ОЦЕНКА РАСПРОСТРАНЕННОСТИ ФАКТОРОВ РИСКА ПРОГРЕССИРОВАНИЯ ХРОНИЧЕСКОЙ БОЛЕЗНИ ПОЧЕК У ПАЦИЕНТОВ С ХРОНИЧЕСКИМ ГЛОМЕРУЛОНЕФРИТОМ
Authors: К.С. Мильчаков 
Published: November 2024

Введение: эффективная профилактика хронической болезни почек возможна на основе раннего выявления факторов риска ее развития, разработки мероприятий по их стратификации и поиска оптимальных диагностических маркеров патологии. Цель: определение распространенности факторов риска прогрессирования хронической болезни почек у пациентов с хроническим гломерулонефритом. Материалы и методы. Дизайн исследования – поперечное социологическое исследование. В исследовании факторов риска приняли участие 116 пациентов нефрологического отделения клиники нефрологии, внутренних и профессиональных болезней им. Е.М. Тареева УКБ№3 ФГАОУ ВО Первый МГМУ им. И.М. Сеченова Минздрава России (Сеченовский Университет) в течение 2014 года. Критериями включения в исследование являлись диагностированный хронический гломерулонефрит, возраст 18-70 лет. Критерии исключения: другие заболевания почек, возраст моложе 18 и старше 70 лет. Диагноз хронического гломерулонефрита устанавливался на основании анамнеза заболевания, клинических (почечных и внепочечных симптомов), лабораторных показателей (мочевого синдрома, показателей азотвыделительной и фильтрационной функции почек, общего и биохимического анализов крови), а также результатов инструментальных исследований (УЗИ, в том числе эхокардиографии). По аналогии с рекомендованной ВОЗ методикой STEPS по определению факторов риска развития НИЗ, исследование также преследовало последовательность этапов: интервью, антропометрические измерения и биохимическиепоказатели крови, однако работа была дополнена вопросами о специфичных факторах риска развития ХБП и большим пулом объективной клинической информации, необходимой для реализации следующей задачи по стратификации, что оказалось возможным в рамках обследования больного, находящегося на стационарном лечении. Аккумулирование базы данных было выполнено в программе MS Excel для Windows, статистическая обработка данных в исследовании осуществлялась с помощью программ IBM SPSS 21.0, SAS 6.0. Методы анализа результатов: дескриптивный анализ. Результаты: в группе исследования установлена высокая доля курящих пациентов (22,4% 95%ДИ: 15,97%, 31,44%), низкая приверженность к регулярной физической активности (43,1% 95%ДИ: 34,97%; 53,13%), недостаточная осведомленность об оптимальных значениях АД (23,9% 95%ДИ: 15,8%; 36,24%) и важности бессолевой диеты (57,8% 95%ДИ: 49,43%; 67,5%), а также низкая приверженность регулярным обследованиям (56,9% 95%ДИ: 48,56%; 66,65%). Выводы: Данные, полученные в ходе анализа результатов анкетирования, свидетельствуют о существующем потенциале имплементации профилактических программ, направленных на реализацию модификации образа жизни пациента и формирование здорового образа жизни у больных с ХБП.

Introduction: effective prevention of chronic kidney disease is possible on the basis of early detection of risk factors for its development, elaboration of measures for their stratification, and searching for optimal diagnostic markers. Aim: determination of risk factors prevalence for progression of chronic kidney disease in patients with chronic glomerulonephritis. Materials and methods. The design of the study is a cross-sectional sociological study.116 patients undergoing treatment in nephrological department of the Hospital of nephrology, internal and occupational diseases named after EM Tareev, First Moscow State Medical University named after I.M. Sechenov participated in the study of risk factors during 2014. The criteria for inclusion in the study were diagnosed chronic glomerulonephritis, age 18-70 years. Exclusion criteria: other kidney diseases, age younger than 18 and older than 70 years. The diagnosis of chronic glomerulonephritis was based on anamnesis of the disease, clinical (renal and extrarenall symptoms), laboratory indicators (urinary syndrome, nitrogen excretion and filtration function of the kidneys, general and biochemical blood tests), as well as results of instrumental studies (ultrasound, including echocardiography). By analogy with the WHO-recommended STEPS method for determining risk factors for chronic non-infection diseases the study also included series of stages: interviews, anthropometric measurements and biochemical blood counts, the work was complemented by questions about specific risk factors for CKD and a large pool of objective clinical information needed for implementation the next task on risk stratification. It is possible within the framework of a survey of a patient undergoing hospital treatment. The database was accumulated in the MS Excel program for Windows, statistical processing of the data in the study was carried out using IBM SPSS 21.0, SAS 6.0. Methods for analyzing the results: descriptive analysis. Results: in the study group it were detected a high proportion of smokers (22.4%; 95% CI: 15.97%, 31.44%), low adherence to regular physical activity (43.1%; 95% CI: 34.97%, 53, 13%), insufficient awareness of the optimal values of blood pressure (23.9%; 95% CI: 15.8%, 36.24%) and the importance of a salt-free diet (57.8%; 95% CI: 49.43%, 67.5% %), as well as low adherence to regular surveys (56.9%; 95% CI: 48.56%, 66.65%). Conclusion: Analyses of results of interviewing demonstrates existing potential for the implementation of preventive programs aimed at realization of modification the patient's lifestyle and forming a healthy lifestyle in patients with chronic kidney disease.

Кіріспе: бүйректің созылмалы ауруының тиімді алдын алу оның даму қаупі факторларын ерте анықтау, оларды стратификациялау бойынша іс–шараларды әдістеу және патологияның оңтайлы диагностикалық маркерлерін іздестіру негізінде мүмкін. Мақсаты: созылмалы гломерулонефритпен науқастардағы бүйректің созылмалы ауруларының үдеу қаупі факторларының таралуын анықтау. Материалдары және әдістері. Зерттеу дизайны – көлденең социологиялық зерттеу. Қауіп факторларын зерттеуге 2014 жылы бойы Е.М. Тареев атынд. нефрология, ішкі және кәсіби аурулар клиникасының нефрологиялық бөлімінің, И.М. Сеченов атынд. Бірінші Москва мемлекеттік медициналық университеті УКБ№3 ФГАОУ (Сеченов университеті)116 науқасы қатысты. Зертетуге егізу критерилері 18-70 жастағы диагноздалғансозылмалы гломерулонефрит болды. Қорытынды критерилері: бүйректің басқа аурулары, 18 жастан кіші және 70 жастан асқан. Созылмалы гломерулонефрит диагнозы аурудың, клиникалық (бүйрекжәне бүйректен тыс симптомдар), зертханалық көрсеткіштер (несеп синдромыазот шығару және бүйрек өткізгіштік қызметі көрсеткіштері, қанның жалпы және биохимиялық талдауы), сол сияқты құрал зерттеулері нәтижелері (УДЗ, соның ішінде эхокардиография) негізінде тұрақталады. ДДСҰ ұсынған STEPS әдісімен ҰДО үшін қауіп факторларын анықтау әдісімен салыстырғанда, зерттеу барысында бірқатар кезеңдер жүргізілді: сұхбат, антропометриялық өлшеулер және биохимиялық қан санау, бірақ жұмыс үшін БСА үшін нақты тәуекел факторлары туралы мәселелер және толық іске асыру үшін қажетті объективті клиникалық ақпараттың үлкен жиынтығы стационарлы емделуден өткен пациенттің сауалнамасы шеңберінде мүмкін болатын келесі стратификация бойынша тапсырма. Деректер базасы Windows үшін MS Excel бағдарламасында жинақталған, деректерді статистикалық өңдеу IBM SPSS 21.0, SAS 6.0 арқылы жүзеге асырылды. Нәтижелерді талдау әдістері: дескрептивті талдау. Нәтижелері: зерттеу тобында шылым шегетін пациенттер жоғары үлесі анықталды (22,4% 95%ДИ: 15,97%, 31,44%), үнемі физикалық белсенділік төмен (43,1% 95%ДИ: 34,97%; 53,13%),АҚ оңтайлы мәні (23,9% 95%ДИ: 15,8%; 36,24%) және тұссыз диетаның маңыздылығы туралы жеткіліксіз хабардарлық(57,8% 95%ДИ: 49,43%; 67,5%), сол сияқты үнемі тексерулерге белсенділік төмен(56,9% 95%ДИ: 48,56%; 66,65%). Қорытындылар: Сауалнама нәтижелерін талдау барысында алынған деректер, пациенттің өмір салтын өзгертуге және БСА бар науқастарда салауатты өмір салтын қалыптастыруға бағытталған профилактикалық бағдарламаларды іске асыру үшін бар әлеуетке куәлік етеді.