bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
ECONOMIC AND LEGAL MECHANISMS OF THE DEVELOPMENT OF THE TOURIST POTENTIAL OF THE COUNTRY
Authors: Dzhumurat V. M.
Published: December 2024

The article examines the economic and legal mechanisms for the development of the tourism potential of Ukraine. It has been proven that the only way to solve systemic problems in the development of tourism potential is a strategically oriented tourism policy, the main task of which is to define tourism as one of the main priorities of the country, the introduction of economic and legal mechanisms for the successful conduct of tourism business, investment incentives for the development of tourism infrastructure, information and marketing activities for the formation of the tourist image of Ukraine. This policy should also be socially oriented and safe. It is substantiated that the economic and legal mechanisms for the development of the country's tourism potential are based on the complex value-oriented component of the growth of competitive advantages of tourism, the regulatory legal field of long-term partnership relations to meet the needs (requirements) of consumers, obtain a positive effect in the economic environment and increase the level of tourism infrastructure. The relationship between the elements of the country's tourism potential is determined. On the basis of the country's tourism policy, economic and legal mechanisms for the development of tourism potential should be activated. The directions of tourism policy have been determined in order to activate economic and legal mechanisms for the development of tourism potential. The tools for activating the economic and legal mechanisms for the development of the country's tourism potential have been singled out. Legal instruments determine the criteria for the organization of legal norms of various types of activities, competences, scope of powers and duties of state and commercial organizations, as well as individual citizens. Economic instruments include, in particular, tax levers used to stimulate economic growth, introduce innovations, carry out structural transformations, and increase the export competitiveness of domestic tourism products.
МЕТОДИЧНИЙ ПІДХІД ДО ДІАГНОСТИКИ АНТИКРИЗОВОГО ПОТЕНЦІАЛУ ЕКОНОМІЧНОГО РОЗВИТКУ СІЛЬСЬКОГОСПОДАРСЬКИХ ПІДПРИЄМСТВ
Authors: Степанюк Р. С.
Published: December 2024

В статті розглянуто технологія діагностики антикризового потенціалу економічного розвитку сільськогос-подарських підприємств на засадах сукупної цінності компонент. Розробка методичний підхід до діагности-ки цільових параметрів антикризового потенціалу економічного розвитку сільськогосподарських підпри-ємств, які базується на комплексній композиції вартісно-орієнтованих компонент зростання власного капі-талу, враховуючи ймовірність «зон невизначеності економічного розвитку», що уможливлює вибір бінарного сценарію стану фінансової спроможності та рентабельності за модифікованими індикаторами антикризової стійкості. Визначено склад детермінованих факторів антикризового потенціалу економічного розвитку сіль-ськогосподарських підприємств для визначення зв’язку інвестицій з капіталізацією власного капіталу, що спрямовується в інновації господарюючих суб’єктів. Запропоновано розраховувати множину змінних стану фінансової спроможності сільськогосподарських підприємств у середньостроковому періоді через модифі-кацію факторів нерозподіленому прибутку.
Artificial Intelligence and Legal Ethics
Authors: Md Wasim Ahmed
Published: December 2024

AI has revolutionized the practice of law thus resulting in major developments, but the ethical implications of the same are complex and elaborate. Finally, this paper examines how professional organizations can serve as leaders in determining the ethical application of AI particularly in the legal profession. Through setting of ethical standards, as well as providing information and materials for learning, such organizations assist legal professions in the exercise of responsible usage of AI technologies. The discussion raises the demographic concerns of the AI systems, efficiency, transparency, and the fairness of the AI system as well as the cardinal need to provide practical approaches for training as well as updating the legal curriculum due to the influence of AI.
The Effect of Smartphone Applications to Students Academic Performance in English Course
Authors: LI, NING  , YU, CHEN  , WANG, XIAORUI  , WANG, KEQING
Published: December 2024

The purpose of the study was to ascertain how students' use of smartphone applications during the learning process affected their academic achievement in the English course. In terms of performance expectations, the majority of students disagreed that using smartphones for education has given them experiences and skills outside of the classroom. They also said that online tests and quizzes cannot be completed on smartphones. A considerable proportion of students disagreed with the idea that smartphones increase their drive to finish school-related assignments, claiming that smartphones do not improve their productivity in classes. In terms of social influence, the majority of students disagreed with the statement that online resources and instructional learning materials help them improve their academic performance. They also mentioned that they have trouble communicating with their classmates easily on smartphones when it comes to academic matters. More students disagreed with the idea that inspirational messages they read on the internet while using a smartphone motivate them to work harder in class.
Some aspects of directly parallel operation of neural networks and their subtle energy
Authors:   Sumy State University, Ukraine, Danilishyn Illia , Danilishyn Oleksandr ,   Sumy State University, Ukraine, Pasynkov Volodymyr ,   Assistant professor of applied mathematics and calculated techniques department of National Metallurgical Academy, Ukraine
Published: December 2024

There is a need to develop an instrumental mathematical base for new technologies, in particular for a fundamentally new
type of neural network with parallel computing, in particular for creating artificial intelligence, but this is not the main task
of a neural network, and not with the usual parallel computing through sequential computing. Nobel laureates in physics
2023 Ferenc Kraus and his colleagues Pierre Agostini and Anna Lhuillier used a short-pulse laser to generate attosecond
pulses of light to study the dynamics of electrons in matter. According to our Theory of singularities of the type synthesizing,
its action corresponds to singularity ↑I↓h
q
, which allows one to reach the upper level of subtle energies to manipulate
lower levels. In April 2023, we proposed using a short-pulse laser to achieve the desired goals by a directly parallel neural
network [1]. We then proposed the fundamental development of this directly parallel neural network. In the articles new
mathematical structures and operators are constructed through one action - “containment” [1-13]. Here, the construction of
new mathematical structures and operators is carried out with generalization to any actions. The significance of our articles
is in the formation of the presumptive mathematical structure of subtle energies, this is being done for the first time in science,
and the presumptive classification of the mathematical structures of subtle energies for the first time. The experiments of the
2022 Nobel laureates Asle Ahlen, John Clauser, Anton Zeilinger and the experiments in chemistry Nazhipa Valitov eloquently
demonstrate that we are right and that these studies are necessary
WUJING ZONGYAO ADLI ESERE GÖRE "ALTIN DAĞIN" KONUMU ÜZERİNE
Authors: Kirilen Gürhan
Published: December 2024

Göktürk Türeyiş Destanı ile ilgili en eski kayıtlar 7. Yüzyılın ilk yarısına tarihlenen Zhou Shu (ZS) ve Sui Shu (SS) adlı eserlerde karşımıza çıkmaktadır. Batılı Sinologlar gibi, Çinli tarihçiler ve Türk tarihi uzmanları da bu iki eserde bulunan anlatılardan yararlanarak Göktürklerin ilk dönemlerini incelemiş, Çince "Tujüe" adıyla anılan Göktürklerin neşet ettiği "Jinshan/Altın Dağ" hakkında görüşler ortaya koymuşlardır. Göktürklerin ortaya çıkışı üzerine bugün dahi tam olarak anlaşılamayan anlatılar içindeki "dişi kurt", "mağara" ve "Jinshan/Altın Dağ" gibi motifler merak uyandırmış, söylencelerin nasıl anlaşılması gerektiği tartışma konusu olmuştur. Türeyiş ile ilgili Çince pasajların mitoloji mi, yoksa erken dönemlere ışık tutan örtük hikayeler mi olduğu netlik kazanmamıştır. Her iki durumda da, Çince kayıtları değerlendirmek için yalnızca birkaç anahtar kelime olduğu için Tujüe/Göktürklerin aslında nereden neşet ettiği sorusu belirsiz kalmıştır. Zhou Shu (ZS) ve Sui Shu (SS) adlı eserlerde karşımıza çıkan Göktürk Türeyiş efsanesinde "dört tarafı dağlarla çevrili bir vadi" konu edilmektedir. "Altın Dağ"ın yakınında yer alan bu vadinin batısında bir "Xihai/Batı Denizi" olduğu anlatılmaktadır. "Batı Denizi"nin doğusunda ve "Altın Dağ"ın güneyinde (ZS) veya güneydoğusunda (SS) ise "Gaochang" adını taşıyan bir yerleşim yerinin bulunduğu kaydedilmiştir. Bu makale, türeyiş efsanelerinde geçen yer adları üzerine, Wujing Zongyao (WJZY) ve Tianxia Jünguo Libing Shu (TXJGLBS) adlı eserlerde geçen birkaç cümle yardımıyla Jinshan/Altın Dağ sorununu yeniden ele almaktadır.
THE ANGORA GOATS IN HİSTORY (1765-1908)
Authors: Gönenç Senem
Published: December 2024

Ankara goat has been bred by Turks since the earliest times when they settled in Anatolia (Asia Minor). Over time, the Turks developed mohair processing techniques and achieved significant success in the weaving of mohair fabrics. However, the fact that Ankara goats were taken from Turkey to other countries of the world and bred with high yields led to the loss of the Turkish monopoly on this animal. Thus, Anatolia, the cradle of Angora goat breeding in the world, lost its superiority in this field. Consequently, Anatolia, the cradle of Angora goat breeding on a global scale, has relinquished its preeminence in this field. It is a historically remarkable event that Angora goats were taken from Türkiye to other countries and thus enriched these countries with a new industry. This historical research based on document analysis reveals the importance of Ankara goat by giving historical examples of efforts to breed Ankara goat outside Anatolia through various sources from England, Germany, Austria, Australia and the United States. According to the results of the research, the first recorded attempt to breed Angora goats in Europe was made by the Spanish government in 1765. This was followed by various attempts in other European countries. The year 1908, the year in which the study was limited, refers to the efforts to breed Angora goats in Bosnia and Herzegovina, which was then under the occupation of the Austro-Hungarian Empire. In addition, the first Angora goats were imported to Australia in 1833, South Africa in 1838 and the United States of America in 1849. In the 19th century, attempts to breed Angora goats, particularly in South Africa and the United States, were highly successful. The introduction of Angora goats contributed to the economic development of these countries through the establishment of a new industry.
ATİNA YURTTAŞLIK HUKUKUNUN TARİHSEL GELİŞİMİ
Authors: Küçüker Sultan Deniz
Published: December 2024

Mezopotamya uygarlıklarında halkların tarım ve toprakla kurduğu sıkı ve sürekli ilişki, onları toprağa bağımlı kılmıştı. Bu uygarlıklardaki egemen siyasal otoriteler ise mevcut bağımlı işgücünü ve süreğen üretimi denetlemek üzere örgütlenmişti. Siyasal otorite ile kurulan tahakküm ilişkisi içinde üretici, bürokrasiden tümüyle ayrılmış ve tebaa olarak konumlanmıştı. Ege uygarlık havzasının kendine özgü koşulları ise sadece bir siyasi örgütlenme olarak değil aynı zamanda sosyal ilişkilerin düzenlenmesi bakımından da özgün bir model olarak polis’in varlığına olanak sağlamıştı. Öyle ki tarım alanı dar ancak toplumlar arası sürekli etkileşimi olanaklı kılan bu coğrafyada, sabit siyasi ya da askeri bürokrasi olgunlaşamamıştı. Üretici ile yöneticinin birbirinden ayrılmasına olanak tanımayan koşullar, polis’ler içindeki kamusal alan ve buradan pay alma yurttaşlık olgusunu var etmişti. Bu çalışmada, öncelikle Eskiçağ Tarihi’nin siyasi coğrafyası içinde yurttaşlık olgusunun tarihsel olarak ortaya çıkışı konu edilecek ve ardından Arkaik Çağ’dan Klasik Çağ’ın sonuna dek Atina’da yurttaşlık üzerine yapılan hukuki düzenlemeler incelenecektir. Bu geniş kronoloji içinde Atina örneği üzerinden, iç ve dış politik dinamiklerin yurttaşlık hukuku üzerindeki etkilerini ortaya koyabilmek amaçlanmaktadır. Ayrıca incelemenin detaylarında ortaya çıkan veriler sayesinde yurttaşlığa kabul ve yurttaşlıktan çıkarma uygulamalarının geçmişine de ışık tutulacaktır.
İYİ KALPLİ VE KÖTÜ KALPLİ PRENS HİKÂYESİ’NDE KONAR- GÖÇERLİK BAĞLAMINDA BİYOETİK BETİMLEMELER
Authors: Eker Kavalçalan Özge
Published: December 2024

İyi Kalpli ve Kötü Kalpli Prens Hikâyesi Budist Uygur Türkçesi külliyatına ait mensur eserler olan sutralar içerisinde çatik türündeki hikâyedir. Hikâyede iyi yürekli bir prensin bütün canlılara yardım etmek ve canlıların birbirlerini öldürmelerini engellemek üzere değerli bir mücevheri ele geçirmek için çıktığı maceralı yolculuk anlatılmaktadır. Geleneksel tanımlara göre başlangıçta sadece tıp, eczacılık, biyoloji, genetik disiplinleriyle ilgili görülen biyoetik, zamanla canlı- merkezci bir anlayışı yani insan yaşamının dünyadaki tüm canlılarla uyum içerisinde sürdürülmesini savunur. Türklerin tarih sahnesine çıkmalarından itibaren etnisitelerini oluşturan doğaya ve insana karşı takındığı tutum ve davranışlar, biyoetik çalışmalarının odak noktasındaki canlı- merkezli anlayışla bağdaşmaktadır. İyi Kalpli ve Kötü Kalpli Prens Hikâyesi’nde biyoetiğin temeli olan bütün canlılara yardım etme ve canlıların birbirlerini öldürmelerini engelleme düşüncesi yanında Türklerin geleneksel konar- göçer biyoetiklerinin izleri de görülmüştür. Bu makalede Türklerin konar- göçer kültürlerine ait sosyal yapı, teşkilatlanma, yer ve gök iyeleri, iktisadi faaliyetler gibi gelenekleri biyoetik açıdan ele alınmıştır. Bu konular makalede ekonomik faaliyetler (hayvancılık, tarım, dokumacılık); yönetim (yönetim şekli, toplumsal tabakalaşma, ıdış, geleneksel aile yapısı, ad alma); yer ve gök iyeleri (eşik, göç) olmak üzere üç ana başlıkta ve dokuz alt başlıkta incelenmiştir.
ISAAC NEWTON VE KÜTLEÇEKİMİNİN KEŞFİNDE DENEYİN ROLÜ: ASTRONOMİ VE FİZİK BİLİMLERİNDE GÖZLEMLENEN GELİŞMELER EKSENİNDE BİR İNCELEME
Authors: Özsoy Somuncuoğlu Seda
Published: December 2024

“Bir elma neden dalından yere düşüyor da yukarı doğru gitmiyor?”, “Gezegenler neden belirli bir yörünge üzerinde Güneş’in çevresinde dönüyorlar?” ya da “Ay neden Dünya’nın etrafında dolanıyor?” gibi sorulara sağlam ve güvenilir yanıtlar verilebilmesi kütleçekimi kavramlaştırması sayesinde mümkün olabilmiştir. Astronomi ve fizik bilimlerindeki gelişmelere koşut olarak Newton tarafından kuramsallaştırılan kütleçekimi, doğada var olduğu savlanan düzenlilik hakkında yasaya dayalı bir açıklama biçimine tekabül eder. Kopernik’in heliosentrik evren anlayışının temellendirilmesini sağlayan bütünüyle matematiksel nitelikteki kanıtlamaları, Brahe’nin dakik gözlemleri, Kepler’in gezegenlerin devinimlerini betimleyen elips yörüngelerin ve mesafeler arası bağıntıların izahını içeren yasaları, Galilei’nin teleskopla gökyüzünü gözlemleyerek Aristotelesçi evren kavrayışını sarsan ve eylemsizlik ilkesini oluşturan görüşleri kütleçekiminin kavramsal ve kuramsal zeminini kurar. Bu katkılar ekseninde Newton, o meşhur hikâyede dalından düşen elmanın, yere nasıl düştüğünün gözlemlenmesinden yola çıkarak evrensel çekim yasasına ulaşmayı başarmıştır. Bu çalışmada, Newton’un kütleçekimi ve onu bu keşfe götüren süreçte üzerinde durduğu bilimsel yöntem ile ilgili görüşleri incelemeye tabi tutulacaktır. Bunun için de çalışmanın bağlamı açısından öncelikle Kopernik, Kepler ve Galilei’nin astronomi ve fizik bilimlerindeki açıklamaları ile Grosseteste, F. Bacon ve Descartes’in bilimsel yönteme ilişkin görüşleri aktarılacak ardından Newton’un yaklaşım tarzı değerlendirilecektir. Bilim tarihinin dikkat çekici bir kesitini işaret eden kütleçekiminin keşfinin irdelenmesi, hem astronomi ve fizik bilimlerindeki gelişmelerin yeniden hatırlanması hem de bu keşfin gerçekleşmesini sağlayan bilimsel yöntemin çözümlenmesi bakımından önem arz etmektedir.
HESS’TEN SÁRVÁR-ÚJSZİGET’E MACARİSTAN’DA MATBAANIN GELİŞİMİ
Authors: Altaylı Yasemin
Published: December 2024

İtalya’da ortaya çıkan Rönesans ve Hümanizm Avrupa’daki pek çok ülkeden önce Macar Kralı I. Mátyás (1458-1490) döneminde Macaristan’da etkisini göstermiştir. Bu etkinin bir sonucu olarak Buda’da András (Andreas) Hess tarafından Macaristan’daki ilk matbaa kurulmuş ve Macaristan’da basılan ilk kitap olan Chronica Hungarorum 1473 yılında bu matbaadan çıkmıştır. Macaristan’ın ikinci matbaası olan Confessionale de yine Kral Mátyás döneminde ortaya çıkmış ve kısa bir süre faaliyet gösterdikten sonra kapanmıştır. Her iki matbaa da sınırlı sayıda Latince eser basmıştır. Hess ve Confessionale matbaalarının kapanmasından sonra ise Macaristan’da uzunca bir dönem başka bir matbaa faaliyet göstermemiştir. Bu uzun soluklu ara, 16. yüzyılda Reformasyonun da etkisiyle tarihȋ Erdel bölgesinde kurulan Nagyszeben ve Brassó’daki Sakson matbaalarıyla son bulmuştur. Nagyszeben’de kurulan matbaa ile ilgili literatürde oldukça sınırlı sayıda bilgi yer almakla birlikte bu matbaanın da kısa bir süre faaliyet gösterdiği düşünülmektedir. János (Johannes) Honterus tarafından Brassó’da kurulan matbaa ise hem bastığı eser sayısı hem de matbaanın faaliyet gösterdiği zaman aralığı bakımdan önceki matbaalardan farklılık göstermekte ve öne çıkmaktadır. Nagyszeben ve Brassó şehirlerinde kurulan bu iki matbaa da Hess ve Confessionale matbaalarında olduğu gibi Macarca eser basmamıştır. Macaristan’ın batısında Kont Tamás Nádasdy’nin desteği ile kurulan Sárvár-Újsziget Matbaası ise bu dört matbaadan farklı olarak Macar dilinin gelişimine de etki eden bir matbaa olmuştur. 1539 yılında Macar dilinin ilk gramer kitabı olan Grammatica Hungarolatina ve 1541 yılında Macaristan’da Macarca basılan ilk kitap olan Újtestamentum bu matbaadan çıkmıştır.
Bu çalışmada Macaristan’da matbaanın ortaya çıkışı ve erken gelişim seyri incelenmiştir. Bu erken evrede kurulan Hess, Confessionale, Nagyszeben, Brassó ve Sárvár-Újsziget matbaalarının kuruluş aşamaları ve faaliyetleri tarihsel ve kültürel arka planla birlikte sunulmuş, Macar kültür tarihindeki yerleri gösterilmiştir.
UṢUR-ŠA-İŠTAR ARŞİVİNDEN KERVAN MASRAFLARINA İLİŞKİN BİR KÜLTEPE TABLETİ
Authors: Albayrak İrfan
Published: December 2024

Bilindiği üzere Asur’dan hareket eden kervanların yükü genellikle çeşitli dokuma ürünleri ve Anadolu krallıklarında tunç yapımında çok ihtiyaç duyulan kalay madeniydi. Kervanlar Anadolu içlerindeki kārum ve wabartum’lara ulaşmak için karşılarına çıkan dağları, tepeleri ve nehirleri aşmak zorundaydılar. Bin kilometreyi aşan bu zorlu yolculuk sırasında eşek kervanları farklı krallıkların topraklarından geçmek ve taşıdıkları ürünlerin türüne göre çeşitli adlar altında vergiler ödemekle yükümlüydüler. Eldeki mevcut bilgiler tüccar kervanlarının Anadolu’ya üç ayrı güzergâh kullanarak girdiklerini göstermektedir. Yolculuk esnasında, kalay ve tekstil ürünleriyle yüklü kervanların yol boyunca uğradıkları irili ufaklı kasaba ve şehirlerde, yol giderleri ve önceden düzenlenen vadeli alış-verişler ile mal teslimatına ilişkin çok sayıda tutanak düzenlenmiştir. Bu kayıtlar literatürde itinerer (güzergâh) metinleri olarak bilinir ve bunlar eskiçağ Anadolu ve Mezopotamya’sının tarihi coğrafyası hakkında çok önemli içerikler vermektedir. Asur-Anadolu kentleri arasında ticaret yapan tüccarlardan geriye kalan metinler seyahat bölgelerinin topografyası hakkında ayrıntılı bilgi vermezler. Çünkü kervan sorumluları ve tüccarlar, yol ve ticaret güvenliği açısından kendilerini tehdit eden herhangi bir olumsuzluk olmadığı sürece güzergâh üzerindeki kentler ve bölge topografyası hakkında belgelere ilave notlar düşmemişlerdir. Zaman zaman nehir ve dağ geçitlerinde yaşanan sıkıntılar, yolların siyasal ve bazı sosyal olaylar nedeniyle kapatılması, kaçakçılığın önlenmesine yönelik tedbirler gibi, tüccarlık faaliyetlerini doğrudan etkileyen süreçler olursa ancak yer, nehir ve dağ adları gibi coğrafi tanımlardan bahsetmişlerdir. Bu makalede ilk olarak işlenen bir belge gerek önceden neşredilmiş belgelerde az geçen yer adlarına sahip olması gerekse kervanın taşıdığı yükün çeşitliliği bakımında ilginç içerikler vermektedir. Bu tablet Kaniš-Kültepe'nin ünlü tüccarlarından Uṣur-ša-İštar ailesinin arşivine ait olmalıdır.
RENK ADLARININ “ÇOKLUK” ANLAMI BAĞLAMINDA GÖK/GÖMGÖK ÖRNEĞİ
Authors: Çetinkaya Karakoyun Ülkü
Published: December 2024

Edebiyat, renk sembolizminin en etkin olduğu alanlardan biridir. Sözlüklerde mavi ve yeşil rengin adı olarak yer alan Türkçe gök sözcüğünün de diğer renk adları gibi edebî eserlerde sembolik işleviyle sıkça yer aldığını görmek mümkündür.
Ancak bu makalede bir renk adı olan Türkçe gök sözcüğü ve onun pekiştirme hecesiyle türetilerek oluşturulmuş gömgök biçiminin “mavi/yeşil”, “masmavi/yemyeşil” biçiminde ifade edilen renk anlamları dışında, diğer bazı renk adları gibi “çok, fazla, aşırı, son derece” anlamında kullanımlarının divan şiirindeki örnekleri değerlendirilmiştir.
Pek çok divan, mesnevi ve nazire mecmuası taranarak derlenen şiir örneklerine bakıldığında, gök ve gömgök sözcüklerinin farklı isimler önüne gelerek sıfat görevinde oldukları saptanmıştır. Buna göre, her bir sıfat tamlaması bir başlık olarak düzenlenmiştir. Bunlardan aynı anlama gelenler tek başlık altında ele alınmıştır.
Farklı isimler önüne gelerek sıfat görevi üstlenen ve dolayısıyla niteledikleri isimlerle birlikte sıfat tamlaması oluşturan gök ve gömgök sözcüklerinin yer aldığı örnekler 10 başlık altında ele alınmıştır. Bunlar; 1. Gök kandil/ Gök kanzil/ Gök zurna/ Gök ser-hoş, 2. Gök düşmen, 3. Gök zügürd, 4. Gök başlu, 5. Gök demür/Gök âhen/Gömgök demür, 6. Gömgök delü/ dîvâne, 7. Gök/Gömgök ter (der), 8. Gömgök su, 9. Gömgök âşık ve 10. Gömgök gâzî başlıklarıdır.
Gök/gömgök sözcüklerinin “çok, fazla, aşırı, son derece” anlamında kullanıldığı örneklerin pek çoğunda tevriye yoluyla renk anlamlarının da çağrıştırılarak çokanlamlılık yaratıldığı görülmektedir.
Renk adlarının çokluk anlamı çerçevesinde, gök/gömgök örneğine ilişkin farklı örnekler çıkabileceği gibi farklı kullanımların ortaya çıkmasının da mümkün olduğunu belirtmek gerekir.
ÖLÜM VE SAHNE İLETİŞİMSİZLİĞİ ÜZERİNE FELSEFİ BİR ÜÇLEME: AMÉDÉE, BİZİM ŞEHİR, ESKİ BİR MASAL
Authors: Canar Burcu
Published: December 2024

Bu çalışma, Eugéne Ionesco’nun Amédée ya da Nasıl Başından Atarsın Onu, Thornton Wilder’ın Bizim Şehir ve José Joaquin Gamboa’nın Eski Bir Masal adlı oyunları çerçevesinde sahne ve ölüm iletişimsizliğini inceleyecektir. Her üç oyun, ölüm temasını kendilerine özgü bir biçimde ele alırken bu oyunlardaki “seyirlik ölüm” hem tiyatroya özgü ölüm düşüncesi üzerine söz söyleme imkânı bakımından hem de sahnenin ölüme yakınlığını ifade etmenin birer aracı olmaları nedeniyle bu incelemeye konu olmaktadırlar. Tiyatro metinleri yazı yüzeyinde ‘sahnelenmeye hazır’ oluşlarıyla üzerinde düşünülmeye değerdir. Böylesi bir yazıyı aynı zamanda henüz sahnede mevcut olmayan performans olarak da tanımlayabiliriz. Sahne ve yazı arasındaki fark, tiyatro metni tiyatronun kendisini imlediğinde pek dikkati çekmez. Bununla birlikte tiyatro metni daha çok oynamak için süregiden bir hazırlıktır. Tiyatro metinleri, kendilerine özgü yazı biçemleri olarak yalnızca tiyatro çalışmaları açısından değil; felsefe, özellikle de yazıyı farklı bir düşünme biçimi olarak kavrayan iletişim felsefesi alanındaki çalışmalar açısından oldukça verimli kaynaklardır. Bu çalışmanın amacı, incelenen oyunları, sahnelenmedikleri yerde (yazıda) açığa çıkarmaktır. Bir tiyatro metni henüz sahnelenmemiş olanı neredeyse sahnenin üzerinde oynanıyormuş gibi gösterir. Bu yönüyle yazıdaki tiyatro, onun karşısında ne oyuncu ne de seyirci olan okurun karşılaşabileceği en sessiz metindir. Başka hiçbir metin, okumayı bu kadar boşa çıkaramaz. Sahneye gelince, ismi var kendisi yokken alabildiğine ölüme benzer. Bu benzerliğin ancak iletişim kurmayan bir düşüncede açığa çıkabildiğini göstermekse yalnızca yazıya düşer.
TARİH ÖĞRETİMİNDE TARTIŞMALI KONULAR: TARİH DERS KİTAPLARINDA 1915 OLAYLARININ KONU VE KAPSAM AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ
Authors: Deveci Bozkuş Yıldız , Ayantaş Tolgahan
Published: December 2024

Tarihin eğitim boyutu, bireylerin dünya görüşlerini ve kavrayışlarını biçimlendirmede hayati bir rol oynamaktadır. Bununla birlikte, bazı tartışmalı konuların tarih öğretim programına dahil edilmesi, birçok ülkede eğitim sistemlerinde anlaşmazlıklara ve zorluklara neden olmaktadır. Tarih eğitimindeki tartışmalı konular önemli zorluklar doğurmakla birlikte aynı zamanda eleştirel düşünceyi, empatiyi ve tarihsel düşünme ve anlayışı geliştirmek için fırsatlar sunar. Tarih eğitiminde tartışmalı konular genellikle sömürgecilik, kölelik, savaşlar, dinler tarihi, milliyetçilik, 1915 Olayları ve emperyalizm başlıklarında toplanmaktadır. 1915 Olayları, uluslararası siyasi arenadaki yeri ve ülkemiz tarihindeki önemi nedeniyle tartışmalı bir konu olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de lise düzeyindeki tarih ders kitaplarının 1915 Olaylarına yaklaşımını incelemektir. Araştırma kapsamında altı farklı tarih ders kitabı, nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemiyle incelenmiştir. Araştırmanın sonuçları, incelenen kitaplarda 1915 Olaylarına ilişkin yeterli ve dengeli bir içeriğin bulunmadığını göstermektedir. Kitaplarda bu önemli tarihsel olaya gereken vurgunun yapılmadığı ve konularda derinliğin sağlanamadığı tespit edilmiştir. Ayrıca, 1915 Olaylarına dair farklı perspektiflerin ve olayların neden-sonuç ilişkilerinin eksik olduğu belirlenmiştir. Bu durum, incelenen tarih ders kitaplarında 1915 Olayları gibi tartışmalı tarihsel konuların öğretiminde belirlenen pedagojik ilkelere uyulmadığını göstermektedir. Bu ilkelere uyulmaması, öğrencilerin konunun farklı yönlerini ve çeşitli bakış açılarını anlamalarını zorlaştırabilir ve tarihsel olayların neden ve sonuç ilişkilerini tam olarak kavramalarını engelleyebilir. Bu da tarih eğitiminin etkili bir şekilde gerçekleşmesini ve öğrencilerin eleştirel düşünme becerilerini geliştirmesini engelleyebilir. Bu bağlamda, öğretmenlerin ve eğitim otoritelerinin bu ilkelere daha fazla dikkat etmeleri ve tarih derslerinde tartışmalı konuların kapsamlı bir şekilde ele alınmasını sağlamaları gerekmektedir. Çalışma, tarih eğitimindeki tartışmalı konuları ele almakla birlikte ülkemizde tarih eğitimi alanında 1915 Olaylarına ilişkin önemli bir boşluğa dikkat çekerek eğitim otoritelerine, ders kitabı yazarlarına ve tarih öğretmenlerine bazı öneriler sunmaktadır.
ESKİ KİLİSE SLAV DİLİNİN (KİLİSE SLAVCASININ) ORTAYA ÇIKIŞI VE ÇAĞDAŞ RUS EDEBÎ DİLİ AÇISINDAN ÖNEMİ
Authors: Akbaba Tülay
Published: December 2024

Herhangi bir dilin tarihi üzerine yapılan araştırmalar aslında o dili konuşan halklar tarihinin araştırılması anlamına gelmektedir. Bu hususta ‘‘ölü diller’’ olarak adlandırılan dillerin incelenmesi tarih uzmanına etnik ve kültürel özellikler açısından faydalı bilgiler sunmaktadır. Dünyada 200’den fazla ölü dil olduğu düşünülmektedir. Örneğin Latince, eski Yunanca, Kilise Slav dili ölü dillerdir. Ancak Kilise Slav dilinin ölü bir dil olması onun yabancı bir dil olarak öğrenilebilir ve öğretilebilir olmasını olumsuz anlamda etkilememiştir. Slavların ilk yazılı edebî dili olan Kilise Slav dili resmi olarak Bulgarca, Makedonca, Sırpça, Hırvatça, Slovence ve Boşnakça ile birlikte Hint-Avrupa dil ailesinin Slav kolunun Güney Slav alt grubuna aittir. Kilise Slav dili, Hristiyan öğretisinin Slav dünyasında yayılmasında, manevi değerlerin aktarılmasında, Slavların yaşamında, Kiev Rus kültürünün gelişmesinde ve çağdaş Rus edebî dilinin gelişiminde büyük bir rol oynamıştır. Kilise Slav dili Rus edebî dilinin kelime hazinesini zenginleştirmiş, uluslararası kültürle tanışmasını sağlamış ve Rusya'nın diğer Slav halklarıyla kültürel bağlarını güçlendirmiştir. Dolayısıyla Kilise Slav dili hem Slav dilleri hem çağdaş Rus edebî dili açısından son derece büyük bir öneme sahiptir. Kilise Slav dilinin özellikleri Slav dillerinin karşılaştırmalı-tarihsel incelemesinde ve Slav dillerinin birçok dil bilimsel özelliklerinin anlaşılması ve kavranmasında araştırmacılar için güncelliğini korumaya devam etmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı Kilise Slav dilinin ortaya çıkışı ve bu dilin çağdaş Rus edebî dili açısından önemini sunmaktır. Çalışmada betimleyici yöntem kullanılmıştır. Bu çalışma sonucunda Kilise Slav Dilinin çağdaş Rus edebî dili üzerindeki etkisinden dolayı tüm detaylarıyla öğrenilmesinin ve ülkemizde Rus Dili ve Edebiyatı, Rusça Mütercim Tercümanlık faaliyetlerini yürüten bölümlerin müfredatına ayrı bir ders olarak eklenmesinin gerekliliği hedeflenmektedir.
Pengaruh Bauran Pemasaran Terhadap Minat Beli Produk Online Shopping Pada Mahasiswa FEB Universitas Muslim Indonesia
Authors: Chaeruddin Chaeruddin , Abbas Subhan Akbar , Kasmirandi Kasmirandi , Sahrul Sahrul
Published: December 2024

Pengaruh Bauran Pemasaran Terhadap Minat Beli Produk Online Shopping (Studi Pada Mahasiswa Fakultas Ekonomi Dan Bisnis, Universitas Muslim Indonesia). Penelitian ini bertujuan untuk mengetahui pengaruh bauran pemasaran terhadap minat beli produk Online Shopping di kalangan para mahasiswa Fakultas Ekonomi Dan Bisnis, Universitas Muslim Indonesia. Metode penelitian ini yang digunakan adalah metode kuantitatif. Penelitian ini menggunakan data primer dengan menyebarkan kuesioner kepada mahasiswa Fakultas Ekonomi Dan Bisnis, Universitas Muslim Indonesia yang berjumlah 88 responden. Pengambilan sampel pada penelitian ini adalah dengan menggunakan metode sampling purposive. Adapun teknik analisis yang digunakan pada penelitian ini adalah uji validitas dan uji reabilitas, uji asumsi klasik, teknik analisis linear berganda dan uji hipotesis. Hasil penelitian menunjukkan bahwa variabel produk dan ditribusi tidak berpengaruh positif dan signifikan terhadap minat beli produk Online Shopping. Sedangkan variabel harga dan promosi berpengaruh positif dan signifikan terhadap minat beli produk Online Shopping pada mahasiswa Fakultas Ekonomi Dan Bisnis, Universitas Muslim Indonesia
Aplikasi E-Commerce Untuk Memfasilitasi Penjualan Sampah Pada Desa Tetewatu
Authors: Irfan Andi , Rachmat Zul , Ayuninda Dea
Published: December 2024

Aplikasi BYETRASH merupakan solusi berbasis web inovatif yang dirancang khusus untuk mengatasi permasalahan pengelolaan sampah di Desa Tetewatu, Kabupaten Soppeng. Dengan memanfaatkan teknologi PHP, Laravel, Laragon dan MySQL, aplikasi ini memfasilitasi transaksi jual beli sampah antara masyarakat dan pengepul secara efisien dan transparan. Dengan fitur unggulan formulir penjualan sampah yang intuitif, pengguna dapat dengan mudah mengunggah data terkait jenis sampah, jumlah, dan kualitas sampah yang ingin dijual. Data ini kemudian diproses oleh sistem untuk mempermudah pengepul dalam melakukan pembelian sampah dari masyarakat. Penelitian ini bertujuan untuk menguji kemampuan aplikasi dalam memnuhi kebutuhan pengelolaan sampah dengan metode blackbox testing. Metode ini dipilih untuk menguji fungsionalitas aplikasi berdasarkan input dan output tanpa melihat kode internal. Hasil pengujian menunjukkan bahwa aplikasi BYETRASH berfungsi dengan baik dalam menangani berbagai input dan skenario pengguna, serta mampu memberikan pengalaman pengguna yang memuaskan bagi masyarakat, pengepul dan admin. Dengan implementasi yang sukses dari berbagai fungsi utama, aplikasi BYETRASH diharapkan dapat berkontribusi signifikan dalam meningkatkan efektivitas dan efisiensi pengelolaan sampah di Desa Tetewatu serta tidak hanya mengurangi volume sampah, tetapi juga memberikan nilai tambah ekonomi bagi masyarakat.
İdarenin Gözetim Yetkisi ve Öğrenci Mahremiyeti: Okullardaki Güvenlik Kameralarının Kişisel Verilerin Korunması Bağlamında Hukuki Analizi
Authors: Kiliç Emre
Published: December 2024

Bu çalışma, okullarda güvenlik kameralarının kullanımını kişisel verilerin korunması bağlamında hukuki açıdan incelemektedir. Artan güvenlik ihtiyacı ile öğrenci mahremiyeti arasındaki hassas dengeyi ele alan makale, konuyu Genel Veri Koruma Tüzüğü (GDPR) ve Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) çerçevesinde değerlendirmektedir. Çalışmada, kamera gözetiminin hukuki dayanakları, ölçülülük ilkesi bağlamında uygulanması, kameraların konumlandırılması ve yüz tanıma sistemleri gibi konular ele alınmaktadır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin yaklaşımı, Avrupa ülkeleri, Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye'deki uygulamalar karşılaştırmalı olarak incelenmekte, özellikle anaokulu ve özel eğitim sınıfları gibi özel durumlar ayrıca değerlendirilmektedir. Çalışma, okullarda güvenlik kamerası kullanımının yasal zorunluluklara uygunluğu, özel hayata saygı hakkına en az müdahale eden güvenlik araçlarının seçimi ve İdare'nin gözetim yetkisi ile öğrenci mahremiyeti arasında optimal bir denge kurulması gerekliliği sonucuna varmaktadır. Bu bağlamda, güvenlik ihtiyacı ile kişisel verilerin korunması arasındaki dengenin, ulusal ve uluslararası hukuki çerçeve içerisinde, ölçülülük ilkesi gözetilerek sağlanması gerektiği vurgulanmaktadır.
Economic and financial well-being: approaches to measurement
Authors:   SE “Institute for Economics and Forecasting of National Academy of Sciences of Ukraine”, Shapoval Yuliia
Published: December 2024

ntroduction. While economic growth is an essential indicator of a country's development, it does not always guarantee an improvement in the population's well-being, in particular when the benefits of this growth are unevenly distributed. In the context of the ‘beyond GDP’ concept shift, there is a growing awareness in economic theory and practice of the need to move away from traditional quantitative indicators of economic development to more comprehensive measures that take into account such aspects as economic inequality, environmental sustainability and overall living standards.

Problem Statement. Due to the need for a comprehensive approach to assessing well-being and formulating domestic policies that promote sustainable and inclusive economic growth, new indicators based on the analysis of foreign experience must be introduced to transition to approaches that take into account the level of economic and financial well-being of the population.

Purpose. This article aims to identify the features of measuring economic and financial well-being.

Methods. The methods of generalisation, evolutionary, comparative and quantitative analysis are used.

Results. An overview of the evolution of scientific views on the concept of economic well-being is presented with the emphasis on the difference from financial well-being, which is determined at the individual level. The methodological approaches to measuring well-being and their limitations are generalised. Focus is given to the drawbacks of using GDP per capita as a measure of economic well-being. Key features in measuring economic well-being are noted, such as multidimensionality, the use of subjective and objective indicators, and taking into account the role of economic inequality. Financial well-being peculiarities in groups of countries by income level, including Ukraine, are highlighted. Recommendations for considering the level of economic well-being in implementing sustainable development policy in Ukraine are formulated.

Conclusions. The diversity of approaches to assessing multidimensional well-being, particularly subjective and objective, demonstrates that well-being cannot be reduced to a single indicator; it requires a comprehensive multidisciplinary analysis covering both quantitative and qualitative aspects.
Tax incentives of investment activity for legal entities: experience of EU countries and Ukrainian realities
Authors:   Simon Kuznets Kharkiv National University of Economics, Naidenko Oleksii
Published: December 2024

Introduction. European and global experience in stimulating investment indicates the interest of states in increasing investment in the economy.

Problem Statement. The state of war in Ukraine significantly affected the starte's economic condition and investment activity. In the current conditions, it is important to review the approach to stimulating investment activity in order to attract financial resources in order to restore the economy and infrastructure of Ukrainian cities in the post-war recovery period.

The purpose is to develop recommendations for improving investment incentives in Ukraine based on the analysis of foreign experience and domestic practice of supporting investment activity with tax policy instruments.

Results. The article examines the state of attraction of foreign direct investment in Ukraine. The analysis proved that in the period 2017-2021 foreign direct investments in Ukraine grew. The dynamics of foreign direct investment in the EU was volatile, and the figures for 2022 were among the worst for the EU in recent years. The main tax benefits used by France, Poland and the Baltic countries to stimulate and attract investments are considered. It was determined that the main emphasis is on stimulating scientific research and development, supporting energy efficiency, developing investment and free economic zones, stimulating the increase of objects of intellectual property rights and accelerated depreciation. It was determined that there are clear rules and restrictions in place during the provision of tax benefits for attracting investments in EU countries. The main instruments of tax stimulation of investment activity in Ukraine are considered. It was determined that such instruments have their stimulating effect, but at the same time they set certain restrictive measures. It has also been proven that some tax benefits do not provide for a clear formulation of the procedure for their application, which creates certain barriers for their full application by investors.

Conclusions. On the basis of foreign experience, the main areas of tax incentives to attract investments in Ukraine are substantiated. Measures to improve the current instruments of tax incentives for investments in Ukraine are singled out.
Development of BIM learning model for construction sites operatives
Authors: Olugboyega Oluseye , Ojo Okunlola Stephen , Olanipekun Abiodun Emmanuel
Published: December 2024

The highest level of BIM adoption is the utilization of BIM by construction site operatives who are knowledgeable and skilled in BIM. Furthermore, the full benefits of BIM cannot be achieved without construction site operatives that are knowledgeable and proficient in BIM. Despite the creation of educational models for BIM training by colleges targeting construction professionals, there is currently no specific BIM learning model for construction site operatives. The aim of this research is to develop a BIM learning model to assist construction site operatives in their BIM transformation. The study employed a positivist philosophical research design, which required the use of a quantitative technique. The BIM learning model for construction site operatives was developed by using the SAMR (substitution, augmentation, modification, and redefinition) model, Bloom’s digital taxonomy, social learning theory, and design thinking theory. The hypotheses derived from the model were analyzed using structural equation modeling. The study findings indicate that the learning standards for BIM tools, BIM technologies, and BIM skills will enable construction site operatives to effectively utilize BIM tools. The most crucial factor in learning standards for BIM tools is the implementation of substantial BIM tools to modify work processes. The findings also indicated that engaging in professional role-play and interactive assignments had the greatest influence on learning results. The research asserts that the model’s implementation will improve performance and efficiency on construction sites by providing construction site operatives with the necessary abilities to proficiently utilize BIM technologies.
The pro-fibrotic role of autophagy in renal intrinsic cells: mechanisms and therapeutic potential in chronic kidney disease
Authors: Zhang Ying-Ying , Zhou Xiao-Tao , Huang Geng-Zhen , Liao Wen-Jun , Chen Xian , Ma Yue-Rong
Published: December 2024

Chronic kidney disease (CKD) represents a significant global public health burden, affecting over 10% of the world’s population. Its high morbidity, multifactorial complications, and substantial mortality impose significant burdens on healthcare systems and patients, necessitating considerable investment in healthcare resources. Renal fibrosis (RF) is a key pathological feature and driver of CKD progression. Extensive research indicates that autophagy participates in the complete pathogenesis of RF. Under physiological conditions, autophagy is essential for maintaining renal cellular homeostasis. However, under pathological conditions, perhaps aberrant and sustained activation of autophagy contributes to oxidative stress, apoptosis, inflammation, etc. Ultimately, they accelerate the development of RF. The role of autophagy in RF is currently controversial. This review investigates the molecular mechanisms by which intrinsic renal cell autophagy contributes to RF across diverse disease models, suggesting that autophagy and its associated regulatory pathways represent potential diagnostic and therapeutic targets for CKD.
Synchronous and anti-phase drumming elicit similar prosocial behavior ratings
Authors: McWeeny Sean , Luoma Adam C. , Al-Saleem Yaseen , Trainor Laurel J.
Published: December 2024

Purpose

Music performance facilitates prosociality across many cultures and contexts. Interestingly, the relationship between prosociality and sensorimotor synchronization (SMS) has so far primarily been demonstrated in the context of in-phase synchrony with only a few mixed results for anti-phase coordination. In anti-phase coordination, participants move at the same rate, at opposite phases, which also requires high levels of coordination and attention. This case is particularly relevant for music and prosociality, as music regularly involves naturalistic anti-phase coordination. We thus tested whether anti-phase synchronization is as effective as in-phase synchronization at eliciting prosocial behavior.

Methods

Dyads (N = 50 dyads) were randomly assigned to complete four trials of a drumming sensorimotor synchronization-continuation task (SCT) either alone, synchronously or in anti-phase. Before and after the drumming task, dyads completed a behavioral economics game involving trust. Additionally, a questionnaire about trust, cooperation, affect, and similarity was given after the drumming task.

Results

Cooperation rates in the stag-hunt game were near ceiling (~87%) across all conditions pre-SCT, with negligible change after the drumming task. Questionnaire items were analyzed using Bayesian probit mixed effects models to account for dyadic sampling and ordinal data, and to provide evidence in favor of the null hypothesis. Models provided moderate to extremely strong evidence that the anti-phase and in-phase coordination conditions rated their affect, trust, similarity, and cooperation more strongly than dyads in the alone condition (all BF10 > 3). When only comparing the anti-phase and in-phase conditions, moderate evidence in favor of the null (i.e., that phase does not affect ratings) was found for all questions (all BF10 < 0.3). Descriptions of the posterior, as well as leave-one-out cross validation (LOO) results, were in general accordance with the Bayes Factor results.

Conclusion

Evidence indicates anti-phase drumming coordination is as effective as in-phase in increasing perceived trust, cooperation, affect, and similarity. Future analyses will examine how other characteristics of the drumming coordination, such as the lag-1 autocorrelation and variability of the inter-tap interval time-series, relate to prosocial behavior and ratings of trust and cooperation.
Aortic valve replacement in a bicuspid aortic valve patient followed by reoperation for ascending aorta rupture: a case report
Authors: Yang Yuehang , Liu Xinyi , Liu Junwei , Shi Jiawei , Li Huadong
Published: December 2024

Bicuspid aortic valve (BAV), the most common congenital cardiac anomaly, predisposes individuals to aortic stenosis and regurgitation due to valve degeneration. Abnormal hemodynamics, arterial wall characteristics, and genetic factors contribute to ascending aorta dilatation, potentially leading to severe complications like aortic dissection. Presently, the most recent guidelines propose that individuals with BAV requiring valve replacement due to valve dysfunction should undergo simultaneous replacement of the ascending aorta when the diameter of aortic dilatation exceeds 4.5 cm. A 60-year-old female patient previously underwent mechanical aortic valve replacement and ascending aortoplasty at our center due to aortic stenosis and a 4.3 cm diameter ascending aorta. In the sixth postoperative year, she was readmitted due to ascending aorta rupture, resulting in blood entering the right atrium and causing acute right heart failure. We performed repair of the rupture and concomitant ascending aorta replacement to prevent further exacerbation of the patient's condition.
The influence of workplace relationships and job satisfaction of private universities in Mogadishu: employee performance as a mediator variable
Authors: Mohamed Mohamud Ahmed , Mohamud Fartun Ahmed Sheikh , Mohamud Ibrahim Hassan , Farah Mohamed Ali
Published: December 2024

Drawing on literature and empirical studies, this research examined the relationships between employers and employees, and among employees, and their impact on employee performance and job satisfaction at private universities in Mogadishu. Using a quantitative methodology, 198 academic staff members were selected for representativeness. Data on employee performance, job satisfaction, and workplace relationships were gathered via questionnaires and analyzed using Smart PLS 4 and SPSS version 23. The findings indicated that positive employer-employee relationships significantly enhance job satisfaction and employee performance. Conversely, while connections among academic staff were linked to higher job satisfaction, they negatively impacted performance outcomes, suggesting complex workplace dynamics. The research revealed significant effect sizes, highlighting the practical impact of these relationships, showing that strong employer-employee relationships could notably improve engagement, reduce attrition, and enhance performance in private universities. These relationships accounted for 31.7% of the variability in performance outcomes, underscoring their real-world relevance. The study provides actionable insights for educational institutions to improve job satisfaction and performance by fostering positive employer-employee relationships through structured support programs, regular feedback, and team-building activities. Suggestions for further research were offered to address the identified shortcomings.