bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Nation branding: Opportunities for business in Russia
Authors:   Graduate School of Business, National Research University Higher School of Economics, Kusraeva Olga A.
Published: October 2022

The article presents the author's position on the nation brand integration in the activities of companies functioning in the country. The main approaches to the definition of nation branding are analyzed. Primary opportunities created by the nation brand for business are revealed in the context of different dominant ideas, including territorial branding, economic approach, political science, communications, focus on one industry, and copying foreign practices. The correlation between the concepts of propaganda and nation branding is established. The main advantages that the nation brand creates for various activities implemented in the country are identified. Acquisition of the desired position; formation of uniqueness and reputation management; strengthening of competitiveness are identified as the three foremost functions of nation branding; the functions are analyzed according to the benefits that nation brand creates for companies. To realize the opportunities that nation brand creates for business, the principles of implementing nation brand into the activities of companies in modern conditions are proposed.
PISA 2018 Araştırma Sonuçlarına Göre Ülkelerin Bileşik PISA Performans Sıralaması
Authors: YÜKSEL Mehmet
Published: October 2022

Ülkeler farklı düzeylerde verilen eğitimlerin ne düzeyde başarılı olduğuna ilişkinçeşitli ulusal ya da uluslararası alanda ölçme ve değerlendirme çalışmalarıyapmaktadır. Bu çalışmalardan biri de PISA araştırmasıdır. PISA araştırmasısonrasında yayınlanan raporlar, eğitimcilere ve karar vericilere ülkelerinin eğitimdüzeyleri hakkında işlevsel ve faydalı bilgiler sağlamaktadır. Bu çalışmada, 2018PISA araştırmasına katılan ülkelerin bileşik PISA performans sıralamalarınınbelirlenmesi amaçlanmıştır. Bileşik PISA performans sıralamalarınınbelirlenmesinde kullanılan okuma becerileri, matematik ve fen okuryazarlığıortalama puanları; objektif yaklaşımla kriter ağırlıklandırmasına imkân verenCRITIC ve Entropi yöntemleri ile ağırlıklandırılmıştır. Çok ölçütlü karar vermemetotlarından CRITIC ve Entropi tabanlı TOPSIS yöntemi uygulanarak ülkeleriniki farklı bileşik PISA performans sırası belirlenmiştir. CRITIC ve Entropi tabanlıTOPSIS yöntemiyle elde edilen sıralamaları karşılaştırmak için Spearmankorelasyon katsayısı hesaplanmıştır. CRITIC ve Entropi tabanlı TOPSIS yöntemiylehesaplanan iki farklı bileşik PISA performans sıralamaları arasında mükemmelpozitif korelasyon saptanmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre PISA 2018araştırmasına katılan 78 ülkenin PISA başarı sıralamaları incelendiğinde ilk 5 veson 5 ülkenin Entropi ve CRITIC tabanlı TOPSIS yöntemi ile hesaplanan bileşikPISA performans (bileşik indeks) sıralamalarının ve 43 ülkenin her iki yöntem ilehesaplanan sıralamasının aynı kaldığı gözlenmiştir.
De las múltiples formas de Habitar los territorios en las regiones colombianas
Authors: Martínez Dueñas William Andrés
Published: October 2022

En este número contamos con artículos que hacen evidente la multidimensionalidad de los territorios, incluyendo dinámicas y seres únicos en diversas regiones colombianas, incluyendo el norte, oriente y centro del país, mostrándonos una vez más la diversidad de esta nación y sus espacios de vida. Es común que en ciencias sociales se diferencie entre las nociones de territorio y territorialidad, donde esta última hace énfasis en el hacer y habitar el lugar, o cómo es producido y experimentado el territorio por sus propios agentes, es desde esta idea que presentamos este número.
Machine Learning Model for Predicting Number of COVID-19 Cases in Countries with Low Number of Tests
Authors: Hashim Samy , Farooq Sally , Syriopoulos Eleni , la Lande Cremer Kai de , Vogt Alexander , de Jong Nol , Aguado Victor L. , Popescu Mihai , Mohamed Ashraf K. , Amin Muhamed
Published: October 2022

Background:

The COVID-19 pandemic has presented a series of new challenges to governments and healthcare systems. Testing is one important method for monitoring and controlling the spread of COVID-19. Yet with a serious discrepancy in the resources available between rich and poor countries, not every country is able to employ widespread testing.

Methods and Objective:

Here, we have developed machine learning models for predicting the prevalence of COVID-19 cases in a country based on multilinear regression and neural network models. The models are trained on data from US states and tested against the reported infections in European countries. The model is based on four features: Number of tests, Population Percentage, Urban Population, and Gini index.

Results:

The population and the number of tests have the strongest correlation with the number of infections. The model was then tested on data from European countries for which the correlation coefficient between the actual and predicted cases R2 was found to be 0.88 in the multi-linear regression and 0.91 for the neural network model

Conclusion:

The model predicts that the actual prevalence of COVID-19 infection in countries where the number of tests is less than 10% of their populations is at least 26 times greater than the reported numbers.
4-6 YAŞ ÇOCUKLARIN ÖZ DÜZENLEME BECERİLERİ İLE ANNE TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ
Authors: MADEN Kübra , UZKUL Sıla , ÖĞRETİR Ayşe
Published: October 2022

Bu araştırmanın amacı belirlenen demografik özelliklerin (çocuk yaş, cinsiyet, kardeş sayısı, anne eğitim durumu) ve anne tutumlarının çocukların öz düzenleme becerileri üzerine etkisini incelemektir. Araştırma, nicel araştırma yaklaşımında, korelasyonel araştırma modelindedir. Çalışma grubunu 279 anne oluşturmaktadır. Veriler internet ortamında, ‘Dört-Altı Yaş Çocuklarına Yönelik Öz-Düzenleme Becerileri Ölçeği’ ve “Hamel Anne Tutum Ölçeği” kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizi yapılırken T testi, anova ve korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgulara göre, kardeş sayısı, anne eğitim seviyesi, anne tutumları ve öz düzenleme becerileri arasında anlamlı ilişki olduğu görülmektedir. Anne tutumunu etkileyen faktörlere bakıldığında; çocuk cinsiyeti, yaşı, kardeş sayısı ve anne eğitim seviyesinin anlamlı değişikliğe sebep olduğu bulunmuştur. Çocuğun cinsiyeti, yaşı ve öz düzenleme becerileri arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır.
OKUL ŞEFFAFLIK ÖLÇEĞİ: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI
Authors: TOSUN Ali , ÇELİK Kazım
Published: October 2022

Bu çalışmanın amacı, okulların şeffaflık düzeylerini öğretmen algılarına dayalı olarak belirlemek için geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmektir. Bu amaçla öncelikle alanyazına dayalı olarak örgütsel şeffaflığı oluşturan alt boyutlar belirlenerek kuramsal çerçeve belirlenmiştir. Madde havuzu oluştururken kapsam geçerliğini güçlendirebilmek için belirlenen alt boyutları temsil ettiği düşünülen kod kümeleri oluşturularak, her kod için aday ölçek maddeleri yazılmıştır. Ortaya çıkan madde havuzu için alan uzmanları ve ölçme değerlendirme uzmanlarının yer aldığı 25 akademisyenden görüşleri alınarak maddeler üzerinde düzenlemeler yapılmıştır. Böylece 24 maddelik aday ölçek formu oluşturulmuştur. Bu form pandemi süreci göz önünde bulundurularak çevrimiçi olarak öğretmenlere ulaştırılmıştır. Ölçeğin yapı geçerliğine yönelik yapılan faktör analizleri için iki farklı çalışma grubundan veri toplanmıştır. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda “Okul Şeffaflık Ölçeğinin” 3 faktörden oluştuğu ve açıkladığı toplam varyans oranının %73,707 olduğu tespit edilmiştir. Ortaya çıkan yapı, doğrulayıcı faktör analizi ile incelenerek ölçeğin yapı geçerliğini istatistiksel olarak doğruladığı görülmüştür. Ayrıca ölçeğin güvenirliğine yönelik incelenen Cronbach Alfa katsayısı (.95), ölçeğin güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak kuramsal zemin ile uyumlu; “Kararlara Katılım”, “Bilgi Akışı” ve “Hesap Verebilirlik” alt boyutlarından oluşan; 16 maddelik; geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirilmiştir.
INVESTIGATION OF RESILIENCE WITHIN EARLY CHILDHOOD LITERATURE
Authors: ARSLAN Zülfiye Güzin , DEMİRCİOĞLU Haktan
Published: October 2022

This study aims to determine the factors that risk or support resilience within preschool picture books that are in the libraries of preschool institutions settled in the socioeconomically risky areas. At first, for the research, three schools placed in districts with low socio- economic status in Ankara were chosen accordingly the “Ankara Statistical Report of 2011”. Within these schools, 204 children’s picture books were examined with the help of ‘The Checklist of Analyzing Resilience in Preschool Picture Books’ prepared by researchers. Resiliency indicators were recorded as positive/ negative/ not encountered in the checklist. When the results were checked, it was seen that analyzed children’s picture books are insufficient in supporting many of the dimensions of resilience after all, contain the factors triggering risk within themselves. Besides, it was stated that the samples which have the features of strengthening resilience are a considerable amount. Considering all this information, suggestions for serving for future studies and for educators towards criteria for choosing books were presented.
ÖĞRETMEN PERSPEKTİFİNDEN OKUL YÖNETİCİLERİNİN KAYIRMACILIK DAVRANIŞLARI
Authors: KAYA Ayça
Published: October 2022

Kayırmacılık, okul yöneticilerinin kendilerine yakın gördüğü kişileri, yasalara aykırı biçimde desteklemesi ve koruması olarak tanımlanmaktadır. Bu araştırmanın amacı okul yöneticilerinin kayırmacılık davranışlarını öğretmen perspektifinden ele alarak kayırmacılığın olası etkilerini ortaya çıkarmak ve çözüm yolları geliştirmektir. Nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim yöntemi ile yürütülen araştırmanın çalışma grubu, 2021-2022 eğitim-öğretim yılında amaçlı örnekleme yöntemlerinden benzeşik örnekleme ile belirlenen 37 öğretmenden oluşmaktadır. Yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmış olan veriler içerik ve betimsel analiz tekniklerine başvurularak çözümlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre öğretmenler okul yöneticilerinin kayırmacılık davranışlarını dört tema (türler, imkanlar, sorunlar ve önlemler) ile açıklamışlardır. Okul yöneticilerinin en çok kronizm ve klientalizm türlerinde kayırmacılık yaptığı; kayırmacılıktan yararlanan kişilere en çok tanınan imkanın istekleri ve ihtiyaçları dikkate alarak öncelik tanıma (izin, ders programı, nöbet vb.) olduğu; kayırmacılık davranışlarının okulda en çok yol açtığı sorunların gruplaşma, huzursuzluk, güvensizlik ve isteksizlik olduğu ve kayırmacılık davranışlarını önlemek için okullarda en çok alınabilecek önlemlerin liyakate dayalı atama, adalet ve güven iklimi oluşturma, şeffaf ve tarafsız denetim olduğu tespit edilmiştir.
Модуляция сигнала квантовых биений при фотоионизации изотопов Xe в магнитном поле
Authors: Викторов E.A. , Сердобинцев П.Ю. , Безуглов Н.Н. , Мичулис К.
Published: October 2022

Photoionization processes involving polarized Xe atoms in the presence of an external magnetic field were analyzed in our previous studies. It was shown that the modulation of quantum beats in the observed electronic photo signals could not be explained by the Paschen-Back effect accounting for fine-structure levels only. In the current work, ionized Xe+ isotopes are used as the output channel of photoionization. By comparing the temporal partial signals in the mass spectra of the Xe+ isotopes, it was possible to explain the modulation of quantum beats in ion fluxes as a consequence of the presence of the hyperfine structure in the Zeeman components of the 129Xe and 131Xe isotopes .
Оптические исследования квазидвумерных органических металлов (EDT-TTF)-=SUB=-4-=/SUB=-[Hg-=SUB=-3-=/SUB=-I-=SUB=-8-=/SUB=-]-=SUB=-1-x-=/SUB=- (x=0 и 0.027) --- сравнительный анализ в рамках модели "фазовых фононов"
Authors: Петров Б.В. , Волков М.П.
Published: October 2022

Рассмотрены спектры отражения квазидвумерных органических проводников (EDT-TTF)4[Hg3I8]1-x, которые в зависимости от состава демонстрируют различные фазовые переходы: х=0.027 --- металл-сверхпроводник с Tc= 8.1 K, x=0 --- металл-диэлектрик при температуре T<35 K. Поляризованные спектры отражения были проанализированы с помощью модели "фазовых фононов", учитывающей электронно-колебательное взаимодействие. При использовании этой модели были адекватно описаны оптические функции обоих соединений и получены энергетические параметры π-электронной системы. Показано, что для соединения с x=0.027 эти параметры монотонно меняются с температурой, а для x=0 наблюдается их скачок при температуре фазового перехода. Проведено сравнение параметра модели Delta (периодический потенциал) для кристаллов с разным стехиометрическим коэффициентом x=0 и x=0.027, выдвинуто предположение о зависимости периодического потенциала от усредненного заряда одной молекулы EDT. Ключевые слова: органические проводники, EDT?TTF, слоистая структура, спектры отражения, модель "фазовых фононов", электронно-колебательное взаимодействие, оптическая проводимость.
Спектрально-угловые характеристики излучения заряженной частицы в поле Редмонда
Authors: Кудрявцев Д.И. , Копытов Г.Ф. , Суханов А.Е.
Published: October 2022

Based on the solution of the equation of motion of a charge in an electromagnetic field, the classical theory of radiation of a relativistic charged particle linearly accelerated by a high-intensity laser pulse in the presence of a static component of the magnetic field is constructed. Solutions obtained by Kopytov G.F. and Pogorelov A.V., were used to study the spectral-angular characteristics of the radiation of a charged particle in a combination of the field of a plane monochromatic electromagnetic wave and a constant magnetic field, the so-called Redmond field. According to the calculated formulas for the radiation intensity of particles in the Redmond field, graphs of the dependence on the magnitude of the magnetic field, phase and phase-angular distributions are plotted. The Fourier transform of the intensity of the electric field of the radiation and the spectral density of the radiation of the particle in the case of linear polarization of the wave is obtained.
Рентгенолюминесцентные свойства пленок оксида цинка на M- и A-плоскостях сапфира
Authors: Веневцев И.Д. , Муслимов А.Э. , Тарасов А.П. , Эмирасланова Л.Л. , Исмаилов А.М. , Каневский В.М.
Published: October 2022

The results of comparative studies of the processes of high-temperature synthesis, luminescence and scintillation characteristics of ZnO films on M(100)- and A(110)-orientation sapphire substrates are presented. It is shown that the use of the magnetron deposition method makes it possible to form, against the background of a continuous film, ensembles of individual [001] ZnO microcrystals with pronounced X-ray luminescent properties. The X-ray luminescence kinetics is characterized by two components: a fast component with a decay time in the order of a nanosecond and a slow luminescence component. The study of the films by photoluminescence spectroscopy revealed the features of the near-band-edge luminescence spectra of the samples, in particular, the presence of various excitonic emission channels. Differences in the spectral parameters of the near-band-edge luminescence band in the case of optical and X-ray excitation are found and interpreted.
Возбуждение волноводных мод в плазмонном волноводе, сформированном электронным лучом в стекле
Authors: Сидоров А.И. , Тисленко В.
Published: October 2022

By methods of computer simulation the features of excitation of waveguide modes in plasmonic waveguide, formed by electron beam in glass, were studied. The waveguide is the thin layer of silver, or silver nanoparticles under the glass surface. It is shown that the efficiency of transformation of volume electromagnetic wave to waveguide mode can reach 0.8. The influence of geometry factors on the efficiency of transformation was studied.
Measuring the Usability of eHealth Solutions for Patients With Parkinson Disease: Observational Study
Authors: Bendig Jonas , Spanz Anja , Leidig Jana , Frank Anika , Stahr Marcus , Reichmann Heinz , Loewenbrück Kai F , Falkenburger Björn H
Published: October 2022

Background

Parkinson disease (PD) is a neurodegenerative disorder with a variety of motor and nonmotor symptoms. Many of these symptoms can be monitored by eHealth solutions, including smartphone apps, wearable sensors, and camera systems. The usability of such systems is a key factor in long-term use, but not much is known about the predictors of successful use and preferable methods to assess usability in patients with PD.

Objective

This study tested methods to assess usability and determined prerequisites for successful use in patients with PD.

Methods

We performed comprehensive usability assessments with 18 patients with PD using a mixed methods usability battery containing the System Usability Scale, a rater-based evaluation of device-specific tasks, and qualitative interviews. Each patient performed the usability battery with 2 of 3 randomly assigned devices: a tablet app, wearable sensors, and a camera system. The usability battery was administered at the beginning and at the end of a 4-day testing period. Between usability batteries, the systems were used by the patients during 3 sessions of motor assessments (wearable sensors and camera system) and at the movement disorder ward (tablet app).

Results

In this study, the rater-based evaluation of tasks discriminated the best between the 3 eHealth solutions, whereas subjective modalities such as the System Usability Scale were not able to distinguish between the systems. Successful use was associated with different clinical characteristics for each system: eHealth literacy and cognitive function predicted successful use of the tablet app, and better motor function and lower age correlated with the independent use of the camera system. The successful use of the wearable sensors was independent of clinical characteristics. Unfortunately, patients who were not able to use the devices well provided few improvement suggestions in qualitative interviews.

Conclusions

eHealth solutions should be developed with a specific set of patients in mind and subsequently tested in this cohort. For a complete picture, usability assessments should include a rater-based evaluation of task performance, and there is a need to develop strategies to circumvent the underrepresentation of poorly performing patients in qualitative usability research.
Patterns and Trends in Mortality Associated With and Due to Diabetes Mellitus in a Transitioning Region With 3.17 Million People: Observational Study (Preprint)
Authors: Li Xiaopan , Liu Ru , Chen Yichen , Han Yan , Wang Qizhe , Xu Yaxin , Zhou Jing , Jiang Sunfang
Published: October 2022

BACKGROUND

Diabetes mellitus (DM) imposes a significant disease burden in economically transitioning regions. Most transitioning regions share similar experience in urbanization processes. Shanghai’s Pudong district serves as a representative area of such regions.

OBJECTIVE

We aimed to assess the burden of and trends in DM mortality in Shanghai’s Pudong district and analyze the impact of aging and multimorbidity.

METHODS

A longitudinal, population-based study was conducted to analyze DM mortality in Pudong from 2005 to 2020. We used joinpoint regression to analyze epidemiological features and long-term trends in crude mortality rate (CMR), age-standardized mortality rate worldwide (ASMRW), and years of life lost (YLL). Furthermore, the decomposition method was used to evaluate the contribution of demographic and nondemographic factors associated with mortality.

RESULTS

There were 49,414 deaths among individuals with DM, including 15,512 deaths due to DM. The CMR and ASMRW were 109.55/105 and 38.01/105 person-years, respectively. Among the mortality associated with and due to DM, the total annual ASMRW increased by 3.65% (95% CI 3.25%-4.06%) and 1.38% (95% CI 0.74%-2.02%), respectively. Additionally, the total annual YLL rate increased by 4.98% (95% CI 3.92%-6.05%) and 2.68% (95% CI 1.34%-4.04%). The rates of YLL increase in persons aged 30 to 44 years (3.98%, 95% CI 0.32%-7.78%) and 45 to 59 years (4.31%, 95% CI 2.95%-5.69%) were followed by the increase in persons aged 80 years and older (10.53%, 95% CI 9.45%-11.62%) for deaths associated with DM. The annual CMR attributable to demographic factors increased by 41.9% (95% CI 17.73%-71.04%) and 36.72% (95% CI 16.69%-60.2%) for deaths associated with and due to DM, respectively. Hypertension, cerebrovascular disease, and ischemic heart disease were the top 3 comorbidities.

CONCLUSIONS

Aging and multimorbidity played essential roles in changing the burden of DM in an urbanizing and transitioning region. There is an increasing disease burden among young and middle-aged people, emphasizing the need for greater attention to these groups. Health management is an emerging method that holds important implications for alleviating the future burden of DM.
Tuberculosis-related knowledge, practices, perceived stigma and discrimination, and adherence to anti-TB medication among patients with tuberculosis: A cross-sectional study in Jordan (Preprint)
Authors: AlHamawi Rana , Khader Yousef , Abaza Hiba , Satyanarayana Srinath , Wilson Nevin , Abu Rumman Ahmad Saleh , Okkah Khaled
Published: October 2022

BACKGROUND

Tuberculosis knowledge, practices, adherence to treatment among patients with tuberculosis are key factors for the management of the disease.

OBJECTIVE

The objectives of the study were to assess knowledge, practices, perceived stigma and discrimination, perceived family and health workers support, perceived level of satisfaction with healthcare services, delay in diagnosis/treatment and reasons for delay, and adherence to tuberculosis medication among patients with tuberculosis in Jordan.

METHODS

A cross-sectional study was conducted among patients who were under treatment for tuberculosis in Jordan in 2021. A structured questionnaire was developed, pilot tested and used for data collection.

RESULTS

This study included a total of 452 patients with tuberculosis. About 91.4% (413/452) of patients had low to moderate overall tuberculosis-related knowledge score and 8.6% had high knowledge score. Almost two-thirds of patients (67.5%, n = 305/452) had perceived a low level of stigma, 61 (13.5%) perceived a moderate level of stigma, and 86 (19.0%) perceived a high level of stigma. About 43.6% (197/ 452) of patients with tuberculosis felt stigmatized due to their tuberculosis status. Of those, almost 64.0% (126/197) reported that such feelings inhibited them from seeking healthcare services. A total of 156 out of 452 (34.5%) patients experienced a high level of discrimination, 33 (7.3%) experienced a moderate level of discrimination, and 263 (58.2%) experienced a low level of discrimination. The majority (84.5%, 382/452) of patients with tuberculosis thought that there was a delay in diagnosis and/or treatment of TB. Overall, 36.9% (167/452) of patients were not adherent to TB medication.

CONCLUSIONS

Our study showed gaps in tuberculosis knowledge and practices, high perceived stigma and discrimination, perceived delay in diagnosis and treatment initiation, non-adherence to anti- TB medications, and difficulties in accessing TB services during COVID-19 pandemic. Efforts within the national TB control program should be made to increase public awareness about the symptoms of tuberculosis and the importance of seeking early care.

CLINICALTRIAL
Ảnh hưởng của các mức bổ sung dinh dưỡng lên sự sinh trưởng, hiệu suất và đặc tính gel agar của rong câu chỉ (gracilaria tenuistipitata) ở điều kiện thí nghiệm
Authors: Nguyễn Hoàng Vinh , Nguyễn Thị Ngọc Anh , Trần Ngọc Hải
Published: October 2022

Nghiên cứu này nhằm đánh giá ảnh hưởng của bổ sung hàm lượng dinh dưỡng đến sinh trưởng và chất lượng agar của rong câu chỉ (Gracillaria tenuistipitata) ở điều kiện thí nghiệm. Sáu nghiệm thức bổ sung các mức dinh dưỡng được bố trí ngẫu nhiên và mỗi nghiệm thức được lặp lại 3 lần. Nghiệm thức đối chứng không bổ sung dinh dưỡng, 5 nghiệm thức còn lại được bổ sung 5, 10, 15, 20 và 25 g/m3 với tần suất 1 lần/tuần, sử dụng phân vô cơ (urê và DAP, tỉ lệ N:P =10:1). Sinh khối rong ban đầu là 2 g/L, ở độ mặn 15‰. Sau 30 ngày, sinh khối và tăng trưởng của rong ở nghiệm thức 15 và 20 g/m3 đạt cao nhất và giảm ở mức bổ sung 25 g/m3. Hiệu suất và sức đông agar đạt cao nhất ở nghiệm thức đối chứng và thấp nhất ở nghiệm thức 25 g/m3, trong khi độ nhớt ở nghiệm thức đối chứng là thấp nhất. Nhiệt độ đông và nhiệt độ tan đông của agar khác nhau không có ý nghĩa thống kê (p>0,05) giữa các nghiệm thức bổ sung dinh dưỡng. Ngoài ra, hàm lượng protein của rong câu chỉ tương quan thuận với sự tăng mức bổ sung dinh dưỡng, ngược lại sức đông agar tương quan nghịch với hàm lượng protein của rong.
Các yếu tố tác động lên sự hài lòng, động lực và gắn kết trong công việc của công chức, viên chức tỉnh Bến Tre
Authors: Mai Ngọc Khương , Nguyễn Hồng Vân , Trịnh Minh Khôi
Published: October 2022

Nghiên cứu này xác định các yếu tố giúp người công chức (CC), viên chức (VC) tỉnh Bến Tre hài lòng hơn, có động lực hơn và gắn kết hơn trong công việc. Phương pháp tiếp cận định lượng được áp dụng với việc thu thập dữ liệu từ 320 CC, VC đại diện cho 25.583 CC, VC tỉnh Bến Tre và PLS-SEM được sử dụng để kiểm định các giả thuyết. Các phát hiện chỉ ra rằng, 6 yếu tố như: nội dung công việc, sự hài lòng công việc, động lực làm việc, quyền hạn và trách nhiệm, môi trường làm việc, mối quan hệ với đồng nghiệptác động trực tiếp đến sự gắn kết trong công việc; 6 yếu tố gồm: mối quan hệ với lãnh đạo, quyền hạn và trách nhiệm, nội dung công việc, thu nhập, môi trường làm việc, phúc lợi có tác động gián tiếp đến sự gắn kết trong công việc. Trong đó, có 3 yếu tố về nội dung công việc, quyền hạn và trách nhiệm, môi trường làm việc vừa tác động trực tiếp và gián tiếp đến sự gắn kết trong công việc của CC, VC tỉnh Bến Tre.
Giải pháp đo vận tốc sóng trên mặt sông bằng ảnh nghiêng từ máy ảnh thương mại
Authors: Lưu Trọng Hiếu , Nguyễn Minh Hùng , Phan Hồng Toàn , Nguyễn Chí Ngôn
Published: October 2022

Phương pháp đo đạc vận tốc của mặt nước tại nhánh sông chính được trình bày trong nghiên cứu này bằng máy ảnh thương mại. Máy ảnh được bố trí cố định tại đỉnh cầu, nơi có thể quan sát cụ thể mặt sông và các phương tiện qua lại. Video quan sát được quay với các góc nghiêng khác nhau. Ảnh quan sát (ảnh ortho) được dựng lại từ các khung ảnh bằng phương pháp điểm thẳng hàng (collinearity equation) và biến đổi phối cảnh (perspective transform). Để kiểm chứng độ chính xác của phương pháp, thí nghiệm được tiến hành tại vùng có thể quan sát được trước khi áp dụng lên mặt sông. Phương pháp optical flow (dòng chảy quang học) được sử dụng để tính toán vận tốc sóng trên bề mặt sông. Kết quả cho thấy vector vận tốc sóng trùng với sóng do tàu bè qua lại và sóng nhỏ do các hiện tượng tự nhiên. Nghiên cứu ban đầu của thí nghiệm cho thấy mặc dù phương tiện di chuyển qua lại tạo ra nhiều sóng nhưng các sóng này có biên độ dao động nhỏ và thời gian kết thúc nhanh.
Hiện trạng kỹ thuật và sử dụng thức ăn ương ấu trùng cua biển (Scylla paramamosain) Đồng bằng sông Cửu Long
Authors: Lâm Tâm Nguyên , Trần Thị Thanh Hiền
Published: October 2022

Khảo sát được thực hiện 2 đợt: đợt 1 vào năm 2015 và đợt 2 vào năm 2020 bằng cách phỏng vấn trực tiếp nông hộ sản xuất giống cua biển (Scylla paramamosain) ở 3 tỉnh ĐBSCL có nghề sản xuất giống cua phát triển mạnh gồm Bạc Liêu, Cà Mau và Kiên Giang nhằm thu thập thông tin về kỹ thuật sản xuất giống cua biển, tình hình sử dụng thức ăn trong ương ấu trùng cua biển. Mật độ ương ấu trùng cua giai đoạn zoea1 trong khoảng 101,6 và 192,7. Tỷ lệ sống megalopa và cua 1: megalopae trung bình 8,17%, và cua 1 là 6,74%.  Kết quả khảo sát cho thấy 100% các trại sản xuất giống cua sử dụng kết hợp ấu trùng Artemia với thức ăn nhân tạo cho tôm để ương ấu trùng cua biển. Hàm lượng protein thức ăn dao động từ 42-52% và lipid từ 7 đến 14,2%.  Chi phí thức ăn Artemia chiếm tỷ lệ cao (75%) và chi phí thức ăn nhân tạo chỉ chiếm 3%. Sản xuất giống cua biển ở Đồng bằng sông Cửu Long còn phụ thuộc nhiều vào nguồn Artemia và chưa có thức ăn chuyên cho ương giống cua biển, vì vậy việc nghiên cứu sản xuất thức ăn ương ấu trùng cua biển là cần thiết cho việc phát triển nghề sản xuất giống cua biển.
Thay thế Aremia bằng thức ăn chế biến ương ấu trùng cua biển Scylla paramamosain
Authors: Trần Thị Thanh Hiền , Lâm Tâm Nguyên
Published: October 2022

Nghiên cứu nhắm đánh giá khả năng thay thế Artemia bằng thức ăn chế biến (TACB) để ương ấu trùng cua biển Scylla paramamosain từ Zoe 3 lên cua 1. Nghiên cứu được thực hiện với 2 thí nghiệm: ương từ giai đoạn Zoe 3 lên megalop và từ megalop lên cua 1. Mỗi thí nghiệm gồm 6 nghiệm thức, được bố trí ngẫu nhiên với 5 lần lặp lại. Thí nghiệm được bố trí với chế độ cho ăn 5 lần/ngày cho tất cả các nghiệm thức, nghiệm thức đối chứng cho ăn hoàn toàn Artemia, nghiệm thức TACB cho ăn hoàn toàn thức ăn chế biến. Bốn nghiệm thức còn lại được thay thế từ 1- 4 lần Artemia bằng thức ăn chế biến, Kết quả tỷ lệ sống của zoae 5 và megalopa có khuynh hướng tăng dần theo tỷ lệ cho ăn Artemia, trung bình lần lượt là 30,8-91,1% và 8,6-17,0% trong đó nghiệm thức 3, 4 và 5 lần Artemia/ngày khác biệt không ý nghĩa thống kê. Tỷ lệ sống từ megalopa đến cua 1 dao động 57,6-76,8%, trong đó nghiệm thức hoàn toàn TACB đạt cao. Khi sử dụng thức ăn chế biến ương cua lượng Artemia giai đoạn Zoea3 đến megalopa giảm được 40% và giai đoạn megalopa đến cua 1 có thể giảm đến 100% lượng Artemia.
Ảnh hưởng của tỉ lệ nước biển nhân tạo lên sinh trưởng và tỉ lệ sống của tôm thẻ chân trắng (Litopenaeus vannamei)
Authors: Trương Quốc Phú , Lê Quốc Việt
Published: October 2022

Nghiên cứu được tiến hành nhằm tìm ra tỉ lệ nước biển nhân tạo thích hợp cho nuôi tôm thẻ chân trắng (Litopenaeus vannamei). Thí nghiệm được bố trí gồm 5 nghiệm thức với tỉ lệ pha trộn giữa nước biển nhân tạo và nước biển tự nhiên khác nhau (100, 75, 50, 25  và 0% nước biển nhân tạo), mỗi nghiệm thức lặp lại 4 lần. Tôm thẻ chân trắng với khối lượng trung bình cá thể ban đầu 3,18±0,37 g, tương ứng với chiều dài 7,42±0,17 cm và mật độ nuôi là 100 con/m3. Tôm được cho ăn 5 lần/ngày bằng thức ăn viên 40% protein. Kết quả nghiên cứu cho thấy tốc độ sinh trưởng và tỉ lệ sống của tôm ở 0 và 25% nước biển nhân tạo cao hơn và khác biệt có ý nghĩa so với tôm ở 50, 75 và 100% nước biển nhân tạo, trong đó sinh trưởng và tỉ lệ sống của tôm ở nghiệm thức 100% nước biển nhân tạo thấp nhất. Như vậy, nước biển nhân tạo có thể sử dụng để nuôi tôm thẻ chân trắng và tỉ lệ thay thế nước biển tự nhiên tốt nhất là 25%.
Ứng dụng công nghệ bao màng trong bảo quản trái cây nhiệt đới
Authors: Hoàng Quang Bình , Lê Trung Thiên , Trà Quang , Trịnh Ngọc Thảo Ngân
Published: October 2022

Các yếu tố như vi sinh vật, quá trình chín sinh lý và hô hấp có thể làm giảm chất lượng của trái cây sau thu hoạch nếu không được bảo quản thích hợp. Kỹ thuật bao màng là một trong những giải pháp hiệu quả cho bảo quản trái cây sau thu hoạch, lớp màng bao phủ trên bề mặt vỏ trái cây có vai trò như một lớp màng bán thấm giúp kiểm soát sự trao đổi hơi nước, không khí giữa môi trường và trái cây, cũng như hạn chế sự tấn công của vi sinh vật gây hại. Xử lý bao màng có thể ứng dụng cho bảo quản nhiều loại trái cây nhiệt đới giúp kéo dài thời gian sử dụng, duy trì tốt chất lượng cảm quan cũng như các hợp chất sinh học cho trái cây sau thu hoạch. Trong phạm vị của bài viết này, đặc điểm của màng bao sinh học cũng như hiệu quả của nó trong bảo quản trái cây sau thu hoạch đã được đề cập.
Thực nghiệm đánh giá YOLOX cho bài toán phát hiện đối tượng tài liệu
Authors: Huỳnh Viết Tuấn Kiệt , Nguyễn Văn Toàn , Nguyễn Trọng Thuận , Võ Duy Nguyên , Nguyễn Tấn Trần Minh Khang
Published: October 2022

Trong vài thập kỷ qua, với sự gia tăng nhanh chóng trong việc số hóa các hình ảnh tài liệu, việc trích xuất thông tin chính xác là một trong những hướng nghiên cứu quan trọng. Với sự phát triển của phát hiện đối tượng, nhiều nghiên cứu ra đời hướng đến việc phân loại tài liệu dựa trên nhiều thành phần của trang tài liệu đó. Mục tiêu của nghiên cứu này là đề cập đến bài toán POD (Page Object Detection) – phát hiện đối tượng xuất hiện trong trang tài liệu thông qua đánh giá 2 bộ dữ liệu IIIT-AR-13K và UIT-DODV dựa theo phương pháp YOLOX. YOLOX đạt kết quả 69,0% mAP, tốt hơn 2,90% so với kết quả mô hình one-stage cao nhất – YOLOv4-mish được công bố trên bộ dữ liệu UIT-DODV. Trong khi ở IIIT-AR-13K, YOLOX đạt được 66,9% mAP và thấp hơn nhiều so với các phương pháp two-stage đã công bố trước đó. Bên cạnh, những phân tích về độ hiệu quả của phương pháp state-of-the-art YOLOX cho bài toán POD cũng được cung cấp, là tiền đề cho những nghiên cứu tiếp theo trong tương lai.
Tác động của xâm nhập và thiên tai lên các mô hình canh tác nông - lâm nghiệp vùng U Minh Hạ
Authors: Lê Văn Dũ , Trương Hoàng Đan , Lê Anh Tuấn , Võ Quốc Thành , Trần Mai Hùng
Published: October 2022

Những năm gần đây, sự thay đổi xâm nhập mặn diễn ra ngày càng khó đoán ở vùng ven biển đồng bằng sông Cửu Long tại Việt Nam. Nghiên cứu này nhằm lập bản đồ và đánh giá tác động của xâm nhập mặn và đề xuất giải pháp thích ứng hiệu quả canh tác lâm – nông nghiệp. Độ mặn được đo ở 136 điểm kết hợp với phỏng vấn, đánh giá nhanh (PRA) 120 hộ dân về hiện trạng canh tác, lịch thời vụ, tác động XNM và rủi ro thiên tai của các mô hình canh tác 2 vụ lúa, tôm - lúa, tràm và keo lai tại Vườn Quốc gia U Minh Hạ, tỉnh Cà Mau trong 3 năm (2018 – 2020). Kết quả nghiên cứu cho thấy XNM và các rủi ro thiên tai xảy ra năm 2020 nghiêm trọng hơn năm 2018 và 2019. Giống lúa ngắn ngày, chịu mặn và chịu phèn; lịch trình gieo sạ vụ hè thu trễ hơn 1 tháng để thích ứng với XMN được áp dụng ở mô hình lúa 2 vụ. Người dân nuôi tôm sú để thích ứng với môi trường có nồng độ mặn cao, tôm thẻ ở độ mặn thấp, bỏ vụ lúa khi XNM xảy ra nghiêm trọng ở mô hình tôm - lúa. Trong khi đó, tràm và keo lai được trồng vào cuối mùa mưa để đảm bảo đất trồng được rửa phèn, mặn và đủ độ ẩm nhằm tăng tỉ lệ sống cây con.
Ước tính phát thải khí nhà kính trên địa bàn quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ
Authors: Nguyễn Thị Hồng Điệp , Phan Kiều Diễm , Phạm Thị Bích Thảo , Nguyễn Kiều Diễm , Đinh Thị Cẩm Nhung , Hồ Ngọc Linh , Nguyễn Minh Nghĩa
Published: October 2022

Mục tiêu nghiên cứu là ước tính lượng phát thải khí nhà kính (KNK) gồm CO2, CH4 và N2O từ các nguồn trực tiếp (xăng dầu tiêu thụ và chất đốt) và gián tiếp (tiêu thụ điện từ hộ gia đình và rác thải) trên địa bàn quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ. Phương pháp thu thập số liệu nhiên liệu tiêu thụ các nguồn thải khác nhau thông qua phiếu điều tra hộ gia đình và số liệu thống kê quản lý nhiên liệu tiêu thụ. Phương pháp tính toán lượng phát thải dựa trên số liệu hoạt động và hệ số phát thải, đồng thời ước tính phát thải bình quân đầu người trên địa bàn quận. Kết quả nghiên cứu cho thấy năm 2019, tổng lượng phát thải KNK ở quận Ninh Kiều khoảng 1.069.422 tấn CO2tđ và bình quân đầu người phát thải khoảng 4,17 tấn CO2tđ/năm. Trong đó, tỷ lệ cao nhất phát thải gián tiếp từ tiêu thụ điện là 35,1% và trực tiếp từ chất đốt (gas, củi và than) là 26,5%. Kết quả nghiên cứu đã nhận dạng các hoạt động gây phát thải KNK cao làm cơ sở đề xuất các hoạt động thiết thực phù hợp giúp giảm thiểu phát thải trên toàn thành phố Cần Thơ nhằm phát triển thành phố trung hoà carbon.
Tạo dòng, biểu hiện và tinh sạch tiểu phần thụ thể tái tổ hợp SCARB2 của enterovirus A71 dung hợp foldon peptide
Authors: Từ Quảng Long , Võ Nguyễn Hải Vy , Nguyễn Thanh Tấn , Trần Văn Hiếu
Published: October 2022

Enterovirus A71 (EV-A71) là tác nhân chính gây nên biến chứng nguy hiểm của bệnh Tay Chân Miệng, có thể dẫn đến thương tật, và tử vong ở trẻ nhỏ. Hiện nay, vaccine và hợp chất điều trị EV-A71 còn nhiều hạn chế, chưa được áp dụng rộng rãi. Vì thế, nhiều nghiên cứu tìm giải pháp thay thế hoặc bổ trợ đang được tiến hành, trong đó có bẫy virus. Với chức năng chính là bắt, cố định virus, ngăn sự xâm nhiễm, thể bám của bẫy cấu trúc từ thụ thể liên kết EV-A71, cụ thể là SCARB2. Trong nghiên cứu này, tiểu phần thụ thể tái tổ hợp SCARB2 dung hợp foldon peptide được dòng hóa, biểu hiện, và tinh sạch nhằm tạo thể bám ở dạng trimer hóa có ái lực cao với virus. Vector pET22b-scrb2-IIIx3 được cấu trúc trong E. coli DH5α, protein được biểu hiện trong E. coli BL21(DE3), và chỉ thu được cấu hình monomer, phần lớn ở dạng thể vùi. Việc tái gấp cuộn và tinh sạch protein được tiến hành nhằm đưa protein trở về dạng tan có hoạt tính sinh học. Những kết quả trên cung cấp thêm nhiều thông...
Tạo dòng, biểu hiện và tinh sạch Protein A-L2 bằng silica
Authors: Nguyễn Thanh Tấn , Nguyễn Thị Thùy Trinh , Trần Văn Hiếu
Published: October 2022

Các hạt silica (SiO2) được cố định protein là vật liệu đầy triển vọng trong các lĩnh vực y sinh hay cảm biến sinh học. Những nghiên cứu trước cho thấy protein ribosome L2 của vi khuẩn Escherichia coli liên kết mạnh với các hạt silica. Ngoài ra, protein A là thụ thể bề mặt có tính ổn định cao, có nguồn gốc từ vi khuẩn Staphylococcus aureus, sự liên kết giữa protein A và kháng thể được xem là một trong những tương tác protein-protein kinh điển được nghiên cứu nhiều nhất hiện nay. Nghiên cứu này được tiến hành nhằm tạo tiểu phần protein A dung hợp với protein L2 tái tổ hợp bằng cách cấu trúc vector pET22b-proAx1-L2. Protein được biểu hiện thông qua hệ thống E. coli BL21(DE3) và được kiểm tra bằng SDS-PAGE. Dựa vào sự liên kết đặc hiệu với hạt silica, Protein A-L2 được tinh sạch bằng các hạt silica trần không biến tính và sử dụng dung dịch MgCl2 nồng độ cao để dung ly protein mục tiêu. Phương pháp tinh sạch bằng hạt silica sẽ mang lại hiệu quả như tinh sạch nhanh chóng, tiết kiệm chi phí và độ tinh...
Tối ưu các kỹ thuật dịch chuyển để xác định tốc độ truyền sóng điện từ sử dụng dữ liệu rađa xuyên đất ở một số tuyến đường thuộc thành phố Cần Thơ
Authors: Dương Quốc Chánh Tín , Võ Thu Hương , Dương Hiếu Đẩu , Nguyễn Lê Hoài Phương
Published: October 2022

Ra đa xuyên đất (Ground Penetrating Radar: GPR) là phương pháp Địa vật lý sử dụng sóng điện từ tần số cao (từ 10 MHz đến 3000 MHz), nhằm nghiên cứu các cấu trúc tầng nông dưới mặt đất như bê tông, nhựa đường, kim loại, đường ống, dây cáp hoặc khối xây… mà không cần phá hủy hay đào bới. Khi tiến hành xử lý dữ liệu ra đa xuyên đất (Ground Penetrating Radar: GPR), việc tính toán vận tốc truyền sóng điện từ là yếu tố quyết định tính chính xác, giúp xác định độ sâu, kích thước, và vị trí của các dị thường làm tăng tỷ số độ lớn của tín hiệu so với nhiễu trong mặt cắt sau dịch chuyển. Do đó, để gia tăng hiệu quả việc xác định vận tốc truyền sóng điện từ trong các lớp đất đá tầng nông, thuật toán tối ưu hóa kỹ thuật dịch chuyển Kirchhoff được sử dụng kết hợp với hai chuẩn entropy cực tiểu và năng lượng cực đại. Kết quả xác định vận tốc truyền sóng cũng chỉ ra bản chất các lớp địa chất tầng nông,...
Điều kiện tối ưu và đối ngẫu cho bài toán tối ưu nửa vô hạn dạng phân số với dữ liệu không chắc chắn sử dụng dưới vi phân Mordukhovich
Authors: Phạm Thanh Hùng , Nguyễn Thanh Sang
Published: October 2022

Trong bài viết này, điều kiện tối ưu và các định lý đối ngẫu cho nghiệm chính thường của bài toán tối ưu nửa vô hạn không trơn dạng phân số với dữ liệu không chắc chắn trong những ràng buộc được nghiên cứu thông qua dưới vi phân Mordukhovich. Kết quả đạt được của nghiên cứu được chứng minh thông qua những ví dụ minh họa cụ thể.
Quỹ đạo đối phụ hợp của một lớp nhóm lie giải được 7-chiều
Authors: Lê Anh Vũ , Nguyễn Thị Cẩm Tú , Nguyễn Kim Ngân
Published: October 2022

Phương pháp quỹ đạo hay còn gọi là lý thuyết Kirillov, được khởi xướng bởi Kirillov vào đầu những năm 60 của thế kỷ 20, đã trở thành một công cụ quan trọng trong lý thuyết biểu diễn nhóm Lie và đại số Lie. Chìa khóa của lý thuyết Kirillov chính là các quỹ đạo đối phụ hợp của nhóm Lie. Trong bài viết này, vấn đề mô tả các quỹ đạo đối phụ hợp của lớp nhóm Lie tương ứng với một lớp đại số Lie giải được 7-chiều vừa được phân loại gần đây được xem xét. Cụ thể, một phương pháp mô tả quỹ đạo đối phụ hợp của nhóm Lie mà hoàn toàn dựa vào cấu trúc của đại số Lie tương ứng sẽ được giới thiệu. Sau đó, bằng cách áp dụng phương pháp này, các quỹ đạo đối phụ hợp của lớp nhóm Lie đang xét được mô tả tường minh.
Đối ngẫu lagrange và điều kiện tối ưu dạng điểm yên cho bài toán tối ưu nửa vô hạn với ràng buộc biến mất
Authors: Lê Thanh Tùng , Trần Thiện Khải , Trịnh Tùng
Published: October 2022

Bài báo này nghiên cứu về đối ngẫu Lagrange và tiêu chuẩn tối ưu dạng điểm yên cho bài toán tối ưu nửa vô hạn với ràng buộc biến mất. Mặc dù, các mô hình đối ngẫu dạng Mond-Weir và dạng Wolfe đã được khảo sát cho bài toán này, nhưng chưa có bài báo nào đề cập đến dạng đối ngẫu Lagrange. Mô hình đối ngẫu dạng Lagrange có thể dễ xử lý từ quan điểm thuật toán hơn là các mô hình đối ngẫu đã biết khác. Trong phần đầu bài báo, bài toán đối ngẫu dạng Lagrange được thiết lập và các quan hệ đối ngẫu được khảo sát theo các giả thiết lồi. Sau đó, các điều kiện tối ưu dạng điểm yên cho bài toán ưu nửa vô hạn với ràng buộc biến mất được thảo luận. Một số ví dụ cũng được cung cấp để minh họa các kết quả của bài báo.
Mô hình toán số tích hợp 1D2D3D nghiên cứu diễn biến lòng dẫn sông hậu, đoạn chảy qua huyện Châu Phú, tỉnh An Giang
Authors: Lê Song Giang , Nguyễn Thị Thanh Hoa
Published: October 2022

Quá trình vận động của sông tạo ra những biến đổi trong lòng dẫn, điều này thể hiện thông qua sự vận tải bùn cát trên sông. Trong bài báo này, một phương pháp toán số mô phỏng quá trình vận chuyển của bùn cát trong đó đặc biệt là bằng mô hình 3D được giới thiệu. Trong đó, các phương trình được giải theo phương pháp thể tích hữu hạn trên lưới phi cấu trúc và trục thẳng đứng biến đổi sigma. Điểm nổi bật của mô hình 3D này là có thể tích hợp với các mô hình con 1D2D và các công trình trong điều kiện bài toán phức tạp ngoài thực tế. Ngoài ra, tính toán áp dụng thử nghiệm mô hình 3D đánh giá diễn biến lòng dẫn sông Hậu đoạn chảy qua huyện Châu Phú, tỉnh An Giang cũng được trình bày trong bài báo này.
Vi phân suy rộng trong điều khiển tối ưu có tham số với ràng buộc biên trơn
Authors: Nguyễn Thành Quí , Võ Thị Thúy Duy , Mạc Lê Chí Đạo , Đào Duy Phúc
Published: October 2022

Hướng nghiên cứu mới của bài viết là sự ổn định vi phân của bài toán điều khiển tối ưu có tham số cho phương trình vi phân đạo hàm riêng elliptic nửa tuyến tính với ràng buộc biên trơn. Các kết quả mới của bài báo bao gồm các công thức tính toán chính xác đối đạo hàm Fréchet và đối đạo hàm Mordukhovich của toán tử ràng buộc với tập ràng buộc biên trơn có nhiễu, và công thức tính toán/ đánh giá dưới vi phân Fréchet (dưới vi phân chính quy) của hàm giá trị tối ưu của bài toán điều khiển tối ưu có tham số với ràng buộc biên trơn.
Giải thức tối tiểu cho đại số steenrod A_3 tại những bậc trong t≤30
Authors: Phạm Bích Như
Published: October 2022

Một vấn đề quan trọng trong nghiên cứu bài toán phân loại kiểu đồng luân của các không gian tôpô là xác định nhóm đồng luân, đặc biệt là nhóm đồng luân ổn định của mặt cầu. Dãy phổ Adams hội tụ về thành phần 3-xoắn của nhóm đồng luân ổn định của mặt cầu π_*^S (S^0 ). Trang E_2 của dãy phổ Adams chính là đối đồng điều của đại số Steenrod "Ex" "t" _A^(*,*) (F_3,F_3 ). Để tính trang E_2 của dãy phổ Adams, ta cần tính "Ex" "t" _A^(*,*) (F_3,F_3 )=H^(*,*) ("Hom" (P_*,F_3 ),δ) cho giải thức A -mô đun tự do bất kỳ của F_3. Trong bài báo này, giải thức tự do〖 P〗_* đối với những bậc trong t≤30 được xây dựng.
Khả năng gây độc của cỏ sữa lá nhỏ (Euphorbia thymifolia L.) trên mô hình ruồi giấm (Drosophila melanogaster)
Authors: Võ Diệp Thúy , Huỳnh Hồng Phiến , Trần Thanh Mến
Published: October 2022

Những loại thuốc trừ sâu có nguồn gốc từ thực vật hiện được đề xuất như những lựa chọn thay thế hữu ích cho thuốc trừ sâu hóa học tổng hợp để quản lý côn trùng gây hại. Trong nghiên cứu này, ruồi giấm được sử dụng như một mô hình côn trùng để khảo sát khả năng gây độc của chiết xuất từ cây cỏ sữa lá nhỏ. Cỏ sữa lá nhỏ  khi được phân tích thành phần hóa học cho thấy có sự  hiện diện của flavonoid, polyphenol, tannin và alkaloid. Hoạt tính gây độc của chiết xuất cỏ sữa lá nhỏ được đánh giá đối với ấu trùng giai đoạn 2 của ruồi giấm và được chứng minh là có hiệu quả gây tử vong 53,33% ở nồng độ 150 mg/mL. Ngoài ra, cao chiết ethanol cỏ sữa lá nhỏ cũng ảnh hưởng đến quá trình sinh sản và sinh trưởng của ruồi giấm. Đáng chú ý, cao chiết cỏ sữa lá nhỏ gây ra những thay đổi trong hoạt động của enzyme acetylcholine và những suy giảm trong hoạt động vận động di chuyển đã được ghi nhận.
Phân tích hàm lượng dược chất và đa dạng di truyền của một số giống đinh lăng thuộc chi Polyscias
Authors: Nguyễn Văn Ây , Trần Thị Trọng Nghĩa , Trần Nguyễn Phương Lam , Trần Trường Tánh , Lê Thị Diễm Ái , Trần Thị Ánh Nga
Published: October 2022

Các yếu tố môi trường và thời gian sinh trưởng có tác động rất lớn đến hàm lượng các chất trong cây. Việc khảo sát ảnh hưởng của điều kiện địa lý và thời gian sinh trưởng lên hàm lượng một số hợp chất trong cây đinh lăng (Polyscias sp.) và sự đa dạng di truyền đã được thực hiện tại Trường Đại học Cần Thơ từ tháng 01/2019 đến 12/2020. Kết quả cho thấy, thời gian sinh trưởng và loại mẫu có ảnh hưởng đến hàm lượng chất trong cây đinh lăng. Trong đó, cây 5 năm tuổi có hàm lượng tannic acid, quercetine, veratrine và thiamine (lần lượt là 88,71, 3,86, 1,09 và 0,1 mg/g) cao nhất. Rễ của cây đinh lăng chứa nhiều dược chất hơn các phần khác. Cây trồng ở Cà Mau và An Giang có hàm lượng dược chất cao hơn khi trồng ở Hậu Giang và Cần Thơ. Dựa vào trình tự ITS cho thấy, 09 mẫu đinh lăng thu thập tại Cà Mau, Cần Thơ, Hậu Giang và An Giang, thuộc các loài Polyscias sp., P. fruticosa, P. quilfoylei và P. scutellaria có sự đa dạng di truyền.
Sàng lọc phân đoạn tảo nâu Dictyopteris polypodioides có khả năng ức chế enzyme -amylase và -glucosidase
Authors: Trương Thị Phương Thảo , Đái Thị Xuân Trang , Trần Thanh Mến , Trần Chí Linh
Published: October 2022

Sử dụng hoạt chất tự nhiên có khả năng ức chế enzyme chuyển hóa carbohydrate như α-amylase và α-glucosidase, là một trong những liệu pháp hiệu quả trong điều trị bệnh đái tháo đường (ĐTĐ). Cao chiết 90% MeOH của Tảo nâu Dictyopteris polypodioides cho hiệu quả ức chế enzyme α-amylase và α-glucosidase cao nhất với giá trị IC50 lần lượt là (52,95±0,28 mgL-1, 88,04± 0,05 mg L-1), tương đương chất chuẩn Acarbose (60,88± 0,48 mg L-1, 92,16± 1,67 mg L-1). Cao chiết 90% MeOH được tách bằng sắc ký cột silica gel thu được Fr.2 với hiệu quả ức chế enzyme α-amylase và α-glucosidase tốt nhất (87,49% và 93,43%) ở mức nồng độ 0,1 mg/mL. Nghiên cứu đã sàng lọc được phân đoạn Fr.2.2 (phân tách từ Fr.2 bởi sắc ký cột ODS) cho hiệu quả ức chế enzyme α-amylase (IC50=26,14 mg L-1) và α-glucosidase (IC50= 21,38 mg L-1) tối ưu nhất, cao hơn 3 và 4 lần tương ứng so với chất chuẩn Acarbose. Phân tích phổ 1H-NMR và 13C-NMR đã xác định được cấu trúc hợp chất zonarol trong phân đoạn Fr.2.2. Kết quả nghiên cứu chứng minh hợp chất zonarol là nhóm chất có tiềm năng...
Thành phần hóa học và hoạt tính kháng nấm hại cây trồng của phần rễ cây xuyên khung (Ligusticum wallichii, Apiaceae)
Authors: Lê Thế Tâm , Nguyễn Hữu Tùng , Nguyễn Ngọc Hiếu , Phạm Trung Hiếu , Đỗ Thị Kim Loan , Nguyễn Cường Quốc , Trần Quang Đệ , Lê Đăng Quang
Published: October 2022

Ligusticum wallichii thuộc họ Apiaceae, được sử dụng rộng rãi trong y học cổ truyền Trung Quốc, Việt Nam và Hàn Quốc để ngăn ngừa thiếu máu, điều trị chứng đau nửa đầu và các bệnh về tim mạch. Ngoài ra, nó còn ức chế các vi khuẩn gây bệnh ở người như Pseudomonas aeruginosa, Salmonella typhoid và Cholera sp.. Qua nghiên cứu này, hàm lượng tinh dầu, các chất chiết xuất, Z-lingustilide và ferulic acid trong 15 mẫu Ligusticum được trồng và xác định hoạt tính kháng nấm của loài Ligusticum. Hàm lượng tinh dầu thay đổi từ 0,20 đến 0,32%. Hàm lượng cao chiết bằng dung môi hữu cơ từ 7,52 đến 18,45%. Thông qua phân tích định lượng HPLC, hàm lượng Z-lingustilide được xác định khoảng 216,18–527,41 µg/g (w/dw) và hàm lượng ferulic acid từ 119,45 đến 501,57 µg/g (w/dw). Các cao chiết và tinh dầu thể hiện hoạt tính in vitro tương đối mạnh đối với nấm Fusarium oxysporum, Sclerotium rolfsii và Colletotrichum gloeosporioides. Kết quả in vitro cũng cho thấy cao chiết ethyl acetate có hoạt tính mạnh nhất trên tất cả các loại nấm thử nghiệm.