Συμπεριφορική χρηματοοικονομική και αποφάσεις χρηματοοικονομικών επενδύσεων
Authors: Κωνσταντινίδης Αναστάσιος 
Published: September 2021

Η επενδυτική συμπεριφορά των ατόμων, καθώς και οι τρόποι μέσα από τους οποίους λαμβάνουν επενδυτικές αποφάσεις, αποτέλεσε αντικείμενο μελέτης πολλών ερευνητών.Η απόλυτα κυρίαρχη επενδυτική θεωρία μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του ’90, η υπόθεση των Αποτελεσματικών Αγορών, θεωρήθηκε ο ακρογωνιαίος λίθος της επενδυτικής συμπεριφοράς των ατόμων.Σύμφωνα με τη συγκεκριμένη υπόθεση, οι άνθρωποι που εμπλέκονται στην επενδυτική διαδικασία λειτουργούν με γνώμονα τον ορθολογισμό, είναι αποστασιοποιημένοι από τα συναισθήματα και τις προκαταλήψεις τους και οι πληροφορίες είναι πάντα διαθέσιμες στο επενδυτικό κοινό, χωρίς να ασκούν επίδραση στην πορεία των επενδυτικών εργαλείων. Επιπλέον, οι παλαιότερες και οι νέες πληροφορίες δεν έχουν καμία ιδιαίτερη αξία και ενσωματώνονται στις τιμές των μετοχών. Επομένως, ο επενδυτικός ορθολογισμός και η ενσωμάτωση της πληροφορίας σε συνδυασμό με την αποτελεσματική λειτουργία της αγοράς σε βάθος χρόνου, καθιστούν δεδομένη την επιθυμητή επενδυτική ισορροπία.Η απολυτότητα, οι αδυναμίες και οι ελλείψεις της υπόθεσης των αποτελεσματικών αγορών οδήγησαν στην εμφάνιση και καθιέρωση ενός εναλλακτικού οικονομικού υποδείγματος της συμπεριφορικής χρηματοοικονομικής. Ο ορθολογισμός των επενδυτών και η αποτελεσματική αγορά, έρχεται σε σύγκρουση με την ψυχολογία των επενδυτών, τους υποκειμενικούς κανόνες συμπεριφοράς και τις μακροχρόνιες επενδυτικές ανωμαλίες της αγοράς. Η ενσωμάτωση της πληροφορίας και η αντισταθμιστική κερδοσκοπία χωρίς κίνδυνο, βρίσκεται αντιμέτωπη με την αναποτελεσματική πρόσβαση στην επενδυτική ενημέρωση και τις μακροχρόνιες ανισορροπίες που παρατηρούνται στον επενδυτικό χώρο.Η συμπεριφορική χρηματοοικονομική, συνδυάζει την οικονομία με τη ψυχολογία, αντλεί δεδομένα και από άλλες επιστήμες (κοινωνιολογία, ιστορία, ανθρωπολογία) για να ερμηνεύσει τη συμπεριφορά των ατόμων που καλούνται να λάβουν επενδυτικές αποφάσεις. Η νέα οικονομική θεωρία, αποτελεί σύμφωνα με τους θεωρητικούς της, μια θεωρητική υπέρβαση και αντιμετωπίζει τους επενδυτές όχι σαν μια στρατιά ορθολογικών ατόμων, αλλά σαν ανθρώπους με αδυναμίες, προκαταλήψεις, με καταγεγραμμένες μη ορθολογικές συμπεριφορές που ερμηνεύουν την αναποτελεσματικότητα των χρηματαγορών για μεγάλα χρονικά διαστήματα.Η παρούσα διατριβή αποτελεί ακόμη μια μελέτη, που έρχεται να επιβεβαιώσει την ανάγκη ύπαρξης της νέας θεωρίας και τη σημαντικότητα των συναισθηματικών και νοητικών σφαλμάτων καθώς και προκαταλήψεων στη διαμόρφωση λανθασμένης και παράλογης επενδυτικής συμπεριφοράς και απόφασης. Καταγράφει τα σημαντικότερα συναισθηματικά και νοητικά σφάλματα, φαινόμενα της υπερεμπιστοσύνης, της πλαισίωσης, της αγέλης, της νοητικής λογιστικής, της αποστροφής της απώλειας και της αντιπροσωπευτικότητας καθώς και των προκαταλήψεων που επηρεάζουν και επιδρούν σε κάθε φαινόμενο ξεχωριστά.Επιπρόσθετα, η έρευνα που έχει πραγματοποιηθεί σε πιστοποιημένα στελέχη χρηματιστηριακών εταιριών με έδρα την Αθήνα και για πρώτη φορά στην Ελλάδα, προσπαθεί να ανακαλύψει κατά πόσο τα πιστοποιημένα στελέχη των εταιριών, λειτουργούν υπό την επήρεια των συναισθηματικών και ψυχολογικών φαινομένων και των προκαταλήψεών τους.Επομένως η βαρύτητα και η σημαντικότητά της είναι μεγάλη, επειδή τα στελέχη αποτελούν κέντρα επιρροής, διαχειρίζονται χαρτοφυλάκια και επηρεάζουν σε σημαντικό βαθμό την ισορροπία της χρηματαγοράς. Μέσα από τα αποτελέσματα της έρευνας και από τις συμπερασματικές προτάσεις της διατριβής καθίσταται προφανής η αναγκαιότητα της θεωρίας της συμπεριφοράς, ενισχύεται η σημαντικότητα της νέας αυτής επιστήμης που δεν αποτελεί απλά ένα νέο εναλλακτικό μοντέλο αλλά μια οικονομική θεωρία που διαμορφώνει τους επενδυτικούς στρατηγικούς δρόμους.