bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Heydər Əliyev Və Səhiyyə
Authors: ATU
Published: June 2023

Azərbaycan tarixinin 1960-cı illərin sonundan başlayaraq XXI əsrə adlayan otuz ildən artıq bir dövrü görkəmli dövlət xadimi, ulu öndər Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır. Həm respublikaya birinci dəfə rəhbərlik etdiyi 1969-1982-ci illərdə, həm də müstəqil Azərbaycanın Prezidenti kimi fəaliyyətində Heydər Əliyev Vətənimizin ictimai-siyasi, sosial-iqtisadi və mədəni həyatının bütün sahələrində dirçəlişə xidmət edib, onun tərəqqisi üçün var qüvvəsi ilə çalışıb. Tibb sahəsi də istisna təşkil etmir. Heydər Əliyev üçün ən vacib sahələrdən biri də məhz insanların sağlamlığı, səhiyyənin və tibb elminin inkişafı, savadlı, bilikli, əsl peşəkar həkim kadrlarının hazırlanması olub.
Study Of The Clinical Characteristics Of Mental Disorders In Women Suffering From Type 2 Diabetes.
Authors: L. A. Mehdizada  , B. M. Asadov  , L. H. Mehtiyeva
Published: June 2023

Nowadays diabetes mellitus is one of the most common chronic diseases , which is not only dangerous for the patient's life, but also affects the psycho-emotional condition and quality of life of patients.Up to 90% of people with diabetes have type 2 diabetes. According to the research of the International Diabetes Federation, the number of people with type 2 diabetes was 196 million in 2003 and 246 million in 2007. In 2025, this indicator is estimated to be 380 million. It is known that the psycho-emotional state and quality of life of patients determine their psychological and physical health.
Hepatosellülyar Karsinomanin Diaqnostikasinda Süni İntellekt Alqoritmlərinin Rolu
Authors: Hüseynova M.R.  , Bayramov N.Y.  , Məmmədova M.H.
Published: June 2023

Hepatosellülyar karsinoma ən çox yayılan bədxassəli törəmələr arasında beşinci yeri tutur və dünyada xərçənglə əlaqəli ölümün üçüncü ən çox yayılmış səbəbidir. Süni intellekt sürətlə artan maraq sahəsidir. Biz HSK-ın diaqnostikasında və qiymətləndirilməsində Sİ-nin tətbiqi barədə məlumat verən məqalələri araşdırdıq. Bu məqsədlə tərəfimizdən 27 məqalə təhlil edilmişdir. Təhlil edilmiş məqalələrdə KT görüntülərini öyrənən 19 məqalədə (41,30%), USQ görüntülərini öyrənən 20 (43,47%) və MRT görüntülərini öyrənən 7 məqalədə (15,21%) müxtəlif Sİ alqoritmləri qəbul edilmişdir. Heç bir məqalədə PET və rentgen texnologiyasında süni intellektin istifadəsi müzakirə edilməyib. Sistematik yanaşmamız göstərdi ki, HSK-nın diaqnostikası və qiymətləndirilməsi üzrə əvvəlki işlərdə USQ, KT və MRT istifadə edərək ənənəvi şərhin maşın öyrənməsi ilə müqayisəliliyi qiymətləndirilmişdir.
Müasir Epilepsiyaəleyhinə Dərman Vasitələrinin Istehlak Xüsusiyyətlərinin Öyrənilməsi
Authors: Mammadova Z.  , Mansurova L.
Published: June 2023

Epilepsiya müxtəlif növ tutmalar ilə təzahür edən beynin qeyri-yoluxucu nevroloji xəstəliklərindən biridir. Epilepsiyalı xəstələr epileptik tutmaların dərmanlarla müalicə olunmağa başladığı dövrə qədər “dəli” olaraq adlandırıldılar (3). Bu da müxtəlif fəsadlara gətirib çıxardırdı. Müasir dövrdə epilepsiyaya yanaşma dəyişilmiş və artıq bu xəstəlikdən əziyyət çəkən insanlar üçün müxtəlif həyati vacib imkanlar yaradılmağa başlanmışdır. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının məlumatlarına görə epilepsiyanın yayılma arealı hər gün daha da artır (16). Vaxtında və düzgün diaqnoz qoyulmuş və adekvat müalicə alan epilepsiya xəstələrinin 70% -ı normal həyat sürə bilir .
Xronik Dorsalgiyasi Olan Xəstələrin Reabilitasiyasinda Kineziterapiyanin Effektivliyi
Authors: Cafarova P.E.  , Heydarova N.A
Published: June 2023

İşin məqsədi. Xronik dorsalgiyası olan xəstələrin reabilitasiyasında TENS(transcutaneous electrical nerve stimulation) apparatının effektivliyinin araşdırılması.Material və metodlar. Müalicəvi-reabilitasiya tədbirlərinin effektivliyinin qiymətləndirilməsi məqsədi ilə dorsalgiyaların müalicəsinin nəticələri araşdırılmışdır.Tədqiqata qatılma kriterisi pasientin kürək nahiyəsində həm aktiv,həm də passiv hərəkətləri məhdudlaşdıran ağrıların olmasıdır. Ağrı sindromu olan 75 xəstə müayinə olunmuşdur. Müayinə qrupunda xəstələrin orta yaş göstəricisi-47,7 yaşa bərəbər olmuşdur. Kişilər-43(57%),qadınlar-32(43%) nəfər təşkil etmişlər.Ağrı anamnezinin davamiyyəti orta hesabla 8,6±3,4 il olmuşdur. Nozologiyaya əsasən bel-oma lokalizasiyalı reflektor-əzələ sindromu-47 pasientdə,boyun radikulopatiyası-28 pasientdə qeyd olunmuşdur.
Perioperativ Dövrdə İnfuzion Məhlulun Seçimi
Authors: İbrahimov N.
Published: June 2023

Son zamanlar dünya ədəbiyyatının müzakirə mövusu həm infuzion terapiyanın ümumi problemləri, həmçinin kliniki praktikada kristalloid və sintetik kolloid məhlullarının tətbiqi mövzusunda geniş müzakirələr gedir. Eyni zamanda 0,9% natrium xlorid və balanslaşdırılmış məhlulların rolu aktiv öyrənilir [2.4.5.9.11.14.16.20.23.27.30.35-43]. İnfuzion terapiyanın tərkibində duzlu məhlulların insan qanın plazmasının elektrolit balansına təsir etdiyi və praktiki həkimlər tərəfindən yetərli dərəcədə dərk edilmədiyini bir neçə tətqiqatlarda nümayiş etdirilib. Duzlu məhlulların səhv təyini xəstənin homeostazının dəyişməsinə və kliniki nəticələrin pisləşməsinə səbəb olur.
Zəlzələnin Uşaq Və Yeniyetmə Psixologiyasına Təsiri
Authors: Bunyatzade S.
Published: June 2023

Travma-təbii fəlakətlərə,psixoloji,fiziki və ya cinsi istismara,qəzalara verilən emosianal cavabdır.Bu cavab nəticəsində insanın fiziki və psixoloji durumunda bəzi simptomlar üzə cıxır.Travmaların ortaya çıxmasında ən başda görülən səbəblərdən biri yaşanan təbii fəlakətlərdir (Bulut 2009).Təbii fəlakətlər gözlənilmədən,bir anda baş verir və olduqca böyük mənfi nəticələrə səbəb olur.Fəlakəti birbaşa və ya dolayı yolla (tv-də izləmək,birindən eşitmək və s. ) yaşamaq insanda travma yarada bilər.Travmadan sonrakı davranışlar fərqli olur.Bir fəlakət qarşısında ilk və ən tipik reaksiya şoka girməkdir.
Efficacy of Taraxacum officinale in liver damage caused by doxorubicin in rats
Authors: Kara Özlem , Kilitçi Asuman
Published: June 2023

Background/Aim: The use of doxorubicin is limited due to its toxic effects on normal cells. A substance containing antioxidant properties, such as taraxacum officinale, would be useful in preventing doxorubicin toxicity. This study aimed to evaluate the effect of taraxacum officinale on doxorubicin-induced damage in the rat liver.
Methods: Forty Wistar albino rats were allocated into four groups. In group 1 (control group), no treatment was given. In group 2 (Taraxacum officinale, group T), 100 mg/kg Taraxacum officinale was administered via the gavage route for 10 days. In group 3 (doxorubicin, group D), a single intraperitoneal dose of 40 mg/kg doxorubicin was given. In group 4 (doxorubicin + Taraxacum officinale, group D+T), a single intraperitoneal dose of 40 mg/kg doxorubicin was administered on the eighth day, and 100 mg/kg Taraxacum officinale was administered for 10 days. Blood malondialdehyde (MDA) levels and the activities of catalase (CAT) and superoxide dismutase (SOD) were measured. Histopathology was assessed by examining preparations of hepatic tissue with light microscopy and immunohistochemistry.
Results: MDA levels were significantly higher, and the activities of SOD and CAT were lower in group D than in group D+T (P=0.04). Tissue damage was significantly higher in group D than in group D+T (P=0.03).
Conclusion: Our short-term results indicate that oxidative stress could be responsible for the damage to liver tissue due to doxorubicin, and Taraxacum officinale might reverse these harmful effects.
TÜRKİYE’ DE YABANCI PORTFÖY YATIRIMLARI VE CDS İLİŞKİSİ: 2008- 2021 DÖNEMİ İÇİN BİR İNCELEME
Authors: UĞUR Ahmet , TOSUN Nergis
Published: June 2023

Yabancı portföy yatırımları hem yatırımcılar hem de yatırımı alan ev sahibi ülke için önemli bir kaynak haline gelmiştir. Yabancı portföy yatırımlarının ülkeye girişinde yatırımcılar özellikle ülke riskini göz önünde bulundurmaktadırlar. Ülke risk göstergesi olarak da CDS kullanılmaktadır. Bu nedenle ülke riski ve yabancı portföy yatırımları ilişkisinin incelenmesi önemli bir araştırma konusu olmuştur. Çalışmada, Türkiye'de CDS ile portföy yatırımları arasındaki ilişki incelenmiştir. Ayrıca portföy yatırımlarını oluşturan enstrümanlar olan hisse senetleri ve borç senetlerinin CDS ile ilişkisi ayrı ayrı analiz edilmiştir. 2008: Q1- 2021: Q4 dönemine ait verilere öncelikle KPSS ve Fourier KPSS birim kök testleri daha sonra geleneksel ve Fourier nedensellik testleri uygulanmıştır. Analiz sonucunda CDS ile portföy yatırımları ve hisse senetleri arasında çift yönlü nedensellik, CDS' den borçlanma senetlerine doğru tek yönlü nedensellik bulunmuştur. Sonuçlar, Türkiye'de CDS yükseldiğinde portföy yatırımlarının ülkeyi terk edebileceği, portföy yatırımlarının çıkışlarının da CDS' nin yükselmesine neden olabileceği anlamı taşımaktadır.
ECONOMIC GROWTH, UNEMPLOYMENT, AND INCOME INEQUALITY: THE CASE OF BRICS-T COUNTRIES
Authors: ŞENOL Neslihan , ONARAN Sema
Published: June 2023

Income inequality is among the most important issues that await solutions in both academic writing and economic debates. Income inequality is associated with many factors such as growth, inflation, unemployment, education, and productivity. In studies examining the relationship between income distribution and economic growth, the findings give different results due to the method, data set and periodical differences. Unemployment is one of the most important factors affecting income inequality. Unemployment leads to deterioration in the balance of production and consumption and a decrease in investments, which deepens poverty and income inequality. In this empirical study, the effects of economic growth and unemployment rate on income inequality were investigated using a panel data set consisting of BRICS-T countries for the period of 2002-2018. The findings of the study revealed that increases in economic growth and unemployment rates in BRICS-T countries during the research period increase income inequality. The findings of this study provide empirical evidence for the implementation of economic and social policies in middle-income countries. Ensuring economic success requires policies focused on reducing income inequality through income redistribution, as well as policies aimed at increasing employment.
SEÇİLMİŞ DEĞİŞKENLERİN FİRMA DEĞERİNE ETKİSİ: COVID 19 ÖNCESİ VE PANDEMİDE KANITLAR
Authors: AYPEK Nevzat , COŞKUN Aykan
Published: June 2023

Bu çalışmada COVID 19 öncesi ve pandemide seçilmiş değişkenlerin firma değerine etkisi incelenmek istenmiştir. Bu amaç çerçevesinde Ekim 2018-Mart 2021 tarihleri arasında mali tablolarını çeyrek dönemlerle kesintisiz onar kez raporlayan Borsa İstanbul’da işlem gören 144 imalat firmasının verilerinden yararlanılmıştır. Veriler çoklu doğrusal regresyon analiziyle incelenmiştir. Çalışmada piyasa değeri, piyasa değeri/defter değeri, maliyet farkına göre değer, çarpanlarla hesaplanan firma değeri ve Tobin Q oranı bağımlı değişken olarak; büyüme oranı, cari oran, firma büyüklüğü, kaldıraç oranı, özsermayenin devir hızı, özsermayenin kârlılığı, temettü dağıtım politikası, enflasyon ve GSYİH oranı ise bağımsız değişken olarak kullanılmıştır. Çalışmada 5 ayrı model oluşturulmuştur. Elde edilen bulgular ışığında cari oran ile özsermayenin devir hızının firma değerine pozitif etkisinin olduğuna, özsermayenin kârlılığı ile kaldıraç oranın ise firma değerine negatif etkisinin olduğuna ulaşılmıştır.
ABD’DEKİ TIBBİ CİHAZ ŞİRKETLERİNİN TOPSİS VE PROMETHEE YÖNTEMLERİ İLE KARŞILAŞTIRILMASI - COVİD-19 ÖNCESİ VE SONRASI
Authors: YAMAN Kemal , KORAMŞA Ayşe
Published: June 2023

Hayatımızda değişiklikler meydana getiren Covid19, beraberinde farklı sağlık sorunlarının artmasına da sebebiyet vermiştir.
Koronavirüsün akciğerlerde inflamasyona yol açmasıyla solunum cihazlarına olan ihtiyaç artmıştır. Bu dönemde oksijen tüpü ve gereçleri, ventilatör cihazları, taşınabilir röntgen cihazları, test kitleri, bilgisayarlı tomografi (BT), tomografi cihazları, EKG ve infüzyon pompası gibi tıbbi teknolojilere gereksinim artmıştır. Araştırma kapsamında tıbbi teknoloji üreten şirketlerin finansal göstergeleri incelenmektedir.
Bu çalışmada, TOPSIS ve PROMETHEE yöntemleri kullanılarak ABD’deki tıbbi cihaz şirketlerinin finansal performansları irdelendikten sonra karşılaştırılmıştır. Araştırmada New York Menkul Kıymetler (NYSE) Borsasına kote edilmiş tıbbi cihaz üreten şirketleri 2016-2021 yılları arasında incelenmiştir. Araştırma iki zaman diliminden oluşmaktadır. Birinci zaman diliminde Covid19 öncesi (2016 ve Kasım 2019 arası)ve ikinci zaman diliminde Covid19 sonrası (Aralık 2019 ve 2021 yılı) olmak üzere incelenmiştir. Her iki dönem için tıbbi cihaz şirketlerinin finansal performansları belirlenen kriterlere göre hesaplanmıştır ve ardından TOPSIS ve PROMETHEE yöntemleri kullanılarak Covid19 pandemisinin tıbbi cihaz şirketleri üzerindeki etkisi karşılaştırma sonucunda değerlendirilmiştir.
The Relationship between The Domestic Credit Volume Created by The Banking Sector And Economic Growth in The Turkish Economy: An ARDL Bound Testing Approach
Authors: KORKMAZ Oya , KORKMAZ Suna
Published: June 2023

Banks are one of the most important elements of the financial system. Banks are organizations that are involved in the development of the money market by ensuring the collection of savings in the economy, transferring surplus funds to economic units that need funds. Banks expand the money supply through the credit channel and ensure that savings are converted into investments in the economy. Increasing investments in the country will contribute to production and employment. The rise in the number of goods and services produced will also lead to development in the rate of economic growth. From this point of view, this study analyzes the short and long-run effects of the aggregate domestic credit volume created by deposit banks, development and investment banks, and participation banks on economic growth in the Turkish economy by adopting the autoregressive distributed lag bounds testing (ARDL) approach for quarterly data covering 2008:01-2022:02 periods. As a result of the analysis, a cointegration relationship has been found between the aggregate domestic credit volume and economic growth. It is concluded that there is no long-term relationship between the aggregate domestic credit volume and economic growth, but they are in a relationship in the short term.
TÜRKİYE’DE İHRACAT, DÖVİZ KURU, İŞSİZLİK VE EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİ: FOUİER KANTİL NEDENSELLİK VE FOURİER ADL EŞBÜTÜNLEŞME TESTLERİNDEN YENİ KANITLAR
Authors: AKYOL Gökçen , BİLİRER Meltem , ZEREN Feyyaz
Published: June 2023

Bu çalışmada işsizlik, döviz kuru ve ihracat oranlarının ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini ölçmek ve değerlendirmek amaçlanmıştır. Bu amaçla 1961 – 2021 dönemi ele alınarak ihracat, döviz kuru ve işsizlik oranlarının ekonomik büyüme üzerindeki etkileri zaman serisi analizleriyle Türkiye örnekleminde incelenmiştir. Bu doğrultuda fourier Toda Yamamoto ve fourier kantil nedensellik testleri kullanılmış ve değişkenler arasında uzun dönemde nedensellik ilişkileri çift yönlü olarak araştırılmıştır. Yapılan nedensellik testleri neticesinde döviz kuru, işsizlik değişkenleriyle ekonomik büyüme arasında herhangi bir nedensellik bulunmamıştır. İhracattan ekonomik büyümeye doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiş fakat ekonomik büyümeden ihracata doğru herhangi bir nedensellik bulunmamıştır. Öte yandan fourier ADL eşbütünleşme testi kullanılarak işsizlik, döviz kuru, ihracat ve ekonomik büyüme arasında uzun dönemde eşbütünleşme ilişkisine rastlanmıştır. Bu sebeple değişkenler arasında birlikte hareketlilik söz konusudur.
TOPLUMSAL CİNSİYET EŞİTSİZLİĞİ EKSENİNDE COVID -19 ve KADIN YOKSULLUĞU
Authors: AK BİNGÜL Berna , AK Rengin , TÜRK Armağan
Published: June 2023

Küresel bir salgın niteliği taşıyan Covid-19, yarattığı sağlık, ekonomik, sosyolojik ve psikolojik etkileriyle toplumsal olarak bu dönemde sosyal hayattan izole edilen ve yaşamda kalma mücadelesi içinde olan kadınları toplumsal cinsiyet eşitsizliği temelinde derin bir yoksulluk ile karşı karşıya bırakmıştır. Salgın, tüm dünyada yoksulluk sınırına yakın olan dezavantajlı konumdaki sosyal sınıfları ekonomik olarak zayıflatarak yoksullaşmalarına ve bu konuda yapılan çabaların ve özelikle cinsiyet eşitliği üzerinde gerileyici bir etkiye yol açmıştır. Pandemi sürecinde kısıtlamaların olduğu dönemde hane ilişkilerinde kadının üzerine düşen ev içi emek ve çocuk bakımı eğitimi, yaşlı bakımı ve her tür ev işleri gibi yüklerin artması ile kadınlar, hem iş hayatından uzaklaşırken ekonomik olarak zayıflamış hem de sağlık hizmetlerine erişim ve eğitimden uzaklaşmalarından dolayı derinleşen yoksulluk ile karşı karşıya kalmışlardır. Çalışmanın temel amacı, Covid-19 salgını nedeniyle kadınların iş-aile yaşam dengesizliğine dair yaşadıkları problemleri tespit etmektir. Kadın yoksulluğu olgusu, toplumsal cinsiyet eşitsizliği ekseninde gelir, eğitim, sağlık hizmetlerine erişim yoksunluğu ve cinsiyete dayalı şiddet deneyimleri çerçevesinde irdelenerek salgın nedeniyle derinleşen eşitsizlik ile nasıl mücadele edileceği ile ilgili çeşitli çözüm önerileri sunulmuştur..
THEORETICAL AND EMPIRICAL LITERATURE OF THE RELATIONSHIP BETWEEN HUMAN CAPITAL AND ECONOMIC GROWTH
Authors: AYDIN Bayram , DEMİRÖZ Murat Dündar
Published: June 2023

Economic growth, which is prominent indicators of economic performance and welfare conditions, is an important parameter that gives way to government policies. For this reason, it has been the subject of many academic studies by the economics literature. Although in the past it was thought that growth was achieved entirely through physical resources, today growth is based on intangible factors such as knowledge. For the use and supply of information, the presence of people with skills and experience is needed. At this point, Schultz (1961) defined the human stock of a nation with knowledge, skills and experience as human capital. The concept of human capital, which has an important place in the literature within the framework of endogenous growth theories, has been associated with economic growth. However, studies have revealed various results and no consensus has been reached about the relationship between the variables. Therefore, in this study, it is aimed to bring together the theoretical and empirical findings on the relationship between human capital and economic growth.
ENERJİ NAKİL SEKTÖRÜNDE SWARA-AHP HİBRİT YAKLAŞIMI İLE EN UYGUN KABLO TÜRÜNÜN BELİRLENMESİ
Authors: ARSLAN Hakan Murat
Published: June 2023

Üretim işletmeleri her zaman tercih edilir olmayı isterler. Bu durum enerji nakil sektörünün ana çatısını oluşturan elektrik kablo üreticileri içinde geçerlidir. Ancak enerji sektörü işletmeleri karar problemleri için çok kriterli karar verme yöntemlerini kullanmamaktadırlar. Oysa en uygun kablo türünün belirlenmesi bir karar problemi olarak değerlendirilebilir. Çalışmada, İstanbul’da faaliyet gösteren belli özellikteki tüm enerji nakil sektörü işletmeleri evren olarak kabul edilmiştir. Bu işletmelerin tercih ettikleri kablo türleri içinden en uygun kablo cinsinin çok kriterli karar verme yöntemleri ile belirlenebilmesi temel amaçtır. İlgili işletmelerin yöneticileri karar vericiler olarak kabul edilmiştir. Belirlenen kriterlerin ağırlıkları SWARA yöntemi ile alternatiflerin öncelik sıralaması ise AHP yöntemi ile tespit edilmiştir. Gerçekleştirilen analizler neticesinde; ilgili enerji nakil sektöründe en uygun kablo türü A3 (Solar Kablo) olarak tespit edilmiştir. Çalışmanın sonuçları ilgili işletmelerin yetkilileri ile paylaşılmıştır.
TEK HAZİNE KURUMLAR HESABI SİSTEMİ KAPSAMINDA ÜNİVERSİTELERDEKİ MUHASEBE UYGULAMALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ
Authors: TUTAR Salih
Published: June 2023

2018 yılından itibaren uygulamaya geçilen Tek hazine kurumlar hesabı sistemiyle birlikte kamuya ait nakit kaynaklarının Hazine aracılığıyla tek bir hesapta takip edilebilmesi ve söz konusu kaynakların banka hesaplarında atıl bir şekilde beklemesi önlenerek kamu nakit yönetiminin etkinliğinin ve verimliliğin arttırılması hedeflenmiştir.

Tek hazine kurumlar hesabı sistemi kamu kurumlarının muhasebe departmanları tarafından gerçekleştirilen ödeme, tahsilat ve diğer muhasebe işlemlerini doğrudan etkilemiştir. Muhasebenin temel fonksiyonlarından biri olan raporlama fonksiyonu hesap planı çerçevesinde sınıflandırılmış bir şekilde dönem içinde gerçekleştirilmiş tüm işlemlerin dönem sonunda toplanarak sonuç çıkarmak ve kontrol etmek amacıyla özetlenmesidir. Kurum ve kuruluşlar söz konusu raporlar aracılığıyla planlama yapmakta ve kararlar vermektedir.

Özel bütçeli sermayeler olan üniversiteler açısından bakıldığında muhasebe sisteminden elde edilen raporlar Sayıştay, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Yükseköğretim kurumu gibi kamu organları; üniversite yönetimi ve kamuoyu ile KİDR ve faaliyet raporu gibi çeşitli raporlar aracılığıyla paylaşılmaktadır. Söz konusu raporlamaların hazırlanmasında kullanılacak veriler ise muhasebe sistemi aracılığıyla sunulmaktadır. Bu sebeple muhasebe bilgi sisteminde ilgili verilere yönelik hesap planlarının olması önem arz etmektedir. Bu çalışmada üniversitelerin kullandığı hesap planlarında tek hazine kurumlar hesaplarının alt kırılımlarının olması gerektiğine yönelik açıklamalar yapılmıştır.
Devlet Muhasebe Sistemlerinin Değerlendirilmesi: Türkiye ve Irak Örneği
Authors: ŞAHİN Serdar , ABDULAZEEZ Safanah Mohammed A.
Published: June 2023

Bu çalışmanın amacı; Türkiye ve Irak devlet muhasebe sistemlerini karşılaştırmalı olarak analiz ederek, iki ülke muhasebe sistemlerinin benzer ve farklı yönlerini tespit etmektir. Bu amaç doğrultusunda, Türkiye ve Irak devlet muhasebe sistemleri ile ilgili her iki ülkenin; bütçe ilkeleri, bütçe sınıflandırmaları, bütçe sistemleri, bütçe kalemleri ve devlet muhasebe sistemleri ile ilgili kanunlar karşılaştırılarak bütçe hazırlık aşamaları irdelenmiştir. Çalışma sonucunda; Türkiye ve Irak devlet muhasebe sistemlerinin birçok açıdan benzer özellikler taşıdığı ancak iki devletin yönetim yapıları ile gelir ve gider kalemlerinin kendine özgü yanları nedeniyle devlet muhasebe sistemlerinin farklılık gösterdiği görülmüştür. Bu doğrultuda sosyal, siyasi ve ekonomik sorunlar nedeniyle yeni bir devlet yapılanması ile oluşturulan Irak devlet muhasebe sistemindeki bazı sorunların, Türkiye’de uygulamaya geçirilmiş bulunan analitik bütçe sistemi uygulamasının Türkiye tecrübesinden yararlanılarak ve Irak devletinin karakteristik özellikleri dikkate alınarak Irak devlet muhasebe sistemine uyarlanmasının yerinde bir uygulama olacağı sonucuna varılmıştır.
The Rise of South Korea's Soft Power in Europe: A Survey Analysis of Public Diplomacy
Authors:   Institute of Korean Studies, Cho Seo-Young , Kim Daniela Claus- , Lee Eun-Jeung , Lee Suhon
Published: June 2023

This study investigates public perceptions of South Korea in Europe empirically through a survey. Using expert assessments in 19 countries, the results show that Europeans perceive the economic and technological development of South Korea positively, but opinions are more mixed regarding its standing in politics, culture, and education. Furthermore, we find evidence of undervaluation, as South Korea is often regarded as a developing country without well-functioning institutions despite its actual position as a high-income, democratic country. Nonetheless, our study highlights areas of South Korea's recent development that are viewed positively – such as information technology, the Korean Wave, and successful Covid-19 management. Additionally, our results disentangle regional differences inside Europe: more positive public perceptions in Eastern Europe and English-speaking countries, mixed in Southern and Latin Europe, and negative in Central and Northern Europe. Our findings underscore the importance of communicating with foreign publics as part of public diplomacy.
Investigation Of The Reasons Female Teachers Don't Prefer Manager According To Teacher's Opinions
Authors: Üstün Ahmet , Bilyay Şeyma
Published: June 2023

Bu araştırmanın amacı, kadın öğretmenlerin yöneticiliği tercih etmeme nedenlerini kadın öğretmenlerin görüşlerine göre derinlemesine incelemek ve ortaya çıkarmaktır. Araştırma sürecinde nitel araştırma desenlerinden olgubilim deseninden
yararlanılmıştır. Araştırmanın olgusunu kadın öğretmenlerin okul yöneticiliğine karşı bakış açıları ve seçmeme nedenleri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu
2022-2023 eğitim öğretim 10 kadın öğretmen oluşturmaktadır. Çalışma grubu belirlenirken ölçüt örneklem yöntemi kullanılmıştır; ölçüt, çalışmaya katılacak öğretmenlerin kadın olmasıdır. Araştırmacılar tarafından hazırlanan yarı
yapılandırılmış görüşme formu araştırma verilerinin toplanmasında kullanılmıştır. Araştırma soruları, ilgili literatür taraması yapılarak ve uzman görüşüne başvurularak hazırlanmıştır. Veri analiz aşamasında, betimsel analiz tekniğine
başvurulmuştur. Araştırmaya yönelik temalar tespit edilmiş ve uygun kodlar oluşturulmuştur. Araştırma sonuçlarına göre, kadın öğretmenler yöneticilik kavramını 1.liderlik, 2.motivasyon, 3.çalışanlara destek olma, 4.kriz yönetimi
şeklinde ifade etmişlerdir. Kadın öğretmenler yöneticiliği tercih etmeme nedenlerini; 1. Aile içi sorumluluklar, 2.kadın yöneticilere karşı ön yargı, 3. Kadının toplumsal statüsü, 4.mobbing şeklinde ifade etmişlerdir. Katılımcılar
kadın öğretmenlerin yöneticiliği tercih etmesinin arttırılması için; 1. kadının toplumsal statüsü, 2.erkek yöneticilerden destek görme, 3.aile desteği, 4.hemsinlerinden destek görme, 5.mesleki eğitimler şeklinde birtakım önerilerde
bulunmuşlardır.
Examination of Greduate Thesis on the Career Stage of Teaching
Authors: Gözler Alpaslan , Acarbaş Mehmet
Published: June 2023

Araştırmada Türkiye’de 2004-2014 yılları arasında öğretmenlik kariyer basamakları üzerine yapılan tezlerin doküman analizi yöntemiyle incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada bu konu hakkında YÖK Ulusal Tez Merkezinde yer alan tezlerin
eğitim alanında olanlar ile sınırlandırılmıştır. İncelenen tezlerin yılına göre, tezlerin özet durumuna göre, tezlerin kullandıkları veri toplama araçlarının geçerlilik ve güvenirliği kontrol edilip edilmediğine göre, araştırmanın
yöntemine göre, araştırmanın modeline göre, araştırmanın örneklem grubuna göre, araştırmanın örneklem büyüklüğüne ve seçimine göre, veri toplama araçlarına göre, veri analiz tekniklerine göre, incelenen tezlerin faydalandıkları
yerli ve yabancı kaynak durumuna göre değerlendirilmektedir. Araştırmada incelenen tezlerde elde edilen bulgular yüzde ve frekans dağılımına göre yorumlanmaktadır. İncelenen tezlerin sonucunda, kariyer basamakları konusunda güncel
çalışmaların olmadığı, kariyer basamakları konusunda örneklem grubu olarak öğretmenlerin tercih edildiği, araştırma yöntemi olarak nicel araştırma yönteminin fazlaca kullanıldığı, evrene en iyi şekilde ulaşmak amacıyla örneklem
büyüklüğünde 350 ve üzerinde kişilerle çalışıldığı, veri toplama aracı olarak araştırmacılar ölçek ve ankete yöneldiği, incelenen tezlerin büyük çoğunluğunda veri toplama araçlarının geçerlilik ve güvenirlik çalışmalarının araştırmacılar
tarafından yapıldığı, veri analizi tekniğinde t testi ve anova kullanımının yaygın olduğu, yerli kaynak kullanımında yeterli olmasa da yabancı kaynak sayısına oranla fazla olduğu tespit edilmiştir. Bu araştırma sonucunda elde edilen
bulgular doğrultusunda; konu hakkında doktora çalışmalarının artması, yabancı kaynakların sayısının artması, basit tesadüfi örneklem dışında diğer örneklem seçimi yöntemlerinin de uygulanması, faydalanılan kaynak sayısını attırılması
önerilir.
Examination of Perceptions About Cookery Education With Metaphor Analysis
Authors: Deveci Bahar
Published: June 2023

Aşçılık, günümüzde popüler bir meslek olarak nitelendirilmektedir. Aşçılık eğitimi; Türkiye’de örgün eğitim kapsamında olan mesleki teknik liseler ve meslek yüksekokulları tarafından ön lisans düzeyinde verilmektedir. Bu araştırmanın
amacı; aşçılık eğitimi alan öğrencilerin aşçılık eğitimine ilişkin algılarının saptanmasıdır. Belirlenen bu amaç doğrultusunda metafor yorumlamaya başvurularak metafor analizinden faydalanılmıştır. Araştırmada her bir öğrenciden
aşçılık eğitimin mevcut durumuna ve olması istenen durumuna ilişkin birer tane metafor üretmesi istenmiştir. Araştırmanın evrenini; Kırklareli Üniversitesi aşçılık programı öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırma verileri 2022-2023
eğitim-öğretim yılı güz döneminde Kırklareli Üniversitesi Pınarhisar Meslek Yüksekokulu Aşçılık Programı’nda 1. ve 2. sınıflarda öğrenim gören öğrencilerin katılımıyla gerçekleşmiştir. Elde edilen 97 form üzerinden gerekli incelemeler
yapılarak metaforlar belirlenmiş ve kategoriler oluşturulmuştur. Araştırma sonucunda; katılımcıların aşçılık eğitiminin mevcut durumuna ilişkin 64 tane geçerli metafor ürettikleri tespit edilmiştir. Üretilen bu 64 metafor için
oluşturulan kategoriler; yetersiz olma, başlangıç olma, sanatsal, döngüsel, hayatî ve duygusal şeklinde isimlendirilmiştir. Katılımcıların aşçılık eğitiminin olması istenen durumuna yönelik ise 55 tane geçerli metafor ürettikleri
tespit edilmiştir. Üretilen bu 55 metafor için oluşturulan kategoriler; pratik ağırlıklı olma, yaratıcı olma, içerik, gerçeklik ve kılavuz olma şeklinde isimlendirilmiştir.
The Past, Present and Future of Rose Productıon in Turkey's Agrıcultural Polıcy: A Field Study in Isparta
Authors: Özgün Cengiz
Published: June 2023

Bu çalışmanın amacı, genelde Türkiye’nin tarım politikasını, özelde ise gül üretimini incelemektir. Türkiye’de gül üretiminin yaklaşık %80’i Isparta ve çevresinde yapılmaktadır. Gül üretimi, ülkeye ve yöre halkına ekonomik katkı ve
sosyal refah sağlamaktadır. Bununla birlikte 2020 yılında Türkiye’de de görülen koronavirüs salgınının, günümüzde yaşanan ekonomik krizin ve Rusya-Ukrayna savaşıyla birlikte enerji ve petrol fiyatlarındaki artışın, tarım politikalarını,
dolayısıyla gül üretimini de etkilediği düşünülmektedir. Kamu politikası, devletin yapmayı ya da yapmamayı seçtiği her şey olarak tanımlanmaktadır. Kamu politikası, başta kamu yönetimi olmak üzere maliye, iktisat, çalışma ekonomisi,
sosyal politika, hukuk, siyaset bilimi ve uluslararası ilişkiler gibi birçok disiplinin ilgi alanına girmektedir. Dolayısıyla kamu politikası kavramının kullanılmasıyla dış politika, iktisat, tarım, eğitim, sağlık, konut gibi birçok
farklı alana yönelik politikalara işaret edilmektedir. Tarım politikası kapsamında devlet tedbir almış mıdır? Hangi tedbirleri almıştır? Gelecekte neler yapılmalıdır? Merkezi yönetim, yerel yöneticiler ve üreticiler ne düşünmektedirler?
Yarı yapılandırılmış mülakat tekniği ile yukarıda belirtilen konularda elde edilen bulguların, literatüre katkı sağlayacağı değerlendirilmektedir. Çalışmada, Türkiye’nin gül yağı üretiminde lider konumunu sürdürmesi, üreticilerle
birlikte devletin, özel sektörün ve üniversitelerin birlikte çalışmasına bağlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
The Problem of Misreporting in the Assessment of Dietary Intake
Authors: Yavuz Cansev Meşe
Published: June 2023

Beslenme durumunun belirlenmesi, bireyin ihtiyaç duyduğu besin öğelerinin ne ölçüde karşılandığını göstermesi açısından oldukça önemlidir. Diyetle vücuda alınan enerji ve besin öğesi alımının doğru bir şekilde saptanması, diyetin insan
sağlığı üzerindeki etkilerinin anlaşılmasını sağlamakta, insan sağlığı ve hastalıklar arasındaki ilişkinin değerlendirilmesinde diyetin rolünü ortaya koymaktadır. Beslenme çalışmalarında katılımcıların diyet alımının belirlenmesinde
sıklıkla özbildirime dayalı yöntemler kullanılmaktadır. Ancak yapılan araştırmalar doğru olmayan özbildirim problemine dikkat çekmektedir. Literatürde özellikle de gelişmiş ülkelerde enerji alımının tüketilenden daha düşük ya da
fazla beyan edilmesi birçok araştırmada açık bir şekilde gösterilmiştir. Katılımcılar tarafından, enerji alımının normalden düşük ya da fazla beyanı ile yapılan bu yanlış özbildirim, beslenme çalışmalarının güvenilirliğini olumsuz
etkilemektedir. Enerji alımının düşük beyan edilmesi, daha sık karşılaşılan ve bireylerin diyet alımının doğru değerlendirilmesini engelleyen bir durumdur. Düşük bildirim kadar olmamakla birlikte, enerji alımının fazla beyanı da
yapılan araştırmalarda gösterilmiştir ve fazla bildirim özellikle küçük yaş gruplarında daha sık görülmektedir. Unutkanlık, vücut ağırlığı, beden memnuniyetsizliği, cinsiyet, yaş gibi faktörler yanlış bildirimin nedenleri olarak
gösterilmektedir. Düşük ve fazla bildirimde bulunan grupların özelliklerinin bilinmesi beslenme çalışmalarında araştırmacılara katkı sağlayabilir. Enerji alımının düşük ve fazla bildirimi üzerinde etkili olan faktörlere bütüncül
bir bakış açısıyla yaklaşılarak, bireylerin yanlış özbildirimlerinin altında yatan farklı nedenlerin ortaya konulması için daha fazla araştırma yapılmalıdır.
Self-Presentation On Social Media: A Research On The Factors Of Nonverbal Behavior In Influencer’s Self-Presentation On Instagram
Authors: Karakuyu Ekin , Eğinli Ayşen Temel
Published: June 2023

Benlik, kişilerin kim olduklarını tanımlayan ve kişilerin yaşadıkları çevreyle bağlantılı şekilde anlam kazanan bir kavramdır. Benlik sunumu ise etkileşim sürecinde kişilerin kendi düşünce ve davranışlarını farkında olarak ya da olmadan
belirli düzenlemeler getirmeleri anlamına gelmektedir. Gelişen teknolojik altyapılarla birlikte günümüzde artık benlik sunumu yalnızca yüz yüze gerçekleşmemekte ve kişiler çevrimiçi platformlar aracılığıyla kendileriyle ilgili
bilgileri başka insanlarla paylaşabilmektedir. Influencer’lar, bu uygulamalardan biri olan Instagram üzerinden kendi takipçi kitlelerine fikir ve önerilerde bulunmaktadır. Bu çalışmada düzenli fotoğraf ve video paylaşımında bulunan
Influencer’ların benlik sunumlarında kullandıkları sözsüz davranışların yerinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla 5 kadın 5 erkek olacak şekilde toplamda 10 Influencer’ın son 1 aydaki paylaşımları incelenmiş ve içerik analizi
yöntemiyle sonuçlar değerlendirilmiştir.
Huseyın Rahmı’s Istanbul Around The Forest Metaphor
Authors: Ordu Fatih
Published: June 2023

Hüseyin Rahmi Gürpınar Türk edebiyatının çok sayıda eser vermiş yazarlarından biridir. Yazdığı 41 roman, 9 hikâye ve 5 tiyatro eserinin temel konusu İstanbul’dur. “Yüzde yüz İstanbullu muharrir ve İstanbul’un muharriri” olarak adlandırılan
yazar, eski İstanbul hayatının en büyük tarihçisi olarak gösterilir. Onun eserlerinde İstanbul’un iç mahalleleri ve bu mahallelerde yaşayan halk diğer romancılara göre daha detaylı bir şekilde sergilenir. Hüseyin Rahmi okuru için
asıl fırsat, eski İstanbul hayatı kadar, o hayatın içinde şekillenmiş insanların gündelik kaygı, ihtiras ve sevinçlerini bulabilmesidir. Hüseyin Rahmi’nin eserlerinde mekânsal anlamda İstanbul; girift yapısı, derinliği, sonsuzluğu,
gizemi ve hatta masalsılığıyla tıpkı bir orman görünümündedir. Romanlarda eskiler şehri tarif ederek, yeniler tasvir ederek gösterirler. Şehrin eski kuşak sakinleri ile gençleri arasında bir algı farkı oluşmuştur. Bu iki algının
kökeninde Batılı modern düşünüş yatar. İstanbul’u orman metaforunda okuma imkânı veren eski kuşağın şehri algılama biçimidir. Yeni kuşakların modern okullarda okumaya başlaması, elektriğin ve otomobillerin kullanılmaya başlanması
şehirdeki bütün zaman ve mekân algısını değiştirir. Hüseyin Rahmi her şeyden evvel kaybolan İstanbul’a ve insanlarına son bakışını atan bir gözdür. Bu çalışmada Hüseyin Rahmi’nin eserlerinden hareketle orman metaforu ile şehir
[İstanbul] arasındaki ilintiler araştırılmış, elde edilen sonuçlarla şehrin o günkü yaşayışına dair izler tespit edilmeye çalışılmıştır.
Evaluation of Teachers' Views on Organizational Trust
Authors: Cücü Hatice , Fırat Gürkan , Kaymakcı Emre , Oral Nuri , Kuzan İbrahim , Özer Melike
Published: June 2023

Öğretmenlerin örgütsel güven ile ilgili görüşlerini belirlemeyi amaçlayan bu çalışmada nitel yöntem kullanılmıştır. Araştırma nitel araştırma yöntem ve tekniklerinden durum araştırması şeklinde tasarlanmıştır. Çalışma grubunu 12 öğretmen
oluşturmakta olup, katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Bu çalışmada yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Veri toplama süreci katılımcıların uygunluk durumlarına göre belirlene gün ve saatlerde
yüz yüze yapılmıştır. Araştırmanın analizi için verilerden uygun tema ve kategoriler oluşturulmuş uygun kodlamalarla içerik analizi yapılmıştır. Öğretmenlerin güven konusunda yaşadığı sorunlar üç temada toplanmıştır: Bu sorunlar
okul idarecileri kaynaklı güven sorunları, öğrenci kaynaklı güven sorunları ve çevre kaynaklı güven sorunlarıdır. Okul idarecileri kaynaklı güven sorunları, eşit davranılmama, tutarsız tutum ve uygulamalar, baskı, mobbing gibi
faktörlerden kaynaklanmaktadır. Öğrenci kaynaklı güven sorunları, ailenin çocuğunu tam olarak tanıyamaması, düşük eğitimli velilerin desteği eksikliği gibi nedenlerle ortaya çıkmaktadır. Çevre kaynaklı güven sorunları ise seyyar
satıcılar, kültürel farklılıklar, cezaevi yakınlığı gibi faktörlerle ilişkilendirilmektedir. Öğretmenler örgütsel güvenin oluşması için adil yönetim, iş birliği, uyum, etkili iletişim gibi gerekliliklerin önemini vurgulamaktadır.
Yüksek örgütsel güven olumlu etkiler yaratırken, düşük örgütsel güven öğretmenlerde çaresizlik, motivasyon düşüklüğü gibi olumsuz etkilere yol açmaktadır.
Examination of Cahit Uçuk's Work Titled Gümüş Kanat in Terms of Core Values
Authors: KANA Fatih , GEÇGEL Hulisi , ÖZTÜRK Nazife Esra
Published: June 2023

This study aims to examine Cahit Uçuk's "Gümüş Kanat" in terms of core values. The document review method was used in the research one of the qualitative research methods. The data obtained in the study were analyzed by the descriptive
analysis method. The work examined in the research is Cahit Uçuk's work called “Gümüş Kanat” written for children. The work aims to instill the concepts of love and hope in children. In the work, issues such as the friend's trustworthiness
and understanding related to the value of friendship are emphasized. In the work, it is seen that the novel's hero is always honest with his mother and father, and he always behaves sensitively while acting toward other people.
The value of self-control is generally seen as stability for the future and success, and self-control so as not to upset others. In general, the value of patience is dealt with in the work with subjects such as struggle, perseverance,
and cooperation to have good days. In the work, it is seen that the value of respect emerges as the respect for the elders and the mother and father, and the respect paid to someone in a superior position in the workplace. The
value of responsibility is handled in the work as a person's ability to dwell his life and to take significant responsibility for the health and happiness of his family. As a result, it is stated that the messages related to the
values in the work are correlated with the core values.
Examination of Teachers' Opinions on Professional Motivation
Authors: AYDIN Kenan , ŞENYÜZ Mahmut , ÇİÇEK Süreyya , AYDIN Ömer , ERKUŞ Sidar , ÇİÇEK Erdal
Published: June 2023

Bu araştırmada, Türkiye’deki öğretmen motivasyonuna yönelik anaokulu, ilköğretim ve lise gibi kademelerde görev yapmakta olan öğretmenlerin görüşlerinin alınıp analiz edilmesi ve bu analiz doğrultusunda öğretmenlerin mesleki motivasyonlarına
etki eden etmenlere odaklanılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yaklaşımı tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcılarını devlet okullarında görev yapmakta olan 60 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı
olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmada toplanan veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir. İkinci aşamada ise veriler analiz sonucunda tema ve alt temalara ayrılarak
kategorize edilmiştir. Verilerin çözümlenmesi sonucu elde edilen bulgular, ilgili literatüre dayanarak tartışılmış ve araştırmanın amaçları doğrultusunda sonuç ve tartışma oluşturulmuştur. Araştırma sonuçlarına göre katılımcılar
mesleki motivasyonlarını okul ortamı, okul yöneticilerinin davranışları, teknolojik alt yapı, öğrencinin hazırbulunuşluk düzeyi, öğrencinin iletişim şekli ve uzaktan eğitimin etkilediği yönünde görüş belirtmişlerdir.
The Place of Disaster Topics in the Textbooks from Beginning of the Republic to Present
Authors: KILCAN Bahadır , ÇAKIR Şeyma
Published: June 2023

Geçmişten günümüze eğitimde en fazla kullanılan materyaller ders kitaplarıdır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye Cumhuriyeti’nin ilanından günümüze kadar olan süreçte şimdiki adı ile sosyal bilgiler dersi kapsamındaki ders kitaplarında
yer alan afet ve afet eğitimi kavramlarını incelemektir. Nitel araştırma yönteminde tasarlanan çalışmada doküman analizi yöntemine başvurulmuş ve elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Çalışma kapsamında
60 ders kitabı incelenmiş bu ders kitapları arasından 22 ders kitabında afet konularına rastlanmış ve bu 22 adet kitap çalışmaya dahil edilmiştir. Oluşturulan veri setine göre ders kitapları kavram olarak afet, eğitimsel açıdan
afet ve görsel sunuş açısından afet ve afet eğitimiyle ilgili bulgular ortaya konulmuştur. Çalışma sonucunda 1999 yılından 2012 yılına kadar olan süreçte afet türlerinin ders kitaplarında değinilmesinde bir eksilme görülmüş, 2012
yılından 2020 yılına kadar olan süreçte çeşitli afet türlerine değinilmiştir. Afet görselleri analiz edildiğinde ise 1999 yılından itibaren ise haritalar, gazete haberleri ve karikatürlere ders kitaplarında yer verilmeye başlandığı
görülmüştür. Ancak çeşitli afetlere yönelik görseller öğrenciye sunulmadığından dolayı incelenen kitaplarda görsel bakımından eksikliklerin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Genel olarak çalışmanın sonucunda afet ve afet eğitimi konusunda
eğitim-öğretimin en önemli aracı olan ders kitaplarında nitelik bakımından eksiklikler olduğu saptanmıştır.
Examination of Children's Songs About Motor Skills in Music Books Used in Preschool Education
Authors: KAYA Merve Nihan ERTEKİN
Published: June 2023

Bu araştırmada okulöncesi eğitim programında yer alan motor gelişim kazanımlarının gerçekleştirilmesinde müziksel etkinlikler sırasında kullanılan çocuk şarkılarının derlenmesi ve müziksel öğeler bakımından incelenmesi amaçlanmıştır.
Şarkılar derlenirken incelenecek kitapların belirlenmesinde kitapların isim ya da içeriklerinde “okulöncesi müzik eğitimi”, “erken çocukluk müzik eğitimi” başlıklarının yer alması ve 3-6 yaş grubunu kapsadığını belirten kitaplar
olması kriteri konulmuştur. Bu kriterler doğrultusunda seçilen kitaplar içerisinden motor gelişim ile ilgili kazanımların gerçekleştirilmesine yönelik şarkı sözleri içeren şarkılar seçilmiştir. Belirlenen şarkılar betimsel olarak
analiz edilerek şarkının bestecisi, şarkının yer aldığı kitap, ses alanı, ses aralığı, tonalitesi veya makamı ve ölçü sayılarının yer aldığı bir tabloda sunulmuş; şarkıların ses alanı, ses aralığı, tonalite veya makamı ve ölçü
sayılarına göre yüzdelik dağılımları grafiklerle gösterilmiştir. Araştırma sonucunda okulöncesi eğitim programının motor becerilere ilişkin kazanımlarını gerçekleştirmek üzere kullanılan yirmi beş çocuk şarkısı bulunduğu; şarkıların
%28’inin do1-la1 ses alanında yer aldığı, bu ses alanını %12’lik oran ile re1-la1, fa1-la1 ve do1-do2 ses alanları izlediği; şarkıların %36’sının 6’lı ses aralığında olduğu, bunu %20’lik oranla 5’li ve %16’lık oranla 8’li ses aralığında
bestelenmiş veya uyarlanmış çocuk şarkılarının oluşturduğu; şarkıların %28’inin do majör, %24’ünün fa majör tonalitelerinde, %16’sının re hüseyni makamında olduğu; şarkıların %48’inin iki dörtlük, %40’ının dört dörtlük, %8’inin
üç dörtlük, %4’ünün ise altı sekizlik ölçü değerine sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Glazed Polycrome Ceramic Vessels in Medieval City Shamkir of Seljuk Period
Authors: DOSTİYEV Tarix , BAĞIRLI Rasim
Published: June 2023

Çalışmada, Azerbaycan Türk Cumhuriyeti’nin Batı Bölgesi’nde yer alan antik Şamkir kentinde 2006-2019 yılları arasında yapılan arkeolojik kazılar sonucu ortaya çıkarılan, zoomorfik ve antropomorfik motiflere sahip Selçuklu dönemine
ait çok renkli boyalı sgraffito seramik kap örnekleri değerlendirilmiştir. Seramikler kaplar üzerinde kazıma tekniğinin yanı sıra yeşil, sarı, hardal, kestane renkleri ve ayrıca astar görevi gören beyaz angob boya kullanılmıştır.
Birçok örnekte çevresinde bitkisel süslemelerin yer aldığı figürlerin seramik kapların iç kısmında ve kompozisyonun tam ortasında tasvir edildiği görülmektedir. Seramikler üzerinde yer alan süslemelerde en çok kuş tasvirleri yer
almaktadır. Süslemelerde kuş figürlerinin yanı sıra geyik, at, aslan, kaplan vb. hayvanlara ait tasvirleri de yer alır. Kompozisyonlarda ejder ile dövüşen savaşçı tasviri dışında doğruda bir olayı anlatan tasvirlerin neredeyse
yok denilecek kadar az olduğu görülür. Zoomorfik ve antropomorfik motiflere sahip çok renkli sırlı seramik çanak çömlekler üzerinde yer alan süsleme ve figürler Selçuklu döneminin ruhunu, sosyal-kültürel, dini-ahlaki, felsefi yönlerini
ve estetik anlayışını yansıtır.
The Status of Femininity in Refik Halid Karay’s Story Yatık Emine
Authors: GENÇ Hanife Nalan
Published: June 2023

Millî Edebiyat Dönemi yazarlarından olan Refik Halid Karay, roman ve öykü başta olmak üzere yergi, anı ve kronik türde kaleme aldığı yapıtlarla tanınan bir yazın insanıdır. Yazarın yalın ve duru bir Türkçeyle kaleme aldığı ve adıyla
özdeşleşen Memleket Hikâyelerinde Türk aydını ve hükümet tarafından unutulmuş Anadolu insanının yaşamı anlatılır. Bu kitapta yer alan Yatık Emine isimli öykü Refik Halid Karay’ın çok tartışılan ve ses getiren öykülerinden biridir.
Öyküde bürokrasi, memuriyet, kadın ve sürgün izlekleri din, vicdan, ahlak olguları üzerinden düşkün bir kadın odağında ele alınır. Yazar kadını toplumsal cinsiyet kalıplarının ona biçtiği rollerin önyargılarla kesişmesi düzleminde
yansıtır. Öyküde kökleşik değerlerin öngördüğü biçimde aileye bağlı, özverili, namuslu bir kadın idealize edilir. Toplumsal ahlak kavramına eleştiri getiren öyküde namus kavramı doğrudan kadının iffetine bağlanırken, kadının cinselliği
toplumsallaşan bir kavrama dönüşür. Felaketlerin ve yaşanan olumsuzlukların sebebi ve sorumlusu olarak görülen düşkün kadın imgesi olarak vücut bulan öykünün başkişisi Emine, yalnızca sosyal dışlanmışlığa uğramakla kalmaz maruz
kaldığı sözel ve fiziksel şiddete de boyun eğer. Öyküde eril hakimiyet güç ilişkisiyle güçlendirilirken, ikincil konuma itilen kadın öğrenilmiş bir çaresizlikle toplumsal cinsiyetin öngördüğü biçimde yaşamaya itilir. Yazar ekonomik,
psikolojik, sözel ve fiziksel şiddeti fahişe kadın imgesiyle haklı gösteren ve/veya meşrulaştıran eril düşünce sistemini sosyal, yasal ve ahlaki açıdan eleştirir. Öykü böylesi bir sosyal sorunu yüzyıl öncesinden kadın ve kadın
sorunlarının yazında görünür kılınmasına katkıda bulunmasıyla ayrıcalıklıdır.
Examination of Digital Game Addiction in Secondary School Students in Terms of Some Variables
Authors: PEPE Kadir , KARAKUŞ Seydi
Published: June 2023

Araştırma survey tarama modelinde bir araştırma olup, “ortaokulda okuyan öğrencilerin dijital oyun bağımlılıklarının bazı değişkenler açısından incelenmesi” amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Burdur ili Ağlasun ilçesi ortaokul
öğrencileri, örneklem gurubu ise okullarda okuyan toplam öğrencilerin en az %20’si baz alınarak basit tesadüfi yöntemle belirlenmiş 216 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada veriler, betimsel kısım literatür taraması ile alandaki
veriler ise anket yöntemiyle elde edilmiştir. Anket olarak Lemmens, Walkenburg ve Peter (2009) tarafından geliştirilen, Irmak ve Erdoğan (2015) tarafından Türkçeye uyarlanmış Dijital Oyun Bağımlılığı (DOB-7) ölçeği kullanılmıştır.
Anketler araştırmacı tarafından konu hakkında bilgi verildikten sonra gönüllülük esasına göre 104 erkek, 112 kadın olmak üzere toplam 216 katılımcıya doldurtulmuştur. Elde edilen veriler istatistik işlem için uygun istatistik programa
aktarılmıştır. İstatistik işlem olarak tanımlayıcı istatistiklerden, frekens (f), yüzde (%), Descriptive, değişkenler arası farklılıkların tespiti için, Mann-Whitney U ve Kruskal Wallis test işlemleri uygulanmıştır. Araştırma kapsamında
elde edilen verilere göre, katılımcıların genel olarak, dijital oyun bağımlılık düzeylerinin yüksek olmamakla birlikte, oyun bağımlılıklarının “orta” düzeyde olduğunu, oyunları günlük 1-3 saat aralığında ve akıllı telefon ve tabletle
oynadıklarını, oyun türü olarak kadınların, erkelere göre daha çok, strateji ve simülasyon oyunları, erkeklerinde kadınlara göre, yarış ve spor oyunları ve çevrim içi rol yapma oyunları oynadıklarını, oyun oynama süresi ile bağımlılık
arasında anlamlı bir farklığın olduğunu, oyun oynama süresi arttıkça bağımlılığında arttığını söyleyebiliriz.