Η διερεύνηση της επιλογής διεθνών συνεργατών στο πλαίσιο της διεθνοποίησης των ελληνικών μικρομεσαίων οικογενειακών επιχειρήσεων
Authors: Καμπούρη Αικατερίνη 
Published: September 2021

Η διερεύνηση της επιλογής διεθνών συνεργατών έχει εξετασθεί στο πεδίο του διεθνούς μάρκετινγκ, με τις περισσότερες σχετικές μελέτες να επικεντρώνονται στη διερεύνηση των παραγόντων που επηρεάζουν την επιλογή διεθνών συνεργατών κυρίως στο πλαίσιο των διεθνών κοινοπραξιών και των στρατηγικών συμμαχιών των μεγάλων, πολυεθνικών και πολυμετοχικών επιχειρήσεων. Ωστόσο, έρευνα που να επικεντρώνεται στους μηχανισμούς που καθοδηγούν τη διαδικασία λήψης της απόφασης, κατά την επιλογή διεθνών συνεργατών, φαίνεται να είναι περιορισμένη, ειδικότερα στο πλαίσιο της διεθνοποίησης των μικρομεσαίων οικογενειακών επιχειρήσεων. Υπό αυτό το πρίσμα, στόχος της διδακτορικής διατριβής είναι η κατάδειξη και επεξήγηση της διαδικασίας απόφασης της επιλογής διεθνών συνεργατών, στο πλαίσιο της διεθνοποίησης των μικρομεσαίων οικογενειακών επιχειρήσεων, διαμέσου του εντοπισμού των δράσεων των φορέων λήψης αποφάσεων και των μηχανισμών που προκαλούν αυτές τις δράσεις να συμβούν. Συγκεκριμένα, δύο ερευνητικές ερωτήσεις καθοδηγούν την διδακτορική διατριβή: 1) Πώς οι φορείς λήψης αποφάσεων των μικρομεσαίων οικογενειακών επιχειρήσεων επιλέγουν τους διεθνείς συνεργάτες τους, προκειμένου να επεκτείνουν τις διεθνείς δραστηριότητές τους σε ξένες αγορές; Γιατί; Και 2) Ποιος ο ρόλος και η επιρροή της συναισθηματικής διάστασης στη διαδικασία επιλογής διεθνών συνεργατών, κατά την επέκταση των διεθνών δραστηριοτήτων των μικρομεσαίων οικογενειακών επιχειρήσεων σε ξένες αγορές; Προκειμένου να εκπληρωθεί ο ερευνητικός σκοπός και να απαντηθούν οι ερευνητικές ερωτήσεις, η διδακτορική διατριβή ενσωματώνει: 1) την συμπεριφορική προσέγγιση σχεσιακού μάρκετινγκ (σχεσιακή προσέγγιση) και 2) τη θεωρία του κοινωνικο-συναισθηματικού πλούτου. Η μεθοδολογία έρευνας ακολουθεί τις παραδοχές του κριτικού ρεαλισμού και χρησιμοποιεί την ποιοτική μεθοδολογία των πολλαπλών μελετών περίπτωσης. Συγκεκριμένα, εξετάζονται εννέα διαδικασίες αποφάσεων, οι οποίες είναι ενσωματωμένες σε εννέα ελληνικές μικρομεσαίες οικογενειακές επιχειρήσεις του μελισσοκομικού κλάδου. Τα αποτελέσματα της έρευνας αναδύονται από πολλαπλές πηγές συλλογής δεδομένων (συνεντεύξεις, εγωκεντρικά δίκτυα και αρχειακά δεδομένα) και αναλύονται, τόσο για κάθε μελέτη περίπτωσης, όσο και στο σύνολο των μελετών περιπτώσεων, ακολουθώντας τη λογική της αναστροφής. Τα αποτελέσματα της διδακτορικής διατριβής καταδεικνύουν ότι στο πλαίσιο της διεθνοποίησης των μικρομεσαίων οικογενειακών επιχειρήσεων, επίσημοι και ανεπίσημοι μηχανισμοί διακυβέρνησης που παράγουν οι δομές των ελληνικών μελισσοκομικών μικρομεσαίων οικογενειακών επιχειρήσεων και συναισθηματικοί μηχανισμοί μπορούν να καθοδηγήσουν τις δράσεις των φορέων λήψης αποφάσεων, όταν επιλέγουν διεθνείς επιχειρηματικούς εταίρους για να επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους στις ξένες αγορές. Αυτοί οι μηχανισμοί διακυβέρνησης και οι συναισθηματικοί μηχανισμοί φαίνεται να διαφοροποιούνται ανάλογα με το μέγεθος, τον τύπο και τον στόχο διεθνοποίησης των εξεταζόμενων μικρομεσαίων οικογενειακών επιχειρήσεων, όπως επίσης και με την εξαγωγή επώνυμου, ή μη, προϊόντος και με τον όγκο παραγωγής. Επιπλέον, σύμφωνα με τα αποτελέσματα της διατριβής, οι συναισθηματικοί μηχανισμοί φαίνεται να συνδέονται με τη διατήρηση κοινωνικο-συναισθηματικών διαστάσεων, και να διαφοροποιούν τις δράσεις διαφορετικών μεγεθών οικογενειακών επιχειρήσεων. Η διδακτορική διατριβή προσφέρει σε θεωρητικό επίπεδο νέα γνώση σχετικά με τους γενεσιουργούς μηχανισμούς και το ρόλο των συναισθημάτων στις αποφάσεις των μικρομεσαίων οικογενειακών επιχειρήσεων, ο οποίος παρά τη σημαντικότητά του, δεν φαίνεται να έχει μελετηθεί εκτενώς από τη σύγχρονη βιβλιογραφία του διεθνούς μάρκετινγκ. Σε πρακτικό επίπεδο, η παρούσα διδακτορική διατριβή μέσω των αποτελεσμάτων της παρούσας έρευνας προσφέρει προτάσεις βελτίωσης διοικητικών πρακτικών για τις διεθνοποιημένες, και μη, μικρομεσαίες οικογενειακές επιχειρήσεις.