Προγνωστική σημασία των multidrug resistance protein (MDR) και του ενζύμου glutathione-s-transferase (gst) στα νεφρογενή καρκινώματα
Authors: Καπριλιάν Χριστίνα 
Published: August 2021

Στην παρούσα μελέτη εξετάζεται η ανοσοϊστοχημική έκφραση των p-glycoprotein 170 και glutathione-S transferase, στα νεφρικά καρκινώματα ,οι οποίες είναι πρωτεϊνικά μόρια που ενοχοποιούνται στην ανάπτυξη φαρμακευτικής αντοχής στα καρκινώματα αυτά. Η p-glycoprotein αποτελεί μια διαμεμβρανική πρωτεΐνη η οποία λειτουργεί ως αντλία εκροής από το κύτταρο, μεγάλου εύρους ουσιών και πιθανότατα λειτουργεί ως αμυντικός μηχανισμός έναντι βλαπτικών παραγόντων. Θεωρείται υπεύθυνη για τη μειωμένη συσσώρευση φαρμάκων σε φαρμακοανθεκτικά κύτταρα, ενώ έχει συσχετισθεί και με ανάπτυξη αντίστασης σε αντικαρκινικά φάρμακα. Οι GST’s αποτελούν ομάδα ενζύμων αποτοξίκωσης. Διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην προστασία των κυττάρων από κυτταροτοξικούς και καρκινογόνους παράγοντες. Καταλύουν την σύζευξη γλουταθειόνης με ποικιλία ενδογενών ή και εξωγενών ουσιών δημιουργώντας σύμπλεγμα περισσότερο διαλυτό και εύκολο να αποβληθεί από το κύτταρο. Λόγω του τρόπου δράσης τους, φαίνεται να εμπλέκονται στην αντίσταση σε αντικαρκινικά φάρμακα. Επίσης ερευνάται πιθανή συσχέτιση της μεταξύ τους έκφρασης ή και κλινικών ή ιστοπαθολογικών παραμέτρων και εκτιμάται η προγνωστική τους αξία..Η ανοσοϊστοχημική μελέτη αφορούσε 60 παρασκευάσματα νεφρικού καρκινώματος μονιμοποιημένα σε διάλυμα φορμόλης και εγκλεισμένα σε παραφίνη με τη χρήση μονοκλωνικών αντισωμάτων για τους δείκτες : p-glycoprotein και glutathione-S transferase.Θετική έκφραση p-glycoprotein διαπιστώθηκε σε 38 περιπτώσεις νεφρικού καρκινώματος (ασθενώς έως έντονα θετική), στην πλειονότητα των διαυγοκυτταρικών καρκινωμάτων ενώ δεν εκφράσθηκε στον θηλώδη υποτύπο. Με άλλα λόγια παρατηρήθηκε θετική συσχέτιση μεταξύ του ιστολογικού τύπου του καρκινώματος και της έκφρασης της p-glycoprotein. Δεν διαπιστώθηκε θετική συσχέτιση μεταξύ της έκφρασης της p-glycoprotein και του βαθμού διαφοροποίησης του όγκου. Όσον αφορά στην έκφραση της glutathione-S transferase αναγνωρίστηκε θετική έκφραση σε 50 περιπτώσεις νεφρικού καρκινώματος, ασθενώς ή έντονα θετικά, ενώ τα θηλώδη ήταν ή αρνητικά ή ασθενώς θετικά, με θετική συσχέτιση με τον ιστολογικό τύπο του καρκινώματος και χωρίς να υπαρχει στατιστικά σημαντική σχέση με το βαθμό διαφοροποίησης του όγκου. Τέλος δεν τεκμηριώθηκε συσχέτιση μεταξύ της έκφρασης της p-glycoprotein και της έκφρασης της glutathione-S trasferase.Τα ευρήματα μας πιστοποιούν σημαντικά θετική έκφραση της p-glycoprotein και της glutathione-S transferase στην πλειοψηφία των διαυγοκυτταρικών έναντι του θηλώδους υποτύπου του νεφρικού καρκινώματος. Αυτό ενισχύει την πιθανή διαγνωστική αξία της gst και της pgp ως διαγνωστικών δεικτών των διαυγοκυτταρικών νεφρικών καρκινωμάτων. Η απώλεια της έκφρασης της gst με την αύξηση του βαθμού διαφοροποίησης του καρκινώματος δεν διαπιστώθηκε. Ωστόσο, η μειωμένη έκφραση αυτών των ενζύμων αποτοξίκωσης, που προστατεύουν τον ιστό από καρκινογόνα, μπορεί να συνεισφέρει στην αύξηση του κινδύνου καρκινογένεσης και άρα εμφάνισης νεφρικού καρκινώματος. Επίσης στατιστικά σημαντική σχέση δεν φαίνεται να υπάρχει μεταξύ της έκφρασης της p-glycoprotein και του βαθμού διαφοροποίησης. Η υψηλή έκφραση της p-glycoprotein σε υγιή και καρκινικό νεφρικό ιστό μπορεί να εξηγήσει την ελαττωμένη ανταπόκριση στη χημειοθεραπεία του νεφρικού καρκινώματος, λόγω της χημειοανθεκτικότητας, μέσω της αυξημένης αποβολής του φαρμάκου από το κύτταρο, στοιχείο το οποίο θα μπορούσε να αποτελέσει προγνωστικό παράγοντα της έκβασης της νόσου. Τα καρκινώματα του νεφρού που μελετήθηκαν παρουσίασαν μεγαλύτερο ποσοστό θετικής έκφρασης και στους δύο δείκτες. Μεταξύ των δυο δεικτών η gst παρουσιάζει υψηλότερο ποσοστό θετικής έκφρασης στα καρκινώματα σε σχέση με την p-glycoprotein. Από τη διερεύνηση της gstgroup * volp170group Crosstabulation δεν παρατηρείται τάση συσχετισμού της έντασης της έκφρασης της gst και της p-Glycoprotein 170 . Περαιτέρω μελέτες σε ασθενείς με καρκίνο του νεφρού ή άλλων οργάνων απαιτούνται για την καλύτερη κατανόηση των σύνθετων μηχανισμών που συμβάλλουν στον έλεγχο της χημειοανθεκτικότητας των καρκινωμάτων αυτών καθώς και για την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων ως προς την προγνωστική τους αξία. .