ПСИХОЛОГИЧЕСКИЕ ОСОБЕННОСТИ ВОСПИТАННИКОВ В УСЛОВИЯХ СОЦИАЛЬНОЙ ИЗОЛЯЦИИ
Authors: Ақажанова А.Т. 
Published: January 2024

Мақалада Қазіргі уақытта жасөспірімдердегі девиантты мінез-құлық мәселесінің жалпы әлеуметтік дағдарысқа байланысты ерекше маңызға ие болуы жайлы, жабық мекемедегі тәрбиеленушілердің психикалық күйін, ерекшеліктерін психологиялық тұжырымдамалар арқылы түсіндіріліп, олардың сол мекемеге түскеннен кейінгі психикалық жағдайының ерекшеліктері туралы қарастырылған. Жабық мекемедегі тәрбиеленушілер, әр жас кезеңінде, оларды отбасында өсіп келе жатқан құрдастарынан ерекшелендіретін психологиялық қасиеттердің спецификалық және әр түрлі кешендерімен сипатталады. Құқық бұзушының зиян келтіруі адамға, оның құқықтары мен бостандықтарына, мүлкіне, заңды тұлғалардың құқықтарына, басқа да қоғамдық және мемлекеттік мүдделерге, мемлекет белгілеген құқықтық тәртіпке қол сұғумен байланысты. Оларды заңдарда жауапкершіліктің әр түрлі түрлері белгіленген құқық бұзушылықтар ретінде анықтау арқылы, құқық нормаларында рәсімдейді, белгіленген заң бойынша жауапкершілікке тартылады. Бас бостандығынан айыру жазасын өтеп жатқан кәмелетке толмағандарды қайта әлеуметтендіру бойынша жұмысты ұйымдастыру үшін ең алдымен олардың жасына байланысты психологиялық ерекшеліктерін ескеру қажет. Түйін сөздер: девиантты, пенитенциярлы мекеме, жасөспірімдер, психикалық күй, қылмыс, алдын алу, түзеу мекемелері, қарым-қатынас, кәмелетке толмағандар.

В статье рассматривается актуальность проблемы девиантного поведения подростков в связи с общим социальным кризисом, через психологические понятия объясняется психическое состояние и особенности детей в учреждениях закрытого типа и особенности их психического состояния после поступления в учреждение. Воспитанники закрытого учреждения в каждом возрасте характеризуются определенным и различным набором психологических черт, отличающих их от сверстников, растущих в семье. Причинение вреда преступником связано с посягательством на человека, его права и свободы, имущество, права юридических лиц, иные общественные и государственные интересы, установленный государством правопорядок. Они оформлены в нормах права путем определения их как нарушений различных видов ответственности, преследуемых в установленном законом порядке. Для организации работы по ресоциализации несовершеннолетних, отбывающих наказание в виде лишения свободы, необходимо учитывать, прежде всего, их психологические особенности в зависимости от возраста. Ключевые слова: девиант, пенитенциарное учреждение, подростки, психическое состояние, преступность, профилактика, исправительные учреждения, общение, несовершеннолетние.

The article discusses the current importance of the issue of deviant behavior in adolescents in connection with the general social crisis, explains the mental state and characteristics of children in closed institutions through psychological concepts and the features of their mental state after entering the institution. Pupils in a closed institution, at each age, are characterized by specific and different sets of psychological traits that distinguish them from their peers growing up in the family. Infliction of harm by an offender is associated with an attack on a person, his rights and freedoms, property, rights of legal entities, other public and state interests, the legal order established by the state. They are formalized in the norms of law by defining them as violations of various types of liability established by law, are prosecuted under the established law. In order to organize the work on re-socialization of juveniles serving a sentence of imprisonment, it is necessary to take into account, first of all, their psychological characteristics, depending on their age. Keywords: deviant, penitentiary institution, adolescents, mental state, crime, prevention, correctional institutions, communication, minors.