оценка риска возникновения МЕДИЦИНСКИХ ОШИБОК ВРАЧЕЙ РАЗНЫХ ПРОФИЛЕЙ ВОСТОЧНО-КАЗАХСТАНСКОЙ ОБЛАСТИ
Authors: О.Б. Андреева , Т.А. Адылханов , А.М. Рахманкулова , Ж. Уагызханкызы , Е.С. Саяпина , М.Е. Қабыкенова , К.Н. Ерғалиева , Ә.Е. Әсемжанова , Ж.М. Боранбаева , Т.А. Тұрсымбаева , А.Ж. Калдыкулова , Д.Е. Камаданова 
Published: November 2024

Актуальность. С медицинской точки зрения «врачебная ошибка» - это невозможность проведения необходимой диагностики или применения лечения в рамках клинического протокола по объективным и субъективным причинам. Важно отметить, что большая доля врачебных ошибок происходят не из-за низкого профессионализма медицинских работников, а по причине сбоя коммуникации между врачами и пациентами и конфликтами между ними, поэтому изучение рисков возникновения врачебных ошибок всегда остается актуальным. Цель работы: оценить риски возникновения медицинских ошибок врачей разных профилей Восточно-Казахстанской области. Материалы и методы исследования. Были проанализированы действующее законодательство в сфере здравоохранения, а также годовые отчеты Департамента контроля качества и безопасности товаров и услуг Восточно-Казахстанской области (ДККБТУ ВКО) за период 2014-2018 годы. Результаты исследования. В результате анализа годовых отчетов ДККБТУ ВКО в разрезе по специальностям, было выявлено, что по обращениям физических и юридических лиц за 2014-2018 годы, лидирующие позиции занимают экспертизы с привлечением врачей терапевтов - 199 случаев (23,69%), хирургов 149 случаев (17,74%) и акушер-гинекологов 115 (13,69%). Специалисты: невропатологи, неонатологи, травматологи также достаточно часто привлекались для проведения экспертиз – в 96 (11,43%), 58 (6,90%), 46 (5,48%) случаях соответственно. При этом во всех разделах большое количество обращений на «некачественное лечение», «обоснованность выдачи листка нетрудоспособности», «нарушение норм этики и деонтологии». При этом стоит отметить, что большее количество экспертиз признаны «необоснованными» в вердикте врача-эксперта, тогда как «обоснованные» и «частично обоснованные» обращения физических и юридических лиц зарегистрированы в равных долях. Выводы. Было выявлено, что наибольшее внимание требуют пациенты, получающие терапевтическую, хирургическую помощь, как на стационарном, так и на амбулаторном уровнях. Качество оказываемых услуг и обоснованная выдача листков нетрудоспособности должны контролироваться в медицинских учреждениях в несколько этапов, что позволит снизить количество обращений по этим причинам. Этика и деонтология – актуальный вопрос по всем специальностям, периодические профилактические беседы, тренинги или обучения с привлечением психологов или психотерапевтов на каждом этапе работы лечебных учреждений помогут наладить процесс взаимодействия и удовлетворить все ожидания пациента.

Relevance. From a medical point of view, “medical error” is the impossibility of carrying out the necessary diagnosis or treatment within the framework of the clinical protocol for objective and subjective reasons. It is important to note that a large proportion of medical errors occur not because of the low professionalism of medical workers, but because of a failure in communication between doctors and patients and conflicts between them, therefore, the study of the risks of medical errors always remains relevant. The aim of the study: to assess the risks of medical errors of doctors of different profiles of the East Kazakhstan region. Materials and research methods. We analyzed the current legislation in the field of healthcare, as well as the annual reports of the Department for Quality Control and Safety of Goods and Services of the East Kazakhstan region (DQCSGS EKR) for the period 2014-2018. Research results. As a result of the analysis of the annual reports of the (DQCSGS EKR) in the context of the specialties, it was revealed that in the appeals of individuals and legal entities for 2014-2018, the leading positions are held by examinations involving physicians - 199 cases (23,69%), surgeons 149 cases (17,74%) and obstetrician-gynecologists 115 (13,69%). Specialists: neuropathologists, neonatologists, and traumatologists were also often enough involved in conducting examinations - in 96 (11,43%), 58 (6,90%), 46 (5,48%) cases, respectively. Moreover, in all sections there are a large number of appeals for “poor-quality treatment”, “the validity of issuing a certificate of incapacity for work”, “violation of ethical and deontological standards”. It is worth noting that a larger number of examinations were recognized as “unfounded” in the verdict of an expert doctor, while “substantiated” and “partially justified” appeals of individuals and legal entities were registered in equal shares. Conclusion. Thus, as a result of the study, it was found that the greatest attention is required for patients receiving therapeutic and surgical care both at the inpatient and outpatient levels. The quality of the services provided and the reasonable issuance of disability certificates should be monitored in medical institutions in several stages, which will reduce the number of requests for these reasons. Ethics and deontology, a topical issue in all specialties, periodic preventive discussions, trainings or trainings with the involvement of psychologists or psychotherapists at each stage of the work of medical institutions will help to establish a process of interaction and satisfy all patient expectations.

Тақырыптың өзектілігі. Медициналық тұрғыдан алғанда «медициналық қателік» - бұл объективті және субъективті себептер бойынша клиникалық хаттама аясында қажетті диагностикалық шараны немесе емдеуді жүргізудің мүмкін еместігі болып табылады. Медициналық қателіктердің көп бөлігі медицина қызметкерлерінің кәсіби деңгейінің төмендігінен емес, дәрігерлер мен науқастар арасындағы қарым-қатынастың бұзылуынан және олардың арасындағы келіспеушіліктердің салдарынан болатындығын ескеру маңызды, сондықтан медициналық қателіктердің пайда болу қаупін зерттеу әрқашан өзекті мәселе болып қала береді. Жұмыстың мақсаты. Шығыс Қазақстан облысының медицина саласының әртүрлі бағытындағы дәрігерлердің медициналық қателіктерінің пайда болу қауіптерін бағалау. Зерттеу материалдар мен әдістері. Денсаулық сақтау саласындағы қолданыстағы заңнамаға, сондай-ақ Шығыс Қазақстан облысы тауарлар мен көрсетілетін қызметтердің сапасы мен қауіпсіздігін бақылау департаментінің (ШҚО ТҚСҚБД) 2014-2018 жылдар кезеңіндегі жылдық есептеріне талдау жасалды. Зерттеу нәтижелері. ШҚО ТҚСҚБД-ның жылдық есептерін мамандықтар бойынша бөліп талдау нәтижесінде жеке және заңды тұлғалардың өтініштеріне сәйкес 2014-2018 ж.ж. жетекші орындарда келесі дәрігерлердің қатысуымен сараптамалардың жетекші орын алатындығы анықталды: терапевттер - 199 жағдай (23,69%), хирургтар - 149 жағдай (17,74%) және акушер-гинекологтар 115 (13,69%). Невропатолог, неонатолог және травматолог сынды мамандар да сараптамаларға 96 (11,43%), 58 (6,90%), 46 (5,48%) жағдайларда жиі тартылған. Сонымен қатар, барлық бөлімдерде «сапасыз емдеу», «еңбекке уақытша жарамсыздық парақшасын берудің негізділігі», «этика және деонтология нормаларын бұзу», «науқастан пара алу» сияқты көптеген үндеулер бар. Айта кететін жайт, сараптамалардың көп бөлігі сарапшы дәрігердің үкімінде «негізсіз» деп танылды, ал жеке және заңды тұлғалардың «негізделген» және «жартылай негізделген» үндеулері тең үлестермен тіркелді. Қорытынды. Қорытындылай келе, зерттеу нәтижесі бойынша стационарлық және амбулаторлық деңгейдегі терапиялық, хирургиялық көмекті алатын науқастарға ең көп назар аудару қажет екендігі анықталды. Көрсетілетін қызметтердің сапасы және уақытша еңбекке жарамсыздық парақтарын беру медициналық мекемелерде бірнеше кезеңде бақылануы тиіс, бұл осы себептерге байланысты берілетін өтініштер санын азайтуға мүмкіндік береді. Этика және деонтология барлық мамандықтар бойынша өзекті мәселе болып қала береді, сондықтан психологтар немесе психотерапевтердің тартылуымен кезеңді профилактикалық әңгімелер, тренингтер жүргізу медициналық мекемелер жұмысының әр кезеңінде дәрігер мен науқас арасындағы өзара қарым-қатынас процесін жақсартуға және науқастың барлық үміттерін қанағаттандыруға көмектеседі.