Βλάβη του ηπατικού παρεγχύματος μετά από ισχαιμία-επαναιμάτωση και η χρήση αντιοξειδωτικών παραγόντων
Authors: Τσαλκίδου Ευανθία 
Published: August 2021

ΣΚΟΠΟΣ: Η βλάβη ισχαιμίας- επαναιμάτωσης στο ήπαρ αποτελεί μείζον κλινικό πρόβλημα, καθώς επηρεάζει τη λειτουργικότητα και τη βιωσιμότητα του ήπατος αλλά και άλλων απομακρυσμένων οργάνων, όπως του εντέρου, του νεφρού και του πνεύμονα. Στη χειρουργική ήπατος, η περίοδος ισχαιμίας μπορεί να είναι ιδιαίτερα παρατεταμένη, ειδικά κατά την εκτομή ηπατικών όγκων, την αντιμετώπιση εκτεταμένων ηπατικών τραυμάτων ή κατά τη διαδικασία μεταμόσχευσης του οργάνου. Η εμπλοκή και άλλων οργάνων μπορεί να οδηγησεί από την ηπατική δυσλειτουργία σε ένα επικίνδυνο σύνδρομο ανεπάρκειας πολλαπλών οργάνων, δυνητικά καταστροφικό για τον ασθενή. Αυτό οδήγησε στη μελέτη διαφόρων παραγόντων οι οποίοι θα μπορούσαν να αποδειχθούν προστατευτικοί για το ηπατοκύτταρο αλλά και για τα λοιπά όργανα, μεταξύ των οποίων και των φλαβονοειδών, γνωστών για τις αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές τους. Σκοπός της μελέτης ήταν η μελέτη της επίδρασης της απιγενίνης στην αποπτωτική διαδικασία που λαμβάνει χώρα στο ήπαρ, στο έντερο, στον νεφρό και στον πνεύμονα, σε ένα πειραματικό μοντέλο ισχαιμίας-επαναιμάτωσης ήπατος σε επίμυες.ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ: Χρησιμοποιήθηκαν συνολικά 48 αρσενικοί αλβίνοι επίμυες τύπου Wistar, ηλικίας 14-16 εβδομάδων και βάρους 220-350gr. Σε όλα τα πειραματόζωα προκλήθηκε ηπατική ισχαιμία με πλήρη αποκλεισμό της ηπατικής αρτηρίας και της πυλαίας φλέβας για 45 λεπτά. Αμέσως μετά, χορηγήθηκε απιγενίνη ενδοπεριτοναϊκά και ακολούθησε επαναιμάτωση του ήπατος για 60, 120 και 240 λεπτά. (τρεις ομάδες). Υπήρξε ισότιμος αριθμός πειραματόζωων (24) τα οποία ως ομάδες ελέγχου υποβλήθηκαν μόνο σε ισχαιμία και σε αντίστοιχα χρονικά διαστήματα επαναιμάτωσης. Ακολούθησε ευθανασία των πειραματόζωων και λήφθηκαν ιστοτεμάχια ήπατος, εντέρου και νεφρού. Στο ήπαρ έγινε ανοσο-ϊστοχημικός έλεγχος της απόπτωσης με τη μέθοδο TUNEL και με τη χρήση του μονοκλωνικού αντισώματος της κασπάσης-3 και ανίχνευση της μοριακής έκφρασης των πρωτεινών Fas, FasL, Bcl-2 και Bax με την τεχνική της real time PCR. Στο έντερο, στον νεφρό και στον πνεύμονα έγινε, επίσης, ανοσοϊστοχημικός έλεγχος της απόπτωσης με τη μέθοδο TUNEL και με τη χρήση του μονοκλωνικού αντισώματος της κασπάσης-3. Επιπρόσθετα, στο έντερο πραγματοποιήθηκε μορφομετρική ανάλυση του αριθμού και του ύψους των εντερικών λαχνών.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Κατά τη διάρκεια της επαναιμάτωσης ο βαθμός της απόπτωσης στο ήπαρ, στο έντερο, στον νεφρό και στον πνεύμονα αυξήθηκε σημαντικά, με τη μεγαλύτερη αύξηση να παρατηρείται στις τέσσερις ώρες μετά την επαναιμάτωση. Σε αυτό ακριβώς το χρονικό διάστημα, η απιγενίνη αποδείχθηκε προστατευτική για το ηπακύτταρο, μειώνοντας τη συγκέντρωση του διαμεμβρανικού υποδοχέα Fas, του μορίου συνδέτη FasL και της προ-απτοτωτικής πρωτεϊνης Bax και αυξάνοντας την αντι-αποπτωτική πρωτεϊνη Bcl-2. Στο ίδιο αυτό χρονικό διάστημα εμφάνισε και τη μεγαλύτερη προστατευτική της δράση, τόσο στο έντερο, όσο και στον νεφρό και στον πνεύμονα, προστατεύοντας τον εντερικό βλεννογόνο, το νεφρικό και το πνευμονικό παρέγχυμα από τη διαδικασία της απόπτωσης.ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ: Τα αποτελέσματα της επίδρασης της απιγενίνης στην ισχαιμία-επαναιμάτωση του ήπατος, μέσω του μηχανισμού της απόπτωσης, φαίνεται να είναι ενθαρρυντικά. Η προστατευτική δράση της απιγενίνης δεν περιορίζεται μόνο στο ήπαρ που υπόκειται σε ισχαιμία- επαναιμάτωση αλλά επεκτείνεται και στα απομακρυσμένα όργανα τα οποία βλάπτονται.