bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Examining employees under stress by pandemic, hurricane, and bridge closure
Authors: Atadil Hilmi A , Green Alison , Arguea Nestor
Published: April 2024

As researchers, recognizing and capturing once-in-a-lifetime events in real-time is essential. The researchers felt compelled to document the impacts of the natural disasters, pandemics, and bridge closures that directly affected the geographical area in which they lived. These sequential crises touched countless lives in the region. Most critically, disseminating and recording these rapid developments has been vital so that others may learn from this time when faced with similar situations. It is the duty of researchers immersed in such extraordinary circumstances to acknowledge and examine the implications in the moment, given the singularity of living through consecutive disasters of this nature. Drawing on the propositions of the social exchange theory SET), the purpose of this study is twofold, (a) evaluating the predictive power of natural disasters (i.e., Hurricane Sally, COVID-19 pandemic) and a related event (i.e., Pensacola Bay Bridge closure) toward the average stress felt, and (b) exploring the outcomes of these disasters and the related event on employees’ work lives and local economy. The data were gathered from a sample of 305 individuals via an online survey instrument. The respondents were those impacted by the closure of a critical bridge while commuting to and from their place of employment. Multiple regression, graphical, and descriptive analyses were conducted. The bridge closure was found to be the event associated with the highest level of stress. Findings provide valuable practical implications for global business in employee stress management, especially during natural disasters and corresponding events. Further practical and theoretical implications are discussed.
ACADEMIC PERFORMANCE IN THE LAST 5 YEARS IN SELECTED SECONDARY SCHOOLS OF KAYUNGA DISTRICT IN UGANDA. A DESCRIPTIVE STUDY.
Authors: Gasiwo Moses Magoola , Beinomugisha Peninah
Published: April 2024

Background:
Academic achievement can be defined as excellence in all academic disciplines, in class as well as extracurricular activities. It includes excellence in sports, behavior, confidence, communication skills, punctuality, assertiveness, Arts, Culture, and the like.
The study aims to analyze the student’s academic performance in the last 5 years in selected secondary schools of Kayunga district in Uganda.
 Methodology:
In this study, the researcher used a descriptive survey design, used both qualitative and quantitative research methods. study population of 211 respondents included the DEO, head teachers, teachers, and Students.
Results: 
60% of the headteachers strongly disagreed that Schools in our district have been ranked among the top schools in the country in terms of academic performance.100% of the headteachers disagreed that there have been few students scoring Division 9 in most secondary schools for the past 10 years. 78% of the teachers disagreed that schools have had very many numbers of students scoring Division 1 for the past 5 years. 88% of the students disagreed that most students who complete the Advanced level have had a chance of obtaining government sponsorships in different public universities.
 Conclusion: 
Schools in Kayunga district have had very few numbers of students scoring Division 1 for the past 5 years; many students were scoring Division 9 in most secondary schools for the past 10 years; schools in the district have been ranked among the least performing schools in the country in terms of academic performance.
 Recommendation: 
School managers should adverse means to improve academic performance, especially poor grades. For example, staff motivation, student motivation, remedial teaching, and constant supervision.
Suggestions for the management of pediatric obesity in Korea
Authors: Hong Yong Hee
Published: April 2024

Background: The prevalence of pediatric obesity has increased both globally and in South Korea over the past few decades, and obesity in childhood and adolescence is a serious public health concern.Current Concepts: The increasing prevalence of childhood and adolescent obesity is associated with an increase in comorbidities, such as type 2 diabetes mellitus, hypertension, nonalcoholic fatty liver disease, and dyslipidemia, which were previously observed in adults. Furthermore, pediatric obesity contributes to increased medical costs. Recent studies have reported an increase in the prevalence of severe obesity.Discussion and Conclusion: It is important to acknowledge the need for obesity management and responsive management capabilities in children and adolescents. Prevention of obesity in all children, screening for comorbidities in high-risk children, and establishment of treatment strategies are important measures. Pediatric obesity can be addressed by approaching it from a social perspective, providing a National Health Insurance System, and facilitating multidisciplinary collaboration between experts from various fields.
Where’s the beef?: the politics of health care reform in South Korea
Authors: Jung Ungki
Published: April 2024

Background: In February 2024, the South Korean government released a policy proposal for healthcare reform, with one of the main pillars being increased medical school admissions. This policy has sparked intense opposition from the physicians’ top association. Most importantly, interns and residents—the bedrock of the medical workforce in Korean hospitals—began to leave en masse. Consequently, a medical crisis emerged, in which many medical and surgical procedures were delayed.Current Concepts: According to studies on comparative health policy and systems, the crisis could be attributed to the unique characteristics of the Korean healthcare system, in which the administration and doctors have failed to establish a substantive dialogue through which policy options are examined and deliberated. These dynamics necessitated the establishment of an institutional space for interest group politics, causing both to suffer from a lack of action repertoires. The stalemate we witness reflects the enduring patterns of the same issue.Discussion and Conclusion: To ensure the success of the current initiative, institutional arrangements must be established in which policymakers and physicians make a credible commitment to each other. Alternatives, for instance, include reactivating and regularizing the Health and Medical Services Policy Deliberation Committee, which could pave the way for establishing a venue where key stakeholders can discuss future agendas, such as how to ensure improved accessibility to “essential” care and mitigate its subnational variation, thereby creating a long-term vision for new health system governance in South Korea.
THE CONSTITUTION OF THE PHILOSOPHY COURSE AT THE CAICÓ CAMPUS OF THE UNIVERSITY OF THE STATE OF RIO GRANDE DO NORTE
Authors: De Lima Pacheco Marcio , De Assis Costa da Silva Francisco , Chagas Ramos Rawy
Published: April 2024

This article aims to show highlight the significanceof the Philosophy Course in the Seridó Region tracing its evolution from inception to the present day. Initially, it addresses the creation of the course, exploring the contexts and motivations for its establishment. Subsequently, the integration of the course within the structure of the State University of Rio Grande do Norte (UERN) and its reception by the institution are discussed. The outcomes achieved by the first class are also evaluated, considering the resulting academic and social impacts. Moreover, the paper examines the current challenges faced by the course. The methodology employed includes a bibliographic approach, supplemented by quantitative and qualitative research methods, providing a detailed and comprehensive analysis.
Neoliberalismo, Estado e políticas públicas:
Authors: Gonçalves Geisa Candida da Silva , de Fatima Valente Lucia
Published: April 2024

Uma análise do momento político pós pandemia e a influência do neoliberalismo nas políticas públicas, especialmente na educação. O neoliberalismo é uma doutrina que defende a redução da intervenção do Estado na economia e na sociedade, privilegiando o livre mercado e a iniciativa privada. Buscou-se compreender como essa doutrina e suas estratégias de poder interferem nos processos educacionais, influenciando as políticas públicas e impactando a educação. Realizou-se uma pesquisa bibliográfica sobre os conceitos envolvidos e o cenário político pós governo Bolsonaro, além de uma análise das características do neoliberalismo, suas manifestações no Estado e nas políticas públicas, bem como as consequências para a Educação e a relação entre neoliberalismo, Estado, políticas públicas e educação.
Ideb e escola pública:
Authors: Geysa Guilherme Bezerra Ana , Alves da Silva Ciclene
Published: April 2024

O artigo tem como objetivo averiguar a relação entre as concepções IDEB e qualidade educacional, nos discursos dos dirigentes municipais de educação de cinco municípios do Alto Oeste Potiguar, buscando traçar fatores explicativos do que é uma escola de qualidade na região. Entender como funciona a engrenagem do IDEB que através de premiações estimula disputas e regula condutas para atender seu fim principal, a qualidade da educação, bem como esse aspecto pode ser percebido nos municípios em questão. Utiliza-se na pesquisa o método arqueogenealógico de Michel Foucault dando ênfase a análise do discurso, sendo considerado nesse processo: o sujeito do discurso, a materialidade discursiva, o interdiscurso e os saberes produzidos também abordados por Fischer (2001). Os estudos foram feitos a partir do “método” de análise de Foucault considerando o estudo em torno das práticas discursivas. Os resultados apontam que apesar dos dirigentes municipais de educação evidenciarem a limitação do IDEB em indicar a qualidade da educação, estes reproduzem o discurso oficial, dispostos nos sites do Governo, de forma acomodada.
direito à educação infantil
Authors: Vicentini Dalva Linda , Dias Santiago Fernandes Elizangela , Galbero Marcia , Toshie Irie Saito Heloisa
Published: April 2024

Este artigo objetiva analisar o Plano Municipal de Educação do município de Maringá-PR em relação ao cumprimento das metas para a Educação Infantil. Trata-se de um estudo de natureza qualitativa, do tipo documental, cujo tratamento dos dados foi feito a partir da Análise de Conteúdo. Discutiremos sobre a oferta da Educação Infantil no referido município e a compra de vagas na rede privada. Como resultado, verificamos que o município atende os princípios legais que dizem respeito à organização e à aprovação do Plano Municipal de Educação, contudo, os dados estão aquém para o cumprimento das metas estabelecidas e a matrícula de novas crianças se efetiva principalmente via sistema de compra de vagas, sobretudo para as crianças de 0 a 3 anos de idade. Portanto, é necessário o compromisso e o envolvimento da sociedade para garantirmos o Direito à Educação Infantil.
The motivation conflict and indecision behavior
Authors: Huang Hui-Hsin
Published: April 2024

This paper discusses three different kinds of motivation conflicts influence the customers’ indecision behavior. Based on previous literature review, the author proposed a stochastic model to predict indecision behavior respectively by approach–approach, avoidance–avoidance and approach–avoidance conflict situations. The duration time of decision making is used as measuring indecision behavior which is considered as Weibull distribution. Simulation data and empirical data are both conduct to compare the fitness between the proposed model and real decision process. The application is demonstrated in the conclusion.
Wine consumer profile in wine regions of Brazil
Authors: Silveira Alexandre Borba da , Monticelli Jefferson Marlon , Barbosa Fabrício Silva
Published: April 2024

Our article aims to analyze the main influences, experience and affective involvement that impact the consumer behavior of regional wines in Brazil. We used a descriptive quantitative survey. Our findings contribute to a greater understanding of the behavior of choice related to local experiences and what points are essential to involve the consumer with a product, in this case, wine. The Brazilian wine industry has been dealing with tariff disputes between countries, increased number of producers, reduction in consumption per capita and demand for higher quality wines. Our results show that cultural, social, personal, and psychological factors are crucial in this process.
Reliabilität und Validität der deutschen Version von "Dynamic Imaging Grade of Swallowing Toxicity for Flexible Endoscopic Evaluation of Swallowing" (DIGEST-FEES-G)
Authors:   , Bauer Susanne
Published: April 2024

Die Möglichkeit, den Schweregrad einer pharyngealen Schluckstörung (Dysphagie) valide und verlässlich zu bewerten, ist für die Erhebung des Outcomes einer tumorbedingten Dysphagie von entscheidender Bedeutung. Dynamic Imaging Grade of Swallowing Toxicity (DIGEST) ist eine standardisierte Analysemethode zur Einstufung des Schweregrades einer pharyngealen Dysphagie anhand der Parameter Sicherheit und Effizienz, die sich an dem universellen Rahmen für die Toxizitätsberichterstattung in onkologischen Studien (Common Terminology Criteria for Adverse Events - CTCAE) orientiert. Die DIGEST-Skala wurde am MD Anderson Cancer Center anhand von videofluoroskopischen Untersuchungen (VFS) entwickelt und an Patientinnen und Patienten mit Kopf-Hals-Tumorerkrankungen validiert. Im weiteren Verlauf folgte eine Adaption für endoskopische Untersuchungen (FEES). Die vorliegende Arbeit umfasst die transkulturelle Übersetzung von DIGEST-FEES in die deutsche Version DIGEST-FEES-German sowie eine psychometrische Evaluation anhand einer retrospektiven Analyse der endoskopischen Videos der Originalstudie. Für die Übersetzung erfolgte ein detaillierter Übersetzungsprozess nach einem standardisierten und international anerkannten Vorgehen. In der anschliessenden Evaluation konnten die Ergebnisse der Originalstudie repliziert werden, was die Reliabilität und Validität des Analyseverfahrens DIGEST-FEES erhöht. Die Ergebnisse zeigten einen positiven Trainingseinfluss und unterstreichen die Relevanz eines Trainings für die Bewertung pharyngealer Dysphagiesymptome. Die vorliegende Übersetzung DIGEST-FEES-G hat sich als reliabel und valide für die untersuchten Kriterien (Inter- und Intrarater-Reliabilität und Kriteriumsvalidität) erwiesen und wird für den Einsatz bei Patientinnen und Patienten mit Kopf-Hals-Tumoren empfohlen.
Evaluating Effectiveness of Group Intervention Working on Executive Function for Children with Attention Deficit Hyperactivity Disorder: A Prospective Observational Cohort Study
Authors: Lim Min Hui , Ching Bih Hwa
Published: April 2024

Introduction:  The objective of this study is to evaluate the effectiveness of Simon says program (SSP), a strategy-based group intervention program working on executive function (EF) for children with attention deficit hyperactivity disorder (ADHD). Methods:  A prospective observational cohort study was conducted from December 2021 to July 2022 recruiting 21 SSP participants, either they were on stimulant or not on stimulants, and 12 other ADHD patients who are on stimulant medication only without prior participation in SSP, using convenience sampling method, from Child Development Clinic Hospital Sultan Ismail.  NICHQ Vanderbilt Assessment Follow Up Scales (VAS) were used to measure its effectiveness and the significance of score differences before and after SSP were assessed using paired sample t-test of Statistical Package for Social Science (SPSS) version 28.0 software. Results: Total of 33 children participated in the study. From our study, only those participants on behavioural therapy alone showed statistically significant reduction in inattentive score, hyperactivity score and total symptoms score at the third month and sixth month after joining SSP from parents-rated VAS. There were no statistically significant differences in the average VAS performance score for both groups. Conclusion: SSP could be an effective behavioral intervention for children with ADHD children. Limitations included lacking clear generalizability due to the convenience sampling method and potential inter-rater variability.
Situación y contrastes regionales del sector cañero azucarero mexicano y su impacto ambiental: el caso del carbono negro
Authors: Pérez Medina Pedro , Galindo Mendoza María Guadalupe
Published: April 2024

El sector cañero azucarero goza de arraigo e importancia social y económica en México. Sin embargo, se encuentra sumergido en una crisis multifactorial manifestada por el cierre de ingenios y pérdida de productividad, además de un alto impacto ambiental y en la salud humana. Durante la producción e industrialización de la caña de azúcar se emiten varios contaminantes del aire; uno de ellos es el carbono negro, considerado el principal indicador de la calidad del aire. Durante la COP21, México estableció una meta no condicionada de reducción del 51 % sus emisiones de carbono negro para el año 2030, con respecto a 2013. El objetivo de esta investigación fue analizar la evolución de las emisiones de carbono negro durante la última década (2013-2023), mediante el uso del método de factor de emisiones y verificar su contribución a los compromisos nacionales, con el fin de proporcionar elementos a los tomadores de decisiones para establecer las medidas correctivas correspondientes. Además, se analizó la tendencia de algunos indicadores productivos y su asociación con la evolución de las emisiones. Los resultados mostraron una reducción de sus emisiones de carbono negro de 22.5 % durante el periodo de análisis, tasa insuficiente para contribuir efectivamente al logro de las metas establecidas por el país. La reducción de las emisiones estuvo asociada con descensos en la producción de caña, ocasionados por decrementos en la productividad y recurrentes sequías, más que con la implementación de obras y acciones en favor de una producción más limpia.
Bankaların Karlılığına Etki Eden Faktörlerin Tespiti: Türk Bankacılık Sektörü İçin Toda-Yamamoto Nedensellik Testi Bulguları
Authors: Sezal Levent
Published: April 2024

Amaç: Bankaların temel amacı sürdürülebilir kârlılık politikası geliştirmek ve piyasa değerini artırmaktır. Bankaların sağlıklı bir yapı içerisinde olması ve kârlılıklarını sürekli olarak artırması faaliyet gösterdiği ekonomilerin gelişmesi açısından önemlidir. Bu çalışmada, Türk bankacılık sektörü kârlılığına etki eden faktörlerin tespiti ve değişkenlerin birbirleri olan ilişkilerinin belirlemesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Çalışmada, 02/2011-11/2022 dönemine ait aylık veri seti kullanılmıştır. Değişkenler arasında herhangi bir nedenselliğin olup olmadığı, nedensellik mevcutsa bu ilişkinin yönünün ne olduğu “Toda Yamamoto Testi” ile ikili analiz şeklinde test edilmiştir.
Bulgular: Test sonuçlarına göre, Türk bankacılık sektörünün aktif karlılığı ile “Ücret, Komisyon ve Bankacılık Hizmetleri Gelirleri/Ortalama Toplam Aktifler” ve “İşletme Giderleri/Ortalama Toplam Aktifler” rasyoları arasında Granger nedensellik ilişkisinin olduğu tespit edilmiştir.
Özgünlük: Çalışmada, Türk bankacılık sektörü verilerinin literatürdeki çalışmalardan farklı dışsal bağımsız değişkenlerle analize tabi tutulması çalışmanın özgün yanını oluşturmaktadır.
Sağlık Hizmetlerinde Sürdürülebilirlik Düzeyini Belirleyen Faktörlerin Önceliklendirilmesi
Authors: Çavmak Şeyda , Çavmak Doğancan , Yaşa Özeltürkay Eda
Published: April 2024

Amaç: Bu araştırmanın amacı, sağlık hizmetlerinde sürdürülebilirlik düzeyini belirleyen stratejik faktörlerin tanımlanması ve önem düzeylerinin analiz edilmesidir.
Yöntem: Araştırmada, nicel yaklaşımlı çok kriterli karar verme tekniklerinden biri olan Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) kullanılmıştır. İlgili literatürün taranması sonucu tanımlanmış olan belirleyici faktörler, ikili karşılaştırma formları kullanılarak, 1-9 arasında değerlere sahip bir skala üzerinde, ilgili uzmanlar tarafından önem dereceleri bakımından değerlendirilmiştir. Çalışmada değerlendirici olarak, Leadership in Energy and Environmental Design (LEED) sertifikasına sahip sağlık tesislerinde yönetici pozisyonunda yer alan dört sektör temsilcisi ve sağlık yönetimi alanında çalışan dört akademisyen yer almıştır. Katılımcılardan alınan değerlendirmeler AHS adımları çerçevesinde analiz edilmiş ve önem dereceleri belirlenmiştir.
Bulgular: Sağlık hizmetlerinde sürdürülebilirliği belirleyen faktörler sosyal, ekonomik ve çevresel olmak üzere üç ana kategoride toplanmıştır. Değerlendirmeler sonucu en önemli faktör grubu 0,4433 ile ekonomik faktörler olmuştur. Katılımcı grubuna göre yapılan değerlendirmelerde sektör temsilcileri en yüksek önemi ekonomik faktörlere atfederken, akademisyen grubu ise çevresel faktörlere atfetmişlerdir.
Özgünlük: Çalışmanın özgün değeri, çok boyutlu olan sürdürülebilirlik olgusunu, sağlık hizmetleri özelindeki yansımaları ile inceleyerek, bu alandaki verimlilik ve etkinlik ölçüm süreçlerine genel bir yapı sunuyor olmasıdır.
Yeşil Ekonomi Yolunda OECD Ülkelerinde Yenilenebilir Enerji Tüketimi Analizi
Authors: Han Ayşegül
Published: April 2024

Amaç: Bu çalışmada, 1990-2022 yılları arasında 38 OECD ülkesinde yenilenebilir enerji ile karbon emisyonu, ekonomik büyüme, dış ticaret ve işsizlik değişkenleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmaktadır.
Yöntem: Değişkenlerin durağanlık sınamasının yapılması amacıyla CADF-CIPS birim kök testi ve değişkenler arasındaki nedensellik ilişkilerinin tespit edilmesi için Emirmahmutoğlu ve Köse (2011) nedensellik analizi uygulanmıştır.
Bulgular: Nedensellik analizinden elde edilen bulgular, yenilenebilir enerjinin ekonomik büyüme, çevresel sürdürülebilirlik ve istihdam üzerinde olumlu etkileri olduğunu göstermektedir. Çalışmada, yenilenebilir enerji ile karbon emisyonları arasında çift yönlü nedensellik belirlenmiştir. Ayrıca, yenilenebilir enerji ile ekonomik büyüme arasında da çift yönlü nedensellik olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. İhracattan yenilenebilir enerjiye doğru tek yönlü nedensellik belirlenmiştir. Yenilenebilir enerji ile ithalat arasında çift yönlü nedensellik olduğu görülmüştür. Bununla birlikte, yenilenebilir enerji ve işsizlik arasında tek yönlü nedensellik saptanmıştır.
Özgünlük: Bu çalışmanın özgünlüğü, 38 OECD ülkesinde 1990-2022 yılları arasında yapılan analizlerle yenilenebilir enerji, karbon emisyonları, ekonomik büyüme, dış ticaret ve işsizlik arasındaki ilişkileri derinlemesine incelemesi ve istatistiksel yöntemlerle elde edilen sonuçlarını sunmasıdır. Bu analizler, konuyla ilgili yeni ve önemli perspektifler sunarak çalışmanın özgünlüğünü ortaya koymaktadır.
Entelektüel Sermaye Performansının CRITIC ve Gri İlişkisel Analiz Yöntemi ile Ölçülmesi: Metal Eşya Sektörü Örneği
Authors: Soylu Neilan , Zafari Abdul Khair
Published: April 2024

Amaç: Günümüzde entelektüel sermaye işletmeler için stratejik bir kaynak haline gelmiştir. Entelektüel sermayesini yatırımlarla büyüten ve etkin yöneten işletmeler rekabet avantajı sağlayabilmekte ve piyasa değerlerini artırabilmektedirler. Bu nedenle, işletmelerde entelektüel sermayenin etkin yönetimi ve performansı giderek önemini artıran bir konu olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu bağlamda çalışmada işletmelerde entelektüel sermaye performansının çok kriterli karar verme yöntemleri ile ölçülmesi ve değerlendirilmesi amaçlanmaktadır.
Yöntem: Çalışma Borsa İstanbul’da kote Metal Eşya Makine Elektrikli Cihazlar ve Ulaşım Araçları sektöründe faaliyet gösteren işletmeler üzerine gerçekleştirilmiştir. Entelektüel sermaye performans kriterleri; çalışan sayısı (maliyet), Ar-Ge giderleri (maliyet), pazarlama giderleri (maliyet), kullanılan sermaye (maliyet), PD-DD farkı (fayda) ve net satışlar (fayda) şeklinde belirlenmiştir. Çalışmada kullanılan veriler, işletmelerin 2016-2020 yıllarına ait finansal tablo ve dipnotları ile yıllık faaliyet raporlarından elde edilmiştir. Verilerin analizinde, önce CRITIC yöntemi aracılığıyla kriter ağırlıkları belirlenmiş, sonra Gri İlişkisel Analiz yöntemi kullanılarak işletmelerin performans sıralamaları elde edilmiştir.
Bulgular: Analiz sonuçlara göre 2016 yılı hariç, tüm yıllarda entelektüel sermaye performans sıralamasında ilk sırada FROTO işletmesinin yer aldığı görülmüştür. Genel olarak, sonuçlar çalışmanın kapsadığı dönem boyunca işletmelerin entelektüel sermaye performans sıralamalarının fazla değişkenlik göstermediğini ortaya koymuştur.
Özgünlük: Bu çalışma işletmelerin entelektüel sermaye performansının çok kriterli karar verme yöntemlerinden CRITIC tabanlı Gri İlişkisel Analiz yöntemleriyle ölçülmesi bakımından özgün değer taşımaktadır.
Anahtar Kelimeler: Entelektüel Sermaye, Performans, CRITIC, Gri İlişkisel Analiz
JEL Kodları: E22, M40, L25, O34
PREŽIVJETI RAT -
PREHRAMBENE MUKE
STANOVNIŠTVA BOSNE I
HERCEGOVINE 1917.
GODINE
Authors: Užičanin Salkan
Published: April 2024

Apstrakt
Opskrba vojske i civilnog stanovništva hranom tokom Prvog svjetskog rata
bio je krupan problem Austro-Ugarskoj monarhiji. Nestaštica hrane mučila je stanovništvo Bosne i Hercegovine
tokom cijelog rata, a najteža glad bila je
1917. godine. Izražen problem s prehranom bio je posljedica nerazvijene poljoprivrede koja ni u mirno vrijeme nije mogla proizvesti dovoljne količine hrane, pa
se manjak morao uvoziti. Mada su vlasti neposredno po izbijanju rata uzele u
svoje ruke upravljanje s najvažnijim artiklima ishrane, brzo se pokazalo da će
opskrba i prehrana stanovništva postati jedno od najvažnijih i najtežih državnih
pitanja. U nabavci hrane i njenoj podjeli u zemlji putem aprovizacije vlasti su
se suočavale s brojnim problemima,
poput nedovoljnog i neredovnog transporta, zloupotrebama i dr. Najviše muke
s aprovizacijom ipak, imali su njeni neposredni konzumenti. Zbog nestašice
najnužnijih živežnih namirnica stanovništvo je za održanje golog života bilo
prisiljeno da se snalazi kako zna i umije.
Najteže stanje ipak, bilo je u pasivnim
krajevima zemlje, gdje je narod umirao
od gladi.
PRAVNI IZAZOVI PRI UVOĐENJU EVROPSKOG
DRUŠTVA (SOCIETAS EUROPEA) U PRAVNI POREDAK
BOSNE I HERCEGOVINE
Authors: Muslić Albin , Hasić Džemal
Published: April 2024

The economic system and economic companies represent the main components of the
economy of each country. Stable and internationally competitive economic societies
represent the strength and support of social activities and favorable socio-economic
conditions for the life of every resident of a social community.
The development of economic activity depends on various factors. One of them is
the legislation regulating the establishment, operation and termination of business
companies. Nevertheless, legislation can be a driver of economic activities, but also
a huge brake on their development, which, among other things, is reflected on the
activities of domestic companies in international frameworks.
It is precisely the change of legislation in Bosnia and Herzegovina that is the basic
prerequisite for the establishment of a European company, as a new form of Europe-
an company, which, in the broadest sense of the word, is one of Bosnia and Herzego-
vina’s obligations on the way to full membership in the European Union.
Key words: European Company, legislative framework, harmonisation of national
legislation
DEVELOPMENT OF SOFTWARE TO CONTROL A ROBOT-MANIPULATOR BASED ON STM32F407 MICROCONTROLLER
Authors:   Восточно-Казахстанский технический университет им. Д. Серикбаева, Кадыролдина А.Т. , Токмин М.Е. , Красавин А.Л. , Назенова Г.М. , Құсайын-Мұрат Ә.Т.
Published: April 2024

Промышленные роботы широко используются в производственных подразделениях для выполнения различных задач. Большинство производителей роботов предоставляют программное обеспечение для автономного и онлайн-программирования роботов, но обычно оно продается отдельно. Немногие производители роботов не имеют специального программного обеспечения для моделирования своих роботов. Разработка программного обеспечения для управления роботизированными манипуляторами это значительно сложная задача, поскольку она требует опыта во многих областях, таких как: робототехника, программирование в реальном времени, интеграция оборудования, параллелизм и мн. др. В связи с чем сложно разработать общую программную платформу, поддерживающую разнообразие областей робототехнических исследований и роботизированного оборудования. Несмотря на то, что было создано большое количество роботизированных языков, библиотек и инструментов, они редко используются повторно. То есть многие исследовательские группы разрабатывают свою собственную программную платформу с нуля, потому что существующие платформы слишком негибки в отношении модификаций и слишком сложны для понимания. В данной статье представлена разработка программного обеспечения для управления роботом манипулятором, которая включает в себя программирование в программе CUBE IDE, программирование микроконтроллера, программирование в Ciros Programming и обработку данных. Показаны достоинства нового программного обеспечения, так как используемое оборудование, предназначенное для его разработки, имеется в распоряжении у исследовательской группы авторов, которое характеризуется простотой в разработке и дешевизной.
INFLUENCE OF CHANGES IN THE TECHNOLOGICAL CONDITIONS OF CARDING ON THE QUALITY INDICATORS OF THE TAPE AND YARN
Authors:   М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан университеті, Ешжанов А.А. , Мурзабаева Г.К. , Тожимирзаев С.Т. , Калдыбаев Р.Т.
Published: April 2024

Иіру өндірісіндегі кардты тарау созуды жүзеге асыру кезінде созу құралындағы талшықтардың жеке, табиғи қозғалысын қамтамасыз етеді. Мақтаны өңдеу кезінде өнімде кардты тараудан кейін қалған барлық ажыратылмаған талшықтар кешендері, қоқым қоспалары мен талшықтардың ақаулары иірім жіпке өтеді. Бұл иірудің жоғарылауына және үзілуіне әкеледі. Сондықтан кардты тараудың тиімділігі иірім жіптің сапасын анықтайды. Бұл мақала тарау машиналарының технологиялық параметрлерін оңтайландыруға, яғни сапалы тарақ таспасын, сондай-ақ иірім жіптерді шығару үшін қалпақшалардың қозғалу жылдамдығын таңдауға арналған. Машинаның көптеген айнымалы параметрлерінің ішінде, мысалы, негізгі барабанның айналу жылдамдығы, қабылдау барабанының айналу жылдамдығы, қоректендіру жылдамдығы және шығару жылдамдығы, сондай-ақ қалпақшалардың қозғалыс жылдамдығы маңызды рөл атқарады. Біздің мысалда біз қалпақшалардың жылдамдығының өнімнің сапасына әсері туралы жұмыс жасадық, ал қалған барлық параметрлер өзгеріссіз қалды. Таспа мен иірім жіптерді өндіру үшін қалпақшалардың бес түрлі жылдамдық режимдері қолданылды. Зерттеу нәтижелері бойынша иірім жіптің тегістігі мен беріктігінің жақсартылған қасиеттері қалпақшалардың 360 мм/мин жылдамдығында байқалады, бірақта қалдықтардың пайыздық санының айтарлықтай артқанын көрсетті.
OPTIMAL CONDITIONS FOR LIME TREATMENT OF MINE WASTEWATER FROM POLYMETALLIC ORE MINES
Authors:   Proektno-ekologicheskoe bjuro LLP, Litvinov V.V. , Strunnikova N.A. ,   Earth Revival Technologies Ltd, Daumova G.K. , Seraya N.V. ,   D. Serikbaev East Kazakhstan Technical University, Mutere O. ,   University of Latvia, Utin S.S. ,   Vostoktsvetmet LLP
Published: April 2024

Mine waters of polymetallic mines are multicomponent systems containing ions of heavy non-ferrous metals, calcium, magnesium, iron, ammonium, as well as chlorides, sulfates, fluorides and other components in a wide range of concentrations. As a rule, water purification of this type is carried out by the lime method, which provides a fairly high degree of extraction of the most toxic pollutants (metals), with relatively small material costs. Taking into account the large volume, complexity and variation of the composition of mine waters, the tasks of optimizing reagent consumption, methods of its supply and effective control of the purification process still do not lose their relevance. The article presents the results of laboratory studies to determine the optimal conditions for processing model solutions that provide the maximum degree of purification for specific conditions of the Irtysh mine (East Kazakhstan). Experimental data obtained on model solutions are confirmed by the results of purification of real mine waste water. The results of experiments with mine water confirmed that the selected pH region of 9.5–10.5 can be accepted as optimal, which will allow achieving a high degree of purification of mine water.
DEVELOPMENT OF AN ONTOLOGICAL MODEL OF DEEP LEARNING NEURAL NETWORKS
Authors:   L.N. Gumilyov Eurasian National University, Maksutova K. , Saparkhojayev N. ,   D. Serikbayev East Kazakhstan technical university, Zhamangarin Dusmat ,   Kazakh Technology and business University
Published: April 2024

This research paper examines the challenges and prospects associated with the integration of artificial neural networks and knowledge bases. The focus is on leveraging this integration to address practical problems. The paper explores the development, training, and integration of artificial neural net- works, emphasizing their adaptation to knowledge bases. This adaptation involves processes such as in- tegration, communication, representation of ontological structures, and interpretation by the knowledge base of the artificial neural network's representation through input and output. The paper also delves into the direction of establishing an intellectual environment conducive to the development, training, and integration of adapted artificial neural networks with knowledge bases. The knowledge base embedded in an artificial neural network is constructed using a homogeneous semantic network, and knowledge processing employs a multi-agent approach. The representation of artificial neural networks and their specifications within a unified semantic model of knowledge representation is detailed, encompassing text-based specifications in the language of knowledge representation with theoretical semantics. The models shared with the knowledge base include dynamic and other types that vary in their capabilities for knowledge representation. Furthermore, the paper conducts an analysis of approaches to creating artificial neural networks across various libraries of the high-level programming language Python. It explores techniques for developing arti- ficial neural networks within the Python development environment, investigating the key features and func- tions of these libraries. A comparative analysis of neural networks created in object-oriented programming languages is provided, along with the development of an ontological model for deep learning neural net- works.
COMPUTER SIMULATION OF THE PROCESS OF FORMING AN ALUMINUM MATRIX USING THE THERMO-CALC PROGRAM
Authors:   Карагандинский технический университет имени Абылкаса Сагинова, Толеуова А.Р. , Андреященко В.А.
Published: April 2024

На сегодняшний день Республика Казахстан имеет высокий потенциал развития производства, переработки и получения готовой продукции из алюминиевых сплавов местного содержания при условии актуализации модернизации текущих производств или создании новой группы алюминиевых сплавов. Для этого имеются все необходимые ресурсы, а именно: наличие сырья, достаточно дешевая электроэнергия, рост цен на металлы. Одним из решений данной проблемы является использование современных технологических решений по созданию группы алюминиевых сплавов из отечественного сырья. Основной целью статьи являлось научное обоснование химического и фазового составов термически стабильных алюминиевых сплавов с повышенным содержанием примесей (прежде всего, кислорода и азота). Методология научных исследований базируется на разработках в области исследования фа- зовых равновесий и построения фазовых диаграмм многокомпонентных металлических систем. В статье приведен анализ диаграммы состояния системы Al – Fe – Si с использованием про- граммы «Thermo-Calc»: построены и проанализированы политермические разрезы с целью опре- деления концентрационных границ появления первичных кристаллов Fe-содержащих фаз. На ос- нове расчета параметров первичной кристаллизации Fe- и Al-содержащих фаз показана возмож- ность оценки эффективности легирования данных сплавов такими элементами, как углерод, кислород, азот. С практической точки зрения комплекс предлагаемых исследований позволит научно обосновать и разработать новые технологии получения и обработки полуфабрикатов и готовых изделий из сплавов на основе алюминия и функциональных материалов с заданной структурой.
ORGANIZATION OF THE SYSTEM OF REMOTE MONITORING OF STUDENTS' HEALTH
Authors:   Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті, Тюлепбердинова Г.А. , Адилжанова С.А. , Адилжанова С.А. , Черикбаева Л.Ш. , Оралбекова Ж.О. ,   Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті, Жартыбаева М.Г. ,   Астана IT университеті
Published: April 2024

Студенттердің мектептен кейінгі білімін жалғастыруы Университетке оқуға түсіп, үйреншікті өмір жолының көп жағдайда өзгеруі және басқа қалаға орын ауыстыратындар үшін де, психоэмоционалды жүктемелердің көбеюі де студент жастардың жаңа ортаға бейімделуін біршама қиындатады, онымен қоса әртүрлі ауруларға әкеліп соғуы да мүмкін. Ел болашағы осы білімін жалғастырған жастардың қолында болғандықтан, оны елеусіз қалдырмаған дұрыс. Білім беру орталарының мақсаты – жастарға өмірдің бастапқы кезеңдерінде анағұрлы салауатты өмір салтына бейімделуге көмектесу. Осындай мәселелердің өзектілігі білім алушылардың қазіргі таңдағы денсаулығын клиникаға дейін бағалауға және білім беру орталарында профилактикалық ортаны қалыптастыруға және денсаулықтарын нығайтуға мүмкіндік беретін кешенді зерттеулердің қажеттілігіне әкеледі. Бұл мақалада зерттелген жұмыс әл-Фараби атындағы ҚазҰУ студенттері денсаулығының жағдайы туралы ақпаратты жинау және талдау негізінде жасалды. Осы мақсатта университеттің 3344 студентінің жеке денсаулық деректерін пайдалана отырып модельдеу жүргізілді. Зерттеуге 58,4 % қыз балалар және 41,6 % ер балалар қатысты. Зерттеуге қатысқан студенттердің көбі 17 мен 20 жас аралығында болды. Осы талдауды жүргізуде K-жақын көршілер әдісі, анықтамалық векторлық әдіс және Байес алгоритмі пайдаланылды. Әртүрлі болжау алгоритмдерін бағалау үшін таңдалған тиімділік көрсеткіштері бойынша сезімталдық, дәлдік және қолжетімділік ескерілді. Осы мәндері бойынша максималды және машиналық тірек векторларының классификаторын пайдалану кезінде жоғары нәтиже көрсететіні анықталды. Қазіргі таңдағы дамыған интеллектуалды ақпараттық-аналитикалық жүйелердің жалпы өнімділігі, негізінен сенімділік параметрі бойынша бағаланады. Студенттердің денсаулығын бақылаудың белгілі өзге жүйелерімен салыстырғанда, ол жүйе жоғары сенімділікті көрсетіп отыр. Бұл модель студенттердің денсаулығына әсер етуі мүмкін сыртқы параметрлерді қосу арқылы денсаулық мониторингін кеңейту үшін пайдаланылуы мүмкін. Бұдан басқа, Қазақстанның және бүкіл әлемнің басқа оқу орындарында оқушылардың денсаулығын мониторингтеуге терең оқыту технологиясын енгізу бойынша жоспарлар бар.
METHODS OF GAS THERMAL SPRAYING FOR THE RESTORATION OF SMALL-SIZED PARTS
Authors:   Д. Серікбаев атындағы Шығыс Қазақстан техникалық университеті, Файзрахманов З.Г. , Войнарович С.Г. , Прохоренкова Н.В.
Published: April 2024

Бұл мақала шағын өлшемді бөлшектерді қалпына келтіру үшін газотермиялық бүрку әдісін қолдануға арналған. Бөлшектерді қалпына келтіру жөндеу өндірісінің тиімділігін арттырудың негізгі көздерінің бірі болып табылады. Бөлшектерді қалпына келтірудің тиімді әдісін таңдау жөндеу өндірісін ұйымдастыруды жетілдірудің маңызды міндеті болып табылады. Мақалада жабдықтың сипаттамалары мен микроплазмалық бүрку әдістеріне талдау жасалды. МПН-004 қондырғысын қолдана отырып, микроплазмалық бүрку процесінің ерекшелік- тері көрсетілген. Сондай-ақ, ДИМЕТ орнату жұмыстарының мысалы келтірілген.
CUIDADOS DE ENFERMAGEM VOLTADOS PARA A SAÚDE MATERNA DE MULHERES NEGRAS
Authors: Costa Lidiane dos Santos , Rosa Sanciaray Yarha Silva da , Souto Wanderley Rodrigues , Lopes Júnior Hélio Marco Pereira
Published: April 2024

A saúde materna das mulheres negras no contexto brasileiro é uma questão de extrema importância e relevância social, devido às disparidades e desigualdades que impactam diretamente a experiência dessas mulheres durante o período gestacional, parto e pós-parto. Este artigo tem como objetivo investigar os cuidados de enfermagem voltados para a saúde materna de mulheres negras, visando identificar práticas efetivas e lacunas na assistência prestada a essa população específica. A pesquisa qualitativa é a metodologia escolhida, permitindo uma imersão profunda nas nuances e subjetividades presentes na jornada materna das mulheres negras, desde a assistência pré-natal até o pós-parto. A revisão bibliográfica sistemática explorará práticas de enfermagem com enfoque na assistência pré-natal, preparo para o parto, acompanhamento durante o trabalho de parto e parto, além do suporte no pós-parto, buscando construir uma atenção à saúde mais justa e equitativa para essas mulheres. A pesquisa buscou preencher lacunas no conhecimento, promovendo uma compreensão aprofundada das práticas de enfermagem que impactam positivamente a saúde materna das mulheres negras, visando a promoção do bem-estar e qualidade de vida dessa população.
ANALISANDO A EDUCAÇÃO CONTINUADA NO CONTEXTO DOS TRABALHADORES DE MANUTENÇÃO HOSPITALAR DO AGRESTE ALAGOANO
Authors: Silva Júnior José Morais da , Pinho Alexandra Moreno
Published: April 2024

A educação continuada direcionada aos trabalhadores da área de manutenção requer uma análise das bases teóricas e práticas, visando o reconhecimento da importância da construção permanente de diferentes saberes no contexto hospitalar. De acordo com uma revisão bibliográfica, complementada por observações proveniente do contexto laboral de um hospital do agreste alagoano, o artigo fundamenta-se nos estudos de diferentes autores que defendem que o processo educacional perpassa por questões articuladas nas dimensões éticas e de humanização, as quais unem teoria e prática para formar trabalhadores conscientes de suas ações transformadoras em seus contextos sociais, econômicos e culturais. Dentro desta perspectiva, a comunicação e o diálogo apresentam-se com ferramentas fundamentais no desenvolvimento da educação continuada para trabalhadores da manutenção hospitalar.
A ATUAÇÃO DA POLÍCIA COMUNITÁRIA NA GARANTIA DOS DIREITOS FUNDAMENTAIS
Authors: Rustick Dalvana
Published: April 2024

O tema a atuação da polícia comunitária na garantia dos direitos fundamentais representa uma temática muito importante em relação à segurança pública do nosso país. Os objetivos é descrever a atuação da polícia comunitária na garantia dos direitos fundamentais. Este estudo será uma revisão de literatura com o tema “A atuação da polícia comunitária na garantia dos direitos fundamentais.”, com buscas por meio de artigos em periódicos nacionais, publicados em português disponíveis nas bases de dados pertencentes a Google Acadêmico (Scholar) e Literatura Latino-americana e do Scientific Electronic Library Online (Scielo). Os critérios de seleção dos artigos serão no idioma em português/inglês, publicados no período de 2015 a 2023. Os resultados apontam que o inquérito policial, os procedimentos e a atuação da polícia e a garantia dos direitos fundamentais são amplamente seguidos conforme a Constituição Federal do Brasil/88, revela-se, portanto, extremamente eficiente sob o ponto de vista das garantias do investigado e à concretização de uma investigação criminal em consonância com os ditames do Estado Democrático de Direito.
cfr (v2024.1.26): a Python package for climate field reconstruction
Authors: Zhu Feng , Emile-Geay Julien , Hakim Gregory J. , Guillot Dominique , Khider Deborah , Tardif Robert , Perkins Walter A.
Published: April 2024

Abstract. Climate field reconstruction (CFR) refers to the estimation of spatiotemporal climate fields (such as surface temperature) from a collection of pointwise paleoclimate proxy datasets. Such reconstructions can provide rich information on climate dynamics and provide an out-of-sample validation of climate models. However, most CFR workflows are complex and time-consuming, as they involve (i) preprocessing of the proxy records, climate model simulations, and instrumental observations; (ii) application of one or more statistical methods; and (iii) analysis and visualization of the reconstruction results. Historically, this process has lacked transparency and accessibility, limiting reproducibility and experimentation by non-specialists. This article presents an open-source and object-oriented Python package called cfr that aims to make CFR workflows easy to understand and conduct, saving climatologists from technical details and facilitating efficient and reproducible research. cfr provides user-friendly utilities for common CFR tasks such as proxy and climate data analysis and visualization, proxy system modeling, and modularized workflows for multiple reconstruction methods, enabling methodological intercomparisons within the same framework. The package is supported with extensive documentation of the application programming interface (API) and a growing number of tutorial notebooks illustrating its usage. As an example, we present two cfr-driven reconstruction experiments using the PAGES 2k temperature database applying the last millennium reanalysis (LMR) paleoclimate data assimilation (PDA) framework and the graphical expectation–maximization (GraphEM) algorithm, respectively.
Sources of low-frequency variability in observed Antarctic sea ice
Authors: Bonan David B. , Dörr Jakob , Wills Robert C. J. , Thompson Andrew F. , Årthun Marius
Published: April 2024

Abstract. Antarctic sea ice has exhibited significant variability over the satellite record, including a period of prolonged and gradual expansion, as well as a period of sudden decline. A number of mechanisms have been proposed to explain this variability, but how each mechanism manifests spatially and temporally remains poorly understood. Here, we use a statistical method called low-frequency component analysis to analyze the spatiotemporal structure of observed Antarctic sea ice concentration variability. The identified patterns reveal distinct modes of low-frequency sea ice variability. The leading mode, which accounts for the large-scale, gradual expansion of sea ice, is associated with the Interdecadal Pacific Oscillation and resembles the observed sea surface temperature trend pattern that climate models have trouble reproducing. The second mode is associated with the central Pacific El Niño–Southern Oscillation (ENSO) and the Southern Annular Mode and accounts for most of the sea ice variability in the Ross Sea. The third mode is associated with the eastern Pacific ENSO and Amundsen Sea Low and accounts for most of the pan-Antarctic sea ice variability and almost all of the sea ice variability in the Weddell Sea. The third mode is also related to periods of abrupt Antarctic sea ice decline that are associated with a weakening of the circumpolar westerlies, which favors surface warming through a shoaling of the ocean mixed layer and decreased northward Ekman heat transport. Broadly, these results suggest that climate model biases in long-term Antarctic sea ice and large-scale sea surface temperature trends are related to each other and that eastern Pacific ENSO variability is a key ingredient for abrupt Antarctic sea ice changes.