστημάτων μετάδοσης εικόνας για διαγνωστικούς και εκπαιδευτικούς σκοπούς
Authors: Κατέρης Αλέξανδρος 
Published: January 2014

Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι να αξιολογηθούν μέθοδοι και τεχνικές που μπορούν να αντικειμενοποιήσουν τη διάγνωση και να ελέγξει τη δυνατότητα εφαρμογής τηλεματικών πρωτοκόλλων στο κυτταρολογικό εργαστήριο για διαγνωστικούς και εκπαιδευτικούς σκοπούς. Υλικό και μέθοδος Μελετήθηκαν και επεξεργάστηκαν συνολικά 268 κυτταρολογικά επιχρίσματα παρακέντησης με λεπτή βελόνα αλλοιώσεων του μαστού από 105 ασθενείς. Το σύνολο των περιστατικών παρασκευάσθηκε με τεχνική κυτταρολογίας υγρής φάσης ΤhinPrep με την βοήθεια αυτοματοποιημένου επεξεργαστή TP 2000. Στα 30 από αυτά παρασκευάσθηκε μόνο ένα επίχρισμα επειδή η παρακέντηση απέδωσε λιγότερο από 80.000 κύτταρα. Στα υπόλοιπα 238 ακολουθήθηκε επεξεργασία με ανοσοκυτταροχημικές χρώσεις. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε σε όλα τα επιχρίσματα ποσοτική μέτρηση 29 παραμέτρων που χαρακτηρίζουν το μέγεθος, την μορφή και την υφή της χρωματίνης καθώς και ανοσοκυτταροχημικοί παράμετροι με τεχνικές ανάλυσης εικόνας. Οι ψηφιοποιημένες κυτταρολογικές εικόνες συμπιέστηκαν με το πρότυπο συμπίεσης JPEG και απεστάλησαν μέσω διαδικτύου σε τηλεματικό σταθμό υποστήριξης, όπου υπέστησαν ανεξάρτητη ποσοτική μέτρηση των ιδίων παραμέτρων με τεχνικές ανάλυσης εικόνας, ακολουθώντας όμως την ίδια μεθοδολογία, από απομακρυσμένο χρήστη. Για τα επιχρίσματα που επεξεργάστηκαν με ανοσοκυτταροχημικές χρώσεις υπήρχε ιστολογική διάγνωση για το ποσοστό ανοσοχρώσης. Αποτελέσματα Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η κυτταρολογική διάγνωση με τεχνικές ανάλυσης και επεξεργασίας εικόνας παρουσιάζει καλύτερη συσχέτιση με την ιστολογική διάγνωση σε σχέση με την κυτταρολογική διάγνωση με μικροσκόπιο. Στο σύνολο των παραμέτρων που μετρήθηκαν σε διάφορα επίπεδα συμπίεσης στις κυτταρολογικές εικόνες, δεν παρατηρήθηκαν στατιστικά σημαντικά διαφορές, γεγονός που καθιστά δυνατό την εφαρμογή πρωτοκόλλου τηλε-κυτταρολογίας στο εργαστήριο για εφαρμογές μορφομετρίας και ποσοτικής ανοσοκυτταροχημείας. Τα αποτελέσματα της τηλεματικής εφαρμογής έδειξαν πολύ καλή γραμμική συσχέτιση μεταξύ της κυτταρολογικής διάγνωση με τεχνικές ανάλυσης και επεξεργασίας εικόνας που πραγματοποιήθηκε στο εργαστήριο και της κυτταρολογικής διάγνωσης με τεχνικές ανάλυσης και επεξεργασίας εικόνας από τον απομακρυσμένο χρήστη. Η αξιολόγηση των κυτταρολογικών διαγνώσεων σε σχέση με την ιστολογική για την εκτίμηση του ποσοστού ανοσοχρώσης έδειξε υψηλότερα ποσοστά συμφωνίας για τους ορμονικούς υποδοχείς Er,Pr και το πυρηνικό p53 από ότι για το πυρηνικό αντίσωμα ki-67. Συμπεράσματα Η εφαρμογή τεχνικών ανάλυσης και επεξεργασίας εικόνας συνεισφέρει: · Στην αντικειμενοποίηση της κυτταρολογικής διάγνωσης με την μέτρηση μορφομετρικών και πυκνομετρικών ποσοτικών χαρακτηριστικών εφόσον τηρούνται αυστηρά πρωτόκολλα ελέγχου και διασφάλισης ποιότητας · Στην ποσοτικοποιημένη δυνατότητα μέτρησης παραμέτρων σημαντικών για τη διάγνωση και επιλογή για τον ασθενή θεραπεία, όπως το Quick Score όπου στη διάγνωση με μικροσκόπιο μπορεί εκτιμηθεί ημιποσοτικοποιημένα. Στα πλαίσια της μελέτης προτείνεται μέθοδος μέτρησης της παραμέτρου σε συνεχή κλίμακα. Στα κυτταρολογικά εργαστήρια είναι εφικτό να ενταχθούν πρωτόκολλα τηλεϊατρικής για διαγνωστικούς και εκπαιδευτικούς σκοπούς σε εφαρμογές μορφομετρίας και ποσοτικής ανοσοκυτταροχημείας: · Ψηφιοποιώντας τις κυτταρολογικές εικόνες και ακολούθως εφαρμόζοντας πρωτόκολλα συμπίεσης με χρήση του προτύπου JPEG · Αποστολή μέσω διαδικτύου με χρήση ADSL γραμμής ή και ταχύτερων δικτύων Η εισαγωγή αυτής της μεθοδολογίας και η εφαρμογή των πρωτοκόλλων ελέγχου και διασφάλισης ποιότητας που προτείνονται είναι εφικτή για κάθε κυτταρολογικό εργαστήριο χωρίς υψηλό κόστος παρέχοντας τη δυνατότητα για διεργαστηριακές συνεργασίες αλλά και για παροχή υψηλού επιπέδου υπηρεσιών υγείας σε απομακρυσμένες περιοχές της χώρας μας.