Επιδημιολογική μελέτη περιπτώσεων νεκρωτικής εντεροκολίτιδας σε όψιμα πρόωρα και τελειόμηνα νεογνά
Authors: Σδόνα Εμμανουέλα 
Published: August 2021

Η διατριβή αποτελείται από το γενικό και το ειδικό μέρος. Το γενικό μέρος περιλαμβάνει τα κεφάλαια: Ι. Εντερικός αυλός φυσιολογικού νεογνούΠαρουσιάζονται η εμβρυολογία, ανατομία και φυσιολογία του εντερικού σωλήνα του φυσιολογικού νεογνού και γίνεται εκτεταμένη αναφορά στους μηχανισμούς, με τους οποίους διατηρείται η ακεραιότητα του εντερικού βλεννογόνου. Γίνεται επίσης αναφορά στη σταδιακή ωρίμανση της εντερικής κινητικότητας και στο βακτηριακό αποικισμό, φυσιολογικό και μη, του εντέρου του νεογνού. ΙΙ. Νεκρωτική εντεροκολίτιδαΤο κεφάλαιο αυτό περιλαμβάνει εισαγωγικά στοιχεία και μια σύντομη ιστορική αναδρομή, την επιδημιολογία της νόσου, την αιτιολογία και παθογένεια, με έμφαση στους κυριότερους παράγοντες κινδύνου (προωρότητα, εντερική σίτιση, ισχαιμία εντέρου, μικροβιακή χλωρίδα εντέρου), προ- και μεταγεννητικούς. Γίνεται εκτεταμένη αναφορά στα διαθέσιμα δεδομένα για τη νόσο σε όψιμα πρόωρα και τελειόμηνα νεογνά και καταγράφονται οι κυριότερες μελέτες από τη βιβλιογραφία. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται η διάγνωση και σταδιοποίηση, η διαφορική διάγνωση, η θεραπεία, η πρόγνωση και τέλος τα διαθέσιμα προληπτικά μέσα. Το ειδικό μέρος περιλαμβάνει τα κεφάλαια: 1. Εισαγωγή και σκοπός της μελέτης Ο σκοπός της επιδημιολογικής μελέτης είναι η περιγραφή μιάς συρροής περιστατικών ΝΕΚ σε όψιμα πρόωρα και τελειόμηνα νεογνά (ηλικίας κύησης ≥ 34 εβδομάδων) και η αναζήτηση πιθανών αιτιολογικών παραγόντων. 2. Μεθοδολογία Πρόκειται για αναδρομική περιγραφική μελέτη και μελέτη ασθενών-μαρτύρων, που διεξήχθη στη Β΄ Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών και στο Νεογνικό Τμήμα αυτής, κατά τη διάρκεια 14 μηνών (1 Ιουλίου 2007 ως 31 Αυγούστου 2008). Το δείγμα της μελέτης αποτέλεσαν περιστατικά ΝΕΚ σταδίου ≥ I, σύμφωνα με τα τροποποιημένα κριτήρια Bell και νεογνά-μάρτυρες, που επιλέχθηκαν τυχαία με εξομοίωση συχνοτήτων βάσει κατηγορίας ηλικίας κύησης (όψιμο πρόωρο/τελειόμηνο). Για τη συλλογή των πληροφοριών ανασκοπήθηκαν το ιατρικό ιστορικό των μητέρων και το νεογνικό ιστορικό. Μονοπαραγοντική και πολυπαραγοντική λογιστική παλινδρόμηση εφαρμόστηκαν, για τον έλεγχο της σχέσης προ-, περι- και μεταγεννητικών παραγόντων, φαρμάκων, επεμβατικών τεχνικών και πρακτικών σίτισης με τη ΝΕΚ, στο σύνολο του δείγματος και στο υποσύνολο των περιστατικών ΝΕΚ σταδίου ≥ IΙ. Διεξήχθη επίσης μικροβιολογικός και περιβαλλοντικός έλεγχος. 3. ΑποτελέσματαΠαρατηρήθηκαν 20 περιστατικά ΝΕΚ, 10 σταδίου Ι και 10 σταδίου ≥ ΙΙ, σε σύνολο 1841 όψιμων πρόωρων και τελειόμηνων νεογνών. Το μέσο βάρος γέννησης ήταν 2529.3 (± 493.04) gr και η μέση ηλικία κύησης 36.96 (± 1.48) εβδομάδες. Η μέση ηλικία έναρξης της νόσου ήταν 4.6 ημέρες (2-8 ημέρες). Τα περιστατικά αυτά, εκτός από ένα, προήλθαν από κυήσεις υψηλού κινδύνου, μεταφέρθηκαν στο θάλαμο ενδιάμεσης νοσηλείας για διάφορους λόγους μετά τη γέννηση και στη συνέχεια παρουσίασαν συμπτώματα ΝΕΚ. Όλα τα νεογνά είχαν λάβει εντερική σίτιση (τεχνητή ή μεικτή) πριν από την εκδήλωση της ΝΕΚ. Τα περισσότερα (14/20) είχαν γεννηθεί με καισαρική τομή. Οκτώ νεογνά χειρουργήθηκαν, τα οποία ανένηψαν πλήρως. Δεν αναγνωρίστηκε υπεύθυνος λοιμογόνος παράγοντας. Ο θάλαμος ενδιάμεσης νοσηλείας νεογνών (p=0.006), η παροδική ταχύπνοια (p=0.049) και η ενδομήτρια υπολειπόμενη αύξηση (p=0.017) για τα νεογνά σταδίου ≥ IΙ σχετίστηκαν ανεξάρτητα με τη ΝΕΚ, ενώ η χορήγηση μητρικού γάλακτος (p=0.019) σχετίστηκε με μικρότερη πιθανότητα εμφάνισης ΝΕΚ. 4. ΣυζήτησηΣτο κεφάλαιο αυτό γίνεται εκτεταμένη αναφορά στα αποτελέσματα της μελέτης, σε σχέση με την υπάρχουσα βιβλιογραφία. Περιγράφονται οι περιορισμοί της μελέτης και τα κυριότερα συμπεράσματα. Στην παρούσα μελέτη, η ΝΕΚ παρουσιάστηκε σε νεογνά με ενδομήτρια υπολειπόμενη αύξηση και παροδική ταχύπνοια, που έχρηζαν ενδιάμεσης νοσηλείας, ενώ η χορήγηση μητρικού γάλακτος ήταν ένας σημαντικός προστατευτικός παράγοντας.