bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
SALİH BİN CELALEDDİN’İN TARİH-İ MISIR ADLI ESERİ ÜZERİNE
Authors: MANAV Asli
Published: February 2019

Kültür ve bilim tarihinin zenginlikleri tarihî eserlerin gün yüzüne çıkarılabilmesi ile

mümkündür. Türk kültür ve bilim tarihi için de el yazması eserler, belirtilen doğrultuda bir

özelliğe sahiptir. Makalede 16. yüzyılda Mısır‟da baĢlanıp yazımı Ġstanbul‟da tamamlanmıĢ olan

dönemin alimlerinden Salih Bin Celaleddin‟in Tarih-i Mısır adlı eseri içeriği ve dil özellikleri ile

birlikte tanıtılmaya çalıĢılmıĢtır. Osmanlı Türkçesi özelliklerinin belirgin olduğu eserde Eski

Anadolu Türkçesi dönemine ait özelliklerin da kısmen görülmesi itibariyle Tarih-i Mısır, geçiĢ

dönemi özellikleri barındırmaktadır. Müellif nüshası Ġstanbul Topkapı Sarayı Kütüphanesi

Türkçe El Yazmaları bölümünde R. 1405 koduyla yer almakta olup makaleye esas teĢkil

etmektedir. Eserin müellifi Salih Bin Celaleddin, Tosya doğumlu, Sultan Bayezid baĢta olmak

üzere dönemin etkin medreselerinde müderrislik yapmıĢ, Mısır‟da da kadılık yapmıĢ olan

dönemin âlimlerindendir. Sayfada 21 satırın bulunduğu Tarih-i Mısır, 232 varaktan oluĢmuĢ

mensur bir eser olup sayfalarının tamamı harekelidir. Celalzade Salih Çelebi'nin Tarih-i Mısır

adlı el yazması eseri, her sayfasında 21 satırın bulunduğu, 232 varaklık nesih hatla yazılmıĢ

mensur bir eserdir. Eser Topkapı Sarayı Müzesi Türkçe Yazmaları Bölümü'nde R.1405 ArĢin

numarasıyla kayıtlı bulunmaktadır. Eserin Ġstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi'nde

altı, Topkapı Sarayı Türkçe Yazmaları Bölümü'nde dört, Hidiv Kütüphanesi Türkçe Yazmaları

Bölümü'nde üç, Süleymaniye Kütüphanesi'nde üç, Avusturya Milli Kütüphanesi Türkçe

Yazmaları Bölümü'nde iki, Ġzmir Milli Kütüphanesi ve Mısır Milli Kütüphanesi Türkçe Yazmaları

Bölümü'nde birer tane olmak üzere yirmi bir nüshası daha bulunmaktadır. Tam nüsha özelliği

taşıması ve müellif hattı olması nedeniyle çalışma konumuz olarak bu nüsha tercih edilmiĢtir.

Anahtar Kelimeler: 
BATI ANTALYA’DA TARİHÎ YAPILARDAN KAYNAKLANAN YER ADLARI ÜZERİNE
Authors: GÜNDÜZ ÖNAL Aysun
Published: February 2019

Dilimize yer adı bilimi olarak çevrilen toponimi, Yunan kökenli olup topos “yer” ve onoma

“ad” kelimelerinin birleştirilmesinden oluşturulmuştur. Ad biliminin önemli inceleme alanlarından

biri olan yer adı bilimi, son yıllarda araştırmacıların üzerinde titizlikle durduğu bilim dallarından

biridir. Bu bilim dalı, yer adlarını veriliş eğilimleri, kökenleri ve yapıları açısından değerlendirir.

Bunun yanında yer adlarının geçirdiği değişiklikleri de tarihî kaynaklara dayanarak gün yüzüne

çıkarır.

Tarih boyunca çok farklı medeniyetlerin yerleşme alanı olan Antalya, Bergama kralı II.

Attalos’un tahta geçişinden sonra İ.Ö. 158 yılı civarında kurulmuştur. Adını kral Attalos’tan alan

bu şehir, kaynaklarda Atalia, Adalia, Satalia, Antaliyye, Adalya gibi isimlerle yer alır. Her dönemde

yerleşim merkezi olarak kullanılan Antalya ve çevresinde antik dönemlerden kalma yer adlarına

sıklıkla rastlanır.

Bu çalışma, belediyelerden alınan numarataj belgeleri doğrultusunda hazırlanmıştır.

Çalışmada Batı Antalya’da bulunan tarihî yapılardan adını alan yer adları üzerinde durulmuştur.

Tarihî yer adları ile tarihî yapıların kaynaklık ettiği yer adları aynı çatı altında değerlendirilmiştir.

Bu adların tarihsel gelişimleri ve yapısal özellikleri verilmeye çalışılmıştır. Türkçe yer adları, Eski

ve Orta Türkçe dönemlerindeki biçimleriyle, alıntı yer adları ise esas şekilleriyle konu edilmiştir.

Yabancı kökenli kelimelerden değişerek geldiği düşünülen yer adları eğer ek almıyorsa basit

olarak kabul edilmiştir. Birleşik kelimelerden oluşan yer adları ise kendi içinde gruplandırılmıştır.

Çalışmanın amacı, Batı Antalya’nın kültürel hazinelerinden biri olarak kabul edilen tarihsel yer

adlarını gelecek nesillere aktarmak ve toponimi bilimine katkıda bulunmaktır.
MİMARİ MEKÂN KURGUSUNDA DOLU-BOŞ TEORİSİ: ESOGÜ FEN EDEBİYAT FAKÜLTESİ, MEŞELİK KAMPÜSÜ
Authors: ÖZTÜRK Ayşen Çelen , KAÇAR Duygu , ALPTEKİN Orkun
Published: February 2019

Üniversiteler genel anlamda bireylere akademik eğitim vermeyi, mesleki beceri ve

yeterlilik kazandırmayı, bir yandan da bulundukları ülkeyi, bölgeyi, ekonomik ve kültürel açıdan

kalkındırmayı amaçlayan eğitim kurumlarıdır. Bu kurumlardan faydalanan kullanıcıların, bilimsel

ve akademik çalışmaları için kapalı derslik, laboratuvar, uygulama alanları ile boş vakitlerinde

sosyalleşip, dinlenebilecekleri, bedensel aktivitelerini gerçekleştirebilecekleri açık alanlara

ihtiyaçları bulunmaktadır. Bu alanların fiziksel yapıları ve kaliteleri, kullanıcıların kullanma

biçimlerini doğrudan etkileyerek, bireyin sosyolojik, psikolojik ve akademik gelişiminde önemli rol

oynamaktadır. Dinamik yapılar olarak üniversiteler, güncel ihtiyaçlara ve yenilikçi bilimsel

çalışmalara olanak sağlayabilecek, mekânsal tasarımlara ihtiyaç duymaktadır. Bu çalışmada,

Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Meşelik Yerleşkesi’nde yer alan Fen Edebiyat Fakültesi’nin

“Eğitim ve İdari” yapı tasarımı kavramsal çerçevesi üzerinden ele alınmıştır. Gestalt

prensiplerinden şekil – zemin ilişkisinin üçüncü boyuttaki karşılığı olan dolu – boş teorisi ile

tasarlanan yapı, Meşelik Yerleşkesi içerisinde bir doluluk olarak değerlendirilmiştir. yapı sınırları

içinde tasarım alanı masif bir blok olarak görülmüş, yatayda ve düşeyde alt zemin, zemin ve

zemin üstü kotlarda yapılan boşaltmalar ile biçimlendirilmiştir. Tasarım kararındaki bu

boşaltmalar, üçüncü boyutta cephedeki açıklıklar ve yerleşke ile ilişkilemeyi sağlayan ara

kesitler olarak açık alanları formüle etmiştir. İdari, akademik ve sosyal mekanların her biri

enformel eğitimi destekleyen açık alanlar çevresinde toplanarak akademik personel ve öğrenci

için bir etkileşim alanı oluşturulmuştur.
YOKSULLUK VE GELİR EŞİTSİZLİĞİNİN DİNAMiKLERİ: SEÇİLMİŞ AVRUPA VE MERKEZ ASYA ÜLKELERi ÜZERiNE DİNAMİK PANEL VERİ ANALİZİ
Authors: DURGUN KAYGISIZ Ayşe
Published: February 2019

Bireylerin temel gereksinimlerini karĢılayamaması ya da temel gereksinimlerini karĢılasa

bile toplumsal seviyenin gerisinde kalmak olarak tanımlanan yoksulluk, aynı zamanda kaynak

yetersizliğinden de kaynaklanmaktadır. Gelirin, bireyler, gruplar ve bölgeler arasındaki

dağılımında oluĢan farklılıklar ise gelir eĢitsizliği olarak tanımlanmaktadır. Gelir eĢitsizliği

nüfusun tamamını içermesi nedeniyle yoksulluktan daha kapsamlı bir kavramdır. Ancak

yoksulluk ve gelir dağılımı hem doğrudan hem de dolaylı olarak birbirleriyle iliĢki içerisindedir.

Gelir dağılımındaki adaletsizlik arttıkça, yoksulluk oranı da aynı Ģekilde artar. Sağlık harcaması,

eğitim, istihdam düzeyi, demografik yapı, sosyoekonomik geçmiĢ, gelir düzeyi, enflasyon ve

ekonomik krizler ve globalleĢme gibi yoksulluğu ve gelir dağılımını etkileyen pek çok faktör

bulunmaktadır. Gelir dağılımındaki adaletsizlik ve yoksulluk hem geliĢmiĢ hem de geliĢmekte

olan ülkelerin temel problemleri arasında yer almaktadır. Toplumsal refah düzeyini arttırmak için

gelirin adaletli bir Ģekilde dağılımı gerekmektedir.

Bu çalıĢmanın amacı yoksulluk ve gelir dağılımı iliĢkisini açıklayarak bunlara temel

oluĢturan dinamikleri belirlemektedir. Bu amaçla 2000-2016 dönemi için seçilmiĢ Avrupa -

Merkez Asya bölgesi üst-orta gelir grubu ülkelerinde yoksulluk ve bileĢenleri üzerine dinamik

panel veri analizi yapılmıĢtır. Analiz sonuçlarına göre yoksulluk ve gelir eĢitsizliği arasındaki

iliĢki pozitif ve istatistiki olarak anlamlı çıkmıĢtır. Gelir eĢitsizliğindeki artıĢ yoksulluğu da

arttırmaktadır. Bunun yanı sıra nüfus yoğunluğu, iĢsizlik oranı ve döviz kurunun yoksulluğu

pozitif, milli gelir, enflasyon ve sağlık harcamalarının ise yoksulluğu negatif olarak etkilediği

tespit edilmiĢtir. GĠNĠ, Milli gelir, iĢsizlik, döviz
KIPCHAKS IN THE BATTLES AGAINST THE TATARS
Authors: OGNİBENE Paolo
Published: February 2019

In the XIII century the Kipchks seems to have been twice the determing factor in the

defeat of the coalitions they took part: The first time in the battle at the Darial pass (Alans and

Kipchaks / Mongols) and the second one in the battle at the Kalka river (Russians and Kipchaks

/ Mongols). The sources in both cases are external. Tha aim of this article is to examine whether

the Kipchaks are really responsible for these defeats against the Mongols or if they are just a

scapegoat to hide the Russian internal rivalries that led to a heavy defeat. 
ROMANTİK ŞAİRDEN MELANKOLİK OKURA: AHMET MİTHAT EFENDİ VE HÜSEYİN RAHMİ’NİN ŞİİR OKUYAN KADINLARI
Authors: GARAN GÖKŞEN Bahanur
Published: February 2019

Şiir; insanı hayalden hayale sürükleyen, okuru kolaylıkla tesir altına alabilen, en eski
edebî türlerden birisidir. Türk edebiyatında okuduğu romandan etkilenip hayalî bir dünyada
yaşayan ve eylemlerini bu romanlardaki karakterler gibi şekillendirmeye çalışan kadın okur
figürleri olduğu gibi konusu şiir olan romanlarda okuduğu romantik şiirlerinden etkilenen kadın
figürleri de vardır. Bu kadın figürlerinin hayal ve melâle sürüklendiği, şiirin ahlakî olarak
kadınlara zarar verdiği düşüncesiyle bilhassa erkek yazarların romanlarında romantik şiir, uzak
durulması gereken, tehlike arz eden bir edebi tür olarak gösterilmiştir. Zira aşk ve hayale
sürükleyen romantik şiir kadın okuru duygusal olarak etkilediğinden onların yataklara düşerek
hastalanmasına sebep olmakta, dahası kadın figürleri şiir okuyan erkeğe âşık olarak acı
çekmektedir. Hatta okuduğu şiirlerle hayalî bir dünya yaratıp, bu dünyada âşık olup, beklediği
karşılığı bulamayınca intihara sürüklenen kadın okurlar bile vardır. Bu durum da şiirin etkisi ne
kadar yüksek, ne kadar kuvvetli bir edebî tür olduğunu göstermesi bağlamında önemlidir. Söz
konusu kadın figürleri Ahmet Mithat Efendi ve Hüseyin Rahmi Gürpınar gibi yazarlar tarafından
eleştirel bir tavırla yansıtılarak okura sunulmakta, olumsuz örnekler olarak gösterilmektedir.
Makalemizde Ahmet Mithat Efendi‟nin Felsefe-i Zenân, Felâtun Bey ile Râkım Efendi ve Fatma
Aliye ile birlikte yazdığı Hayal ve Hakikat adlı eserleriyle Hüseyin Rahmi Gürpınar‟ın Son Arzu
romanından hareketle romantik şiirden etkilenen kadın figürleri incelenecektir.
TÜRK EVİ MEKAN KURGUSUNDAKİ PROGRAMATİK YAPILARIN TASARIMSAL BÜTÜNLÜĞÜ
Authors: ÜSTÜN Berna
Published: February 2019

Farklı yapı kültürlerinin kavranması açısından geleneksel yerleĢmeler önemli bir

kaynaktır. Yerel mimari olarak da adlandırabileceğimiz ve Fransızca ve Ġngilizce tanımı ile

“vernaculaire-vernacular mimari”, toplumun sahibi bulunduğu kültürün, doğrudan doğruya ve

bilinçsizce belirli ihtiyaçlar çerçevesinde maddeye dönüĢmesidir. BaĢka bir deyiĢle, o toplumun

mimar, mühendis vb. gibi uzmana ihtiyacı olmadan kendisi için ideal mekanı ve çevreyi

meydana getirmesidir (Sezgin 1984:4). Geleneksel yerleĢmelerde konut dokuları, üretimin

yapıldığı ve hayatın temel gereksinimlerine yanıt veren düzenler içerirler. Tek defaya özgü,

teknolojiden bağımsız, kendi olanakları ile üretilen, deneyime yaslı örnekler, yaĢam

koĢullarının, teknolojik geliĢmelerle birlikte değiĢimi ile anlam ve içeriklerini kaybederler.

Yüzlerce yıllık deneyimlerin sonucunda, kültür, çevresel koĢullar ve gündelik yaĢamın

gerektirdiği gereksinimler çerçevesinde çeĢitlenen ve tüm Anadolu geneline yayılan bu özgün

yapıların, modernleĢme süreci ile birlikte aynılaĢan bir örnek konut alanlarına dönüĢmesi

düĢündürücüdür. YaĢamın gerektirdiği her türlü eyleme, zamansal değiĢimlere imkan tanıyan

aynı zamanda az ve öz materyalle sonsuz çeĢitlilikte çözümlenebilme esnekliği taĢıyan niceliğin

değil niteliğin önemli olduğu konutlar çağdaĢ konuta kaynaklık edebilir mi?

Bu makalenin amacı uzun yılları kapsayan bir deneyimin ve üretimin sonucu olan ve

kökeni Orta Asya çadırına uzanan Türk evi mekan kurgusunun programatik yapısının güncel

program içerikleri ile tartıĢılmasıdır. Bu tartıĢmada çadırdan odaya, odadan Türk evi mekan

kurgusuna, deneyim ile üretilen konutun programatik yapısında değerli bulunan yapıların

kavranması amaçlanmaktadır
GÜNDAY’IN ZİYAN ROMANININ FRANSIZCA ÇEVİRİSİ: ASKERİ SÖYLEMLERİN AKTARIMINDA İDEOLOJİK BAĞLAMIN TEMSİLİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Authors: YILDIRIM Ceylan
Published: February 2019

Kültürel bir değer olan politika, ülkelerin tanınırlığında, temsilinde ve dışa açılımında önemli

bir rol oynamaktadır. Bu çerçevede, politik söylemlerin veya politik metinlerin çevirilerinde, yazarın

niyetinin ve ideolojisinin manipüle edilmeden aktarılması doğru bir temsilin sağlanması açısından

büyük önem taşımaktadır.

Bu çalışmada, Günday’ın Ziyan romanındaki askeri söylemler, Fransızca çevirileriyle

karşılaştırılarak, d’Amico’nun politik metinler çevirisinin analizinde kullandığı çeviri yöntemleri

çerçevesinde incelenmiştir. Çalışmanın amacı, yazarın ideolojisinin erek metinde nasıl temsil

edildiğini ortaya koymak, böylece, çevirmenin veya yayınevinin ideolojisinin çeviriye etkisini ve

erek kültürde farklı alımlamalara yol açabileceğini açığa çıkarmaktır. Çalışma, hassas bir konu

olan politikanın, çeviriler aracılığıyla temsilinde dikkat edilmesi gereken hususları ele alması ve

politik metinler çevirisinin, ardında neleri gizlediğini açığa çıkararak gerek çevirmenleri gerek

okurları bu konuda bilinçlendirmesi bakımından önem arz etmektedir.

Çalışma neticesinde, çevirmenin bazı eklemeler yaparak anlamı güçlendiren ifadeleri tercih

etmesine bağlı olarak, askeri söylemlerin, erek metinde daha vurgulu ve güçlü bir anlatımla

aktarıldığı görülmüştür. Bazı çeviri örneklerinin analizlerinde, çevirmenin kendi ideolojisini veya

yayınevinin ideolojisini yansıtarak anlatıya yorum kattığı ve bundan dolayı, yazarın söylemlerinde

bazı farklılıklar olduğu gözlemlenmiştir. Bu bağlamda, çevirmenin veya yayınevinin ideolojisinin,

Ziyan romanındaki askeri söylemlerin Fransızca çevirilerini etkilediği ve bu durumun erek kültürde

farklı alımlamalara sebebiyet verebileceği açığa çıkarılmıştır. Bu çalışmanın, çeviri alanıyla ve

özellikle politik
TDK TÜRKÇE SÖZLÜK’TE ESKİMİŞ KULLANIM ETİKETİ ÜZERİNE
Authors: KAMACI GENCER Duygu
Published: February 2019

Sözlükbilimin birincil amacına yönelik hazırlanan kullanıcı odaklı sözlüklerde yer alan

etiketler, sözlük kullanıcılarına bilgi veren ve kullanıcıların sözlükten azami düzeyde

yararlanmalarını sağlayan parçacıl yapı birimleridir. Sözlük hazırlayıcıları, merkeze aldıkları

kriterlere ve hedef kitlelerine göre sözlükte çeşitli sebeplerle sapmalar meydana getiren

maddebaşlarını etiketlemeyi tercih ederler. Bu bağlamda etiketlerin en önemli işlevi, sözlük

kullanıcılarına mevcut dilde yer alan özel kullanımlar ve terimler hakkında yol göstermek, onları

uyarmaktır. Sözlüklerin söz konusu işlevsel birimlerinin alt kategorilerinden biri de zaman

etiketleridir. Zaman etiketleri hem eski hem de yeni sözcükleri işaretleyen parçacıl yapı birimidir.

Kullanımdan düşmüş sözcükler için kullanılan etiketler kimi yabancı sözlüklerde modası geçmiş,

eskimiş, arkaik şeklinde çeşitlenirken TDK Türkçe Sözlük’te zaman etiketi olarak bu bağlamda

sadece eskimiş etiketi kullanılmıştır. Bu çalışmada, sözcüklerin göndergesinin (referent)

unutulduğunu ya da var olan göndergenin başka bir sözcük ile ifade edildiği durumları gösteren

eskimiş kullanım etiketinin, TDK Türkçe Sözlük’teki görünümü sıklık odaklı incelenmiş ve TDK

Türkçe Sözlük’te eskimiş etiketinin sözcük sıklığından bağımsız kullanıldığı tespit edilmiştir.

Elde edilen verilerden yola çıkılarak söz konusu etikete sahip maddebaşlarının derlem odaklı

sıklık frekansı sorgulamasına tabi tutulması gerektiği kanısına varılmıştır. Çalışmada ayrıca

TDK Türkçe Sözlük’teki zaman etiketlerinin çeşitlenmesi, bir art zamanlılık sınırının belirlenmesi

ve belirlenen ilkelerin kullanıcı kılavuzunda yer alması gerektiği üzerine de görüşlere yer

verilmiştir. 
ARŞİV BELGELERİYLE CEBEL-İ BEREKET SANCAĞI’NDA 1915 YILINDAKİ ERMENİ TEHCİRİ
Authors: GÜHER Ebru
Published: February 2019

Ermeniler Anadolu topraklarında 9.yüzyıldan 18.yüzyıla kadar millet-i sadıka (sadık

millet) olarak rahat, mutlu ve müreffeh bir hayat yaĢamıĢlardır. Fransız Ġhtilali ile yayılan

milliyetçilik akımından etkilenen Ermeniler, devletin gücünün zayıfladığı dönemde isyanlar

çıkarmaya baĢlamıĢlardır.

Büyük devletler bu önemli coğrafyayı kontrolleri altında tutabilmek maksadıyla “ġark

Meselesi” kapsamında azınlıkları özellikle Ermenileri kullanarak Osmanlı Devleti’nin iç iĢlerine

müdahale edip onları kendi amaçları için araç olarak kullanmaya çalıĢmıĢlardır. Ermenileri ilk

olarak kullanmaya çalıĢan Fransa, Osmanlı toprakları içinde kendilerinin himaye edeceği Katolik

Ermenilerin oluĢmasına öncülük ederken; Ortodoks Ermenileri Rusya, Protestan Ermenileri de

Ġngiltere ve ABD kullanmıĢtır.

Osmanlı Devleti’nde gerileme süreciyle baĢ gösteren siyasi, ekonomik ortam, Ģer

güçlerin tahrik ve teĢviki, Ermeni Kilisesi ve Patriğin çalıĢmaları ve nihayetinde misyonerlerin

faaliyetleri Ermeni meselesinin büyüyüp geliĢmesine sebep olmuĢtur.

Anadolu topraklarında olumsuzluk yaĢanan yerlerden biri de; Akdeniz’e açılan, önemli

yolların geçtiği kavĢak noktasında yer alan, doğal zenginlikleriyle coğrafi ve stratejik öneme haiz

Cebel-i Bereket Sancağı’dır. Bu bölgenin önemini bilen Ermeniler, burada dıĢ devletlerin

özellikle Fransızların desteğiyle bölgeyi kontrol altına almayı amaçlamıĢtır. Özellikle 1909

Adana olayları ile bölgede yaĢanan gerginlikler, Birinci Dünya SavaĢı ve Milli Mücadele

yıllarında da artarak devam etmiĢtir.

Büyüyen isyanlar ve yaĢanan birtakım olumsuzluklar üzerine Osmanlı Devleti Birinci

Dünya SavaĢı esnasında Tehciri Kanunu’nu çıkarmak zorunda kalmıĢtır. Ermeni tehcirinin

uygulandığı yerlerden biri Cebel-i Bereket Sancağı ve civarıdır. Bölgede karıĢıklıklar çıkaran

Ermeniler genellikle Suriye ve Halep bölgesine tehcir edilmiĢtir. Osmanlı Devleti Cebel-i Bereket

Sancağı’nda tehcir kararını uygularken o günün Ģartlarına göre titizlikle her türlü tedbiri almaya

çalıĢmıĢtır.

Ermeni tehciri 20.yüzyıldan günümüze kadar dıĢ devletler tarafından Türkiye’ye karĢı

yapılan asılsız suçlamaların kaynağını oluĢturarak siyasi bir mesele haline gelmiĢtir. Bu asılsız

suçlamalar dünya kamuoyunda Türkiye’yi zor durumda bırakmayı hedeflemektedir. Bu

çalıĢmada Cebel-i Bereket Sancağı’nda Osmanlı arĢiv belgelerine atıfta bulunarak, tarihi

çerçeve içerisinde Ermeni tehciri sırasında ve sonrasındaki uygulamalar ve olaylar

yorumlanacaktır.
HOCA DEHHÂNÎ DİVANI’NIN DİL BİLGİSEL ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE
Authors: GÜVENEN Ebru
Published: February 2019

Oğuzların, Eski Türkçe Dönemi’nden beri var olduğu bilinmektedir. Varlıkları; hem devlet

(Köktürk ve Uygur Devleti) içinde hem de dilde kendini göstermiĢtir. Eski Türkçe döneminden

beri tarih sahnesinde oldukları bilinen Oğuzların dilinin yazı dili konumuna gelmesi, 13. yüzyıla

rastlamaktadır. Bu durum, Oğuz Türkçesinin Arapça ve Farsçaya karĢı kazandığı baĢarıdır.

Oğuzcanın ilk basamağı olan Eski Anadolu Türkçesi içerisinde Beylikler Dönemi, Türkçe

eser bolluğunun yaĢandığı bir dönemdir. Bu dönem sanatçıları, Türkçeyi kullanma konusunda

bilinçli bir tutum sergilemiĢtir. Eserlerinden, Türkçe ile edebî eserlerin de yazılabileceğini ispat

etme çabasında oldukları anlaĢılmaktadır. Bu dönem sanatçılarından biri de Hoca Dehhânî’dir.

Divan’ı bulunana değin yaĢadığı yüzyıl ile ilgili farklı görüĢler bulunan Hoca Dehhânî,

adından genellikle din dıĢı konularda yazdığı Ģiirlerle söz ettirmiĢtir. Divan’ının bulunmasıyla

ġeyhoğlu ve Ahmedî’nin çağdaĢı olduğu ve 14. yüzyılda yaĢadığı kesinlik kazanmıĢtır.

Divan’ındaki Ģiirlerden, onun dinî-tasavvufî ifadeler de kullandığı anlaĢılmaktadır. Arapça ve

Farsça terkipleri neredeyse hiç kullanmamıĢ olması, anlatımını deyim, atasözü ve kalıp

ifadelerle zengin ve güçlü kılması, onun Türkçeyi bilinçli bir Ģekilde kullandığını göstermektedir.

Eserinin konu yelpazesindeki geniĢlik, kendisinin dil ve üslubundaki bilinçli tutum,

Beylikler Dönemi ile örtüĢmektedir. Bu durum, çalıĢmamızın hareket noktasını oluĢturmaktadır.

Bu çalıĢmada, Divan’ın dil bilgisel özelliklerinin, Beylikler Dönemi ile ne ölçüde örtüĢtüğü

belirlenmeye çalıĢılacaktır. Eser, ses ve Ģekil bilgisel açıdan değerlendirilecek, Beylikler Dönemi

ile benzerlik ve farklılıkları ortaya konacaktır.
MUHİBBÎ'NİN BİR GAZELİNİ ŞERH DENEMESİ
Authors: KARAGÖL Efecan
Published: February 2019

Muhibbî, Devlet-i Âliyye'nin onuncu padiĢahı olan Kanunî Sultan Süleyman'ın Ģiirlerinde

kullandığı mahlasıdır. Klasik Türk ġiiri geleneğine göre Ģiirler yazıp divan tertip eden Muhibbî,

en çok gazel yazan Ģairlerden bir tanesidir. Muhibbî‟nin Ģiirlerinde aĢk, çoĢku, kahramanlık,

tevazu ve tefekkür konuları ön plana çıkmaktadır. O, divanındaki Ģiirlerinde Klasik Türk ġiiri

geleneğinin belirlediği kalıpların dıĢına çıkmamıĢtır. Bu çalıĢmada Muhibbî'nin "bana" redifli bir

gazeli klasik (geleneksel) usule göre Ģerh edilerek Ģairin Ģiirdeki hayal dünyası tespit edilmeye

çalıĢılmıĢtır. Temeli dinî metinlerin tefsirine dayanan Ģerh usulü, tasavvufî, ilmî ve edebî

metinlere de uygulanmıĢtır. ġerhler, metni iyi anlayan Ģârihin okuyucunun anlamayacağını

düĢündüğü hususları açıklamak ve daha iyi anlamasını sağlamak amacıyla metnin belli

noktalarını izah etmesi esasına dayanır. Genel olarak tercüme, anlamın ve mazmunların

açıklanması, edebî sanatların belirtilmesi gibi farklı yönlerden metne yaklaĢılması, klasik Ģerh

metodunun özelliklerindendir. Muhibbî‟nin divanındaki gazeller incelendiğinde, “bana” redifli

gazelin sultan Ģairin “âĢık” yönünü belirgin biçimde yansıttığı görülmüĢtür. Bu sebeple söz

konusu gazel Ģerh amacıyla tercih edilmiĢtir. Genel olarak Ģiirde, sevgilinin kayıtsızlığından

yakınan ve sevgilinin iradesi altına giren bir âĢık tipi hâkimdir. Söz konusu âĢık her zaman

olduğu gibi ızdırap çekmektedir. Bu husus Klasik Türk ġiiri'nde geleneğin belirlediği âĢık

hususiyetlerinin sınırları dâhilindedir. Bunların yanı sıra Ģiirdeki anlatım muhtelif mazmunlar ve

edebî sanatlar kullanılarak zenginleĢtirilmiĢtir.
HURRİ-MİTANNİ ORTAKLIĞININ ESKİ YAKIN DOĞU TARİHİNE YANSIMALARI
Authors: MEMİŞ Ekrem
Published: February 2019

MÖ. 3. binyılın son çeyreğinden itibaren, Eski Doğu dünyasının en eski yazılı
kayıtlarında Hurriler adıyla anılan bir halk grubundan bahsedilmeye baĢlanır. Hurriler’in asıl
anayurtlarının neresi olduğu sorusunun kesin bir cevabı yoktur. Bazı bilim insanları
Transkafkasya’daki Kura-Aras bölgesini önerirken, diğer bir kısım bilim insanları da onların
anayurdunun Doğu Anadolu olduğunu öne sürerler. Fakat onların anayurdu neresi olursa olsun,
hem yerleĢtikleri bölgelerde hem de temasa geldikleri bölgelerde siyasi, askeri ve kültürel
bağlamda derin tesirler bırakmıĢlardır. Onların mütecaviz ve yayılmacı bir halk oldukları, Hurri
isimlerinin ve Hurri kültür unsurlarının Kuzey Mezopotamya, Kuzey Suriye ve Doğu Anadolu’ya
kadar uzanan geniĢ bir alana yayılması ile de tasdik edilmiĢtir.
Ancak bu kavim, MÖ. 2. Binyıl ortalarından itibaren siyaseten pasivize olmuĢ
görünmektedir. Bunun en önemli nedeni, Hurriler’in yaĢadığı bölgelerin son derece savaĢçı bir
kavim olan Mitanniler tarafından istila edilmesidir. Hint-Avrupa kökenli bir kavim oldukları
anlaĢılan Mitanniler, kendilerine has savaĢ arabaları ile kısa sürede girdikleri bölgelerde
egemenlik tesis etmiĢler ve bugünkü GAP Bölgesi merkez olmak üzere, güçlü bir devlet
kurmuĢlardır. Aslında bu devlet bir ortaklığa dayanmaktadır. Bu ortak yapımda idare edilen
geniĢ halk kitlelerini Asya kökenli Hurriler oluĢtururken, idare eden ince elit tabakayı Hint-Avrupa
kökenli Mitanniler oluĢturmaktadır. Hurri-Mitanni ortaklığına dayanan bu devlet, MÖ. 15. yüzyıl
ortalarından MÖ. 14. yüzyıl ortalarına kadar, Eski Yakın Doğu’nun en güçlü siyasi yapılarından
biri olarak kabul edilmiĢtir. MÖ. 14. yüzyıl ortalarında Hititler tarafından yıkılan ve Hititler’e bağlı
tampon bir devlet haline getirilen Mitanni Devleti, MÖ. 1200’lerde cereyan eden Ege Göçleri’ne
kadar, siyasi varlığını devam ettirmiĢtir
ANTALYA’NIN KORKUTELİ İLÇESİNİN KÖY ADLARI
Authors: ATMACA Emine , GÜZEL Özlem
Published: February 2019

Dil biliminde yer adlarını, bunların kökenlerini, anlamlarını ve kullanımlarını inceleyen

bilim dalına yer adları bilimi (Rus. топонимия / топонимика, İng. toponymy, Alm. toponmie,

Fr. toponymié) denir. Fransızcadan dilimize geçmiĢ bu bilim dalı, dil biliminin en ilgi çeken

araĢtırma alanlarından biri olan ad biliminin (~onomastik) içerisinde yer alır. Yer adları biliminin

folklor, tarih, sanat tarihi, arkeoloji, sosyoloji, antropoloji, coğrafya, etnoloji, jeoloji, botanik ve

biyoloji gibi alanlarla doğrudan ilgisi vardır.

Yapılan araĢtırmalar ve incelemelerin neticesinde Antalya ili Korkuteli ilçesinin köy

adlarında göze çarpan en önemli özelliğin bölgedeki yer adlarının tamamına yakınının Türkçe

kelimelerden oluĢması ve -birkaç kelime hariç- neredeyse Anadolu’nun eski

medeniyetlerine/kültürlerine ait hiçbir yer adının bulunmamasıdır. Bu durumun temel nedeni,

Oğuzların kitleler halinde Anadolu’ya geldiklerinde iskân oldukları bölgeye ya kendi boy adlarını

vermeleri ya da oba veya aĢiretin baĢındaki beyin/reisin adını vermeleridir.

Bu çalıĢmada, Antalya ili Korkuteli ilçesinin eski köy adları hakkında kısa bir bilgi

verildikten sonra ilçedeki köy adları köken, yapı ve anlam bakımından tasnif edilecektir.

Korkuteli adının kökeni, anlamı ve ilçeye niçin bu adın verildiği üzerinde durulacaktır. Ayrıca boy

adlarından oba veya aĢiretin baĢındaki beyin adından kaynaklanan orun adları hakkında tarihi

verilerden hareketle bilgi/ler verilecektir. Ġlçede yaĢayan kiĢilerin soyadlarında veya sülalelerin

lakaplarında yer alan Oğuz boy adları hakkında da bilgi/ler verilecektir. 
TEKNOLOJĠNĠN YENİ ÇOCUĞU: K KUŞAĞI
Authors: ARSLAN Baran , NUR Erkan
Published: February 2019

Son yıllarda dünyayı etkisi altına teknolojik değiĢim ve geliĢmeler, beraberinde nesiller

arasında gerek algı gerekse duygu dünyası yönünden gözle görülür bir biçimde uçurumların

oluĢmasına zemin hazırlamıĢtır. Aynı zamanda oluĢan bu farklılık ile birlikte, nesiller dönemsel

olarak farklı kuĢaklara ayrılmıĢtır. Literatür incelendiğinde Ģimdiye kadar kuĢakları dönemlerine

ayırırken; Sessiz KuĢak, Baby Boomers, X, Y ve Z Ģeklinde ayrım yapıldığı görülmektedir. Fakat

son birkaç yıldır Y ve Z kuĢağından oluĢan jenerasyonu tarif eden farklı bir kavram olan K

kuĢağı literatürde yer edinmeye baĢladı. 1995-2002 yılları arasında doğan bireyleri incelemek

için kullanılan bu kavramı, ilk olarak tanımlayan kiĢi Cambridge Judge Ticaret Üniversitesi

profesörü Noreena Hertz'dir. K kuĢağı ismini, "Hunger Games" film serisinin ana karakteri olan,

(K)atniss Everdeen'nin isminin baĢ harfinden almaktadır. Her jenerasyonda olduğu gibi bu

jenerasyonunda kendine has özellikleri bulunmaktadır. Teknolojik açıdan fazlasıyla ilerlemiĢ bir

dünyaya gözlerini açan K kuĢağı bireyleri Y kuĢağı bireylerinin aksine teknolojinin insan hayatını

nasıl değiĢtirdiğini gözlemlemek yerine, bu ileri teknolojiyi nasıl kullanacaklarına

odaklanmaktadırlar. Ayrıca bu jenerasyon, teknolojiye hayran kalma ve ĢaĢırma aĢamalarını

çoktan geçmiĢ olup, dijital çağdan önceki dönemleri hatırlamadıklarından dolayı teknolojiyi

hayatlarının vazgeçilmez bir parçası olarak görmekte ve aktivitelerinin çoğunu dijital ortamda

gerçekleĢtirmektedir. Hertz bu nesli yaratıcı, üretici ve mucit olarak tanımlamaktadır. Çünkü bu

nesil sadece satın almakla yetinmeyip, aynı zamanda tasarlama ve yaratma sürecinin de bir

parçası olup tükettikleri ürün, hizmet ve medyaya kendi damgalarını vurmak istemektedir.

Özellikle teknoloji odaklı bir devrim olan Endüstri 4.0'ın kapımızı çaldığı bu günlerde, hayata

bakıĢ açıları ve giriĢimci özelliklerinden dolayı diğer kuĢaklardan oldukça farklı olan bu

jenerasyonun kuĢkusuz bundan sonraki süreçte ismi çok daha fazla duyulacaktır. Bu çalıĢmanın

amacı, literatürde ampirik olarak yeterince incelenmemiĢ olan, teknolojik yenilikçilik eğilimindeki

farklılıkları belirlemektir. Teknolojik geliĢim ve global rekabetin hızla arttığı günümüz pazar

koĢulları göz önünde bulundurularak K kuĢağının, yenilikçilik düĢünce ve uygulamalarında diğer

kuĢaklara nazaran daha önemli rol oynamaları sebebiyle, saha çalıĢması Türkiye’de yaĢayan

farklı ekonomik ve kültürel kesimleri temsil edebileceği düşünülen 406 K kuşağına mensup

bireylere gönüllü katılımlı olarak uygulanmıĢtır. Elde edilen veriler SPSS programı ile analiz

edilmiştir. Faktör analizi, güvenilirlik analizi ve katılımcıların teknolojik yenilikçilik eğilimlerindeki

farklılıkları belirlemek amacıyla t-testi, ve kuruskal wallis H analizi testi yapılmıştır. Yapılan

analizler sonucunda K kuĢağına mensup bireylerin cinsiyetleri açısından teknolojik yenilikçilik

eğilimlerinde bir farklılık olmadığı sonucuna ulaĢılmıştır.
RUS DİPLOMATİK BELGELERİNDE GOEBEN VE BRESLAU KRİZİ
Authors: BAYRAMOL Eray
Published: February 2019

SanayileĢmiĢ ülkelerin dünya hakimiyetini ele geçirmek için baĢlattıkları Birinci Dünya

SavaĢı, Osmanlı Devleti'ni de içine alarak yeryüzünün büyük bir bölümünde tahribatı uzun yıllar

giderilemeyecek acılara neden oldu. Büyük güçlerin ham madde ve pazar ihtiyacı sebebiyle

baĢlattıkları bu büyük felaket, Osmanlı Devleti için sonun baĢlangıcı anlamına gelmekteydi.

SavaĢın ayak seslerinin duyulduğu günlerde tarafsızlık politikasını benimseyen Türk Devleti,

çeĢitli baskı ve çekiĢmeler sonunda savaĢa dahil olmak zorunda kaldı. Bu baskıların en baĢında

Alman gemileri Goeben ve Breslau gelmektedir. Osmanlı Devleti'nin savaĢa dahil oluĢundaki en

somut neden bu iki gemiden dolayı ortaya çıkmıĢtır.

Goeben ve Breslau gemilerinin Boğazlardan geçiĢi, Osmanlı Devleti'nin savaĢa

girmeden önce benimsediği tarafsızlık politikasından vazgeçtiği anlamına gelmekteydi. Türk

Devleti'nin tarafsızlık kararını, savaĢtaki baĢarısı için en önemli unsurlardan biri olarak kabul

eden Rusya, Goeben ve Breslau gemilerinin yarattığı krizden en az zararla çıkmak için gayret

göstermiĢtir. Rusya'nın bu mücadelesi Rusya DıĢiĢleri Bakanlığı ile Rusya'nın Ġstanbul

Büyükelçiliği arasındaki yazıĢmalara konu olmuĢtur.

Bu çalıĢmada söz konusu krizin Rusya tarafından nasıl karĢılandığı ve krizin çözümü

için Rusların hangi giriĢimlerde bulunduğu, Rusya DıĢiĢleri Bakanlığı'na ait bazı diplomatik

yazıĢmalardan istifade edilerek ortaya konulmaya çalıĢılmıĢtır. Makalede sonuç olarak Osmanlı

Devleti, Goeben ve Breslau gemilerinin Karadeniz'deki Rus limanlarını bombalaması sebebiyle

Birinci Dünya SavaĢı'na dahil oldu. Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya SavaĢı'na girmesi,

Almanların bu husustaki hedeflerinin gerçekleĢmiĢ olması anlamına geliyordu.
ULUSLARARASI ÖRGÜTLER VE SİVİL TOPLUM KURULUŞLARININ TÜRKİYE’DEKİ SURİYELİLERE İNSANİ YARDIMLARI
Authors: YILMAZ Eren Alper
Published: February 2019

2010 yılının sonlarına doğru baĢlayan Arap Baharı ile birlikte Suriye’de tırmanan gerilim ve

ortaya çıkan kaos ortamında can güvenliği endiĢesiyle ülkelerini terk etmek zorunda kalan

Suriyeliler, baĢta Türkiye olmak üzere bir çok Ortadoğu ülkesine sığınmıĢlardır. ġu an için 3,5

milyondan fazla Suriyeliye kapılarını açan Türkiye, barınmadan eğitime, sağlıktan istihdama hatta

uyum sorununun çözülmesine kadar birçok konuda Suriyelilerin ihtiyaçlarını karĢılamak için

hizmetler vermektedir. Tüm bu hizmetler yalnızca Türkiye’nin kendi imkânları ve iç bütçesi

tarafından değil, baĢta BM fonları olmak üzere bazı uluslararası göçmen örgütleri ve sivil toplum

kuruluĢları tarafından karĢılanmaktadır. Bu süreçte BM, AB, UNICEF gibi uluslararası kurumlar

gençler, kadınlar, çocuklar için birçok alanda belirli fonlar ayırmıĢlar, bunun yanı sıra ĠHH, Türk

Kızılay’ı, Yeryüzü Doktorları gibi gerek yurtdıĢı gerekse yurtiçi menĢeli sivil toplum örgütleri de kendi

imkânları doğrultusunda ihtiyaç sahibi Suriyelilere hizmet götürmüĢlerdir. Yapılan hizmetler ve

insani yardımlar uzun vadeli olmasa da kısa süreli olarak Suriyelilerin ihtiyaçlarının karĢılanması,

kendilerini ülkeye yabancı hissetmemeleri ve Türkiye’nin vicdani yönünün ortaya çıkarılması

açısından önem teĢkil etmektedir. Bu çalıĢmanın amacı; Türkiye’deki Suriyeli sığınmacılara ayrılan

fonları, yapılan insani yardımları ve bu yardımların kullanıldıkları alanları inceleyerek, bu konuda

paydaĢların daha fazla nasıl bir misyon üstlenmeleri gerektiği konusunda tavsiyelerde bulunmaktır.

Bu çerçevede Suriyelilerin rahat ve insani koĢullarda yaĢaması, ekonomik olarak üretim sürecine

katılması ve yaĢadıkları ülkeye aidiyet hissetmesi bizleri de kazançlı çıkaracaktır. 
ZEYTİN DALI HAREKÂTI’NIN RUS BASININA YANSIMASI: İZVESTİYA GAZETESİ ÖRNEĞİ
Authors: TEMİR Erkam , YALDIZ Fırat
Published: February 2019

Ülkeler arasındaki diplomatik ilişki düzeyleri hızlı bir şekilde değişebilmekte, ancak

toplumsal düzeydeki algı uzun soluklu bir süreç sonucu oluşmaktadır. Bu nedenle özellikle dış

politika, iletişim ve istihbarat hedeflerinin tespit edilebilmesi ve bu doğrultuda eylem planları ortaya

konulabilmesi için bir ülkede gerçekleşen önemli olayların müttefikler veya düşmanlar tarafından

kendi toplumlarına nasıl aktarıldığının incelenmesi oldukça önemlidir. Bir medya kuruluşunun bir

konuyu aktarırken kullandığı dil ile toplumda nasıl bir fikir ve inanç oluşturmaya çalıştığı, ayrıca

bu fikir ve inancı kim adına oluşturmaya çalıştığı soruları ortaya çıkmaktadır. Bu makalede Zeytin

Dalı Harekâtı’nın Rus basınının en önemli aktörlerinden biri olan “İzvestiya” gazetesine nasıl

yansıdığı incelenmiştir. Harekâtın başladığı ve Afrin merkezinin ele geçirildiği 20 Ocak 2018- 18

Mart 2018 tarihlerini kapsayacak şekilde Zeytin Dalı Harekâtı’nın Kremlin yanlısı Rus basınında

nasıl yer aldığı ve harekâtın Rus kamuoyuna nasıl yansıtıldığı anlatılmaya çalışılmıştır. Çalışma

kapsamında İzvestiya’nın belirtilen tarihler arasında yayımlanan 38 adet basılı nüshası

incelenmiş, harekât ile ilgili yazılar tercüme edilerek konuya ilişkin görüş ve yorumlarla birlikte

verilmiştir. Türk-Rus ilişkilerinin siyasi, askeri ve ticari açıdan evrildiği ve Rusya’nın Suriye’deki

iç savaşta aktif rol oynadığı bir süreçte Rusların bütüncül olarak ulaşmayı arzu ettikleri hedefler

açısından yüksek tiraja sahip önemli bir gazete vasıtasıyla Rus toplumuna verdikleri mesajların

incelenmesinin önemli olduğu düşünülmüştür. 
KADINLIĞIN İNŞA OTORİTELERİ
Authors: GÜVEN Filiz
Published: February 2019

Kadın, gerek aile hayatı; gerekse siyasi, sosyal ve ekonomik alanlardaki konumu ile her

zaman dikkat çekici olmuştur. Cinsiyet olgusu, biyolojik bir gerçek olarak düşünüldüğünde

toplumsal cinsiyet rollerinin nasıl ortaya çıktığı akla gelen sorulardandır. Toplumun cinsiyetlere

yüklediği roller neticesinde kadın, bazen açık seçik, bazen de dolaylı olarak çelişkili ve gerilimli

bir süreç içerisine sürüklenmiştir. Kültür oluşum süreci içerisindeki olgulardan birinin din olduğu

düşünülürse; din, milletin dünya görüşü, gelenekleri ve cinsiyetleri nasıl imgelendiği ile ilgili bilgi

verir. Bu sebeple dinin ortaya koymuş olduğu kurallar, mitoslar, kıssalar, kutsal olanın tasavvur

edilişi ve bunun sonucu olan çıkarımlar her zaman o kültürde yaşayan insanların rollerini

belirleyici nitelikte olmuştur. Ancak toplumsal cinsiyet rollerinin oluşumunda tek otoritenin din

olmadığı düşünülmektedir; çünkü insanoğlunun tarihi, dinin tarihinden daha eskiye dayanmakta,

ilk baştan beri kadın ve erkeğin karşıt olarak yeryüzünde bulunduğu da unutulmamalıdır. Bu

kapsamda çalışmanın sorunsalı, geleneksel tarım toplumlarında kadınların erkeklerle yalnızca

biyolojik olarak değil, toplumsal işlev olarak da eşit sayılabilecek haklara sahip olmamalarıdır.

Çalışmanın temel sorusu: kadınlığı belirleyen otoritelerin ne(ler) olduğudur? İnsanların bütün

deneyimlerini anlamlı bir yapıya oturtup açıklamaya çalışan din, iki cinsi birbirine bazen

yabancılaştırmış bazen de birtakım kurallarla cinsler arasında sınırlar oluşturmuştur. Toplumsal

cinsiyetin inşasında tek otoritenin din olmadığı hipotezinden hareketle makale, toplumsal

cinsiyet algısını İslam, özel mülkiyet, kadın ve erkek arasındaki biyolojik farklılıklar kapsamında

açıklamayı hedeflemektedir. 
TFRS 15 MÜŞTERİ SÖZLEŞMELERİNDEN HASILAT STANDARDI: 5 AŞAMALI MODEL
Authors: DEMİRKOL Ömer Faruk
Published: February 2019

Türkiye Finansal Raporlama Standartları MüĢteri SözleĢmelerinden Hasılat Standardı

(TFRS 15) 09/09/2016 tarihinde yayımlanmıĢtır. 31/12/2017 tarihinden sonra baĢlayan hesap

dönemlerinde uygulanacaktır. Dileyen iĢletmeler belli prosedürleri yerine getirmek koĢulu ile

daha öncede uygulayabilirler. TFRS 15’in yürürlüğe girmesi ile birlikte TMS 11 ĠnĢaat

SözleĢmeleri ve TMS 18 Hasılat Standartları yürürlükten kalkmıĢtır.

Hasılat, finansal tabloların en önemli unsurlarından biridir. Dönem karı/zararı ve vergiyi

belirlemede etkili bir konuma sahiptir. Hasılatla ilgili önceki standartların ihtiyaca cevap

vermemesi nedeniyle TFRS 15 MüĢteri SözleĢmelerinden Hasılat Standardı hazırlanarak

yürürlüğe girmiĢtir. TFRS 15’e göre hasılat, beĢ aĢamalı bir model izlenerek

muhasebeleĢtirilmektedir. Bu aĢamalar sırası ile sözleĢmenin belirlenmesi, yükümlülüklerin

belirlenmesi, iĢlem fiyatının belirlenmesi, iĢlem fiyatının edim yükümlülüklerine dağıtımı ve

hasılatın kaydedilmesi Ģeklindedir. Standart her bir aĢamayı oluĢabilecek alternatif durumlara

göre ayrıntılı bir biçimde ele almıĢtır. Tarafların birbirlerine karĢı olan borç ve yükümlülükleri

sözleĢme ile belirlenmektedir. SözleĢme yazılı sözlü veya ticari teamüllere uygun bir biçimde

düzenlenebilmektedir. Hasılat, edim yükümlülüğü olan mal veya hizmetin müĢterinin kontrolüne

geçmesiyle muhasebeleĢtirilir.

TFRS 15 Standardı farklı sektörlere uygulanabilecek nitelikte ayrıntılı bir yapıya sahiptir.

MüĢterileri ile sözleĢmeye dayalı çalıĢan yazılım, inĢaat, biliĢim ve perakende, mobilya gibi

sektörlerde daha geniĢ uygulama alanı bulacaktır.
KUTADGU BİLİG’İ “PEK, ÇOK” ANLAMLI SÖZCÜKLER BAKIMINDAN DEĞERLENDİRME*
Authors: SEV İ. Gülsel
Published: February 2019

Kutadgu Bilig, 6645 beyit 3000’e yakın sözcük çeşidiyle İslamiyet sonrası

Türkçesinin ilk ve en zengin edebî eserdir. Eserde, bu zengin söz varlığını büyük ölçüde

Türkçe sözcükler oluşturmaktadır. Bu yazıda, Kutadgu Bilig’de “pek, çok” anlamında

kullanılan sözcükler ele alınacaktır. Türkiye Türkçesinde “pek, çok” sözcükleri kullanım

yerine göre sıfat ve zarf görevindedir. Zarfın bir çeşidi olarak azlık çokluk zarfı, sıfatın bir

çeşidi olarak ise belirsizlik sıfatıdır. Azlık çokluk zarfı bir sıfatta, bir zarfta, bir oluş veya

kılışta azlık çokluk gösteren miktar ve derece bildiren zarflardır. Belirsizlik sıfatı ise

kişileri, nesneleri ve diğer kavramları karşılayan adları; sayı, miktar vb. bakımlardan

kabataslak gösteren sıfattır. Kutadgu Bilig’in söz hazinesindeki çeşitlilik çalışmanın

konusunu oluşturan sözcüklerin kullanımında da etkilidir: iđi, keđ, öküş, köp, artuķ, telim,

çoķ gibi. Çok, eserde hapax legomenon (tek kullanımlık) dur. Makalede eserdeki “pek,

çok” anlamlı sözcüklerin hangi sözcük ve sözcük gruplarıyla ne şekilde kalıplaştığı (iđi

yaķşı aymış, iđi eđgü, iđi keđ; kerek keđ…keđ kerek; öküş ögdi, öküş söz, öküş neng;

telim beg, telim türlüg …) çoğu yan yana olacak şekilde aynı dizelerde (iđi keđ, iđi ök

öküş, iđi ök telim, iđi artuķ; keđ artuķ, artuķ telim, artuķ öküş…) nasıl hendiadyoin

oluşturduğu hususları ile anlam ortaklığına rağmen ayrı dizelerdeki (iđi/keđ, iđi(ök)/öküş,

iđi/telim, iđi(ök)/artuķ; artuķ/iđi(ök), artuķ/keđ; köp/çoķ, köp/öküş; telim/öküş; öküş/telim,

öküş/artuķ, öküş/keđ; iđi (ök) öküş/keđ, öküş/artuķ telim) sözcük çeşitliliği ve kullanım

özelliklerine dikkat çekilecektir.
TOPLUMUN SAĞLIK OKURYAZARLIK DÜZEYİNİN BELİRLENMESİ
Authors: DEĞERLİ Hakan , TÜFEKÇİ Nezihe
Published: February 2019

Sağlık okuryazarlığı; kiĢilerin sağlık hizmetleri, hastalıkların önlenmesi ve sağlığın
geliĢtirilmesi hakkında hedefler belirlerken ve birtakım kararlar alırken sağlık bilgilerine eriĢme,
anlama, değerlendirme ve uygulamaya yönelik bilgilerini ve yeterliliklerini ifade etmektedir.
BaĢka bir ifade ile sağlık okuryazarlığı temel olarak; bir hastaya tıbbi bir bilgi vermek
istenildiğinde, bireyin bu bilgiyi anlayıp, yorumlaması ve buna uygun davranıĢ göstermesi olarak
tanımlanabilir Bu açıdan sağlık okuryazarlığı, toplumun sağlık statüsünde önemli bir rol
oynamaktadır.
Bu çalıĢmada bireylerin sağlık okuryazarlık düzeyinin belirlenmesi amaçlanmıĢ olup
araĢtırmanın evrenini Isparta il merkezinde 15 yaĢ ve üzerindeki bireyler oluĢturmaktadır.
AraĢtırmada kolayda örnekleme yöntemiyle 401 kiĢiye ulaĢılmıĢtır. AraĢtırmada 2 bölümden
oluĢan veri toplama aracı kullanılmıĢtır. Veri toplama aracının birinci bölümünde Türkiye Sağlık
Okuryazarlık Ölçeği (TSOY-32), ikinci bölümünde demografik bilgiler yer almaktadır.
AraĢtırma sonuçlarına göre sağlık okuryazarlığı düzeyi sınırlı sorunlu olarak tespit
edilmiĢ; yaĢ arttıkça sağlık okuryazarlığı düzeyinin azaldığı, eğitim düzeyi ile ise doğru orantılı
olarak arttığı belirlenmiĢtir. ÇalıĢma kapsamında cinsiyet ve gelir ile sağlık okuryazarlık düzeyi
arasında anlamlı bir iliĢki bulunmamıĢtır. Bu çalıĢmada toplumun sağlık okuryazarlık düzeyinin
belirlenmesi araĢtırılmıĢtır. Isparta il merkezinde yaĢayan 15 yaĢ üstü okuryazar ve son 1 yıl
içerisinde en az 4 defa sağlık kuruluĢuna baĢvuran kiĢilere sağlık okuryazarlığı ve demografik
değiĢkenlerden oluĢan bir anket form yöneltilmiĢ; toplanan veriler değerlendirilmiĢtir.
BONCUK İŞİ (HAPİSHANE İŞİ) SAYALARDAN ÜRETİLEN AYAKKABILAR: MEHMET AKBACAKOĞLU KOLEKSİYONUNDAN
Authors: SOMÇAĞ Hatice
Published: February 2019

Ayakkabı, ayakları koruma ihtiyacı ile ortaya çıktığı düĢünülen, zaman içinde iklim ve

çevre koĢullarına göre biçimlenmiĢ bir ayak giysisidir. Ayakkabı, toplumların kültürel yapılarının

aynası olarak sosyal sınıflar arasındaki farklılıkları, gereksinim, el becerileri, teknoloji, zevk ve

sanatsal özelliklerini yansıtmakta, koruma iĢlevinin dıĢında, maddi kültür ve endüstriyel moda

ürünü olarak görülmektedir. Yapımında, iĢlevselliğin yanında estetik kaygılar öne çıkmakta deri

ve tekstil yanında farklı gereçler kullanılmaktadır. Boncuklar da bu gereçlerden birisidir.

Boncuk iĢi olarak bilinen “hapishane iĢi” 20. yüzyıl baĢlarından beri cezaevlerimizde

yapılmaktadır. Tığ yardımı ile ipliğin 1-2 milimetre çapında boncuklarla birlikte örülmesi sonucu,

ayakkabı tabanın üzerinde yer alan üst kısım “saya” hazırlanmaktadır. Daha sonra üretim

atölyelerinde dikilen saya, taban ile birleĢtirilerek ayakkabıya dönüĢtürülmektedir. Halen

cezaevlerinde küçük eĢyalar yapılmakla birlikte uzun yıllardır boncuk iĢi saya pek

örülmemektedir.

Mehmet Akbacakoğlu’na ait koleksiyonda bulunan, farklı cezaevlerinde 1955-1970

yılları arasında örülen boncuk iĢi sayalardan üretilmiĢ altı çift ayakkabı; sayanın örüldüğü

cezaevi, yapım yılı, numara, model, gereç, renk, motif, kompozisyon, yıpranma ve onarım

yönünden incelenmektedir.

Günümüzde bu sayaların örülmemesi, dolayısıyla ayakkabıya dönüĢtürülememesi

nedeniyle, sözü edilen koleksiyondaki ayakkabıların belgelendirilmesi amaçlanmıĢtır. Bu

çalıĢma ile geleneksel kültürümüzün bir parçası olan hapishane iĢi tekniği ile yapılan ayakkabı

sayalarının tanıtılması farklı tasarımlarla yeniden yorumlanarak ayakkabı moda ve üretim

sektörüne katkı sağlaması ve diğer araĢtırmalara kaynak oluĢturması hedeflenmektedir
UYGURLAR VE T’ANG HANEDANLIĞI ARASINDAKİ DİPLOMATİK İLİŞKİLER VE ELÇİLER
Authors: ONAY İbrahim
Published: February 2019

Bu çalıĢma Orhun Uygur Kağanlığı ile Çin de bulunan T‟ang Hanedanlığı arasındaki

diplomatik iliĢkileri ve elçileri konu edinmektedir. Uygurlar ve T‟ang‟lar arasındaki diplomatik

nitelikte iliĢkiler henüz I. Gök Türk Hakanlığı zamanında kurulmuĢtur. Bu iliĢkiler Uygur ve

T‟ang‟lar bakımından faydalı görünse de Gök-Türkler için zararlı ve yıkıcı olmuĢtu. Gök-Türk

Hakanlığının yine Uygurlar eliyle yıkılmasından sonra, bu iliĢkiler hızlandı ve geliĢti. Bu konuda

özellikle Çin‟de baĢlayan An Lu-shan isyanı, Uygur ve T‟ang iliĢkileri bakımından bir dönüm

noktası olmuĢtur. Bu tarihten sonra iki ülke iliĢkisi konusunda Uygurların hakim tavrı dikkat

çekmektedir. Bu isyan sonrası büyük güç kaybına uğrayan T‟ang bir daha eski gücüne

kavuĢamamıĢtır. Bundan sonra Uygur- T‟ang iliĢkileri bakımından iktisadi kazançların baĢı

çektiği bu süreçte, elçilik faaliyetleri siyasi ve sosyal konuları da içermiĢtir. Genel olarak hediyeharaç

sunulması, ticaret isteği, isim ve unvan verilmesi, ölüm sonrası taziye, taht değiĢiklikleri

gibi pek çok konuda iki ülke arasında elçiler faal olmuĢlardır. Gönderilen elçilerin kimliği ve

sayısı da iliĢkilerin niteliği bakımından önemlidir. Yine Çin vasıtasıyla Uygur ülkesine giren

Maniheizm‟in, Uygur –T‟ang iliĢkilerinde etken olarak yer aldığı anlaĢılmaktadır. Uygur - T‟ang

iliĢkilerinde, Uygur Hakanlarına eĢ olmak için T‟ang sarayından gelen hakiki prenseslerin varlığı

görülmektedir. Bu sebeple oluĢturulan konvoylarda da T‟ang ailesine mensup hanedan

üyelerinin varlığı görülmektedir. Bu iliĢkiler pek çok açıdan hem Uygurlar hem de T‟anglar

bakımından olumlu veya olumsuz süreçlere neden olmuĢtur. Siyasal duruma bağlı olarak

Çin‟de taĢkınlık yapan Uygur elçileri olduğu gibi, bazı zamanlar da Çin‟in bu elçileri- tüccarları

öldürdüğü tarihi vakıalar da bulunmaktadır.
YABANCI DİLLER EĞİTİMİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ PODCAST TASARIMINDA ARCS-V MODELİ KULLANIMI: MOTİVASYONEL TAKTİK SEÇİMLERİ
Authors: YAKIN İlker
Published: February 2019

Alanyazında eğitimsel materyallerin tasarımlarında öğrenenlerin motivasyon ihtiyaçlarını

karşılamak için motivasyona yönelik farklı modeller ve teoriler geliştirilmiştir. Dikkat, ilişki, güven,

doyum ve eylem kategorilerinden oluşan ARCS-V motivasyon modeli de motivasyona dayalı

tasarım süreçlerine ilişkin teorik bir çerçeve sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı da yabancı diller

eğitimi bölümünde öğrenimlerine devam eden öğretmen adaylarının (n=40) eğitimsel materyal

olarak podcast tasarımlarında ARCS-V Modeli çerçevesinde yer verdikleri motivasyonel

taktikleri belirlemek ve bu taktikleri neden seçtiklerini ortaya çıkarmaktır. Nitel araştırma

yöntemlerinden durum çalışması deseninin kullanıldığı çalışmada veriler açık uçlu anketler

(n=40), yarı yapılandırılmış görüşme formları (n=6) ve geliştirilen podcast kayıtları ile

toplanmıştır. İçerik analizi ve betimsel istatistik yöntemleriyle analiz edilen verilerden elde edilen

bulgular frekans dağılımları ile temaları yansıtacak şekilde podcast ve görüşme kayıtlarından

alınan alıntılar ile sunulmuştur. Çalışma bulgularına göre öğretmen adayları podcast

tasarımlarında modelde yer alan tüm kategoriler için farklı tür ve yapılarda motivasyonel taktikler

kullanmışlardır. Senaryo içerikleri, konuşma dili özellikleri, örnek araç, uygulama ve yaklaşımlar

ile podcast içerisindeki diyalog yapıları en çok tercih edilen mativasyonel taktikler olmuştur. Elde

edilen bulgular ışığında podcast yayıncılığı, tasarım, geliştirme ve değerlendirme süreçlerine

yönelik sonraki araştırmalar için öneriler getirilmiştir. Araştırmacılar sonraki çalışmalarda

tasarım tabanlı araştırma desenlerinin ve deneysel çalışmaların sadece podcast tasarım süreci

değil geliştirme, yayınlama ve dil öğretimi açısından etkililiğine yönelik değerlendirme

araştırmalarına odaklanabilir. 