Ocena strategii płynności finansowej (na przykładzie szpitali)
Authors: Rabiej Ewelina 
Published: December 2024

Cel: Celem artykułu jest identyfikacja strategii płynności finansowej
realizowanych przez podmioty lecznicze oraz konsekwencji ich wyboru. Metodyka: Do
identyfikacji strategii płynności finansowej wykorzystano metodę dochód–ryzyko, a
konsekwencje wyboru strategii zbadano, analizując wartości wybranych wskaźników
finansowych. Badania przeprowadzone zostały na podstawie sprawozdań finansowych za 2022
r. dla 30 podmiotów leczniczych funkcjonujących w formie samodzielnych publicznych
zakładów opieki zdrowotnej, udzielających świadczeń szpitalnych na terenie województw
podkarpackiego i lubelskiego. Wyniki: W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono
zróżnicowane podejście ze wskazaniem na agresywną strategię majątku obrotowego,
umiarkowaną lub konserwatywną strategię źródeł finansowania majątku obrotowego i
umiarkowaną lub agresywną strategię majątkowo-finansową. Teoretycznie konsekwencją tego
powinno być umiarkowane ryzyko i zysk, tymczasem większość szpitali ma niskie wskaźniki
płynności finansowej, generuje straty i ma ujemny kapitał własny oraz ujemny kapitał
obrotowy netto – wszystkie te czynniki znacznie podnoszą ryzyko finansowe. W przypadku
szpitali nie znajduje odzwierciedlenia klasyczne założenie strategii agresywnej –
osiągania wyższej rentowności dzięki niższej płynności finansowej, czy też strategii
konserwatywnej – zmierzającej do utrzymywania wyższej płynności finansowej kosztem
niższej rentowności. Wynika to m.in. ze specyfiki funkcjonowania sektora publicznego,
którego podmioty, nie będąc nastawione na maksymalizację zysku, są zarządzane inaczej
niż jednostki sektora prywatnego. Uwagę zwracają duże różnice w wartościach
poszczególnych mierników działalności, co dowodzi równocześnie zróżnicowanego podejścia
do bezpieczeństwa finansowego w badanych szpitalach. Implikacje i rekomendacje: Wyniki
badań wskazują na rozbieżność między teoretycznymi założeniami strategii płynności
finansowej a praktyką w podmiotach leczniczych. W większości badanych szpitali wykazano
wysokie ryzyko finansowe zagrażające stabilności finansowej, co wskazuje na konieczność
rewizji przyjętych założeń i strategii płynności finansowej z uwzględnieniem specyfiki
działalności leczniczej. Wypracowanie mechanizmów podnoszących bezpieczeństwo finansowe
podmiotów leczniczych wymaga szerszych badań naukowych z zakresu oceny efektywności
podmiotów leczniczych, w tym szczegółowej analizy rozwiązań stosowanych w szpitalach
działających na niższym poziomie ryzyka finansowego. W praktyce ich implementacja w
podmiotach o słabszej kondycji mogłaby przeciwdziałać zagrożeniu kontynuacji
działalności leczniczej, utrzymując lub podnosząc tym samym dostępność, ciągłość i
jakość świadczeń zdrowotnych. Oryginalność/wartość: Badania pokazują, jak teoretyczne
założenia realizowanych strategii płynności finansowej przekładają się na rzeczywiste
wyniki finansowe w specyficznej grupie badawczej, tj. szpitalach prowadzonych w formie
samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej – ich płynność finansowa
determinowana jest kosztochłonnym profilem działalności oraz ograniczeniami wynikającymi
z formy organizacyjno-prawnej.