bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
ОЦЕНКА САМОСТОЯТЕЛЬНОГО СЕСТРИНСКОГО ПРИЕМА НА ПРИМЕРЕ ГКП НА ПХВ «ГОРОДСКАЯ ПОЛИКЛИНИКА №5»
Authors: Токаев Р.М. , Камбарова Г.А.
Published: May 2024

В статье было проведено исследование и дана оценка самостоятельному сестринскому приему в Городской поликлинике №5. Цель данного исследования заключается в комплексной оценке эффективности самостоятельного сестринского приема медицинскими сестрами общей и расширенной практики. Таким образом, данная статья описывает результаты анкетирования и интервьюирования, направленных на оценку эффективности и основных проблем самостоятельного сестринского приема. Также рассматривается удовлетворенность пациентов медицинской помощью, предоставляемой в рамках самостоятельного сестринского приема.
ДЕЙСТВИЕ ФЕНОТЕРОЛА НА РЕСПИРАТОРНУЮ СИСТЕМУ У РАБОЧИХ ВОЛЬФРАМ-МОЛИБДЕНОВОГО РУДНИКА
Authors: Чергизова Б.Т. , Абдикадирова Х.Р. , Жаутикова С.Б. , Мусабекова С.А. , Омарбекова Н.К.
Published: May 2024

Характер развивающейся патологии бронхов и легких, клиническое течение и осложнения зависят не только от пылевой нагрузки, состава промышленных аэрозолей, их агрессивности и токсичности, но и от индивидуальных особенностей организма, повышенной устойчивости или предрасположенности к данным факторам. Бронхолические средства улучшают бронхиальную проходимость за счет непосредственного действия на тонус гладких мышц бронхов, стимулируют адренорецепторы дыхательных путей и расслабляют гладкие мышцы на всем протяжении бронхиального дерева. Ингаляционные бронхолитики снижают динамическую гиперинфляцию и уменьшают работу дыхательных мышц, тем самыми повышают толерантность больных к нагрузке. В статье изучалась обратимость функциональных нарушений дыхательной системы у 50 горнорабочих полиметаллического вольфрам-молибденового рудника после использования фенотерола гидробромида (беротека), как блокатора бронхообструкции, устанавливались диагностические критерии изменений вентиляционной способности: показатели петли поток-объем, бронхиального сопротивления и капнографии, остаточного объема легких, что открывает возможности для оценки ранних изменений на различных уровнях бронхиального дерева. Методы оценки высокоинформативны в дифференциальной диагностике преимущественного поражения проходимости центральных и периферических дыхательных путей. Предложенные пробы с ингаляционными бронхолитиками рекомендуются для выяснения основного механизма нарушения бронхиального тонуса как выбора адекватного лечения и оценке его эффективности.
БАЛАЛАР ДЕНСАУЛЫГЫНА ОҚУ ЖУКТЕМЕСІНІҢ ӘСЕРІН ГИГИЕНАЛЫҚ БАҒАЛАУ
Authors: ДУЙСЕНБАЕВА Ж.Б. , ОЙЛЫБАЕВА Л.Н. , КАПАНОВ А.Б. , РАХМЕТЖАНОВ А.С. , ТУЛЕГЕНО Б.Н.
Published: May 2024

Зерттеудің өзектілігі. Соңғы жылдары өмір сапасы мәселелерін бағалау өсуде және білім ордаларында гигиеналық талаптардың сақталмауына байланысты күйзелістер байқалуда, өйткені бұл олардың оқуына және оқу үлгеріміне әсер етуі мүмкін. Алайда елімізде оқу орындарында мұндай зерттеулер жетіспейді. Сондықтан, біз бұл зерттеуді біздің интеграцияланған проблемалық ынталандырылған оқу бағдарламасымыздағы мектеп оқушылары арасында психологиялық аурушаңдықтың таралуын, күйзелістің көздері мен ауырлығын және онымен күресу стратегияларын бағалау үшін жүргіздік. Жалпы білім беретін мектептерде білім алу кезіндегі балалар мен жасөспірімдердің денсаулық жағдайы нашарлауда: функционалдық бұзылулар мен созылмалы аурулардың таралу көрсеткіші артып келеді. Жалпы білім беретін мектептердегі оқу-тәрбие процесінің шамадан тыс жұмысына баға берілді. Оқу іс-әрекетінің алдыңғы сипаттары: интеллектуалдық, сенсорлық, эмоционалдық жүктемелер; олардың оқу әрекетінің монотондылығы мен режимі, мектеп жұмысының қарқындылығы. Балалар ағзасының психофизиологиялық ерекшеліктерін ескере отырып, оқу еңбегінің шамадан тыс жұмыссыздық көрсеткіштерінің жүйесі құрылды. Көрсетілген физиологиялық принциптер оқу үрдісін жақсартуға арналған барлық гигиеналық шаралардың негізіне жатады [1,2]. Зерттеудің мақсаты: мектеп оқушыларының функционалдық жағдайы мен үлгеріміне оқу жүктемесінің әсерін гигиеналық бағалау Зерттеу әдістері мен материалдары: Pubmed және Google Scholar электронды деректер қорындағы бар әдебиет көздеріне шолу жасалды. Орыс және ағылшын тілдеріндегі зерттеулерге талдау жасалды. Оқу түріне ешқандай шектеулер болған жоқ. Зерттеу материалдары «СанПиН «Білім беру ұйымдарындағы оқытудың жағдайлары мен ұйымдастырылуына қойылатын гигиеналық талаптарға» енгізіледі.
ВИЧ ИНФЕКЦИЯ И НОВЫЕ ПСИХОАКТИВНЫЕ ВЕЩЕСТВА: ОБЩИЕ ЭПИДЕМИОЛОГИЧЕСКИЕ ТЕНДЕНЦИИ В МИРЕ И КАЗАХСТАНЕ (обзор)
Authors: Рамазанова М.А. , Турдалиева Б.С. , Байсеркин Б.С. , Аимбетова Г.Е. , Багиярова Ф.А. , Турсынбекова А.Е. , Ганина Л.Ю. , Кульманбетов Р.И.
Published: May 2024

Актуальность: В данной статье рассматриваются общие эпидемиологические данные ВИЧ-инфекции среди Растет беспокойство по поводу быстро растущего рынка новых психоактивных веществ в мире. Выявленные особенности поведения потребителеи новых психоактивных веществ говорят о наличии у них актуальных рисков инфицирования ВИЧ как инъекционного, так и сексуального плана. Цель: проведение анализа общих эпидемиологических тенденции ВИЧ-инфекции среди потребителей новых психоактивных веществ в мире и Казахстане. Материалы и методы исследования. Был проведен поиск и анализ научных публикаций в базах данных электронной библиотеки e-Library, Pubmed, Web of Science, Scopus, MEDLINE с использованием комбинаций медицинских тематических заголовков и ключевых слов. Результаты: По итогам проведенного литературного обзора результаты исследования является актуальной проблемой в здравоохранении. Психоактивные вещества являются потенциальнымы факторами риска ВИЧинфекции среди молодежи. Хроническое употребление может вызвать не только когнитивные нарушения, но и другие психические расстройства, что вызывает обеспокоенность по поводу влияния на удержание и приверженность лечению ВИЧ.
ACHILLEA MILLEFOLIUM L. ӨСІМДІГІНІҢ МАКРОСКОПИЯЛЫҚ ЖӘНЕ МИКРОСКОПИЯЛЫҚ ДИАГНОСТИКАЛЫҚ БЕЛГІЛЕРІ
Authors: ЕСИМСИИТОВА З.Б. , АХТАЕВА Н.З. , ЕЛТАЙ Г.Е. , КОЖАМЖАРОВА А.С. , АКИМБАЕВА А.Б. , АРЫСТАНБЕКОВА Ж. , БАҒЫБЕКҚЫЗЫ Ә. , ТІЛЕУБАЕВА Ж.С.
Published: May 2024

Адам денсаулығын қорғау саласында, дәрілік қасиеттері жоғары шөптік препараттарды қолдану ішкі және сыртқы профилактикаға, терапия жүйесінде өте маңызды рөл атқарады. Соның ішінде дәрілік өсімдіктердің құрамында емдік әсерінің кең спектрі бар, әдетте улы емес, біркелкі өсетін, тұрақты фармакологиялық әсерімен сипатталатын биологиялық белсенді заттардың кешендері бар. Осыған байланысты кәдімгі мыңжапырақты (Achillea millefolium L.) зерттеу, дәрілік өсімдік ретінде адамның практикалық өмірінде маңызды орын алады. Қазіргі заманғы медицинада кәдімгі мыңжапырақтан фитотерапияда сыртқы және ішкі қанның кетуіне гемостатикалық агент ретінде, ауруды басатын тынышталдырғыш күтім ретінде қолданылады. Сонымен қатар, бұл (Achillea millefolium L.) өсімдімдігің емдік әсерінің ерекшеліктері толық зерттелмеген. Сондықтан, мыңжапырақты зерттеу Achillea millefolium L. белсенді заттардың негізгі топтарын бөліп алып, олардың фармакологиялық белсенділігін анықтау.
ЭНТОМОЛОГИЧЕСКИЕ И ЭПИДЕМИОЛОГИЧЕСКИЕ АСПЕКТЫ ЭМЕРДЖЕНТНЫХ КЛЕЩЕВЫХ ИНФЕКЦИЙ НА ЮГЕ КАЗАХСТАНА
Authors: Бухарбаев Е.Б. , Баяхметова М.М. , Абуова Г.Н. , Сайлаубекулы Р. , Утепов П.Д. , Ескерова С.У. , Кулемин М.В. , Бердиярова Н.А. , Бейсембаева З.И.
Published: May 2024

Рост распространенности и передачи клещевых заболеваний является серьезной проблемой общественного здравоохранения. Клещи являются важными переносчиками и резервуарами возбудителей, ежегодно вызывая ряд заболеваний у людей и животных, а также нанося значительный ущерб домашнему скоту. Физиологические функции клещей, такие как прием пищи, выработка слюны, размножение, развитие и другие, находятся под контролем нейропептидов и пептидных гормонов, которые могут участвовать в передаче возбудителей, вызывающих заболеваний. В статье рассмотрены клещевые инфекционные заболевания бактериальной, паразитарной и вирусной природы. В данной работе проведен систематический обзор мировых медицинских журналов и данные ВОЗ, а также данные Министерства здравохранения Республики Казахстан. Статьи извлечены из сайтов по доказательной медицине, Google Scholar, PubMed, Scopus и Web of Science. Представлены результаты проведенного лабораторного исследования клещей, животных и лихорадящих больных методом ПЦР, с использованием тест систем АО ВекторБест. Поиск новых методов защиты от клещей и возбудителей заболеваний является задачей современной науки ввиду глобальных изменений, в том числе растущей миграции человеческой популяции.
ОЛЖЕТІМДІ ХАЛЫҚАРАЛЫҚ БАЗАЛАРДА ДӘРІЛІК ПРЕПАРАТТАРДЫ ФАЛЬСИФИКАЦИЯ ЖӨНІНДЕГІ ЖАРИЯЛАНЫМДАРДЫ ТАЛДАУ
Authors: Амирханова Г.Н. , Ермуханова Л.С. , Нурбақыт А.Н. , Бейсенбаев Т.П. , Джусупов К. , Таушанова М.К.
Published: May 2024

Сапасыз және жалған дәрі-дәрмектердің таралуы пандемия ретінде сипатталады және оның денсаулық сақтау мен әлеуметтік-экономикалық жағдайларға, әсіресе табысы төмен және орташа елдерде өте ауыр зардаптары жақсы құжатталған. Аталған мәселені тиімді шешу үшін әртүрлі географиялық аймақтарда, жеткізу тізбегінің әртүрлі бөліктерінде және әртүрлі дәрілік түрлерде SF препараттарының таралуын сенімді бағалау өте маңызды. Мақсаты: Жарияланымдарды талдау және қол жетімді халықаралық дерекқорлар бойынша жалған дәрілік препараттардың таралу мәселелерін зерттеу. Зерттеу әдістері: Жүз елу бес мақала қосу критерийлеріне сәйкес келді, оның ішінде қажетті мәліметтерді алу кезеңінен өткен — 8 мета-талдау. Сипаттамалық талдау жүргізілді, себебі сандық, сапалық қорытындылар мен мәліметтер көп болды. Нәтижелер: Жалған және сапасыз дәрі-дәрмектер әлемдегі денсаулық сақтау мен экономикаға үлкен қауіп төндіреді. Мәселенің қазіргі сипатын егжей-тегжейлі сипаттау және географиялық орналасуы, дәрі-дәрмек кластары және дәрідәрмектерді талдау түрі бойынша білім шектеулерін анықтау мүмкін емес. Қорытынды: Жүйелік шолу нәтижесінде 195 мақала анықталып, оның 167-сі қарауға жіберілді. Қолмен іздеу арқылы қосымша 11 мақала қосылды, нәтижесінде барлығы 155 жарамды мақала болды. Контрафактілі немесе сапасыз дәрідәрмектердің таралуының нақты көрсеткіштерін анықтау қиынға соғуы мүмкін және қол жетімді әдебиеттерде шектеулі елдер деңгейінде жоғары сапалы дәрілік зерттеулерді қажет етеді.
THE RELATIONSHIP BETWEEN OXIDATIVE STRESS AND NEUROLOGICAL DISORDERS: MINI REVIEW
Authors: Kulbayeva Z.D. , Klyuyev D.A. , Sh S.K. , Muratbek A.A.
Published: May 2024

Oxidative stress is one of the main causes of neuronal dysfunction and death, mainly due to excessive formation of reactive oxygen species and depletion of antioxidant reserves. Oxidative stress is characterized by an imbalance between the production of reactive oxygen species (ROS) and antioxidant defense mechanisms of the body. This process is involved in the onset and development of many neurological diseases. In this review, we analyzed and summarized the results of studies showing the association of neurological diseases, such as stroke, Parkinson’s disease, and other neurological diseases, with excessive formation of oxidative stress products. This article aims to provide an overview of the relationship between oxidative stress and a range of neurological conditions, shedding light on the underlying mechanisms and potential therapeutic implications.
ЧАСТОТА РАСПРОСТРАНЕННОСТИ ПЕРИФЕРИЧЕСКОЙ НЕЙРОПАТИИ У ПАЦИЕНТОВ С САХАРНЫМ ДИАБЕТОМ 2 ТИПА
Authors: Большакова С.В. , Капанова Г.Ж. , Жумагали А.А. , Албакова Х.А. , Бектемир С.Е. , Егинбаев А.Н. , Шумара К.А. , Ю Н.Ч. , Якубова А.А.
Published: May 2024

Диабетическая периферическая нейропатия является частым и грозным осложнением при сахарном диабете. Данное исследование посвящено изучению частоты встречаемости периферической нейропатии у пациентов с сахарным диабетом. В статье представлены данные, основанные на опросе, осмотре и анализе истории болезни 50 пациентов в возрасте от 18 до 89 лет, госпитализированных в Клинику Внутренних Болезней в городе Алматы. Целью данного исследования является изучение распространенности диабетической нейропатии нижних конечностей у пациентов с подтвержденным диагнозом «Сахарный диабет II типа». В результате проведенного амбулаторного скрининга по Мичиганскому опроснику (The Michigan neuropath screening instrument) у 38 пациентов (76%) было обнаружено поражение нижних конечностей в виде диабетической нейропатии. Частота встречаемости периферической нейропатии зависела от стажа заболевания сахарным диабетом и уровня глюкозы на момент появления симптомов нейропатии.
EXPLORING CYTOLOGICAL ASPECTS OF SOCKET HEALING OPTIMIZATION AFTER ATYPICALREMOVAL OF THE THIRD LOWER MOLAR
Authors: Mugalbayeva M.А. , Mirzakulova U.R. , Zaitenova G.B. , Uglanov Z.S.
Published: May 2024

This study aims to investigate the cytological characteristics of socket healing after atypical removal of the lower third molar, utilizing osteoplastic synthetic material in conjunction with platelet-rich gel and plasma enriched with thrombocyte factors, to enhance local osteogenesis. Materials and Methods For this comparative clinical study, smears of alveolar content were collected following atypical extraction of the lower third molar. Cell elements were quantified for cytological analysis. Data collection utilized a template developed in Microsoft Excel version 16.34. Statistical processing was performed using RStudio 2023.03.1 Build 446 (Posit Software, PBC). Smears were air-dried, fixed in a 1:1 mixture of alcohol and acetone for 5 minutes, stained first with May-Grünwald’s methylene blue (15 minutes), followed by Romanowsky-Giemsa’s azure-eosin stain (30 minutes). Smear images were captured with the Leica morpho densitometric complex: DM 1000 microscope, DFC-320 camera, images were obtained in jpg format at 400x magnification. Results The study encompassed 30 patients divided into control and experimental groups. Cytological analysis was conducted on the 2nd, 5th, and 10th days of post- operation. In both groups, on the 2nd day, alveolar smears showed the presence of erythrocytes (n = 6) and neutrophils (n = 2). On the 5th day, the experimental group exhibited neutrophils (n = 3) and abundant cocci microflora (n = 6). On the 10th day, epitheliocytes (n = 8) primarily indicated proliferation. Conclusions The obtained results underscore the effectiveness of employing osteoplastic synthetic material in combination with plateletrich gel and plasma enriched with thrombocyte factors for enhancing local osteogenesis following atypical removal of the third molar. This approach demonstrates significant elevation in epithelialization activity, fibroblastic activity, and other markers of the reparative process in comparison to the control group.
ӘРТҮРЛІ ЖАС ТОПТАРЫНДАҒЫ ІШЕК МИКРОБИОТАСЫНЫҢ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ
Authors: Ганжула Ю.Л. , Аширматова И.Б. , Уразова С.Н. , Туребаев Д.К. , Галимгожина Н.И.
Published: May 2024

Ішек микробиотасы – бұл адамның өмірі бойы қалыптасатын және динамикалық турде дамитын күрделі экологиялық жүйе болып табылады. Соңғы уақытта ғалымдардың көңілі микробиотаның ағзаның қартаюына әсерін және ұзақ өмір сүрушілердің микробиомасының ерекшеліктерін зерттеуге аударылды, өйткені ұзақ өмір сүрушілер сау қартаюдың мысалы болып табылады және микробиома өмір сүру ұзақтығына әсер етеді. Бұл әдеби шолуда қартаюға және ішек микробиотасының әртүрлілігі мен құрамының өзгеруіне байланысты жарияланған мақалалардағы деректер жинақталған. Ішек микробиотасы 30 жастан 70 жасқа дейін біркелкі тұрақты болады, содан кейін жасқа байланысты өзгерістер дамиды. Кейде қарама — қайшы нәтижелерге қарамастан, әртүрлі жастағы топтардағы адамдарды зерттеген зерттеулерде альфа- мен бета- әртүрлілігінің айырмашылығын көрсетілді және қартаюмен тікелей байланысы бар Akkermansia сияқты таксондарды анықтады. Сондай-ақ, қартайған сайын Faecalibacterium, Bacteroidaceae және Lachnospiraceae азаюы байқалады. Бұл білім адам экожүйесін қайта құру және қайта модельдеу процесін түсінуге және микробиомаға әсер ету арқылы сау қартаю траекториясын құруға көмектеседі.
САУЫР ТЕҢГЕЖАПЫРАҚ (ALCHEMILLA SAURI JUZ.) ЭКСТРАКТЫСЫНЫҢ АНТИОКСИДАНТТЫҚ БЕЛСЕНДІЛІГІ МЕН HACAT ЖАСУШАЛАРЫНЫҢ ӨМІРШЕҢДІГІН АНЫҚТАУ
Authors: Киекбаева Л.Н. , Сабырқұл Ж.А. , Мамурова А.Т. , Аюпова Р.Б. , Ибадуллаева Ғ.С.
Published: May 2024

Мақалада сауыр теңгежапырақ (Alchemilla sauri Juz.) экстрактысының антиоксиданттық белсенділігі мен HaCat кератиноцит жасушаларының өміршеңдігін зерттеу туралы нәтижелер көрсетілген. Сауыр теңгежапырақ (Alchemilla sauri Juz.) құрамындағы флавониодтардың едәуір мөлшеріне байланысты антиоксиданттық, қабынауға қарсы әсерлер көрсететін дәрілік өсімдік. Біздің зерттеуіміздің мақсаты сауыр теңгежапырақ (Alchemilla sauri Juz.) экстрактысының антиоксиданттық белсенділігін анықтау және оның HaCat жасушаларының өміршеңдігіне әсерін зерттеу. Қойылған мақсатты жүзеге асыру үшін алдымызға қойылған тапсырмалардың бірі спектрофотометрия әдісімен сауыр теңгежапырақ (Alchemilla sauri Juz.) экстрактысының антиоксиданттық белсенділігін, сонымен қатар in vitro әдісімен оның HaCat кератиноцит жасушаларының өміршеңдігіне әсерін зерттеу. Зерттеу Польша мемелекетінде, Жешув технологиялық университеті, «Косметикалық химия, жасушалар мен тіндерді өсіру» кафедрасының BSL-2 (BioSafety Level 2) типтегі лабораториясында жүргізілді. Антиоксиданттық белсенділікті анықтауда DPPH (2,2-дифенил-1-пикрилгидразил) бос радикалы қолданылды. DPPH бос радикал көмегімен антиоксиданттық белсенділікті анықтау экстракттың антиоксидант ретінде әрекет ету қабілетін бағалаудың кең таралған және тиімді әдістерінің бірі болып табылады. DPPH (2,2-дифенил-1-пикрилгидразил) – ерітіндіде көк түске ие және антиоксиданттан электрон алған кезде түсі сарыға өзгеретін тұрақты органикалық радикал. Сондай-ақ, бұл радикал тұрақты, оңай синтезделеді және әртүрлі еріткіштерде тұрақты ерітінділер түзеді. Бұл оны зертханалық жағдайда қолдануда ыңғайлы және қарапайым етеді. Антиоксиданттық әсері зерттелген экстрактты болашақта медицинада, дерматологияда, косметологияда қолдану үшін оның HaCat кератиноцит жасушаларына әсерін зерттеу қызығушылық тудырды. Бұл кератиноцит жасушаларын таңдау себебіміз, HaCat өлмейтін кератиноциттер, яғни олар шексіз бөлінуге қабілетті. Бұл тұрақты және ұзақ мерзімді зерттеулер жүргізуді қамтамасыз етеді. HaCaT аббревиатурасы «Hamburg Cancer and Normal Tissues» қазақ тіліне аударғанда «Гамбург қатерлі ісігі және қалыпты тіндер» дегенді білдіреді және Германиядағы қатерлі ісік желісін зерттеу үшін Гамбург орталығында жасалған.
ИНТРАОПЕРАЦИОННЫЙ ФЛОППИ-ИРИС СИНДРОМ (ОБЗОР ЛИТЕРАТУРЫ)
Authors: Сулеева Б.О. , Меерманова Ж.Б. , Нурбек А. , Хансултан А.Қ.
Published: May 2024

Интраоперационный синдром атоничой радужной оболочки или интраоперационный флоппи-ирис синдром (intraoperative floppy-iris syndrome — IFIS) был впервые описан в 2005 году докторами D.F Chang и J.R. Campbell у пациентов, с сопутствующим диагнозом доброкачественной гиперпазии предстательной железы (ДГПЖ), которые принимали тамсулозин и проходили хирургическое лечение катаракты [1]. Все антагонисты α-АР (α-адренорецепторы) вызывают потенциальные системные побочные эффекты, такие как гипотензия, головокружение, а также побочные эффекты со стороны глаз, как диффузная атрофия мышц, расширяющих зрачок и приводящих к интраоперационному синдрому атоничой радужки (IFIS) [1,3]. IFIS различают по клинической тяжести: легкой степени, средней и тяжелой. Чаще всего в катарактальной хирургии встречается IFIS тяжелой степени, который характеризуется триадой симптомов: вздутие и дрожание радужной оболочки, ее выпадение в рану и прогрессирующий миоз, что является неожидаемым для хирурга и может привести к интраоперационным осложнениям [1,4-7].
КОРОНАРЛЫҚ АРТЕРИЯНЫ ШУНТТАУ ОТАСЫНАН КЕЙІН ТІК ІШЕК АУРУЛАРЫНЫҢ ПРОФИЛАКТИКАЛЫҚ ЕМІ
Authors: Жунусов М.С. , Сейдинов Ш.М. , Турметов И.Ж. , Тулежанов Е.Н.
Published: May 2024

Барлығымызға белгілі, жыл сайын кардиохирургиялық операциялар саны артып келеді. Коронарлық тамырларды тігудің техникалық жақтары бүгінгі күні жақсы дамығанын білеміз, бірақ осы кардиохирургиялық операцияларға тікелей байланысты жоқ асқынулардың пайда болуы мен диагностикасындағы проблемалары өзекті мәселенің бірі болып отыр. Бұл асқынулардың даму патогенезінде аорта-мезентериялық бассейндегі қан айналым іркілісі мен ішкі ағзалардың ишемиясы жатыр. Ал, жүйелі қабыну реакциясы синдромының қозуы аурудың ағымын ауырлатады. Көбінесе бұл патологиялық өзгерістер жүрек операцияларында байқалады және іш қуысы мен ми, жүрек, өкпе мүшелерінің функциясының қосымша бұзылуына ықпал етеді. Нәтижесінде өмірлік маңызы жоғары ағзалардың қызметтік жеткіліксіздігі дамып, өлім көрсеткішіне әкелуі мүмкін. Тәуекел факторларын анықтау және осындай асқынулардың алдын алуға бағытталған тиімді терапия жүргізу, осы науқастарды емдеудің міндетті бөлігі болуы керек. Шешілмеген проблемаларды ескере отырып, жасанды қан айналым жағдайында жасалған коронарлық артерияларды шунттау (КШ операцияларынан кейін туындайтын тік ішек ауруының өршуінің даму қаупін анықтау және жиілігін зерттеу бойынша зерттеулер жүргізу орынды болып көрінеді. Тік ішек аурулары бар науқастарға профилактикалық емдеуді қолдану, аурудың өршуіне және олардың асқынуына жол бермейді. Жалпы, 2023 жылы жасанды қан айналым жағдайында жасалған коронарлық артерияларды шунттау операцияларынан кейін 32 науқасқа тік ішек ауруларының өршуі диагнозы қойылды.
АНАЛИЗ КОЛИЧЕСТВЕННЫХ И КАЧЕСТВЕННЫХ ПОКАЗАТЕЛЕЙ, ХАРАКТЕРИЗУЮЩИХ ДОСТУПНОСТЬ И КАЧЕСТВО ОКАЗЫВАЕМЫХ УСЛУГ ПЕРВИЧНОЙ-МЕДИКО САНИТАРНОЙ ПОМОЩИ
Authors: Шуренова М.Б. , Куракбаев К.К.
Published: May 2024

Количественные и качественные показатели играют главную роль в оценке доступности и качества услуг первичной медико-санитарной помощи. Эти показатели предоставляют ценную информацию об общей эффективности систем здравоохранения и помогают определить области, требующие улучшения. К качественным показателям относится такой фактор как доступность. Доступность — это показатель который измеряет географическую доступность услуг первичной медико-санитарной помощи, включая количество медцинских учреждений, их распределение и близость к населению. Так же, количественные показатели определяются по количеству центров превичной медико-санитарной помощи на душу населения или среднему расстоянию, которое люди должны преодолевать, чтобы получить доступ к медицинской помощи. К количественным показателям относятся такие факторы как, плотность кадров здравоохранения. Этот показатель измеряет количество поставщиков первичной-медико санитарной помощи на население.
UNRAVELING THE OUTCOMES: A RETROSPECTIVE ANALYSIS OF ABERRANTLY POSITIONED IMPACTED THIRD MOLAR EXTRACTIONS
Authors: Mugalbayeva M.А. , Mirzakulova U.R. , Zaitenova G.B. , Uglanov Z.S. , Izenbayev N.B.
Published: May 2024

In the realm of dentistry, the extraction of third molars occupying abnormal positions poses a formidable challenge. These enigmatic teeth, deviating from their anticipated anatomical location, demand meticulous evaluation and specialized approaches to ensure their successful removal. Intriguingly, the evaluation of such cases has remained unexplored in the context of Kazakhstan until now. Aim: The objective of this study is to examine the occurrence of mandibular third molar impaction and its correlation with factors such as impaction type, impaction side, age, and gender among patients. Methods: A retrospective review was conducted on the medical records of 2351 patients who underwent surgical extraction of impacted mandibular third molars. Results: The findings revealed a remarkable prevalence of mesioangular impaction (56.15%) in the lower third molars. The highest number of patients were observed in the age group of 18–30 years (25.05%), and a majority of cases involved the left side (75.75%). A notable female predominance (66.35%) was also observed. The most frequent indication for surgical removal was recurrent pericoronitis (24.25%). Conclusion: This pioneering study in Kazakhstan provides insights into extraction success for impacted third molars. It reveals a remarkable prevalence of mesioangular impaction in the lower molars, predominantly on the left side with a notable female predominance. Recurrent pericoronitis is the primary reason for surgical removal. Early removal of symptomatic impacted molars prevents future complications, but careful patient selection is crucial. Further research is needed to understand these findings in the Kazakhstani population.
БАЛАЛАРДАҒЫ ТУА БІТКЕН МОЙЫН КИСТАСЫ МЕН ЖЫЛАНКӨЗДЕРІН ДИАГНОСТИКАЛАУ ЖӘНЕ ЕМДЕУ ЖОЛДАРЫ
Authors: Сейдинов Ш.М. , Турметов И.Ж. , Тулежанов Е.Н. , Жунусов М.С. , Мусабекова Ф.Ж.
Published: May 2024

Балалардағы туа біткен мойын кистасы мен жыланкөздерін диагностикалау және емдеу жолдары атты зерттеудің мақсаты амбулаторлық және стационарлық жағдайда қандай диагностикалық және тактикалық қателіктер кездесетіні анықтау болып табылады. 2017-2022 жылдар аралығында Түркістан облысы, Түркістан қаласында орналасқан Түркістан балалар ауруханасында емделген науқас балалардың мойын жыланкөзі мен кистасының хирургиялық емдеу нәтижелері көрсетілген. Түркістан балалар ауруханасында 3 жыл көлемінде 43 наусқас тіркеліп, дәрігерлік бақылауға алынды. Жас ерекшеліктеріне, жынысына байланысты 22-кі науқасқа аудандық ауруханаларда тіласты сүйегін алып тастамай мойынның ортаңғы кистасына ерте операция жасалса, 7-не тіласты сүйегін алып тастамай мойын жыланкөздеріне операция жасалынды. Біздің ауруханада барлық тіркелген науқастарға тіл асты сүйегінің резекциясы жасалынды. Бұл ғылыми жұмыстың негізгі маңыздылығы келген науқастарды ерте анықтау және толығымен зерттеу, тіласты сүйектің резекциясы арқылы мойынның ортаңғы кистамен жыланкөздерінен толық емделуі мүмкін.
АНАЛИЗ ЗАБОЛЕВАЕМОСТИ ХРОНИЧЕСКОЙ ОБСТРУКТИВНОЙ БОЛЕЗНИ ЛЕГКИХ В РЕСПУБЛИКЕ КАЗАХСТАН
Authors: Жамакурова А.Н. , Куанышкалиева А.С. , Смаилова Д.С. , Кульжанов М.К.
Published: May 2024

Хроническая обструктивная болезнь легких (ХОБЛ) является одной из наиболее распространенных причин заболеваемости и смертности [9], что делает ее значительной проблемой в сфере здравоохранения [18]. В ближайшие десятилетия ХОБЛ займет 5- е место среди ведущих причин нетрудоспособности и уже занимает 3-е – среди причин смерти [3]. Примерно 384 миллиона человек во всем мире страдают хронической обструктивной болезнью легких (ХОБЛ), и, по оценкам, более половины пациентов с ХОБЛ могут быть недиагностированы [16]. Цель. Изучить заболеваемость хронической обструктивной болезни легких в Казахстане. Материалы и методы исследования. Cравнительный ретроспективный анализ заболеваемости хронической обструктивной болезни легких в разрезе регионов Республики Казахстан за 2013-2022 годы по данным статистических сборников «Здоровье населения Республики Казахстан и деятельность организаций здравоохранения». Результаты. За последние 10 лет по Республике Казахстан в динамике отмечается снижение заболеваемости ХОБЛ. Наблюдается высокая заболеваемость в 2016 году, 386,2 на 100 тыс.населения. Темп роста в 2022 году составил 80,62% сравнительно к 2002 году. Заболеваемость ХОБЛ на 100 тыс.населения в разбивке по регионам преобладает в Алматинской области (502,8) и в городе Алматы (440,4). А самый низкий показатель был зафиксирован в Мангыстауской (104,3), Западно-Казахстанской (106,5) областях. Заключение. Таким образом, в Казахстане за исследуемый период (2013-2022 гг.) наблюдается снижение заболеваемости ХОБЛ в динамике. Несмотря на снижение заболеваемости в регионах Южного Казахстана отмечается высокая заболеваемость ХОБЛ в данной части страны сравнительно с Северным и Западным Казахстаном.
ОБСЛЕДОВАНИЯ ПАЦИЕНТОВ С ПОВЕРЖДЕНИЯМИ АКРОМИАЛЬНО-КЛЮЧИЧНОГО СОЧЛЕНЕНИЯ
Authors: МОЛДАКУЛОВ Ж.М. , ХАЛХОДЖАЕВ М.К.
Published: May 2024

Диагностика повреждений акромиально-ключичного сустава остается актуальной проблемой современной травматологии и ортопедии. В настоящее время для диагностики повреждения акромиально-ключичного сустава специалисты используют клинико-рентгенологические методы обследования. Целью данной работы является изучения клинико-рентгенологических признаков повреждения акромиальноключичного сустава на основе собственного материала. Материалы и методы. Было обследовано 90 пациентов с повреждениями акромиально-ключичного сочленения IIIV типов в соответствии с классификацией Rockwood в возрасте от 18 до 70 лет. Результаты. 89 (98,8%) пациентов жаловались на боли разной интенсивности в области повреждённого надплечья, 69 (76,6%) – ограничение движений в плечевом суставе, 53 (57,8%) – деформацию в области надплечья, 75 (83,3%) – отечность в области ключицы. 43 (47,7%) пациента повреждения получили от прямого механизма травмы, 47 (52,3%) — от непрямого. У 70 (80,0%) пациентов выявили отек мягких тканей, у 56 (62,2%) – ступенеобразную деформацию контуров надплечья, у 84 (93,3%) – ограничения активных и пассивных движений в плечевом суставе. Локальная болезненность в области сустава отмечена у 85 (94,4%) пациентов. Симптом «клавиши» у 79 (87,8%) пациентов был положительным. Клинический тест O’Brien использовали у 43 (47,7%) пациентов, клиникорентгенологический тест проф. Набиева Е.Н. – у 32 (35,5%). Всем пациентам выполняли стандартную рентгенографию сустава в переднезадней проекции. Рентгенографию в передне-задней проекции с краниальным углом 10° Zanca выполнили у 35 (37,8%) пациентов. МРТ исследование использовали у 19 пациентов. Выводы. Известные клинико-рентгенологические методы обследования акромиально-ключичного сустава позволяет специалисту выявить дислокацию или перелом акромиального конца ключицы, повреждения капсулосвязочного аппарата сустава, тип повреждения и выбрать оптимальную тактику лечения.
Auto Cartilaginous Tympanoplasty for Tympanic Membrane Defects in Pediatric Otorhinolaryngology: Clinical Outcomes and Hearing Improvement
Authors: Bekpan A.Z. , Autalipov D.K. , Tolegen O. , Tobylbayeva Z.S.
Published: May 2024

Chronic otitis media with persistent tympanic membrane perforation remains a challenging issue in pediatric otology. Objective: To examine the outcomes of autocartilaginous tympanoplasty in children with total and subtotal tympanic membrane defects. Methods and materials: Eighteen patients (age range: 3-15 years) underwent surgical treatment using the retroauricular approach. A cartilage graft harvested from the tragus and temporal fascia was utilized for tympanic membrane reconstruction. Results: Postoperative evaluations revealed successful restoration of tympanic membrane integrity in 88.8% of cases and hearing improvement in 94.4% of cases in the long-term follow-up. Auto Cartilaginous tympanoplasty demonstrates promise for enhancing the efficacy of tympanoplasty in pediatric otorhinolaryngology.
MORPHOLOGICAL CHANGES IN RAT SKIN AFTER THERMAL BURNS
Authors: YESSIMSIITOVA Z.B. , YELTAY G.E. , YESTEMIROVA G.A. , KOZHAMZHAROVA A.S. , KARBOZOVA A.G. , KYDYRKHANOVA A.A.
Published: May 2024

Every day around the world, children and adults suffer from burn injuries. Burn injury is one of the global health problems due to its high prevalence and mortality. The skin is the largest multifunctional human organ. The area of the entire skin is on average 1.7-1.9 square meters. The skin has a wide variety of functions from protective to energy-saving and tactile. Burns have a long history, but new methods of study are needed, this is due to the increase in the frequency of burns in everyday life, production, as well as the complexity of the pathogenesis and treatment of burn disease. Pathological changes that occur in the body of burned animals lead to the fact that in the first hours with extensive burn injury, circulatory disorders occur in parenchymal organs, especially in the liver, lungs and adrenal glands. In the future, with severe intoxication, severe dystrophic processes occur in the muscles of the heart and other internal organs. Recently, the main areas of research into the pathogenesis of inflammation have become immunological, at the morphological level it has not been sufficiently studied. The article shows the morphological features of the study in thermal burns of the skin of rats during treatment with a different mechanism of action. Rats in the amount of 15 pieces were divided into 3 groups: the first control group with a burn without treatment, the second group with a thermal burn, to which levomekol gel was applied to the burn area, the third group was treated with powder from the medicinal plant yarrow Achillea millefolium L. On the 3rd, 7th, 14th, and 21st days, the rats were taken out of the experiment, after which the skin pieces were fixed in 10% formalin for further histological examination.
KNOWLEDGE AND AWARENESS OF STUDENTS ABOUT COVID-19: A CROSS-SECTIONAL STUDY
Authors: Saktapov A.K. , Vinnikov D.V. , Ualiyeva A.Y. , Romanova Z.V. , Dushpanova A.T.
Published: May 2024

The COVID-19 outbreak has become an immediate public health threat. To contain the spread of the virus, the Kazakhstani government adopted emergency measures nationwide, including the closure of schools and universities, workplaces and subsequently lockdown. Objective. We aimed at studying knowledge and awareness about the sources, symptoms, and prevention measures of COVID-19 among students. Materials and methods. A cross-sectional study was conducted at al-Farabi KazNU, Almaty, Kazakhstan. Sample size was 5440 university students. A questionnaire was conducted on asking to assess the knowledge of students about COVID-19- related information, including questions on ways of spreading, symptoms, and vulnerable groups. In addition, preventive measures were evaluated. Results. Social media and media identified the most informative sources of information. The overall median knowledge score was 14 out of 19. Age and grade, studying at medical faculty, marital status and having children were associated with good knowledge about COVID-19. Moreover, according to students, practising a healthy lifestyle (60.1%), avoiding crowded places (59.4%), avoid touching your nose, mouth, and eyes with unwashed hands (58.5%) were effective preventive measures. Conclusion. Knowledge and awareness are essential tools in preventing disease. Students demonstrated fair good knowledge, although training programs for students about infectious diseases should be provided.
МЕХАНИЗМ И КЛАССИФИКАЦИЯ ПОВРЕЖДЕНИЙ АКРОМИАЛЬНО-КЛЮЧИЧНОГО СОЧЛЕНЕНИЯ (ОБЗОР ЛИТЕРАТУРЫ)
Authors: МОЛДАКУЛОВ Ж.М. , ХАЛХОДЖАЕВ М.К.
Published: May 2024

В руководствах по травматологии описаны два механизма и ряд классификации повреждений акромиально-ключичного сочленения. Однако известные классификации не лишены недостатков при оценке характера повержедения, определении оптимальной тактики лечения пациента, выборе реконструктивной операции по восстановлению связочного аппарата либо шинирования акромиально-ключичного сочленения фиксаторами. В этой связи владения современными классификациями повреждений акромиально-ключичного сочленения играет знаительную роль для успешного осуществления деятельности врача травматолога-ортопеда в соответствии с профессиональным стандартом. Цель: изучить механизмы и известные классификации повреждений акромиально-ключичного сочленения, их преимущества и недостатки с учетом данных современной литературы. Материалы и методы. В статье приведен анализ литературных источников, индексируемых в базах Scopus, PubMed, Google Scholar и Cuiden, посвященных изучению механизма и классификации повреждений акромиальноключичного сочленения. Результаты. Мы изучили известные механизмы и классификации повреждений акромиально-ключичного сочленения. Выявлено, что знания механизма и современных классификации повреждений акромиальноключичного сочленения является основой выбора оптимальной тактики лечения пациентов, реконструктивной операции по восстановлению связочного аппарата либо шинирования акромиально-ключичного сочленения фиксаторами в зависимости от типа повреждения и прогнозирования их последствий. Выводы. Современная система классификации повреждений акромиально-ключичного сочленения должна быть простой, надежной, легко воспроизводимой и клинической полезной для определения оптимальной тактики лечения пациента. Знание современных классификаций повреждении сустава способствует подготовке грамотного специалиста, способного и готового оказывать высококвалифицированную медицинскую помощь, успешно осуществлять все виды деятельности в соответствии с профессиональным стандартом врача травматологаортопеда.
СОВРЕМЕННЫЕ ПРИНЦИПЫ ЛЕЧЕНИЯ ЦИРРОЗА ПЕЧЕНИ И ЕГО ОСЛОЖНЕНИЙ
Authors: Бедельбаева Г.Г. , Рахметова В.С. , Камалова Б.Б. , Ужегова Е.Б. , Ердаш Б.Е.
Published: May 2024

Цирроз печени становится все более распространенным заболеванием. Оптимальное использование терапевтических стратегий для предотвращения и мониторинга осложнений цирроза печени имеет решающее значение для улучшения клинических результатов и прогноза пациентов. Цель: обзор литературы, посвященный современным принципам лечения цирроза печени и его осложнений. Методы: проведен описательный обзор литературы, сосредоточив внимание на самых последних достижениях. Стратегия поиска. Поиск научных публикаций проводился в базах данных доказательной медицины (PubMed, Scopus, Cochrane Library, Medline), в электронных научных ресурсах (e-Library, CyberLeninka, медицинские сайты стран ближнего зарубежья), который позволил выявить около 135 литературных источников, 119 из них включены в данный обзор. Глубина поиска составила 26 лет (1997 – 2023 гг.). Это связано с важностью основополагающих фундаментальных работ, раскрывающих базовые вопросы принципов лечения цирроза печени. Критерии включения: результаты современных исследований, выполненных с учетом всех требований доказательной медицины; данные фундаментальных базовых исследований, проведенных на разнообразных группах; англо- и русскоязычные публикации. Критерии исключения: «кейс-репорт»; источники ранее 1997 года, не соответствующие требованиям доказательной медицины; тезисы. Результаты: рассмотрены этиологически ориентированные методы лечения, которые могут предотвратить цирроз печени и его осложнения. К ним относятся противовирусная терапия, психофармакологическая терапия расстройств, связанных с употреблением алкоголя, а также текущий ландшафт клинических исследований неалкогольного стеатогепатита. Рассмотрены современные стандарты медицинской помощи и последние разработки в области лечения печеночной энцефалопатии (ПЭ), асцита и гепаторенального синдрома. Оценены перспективы и недостатки химиопрофилактической терапии, которая изучалась в клинических и обсервационных исследованиях и которая может снизить риск гепатоцеллюлярной карциномы и осложнений цирроза печени. Также описаны методы лечения, направленные на устранение безболевых симптомов цирроза печени, включая зуд, мышечные спазмы, сексуальную дисфункцию и усталость. Выводы: Улучшение клинических результатов и эффектов лечения пациентов циррозом печени возможно путем применения научно обоснованных фармакотерапевтических подходов к профилактике и лечению осложнений цирроза печени.
ВЛИЯНИЕ ВИЧ-ИНФЕКЦИИ НА ПСИХОСОЦИАЛЬНЫЕ АСПЕКТЫ ЭНДОГЕННЫХ ПСИХОЗОВ
Authors: Алтынбеков С.А. , Алтынбекова Г.И.
Published: May 2024

По определению ВО3, ВИЧ-инфекция считается серьезной медико-социальной проблемой, имеющей глобальное значение и, приобретшей пандемический характер. Предполагается, что в XXI веке на планете каждый сотый или даже пятидесятый житель будет заражен ВИЧ. Тяжесть ВИЧ-инфекции по нашим наблюдениям заключается в том, что она являясь коморбидной патологией при наркоманиях и психических заболеваниях утяжеляет, видоизменяет их клинику и течение. Целью исследование В исследовании важное, первостепенное значение имел тщательно собранный анамнез, особенно на инициальной стадии шизофрении. Все пациенты еще в подростковом возрасте имели латентные, слабовыраженные симптомы, характерные для шизофрении с преобладанием эмоциональных и поведенческих расстройств девиантными и делинквентными проявлениями, психопатоподобными чертами характера. Материалы и методы. Исследование проведено в Центре по профилактике и борьбе со СПИД г. Алматы и городском центре психического здоровья. Под наблюдением находилось 9 пациентов в возрасте от 23 до 47 лет с первоначальным диагнозом шизофрения различной формы и типом течения. Давность заболевания составляла от 5 до 18 лет. Все пациенты мужского пола. У всех диагноз ВИЧ-инфекции верифицирован в ИФА и иммунном блотинге с дальнейшим клиническим подтверждением. Пациенты в динамике параллельно осматривались психиатрами по поводу психического заболевания. Основными методами исследования были анамнестический, клиникопсихопатологический, клинико-психологический. Результаты. В течение четырехлетнего наблюдения в СПИД центре диагноз ВИЧ-инфекции оставался без изменений и клиника ее не имела тенденции к утяжелению. Имея опыт наблюдения психических и поведенческих расстройств при опийной наркомании, осложненной ВИЧ-инфекцией, и сравнения их с группой больных шизофренией после ВИЧ-инфицирования, можно описать предварительные клинико-социальные отличия. У основной части пациентов с шизофренией заболевание дебютировало с полинаркотизации с дальнейшим переходом на инъекционный прием опиоидов и при этом у них не отмечено формирование истинной психофизической зависимости. Заключение. Распространенность ВИЧ-инфекции обнаружило принципиальную проблему коморбидности среди «уязвимого контингента» (по В.В.Покровскому), куда по нашему мнению можно отнести не только ПИН, но и эндогенные заболевания, в частности шизофрению.
АНАЛИЗ ПРИЧИН ОСТРОЙ ИШЕМИИ НИЖНИХ КОНЕЧНОСТЕЙ В МНОГОПРОФИЛЬНОЙ БОЛЬНИЦЕ №2 ГОРОДА КАРАГАНДА С 2017 ПО 2022 ГОДЫ
Authors: Вручинский Е.Е. , Тургунов Е.М. , Фокин А.А.
Published: May 2024

На сегодняшний день атеросклероз это самое распространенное заболевание артерий. Несмотря на распространенность атеросклероза артерий нижних конечностей и его влияние на неблагоприятные клинические исходы, заболевания периферических артерий (ЗПА) недостаточно изучены и недостаточно признаны по сравнению с другими атеросклеротическими заболеваниями такими, как инфаркт миокарда и инсульт . Таким образом, ЗПА признается все более глобальной проблемой, которая все чаще приводит к таким осложнениям как острая ишемия н\конечностей , критическая ишемия нижних конечностей и инвалидизации пациентов . Несмотря на высокотехнологиный подход к проблеме и методы оперативных вмешательств периоперационная летальность у этой группы больных достигает 20%, частота ампутаций – от 15% до 50%. 30-дневная смертность, даже в случае хирургического успеха и восстановления кровотока, остается высокой и составляет 10–15% Статья посвящена комплексному анализу пациентов с острой ишемией нижних конечностей поступивших в Многопрофильную больницу №2 города Караганда с 2017 по 2022 год включительно.
МОРФОЛОГИЧЕСКИЕ ПРИЗНАКИ КИПРЕЯ УЗКОЛИСТНОГО, ОПРЕДЕЛЕНИЕ ФАРМАЦЕВТИКО-ТЕХНОЛОГИЧЕСКИХ ПАРАМЕТРОВ И ХИМИЧЕСКОГО СОСТАВА СЫРЬЯ
Authors: Саякова Г.М. , Бошкаева А.К. , Кизатова М.Ж. , Ибадуллаева Г.С. , Жапаркулова К.А. , Аманкос А.Т.
Published: May 2024

В статье приведены результаты исследования морфологических признаков Кипрея узколистного (Сhamerion angustifolium L.) в сравнении с известным видом Кипрея мокричниколистного. Значения фармацевтикотехнологических параметров (плотность, объемная и насыпная масса, пористость и порозность, коэффициент поглощения экстрагентов надземных частей) определяли в соответствии с требованиями ГОСТа. Изучены анатомодиагностические признаки надземной части растения: клетки верхнего эпидермиса, клетки эпидермиса волосков, клетки паренхимы коры, участки механической ткани, камбий, проводящие элементы ксилемы, формы устьиц. Результаты изучения динамики накопления фенольных соединений и суммы флавоноидов в траве Кипрея узколистного, заготовленной в 2021–2022 гг., показывают различное содержание биологически активных соединений при различных видах сушки сырья. Полученные результаты будут применены для определения показателей качества лекарственного растительного сырья Кипрея узколистного.
РАЗРАБОТКА СОСТАВА И ТЕХНОЛОГИИ ГЕЛЯ НА ОСНОВЕ КАРБОМЕРА
Authors: Нугуман Е.Е. , Аюпова Р.Б. , Бошкаева А.К. , Серикбаева Э.А.
Published: May 2024

Исследование посвящается разработке геля на основе карбомера, анализу вспомогательных веществ и подбору оптимального состава геля, описанию технологии получения геля для звуковых и физиологических исследований. К основной цели исследования относится научное обоснование и проведение комплексных исследований по разработке состава и технологии геля на основе карбомера. Актуальностью исследования является подбор оптимального значения карбомера и вспомогательных веществ, используемых при получении геля. Учитывая различия в физико-химических свойствах вспомогательных веществ, при определении модели, были подобраны в качестве составных соединений геля следующие вещества: карбомер, натрий гидроксид, ЭДТА, фенокситаэтанол, пентиленгликоль, глицерин, вода очищенная.
ВЛИЯНИЕ МИКРОБИОТЫ НА ЗДОРОВЬЕ НЕДОНОШЕННЫХ ДЕТЕЙ: ПРОФИЛАКТИКА НЕКРОТИЗИРУЮЩЕГО ЭНТЕРОКОЛИТА И ПЕРСПЕКТИВЫ ПРОТЕКЦИИ
Authors: Абентаева Б.А. , Чарипова Б.Т. , Тлеугалиева Ж.К. , Тобылбаева З.С.
Published: May 2024

В настоящем литературном обзоре представлен анализ воздеи ствия кишечнои микробиоты на состояние здоровья недоношенных детеи с акцентом на профилактике некротизирующего энтероколита (НЭК) и механизмах протекции. Освещены исследования, направленные на оценку воздеи ствия грудного молока и пробиотиков, в том числе Bifidobacterium BB-12 и Streptococcus thermophilus TH-4, на микробныи баланс и общее состояние новорожденных с недостаточнои массои тела. Рассмотрены ключевые аспекты, имеющие важное значение для разработки эффективных стратегии в профилактике НЭК и снижения инвалидизации в даннои уязвимои категории детского населения Республики Казахстан.
ESTRATÉGIAS DE EDUCAÇÃO PARA PROMOÇÃO DO AUTOCUIDADO EM MULHERES COM DIABETES MELLITUS GESTACIONAL: REVISÃO INTEGRATIVA
Authors:   LITERACIA CIENTÍFICA EDITORA & CURSOS, Leandro Antonia Waldiana Lima , Afonso Júnior Espedito , MacDowell Jacquecilene Prado
Published: May 2024

OBJETIVO: Identificar na literatura estratégias de promoção à saúde e autocuidado em gestantes com de Diabetes Mellitus Gestacional. MÉTODOS: Trata-se de uma revisão integrativa da literatura, realizada por meio da leitura de artigos científicos a partir das bases de dados eletrônicos como SciELO, LILACS e BVS. Após busca criteriosa cruzando os descritores, foram encontrados 37 artigos; como critérios de inclusão foram selecionados artigos disponíveis na íntegra, escritos em português, foram excluídos dessa pesquisa artigos pagos, duplicados, em língua estrangeira, monografias, teses de doutorado e dissertações de mestrado. RESULTADOS: Após o processo de seleção e coleta estudos, foram selecionados 11 artigos para a discussão deste trabalho. Os estudos encontrados foram do período de 2014 a 2020, todos os estudos encontrados então em língua portuguesa. DISCUSSÃO: O conhecimento do paciente sobre a patologia é primordial para um tratamento eficiente, profissionais da saúde podem fazer uso de recursos como a internet para aproximar e empoderar os pacientes acerca da sua condição clínica. CONCLUSÃO: As principais estratégias de promoção ao autocuidado durante as consultas de pré-natal por meio do estímulo a adoção do tratamento; com o advento da internet, alguns profissionais fazem uso de redes sociais para aproximar os pacientes e compartilhar informações relevantes.