Η διοίκηση ολικής ποιότητας στη δημόσια πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση στην Ελλάδα
Authors: Βλυσίδου Ευτυχία 
Published: November 2021

Τις τελευταίες δεκαετίες, η ποιότητα στην Εκπαίδευση συνιστά πρωταρχικό στόχο της εκπαιδευτικής πολιτικής στην Ελλάδα, καθώς η προσαρμογή των εκπαιδευτικών οργανισμών στο ανταγωνιστικό και διαρκώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον συναρτάται προς την ποιότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης. Δεδομένου ότι η ΔΟΠ λογίζεται ως ένα αποτελεσματικό σύστημα διοίκησης προσανατολισμένο στη διαρκή βελτίωση, συνιστά αναγκαιότητα ο μετασχηματισμός της κουλτούρας των εκπαιδευτικών, ούτως ώστε να εφαρμόζουν πρακτικές και διαδικασίες τελεσφόρες για την ανάπτυξη πολιτικής ποιότητας στον σχολικό οργανισμό. Η παρούσα έρευνα έχει ως σκοπό τη διερεύνηση των διαστάσεων που διευκολύνουν ή παρεμποδίζουν την εφαρμογή ποιοτικών διαδικασιών για την παροχή αναβαθμισμένων υπηρεσιών στη δημόσια Εκπαίδευση, σε πρωτοβάθμιο και δευτεροβάθμιο επίπεδο, λαμβάνοντας υπόψη τις αρχές διοίκησης του ανθρώπινου κεφαλαίου.Η έρευνα που διεξήχθη σύμφωνα με την ποσοτική προσέγγιση· απευθύνθηκε σε εκπαιδευιτκούς της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και διεξήχθη σε πανελλαδικό επίπεδο με τη συμμετοχή 404 σχολικών μονάδων.Τα κυριότερα ευρήματα της έρευνας συγκλίνουν ότι στους παράγοντες που διευκολύνουν την παροχή αναβαθμισμένων υπηρεσιών στη σχολική μονάδα συναριθμούνται: (α) η ποιοτική ανάπτυξη και βελτίωση του ανθρωπίνου κεφαλαίου, (β) η ανάληψη ποιοτικών δράσεων για την συλλογική ανάπτυξη του σχολείου, (γ) η ανάπτυξη της ποιότητας του έργου που παράγεται στη σχολική μονάδα, (δ) οι διαστάσεις του εκπαιδευιτκού δυναμικού (διασφάλιση στους εκπαιδευτικούς των κατάλληλων συνθηκών αξιοποίησης των δεξιοτήτων τους στην παιδαγωγική διαδικασία, δέσμευση των μελών του συλλόγου διδασκόντων στους στόχους που θέτει ο διευθυντής της σχολικής μονάδας), (ε) οι διοικητικές ικανότητες του σχολικού διευθυντή, ( στ) ο προσδιορισμός της σχολικής μονάδας με προσωπική εμπλοκή του ερωτώμενου εκπαιδευτικού (το σχολείο είναι ένα καλό μέρος εργασίας, σωστή αξιολόγηση του έργου των εκπαιδευτικών, αναγνώριση των καλών επιδόσεων των εκπαιδευτικών, εκπλήρωση των ατομικών στόχων των διδασκόντων μέσω των στόχων της σχολικής μονάδας, σε ποιο σχολείο προτιμά να εργάζεται ο εκπαιδευτικός) και (ζ) ο γενικός προσδιορισμός της σχολικής μονάδας ( επίπεδο ποιότητας του σχολείου και σχολικό κλίμα).Η επιστημονική συνεισφορά της παρούσας διατριβής έγκειται στο ότι αφ’ενός μεν εμπλουτίζει τον διάλογο για την εφαρμογή της ΔΟΠ στη σχολική μονάδα, αφ’ετέρου δε ότι διατυπώει προτάσεις πολιτικής με αποδέκτες όσους χαράσουν την εθνική εκπαιδευτική πολιτική, τους σχολικούς διευθυντές και τους εκπαιδευτικούς. Οι προτάσεις εστιάζουν στη διάμορφωση πολιτικής υιοθέτησης των αρχών της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας, όπως της αξιολόγησης του εκπαιδευτικού έργου, της διοικητικής αυτονομίας του σχολείου, της εισαγωγής του θεσμού του μέντορα· επίσης αφορούν στη διαμόρφωση ενός σταθερού πλαισίου επιμορφωτικής πολιτικής και ενίσχυσης των εκπαιδευτικών για περαιτέρω σπουδές και έρευνα, προκειμένου αφ’ενός μεν να διασφαλίζεται η επαγγελματική ανάπτυξη και βελτίωσή τους, αφ’ετέρου δε εκείνοι να αντιλαμβάνονται την σπουδαιότητα της ομαδικής εργασίας,ώστε να την προωθούν στο πλαίσιο της λειτουργίας της σχολικής μονάδας· στη θεσμοθέτηση διαδικασιών επιλογής στελεχών της Εκπαίδευσης σύμφωνα με τις αρχές της διοικητικής επιστήμης, προκειμένου οι σχολικοί οργανισμοί να διοικούνται από ικανούς και εξειδικευμένους στη Διοίκηση της Εκπαίδευσης διευθυντές· στη στελέχωση των σχολικών μονάδων με μόνιμο εκπαιδευτικό προσωπικό, πρόθυμο να συμβάλλει στην ανάπτυξη διαδικασιών ποιότητας. Τέλος, προτείνονται η αναμόρφωση των συνθηκών λειτουργίας του εκπαιδευτικού οργανισμού, ο οποίος πρέπει να καταστεί χώρος ενδοσχολικής επιμόρφωσης σε θέματα ποιότητας, η διασφάλιση υλικοτεχνικής υποδομής κατάλληλης για την ενίσχυση της επίδοσης των μαθητών και της απόδοσης των εκπαιδευτικών. Οι συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής αναμένεται να συμβάλλουν στο διάλογο για την μετατροπή του ελληνικού σχολείου σε ένα σχολείο ποιότητας.