Μελέτη της συμπεριφοράς του γεωδυναμικού πεδίου στον Ελλαδικό χώρο με τη χρήση σύγχρονων δορυφορικών γεωδαιτικών μεθόδων
Authors: Μπίθαρης Στυλιανός 
Published: November 2021

Η παρούσα διδακτορική διατριβή με τίτλο «Μελέτη της συμπεριφοράς του γεωδυναμικού πεδίου στον ελλαδικό χώρο με τη χρήση σύγχρονων δορυφορικών γεωδαιτικών μεθόδων» διαρθρώνεται σε οκτώ κεφάλαια και δύο παραρτήματα.Στο Κεφάλαιο 1, περιγράφονται συνοπτικά το αντικείμενο της παρούσας μελέτης εστιάζοντας στην γεωδυναμική συμπεριφορά του ελλαδικού χώρου καθώς επίσης και στη συνεισφορά των Παγκόσμιων Δορυφορικών Συστημάτων Πλοήγησης (GNSS) σε εφαρμογές τεκτονικής γεωδαισίας και σεισμολογίας.Στο Κεφάλαιο 2, γίνεται μια εκτενής ανασκόπηση των γεωδαιτικών συστημάτων και πλαισίων αναφοράς. Παρουσιάζονται τα πιο πρόσφατα επίγεια διεθνή και περιφερικά επίγεια πλαίσια αναφοράς που χρησιμοποιούνται σε γεωδαιτικές εφαρμογές. Επίσης, παρουσιάζονται ορισμένες καλές πρακτικές ημι-κινηματικών γεωδαιτικών datum, που έχουν εφαρμοσθεί σε χώρες με έντονη γεωδυναμική συμπεριφορά όπως η Νέα Ζηλανδία, η Ιαπωνία και η Ταϊβάν. Γίνεται αναφορά στο επίσημο Ελληνικό Γεωδαιτικό Σύστημα Αναφοράς – ΕΓΣΑ87 και Ελληνικό Επίγειο Σύστημα Αναφοράς – HTRS07, δίνοντας στοιχεία για την υλοποίηση τους και την πορεία των μετρήσεων που ακολουθήθηκε.Στο Κεφάλαιο 3, εστιάζουμε στην ανάλυση και επεξεργασία των γεωδαιτικών δεδομένων GPS/GNSS που χρησιμοποιήθηκαν στα πλαίσια της πα-ρούσας διδακτορικής διατριβής. Παρουσιάζονται τα γεωδαιτικά δίκτυα GPS/GNSS που χρησιμοποιήθηκαν, η στρατηγική επίλυσης των γεωδαιτικών δεδομένων, η τελική συνόρθωση και ένταξη των δικτύων GPS/GNSS, στο τρέχων διεθνές επίγειο πλαίσιο αναφοράς ITRF2014.Στο Κεφάλαιο 4, περιγράφονται οι κυριότερες μέθοδοι για την ανάλυση των γεωφυσικών σημάτων που ανιχνεύονται στις χρονοσειρές των συντεταγμένων GPS/GNSS. Παρουσιάζονται τα κυριότερα ντετερμινιστικά και στοχαστικά μοντέλα καθώς και ανθεκτικοί εκτιμητές παλινδρόμησης, που εφαρμόσθηκαν στις χρονοσειρές θέσης, για την εκτίμηση των ταχυτήτων μετακίνησης και των αντίστοιχων αβεβαιοτήτων.Στο Κεφάλαιο 5 περιγράφεται η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε για την εκτίμηση του πεδίου ταχυτήτων του ελλαδικού χώρου. Επίσης, περιγράφεται μέθοδος για την ανάπτυξη ενός σύγχρονου μοντέλου ταχυτήτων, που αξιοποιείται για την πρόγνωση της ταχύτητας σε οπουδήποτε σημείο της Ελλάδος. Στη συνέχεια γίνεται η αξιολόγηση του μοντέλου με τη βοήθεια τριγωνομετρικών σημείων και δικτύων μόνιμων σταθμών GPS/GNSS.Στο Κεφάλαιο 6, αναδεικνύεται η επίδραση των ταχυτήτων μετακίνησης στην υλοποίηση των γεωδαιτικών πλαισίων αναφοράς, μελετώντας τα κυριότερα σεισμικά γεγονότα που εκδηλώθηκαν κατά την χρονική περίοδο που εξετάζεται. Παρουσιάζεται μια πρωτότυπη μέθοδος για την υλοποίηση ενός σύγχρονου ημι-κινηματικού datum που θα μπορούσε να εφαρμοσθεί στην Ελλάδα, συνδυάζοντας γεωδαιτικές και γεωλογικές μεθόδους για την εκτίμηση του πε-δίου των σεισμικών μετατοπίσεων που θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη, προσφέροντας ένα χρονικά πιο βιώσιμο εθνικό γεωδαιτικό datum.Στο Κεφάλαιο 7, πραγματοποιείται η προσδιορισμός του πεδίου των επιφανειακών παραμορφώσεων χρησιμοποιώντας αποκλειστικά τις γεωδαιτικές ταχύτητες μετακίνησης, ενώ εφαρμόσθηκαν μέθοδοι συσταδοποίησης για την ανίχνευση και καθορισμό περιοχών ομοιογενούς μετακίνησης.Στο Κεφάλαιο 8, παρατίθενται συνοπτικά τα κυριότερα συμπεράσματα που εξήχθησαν σε κάθε στάδιο της παρούσας μελέτης.Στο Παράρτημα Ι, δίνονται τα διαγράμματα των ημερήσιων χρονοσειρών θέσης για τους σταθμούς GPS/GNSS που χρησιμοποιήθηκαν.Στο Παράρτημα ΙΙ, δίνονται οι εκτιμώμενες ταχύτητες μετακίνησης για τους 215 μόνιμους σταθμούς GPS/GNSS, όπως εκφράζονται ως προς το ITRF2014.