bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Autismo, género y performatividad: alteridades enmascaradas
Authors: Briones Marrero Amanda
Published: January 2023

Este artículo tiene como propósito poner de manifiesto el problema del género en los trastornos del espectro autista y abrir la posibilidad de considerar el autismo desde la perspectiva de la teoría de la performatividad. Para ello, en primer lugar, desarrollaré las causas por las cuales el autismo ha estado asociado principalmente al sexo-género masculino, y señalaré estudios que muestran que mujeres, personas trans, no binarias y agénero han sido sistemáticamente infradiagnosticadas. Esto se debe a que los rasgos descritos para las personas en el espectro son las que ha mostrado el sujeto masculino normativo en los ensayos clásicos de Leo Kanner y Hans Asperger, y han dejado fuera otras manifestaciones de personas que no han sido socializadas como tal sujeto. En segundo lugar, defenderé la necesidad de aplicar la teoría de la performatividad a los trastornos del espectro autista, pues ésta  podría arrojar luz a la intuición de que no existe un autismo puramente masculino o femenino, sino que el autismo, como el propio género, no es binario. Por último, expondré una serie de consideraciones finales que refuerzan los argumentos defendidos a lo largo del artículo, y que abogan por la necesidad de crear un marco de rasgos inclusivos así como por introducir la interdisciplinariedad en el ámbito del autismo, en tanto esta condición no concierne o no debería concernir únicamente a la psicología, la biología y la medicina, sino también a las ciencias sociales y a las humanidades.
La asimilación académica de nuevas realidades: el género no binario como quiebre epistemológico en la lingüística española
Authors: Medina López-Rey Diego , Benítez-Guerra María José , Craig-Alisauskas Thiago
Published: January 2023

En este trabajo se aborda el fenómeno de resistencia institucional por parte de la Real Academia Española de la Lengua (RAE) frente a la intención de la comunidad queer de normalizar nuevos morfemas de género con los que esta comunidad se significa. Se observa que esta resistencia institucional resulta similar a la que provocan los quiebres epistemológicos dentro del ámbito científico. Para estudiar este fenómeno, primero se revisan las principales concepciones sobre la ciencia y la institución científica exponiendo el concepto de quiebre epistemológico y se estudia la fundamentación de los estudios queer. Posteriormente, se repasan las posturas opuestas respecto de la inclusión de símbolos queer en la lengua y se propone entender el no-binarismo como quiebre epistemológico. Finalmente se enfoca la cuestión hacia futuras vías de evolución del conflicto. El estudio concluye que, para que la RAE continúe siendo funcional al servicio de sus hablantes, deberá inevitablemente asimilar este quiebre epistemológico.
El coaching en los procesos de justicia restaurativa. Una visión diferente
Authors: Steele Garza José Guadalupe , Garza Castillo Jesús Roberto
Published: January 2023

En el presente trabajo, se aborda el tema de la justicia restaurativa desde la óptica e instrumentación del coaching, sus objetivos, beneficios y efectos que tiene su implementación en sus usuarios. De igual manera se describirán los diferentes modelos restaurativos por ejemplo, las juntas, círculos, encuentro víctima-ofensor y las conferencias familiares. Así mismo, se abordará la función que tiene la figura del facilitador especializado en  la disciplina del coaching y se propondrá la posibilidad de implementar dentro de la formación del facilitador competencias del coaching, lo anterior con el objeto de desarrollar de una manera más eficaz los procesos de justicia restaurativa.
Estudio cualitativo sobre los procesos pedagógicos en relación con la Educación Corporal en el tránsito de la Educación Inicial hacia la Básica
Authors: Mediavilla Naranjo Enrique
Published: January 2023

Se parte del cuestionamiento sobre las formas de articulación entre los niveles de Educación Inicial (Infantil) y Educación General Básica (Primaria) del sistema educativo ecuatoriano. El estudio indaga sobre el trabajo pedagógico en relación con la educación corporal en el último grado de Inicial y los dos primeros de Educación General Básica, y considera al cuerpo como un factor a tener en cuenta en esta transición educativa. En función del objetivo planteado, se apuesta por una perspectiva cualitativa de investigación social, con un enfoque interpretativo y crítico, que utiliza la observación, el desarrollo y el análisis de registros audiovisuales de determinadas prácticas pedagógicas centradas en la educación corporal. En los resultados se expone un predominio de la mediación directiva a través de consignas cerradas y una concepción del cuerpo como objeto o instrumento. Además, se pueden señalar distancias significativas entre ambos niveles, en las que se destaca una preocupación por el desarrollo expresivo en la Educación Inicial y por el físico en el caso de la Educación General Básica. Fruto de la investigación emerge, por un lado, la visión del cuerpo como un factor esencial para el desarrollo integral del ser humano y, por otro, la necesidad de fomentar propuestas de educación corporal que respeten los procesos naturales de crecimiento y la autopercepción de unidad entre las entidades físicas y emocionales que caracterizan a la infancia y a la niñez, como elementos de cambio y transformación de los paradigmas pedagógicos que tradicionalmente han guiado a la educación del Nivel Inicial y del Básico.
Relación entre las competencias docentes, la planeación didáctica y el compromiso del estudiante: Una perspectiva desde la educación secundaria
Authors: Gil López Alfonso Jesús , Antelm Lanzat Ana María , Pérez Navío Eufrasio , Cacheiro González María Luz
Published: January 2023

INTRODUCCIÓN. El compromiso del estudiante se ha señalado como un predictor clave en los resultados académicos incluido la finalización con éxito de la educación secundaria. El objetivo de este trabajo es analizar desde la perspectiva de los equipos directivos de los centros educativos las relaciones entre la competencia del profesorado, la planificación del aula y el compromiso del estudiante. MÉTODO Los participantes en el estudio fueron 116 profesores pertenecientes a los equipos directivos y jefes de departamentos de 17 Centros de educación secundaria en Valencia (España) que respondieron a un cuestionario. Las hipótesis se prueban a través de ecuaciones estructurales. RESULTADOS. Se comprueba la relación directa entre la competencia del profesorado y el compromiso del estudiante y el efecto de mediación total de la planificación del aula entre la competencia del profesorado y el compromiso del estudiante. DISCUSIÓN. Este trabajo muestra la importancia de la planificación del aula en la relación entre la competencia del profesorado y el compromiso del estudiante, además, abre distintos caminos para la intervención en problemas de fracaso y abandono escolar.
Los procesos de acreditación de las titulaciones universitarias desde la perspectiva del profesorado
Authors: Ibáñez-López Francisco Javier , Hernández-Pina Fuensanta , Monroy Fuensanta
Published: January 2023

Todas las titulaciones de la Educación Superior deben ser sometidas a procesos de evaluación y acreditación en su diseño, implantación y desarrollo. Aunque el profesorado universitario es actor fundamental en la realización e implementación de estos procesos, no se conoce cuál es su conocimiento, percepción y grado de satisfacción sobre la ejecución de los mismos. Esta investigación tuvo por objetivo analizar el conocimiento y la percepción del profesorado de cinco facultades de una universidad pública española sobre los procesos de evaluación y acreditación de sus titulaciones, y comparar si las opiniones varían en función de si el profesorado ha participado en algún proceso de evaluación y acreditación o si ha colaborado activamente en la Comisión de Calidad del centro o de alguna titulación. Este estudio de corte descriptivo y enfoque de investigación mixto recabó información del profesorado mediante una escala tipo Likert y grupos focales. Los resultados mostraron que el profesorado tiene un conocimiento limitado de la estructuración y desarrollo de estos procesos, que aumenta cuando se tiene experiencia en su realización o como miembro de una Comisión de Calidad, y que disminuye entre los docentes que no están empleados a tiempo completo. Además, los participantes manifestaron percibir estos procesos como tediosos, rígidos, encorsetados en una burocracia que supone una carga más de trabajo no reconocido, y para el que no se sienten suficientemente formados e informados. Las conclusiones apuntan a una necesaria revisión de estos procesos de evaluación y acreditación con el fin de simplificarlos y orientarlos hacia los procesos de enseñanza-aprendizaje, y realizar acciones de formación e información que fomenten la cultura de la evaluación.
La participación de los diferentes sectores de la comunidad escolar en la acogida del alumnado extranjero: la visión de las familias
Authors: Castillo Reche Irina Sherezade , Lozano Martínez Josefina , Cerezo Máiquez Mari Carmen
Published: January 2023

En el presente trabajo se describe parte de una investigación llevada a cabo en la Región de Murcia con el objetivo general de analizar la acogida del alumnado extranjero desde la perspectiva de las familias, los docentes y el alumnado. En esta ocasión tomamos como objeto de estudio las familias y nos centramos en cómo perciben la acogida en sus centros y qué propuestas dan para mejorarla. La recogida de información se ha realizado a través de un cuestionario que ha sido cumplimentado por 2193 familias de 17 centros educativos de Educación Infantil y Primaria. Los resultados obtenidos  muestran que existen un alto grado de satisfacción por parte de las familias en cuanto a la acogida del alumnado de origen extranjero, y nos guían en la búsqueda de las alternativas inclusivas que determinen las condiciones que deben darse en los centros educativos para que la diversidad cultural instaure una oportunidad de crecimiento en dicho entorno, evitando respuestas segregadoras y garantizando la igualdad de derechos y oportunidades de todo el alumnado y sus familias.
Efectos en el desarrollo cognitivo de niños y niñas en condición de riesgo y pobreza multidimensional de dos intervenciones con cuidadores principales
Authors: Giraldo-Huertas Juan José , Sánchez Diana Carolina , Gutiérrez-Romero Mario Fernando
Published: January 2023

Millones de niños menores de 5 años no alcanzan su potencial de desarrollo por diferencias en condiciones socioeconómicas y pocas interacciones en el hogar. Investigaciones en países desarrollados muestran que tanto el monitoreo parental del desarrollo, como compartir libros ilustrados son estrategias que benefician el desarrollo cognitivo. Este estudio analiza el efecto de dos programas de entrenamiento para cuidadores principales de niños entre 2 y 5 años: uno en compartir libros ilustrados (DBS) y otro en el uso de una cartilla de monitoreo del desarrollo (CARE). Participan 63 familias con sus hijos (M= 43.4 meses, DS =6,6). Las intervenciones consistieron en entrenamiento específico a cuidadores durante 6 semanas. Los datos recogidos correspondieron a los momentos de pre (antes de la intervención) y post (al terminar la intervención) de delays (retrasos) y alertas usando una herramienta de monitoreo. Los resultados indican que los niños del grupo de CARE y DBS mostraron niveles significativamente menores de delays en las áreas de socialización H(2) = 7.76, p = .02, y de lenguaje y razonamiento lógico-matemático, H(2) = 6.68, p = .03. Se concluye que ambos programas son intervenciones cortas con beneficios en el desarrollo de los participantes.
Metaanálisis sobre experiencias didácticas gamificadas en Educación Física
Authors: Prieto Andreu Joel Manuel
Published: January 2023

El metaanálisis permite conocer cómo se ha abordado la gamificación a través de diferentes propuestas didácticas de educación física desde el 2015 hasta el 2021. Para la redacción del metaanálisis se siguieron los protocolos de la declaración PRISMA 2020. Siguiendo los resultados se identificaron 47 estudios significativos a través de una búsqueda sistemática en wos, scopus y scholar google. Se analiza la relevancia de la producción científica atendiendo a seis criterios de evaluación: número de veces citado, aplicación de la gamificación, coherencia metodológica, aporte al área de conocimiento, claridad argumentativa y rigor metodológico. La evidencia inicial indica que la gamificación ha sido explorada en educación física bajo experiencias didácticas que en su implantación se pueden diferenciar en cuanto a varios aspectos: la metodología empleada es la gamificación en mayor grado, seguida del aprendizaje basado en juegos, los juegos serios y videojuegos de ejercicio, y los videojuegos; respecto al soporte, los más utilizados en los estudios analizados en la revisión fueron, en orden decreciente: no digital, aprendizaje mixto, digital-pc y digital móvil/tablet; en cuanto al carácter, los más empleados fueron: cooperativo-competitivo, colaborativo, cooperativo y competitivo; por último, los tipos de juego más empleados fueron: juegos de aprendizaje activo, juegos con mecánicas basadas en puntos, insignias y tablas de clasificación, juegos de concienciación, plataformas virtuales de enseñanza, juegos de rol, de rompecabezas, de estrategia y de mesa. Se discute sobre las características de las propuestas gamificadas incluidas en el metaanálisis.
Eficacia de los ejercicios de tracto vocal semiocluído en el Temblor Esencial
Authors: Arias Tatiana Romero , Betancort Montesinos Moisés , Hernández Kauffman Cristina , Pérez del Olmo Adrián
Published: January 2023

El temblor esencial (TE) es una enfermedad neurológica que se manifiesta con trastornos del movimiento, experimentando la persona que lo sufre temblores que no puede controlar. Además de producirse temblores en manos, también manifiestan temblores en las mandíbulas y laringe, quedando principalmente la voz de estos pacientes afectada.  Por otro lado, se ha demostrado que los ejercicios de tracto vocal semiocluído (ETVSO) provocan cambios beneficiosos en el patrón vibratorio de los pliegues vocal. Es por ello que se presenta el caso clínico de una mujer de 61 años diagnosticada de TE con la finalidad de comprobar la efectividad de los  ETVSO en pacientes con dicha enfermedad. Los resultados post intervención logopédica mostraron un descenso en los Hz de los formantes de la voz, una mejora de fonación continua y mejora de la prosodia. Por lo que se concluye que el uso de los ETVSO podría ser beneficioso en pacientes con temblor esencial.
The Socio-Economic Determinants of Anemic Pregnancies in South Asia – Empirical Evidence from National Aggregates
Authors: Ishaq Maryam , Nasim Ismat , Ahmad Tusawar Iftikhar
Published: January 2023

Anaemia is the most common and prevalent maternal health issue in developing countries. It is a global challenge, not only for poorer populations of the world but also for developed countries. South Asia is part of the developing world and is severely affected by the problem of anaemia in pregnant women. The region also stands out in the pervasiveness of child marriages; in fact, it accounts for about half of the total child marriages occurring globally. The high incidence stems from socio-economic misery, prevalent in the form of gender inequality, male-dominated family culture, orthodox ethnic norms and inaccessibility to information on reproductive health. Unlike earlier studies which sought evidence more from cross-sectional data sets, this study investigates the explanatory power of adolescent fertility and low health expenditure on exceptionally high rates of anaemic pregnancies using modern econometric techniques with longer data sets comprising national aggregates. The results strongly suggest that for seven regional states, the proposed relationship holds valid.  The robustness of short-run individual country estimates is challenged by testing the relationship through modern long-run pooled data estimators. The results are reasonably encouraging, recognizing the significant role of adolescent fertility and low levels of health spending, thus determining trend patterns of anaemic pregnancies region-wide.
Respuesta taxonómica y funcional del ensamblaje de aves a megaincendios en la región sur de la Chiquitania (Santa Cruz, Bolivia)
Authors: Pinto Viveros Marco Aurelio , Peñaranda Ericka Michelle , Villarroel Daniel
Published: January 2023

Frente a la ocurrencia de megaincendios durante 2019 en el ACIE Ñembi Guasu, evaluamos la respuesta de la ornitofauna para evidenciar la severidad del impacto. Se cuantificaron valores de riqueza, diversidad específica (números de Hill), abundancia (pruebas de Kruskal-Wallis), recambio taxonómico (análisis de correspondencia) y diversidad funcional (números de Hill) que, fueron contrastados entre áreas quemadas y no quemadas de cobertura boscosa; este contraste entre áreas se realizó para la época húmeda y también para la seca del 2020. Las áreas quemadas congregaron alta riqueza en época húmeda (27 spp), que se redujo para la seca (15 spp); las áreas no quemadas presentaron una riqueza constante durante ambas épocas (25 y 24 spp). La diversidad y abundancia no varió significativamente. La similitud taxonómica entre áreas fue baja (35,6% húmeda; 14,3% seca). En época húmeda, la diversidad funcional se incrementó en áreas quemadas, disminuyendo drásticamente para la seca. Se concluyó que, los megaincendios presentaron un impacto altamente negativo sobre el ensamblaje ornitológico, principalmente en los atributos de riqueza específica, riqueza funcional y composición taxonómica, así también, que la llegada de la época seca desfavoreció en gran medida a la resiliencia del ecosistema quemado.
The Importance of Permanent Establishment in the Context of Taxation Issues in E-commerce
Authors: AVALYAN ELEN , SARGSYAN ALVARD , AVETISYAN NAIRUHI
Published: January 2023

E-commerce (including e-service) is considered a business method that eliminates
territorial boundaries and provides new opportunities to businesses. Notwithstanding the
advantages of e-commerce, it also brings some challenges, including in tax matters.For
countries, taxation right for e-commerce activities is mainly based on the location of such
activities performed. Although issues and disadvantages have always occured in
international practice, currently they are increasing quickly. Countries are concerned
with the taxation of e-commerce, that they might not gain their fair share of tax from the
taxation process, meanwhile realizing that there should be chosen such a mechanism of
taxation so that it would not hinder conducting such transactions.
Hence, within the framework of e-commerce, for determining the taxation location
of the profit, defining a permanent establishment has a significant role, because it is
considered the main tool for having the right to tax a non-resident entity. It is obvious,
that for regulating the taxation of e-commerce, international cooperation is needed, but
such cooperation is not easy, because of the conflicting interests of different countries.
According to the Organisation for Economic Cooperation and Development (OECD)
leading model, the competence of taxing business income is given to that contracting
country, where a permanent establishment of a transaction party exists.
Language Learning Plateau in the Context of Business English: Emerging Causes and Suggested Solutions by means of Online Tools and Technologies
Authors: TORGOMYAN KRISTINA
Published: January 2023

The paper investigates the problem of the language learning plateau, its
impact on the learners of foreign languages, especially Business English (English
for Special Purposes) as well as suggested methods to overcome this problem
through mutual efforts of learners and educators.
Research and works carried out by prominent scientists and educators have
been studied and presented in the paper. The paper targets to meet the needs of
students studying Business English, who feel that they face the language learning
plateau through applying modern and online technologies to envision the
efficiency of technology-embedded learning in eliminating the language learning
plateau. Evident is the fact that some students face stagnation in their studies,
whereas others continue their way toward language proficiency. Our research
resulted in the development of the Motivation Matrix and PINE model to address
the problem and solve it according to the needs.
Overview of the milk and dairy products legislation in the European Union
Authors: Čapla Jozef , Zajác Peter , Ševcová Katarína , Čurlej Jozef , Fikselová Martina
Published: January 2023

European Union legislation laying down rules for the dairy sector. The legislation defines the conditions under which milk and milk products intended for human consumption can be imported into the EU. Milk and milk products must come only from third countries that appear on the list of authorized countries. Establishments, where milk and milk products are produced, must be approved for export. The TRACES system is used on imports and the consignment must be accompanied by a certificate. This system ensures product traceability and prevents the introduction of diseases. An important role is delegated to the designated border control posts (BCPs) where the appropriate customs and veterinary inspections are performed by government institutions of the country. The European Union has adopted legislation to ensure the safety of food placed on the market in EU member countries. This legislation sets general hygienic requirements for food production based on the good manufacturing practice and the HACCP system. The criteria for microorganisms, chemicals, and applicable food additives are set. Also, the legislation contains requirements for product labeling. Part of the legislation concerns the common organization of the market in milk and milk products. These regulations contain rules for direct payments, subsidies, define the school milk system, etc. Specific legislation creates rules for organic bio food production, for production and labeling of products with the Protected Geographical Indication, Protected Designation of Origin, and Traditional Specialty Guaranteed. There is also legislation that defines the labeling of products intended for specific populations, e.g. gluten-free foods, lactose-free foods, etc. Areas not regulated by the legislation include the labeling of products with certification marks designed to highlight the suitability of food for religious purposes or quality certification.
Towards Green Growth: Monitoring Progress and Investigating Its Determinants in South Asia
Authors: Awan Asma , Nawaz Sidra
Published: January 2023

Keeping in view the global environmental emergency Green Growth assessment will show policymakers how to maximize economic outcomes while ensuring environmental sustainability. This study aims to construct a Green Growth (GG) Index and empirically test its long-run and short-run determinants for the time series data from 1990 to 2021 in the case of Bangladesh, India and Pakistan. A set of nineteen indicators covering three dimensions, including resource productivity, environmental quality and economic and social aspects, is used to develop the GG index through the principal component methodology. Given the mixed order of integration, Autoregressive Distributed Lag (ARDL) method is utilized to check the co-integration relationship of variables. The results of this study depict that in the case of Bangladesh, there are three significant determinants in which urbanization and forest area are positively associated with GG and trade openness negatively. In India, GG is significantly and positively influenced by urbanization and forest area, while socio-economic conditions impair it. For the third country, Pakistan, urbanization, trade openness, law and order have significant and positive associations with GG, while socio-economic conditions have significant but negative relationships. Based on the study's outcomes, dependent variables show divergence from their short-run equilibrium with error correction terms -0.726, -0.914 and -0.439 for Bangladesh, India and Pakistan, respectively. Therefore, this study suggests implementing policies related to urbanization, trade openness, forest area, law and order and socio-economic conditions to stimulate GG.
Perception and Purchase Behavior of Functionally Illiterate Women for Food Products in Delhi
Authors: Chishti Mohd. Danish , Junaid Abdullah Bin , Ahmed Faheem , Indoria Priyanka
Published: January 2023

India, as the world’s fastest emerging economy, is no exception to the international problem associated with functional illiteracy. Millions of consumers penetrate the marketplace with inadequate literacy skills which makes them make ineffective decisions that may endanger an opportunity to optimize their already inadequate financial resources. This study provides marketers with valuable information and insights about the characteristics of Indian consumers in terms of their perceptions and purchase behaviour. The study was exploratory and descriptive in nature. A screening test was conducted to first qualify the respondents for the study and then a survey-based questionnaire was used for data collection. Women respondents were chosen, and Judgment sampling was used to recruit willing respondents that met the selection criteria. The study confirms the previous studies that functionally illiterate consumers earn a low income. Price was identified as the most influential factor during the purchase of food products for functionally illiterate women. The results are consistent with the findings of Viswanathan who suggested that low literate or illiterate consumers do not tradeoff between groups of product characteristics. The study benefits retailers as they seek to understand consumers’ problems and demands as well as improve facilities provided in their stores to assist functionally illiterate consumers. The study is significantly beneficial for policymakers as they could frame policies that will emphasize visual product depiction so that functionally illiterate consumers can make informed decisions. The study also benefits food product manufacturers as they could develop the products keeping in consideration the functional illiteracy of consumers. Appreciating that illiterate consumers are not equipped with adequate knowledge related to structure and function and they spend the money they earned with a danger of being browbeaten, the findings of this study can be effective in helping such customers make well-informed purchasing decisions to make optimal use of their hard-earned income.
The EFFECTS of STATE and LOCAL TAX-BASED INCENTIVES on U.S. LABOR MARKETS, 1990–2015: BOON or BOONDOGGLE?
Authors: Lee Hakyeon , Butler J.S.
Published: January 2023

Clear evidence about the effectiveness of economic development incentives is limited. To bridge this research gap, this study uses the Upjohn Institute Panel Database on Incentives and Taxes (PDIT). Unemployment and employment rates are used to analyze the effectiveness of tax-based incentives. Statistical results indicate that tax incentives have a marginal impact on employment status and limited benefits to states. Only the R&D tax credit statistically significantly increases employment rates. This result supports the interpretation of economic development policies as a zero-sum game.
Another Injustice? Socio-Spatial Disparity of Drinking Water Information Dissemination Rule Violation in the United States
Authors: Bae Junghwan , Kang Soyoung
Published: January 2023

While a growing number of environmental justice (EJ) studies demonstrate that contaminated drinking water disproportionately affects low-income communities and poor communities across the United States, little attention has been paid to inequalities in drinking water quality information dissemination compliance. The information dissemination rule violation does not fulfill water governor’s responsibility for securing water safety, and also not meet the right-to-know provision as a fundamental element for human rights. This study examines patterns of the Confidence Customer Reports (CCR) rule violation at a county-level. Within the EJ perspective, we conducted spatial analysis of the CCR rule violation, and examined vulnerability factors that may be related to the violation likelihood. This study collected the CCR rule violation from 2016 to 2018 through the Safe Drinking Water Information System. Our study’s findings indicated that there are 150 counties as the geographical hot spots of CCR rule violations, which are concentrated in some parts of Texas, Oklahoma, and Louisiana in South region. The regression analysis showed that the ethnic minority and the county’s poverty rate are significant predictors of the CCR rule violation. The results suggest that information access to the report about drinking water quality is not equally disseminated across the nation. The information asymmetry may exist particularly in poor communities of color, reflecting the main framing of environmental injustice in the United States.
Ewolucja idei misyjnej w nauczaniu magisterium Kościoła od Maximum illud do Vaticanum II
Authors: Adamiak Grzegorz
Published: January 2023

Po XIX-wiecznym ożywieniu aktywności misyjnej Kościoła związanym ze stabilizacją systemu kolonialnego odnotowano słabości takiego sposobu postrzegania i realizacji działań misyjnych. Ważnym wydarzeniem w ewolucji idei misyjnej było zakończenie I wojny światowej w świeckim wymiarze historii, a od strony kościelnej list apostolski Benedykta XV Maximum illud. Zapoczątkował on przemiany w świadomości misyjnej Kościoła, ukoronowane ostatecznie soborowym modelem misji. Przemiany w rozumienia idei misyjnej dostrzec możemy tak w wypowiedziach kolejnych papieży, jak i w innych dokumentach Stolicy Apostolskiej. Blisko pięćdziesiąt lat między tymi wydarzeniami pozwoliło wyzwolić się Kościołowi z mentalności kolonialnej. W tym czasie dość mocno postąpił proces kształtowania się świadomości Kościoła jako jednego organizmu, w którym misje zajmują ważne miejsce. Mają one prowadzić do zakładania i wspierania samodzielnie funkcjonujących Kościołów lokalnych. Zauważono też, że misje są wymianą duchowych darów i znakiem „zdrowej” wiary, a nie formą narzucania kulturowej czy religijnej dominacji.

Dowartościowane zostało też powszechne wezwanie do zaangażowania się w dzieło misyjne, które mogą wspomagać Papieskie Dzieła Misyjne.
Świat realny i świat wirtualny. Poszukiwanie przestrzeni dla wyobraźni i duchowości
Authors: Przybyłowski Jan Kazimierz
Published: January 2023

Współczesny człowiek żyje, a tym samym poznaje i tworzy, w dwóch światach: realnym i wirtualnym. Powstaje zatem pytanie: czy człowiek w świecie wirtualnym wyobraźnię i duchowość może wykorzystywać tak samo, jak w świecie realnym? W świecie realnym wyobraźnia otwiera bowiem człowieka na transcendencję (duchowość – wiara), a w świecie wirtualnym wyobraźnia jest podstawą kreatywności, natomiast duchowość jest zabezpieczeniem moralności. Niezbędnym warunkiem takiego rozwoju wiedzy jest jednak wolność, która pozwala rozwijać wiedzę i wzbogaca wyobraźnię. Świat wirtualny może jednak wydatnie pomóc w przywróceniu wartości świata duchowego i samej religii chrześcijańskiej. Człowiek jest bowiem świadomy, że jego bogactwem jest nie tylko biologiczno-fizyczny świat codziennego życia, ale również „wirtualny” świat duchowy, który promieniuje z jego duszy. W świecie wirtualnym można próbować zastąpić duchowość wyobraźnią, ale jest to jednie zastępczy środek duchowości. Wyobraźnia pomaga w tworzeniu i przeżywaniu piękna, ale w rozwoju duchowości niezbędne są prawda i dobro, a te wartości niesie ze sobą dusza ludzka.
Odkrywając bogactwo Eucharystii
Authors: Mieszczak Stanisław
Published: January 2023

Odpowiednie przygotowanie podkreśla wagę danego wydarzenia. Właśnie dlatego Eucharystia musi być przygotowana, bo była przygotowana przez samego Chrystusa i dzisiaj także wymaga ona nieustannej weryfikacji spojrzenia na jej pełną treść. Utrudnieniem w tym względzie są pewne przyzwyczajenia wiernych i pasterzy, jak zbytnie przywiązanie do intencji i stypendium albo rozumienie obowiązku niedzielnego. Tymczasem w celebracji eucharystycznej dokonuje się cudowne zjednoczenie wiernego z Chrystusem, który nas zbawia, odnawia. Przez odnowienie człowieka dokonuje się odnowa jego środowiska i całego stworzenia. Na Eucharystii objawia się także wspólnota Kościoła, jako zwołanie Boże. Włącza się w ofiarę naszego Zbawiciela, uobecnianą na ołtarzu. Bezpośrednie przygotowanie wiernego wyrazi się w odpowiednim świątecznym stroju, w trosce o czynne uczestnictwo i przygotowanie ducha. Przygotowanie kapłana jest bardziej kompleksowe. Oprócz postawy wiary wymagana jest od kapłana większa świadomość wykonywanych świętych czynności. Pomagają w tym także modlitwy, które Kościół wypracował w ciągu wieków. Ich celem jest uświadomienie konieczności Bożej pomocy, gdy zbliża się do świętych tajemnic.
Zamyślenia o przyjaźni między św. Janem Pawłem II i bł. Władysławem Bukowińskim
Authors: Kijas Zdzisław Józef
Published: January 2023

Przyjaźń jest rzeczą bardzo piękną. Jest szkołą pełnego człowieczeństwa. Uczy poczucia odpowiedzialności i życzliwości, rozszerza serce przyjaciela na potrzeby innych, a nie tylko własne. Uczy wrażliwości i troski o innych. Przyjaciel jest otwarty i życzliwy. Łatwo nawiązuje kontakty, ponieważ osoba, która ma przyjaciół, nie boi się ludzi, dlatego od nich nie stroni. Słucha ich z zainteresowaniem, ich realnych problemów, radości i smutków. Przyjaciel ma ponadto poczucie humoru. Jest nie tylko mistrzem słowa, ale – jeżeli jest taka konieczność – staje się również mistrzem milczenia. Autentyczny przyjaciel chce poznać warunki życia swojego przyjaciela, nie dlatego, że pożera go próżna ciekawość, ale dlatego, że – jeżeli istnieje taka konieczność – chce przyjść mu z pomocą, być obok niego i dla niego. Wszystko to sprawdziło się w życiu ks. Bukowińskiego i ks. Wojtyły, dwóch przyjaciół, żyjących w różnych częściach świata, w bardzo odmiennych warunkach, o różnym stopniu zaangażowania w życie Kościoła, ale pałających analogiczną miłością do Boga i do ludzi, pośród których zostali postawieni.
Problematyka ekologiczna w wybranych dokumentach papieskich po Soborze Watykańskim II
Authors: Borucki Janusz
Published: January 2023

W słowie „ekologia” może kryć się różna treść. Ekologia oznacza naukę o strukturze i funkcjonowaniu przyrody na różnych poziomach organizacji. Utożsamienie natomiast ekologii z ochroną środowiska doprowadziło do powstania ekologii głębokiej. W ujęciu radykalnym ekologia głęboka uznaje Ziemię jako wartość nadrzędną, co prowadzi do zasady przyrodocentryzmu, w przeciwieństwie do poglądów antropocentrycznych, uznających człowieka za najwyższą wartość.

Sobór Watykański II w Konstytucji Gaudium et spes eksponuje znaczenie dwóch podstawowych zagadnień nauki społecznej, a mianowicie człowieka i świata. Osoba ludzka znajduje się w centrum nauczania Kościoła. Wyjątkowa pozycja człowieka wynika z posiadanej przez niego godności osobowej.

Zagadnienia społeczne wypracowane przez Ojców Soboru znalazły swoje pogłębienie w nauczaniu papieży posoborowych. Problematyka ekologiczna, w której centralne miejsce zajmuje człowiek, znalazła swoje miejsce w nauczaniu papieskim jeszcze przed zakończeniem obrad Vaticanum II, w szczególności w encyklikach Jana XXIII. Jego następcy na Stolicy Piotrowej wielokrotnie podejmowali w swoim nauczaniu kwestie społeczne. Encyklika Laudato si’ papieża Franciszka jest pierwszym dokumentem papieskim poświęconym w całości ekologii i można ją potraktować jako dokument moralny, w którym zawarta jest dotychczasowa nauka społeczna Kościoła. Potwierdza to także sam papież Franciszek, gdy cytuje encykliki społeczne swoich poprzedników, począwszy od Rerum novarum Leona XIII, oraz gdy przytacza wypowiedzi o ekologii zawarte w dokumentach konferencji biskupów różnych państw, podkreślając w ten sposób, że nauka o ekologii należy do całego Kościoła katolickiego. Encyklika Laudato si’, mówiąc o ekologii integralnej, przedstawia pogląd antropocentryczny uznający człowieka za najwyższą wartość.
Obowiązek okazywania szacunku i posłuszeństwa papieżowi i własnemu ordynariuszowi przez duchownych
Authors: Gręźlikowski Janusz
Published: January 2023

Opracowanie ukazało naturę, źródło, fundament, istotę i cel posłuszeństwa osób duchownych papieżowi i własnemu ordynariuszowi w Kościele w aspekcie teologiczno-kanonicznym. Wskazało, że obowiązek uznania zwierzchnictwa kościelnego polegającego na chrześcijańskim posłuszeństwie i praktykowaniu cnoty posłuszeństwa uznających wartości nadprzyrodzone, wynika z hierarchicznej struktury Kościoła ustanowionej przez Chrystusa. Jest to posłuszeństwo Bogu, biskupowi Rzymu i własnemu ordynariuszowi. Posłuszeństwo wpisane jest w rzeczywistość ludzką i sakramentalną duchownego, a jego wypełniania i praktykowania oczekuje się od niego ze względu na dobro i misję Kościoła, którym jest zbawienie ludzi.

Fundamentem posłuszeństwa duchownych jest pochodzenie i autorytet władzy kościelnej wynikający z hierarchicznej struktury Kościoła. Autorytet przełożonych jest jednak nie tyle prawem rozkazywania, ale obowiązkiem przekazywania poleceń otrzymanych od Boga. Duchowny więc, który wypełnia obowiązek posłuszeństwa, powinien traktować papieża i własnego ordynariusza jako pośredników i w ich urzędach widzieć wolę Boga oraz przyjmować ją ze zrozumieniem i akceptacją. Sensem i celem władzy w Kościele jest wykorzystanie tego, co daje sakrament kapłaństwa łącznie z misją kanoniczną, przy koniecznym udziale pełnej, świadomej i aktywnie pojętej łączności duchownego z papieżem i własnym ordynariuszem, która w praktyce wyraża się w wypełnianiu obowiązku kanonicznego posłuszeństwa.

Posłuszeństwo kanoniczne duchownych różni się od posłuszeństwa wiernych świeckich oraz od posłuszeństwa osób zakonnych. Jest ono bowiem ograniczone do spraw objętych przepisami kanonicznego prawa powszechnego i prawa partykularnego, a co za tym idzie, nie rozciąga się na życie osobiste duchownego. Musi ono być przeżywane przez duchownego w duchu wiary i wolności. Nie polega tylko na pasywnym poddaniu się woli papieża i własnego ordynariusza, ale na aktywnym zjednoczeniu własnej woli z wolą przełożonego w przestrzeni kanoniczno-duszpasterskiej. Sankcje karne wiążące się z nieposłuszeństwem zarządzeniom władzy kościelnej potwierdzają wagę i doniosłość obowiązku posłuszeństwa duchownych.
Kanoniczny proces dowodzenia błędu determinującego wolę co do nierozerwalności małżeństwa
Authors: Graczyk Krzysztof
Published: January 2023

Określony stan faktyczny powodujący zakłócenie prawidłowego wyrażania zgody małżeńskiej może być rozpatrywany z różnego punktu widzenia, czyli pod kątem różnych tytułów nieważności małżeństwa. Dowodzenie to powinno przy tym obalić domniemanie wynikające z kan. 1101 § 1 KPK o zgodności słów lub znaków wyrażających zgodę małżeńską z wewnętrzną wolą nupturienta. Poza tym, również jak w każdej sprawie nullitatis matrimonii, tak i w sprawach symulacji, sędzia nie może orzec nieważności umowy małżeńskiej ob exclusum bonum sacramenti nie zdobywając w tym względzie wymaganej przez kan. 1608 § 4 KPK pewności moralnej, uformowanej ex actis et probatis. Dowodzenie w sprawach symulacyjnych jest z natury swojej trudne, chodzi bowiem o akt wewnętrzny domniemanego symulanta, a następnie pozostaje do obalenia domniemanie płynące z kan. 1001 § 1 KPK. Przyjętym powszechnie w orzecznictwie Roty Rzymskiej dowodami na rzecz wykluczenia nierozerwalności małżeństwa, podobnie zresztą jak w pozostałych sprawach symulacyjnych, są: 1) zeznanie symulującego: sądowe, a zwłaszcza pozasądowe; 2) poważna i proporcjonalna przyczyna symulacji – dalsza i bliższa; 3) okoliczności: przedślubne, towarzyszące zawieraniu małżeństwa oraz poślubne. W sprawach o nieważność sakramentu małżeństwa sędzia obowiązany jest rozważyć w swoim sumieniu wszystko, tj. dokładnie ocenić wszystkie dowody, niczego nie pomijając.

Proces orzekania o nieważności małżeństwa jest procesem złożonym, może on być prowadzony z różnych tytułów, stanowiących przedmiot dyspozycji kanonów Kodeksu prawa kanonicznego dotyczących małżeństwa. Celem procesu prowadzonego w sądzie kościelnym nie jest rozwiązanie małżeństwa, lecz stwierdzenie, czy w świetle obowiązującego prawa kanonicznego zostało ono zawarte ważnie, czy też nie. Stwierdzenie nieważności małżeństwa nie może więc być rozumiane ani jako jego unieważnienie, ani też jako jego rozwiązanie. W istocie stwierdza się bowiem jego nieważność od samego początku. W procesie tym nie orzeka się także o winie stron, lecz ustala kanoniczną przyczynę nieważności.
Oddalić morowe powietrze. Kazanie Waleriana Gutowskiego z czasu zarazy
Authors: Panuś Kazimierz
Published: January 2023

Pandemia koronawirusa, która ogarnęła cały świat w marcu 2020 roku, pozwala lepiej zrozumieć postawy ludzi, którzy w ubiegłych stuleciach zmagali się z podobnymi zagrożeniami. W czasie epidemii ważną rolę wychowawczą pełniły kazania. Niosły one duchową pociechę i wskazywały, jak należy postępować. Stąd też ta grupa kazań nosiła charakterystyczny tytuł: prezerwatywa moralna.

Artykuł analizuje jedno z najbardziej znanych kazań tego typu. Nosi ono tytuł: Prezerwatywa moralna od morowego powietrza. Wygłosił je w sierpniu 1660 roku na Rynku krakowskim Walerian Gutowski (1629–1693), franciszkanin konwentualny, podczas przebłagalnej procesji mającej uprosić oddalenie epidemii. Mówca ten widział w nadchodzącej zarazie karę Bożą za grzechy krakowian. Zagniewanego Boga można jednak przebłagać, a tym samym oddalić widmo nieszczęść, podejmując pokutę, modlitwę i dzieło przemiany życia. Dowody na to można znaleźć w Piśmie Świętym oraz w wielu przytaczanych w kazaniu wydarzeniach z historii Kościoła. Franciszkański kaznodzieja kładł duży nacisk na wstawiennictwo przed Bogiem świętych patronów, zwłaszcza św. Rozalii, która zapobiegła rozprzestrzenianiu się dżumy w Palermo.
Jesień życia – wieńczący okres egzystencji człowieka
Authors: Pawlak Zdzisław
Published: January 2023

Problem spojrzenia na sprawy okresu ludzkiej starości, właściwej ich oceny, a zwłaszcza ustosunkowania się do człowieka starzejącego się, staje się obecnie coraz bardziej nabrzmiały, nawet bolesny. W dzisiejszym społeczeństwie, określanym często jako „cywilizacja młodych”, jest prawie brak miejsca dla człowieka w podeszłym wieku, rzekomo tylko obciążającego społeczeństwo.

W niniejszym artykule jest zawarta próba innego, pozytywnego spojrzenia na starość człowieka, jego jesień życia. Najpierw zostało przedstawione samo pojęcie starości. Następnie odpowiedź na pytanie: dlaczego starość jest tak ważna i cenna dla człowieka? Ostatni zaś punkt ukazuje konieczność troski o ludzi starszych dzisiaj. Jest tutaj także poruszona niezwykle aktualna sprawa duszpasterstwa osób starszych w parafii.
„Prorok i reformator”. O Jezusie Chrystusie w pismach Leszka Kołakowskiego
Authors: Chrostowski Mariusz
Published: January 2023

Temat Jezusa Chrystusa jest rzadko poruszany w pismach L. Kołakowskiego. Polski filozof, choć w Jezusie widział raczej człowieka – „proroka i reformatora” – niźli Boga, przyjmuje wobec Chrystusa postawę niejako „apologety z zewnątrz”, czyli nakreśla jego obraz, a co za tym idzie także obraz chrześcijaństwa, „zgodnego” z filozoficznym umysłem człowieka niewierzącego. W tym sensie chęć zrozumienia posłannictwa i dzieła Jezusa Chrystusa stanowi w pismach L. Kołakowskiego niezmiernie oryginalna kartę. Poza tym bliższe poznanie intelektualnej spuścizny tego wybitego myśliciela w omawianym obszarze może stanowić źródło impulsów i inspiracji dla samych chrześcijan, agnostyków, a nawet i ateistów, wytrwale poszukujących odpowiedzi na nurtujące ich pytania dotyczące osobowego Boga lub sensu i celowości ludzkiego życia.
Czas przenikający w wieczność. Refleksje nad twórczością poetycką ks. Piotra Stanisława Głowackiego
Authors: Ciechalski Arkadiusz
Published: January 2023

W artykule zaprezentowana została twórczość poetycka ks. Piotra Stanisława Głowackiego, na którą składają się wiersze opublikowane w czasopismach, almanachach oraz w czterech tomikach poetyckich. Poruszana problematyka wierszy to: diagnoza duchowości współczesnego człowieka, jego relacje z Bogiem i bliźnim, kontemplacja natury, która prowadzi do otwierania się na transcendencję, głębsze przeżywanie świąt kościelnych oraz tajemnic wiary, rozważania związane z kategoriami moralnymi oraz tematyką określaną jako ars bene moriendi. Wskazane zostały inspiracje i dialog z postawą prezentowaną przez św. Franciszka z Asyżu, św. Jana od Krzyża, S. Kierkegaarda oraz św. Jana Pawła II. W zakresie kształtu artystycznego poczyniono ustalenia, iż liryki te posiadają poetykę charakterystyczną dla współczesnych wierszy, czyli są zazwyczaj stychiczne, o rytmie i rymach nieregularnych, zbliżone do wiersza białego. Właściwe wczesnemu etapowi twórczości poetyckiej ks. Głowackiego nasycenie środkami poetyckiego wyrazu (stosowanie rozbudowanej metaforyki, porównań, wielość epitetów itp.) zostało zmienione w wierszach późniejszych na formy bardziej ascetyczne, co ma służyć uwypukleniu aspektu dyskursywnego utworów. Autor chętnie stosuje konstrukcje o wydźwięku paradoksalnym, co wpisuje jego twórczość w ten nurt polskiej poezji religijnej, do którego należą tak znakomici mistrzowie jak: M. Sęp Szarzyński, F. Karpiński, C.K. Norwid, L. Staff, J. Liebert, B. Ostromęcki czy ks. J. Twardowski.
Podobieństwa i różnice w teologii i liturgii Kościoła katolickiego i prawosławnego na przykładzie wybranych zagadnień
Authors: Tomalak Andrzej
Published: January 2023

Zamysłem autora jest ukazanie różnic w teologii i liturgii chrześcijańskiego Wschodu i Zachodu oraz prób ich rozwiązania. Zaprezentowane zostały punkty zbieżne i sporne w nauczaniu obu Kościołów. Ze względu na szeroki zakres tematu oraz bogactwo materiałów źródłowych, ograniczono się do trzech. Jednym z najważniejszych punktów spornych jest kwestia Filioque. Obecny stan dialogu prawosławno-katolickiego na ten temat oraz najważniejsze dokumenty i wyzwania na przyszłość opisano w punkcie 1. Ważną wspólną cechą chrześcijaństwa zachodniego i wschodniego są Maryja i kult Maryi. Nauczanie obu Kościołów różni się jednak w kluczowych zagadnieniach dotyczących Matki Pana, a mianowicie Jej Niepokalanego Poczęcia oraz śmierci i przyjęcia do nieba. Sprawy te przybliżył punkt 2. Źródłem życia chrześcijańskiego są sakramenty. Punkt 3. przedstawia siedem sakramentów z katolickiego i prawosławnego punktu widzenia oraz bardzo ogólnie scharakteryzuje liturgię obu Kościołów.
Pojęcie i funkcja symbolu religijnego
Authors: Nowicki Andrzej
Published: January 2023

Punktem wyjścia naszej refleksji jest najpierw próba zdefiniowania pojęcia symbolu w oparciu o analizę zakresu jego ewoluowania począwszy od starożytności, aż po czasy współczesne. Następnie przedmiot naszych analiz stanowi wartość poznawcza symboli w religii rozpatrywana z punktu widzenia ich funkcji i znaczenia. W tym kontekście działaniem koniecznym staje się potrzeba weryfikacji przestrzeni relacji między symbolem a językiem religijnym oraz specyfikacja symboli religijnych rozpatrywana pod kątem ich istoty, warstw i nieredukowalności.
Wychowanie poprzez słowo. Znaczenie środków językowych w oddziaływaniu pedagogicznym Jana Pawła II
Authors: Ostafiński Witold
Published: January 2023

Jan Paweł II był jedną z niezwykłych osobowości w historii Kościoła. Potrafił nie tylko przyciągać do siebie młodzież, ale także docierać do niej ze swoim przesłaniem. Słowo stało się doskonałym narzędziem wychowawczym w jego rękach. Związane jest to z założeniami filozofii personalistycznej, które ukształtowały taki a nie inny sposób postrzegania misji i roli wychowawcy przez papieża oraz podejścia do wychowanków. W swoim oddziaływaniu Jan Paweł II sięgał po różnorodne środki perswazyjne – to hipoteza postawiona w artykule. W celu jej udowodnienia omówiono pokrótce cechy charakterystyczne perswazji, a następnie dokonano analizy wybranych fragmentów homilii do młodzieży, by wykazać, że papież przekształcił słowo w efektywny środek oddziaływania pedagogicznego.