МҤМКІНДІГІ ШЕКТЕУЛІ БАЛАЛАРДЫ ПСИХОЛОГИЯЛЫҚ-ПЕДАГОГИКАЛЫҚ СҤЙЕМЕЛДЕУ БОЙЫНШААРНАЙЫ ПЕДАГОГТАРҒА ҚОЙЫЛАТЫН ТАЛАПТАР
Authors: Duzelbayeva A. , Movkebayeva Z. , Khamitova D. 
Published: May 2024

he article is devoted to one of the pressing problems of the development of inclusive education in Kazakhstan, related to the preparation of special teachers at universities for the implementation of psychological and pedagogical support for children with disabilities in preschool and school education organizations. The authors analyzed the needs of preschool and school inclusive organizations for the training of special teachers to organize effective psychological and pedagogical support for children with disabilities. As a result of an organized survey and interview of the administration and teachers of preschool and school educational organizations, a state of insufficient satisfaction with the management of schools and kindergartens with the level of training of special teachers for psychological and pedagogical support of children with developmental disabilities in inclusive organizations was revealed. Based on the analysis and generalization of the results obtained during the study, the authors of this article made an attempt to classify the opinions of management staff and teachers on this issue and determine the basic requirements for the training of special teachers at the university. Conclusions have been drawn and recommendations have been developed for the training of future special teachers at universities for psychological and pedagogical support of children with disabilities.

Мақала мектепке дейінгі және мектептегі білім беру ұйымдарында мүмкіндігі шектеулі бала-ларды психологиялық-педагогикалық сүйемелдеуді жүзеге асыруға ЖОО-да арнайы педагогтарды даярлаумен байланысты Қазақстандағы инклюзивті білім беруді дамытудың ӛзекті мәселелерінің біріне арналған. Авторлар мектепке дейінгі және мектеп инклюзивті ұйымдарының мүмкіндігі шектеулі балаларды тиімді психологиялық-педагогикалық сүйемелдеудіұйымдастыру үшін арнайы педагогтарды даярлау қажеттілігіне талдау жүргізді. Мектепке дейінгі және мектептік білім беру ұйымдарының әкімшілігі мен педагогтеріне ұйымдастырылған сауалнама жүргізу және сұхбат беру нәтижесінде инклюзивті ұйымдарда дамуы бұзылған балаларды психологиялық-педагогикалық сүйемелдеуге арнайы педагогтарды даярлау деңгейіне мектеп пен балабақшалар басшылығының жеткіліксіз қанағаттану жағдайы анықталды. Зерттеу барысында алынған нәтижелерді талдау және жалпылау негізінде осы мақаланың авторлары басқарушы құрам мен педагогтардың осы мәселе бойынша пікірлерін жіктеуге және ЖОО-да арнайы педагогтарды даярлауға қойылатын негізгі талаптарды анықтауға тырысты. Мүмкіндігі шектеулі балаларды психологиялық-педагогикалық сүйемелдеу үшін ЖОО-да болашақ арнайы педагогтарды даярлау бойынша қорытындылар жасалды және ұсынымдар әзірленді.

Статья посвящена одной из актуальных проблем развития инклюзивного образования в Казахстане, связанной с подготовкой специальных педагогов в вузе к реализации психолого-педа-гогического сопровождения детей с ограниченными возможностями в организациях дошкольного и школьного образования. Авторами проведен анализ потребности дошкольных и школьных инклюзивных организаций к подготовке специальных педагогов для организации эффективного психолого-педагогического сопровождения детей с ограниченными возможностями. В результате организованного анкетирования и интервьюирования администрации и педагогов дошкольных и школьных организаций образования, выявлено состояние недостаточной удовлетворенности руководством школы и детских садов уровнем подготовки специальных педагогов к психолого-педагогического сопровождению детей с нарушенным развитием в инклюзивных организациях. На основании анализа и обобщения полученных в ходе исследования результатов, авторы данной статьи предприняли попытку классифицировать мнения управленческого состава и педагогов по данному вопросу и определить основные требования к подготовке специальных педагогов в вузе. Сделаны выводы и разработаны рекомендации по подготовке будущих специальных педагогов в вузе для психолого-педагогического сопровождения детей с ограниченными возможностями.