bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
METHOD OF DETECTION OF MALWARE AND ITS ELEMENTS
Authors:   Maritime State University, named after adm. G.I. Nevelskogy, PAVLIKOV SERGEY N. , KOLOMEETS VALERIYA YU. ,   Maritime State University, named after adm. G.I. Nevelskogy, KOLESOV YURIY Y. ,   Maritime State University, named after adm. G.I. Nevelskogy, PETROV PAVEL N. ,   Maritime State University, named after adm. G.I. Nevelskogy, AFANASYEV ROMAN. K. ,   Maritime State University, named after adm. G.I. Nevelskogy
Published: September 2022

Introduction. Modern information systems require special measures to protect against malware. Virus programs are being improved ahead of antivirus tools, so information systems must have a monitoring and development mechanism. The paper proposes a new method of stealthy search for malware and their elements. There is an opinion that static analysis is not effective enough, but this is the safest stage of antivirus protection. The more effective this process is, the higher the security of the information system. A new method of scanning incoming traffic using new transformations has been developed to achieve this goal. The search for technologies to improve the efficiency of antivirus scanning in static mode is relevant. The purpose of the study is to increase the probability of detecting malware. To achieve this goal, a number of tasks have been solved to expand the processes of working with white and black lists. The novelty of the method lies in the application of new interrelated procedures for analyzing the input file: structure, relationships, functionality of elements and parallel search for coincidences using fragments in accordance with the length of the available signatures, replacing the detected elements with the basic ones from the white list, dividing the dangerous fragment with the subsequent repetition of the chain of procedures to a given level of the elementary component and replacing it with a similar functional element from the white list. The results of simulation modeling showed that the number of correctly detected files with the virus in relation to the total number of accepted ones increased by 15.3%. The practical significance of the application of the new method is to increase the efficiency of static analysis. The use of forward and feedback links between static and dynamic scanning increases the effectiveness of antivirus protection.
DEVELOPMENT OF A SIMULATION MODEL FOR UNMANNED AERIAL VEHICLES IN AGRICULTURE
Authors:   MTUCI, NAWAR MOHAMMAD , VORONOVA LILIA I. ,   MTUCI, VORONOV VYACHESLAV I. ,   MTUCI
Published: September 2022

Introduction: Due to the rapid technological development of communication and network technologies and the emergence of the Internet of Things technology, unmanned aerial vehicles (UAVs) have become used in almost all areas of society, from military to civilian. Agriculture is one area where UAVs will be used to monitor vast areas of crops. UAVs will be able to receive data on the state of the soil, improve agriculture and use plant protection products from insects and birds. Consequently, agriculture will be the largest market for UAVs. Objective. The article discusses the possibility of using a swarm of unmanned aerial vehicles in hard-to-reach agricultural areas to create a wide coverage area for transmitting information from ground-based wireless sensor networks. Architectural solutions for flying sensor networks are investigated and a simulation model is presented that integrates flying sensor networks (LSNs) and terrestrial wireless sensor networks (WSNs) for data transmission. The model studies the clustering of an UAV swarm using the K-means method and the search for the shortest path in routing using the Dijkstra algorithm. Result. Computer simulation of optimal routing for a swarm of 250 UAVs has been carried out. The results of UAV swarm clustering modeling are presented, a UAV network clustering model is presented using the machine learning method the K-means algorithm, and an algorithm for routing data through the UAV swarm network using Dijkstra's algorithm, which finds the shortest path through the formed clusters.
A new approach to simulate the critical and the onset nucleate boiling heat fluxes for a thermal generator-bubble pump
Authors:   Depatement of Chemical Engineering Process, The National School of Engineering of Gabès, Gabès University, Zrig, Gabès, 6290 Tunisia, Benhmidene Ali , J-T Strömberg Lena
Published: September 2022

The main factor for the proper functioning of the thermal generator-bubble pump of the diffusion-absorption cycles is the amount of heat required to maintain the necessary vaporization for pumping fluids. An excess of heat or the opposite reduces its efficiency. The present study aims to simulate the critical heat flux (CHF) and the onset nucleate boiling heat flux (ONBHF) versus mass flow in the generator-bubble pump of absorption-diffusion machines. The bubble pump studied is a vertical heated tube of diameter range is between 4 and 12mm, in which flowing an ammonia-water mixing. To achieve our goal a new approach based on the curves of the variation of the pressure drop as a function of the mass flow rate has been adopted. The pressure drops have been simulated using the two-fluid model. The critical heat fluxes simulated as a function of mass flow rate are compared with those obtained from four correlations. A good agreement has been obtained with the correlation of Shah and Zhang et al. Simulation results allow defining the optimum range of mass flow that should be used in the same application. We found that the mass flow rate should be higher than 40kg/m².s for the diameters of the studied tubes.
Numerical investigation on VIV energy harvesting enhancement with adding eccentricity to a circular cylinder
Authors:   Faculty of New Sciences and Technologies, University of Tehran, North Kargar Street, Tehran, 14395- 1561, Iran, Babaie Zahra , Moslem Foad ,   Faculty of New Sciences and Technologies, University of Tehran, North Kargar Street, Tehran, 14395- 1561, Iran, Masdari Mehran , Tahani Mojtaba
Published: September 2022

In recent years, energy harvesting from vortex-induced vibration (VIV) of a cylinder as a renewable source of energy has been increased. The main goal is to enhance the harnessed hydrokinetic energy of the VIV converters. In this work, the effect of adding a rotational degree of freedom by giving eccentricity to the circular cylinder is investigated on vibration and rotational response as well as hydrokinetic energy conversion. Simulations are done at the Reynolds number ranging from 2×10^3 to 13×10^3. Twodimensional unsteady Reynolds-averaged Navier–Stokes equations (URANS), supplemented with SST turbulence models, are solved on moving mesh, and arbitrary Lagrangian-Eulerian formulation is employed to accommodate the deforming boundaries. For the freely rotating and vibrating cylinder, results demonstrate that increasing the inlet velocity increases the vibration amplitude, and the cylinder experiences complete rotation in some of the flow times. Moreover, adding a rotational degree of freedom causes hydrodynamic instability, in which the location of separation points changes and makes a wide wake pattern with unstable vortexes behind the cylinder. As a result, the harnessed power and energy conversion efficiency of the system is increased. The freely vibrating-rotating system generates a maximum power of 0.024 (W), and the energy conversion efficiency increases and fluctuates around 11.2%.
Assessing SMEs’ cybersecurity organizational readiness: Findings from an Italian survey
Authors: Neri Martina , Niccolini Federico , Pugliese Rosario
Published: September 2022

The Small and Medium-sized Enterprises’ (SMEs) level of organizational cybersecurity readiness has been poorly investigated to date. Currently, all SMEs need to maintain an adequate level of cybersecurity to run their businesses, not only those wishing to fully exploit digitalization’s benefits. Unfortunately, due to their lack of resources, skills, and their low level of cyber awareness, SMEs often seem unprepared. It is essential that they address the digital threats that they face by using technology and complementary (and not alternative) factors, such as guidelines, formal policies, and training. All these elements trigger development processes regarding skills, awareness, the organizational cybersecurity culture, and the organizational resilience. This paper describes Italy’s first multidisciplinary attempt to assess its SMEs’ overall cybersecurity readiness level. We used a survey as its initial quantitative assessment approach, although SMEs can also use it as a cyber self-assessment tool, which prepares them better to navigate the digital ecosystem. Thereafter, we held semi-structured interviews to explore the critical points that had emerged from the study’s first phase. The overall results show that SMEs have not yet achieved high levels of organizational readiness. SMEs are currently starting to set the stage for their organizational cyber readiness and will, therefore, have to take many more proactive steps to address their cyber challenges.
Mathematical Modeling and Forecasting the Spread of an Oil Spill using Python
Authors: Kastrounis Nikolaos , Manias George , Filippakis Michael , Kyriazis Dimosthenis
Published: September 2022

This is a comprehensive paper on the oil spill phenomenon on what mechanisms change the oil spill displacement, what Computational Fluid Dynamic (CFD) applications of Finite Volume and Eulerian/Lagragian equations are used to solve oil-spill simulations and to provide a brief analysis of the models used. An oil spill is defined as a form of pollution caused by human activity and as the discharge of liquid petroleum hydrocarbons into the environment, mainly in the marine eco-system. This description is commonly used for marine oil spills, where the hydrocarbons are discharged into the ocean or coastal waters, but they can also occur inland. Oil spills occur because of discharges of hydrocarbons from platforms, rigs, wells, tankers and from refined petroleum products along with their by-products, also from heavier fuels. Thus, oil spill simulation is used to predict transport and weathering processes. State-of-the-art tools such as OILMAP, TRANSAS, OILFLOW2D, OSCAR and ANSYS, work by simulating the processes mentioned prior. In contrary to these tools, the aim of this paper is to provide a comparison of the weathering models used and propose a mathematical model using python to predict the spreading phenomenon of an oil spill.
PENGARUH PENGALAMAN KERJA, KOMPETENSI DAN MOTIVASI KERJA TERHADAP KINERJA APARATUR SIPIL NEGruh Pengalaman Kerja, Kompetensi dan Motivasi Kerja terhadap Kinerja Aparatur Sipil Negara pada Kantor Kecamatan Maritengngae Kabupaten Sidenreng Rappang
Authors: Eni Nur'eni.A , Razak Mashur , Dandu Sudirman
Published: September 2022

Penelitian ini bertujuan untuk mengetahui dan menganalisis (1) pengaruh pengalaman  kerja,  kompetensi  dan  motivasi  kerja  secara  parsial  dan  simultan terhadap kinerja Aparatur Sipil Negara pada Kantor Kecamatan Maritengngae Kabupaten Sidenreng Rappang (2) variabel yang paling dominan berpengaruh terhadap kinerja Aparatur Sipil Negara pada Kantor Kecamatan Maritengngae Kabupaten Sidenreng Rappang.

Metode pengumpulan data yang digunakan adalah angket dan studi dokumen. Metode analisis yang digunakan adalah analisis statistik deskriptif dan analisis regresi linear berganda.

Hasil penelitian menunjukkan bahwa (1) secara parsial pengalaman kerja, kompetensi,  dan  motivasi  berpengaruh  positif  dan  signifikan  terhadap  kinerja

Aparatur Sipil Negara pada Kantor Kecamatan Maritengngae Kabupaten Sidenreng Rappang (2) secara simultan pengalaman kerja, kompetensi dan motivasi kerja berpengaruh  positif  dan  signifikan  terhadap  kinerja  pegawai  Kecamatan Maritengngae   Kabupaten   Sidenreng   Rappang.   Hal   ini   berarti   semakin   baik

pengalaman kerja, kompetensi dan motivasi kerja yang dimiliki oleh pegawai maka kinerja pegawai akan semakin baik pula (3) variabel kompetensi memiliki pengaruh paling dominan dan signifikan terhadap kinerja pegawai di kecamatan Maritengngae Kabupaten Sidenreng Rappang.
Effects of focused electron beam irradiation parameters on direct nanostructure formation on Ag surfaces
Authors: Sniķeris Jānis , Gerbreders Vjačeslavs , Bulanovs Andrejs , Sļedevskis Ēriks
Published: September 2022

Metallic nanostructures are applied in many fields, including photonics and plasmonics, due to their ability to absorb or emit light at frequencies which depend on their size and shape. It was recently shown that irradiation by a focused electron beam can promote the growth of nanostructures on metal surfaces and the height of these structures depends on the duration of the irradiation and the material of the surface. However, the effects on growth dynamics of numerous irradiation parameters, such as beam current or angle of incidence, have not yet been studied in detail. We explore the effects of focusing, angle of incidence, and current of the electron beam on the size and shape of the resulting structures on an Ag surface. In addition, we investigate how the nitrogen plasma cleaning procedure of a vacuum chamber can affect the growth of these structures. A beam current of around 40 pA resulted in the fastest structure growth rate. By increasing the beam diameter and angle of incidence the growth rate decreased; however, by raising the beam focus up to 5–6 μm above the surface the growth rate increased. Vacuum chamber cleaning reduced structure growth rate for a few hours. These findings can help to better control and optimise the growth of nanostructures on metal surfaces undergoing irradiation by a focused electron beam.
Which patients with hydrosalpinges will benefit more from reproductive surgery to improve natural pregnancy outcomes?-System evaluation and Meta-analysis
Authors:   Department of Gynecology, The Fourth Hospital of Shijiazhuang, shijiazhuang, China., Hao Hongjuan , Chen Xiao , Wang Zhaohua , Feng Li , Zhao Xiaoli
Published: September 2022

Review question / Objective: To evaluate natural pregnancy outcomes of hydrosalpinx and different grades of hydrosalpinx,which perform reproductive surgery. Information sources: Electronic searches of Pubmed, Embase, Cochrane Library, Web of science, and Clinical Trails. All literature on hydrosalpinx and reproductive surgery were retrieved. The Mesh subject words and free words are: “Salpingitis, Salpingitides, hydrosalpin*, distal tubal occlusion, pelvic inflammatory disease, Reproductive surgical procedure, tubal surgery, microsurg *, laparoscopic surgery ,salpingostomy , salpingectomy”. References of the original and reviewed articles were manually searched to include the relevant literature.
Osmanlı Türkiye'sinde Batılı Eğitim
Authors: Davıson Roderic H.
Published: September 2022

Ondokuzuncu yüzyıl başlarında, Sultan II. Mahmut, reformları döneminde, sivil memurlara Batıdan pantolon, redingot ve fes giydirmiş, ulemâ ise geleneksel sarık ve cüppesini giymeyi sürdürmüştür. Bu, halk gözünde "kadı sarığıyla otursun" diyerek Sultan'ı razı eden Galata Mollası Keçecizade İzzettin'in ricalarıyla olabildi. İstanbul'da bulunan Avrupalılar yaz mevsiminde sıcağa karşı korunmak içi hasır şapkalarının çevresine beyaz kumaş sararak bunun temelini atmışlar ve sokaktaki Türk vatandaşı onları iyi eğitim görmüş anlamında "okumuş" olarak kabul etmiş ve saygı göstermişlerdir. Sarık bir ilim irfan belirtisi olarak da kabul edilerek bırakılmıştır.
İngiliz Gizli Belgelerine Göre Adana'da Vuku Bulan Türk - Ermeni Olayları (Temmuz 1908-Aralık 1909)
Authors: Sonyel Salâhi R.
Published: September 2022

Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Ermeni "milleti", 1870'lerde patlak veren sözde "Doğu Sorunu"nun doğuşuna dek geçen 600 yıl sırasında barış, düzen, güvenlik ve gönenç içinde yaşamıştır. 1877'de başlayan Türk-Rus Savaşı, yetkisiz bırakılan San Stefano (Yeşilköy) Antlaşması'na yol açmış; Kıbrıs Sözleşmesi (Cyprus Convention) ve Berlin Antlaşması'na neden oluşturmuştu. Bu sözleşme ve antlaşmalar, Osmanlı Ermenilerine, sözde ek ayrıcalık hakları sağlayacaklardı, ama gerçekte, büyük devletlere, özellikle Britanya ve Rusya'ya, Osmanlı İmparatorluğu'nun iç işlerine karışmak fırsatını ve İmparatorluk çökünce, onun ganimetinden daha büyük bir pay koparmak ümidini veriyordu.
Türklerin Anadolu'ya İlk Girişi
Authors: Cahen Claude
Published: September 2022

Türklerin Batı Asya'ya girişi, dünya tarihinde, Müslümanlar için olduğu kadar Hıristiyanlar için de çok önemli bir yer tutar. Ancak, derinliğine bir inceleme yapılmamış olan bu konu üzerinde çalışmalara yeni yeni başlanmaktadır. Çok uzun süre Türk tarihi, kamuoyunu ve hatta bilim adamlarını ancak Avrupa tarihiyle münasebetleri ölçüsünde ilgilendirmiştir. Netice itibariyle, batılı kaynaklardan istifade edildiğinden bu konuda Avrupalıların bakış açılarına bağlı kalınmıştır. Şüphesiz, İslam araştırıcıları, Türklere yolları üzerinde rastladılar, fakat bir taraftan Arapça ve Farsça kaynaklarının Hıristiyan kaynaklarına nazaran daha az araştırılmış olması, diğer taraftan İslam tarihçilerinin Türk tarihini kendi bütünlüğü içinde ayrı tutmaya pek titizlik göstermemeleri ve yeniçağ Osmanlı İmparatorluğu üzerinde çalışan bazı tarihçilerin, ortaçağ Türklerinin menşelerine inmek için büyük bir meraka sahip olmamaları gibi sebepler yüzünden bugün hâlâ gerçeklere uygun,mükemmel bir Türk tarihi mevcut değildir. Osmanlıların menşeleri tarihinde, Moğol sonrası dönem kesin bir devreyi teşkil ederse de, şurası da bir gerçektir ki, Türk iskânının, toplumunun ve müesseselerinin ilk tecrübesi, XI. yüzyılın ikinci yarısından XIII. yüzyılın ortalarına kadar süren Selçuklular döneminde vuku bulmuştur. İşte, bu deneme, söz konusu dönemin başlangıcını incelemeye hasredilmiştir.
Kuruçay Höyüğü Kazıları 1985 Çalışma Raporu
Authors: Duru Refik
Published: September 2022

Kuruçay Höyüğü kazılarının 8. dönem çalışmaları, Temmuz-Eylül 1985 tarihleri arasında sürdürüldü. Kazı kurulu, başkanlığımız altında, Araştırma Görevlisi Gülsün Umurtak, mimarlar Ayşe ve Süreyya Saruhan, Fotoğraf Uzmanı Yılmaz Kaini ile öğrencilerimiz Aylin Bayraktaroğlu, May Apkan ve Muharrem Kıcı'dan oluşuyordu. Eski Eserler ve Müzeler Genel Müdürlüğü Uzmanı, Burdur Müzesinden Alaaddin Eryılmaz idi.
Şirinlikale. Eine unbekannte urartäische Burg und Beobachtungen zu den Felsdenkmälern eines schöpferischen Bergvolks Ostanatoliens
Authors: Işık Fahri
Published: September 2022

Trotz der seit einer Generation in Ostanatolien geführten systematischen Forschungen scheinen die Entdeckungen neuer Plätze eines mächtigen Bergvolkes wie der Urartäer nicht zu Ende zu gelangen. Diese Unerschöpflichkeit liegt nicht nur an der Grösse des Territoriumsgebiets des Reiches, das sich im Höhepunkt seiner Macht in der Zeit von Sardur II. vom Sevan-See im Norden bis Aleppo im Süden und vom Urmia-See im Osten bis an das Ufer des Fırats bei Malatya im Westen ausdehnte, sondern vielmehr an der geographisch unwegsamen Beschaffenheit des Heimatlandes im atemberaubend faszinierenden, gebirgigen Hochland Ostanatoliens. So führen die Survey-Unternehmungen des archäologischen Seminars der Atatürk-Universität mit der Zusammenarbeit des Museums von Erzurum zu neuen Entdeckungen.
Selânik ve Yanya'da Osmanlı Egemenliğinin Kurulması
Authors: Delilbaşı Melek
Published: September 2022

Bu yazımızda, Sultan II. Murad tarafından yedi ay ara ile zaptedilen Selânik (Thessaloniki) ve Yanya (Ioannina) kentlerinin hangi şartlar altında Osmanlı egemenliğine geçtikleri Bizans, Osmanlı ve Lâtin kaynaklarından yararlanılarak incelenmeye çalışılacak ve ayrıca, Bizans kaynaklarında yer alan Osmanlıların fetih politikalarına ilişkin bilgiler üzerinde de durulacaktır. Selânik savaş yoluyla, Yanya ise, Sultan'ın teslim çağrısına uyarak Osmanlı egemenliği altına geçmiş olduklarından, bu kentlere karşı farklı politikalar izlenmiştir. Sultan II. Murad'ın fetihleri bugünün değer yargılarıyla değil, o devrin şartları ve zaruretleri gözönünde tutularak Islâm Hukuku'na dayanan Osmanlıların fetih politikaları açısından incelenecektir.
The Ḳatif District (Livā) During the First Few Years of Ottoman Rule: A Study of the 1551 Ottoman Cadastral Survey
Authors: İlhan Mehmet Mehdi
Published: September 2022

The historical importance of the Eastern Region of Saudi Arabia can never be denied; Al-Hasa may have the fame as an oasis, but Katif as part of it is of no less importance. The territory of Katif is divided from Al-Hasa province by an intervening range of hills, the most famous of which is know as Jabal Mushahhar. This hill, seven hundred feet high, falls about ten miles to the south of Katif.
XVI. Yüzyılda Kütahya Sancağı'nda Yerleşme ve Vergi Nüfusu
Authors: Varlık Çetin
Published: September 2022

XVI. yüzyılda Kütahya Sancağı'ndaki yerleşme merkezlerini tapu-tahrir defterlerinde bulmak mümkündür. 1534 tarihlerindeki defterlerdeki bilgilere göre, Kütahya Sancağı'nda 10 nefs-i şehir, 2 kasaba, 4'ü gebran 1'i yahudi olmak üzere toplam 91 mahalle, 1071 köy ve 274 mezraa bulunmaktadır.
Türkiye'yi II. Dünya Savaşı'na Sokma Çabaları
Authors: Gürün Kâmuran
Published: September 2022

I. Dünya Savaşı sonunda imzalanan barış antlaşmalarıyla Avrupa'da, Versailler sistemi diye isimlendirebileceğimiz yeni bir düzen kurularak, dünya barışının garanti altına alındığı kabul olunmuştu. Ne var ki bu düşünce çok kısa ömürlü olmuş, her gün bir tarafından çatlak veren bu sistem, 1938 senesine gelindiğinde tamamen iflas etmiş, Anschluss'un gerçekleşmesinden sonra da, artık barışın devam edeceğini düşünmenin dahi hayal olduğu idrak edilmişti. 1938 Avrupası bir bakıma bugünkü gibi muhasım kamplara bölünmüştü. Ancak, bir taraftan bu muhasım kampların çokluğu, diğer taraftan, bitaraf durumdaki devletlerin önem ve ağırlığı bakımlarından genel görünüm bugünkünden hayli farklı idi. O tarihlerde Avrupa, hatta, dünya dış polikasına istikamet veren en kudretli devlet Almanya idi. I. Cihan Harbi'nde İtilaf grubuna dahil olan İtalya bu defa Almanya ile Mihver grubunu oluşturmaktaydı. Her iki devlet de, hayat sahası sloganı altında, yayılma politikası takip ediyorlardı.
XIX. Yüzyıl Osmanlı Dönemi Mimarlığında, Kayseri Yöresi Hıristiyan Yapıları: Germir ve Endüllük Kiliseleri
Authors: İlter Fügen
Published: September 2022

Kayseri yöresi araştırma-inceleme gezilerimiz, çoğu bilinen Türk dönemi mimarlık örneklerine ilişkin gözlemlerimizi yoğunlaştıran olanaklar verirken, yanı sıra hemen hiç bilinmeyen bazı hiristiyan yapılarıyla da tanışmamıza yol açtı.
Gökçeşeyh Buluntuları Işığında Protomlu Boynuz Rhytonların Kökeni ve Gelişimi
Authors: Diler Adnan
Published: September 2022

1981 yılında Erzurum, Çat ilçesi Gökçeşeyh köylüleri tarafından bir rastlantı sonucu bulunup çıkarılarak aynı yıl Erzurum Bölge Müzesine kazandırılan ve o günden beri aynı müzede sergilenen, biri "koç protomlu boynuz", ikisi "at" biçimindeki üç kap özgünlüğüyle ilgimi çekmiş, türlerinin Anadolu'da ender örnekleri olmaları nedeniyle de bu çalışmaya konu edilmişlerdir.
Yezidiler ve İnanç Esasları
Authors: Aydın Mehmet
Published: September 2022

Menşeleri uzun zaman esrarını koruyan Yezidiler, Rusya'da, Tiflis ve Erivan bölgesinde; Irak'ta, Şeyhan ve Sincar'da, Cebel Sim'an'ın yirmi kadar köyünde; Türkiye'de Siirt'in Kurtalan, Beşiri ve Batman ilçelerinin köylerinde ve Hakkari'nin dağlık bölgelerinde yaşamaktadırlar.
İlhanlı Hükümdarlarından Abaka, Argun Hanlar ve Ahmed-i Celayir
Authors: Sümer Faruk
Published: September 2022

İlhanlı devletinin Türkiye tarihinde önemli bir yeri olduğu iyice bilinen bir gerçektir. Doğu ve Güneydoğu Anadolu ile Orta Anadolu'nun büyük bir kısmı Moğol valiler tarafından idare edildiği gibi, kalabalık sayı da Moğol oymakları da adı geçen bölgelerde yurt tuttular. Van Gölü'nün incisi Ahlat şehrindeki güzel kümbetlerin çoğu, Erzurum'daki Yakutiye ve Hatuniye medreseleri Moğollar'dan kalma hatıralardır. Yine Doğu Anadolu'da onların devrinden kalmış birçok yer adları vardır: Ala Dağ (Van Gölü'nün kuzeyinde), Bin Göl ( < Min Köl) ve Bulanık (ilçe merkezi). Bunlar sadece örnek olarak verilmiştir. Bir yandan vergi tahrir defterleri, öbür yandan büyük ölçekli haritalar üzerinde yapılacak incelemeler sonucunda Moğol devrine ait anılanlar gibi, epeyce yer adları hatıralarının bulunacağı şüphesizdir.
Türkiye'de Kaza Yönetimi (1840-1876)
Authors: Çadırcı Musa
Published: September 2022

Osmanlı İmparatorluğu'nda 1839'dan hemen sonra ülke yönetiminde önemli yenilikler yapılmaya başlandı. 1840-1842 tarihleri arasında uygulamaya konulan yönetim biçimi beklenileni vermekten uzak kaldı. Bunun üzerine 1842 Martı'ndan itibaren yeni düzenlemeye gidildi. Tanzimat'la birlikte getirilen muhassıllık kurumu kaldırıldı. Muhassıllara yardımcı olmak üzere oluşturulan Muhassıllık Meclisleri ise ad değiştirerek varlıklarını sürdürdü. Bu arada çok önemli bir değişiklik daha yapılarak "Kaza" idare birimi oluşturuldu.
Bulgaristan'daki Türk Vakıflarının Durumu (XX. Yüzyıl Başları)
Authors: İpşirli Mehmet
Published: September 2022

Osmanlılar, Rumeli'de ilk fethettikleri yerlerden biri olan Bulgaristan'da adil bir idare kurmuşlar, yerli halkı pek çok ağır vergi ve angaryalardan kurtararak rahata kavuşturmuşlardır. Ayrıca burada bir çok sosyal, kültürel ve dini tesisler meydana getirerek kısa bir süre sonra bu toprakları Anadolu'daki şehirlerden farksız bir hüviyete kavuşturmuşlardır. XIV. asırda Osmanlı topraklarına katılan Bulgaristan'da huzur ve sukunet asırlarca fasılasız devam etmiştir.
Some Social and Economic Aspects of Turco-Egyptian Rule in the Sudan
Authors: Warburg Gabriel R.
Published: September 2022

Between 1821 and 1885 most of the area constituting the present Sudan came under Turko-Egyptian rule. The annexation of the Sudan to Egypt was undertaken in 1820-1 by Muhammad 'Ali, the Ottoman Wali of Egypt, and was completed under his grandson, the Khedive Isma'il, who extended this rule to the Great Lakes in the south and to Bahr al-Ghazal and Darfur in the west. In the history of the Sudan, this period became known as the (first) Turkiyya. The term Turkiyya is not really arbitrary since Egypt was itself an Ottoman province, ruled by an Ottoman (Albanian) dynasty. Moreover, most of the high officials and army officers serving in the Sudan were of Ottoman rather than Egyptian origin.
Christian Anti Semitism in the Ottoman Empire
Authors: Shaw Stanford J.
Published: September 2022

As a result of the tension now existing between Israel and the Muslim world, it long has been assumed that the anti Semitism to which Jews of the Ottoman Empire were subjected over the centuries was the result of Muslim antipathy for Judaism and Jews, and that it was carried out largely by Muslims. This idea was spread by Christian nationalist groups within and outside the Ottoman Empire for the purpose of gaining the support of world Jewry for their causes. At times, moreover, these groups even stimulated Muslim attacks on their own people to gain the support of the Christian nations of Europe.
Enver Paşa ve Orta Asya'da Başgösteren "Basmacı" Akımı
Authors: Sonyel Salâhi R.
Published: September 2022

Mustafa Kemal başkanlığındaki Türk ulusalcılarının, 1921 yılı Eylül'ünde Yunan istilâ gücüne karşı Sakarya'da kazanmış olduğu zafer, Sovyet Rusya'nın, Türkiye'yi, Enver Paşa aracılığıyla Bolşevikleştirme planlarını altüst ediyordu. Ulusalcılar, başkentleri Ankara doğrultusunda ilerleyen Yunan ordusuyla boğuşurken, Sovyet önderleriyle işbirliği yapan Enver Paşa, Mustafa Kemal'i devirmek, Yunanlıları yenmek ve Anadolu'da kendi önderliği altında Bolşevizmin temellerini atmak amacıyla, Müslüman Bolşeviklerden oluşan bir ordunun başında Anadolu'ya girmeyi tasarlıyordu. Ama Kemalistlerin Sakarya'da sağlamış oldukları zafer, bu tasarıya büyük bir darbe indiriyordu. Bunun üzerine, Rus önderleri, 1921 Martı'nda bir dostluk antlaşması imzaladıkları Ankara yönetiminin dileği üzerine, Enver Paşa'yı Türk sahnesinden kaldırmaktan başka seçeneğe sahip olmadıklarını görüyor; esasen, onun, o sırada Anadolu'da kendilerine bir yararı kalmadığını anlıyorlardı.
Osmanlı Döneminde Irak'ın İdarî Taksimatı
Authors: Sahillioğlu Halil
Published: September 2022

Osmanlı Ülkesi, Vilayet veya Eyalet olarak adlandırılan büyük idari ünitelere ayrılmıştır. Bu vilayet ve eyaletler "Sancak" veya "Liva"lara, bunlar da sırasıyla kazalar, nahiyeler ve köy ile mezralara bölünürdü. Vilayet ve sancakların başlarına sivil ve askeri yönetimi şahsında toplayan beyler atanırdı. Bu beylere zamanın kullanılan üç dilinden yerine ve durumuna göre, eyalet valisine Türkçe Beylerbeyi, Farsça Mîr-i Mîrân, Arapça Emîrü'l-Livâ denirdi. Sancak yöneticisine ise, Türkçe Sancakbeyi, Farsça Mîr-i Livâ denilirdi. Arapçada pek kullanılmıyordu. Beylerbeylik payesi illerde birden çok sancak oluşundan ve her bir sancağın başında bir Bey oluşundan ileri gelmektedir. Vilayet valisi olan Bey, ilinin Beyi olduğundan Beylerbeyi oluyordu. Beylerbeyi ve sancakbeyi, sivil yönetici sıfatıyla eyalet ve sancağın valileri durumundaydılar. Fakat bunlar, aynı zamanda savaş halinde illerinden ve sancaklarından çıkacak timarlı askerlerden oluşan kuvvetlerin kumandanlığını da üstleniyorlardı. Sancakbeyleri, kuvvetlerin kumandanı sıfatıyla Beylerbeyinin sancağı altında toplanırlardı. Bunların atamaları Divan tarafından olurdu. Yani merkezi hükümete karşı sorumluydular. Beylerbeyi, eyaletteki sancaklardan birinde otururdu. Bu sancak, o zaman Bey Sancağı adıyla anılırdı. Buraya artık bir diğer sancakbeyi ataması gerekmiyordu. Sancak beyi ise, sancak merkezindeki kazada ikamet ederdi. Sancakbeyini, diğer kaza ve nahiyelerde Zaim, Subaşı veya Voyvoda dedikleri ve daha çok asayiş işleriyle görevli bir kimse temsil ederdi. Sancakbeyine ait rüsûmu da bunlar tahsil ederlerdi. Fakat Beylerin hilafına bunların atamaları merkezden olmayıp çalışacakları kaza Kadısına, sancakbeyinden atamayı bildiren mektubuyla giderlerdi. Görev süreleri de nisbeten kısaydı.
Balkan Türkleri ve Bulgarlar
Authors: Ercan Yavuz
Published: September 2022

İkinci Dünya Savaşı sonunda Rusya'nın Kars ve Boğazlar üzerindeki isteklerini bildirmesi ile birlikte Türkiye'ye dışarıdan yapılan saldırılar giderek yoğunluk kazanmıştır. Bu saldırılar zaman zaman açıkça, çoğu zaman ise terör örgütlerine her türlü destek sağlanarak dolaylı yollardan yapılmış ve yapılmaktadır. Türkiye'nin karşı karşıya bulunduğu bu tehlike yanında Türkiye dışında, özellikle komşu ülkelerde yaşayan Türkler üzerindeki baskı ve zulüm son elli yılın en üzücü olayları olarak tarihe geçecektir. Rusya'da yaşayan Türklerin durumu herkesce bilinmektedir. En iyi durumda bulundukları Romanya ve Yugoslavya'da her türlü hakları sınırlandırılmıştır. Arnavutluk'ta Türklerin varlığı artık kabul edilmemektedir. Yunanistan Türk kelimesinin kullanılmasını yasaklamıştır. Bulgaristan'da Türklere yapılanlar ise insanlık tarihinin bir yüz karasıdır. Bunlar Türkiye'de az-çok bilinen durumlardır. Türkiye'de pek çok kişi tarafından bilinmeyen bir durum vardır ki o da Suriye, Irak ve İran'da yaşayan Türklere yapılan zulüm, baskı ve soykırımın Bulgaristan'da yapılanlara rahmet okutacak boyutlara ulaşmış olmasıdır.
İznik Geç Bizans Çağı İskeletlerinde Hastalık ve Yaralanma İzleri
Authors: Özbek Metin
Published: September 2022

Bursa iline bağlı İznik ilçesinin Saraybahçe mevkiindeki Roma Açıkhava Tiyatrosu'nun açma çalışmaları sırasında, Geç Bizans Dönemi'ne ait bir toplu gömü alanına rastlandı (Özbek, 1984; Yalman, 1985). Savaşta ölen Bizanslı askerlerin topluca yan yana, üst üste acele ile gömüldükleri bu alanda oldukça iyi durumda yüzlerce insan iskeleti gün ışığına çıkarıldı. Bunların bazılarında hastalık izleri ya da yaralanma sonucu meydana gelen travmatik lezyonlar görüldü. Gözlemlerimizi iki ayrı grupta değerlendirdik; birinci grupta kırık ve yaralanma durumlarına, ikinci grupta ise kemik iltihaplarına yer verdik.
XVIII. Yüzyılda Antakya ve Çevresinde Eşkiyalık Olayları
Authors: Öztürk Mustafa
Published: September 2022

XVIII. yüzyıla gelindiğinde Osmanlı imparatorluğunun kuruluş ve yükseliş dönemlerindeki askeri, siyasi ve iktisadi gücünden çok şey kaybettiği, hatta bir durgunluk ve bocalama dönemine girdiği görülür. Artık fetihler durmuş, devlet statükoyu koruma endişesine düşmüştür. Zira bu yüzyılda Osmanlı imparatorluğunun karşısındaki Avrupa, XIV veya XV. yüzyıllardaki Avrupa değil, Rönesans ve Reform hareketlerini idrak eden, yaptığı coğrafi keşifler sayesinde denizaşırı sömürge imparatorlukları kuran ve bu sayede gelişen, güçlenen ve savunmadan saldırıya geçen bir Avrupa vardı. Buna karşı Osmanlı imparatorluğu ise Avrupa'daki gelişmelerden çok XVII. yüzyıl boyunca Anadolu'da meydana gelen karışıklıklarla uğraşmak zorunda kalmıştı. Bu karışıklıklar, tabii olarak iktisadi ve sosyal düzeni sarsmış, devlet ileri gelenleri de bu kötü gidişin çarelerini aramağa başlamışlardı. Bazı padişah veya sadrazamların şahsi gayretleriyle yapılan bazı düzenlemeler, geçici bir ferahlık getiriyor idiyse de, bu, kalıcı ve uzun ömürlü olamıyordu.
Balkanlardan Anayurda Yapılan Göçler
Authors: Altuğ Yılmaz
Published: September 2022

Osmanlı İmparatorluğunun Avrupa'daki hudutları daralmaya başladıktan sonra Hıristiyan alemi ortasında devletinin himayesinden mahrum kalmak istemeyen bir zamanlar efendisi oldukları bir ülke halkının nahoş hissiyat ve fiilleri ile karşılaşmayı arzu etmeyen Türk müslüman ahali anavatana doğru göç etmiştir. Ondokuzuncu yüzyıl başında önce Sırbistan'da ve Mora'da başlayan isyanlar 1829'da Yunanistan'ın bağımsızlığı ile son bulmuş ve 1878 Berlin Antlaşması da Romanya, Sırbistan ve Karadağ'a bağımsızlık vererek Bulgaristan Prensliğini de yarattığı için Balkanlardan da Türkiye'ye göç başlamıştır.
Osmanlı Devleti'nde Mevleviler
Authors: Göyünç Nejat
Published: September 2022

Türk fikir ve kültür hayatına eserleri ile büyük hizmetlerde bulunan Abdülbaki GÖLPINARLI Mevlânâ'dan sonra Mevlevîlik'e yazdığı "Ön-Söz"de "Mevlevilik, Mevlânâ'dan sonra ve derhal menâsikiyle teessüs etmediği için tarîkat hakkında yazılan risaleler, çok muahhar devirlere ait. Kaldı ki, onlar da tarîkatin öz hüviyetini vermekten ziyade yazarlarının düşüncelerini ve tesiri altında kaldıkları müesseselerin karakterini tesbit etmekte ve yazarları, tarîkati bilfiil kuranların fikriyatından tamamiyle uzak kalmakta. Hatta Mevlevîler ve Mevlânâ muhibleri, işi o kadar Mevlânâ'dan ayırmışlar ve o kadar kendilerine mal etmişler ki Mesnevî'yi şerh edenler bile onun diğer eserleriyle hakkında yazılmış ana kaynakları, hele Şems'in Makaalât'ını okumak lüzumunu duymuyorlar ve tasavvufta, hatta dinde bir reform eri olan Mevlânâ'nın, kalıplaşmış tasavvufa verdiği insânî ve reel karakteri düşünmüyorlar, onu, onun ve sohbet dostu Şems'in yoluna aykırı bir yolun mümessili olan İbn-i Arabî'ye dayanarak şerh ediyorlar" der. GÖLPINARLI, bu şartlar altında Mevlevîlik Tarihi'ni yazmanın çok güç olduğuna değinir,eğer Sakıp Dede'ye inansa, söylenenleri tekrarlamaktan başka bir şey yapamıyacağını belirtir, XVI. yüzyıl ortalarında vefat eden Muğlalı derviş ve mutasavvıf şâir ŞÂHİDÎ'nin Gülşen-i Esrâr'ını bulmasaydı, mevlevîliğin köylere kadar yayıldığını, Anadolu'da mevlevî köyleri bulunduğunu öğrenemeyeceğini söyler. Konya'da bir süre bulunuşu, ona Mevlânâ Müzesi'ndeki yazmalardan faydalanmak imkanını sağlamış, Rüsuhî BAYKARA da kendisine Başbakanlık Arşivi'ndeki memuriyeti sırasında görüp kopya ettiği bir kısım belge suretlerini vermiş, böylece eseri "yalnız bir tarîkatin hal tercümesi değil, bir yandan da vesikalar topluluğu" olmuştur.
Osmanlı İmparatorluğu'nda Koruma (Protégé) Sistemi ve Kötüye Kullanılışı
Authors: Sonyel Salâhi R.
Published: September 2022

Osmanlılar, XVI. yüzyılda, kendi imparatorluklarıyla yabancı devletler arasında düzenli diplomatik ilişkilerin kurulması üzerine, daha sonra imparatorluklarının varlığına en tehlikeli tehdidi oluşturacak olan koruma (himaye - protégé) sistemiyle karşılaşıyorlardı. Bu sisteme göre, Osmanlı İmparatorluğu'ndaki gayri-Müslim uyruklar, yabancı devletlerin koruyuculuğu (himayesi) altına alınıyorlardı. O devletlerin büyükelçilerine, Osmanlı yönetimi (Babıali)'nce, her yeni büyükelçiyle yenilenen kimi beratlar veriliyordu. Bu beratlar, yalnız büyükelçilerin hızmetindeki kişilerin korunması için verildiği halde, kimi büyükelçiler, ayrıcalık haklarını kötüye kullanarak, bu beratları Rum, Ermeni veya Musevilerden oluşan varlıklı reaya'ya satıyor; Osmanlı başkentinin Galata ve Beyoğlu semtleri, "Beratlı" olarak bilinen imtiyazlı kişilerle doluyordu. Korunan bu kişiler, özellikle Osmanlı İmparatorluğu'nda yaşayan ve siyasal, ekonomik ve dinsel nedenlerden ötürü yüce devletlerce himaye altına alınan Hıristiyan ve Musevilerden oluşuyordu.
XIII.-XV. Yüzyıllarda Anadolu'da Türk-Hıristiyan Dini Etkileşimler ve Aya Yorgi (Saint Georges) Kültü
Authors: Ocak A. Yaşar
Published: September 2022

Anadolu'nun türkleşmesi ve islâmlaşması tarihi, asrımızın başından günümüze kadar Franz Babinger, F. W. Hasluck, Fuad Köprülü, Abdülbaki Gölpınarlı, Osman Turan, Irene Melikoff ve Speros Vryonis gibi ilim adamlarını meşgul eden, dikkate diğer, kaynakları zengin ve çeşitli, çok verimli bir araştırma sâhası olmuştur. Bilhassa, elîm vefatının 25. yıldönümünü üzüntüyle idrak ettiğimiz merhum Fuad Köprülü'nün, başta temel ve klasik eseri Türk Edebiyatında İlk Mutasavvıflar'ı olmak üzere, muhtelif kitapları ve makaleleriyle bu sahayı adeta apayrı bir araştırma disiplini durumuna getirdiğini söylemek mübalağalı sayılmamalıdır. O, "Anadolu'da İslamiyet" adındaki klâsikleşmiş meşhur makalesinde bu konunun sanki araştırma planını çizmiş ve pek çok meseleye dikkati çekmiştir. Bununla beraber, aradan geçen şu kadar yıldır değerli çalışmalarla bir hayli mesafe katedildiğini de belirtmek lazımdır. Ne var ki, bahis konusu sahanın araştırılıp aydınlatılacak daha bir çok meselesi bulunmaktadır. Bunlardan birini de, Anadolu'ya Türkler'in yerleşmesiyle birlikte başlayan islâmlaşma ve türkleşme sürecinde müslüman Türkler'le yerli hıristiyan halk arasında cereyan eden karşılıklı dini tesirler ve bu arada evliya yahut aziz kültleri teşkil eder.
Yavuz Selim Halîfeliği Devraldı mı?
Authors: Sümer Faruk
Published: September 2022

M. Le Baron C. d'Ohsson'un tanınmış iki eserinden birinin Tableau general de l'Empire Othoman (=Osmanlı İmparatorluğunun genel tablosu) olduğu malumdur. Yedi ciltden müteşekkil olan bu eserin ilk cildi 1788 de yayınlanmış, son cildi ise ancak 1824 yılında çıkabilmiştir. Müellifin bu eseri bilhassa Osmanlı devletinin teşkilâtı, müesseseleri ve gelenekleri ile XVIII. yüzyıldaki kibar halkın yaşayışı konularında değerli bir kaynaktır. Çünkü, Ermeni asıllı olan Baron d'Ohsson İstanbul'da doğmuş, büyümüş, yine orada İsveç maslahatgüzarı olarak vazife görmüştür.
Anzavur'un İlk Ayaklanmasına Ait Belgeler
Authors: Mert Özcan
Published: September 2022

Ahmet Anzavur, 1864 yılındaki büyük Çerkes sürgününde Kafkasya'dan Marmara bölgesine gelen Ançok isimli bir Adige ailesine mensup olup Bigalıdır. Okuma yazma bilmediği halde, kızkardeşinin II. Abdülhamit'in sarayında cariye olmasından dolayı jandarma zabitliğine tayin edilerek Makriköy (Bakırköy/İstanbul) Jandarma Karakolu Kumandanlığı'na getirildi. Vazifesinde birtakım suistimallere karışınca Konya'ya sürüldü. Bir ara da Kütahya'da tabur kumandanlığında bulundu.
Batı Anadolu Sanatında Swastika (Gamalı Haç) Motifi
Authors: Anabolu Mükerrem Usman
Published: September 2022

Swastika (Gamalı Haç) motifi, meandr motifinin bir akrabasıdır. Figürlerin aralarındaki boşlukları güzel bir şekilde doldurmağa elverişli olduğundan, Geometrik Stil ve Oryantalizan Stil Yunan keramik sanatında çok kullanılmıştır. Batı Anadolu'da, Güney İonia - Samos - Rhodos bölgesi, meandr motifi ve akrabalarını ilk benimsemiş olan Batı Anadolu bölgesidir (Antik Dönem'de, Samos ile Rhodos Batı Anadolu'dan sayılır). Ve bunları, kendi ürünleri üzerinde uygulamıştır. Bir süre sonra komşu bölgeler de, Güney İonia - Samos - Rhodos bölgesini izlemişlerdir. Tekstil ürünlerinden almış olduğu motifleri diğer sanat kollarının ürünlerinde tekrarlayan Phryg sanatı, swastika motifini çok kullanmıştır.
Osmanlı-Yahudi İlişkilerine Genel Bir Bakış
Authors: Bozkurt Gülnihal
Published: September 2022

Bu araştırmada, Osmanlı Devletinde yaşamış olan Yahudilerin hukukî, dinî ve sosyal konumları hakkında çok kısa genel bilgi verildikten sonra, 19 yy. da Yahudileri ve Osmanlı Devletini ilgilendiren bazı önemli sorunlar, İngiliz, Amerikan ve Alman Arşiv belgelerinden birkaç örnekle ortaya konulmuştur.
Merzifon'da Ermeni Ayaklanmaları
Authors: Tuzcu Ali
Published: September 2022

Osmanlı İmparatorluğu çeşitli uluslardan, etnik gruplardan, din ve cemaat topluluklarından oluşuyordu. Devlet, dünya ve ahiret anlayışına uygun olarak bunlara hiç bir baskı uygulamadığından ulusal özelliklerini, özlerini, dillerini, dinlerini, kültürlerini, 18. yy.'a kadar korudular. Fakat, bu asrın sonunda, Fransız İhtilali'nin de etkisiyle, ulusçuluk akımları Osmanlı İmparatorluğu'nda kıpırdanmaya başlamıştır. Devletin içine düştüğü ekonomik bunalım, toprak kayıplarıyla iyice hızlanmış ve merkezi otoriteyi de zayıflatmıştır. Fransız İhtilali'nin etkisiyle Avrupa'da oluşan toplumsal ekonomik ve kültürel gelişmeler Osmanlı ülkesinde de çalkantılara neden olmuştur.
Van Kalesi ve Eski Van Şehri Kazıları 1990 Yılı Çalışmaları
Authors: Tarhan M. Taner , Sevin Veli
Published: September 2022

İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi "Van Bölgesi Tarih ve Arkeoloji Araştırma Merkezi" adına 25.6.1990-14.8.1990 tarihleri arasında sürdürülen kazı çalışmalarına, ikinci başkan olarak Prof. Dr. Veli Sevin, Ar. Gör. (M.A.) Kemalettin Köroğlu, Ar.Gör. (M.A.) Hakan Sivas, doktorant-desinatör (M.A.) Aynur Özfırat, Fakültemiz öğrencilerinden Sema Sandalcı, Şevket Dönmez, Murat Sabuncu, Yıldıray Yılmaz, Bahar Memiş, Zerrin Özcanlı, Sedef Çokay; Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Antropoloji Bölümü'nden stajyer antropolog olarak Çiğdem Özkan ve Dilek Özbağ katılmış; Bakanlık Temsilciliği görevini ise Malatya Müzesi Araştırmacısı Adil Özme yapmıştır.
Karantina Meclisi'nin Kuruluşu ve Faaliyetleri
Authors: Sarıyıldız Gülden
Published: September 2022

Tarih boyunca çeşitli salgın hastalıklar insanların korku kaynağı olmuş, milyonlarca insan salgınlarda hayatını kaybetmiştir. Veba, kolera, tifüs, tifo, çiçek, grip gibi bulaşıcı hastalıklar tarihte korkunç salgınlara yol açmışlardır. XIV. yüzyılda Çin'de ortaya çıkan veba salgını bütün Asya'yı kaplamış, Avrupa'yı harap etmiştir. Avrupa nüfusunun muhtemelen üçte birini yok eden bu korkunç pandemide veba Avrupa'da 24 milyon, Çin'de de 13 milyon kişinin ölümüne sebep olmuştur. Bunun gibi muhtelif zamanlarda hükmünü icra ederek kitleler halinde insanların ölümü ve büyük maddi kayıplarla sonuçlanan salgınlara karşı, tıbbi bilgilerin yetersizliğinden dolayı alınan tedbirler: Bulaşık yerleri kordon altına almak, hastalığın görüldüğü yerlerde, sokaklarda ateş yakmak, evlerin duvarlarını absent veya sirke ile ıslatmak ve karantinadan ibaretti.
Osmanlı Son Döneminde Libya'da Türk Dilinin Öğretimi Üzerine Bazı Gözlemler
Authors: Yazıcı Nesimi
Published: September 2022

Bilindiği gibi hemen bütün Arap ülkeleri, başlangıç ve ayrılışları değişmekle birlikte, uzun periyotlar halinde Osmanlı Devleti bünyesi içerisinde yer almışlar, Türkler ve Araplar iki millet olarak aynı devletin yapı taşlarını oluşturmuşlardır. Gerek bu birliktelik ve gerekse Türklerin İslâmiyeti kabul etmiş olmalarının bir sonucu olarak da Türkçe ile Arapça arasında tabiî sayılabilecek bir ilişki zinciri meydana gelmiştir. Türkler kendi dillerini Arap Alfabesiyle yazdıkları gibi, medreselerinde Arapça'yı öğretim dili olarak kabul etmişler, bu dille çok sayıda eserler vermişlerdir. Buna karşılık Türk dilinden bir kısım kelimeler de Arapça'ya geçmiş, en azından devlet kademelerinde görev alan Arap asıllı Osmanlı tebeası Türkçe'yi öğrenmiştir.
Selçuklularda Emîr-i Dâd Müessesesi
Authors: Merçil Erdoğan
Published: September 2022

Büyük Selçuklular'da: Emîr-i dâd, Arapça "Emîr" ve Farsça "Dâd" yani adalet kelimelerinden oluşmuş bir terkiptir. Ayrıca "Dâdbeg" şeklinde Farsça-Türkçe bir terkip olarak da görülmektedir. Belki de terkip olması nedeniyle lügatlerde pek açıklanmasına rastlanmıyor. Steingass bu terkibi Emir maddesinde, Emir-i Dâd-chief justice: baş hâkim olarak açıklamaktadır. İslam Ansiklopedisi'nde de bu konu gereği kadar incelenmemiş, Avrupa'daki ikinci baskısıyla, Türkçe neşrinde "Selçuklular devrinde, hususiyle Anadolu Selçuklularında, adliye nazırı" şeklinde bir açıklama ile geçiştirilmiştir.
Höyücek kazıları - 1991/1992
Authors: Duru Refik
Published: September 2022

Höyücek kazılarının üçüncü dönem çalışmaları, 23 Temmuz - 9 Eylül 1991, dördüncü dönem çalışmaları, 6 Ağustos - 14 Eylül 1992 tarihleri arasında sürdürüldü.
Bir Kült Kabı Üzerine Düşünceler I
Authors: Erkanal Armağan
Published: September 2022

Önasya için önem taşıyan merkezlerden olan, Kültepe (Kaniş), Tell Mardik (Ebla) ve Cebail'de (Biblos) açığa çıkartılan buluntular arasında, bereketle ilgili olduğu tartışmasız, bir kült kabının üzerinde durmak istiyorum. Bu kap bir kadının belinden dizine / ayaklarına (belden aşağısına) kadar olan vücut parçası biçimindedir. Kültepe ve Tell Mardik örnekleri bu kabın sanat eserlerinde nasıl tasvir edildiğini gösterir.
Churchill Vak'ası (1836)
Authors: İpek Nedim
Published: September 2022

Osmanlı Devleti, XIX. yüzyılın başlarında üç kıtadaki geniş toprakları ile Avrupa'da hesaba katılması gereken bir kudreti temsil ediyordu. Buna rağmen devletin askerî gücü, iktisadî ve malî durumu eski devirlerle kıyaslanmayacak derecede zayıflamıştı. Bu zayıflığı, iç isyanlar, sürekli ve uzun savaşlar, merkezî idarenin otoritesini kaybetmesi, çağın teknik gelişmelerinden uzak kalma, dış müdâhaleler ve kapitülasyonlar gibi sebepler artırmış ve hızlandırmıştı.
Osmanlı Belgelerine Göre Türk-Etrâk, Kürd-Ekrâd Kelimeleri Üzerine Bir Değerlendirme
Authors: Halaçoğlu Yusuf
Published: September 2022

Osmanlı arşiv belgelerinde yer alan çeşitli kelime ve terimler, çoğu zaman gerçek anlamlarından daha farklı bir mânâda kullanılırlar. Bu sebeple, Osmanlı Devleti'nde sosyal hayatın araştırılmasında büyük önemi olan bu tür kelime ve terimleri dikkatli kullanmak gerekmektedir. Aksi halde yapılacak çalışmalarda, büyük hatalara düşmek kaçınılmazdır. İşte bu tür kelimelerden olan Türk ve çoğulu olan Etrâk ile Kürd ve çoğulu olan Ekrâd kelimeleri, Osmanlı belgelerinde değişik mecazi anlamlarda kullanılmıştır. Osmanlı arşivlerinde çok önemli istatistikî bilgileri haiz Tahrir Defterleri ve kanunnâmeler başta olmak üzere diğer birçok belgede, yukarıda sözünü ettiğimiz kelimelere sık sık rastlanmaktadır.
XX. Yüzyılda Tatarlarda Millî Kimlik Sorunu
Authors: Devlet Nadir
Published: September 2022

"Tatar" adı: VIII. y.y.'a ait Orhun-Yenisey yazıtlarında "Türk" (kuvvet, güç) adının dışında "Tokuz Tatar" ve "Otuz Tatar" tamlamalarında "Tatar" adına da rastlamaktayız. Buna göre, 9 veya 30 kabileden müteşekkil bu halk, Radloff ile Thomsen'in ifadelerince "Moğol", Barthold'un fikrince "muhtemelen gayr-ı Türk" idi. Avrupalılar ve bilhassa Ruslar, Çıngız devrinden itibaren Türk-Moğol devletine "Tatar" İmparatorluğu ve halkına da (Türk ve Moğolları birbirinden ayırma gereğini duymadan) "Tatar" demişlerdir. Sonraları Ruslar, zaptettikleri Kazan, Astırahan, Kırım, Sibir, Türkistan ve Kafkasya gibi ülkelerde karşılaştıkları Türk boylarını da umumiyetle "Tatar" tesmiye etmişler, fakat bu adı hiçbir zaman "Moğol" anlamında kullanmamışlardır.
Na'l-Baha ve Kullanılışına Dair Örnekler
Authors: Merçil Erdoğan
Published: September 2022

Selçuklular ve Ortaçağ'daki öteki Türk-İslam devletlerinde görülen müesseselerden biri de na'l-bahadır. Na'l-baha iki kelimeden oluşan bir terkipdir. Birincisi Arapça olup, ayakkabı, pabuç ve na'l anlamındadır. İkinci baha ise, kıymet, bedel ve değer manasında Farsça bir kelimedir.
XIX. Yüzyılın Ortalarında Osmanlı Maden Yatakları
Authors: Tızlak Fahrettin
Published: September 2022

Devlet hazinesi için büyük gelir kaynaklarından biri olmanın yanında, gerek resmî ve gerekse sivil alanlarda birçok kullanım alanı ile büyük önem arzeden madenler açısından Osmanlı Devleti oldukça zengindi. Bu zenginlik, aynı zamanda ülke topraklarının çok geniş olması ile de yakından alakalı idi. Böyle olunca, Osmanlı ülkesi içerisinde yer alan madenlerin cinsi de çeşitlilik arzediyordu. Fakat yakın zamanlara kadar Osmanlı Devleti'nin sahip olduğu bu zenginlik hakkında ve özellikle ülkede mevcut olan maden yatakları hakkında pek fazla bilgiye sahip değildik. Çünkü şimdiye kadar bu alanda Ahmet Refik tarafından yapılan bir çalışmayı bir yana bırakacak olursak, Osmanlı ülkesindeki maden yataklarının çeşit itibariyle coğrafi olarak dağılımına yönelik doğrudan bir çalışma yapılmamıştır.