ИЗУЧЕНИЕ ВЛИЯНИЯ ЖАЛОБ НА КАЧЕСТВО ЖИЗНИ, ПСИХОЛОГИЧЕСКОЕ БЛАГОПОЛУЧИЕ И ЗДОРОВЬЕ МЕДИЦИНСКИХ РАБОТНИКОВ
Authors: М.А. Алчимбаева , Т.К. Рахыпбеков , Б.Б. Аскаров , А.А. Баймагамбетова , Г.С. Базарова , К.С. Абдилов , М.Г. Хамзина , М.Ж. Кудайбергенова , О.П. Цигенгагель 
Published: October 2024

Актуальность: В литературе все чаще признается влияние жалоб со стороны пациентов на здоровье и благополучие медицинских работников. Медицинские работники могут реагировать разными способами, которые могут нанести вред им самим, коллегам и пациентам, включая практику избегания риска и даже суицидальные мысли. Цель: Оценка качества жизни, психологического благополучия и здоровья медицинских работников, в зависимости от опыта жалоб и возмещения расходов на лечение пациентов. Материалы и методы. Было проведено социологическое исследование. Участники были разделены на две группы: отсутствие жалоб, недавние/текущие жалобы. Каждая группа заполнила адаптированные варианты опроса. Результаты исследования были проанализированы с использованием методов описательной статистики. Результаты: Нами были выявлены статистические значимые различия (р=0,059), а именно то, что 50% медицинских работников иногда испытывают плохое настроение, чувство подавленности или безнадежности, которые, когда –либо были подвержены неофициальной жалобе/официальной жалобе со стороны пациентов, либо их родственников. Также нами были выявлены статистически значимые различия (р=0,036), в отношении снижения интереса или ощущения удовольствия при выполнении своих дел, где больше половины участников исследования 52, 6% (n = 10), отметили, что большую часть времени им либо их коллегам/медицинской организации приходилось возмещать расходы на лечение пациентов, у которых наблюдались осложнения. Далее медицинские работники отметили, замедленность движений и речи, которую замечают окружающие. Либо наоборот, чрезмерная и не свойственная им суетливость и активность, где аналогично 52, 0% (n = 13) участников исследования отметили, что большую часть времени им либо их коллегам/медицинской организации приходилось возмещать расходы на лечение пациентов, у которых наблюдались осложнения, (р=0,059). Кроме того, 51,4 % (n = 18) медицинских работников по большей части времени отметили наличие мыслей о том, что было бы лучше, если бы их не было вообще или о том, чтобы сделать с собой что-то плохое, которые также сообщили об наличии опыта возмещения расходов на лечение пациентов, у которых наблюдались осложнения, (р=0,031). Заключение: Медицинские работники, имеющие опыт, связанный с жалобами, имеют значительный риск депрессии, тревоги и суицидальных мыслей. Судебный процесс, длительные временные рамки и назойливое использование систем жалоб связаны с ухудшением психологического благополучия медицинских работников, что позволяет предположить, что усиление защитной практики может стать серьезной глобальной проблемой общественного здравоохранения.

Introduction.The influence of patient complaints on the health and well-being of healthcare workers is increasingly recognized in the literature. Healthcare workers may respond in various ways that can harm themselves, their colleagues, and patients, including engaging in risk avoidance practices and even experiencing suicidal thoughts. Objective: To assess the quality of life, psychological well-being, and health of healthcare workers based on their experience of complaints and reimbursement of patient treatment costs. Material and methods: A sociological study was conducted, and the participants were divided into two groups: no complaints and recent/current complaints. Each group filled out adapted versions of the survey. The research results were analyzed using descriptive statistical methods. Results: We identified statistically significant differences (p=0.059), namely that 50% of healthcare workers sometimes experience a bad mood, feelings of depression, or hopelessness when they have been subjected to unofficial complaints/official complaints from patients or their relatives. We also found statistically significant differences (p=0.036) regarding a decrease in interest or pleasure in performing their tasks, where over half of the study participants, 52.6% (n=10), noted that most of the time they or their colleagues/medical organization had to reimburse the treatment costs of patients who experienced complications. Furthermore, healthcare workers reported slowed movements and speech noticed by others. Conversely, they also reported excessive and uncharacteristic busyness and activity, where similarly 52.0% (n=13) of the study participants noted that most of the time they or their colleagues/medical organization had to reimburse the treatment costs of patients who experienced complications (p=0.059). Additionally, 51.4% (n=18) of healthcare workers mostly reported having thoughts of it being better if they were not there at all or to do something bad to themselves, which they also associated with their experience of reimbursing the treatment costs of patients who experienced complications (p=0.031). Conclusion: Healthcare workers with experience related to complaints are at significant risk of depression, anxiety, and suicidal thoughts. Legal processes, prolonged timelines, and persistent use of complaint systems are associated with a deterioration of the psychological well-being of healthcare workers, suggesting that the intensification of protective practices could become a serious global public health issue.

Кіріспе: Әдебиетте пациенттер тарапынан жасалған шағымның медициналық қызметкерлердің денсаулығы мен амандығына тигізетін әсері жиі танылып келеді. Медициналық қызметкерлерге өздеріне, әріптестеріне және пациенттерге зиянын тигізуі мүмкін тәуекелден қашу тәжірибесі, тіпті суицид ойлары секілді әртүрлі тәсілдермен әсер етеді. Мақсаты: Шағымның тәжірибесіне және пациент еміне жұмсалатын шығындарды өтеуге байланысты медициналық қызметкерлердің өмір сапасын, психологиялық амандығы және денсаулығын бағалау. Материалдар және әдістер: Әлеуметтік зерттеу жүргізілді. Қатысушылар екі топқа бөлінді: шағымның болмауы, жақын уақыттағы/ағымдағы шағымдар. Әр топ сауалнаманың бейімделген нұсқаларын толтырды. Зерттеу нәтижелері сипаттамалық статистика әдістерін пайдаланып, талдау жасалды. Нәтижелерi: Біз статистикалық мәнді айырмашылықтарды (р=0,059) анықтадық, атап айтқанда пациенттер немесе олардың туыстары тарапынан бейресми шағым/ресми шағым алған медициналық қызметкерлердің 50%-ның кейде көңіл-күйлері болмайды, жабырқау және үмітсіздік сезімдеріне беріледі. Сонымен қатар біз өз ісін атқару барысында жұмысынан ләззат алудың немесе қызығушылықтың төмендеуіне қатысты статистикалық мәнді айырмашылықтарды (р=0,036) анықтадық, зерттеуге қатысқан қатысушылардың жартысынан көбі52,6%-ы (n = 10) өздері немесе олардың әріптестері/медициналық ұйым көп жағдайда ауруы асқынған пациенттердің еміне жұмсалған шығындарды өтеген кездерін атап өткен. Ары қарай медициналық қызметкерлер айналасындағы адамдар байқайтын іс-қимыл мен сөйлеу бәсеңдігін атап айтқан. Немесе керісінше, шамадан тыс және оларға тән емес беймазалықты және белсенділікті, сәйкесінше зерттеу қатысушылары52, 0%-ы(n = 13) өздері немесе олардың әріптестері/ медициналық ұйым көбінесе ауруы асқынған пациенттердің еміне жұмсалған шығындарды өтеген кездерін атап өткен. Одан басқа, медициналық қызметкерлердің 51,4%-ы(n = 18) көп жағдайда олай мүлдем болмағанда жақсы болатыны немесе ауруы асқынған (р=0,031) пациенттер еміне жұмсалатын шығындарды өтеу тәжірибесі болғанын хабарлағандарда өз-өзіне жаман әрекет жасау туралы ой болатынын атап айтты. Қорытындылар: Шағымға байланысты тәжірибесі болған медициналық қызметкерлерде депрессия, үрей сезімдері және суицид жасау ойлары болады. Сот процесі, ұзақ мерзімді шектеулер және шағымдар жүйесін беймаза қолдану медициналық қызметкерлердің психологиялық амандығының нашарлауына байланысты, қорғау тәжірибесін күшейту қоғамдық денсаулық сақтау саласының жаһандық мәселесі болуы ықтимал деп болжам жасауға мүмкіндік береді.