bluuebunny/crossref_metadata_2025 huggingface dataset:
Narodziny filmu z ducha teatru, czyli Nowa Fala i pesymizm. O filmach Jacques’a Rivette’a
Authors: Kłys Tomasz
Published: December 2023

Już w pierwszych filmach Jacques’a Rivette’a wyłaniają się podstawowe motywy jego twórczości: teatr na scenie życia, w którym postacie grają przed sobą nawzajem, oraz wizja tajemniczego spisku zagrażającego społeczeństwu. Te pierwsze filmy były zrealizowane tradycyjnie – według precyzyjnie wytyczonego z góry scenariusza, z aktorami grającymi opracowane w szczegółach role i wypowiadającymi wyuczone teksty. Od filmu L’Amour fou (1968) Rivette zarzuca przemyślany w drobnych szczegółach scenariusz na rzecz linii fabularnej jedynie z grubsza zarysowanej w punktach węzłowych, a podczas pracy na planie zdaje się w dużej mierze na intuicję i improwizację aktorów. Fabuła nie staje się bynajmniej nielogiczna i chaotyczna, ale zaczyna się stopniowo wyłaniać i krystalizować na podstawie kierunku wytyczonego z jednej strony przez pierwotny projekt, z drugiej przez logikę i „kierunkowe napięcia” scen po części improwizowanych na planie. Od L’Amour fou etap filmowania będzie zarazem wyłanianiem się in statu nascendi diegezy, podobnie jak w teatrze odgrywanie spektaklu jest zarazem jego tworzeniem (poziom meta) i urzeczywistnianiem się na oczach widza fikcyjnego świata przedstawionego – nie przypadkiem powstawanie spektaklu teatralnego jest ważnym wątkiem fabularnym w kilku filmach Rivette’a.
Teatralne kino Alaina Resnais
Authors: Lubelski Tadeusz
Published: December 2023

Alain Resnais był teatromanem i nic dziwnego, że już w Hiroszimie, mojej miłości (1959) zwracała uwagę nienaturalna deklamacja aktorów, a w Zeszłego roku w Marienbadzie (1961) – cytaty teatralne. Jednak dopiero od połowy lat 80. poetyka spektaklu teatralnego wyszła w jego filmach na plan pierwszy. Z jednej strony były to adaptacje sztuk angielskiego dramaturga Alana Ayckbourna Palić/Nie palić (1993) i Prywatne lęki w miejscach publicznych (2006), z drugiej – czyste inscenizacje przedstawień scenicznych, pomijające nawet fazę scenariusza: Mélo (1986) Henry’ego Bernsteina oraz operetka André Barde’a i Maurice’a Yvaina Tylko nie w usta (2003). Uwieńczeniem tych poszukiwań są dwa ostatnie filmy reżysera – Jeszcze nic nie widzieliście (2012, wg Jeana Anouilha) oraz Kochać, pić i śpiewać (2013, wg Ayckbourna) – łączące powyższe cechy i dodające jeszcze temat nowy: przenikanie się teatru i życia na przykładzie biografii aktorów. Lubelski podejmuje próbę usystematyzowania form obecności teatru w kinie Alaina Resnais oraz refleksję nad ich związkiem z poetyką kina.
Między stłumieniem a ekscesem – Tennessee Williams w amerykańskim kinie lat 50.
Authors: Włodek Patrycja
Published: December 2023

Jeśli dramaty Tennessee Williamsa zdają się stworzone bardziej dla kina niż teatru, zawdzięczają to kilku filmom nakręconym w latach 50. i 60. w Hollywood, których twórcy potrafili połączyć reżyserski talent i aktorski instynkt z kontrowersyjnymi tematami, a także – mimo obowiązującej wówczas cenzury – umiejętnie podjąć obecne w sztukach kwestie erotyki i przemocy. Adaptatorzy dramatów Williamsa musieli balansować między treściami i postaciami przesyconymi seksem (także tym uważanym za nienormatywny) a wyznacznikami kodeksu Haysa. Interesującym paradoksem jest więc to, że choć znacząco ocenzurowane w procesie adaptacyjnym, nadal zachowywały swój wywrotowy potencjał, wpisujący się zresztą w klimat i konwencje popularne w Hollywood lat 50. (np. melodramat rodzinny) – rozpiętych między stłumieniem i konserwatyzmem obyczajowym a ekscesem i postępującym permisywizmem.
Czego chce film na scenie? Analiza trzech przypadków
Authors: Fazan Katarzyna
Published: December 2023

Ekspansja obrazów filmowych w teatrze prowokuje do zadawania pytań o sens ich obecności, o różne relacje między żywym a zarejestrowanym planem inscenizacji. Artykuł jest okazją do poszukiwania adekwatnych teorii, które pozwolą analizować złożone techniki scenicznego obrazowania, idącego od powtórzenia, iluzji, gry z percepcją do utrwalenia i rozproszenia scenicznej cielesności. Interpretacja wybranych przykładów zmierza do odpowiedzi na pytanie, czego chcą (wedle formuły W. J. T. Mitchella) obrazy filmowe na scenie. Odwołując się do trzech autorskich teatrów Krystiana Lupy, Krzysztofa Warlikowskiego i Krzysztofa Garbaczewskiego, autorka próbuje w trybie analizy prześledzić wybrane strategie reżyserów, którzy posługując się nagraniem i kamerą, filmem cytowanym i własną dramaturgią, odmienili i skomplikowali formy żywej obecności na scenie. Nowoczesne praktyki wizualności zmuszają także do poszukiwania nowych narzędzi opisu fenomenów teatralnych o niejednorodnej strukturze przekazu. W przypadku konkretnej praktyki wydaje się ciekawe nie tylko mechaniczne przeniesienie filmu w obszar sceny, lecz także wykorzystanie materii filmowo-kinowej jako inspiracji i zasobu konwencji, które de(kon)struują tradycyjne środki teatralne.
Pasja braci Fassnacht i filmowe echa widowiska „na wzór Oberammergau”. Kilka uwag o zapożyczeniu na przykładzie „Galilejczyka” Dymitra Buchowieckiego
Authors: Nadgrodkiewicz Grzegorz
Published: December 2023

Galilejczyk (Der Galiläer, 1921) Dymitra Buchowieckiego jest swoistą adaptacją widowiska pasyjnego wystawianego przez rodzinę Fassnachtów z Fryburga Bryzgowijskiego (Niemcy). Nadgrodkiewicz analizuje wybrane elementy filmu dla uzmysłowienia taktyki świadomego posługiwania się pierwowzorem teatralnym jako punktem wyjścia do rozwijania stricte filmowej narracji i dramaturgii. Galilejczyk jest też ciekawym punktem odniesienia dla amerykańskiego tournée rodziny Fassnachtów, która na przełomie lat 20. i 30. XX w. w pewnym sensie bazowała na popularności produkcji Buchowieckiego, dystrybuowanej w USA w połowie lat 20. (jako The Passion Play). Galilejczyk – jeden z ważniejszych filmów religijnych okresu kina niemego – pozwala zatem widzieć sprzężenie teatru i filmu niekoniecznie w kategoriach negatywnie pojętej teatralności dzieła filmowego czy intencjonalnych praktyk teatralizacyjnych. Krąg wzajemnych inspiracji i zapożyczeń okazuje się w tym przypadku nie tyle pułapką, ile pewną potencjalnością, która umożliwia badanie artefaktu teatralnego za pośrednictwem filmu i jego walorów dokumentacyjnych.
„’Fragment’ bardziej nadaje się do sfilmowania niż dramat”. „Wozzeck” Georga C. Klarena
Authors: Burzyńska Anna R.
Published: December 2023

W grudniu 1947 r. na ekranach kin pojawił się pierwszy powojenny niemiecki film będący adaptacją dzieła literackiego – Wozzeck w reżyserii Georga C. Klarena, adaptacja sztuki Georga Büchnera. Nieoczywisty w tym momencie historycznym wybór XIX-wiecznego dramatu, zachowanego jedynie w postaci luźnych, niedokończonych scen, każe zastanowić się nad rozmaitymi kwestiami, począwszy od spraw związanych z samym procesem filmowej adaptacji literatury (na ile reżyser mógł być wierny autorowi, mając do czynienia z utworem niedokończonym? czy fragmentaryczna forma dramatu pomagała czy przeszkadzała w procesie adaptacji?), skończywszy na niejednoznacznej wymowie filmu Klarena (czemu służą liczne w ekranizacji anachronizmy? jaki był sens pokazywania wciąż przytłoczonemu traumą wojny społeczeństwu postromantycznego dramatu?).
„Ran”, czyli Szekspir po japońsku
Authors: Loska Krzysztof
Published: December 2023

Wskazując na podobieństwo fabularne filmu Kurosawy do tragedii Szekspira, autor zwraca uwagę na oryginalne podejście wybitnego reżysera do pierwowzoru teatralnego. Nie ma przy tym na myśli wyłącznie przenikania się konwencji teatru elżbietańskiego z japońską tradycją estetyczną, ale przetworzenie materiału źródłowego, wejście w dialog z tekstem dramatu, wypracowanie oryginalnego języka wizualnego bez uciekania się do prostych transpozycji oraz ilustracyjności. Na poziomie stylistycznym i narracyjnym ważną rolę w Ran odgrywają nawiązania do klasycznego teatru nō, japońskich opowieści niesamowitych (kaidan), ludowych podań i rodzimej mitologii – zwłaszcza wykorzystanie metafor zwierzęcych, charakteryzujących postaci zarówno w sztuce Szekspira, jak i w filmie Kurosawy. Ostatnim tropem interpretacyjnym, na który Loska zwraca uwagę, jest obecność odniesień religijnych, szczególnie widocznych w przywołaniu tradycji buddyjskiej, która łagodzi pesymistyczną wymowę dzieła.
Teatr bunraku w filmie „Lalki” Takeshiego Kitano
Authors: Kamrowska Agnieszka
Published: December 2023

Film Lalki (Dōruzu, 2002) Takeshiego Kitano na wielu poziomach wykorzystuje motywy japońskiego teatru lalkowego bunraku. Punktem wyjścia analizy motywów teatru bunraku w filmie japońskiego twórcy jest sztuka Posłaniec do piekieł autorstwa największego dramatopisarza bunraku – Monzaemona Chikamatsu. Prócz fragmentu przedstawienia tego dramatu oraz jego motywów fabularnych reżyser umieścił w swoim dziele także inne elementy formalne teatru lalkowego, jak konstrukcja postaci, wygląd i kostiumy aktorów czy wreszcie michiyuki (przejście drogą) jako podstawę struktury narracyjnej całego filmu. W efekcie powstał obraz niezwykle hermetyczny, zanurzony w specyficznej estetyce teatru lalkowego dla dorosłych, który w Japonii stopniowo popada w zapomnienie.
„Il teatrino di carta” (teatr papierowy) w „Lamparcie” Luchina Viscontiego
Authors: Mich Zbigniew
Published: December 2023

Teatr papierowy jest zabawką i rodzajem domowego widowiska. Ze względu na technikę ta gra teatralna jest spowinowacona z teatrem lalek, zaś z uwagi na repertuar i rozwiązania inscenizacyjne – związana z teatrem dramatu i opery. Teatr papierowy przeżywał rozkwit w drugiej połowie XIX w. Bawili się nim m.in. Winston Churchill, Jean Cocteau, Orson Welles. Scena papierowa pojawiała się w obrazach filmowych Pedra Almodóvara, Ingmara Bergmana, Franca Zeffirellego, Terry’ego Gilliama, Agnieszki Holland jako fragment dekoracji, rekwizyt przywołujący dawne dni, zabawka albo wręcz jako „nośnik przesłania”. Przedmiotem niniejszego szkicu jest funkcja teatru papierowego w Lamparcie Luchina Viscontiego. W tekście jest też przedstawione znaczenie teatru publicznego i domowego théâtre de société dla formacji intelektualnej i duchowej zarówno Luchina Viscontiego, jak i Giuseppe Tomasiego, którego powieść Lampart/Gepard stała się podstawą adaptacji filmowej.
Żywy teatr, martwe oko, umarli w piwnicy i buty trupa. Wokół „Umarłej klasy” Tadeusza Kantora w zapisie filmowym Andrzeja Wajdy
Authors: Sosnowska Dorota
Published: December 2023

Tekst dotyczy relacji między spektaklem teatralnym – Umarłą klasą Tadeusza Kantora – a jego zapisem filmowym autorstwa Andrzeja Wajdy. Wychodząc od tezy, że film ten ocalił spektakl i jest przykładem wzorcowej rejestracji wydarzenia teatralnego, autorka wskazuje na stojące za takim przekonaniem definicje teatru i filmu. Śledząc wypowiedzi Wajdy dotyczące rejestracji Umarłej klasy oraz jego praktyki teatralnej, Sosnowska wskazuje na paradoksy wynikające z rozumienia teatru jako „żywego”, efemerycznego i wymagającego ocalania, a filmu jako trwałego i „martwego” medium. Idąc za rozpoznaniami Rebeki Schneider, autorka proponuje, by spojrzeć na teatr inaczej – jako na swoiste archiwum używające innych mediów, by „trwać” na swój performatywny sposób. Przy takim założeniu okazuje się, że relacja między spektaklem Kantora a zapisem filmowym Wajdy może być rozumiana zupełnie inaczej. Film nie tyle ocalił spektakl, ile zmienił go we własne powtórzenie, stając się niezbywalnym elementem Umarłej klasy.
Obraz powinien wychodzić poza ramy. Struktura „mis en abyme” dramatu Edmonda Rostanda i spektaklu Denisa Podalydèsa „Cyrano de Bergerac”
Authors: Demby Łucja
Published: December 2023

W oparciu o analizę spektaklu, granego od 2006 r. w Comédie Française (z udziałem m.in. Andrzeja Seweryna), autorka omawia tzw. strukturę mis en abyme (efekty zwierciadlane, autotematyzm) Cyrana de Bergerac Edmonda Rostanda. Strukturę tę, wirtuozersko wręcz zwielokrotnioną przez autora na różnych płaszczyznach funkcjonowania utworu, można dostrzec już w samym dramacie. W spektaklu Denisa Podalydèsa (zainspirowanym filmem Jean-Paula Rappeneau Cyrano de Bergerac) zyskała ona jednak dodatkowy wymiar przez umieszczenie nad sceną ekranu i odniesienia do konwencji kina niemego. Analizując relacje przestrzenne i znaczeniowe, w jakie wchodzą dzięki temu zabiegowi teatr i film, Łucja Demby podkreśla, że obie sztuki są w gruncie rzeczy dwoma różnymi aspektami przedstawiania. W konkluzji autorka nawiązuje do refleksji Michela Foucault na temat „przedstawiania przedstawienia” w odniesieniu do obrazu Velázqueza Las Meninas.
Od Teatrografu do seriali. O czechosłowackich interaktywnych projektach audiowizualnych
Authors: Marecki Piotr
Published: December 2023

Autor omawia trzy najważniejsze interaktywne czechosłowackie utwory audiowizualne: film Kinoautomat (1967) Radúza Činčery oraz seriale Dylematy kucharza Świętopełka (Rozpaky kuchaře Svatopluka, 1985) w reżyserii Františka Filipa i Grzechy dla ojca Knoxa (Hříchy pro pátera Knoxe, 1992) w reżyserii Dušana Kleina. Marecki wskazuje na prekursorski w skali światowej charakter projektów oraz sytuuje je w kontekście specyficznych dla Czechosłowacji eksperymentów i wynalazków teatralnych (Teatrograf i Laterna Magica).
Wobec Niemożliwego – estetyka negatywna i efekt obcości w audiowizualnych realizacjach Béli Tarra i Krystiana Lupy
Authors: Sarbiewska Joanna
Published: December 2023

Zwrot ikoniczny w kulturze to fakt dokonany. Współczesny prymat świadomości obrazowej trafnie rozpoznał Ferdinand Fellmann, konstatując, że przeciwstawia się ona specyfice językowego odsłaniania świata, pozwalając wybrzmieć wymiarowi obrazu, który nie mieści się w granicach świadomości intencjonalnej. Ten ikoniczny zwrot odnajduje szczególną realizację w twórczości Béli Tarra i Krystiana Lupy. Niezależnie od różnicy medium, to właśnie w przestrzeni audiowizualnej ich dzieł konstytuuje się estetyka negatywna i efekt obcości, które rezonują z koncepcją mocy wizualnego zdarzenia Georges’a Didi-Hubermana. Strategia estetyczna obu reżyserów jest w istocie strategią poznawczą – dekonstrukcja/oczyszczanie filmowej i teatralnej widzialności z pozytywnych środków przedstawienia, linearnej narracji, klasycznego modelu projekcji-identyfikacji służy eksploracji Niemożliwego. Negatywność i obcość ciemnych, pustych przestrzeni odsłania się tu w kontemplatywnym rytmie nicościowania i wyciszania struktur świata przedstawionego bądź wyłania się z gestów wizualno-audialnej intensyfikacji, doprowadzanej do ekstremum i zestawianej z fazami radykalnego milczenia i bezruchu. Estetyczna apofaza, na wzór Derridiańskiej chory, celuje w doświadczenie nad-widzenia (i nad-słuchu), realizując swoisty model mistyki negatywnej, którą otwiera śmierć metafizyki obecności. Autorka analizuje ową strategię na przykładzie obrazów Potępienia Tarra i Wymazywania Lupy.
Zegarmistrzowie, automata i kino
Authors: Giżycki Marcin
Published: December 2023

Dzieje kina i zegarmistrzostwa są ze sobą silnie powiązane. Bez krzyża maltańskiego, mechanizmu stosowanego w zegarkach od XVIII w., nie byłoby projektora. Być może dlatego w kinie niemal od początku jego istnienia tak często pojawiały się różne automata (liczba mnoga od „automaton”), czyli automaty antropomorficzne, sztuczni ludzie. Szczyt popularności tych urządzeń przypadł na XVIII i XIX w., kiedy ich budowaniem zajmowali się przede wszystkim zegarmistrzowie. Giżycki omawia rolę, jaką pełnią XVIII- i XIX-wieczne automata w kilku wybranych filmach, takich jak: Hugo i jego wynalazek (Hugo, 2011) Martina Scorsese, Casanova (Il Casanova di Federico Fellini, 1976) Federico Felliniego i Koneser (La migliore offerta, 2013) Giuseppe Tornatore. Wspomniane są też opowiadania Stanisława Lema, Waleriana Borowczyka i Brunona Schulza. W konkluzji autor stwierdza, że idealny automaton jest zawsze tylko bytem nieosiągalnym, ułudą, znikającym punktem, niespełnionym pragnieniem jego twórcy-demiurga.
Nieznane i znane formy
Authors: Pitrus Andrzej
Published: December 2023

Recenzja książki The Struggle For Form. Perspectives on Polish Avant-Garde Film 1916-1989 (red. Kamila Kuc, Michael O’Pray; 2014). Autor dokonuje prezentacji tomu, który przybliża anglojęzycznemu czytelnikowi problematykę związaną z polskim kinem awangardowym. W tomie wykorzystano teksty wcześniej publikowane, co autor recenzji uważa za największy jej mankament – nie udało się bowiem zaproponować spójnej wizji rodzimego kina eksperymentalnego. Wysoko ocenione zostały natomiast wybrane rozdziały, których autorzy są wybitnymi znawcami tematu.
Pasolini – utopie i obsesje
Authors: Rutkowska Teresa
Published: December 2023

Recenzja książki Piotra Kletowskiego Pier Paolo Pasolini. Twórczość filmowa (2013). To pierwsza na polskim gruncie tak obszerna i wyczerpująca monografia reżysera uważanego za jednego z najwybitniejszych artystów kina światowego. Autorka koncentruje uwagę na metodzie badawczej Kletowskiego, który uwzględniając różne aspekty twórczej aktywności Pasoliniego (zwłaszcza dotyczące filmu i literatury), szuka równowagi między spójnością estetyczną i filozoficzną jego dzieł a immanentnymi paradoksami oraz sprzecznościami, które budują ich dynamikę. Toteż najważniejszym kluczem interpretacyjnym staje się tu dialektyka myśli chrześcijańskiej i marksizmu.
W poszukiwaniu straconego czasu. Proroczy charakter teorii kina Gilles’a Deleuze’a
Authors: Stelmach Miłosz
Published: December 2023

Autor zestawia poglądy Gilles’a Deleuze’a, szczególnie stworzoną przez niego koncepcję kina obrazu-czasu, ze współczesnymi jej realizacjami. Francuski filozof nie dożył bowiem rewitalizacji trendów modernistycznych w światowym kinie artystycznym, które doskonale zdefiniował w odniesieniu do dzieł mistrzów kina autorskiego lat 60. i 70. Tymczasem współczesne kino kontemplacyjne (lub neomodernistyczne, żeby posłużyć się terminem zaproponowanym przez Rafała Syskę) nie tylko podejmuje strategie twórcze i formuły estetyczne właściwe dla kina obrazu-czasu, ale dodatkowo rozwija je i amplifikuje. Bierny bohater, doświadczenie trwania, wyeksponowanie stanów mentalnych – te i inne cechy warunkujące powstanie obrazu-czasu wybrzmiewają w pełni w takich filmach, jak Rosyjska arka (Russkij kowczeg, 2002) Aleksandra Sokurowa czy Szatańskie tango (Sátántangó, 1994) Béli Tarra, stanowiących najdoskonalsze we współczesnym kinie wcielenie Deleuzjańskiego kina obrazu-czasu.
Czas niszczy wszystko. Fenomen odwróconej chronologii w opowiadaniu filmowym
Authors: Szczekała Barbara
Published: December 2023

Celem artykułu jest opisanie i sproblematyzowanie fenomenu wstecznej narracji filmowej. Filmy takie jak Happy End, Zdrada, Dwie przyjaciółki, Miętowy cukierek, Memento, 5x2 czy Nieodwracalne w różny sposób funkcjonalizują chwyt odwróconej chronologii sekwencji. Jego rolą jest nie tylko stymulowanie aktywności odbiorczej, lecz także redefinicja, czy też dekonstrukcja konwencji gatunkowych oraz form identyfikacji widza z bohaterem. Nowatorstwo strukturalne i samozwrotność tych filmów sprawiają, że ich interpretacja musi uwzględniać także fikcyjne doświadczenie czasowe (Ricoeur). Autorka bada wsteczną narrację z perspektywy poetyki historycznej i form recepcji. Artykuł zawiera analizę sposobów, w jakie odwrócona chronologia sekwencji przedstawia kwestie epistemologiczne oraz opozycję przyszłości i przeszłości. Kontekstem analitycznym artykułu są narzędzia wypracowane przez narratologię (Mieke Bal) i teorię neoformalno-kognitywną.
Czas fraktalny. O ewolucji wyobrażeń czasu w kinie współczesnym
Authors: Hendrykowski Marek
Published: December 2023

Autor podejmuje ważne z punktu widzenia poetyki współczesnego filmu artystycznego zagadnienie pojawiających się w nim odmiennych wyobrażeń czasu. Kluczową kategorią teoretyczną wprowadzoną do rozważań przez autora jest pojęcie obrazu czasu fraktalnego. Jego możliwości operacyjne przydatne do analizy i interpretacji utworu filmowego Hendrykowski testuje na materiale konstrukcji czasu w Nashville (1975), odnosząc je również do kilku innych filmów Roberta Altmana. W odróżnieniu od klasycznego modelu narracji filmowej, nowoczesne formy konstruowania czasu w filmie rozwijają alternatywne warianty ukazywania rzeczywistości, inne niż linearny porządek przyczynowo-skutkowy. Na zasadzie panoramy bądź fresku łączą one w jedno szczegółowość audiowizualnego przedstawienia z optymalnie rozległą perspektywą oglądu. Takie nastawienie, prekursorskie w kinie światowym lat 70., czyni twórczość Altmana na wskroś nowoczesną formą kina społecznego w skali światowej.
Czas utracony – nostalgia i trauma w postkolonialnym filmie francuskim
Authors: Loska Krzysztof
Published: December 2023

Wychodząc z założenia, że kino jest środkiem przekazu pozwalającym wyrazić istotne kwestie polityczne i kulturowe, autor zajmuje się wizerunkiem mniejszości etnicznych i narodowych w kinie francuskim, zwłaszcza wpływem kolonialnej przeszłości na postkolonialną teraźniejszość. Przykładami analitycznymi są filmy z przełomu stuleci realizowane przez reżyserów pochodzących z byłych kolonii w Algierii, Maroku i Tunezji, zmagających się z podwójną tożsamością (m.in. Hassan Legzouli, Rabah Ameur-Zaïmèche, Philippe Faucon, Rachida Krim, Mehdi Charef, Thomas Gilou). Ich twórczość Loska omawia z punktu widzenia teorii postkolonialnych, zwracając uwagę na perspektywę czasową obecną w filmach na dwa sposoby: nostalgiczny – wyrażający się w tęsknocie za tym, co utracone, w pragnieniu powrotu (na przykład do opuszczonej ojczyzny), oraz traumatyczny – przejawiający się w niemożności pogodzenia się ze stratą, w nieudanych próbach wyparcia przykrych wspomnień lub przepracowania traumy.
Tarkowski i Proust. „Zwierciadło” i „W poszukiwaniu straconego czasu” – „co innego”, a przecież „jedno i to samo”
Authors: Szymański Karol
Published: December 2023

Szymański rozważa w swoim eseju, co łączy powieść Marcela Prousta W poszukiwaniu straconego czasu oraz film Andrieja Tarkowskiego Zwierciadło, a co pozwala uznać oba te arcydzieła za Deleuzjańskie co innego, a przecież jedno i to samo. Podstawowym impulsem twórczym było dla Prousta i Tarkowskiego podjęcie trudu konfrontacji z problemem czasowości i przemijania. Pamięci i swoich dzieł używali oni jako środków do odzyskania czasu utraconego. Akt przypominania nie był jednak celem samym w sobie – wspomnienia i wrażenia miały służyć odkrywaniu prawdy o świecie i o „ja”. Rezultatem egzystencjalnego i artystycznego wysiłku odzyskiwania przeszłości było więc rozpoznanie prawdziwego, pozaczasowego „ja” oraz umiejętność jego twórczego wyrażenia (tym samym „przypominać sobie” znaczyło: „tworzyć”). Dzieła życia Prousta i Tarkowskiego – uwierzytelnione autentyzmem doświadczenia twórców – mają być też wzorem „drogi zbawienia”, „świecką ewangelią” dla czytelników i widzów.
„Madeinusa” Claudii Llosy, czyli ile jest czasów w peruwiańskiej wiosce
Authors: Łomanowska Iga
Published: December 2023

Autorka traktuje skromny peruwiański film jako dzieło ukazujące czas w wielości jego kulturowych interpretacji, zarówno na poziomie życia jednostki, jak i zbiorowości. Sięgając po pojęcia i koncepcje wywiedzione z rozmaitych systemów myślowych oraz obszarów kulturowych, Łomanowska osadza fikcyjne obchody Wielkanocy w filmie Llosy w licznych kontekstach: teologicznym, religioznawczym, antropologicznym, socjologicznym. Zwraca uwagę na synkretyczny charakter tego święta, realizującego schematy rytualne różnych, nierzadko skrajnie odmiennych obrzędów. Ceremonialny chaos i hybrydowość religijna, charakterystyczne dla Ameryki Południowej, stają się w Madeinusie niebezpieczną plątaniną opozycyjnych wobec siebie porządków. Czas życia i czas śmierci przenikają się i mieszają na poziomie empirycznym oraz rytualnym, przez co zanegowaniu ulega binarny paradygmat ludzkiej obrzędowości i szerzej – kultury.
Ścieralność (mapowanie Basinskiego). Przestrzenne struktury pamięci w filmach „Patience (After Sebald)” Granta Gee, „Babeldom” Paula Busha i „Over Your Cities Grass Will Grow” Sophie Fiennes
Authors: Stasiowski Maciej
Published: December 2023

Czas w tekście filmowym można przyrównać do martwego punktu kamery. Choć to medium jest nierozerwalnie związane z transformacją, to „czasowość” – o ile nie została ujęta w temacie filmu bądź wyrażona za pomocą rozwiązań technicznych (przyspieszenie, spowolnienie taśmy) – najczęściej zostaje „przetłumaczona” na przestrzeń w kadrze (czas-obraz Deleuze’a, trwanie u Bergsona). Jednak aparat poznawczy tworzy abstrakcyjną koncepcję czasu po to, by powiązać ze sobą różnorodne zjawiska: cykle organizmu i natury, entropii oraz pamięci porządkującej wydarzenia w czasie. Posługując się analogią rozpadających się – wraz z każdym odtworzeniem – taśm Williama Basinskiego, w niniejszym studium Stasiowski wybiera podejście alternatywne i skupia się na filmach ujmujących czas za pośrednictwem przestrzennych modeli pamięci, pozornie posługujących się reprezentacjami architektonicznymi (miejsca naznaczone rozkładem). W rzeczywistości za ich pośrednictwem filmy konstruują adekwatną strukturę narracyjną, w której czas staje się zmienną funkcji pamięci.
To my wymyśliliśmy czas. „Ocean Without a Shore” i „Transfigurations” Billa Violi
Authors: Pitrus Andrzej
Published: December 2023

Artykuł zawiera interpretacje prac amerykańskiego artysty wideo Billa Violi Ocean Without a Shore i Transfigurations. W obydwu artysta wykorzystał niecodzienną technologię łączącą zapis HD, prymitywne kamery telewizji przemysłowej i techniki inscenizacyjne własnego pomysłu. Wspólnym tropem jest tu czas ukazany w wielu kontekstach. Pozornie powtarzalna forma stała się dla Violi pretekstem do rozważań o przemijaniu, śmierci, reinkarnacji. Po raz kolejny wyrafinowana technologia ujawnia swoje „ludzkie” oblicze, po raz kolejny także Bill Viola proponuje widzom zmierzenie się z erudycyjną układanką, która pod pozornie prostoduszną powierzchnią kryje wiele fascynujących odniesień – przede wszystkim do filozofii i systemów religijnych Wschodu.
„Dziesiąta Muza (Impresje)”. Felietonistyka filmowa Andrzeja Własta z lat 1923-1924
Authors: Świdziński Wojciech
Published: December 2023

Andrzej Włast był jedną z najciekawszych postaci publicystyki filmowej Drugiej Rzeczypospolitej. Swój czas poświęcał przede wszystkim na organizowanie życia kabaretowego w międzywojennej Warszawie oraz pisanie tekstów piosenek dla najlepszych aktorów rewiowych, jednakże w latach 1923-1924 z wielkim zapałem prowadził rubrykę felietonową Dziesiąta Muza (Impresje) w czasopiśmie „Ekran i Scena”. Dzięki szerokiemu zakresowi tematycznemu oraz bezpośredniej styczności z bieżącym życiem filmowym cykl ten pozostaje wspaniałą kroniką niezwykle bogatego okresu w historii stołecznych kinematografów. Włast szczególnie wnikliwie przyglądał się technice gry aktorskiej na dużym ekranie. Wiele uwagi poświęcał obrazom amerykańskim, podbijającym wówczas rynki europejskie. W swoich rozważaniach starał się przenikać gusty tłumów, a publiczność w jego felietonach zawsze była traktowana podmiotowo. O kinie polskim wyrażał się surowo, nie szczędząc realizatorom wskazówek teoretycznych, co mogło z czasem doprowadzić do zamknięcia jego rubryki w czasopiśmie wydawanym przez Związek Przemysłowców Filmowych. Praca Andrzeja Własta jako krytyka wydaje się godna przypomnienia ze względu na jej intensywność, przenikliwość oraz autentyczną filmową pasję autora.
Wieczne teraz? Analiza temporalności gier komputerowych
Authors: Cielecka Magdalena
Published: December 2023

W ostatnich dekadach gry komputerowe zdołały wyswobodzić się z ograniczeń chronologicznych narracji oraz koherentnego czasu, jakimi były obarczone w początkach swego istnienia. Obecnie stanowią materiał plastyczny i podatny na wszelkie eksperymenty wiążące się z tematem temporalności, zarówno ze względu na mechanizmy przejęte od starszych mediów, jak i liczne mechanizmy pozwalające im na przekroczenie ludzkich doświadczeń i wyobrażeń na temat czasu. Gry zaczęły nie tylko w pełni korzystać z retrospekcji i prolepsis, ale również wytwarzać wirtualne symulacje, w których upływ czasu drastycznie różni się od tego doświadczanego w codziennym życiu. Tekst Magdaleny Cieleckiej podsumowuje stan badań dotyczących temporalności gier komputerowych oraz ukazywania tej problematyki w samych grach w oparciu o tytuły reprezentujące innowacyjne struktury temporalne.
Zanim powstał „Pianista” Romana Polańskiego – „Robinson warszawski” (1945-1950)
Authors: Synoradzka-Demadre Anna
Published: December 2023

Autorka artykułu prezentuje historię powstawania filmu Robinson warszawski. Autorem pomysłu na film był Czesław Miłosz, który oparł go na rozmowach z pianistą Władysławem Szpilmanem i jego relacji z ukrywania się w ruinach Warszawy w czasie II wojny światowej. Oryginalność pomysłu zasadzała się na samotności człowieka w pejzażu ruin wielkiego miasta. W umowie na scenariusz, podpisanej w 1945 r. wspólnie z Jerzym Andrzejewskim, Miłosz był wymieniony jako współautor. W roku 1945 scenariusz został poddany licznym przeróbkom, które zdruzgotały Miłosza. W międzyczasie poeta podpisał umowę jako urzędnik dyplomacji PRL-u w Ameryce. Prace nad Robinsonem zostały zawieszone do wiosny roku 1948. Jerzy Zarzycki i Andrzejewski napisali nowy scenariusz, stosując się do zaleceń partii komunistycznej, o czym Miłosz w ogóle nie wiedział. Robinson warszawski miał premierę w 1949 r. i został zmiażdżony przez krytykę. Film, który w istocie był obrazem propagandowym, wszedł na ekrany w roku 1950. Nazwisko Andrzejewskiego zostało oczywiście włączone do napisów końcowych, zaś udział Miłosza został całkowicie pominięty.
Utracony wymiar
Authors: Giżycki Marcin
Published: December 2023

Lustra, wbrew powszechnemu mniemaniu, nie zawsze wiernie odwzorowują rzeczywistość. Mogą nas zwodzić, o czym wiedzą iluzjoniści i bywalcy gabinetów śmiechu. Zwodnicze lustra są częstym motywem w kinie, jak pokazał to Bergman w Twarzy (The Magician) czy Orson Welles w Damie z Szanghaju (The Lady from Shanghai). Pierwszym filmem, w którym wykorzystano krzywe lustra w celu przedstawienia „świata z gumy”, było Szaleństwo doktora Tube’a (La Folie du Docteur Tube) Abla Gance’a z 1915 r. Film opowiada o naukowcu, który eksperymentuje w swoim laboratorium z jakimiś substancjami. Wreszcie uzyskuje biały proszek, który powoduje, że posypane nim przedmioty i osoby karykaturalnie zmieniają kształt. Autor stawia tezę, że od pewnego czasu żyjemy w szalonym świecie doktora Tube’a. I co dziwniejsze, nikomu – jak się zdaje – to nie przeszkadza. Pojawienie się telewizji w HD o proporcjach ekranu 16:9, przy jednoczesnym istnieniu starego formatu 4:3, spowodowało, że w wielu domach, a nawet na festiwalach filmowych, programy i filmy zaczęły być odtwarzane w niewłaściwy sposób – wydłużone lub ściśnięte, jak w krzywym zwierciadle. Ponadto, jak się wydaje, większość odbiorców kompletnie tego nie dostrzega.
(Bez)ruch i cisza obrazu-myśli według JLG
Authors: Budzik Justyna
Published: December 2023

Recenzja książki Barbary Kity Obraz zatrzymany. Praktyka i teoria późnego Godarda (2013). Justyna Budzik przedstawia strukturę wywodu naukowego Barbary Kity, komentując i opisując metodologię przyjętą przez autorkę. Recenzentka omawia problematykę refleksji podjętej przez badaczkę oraz wyjaśnia trzy główne kategorie, które stosuje ona w interpretacji późnej twórczości Jean-Luca Godarda: obraz zwolniony/zatrzymany, obraz malarski (kadr) oraz fotografię. Recenzentka zwraca również uwagę na kontekst współczesnej teorii obrazu (Georges Didi-Huberman, Gilles Deleuze), w który wpisują się rozważania podjęte przez Barbarę Kitę.
W „nowomedialnym labiryncie”, czyli jak ochronić sztukę w epoce nowych mediów
Authors: Hendrykowska Małgorzata
Published: December 2023

W recenzji książki Elżbiety Wysockiej Wirtualne ciało sztuki. Ochrona i udostępnianie dzieł audiowizualnych (2013) Małgorzata Hendrykowska prezentuje kluczowe motywy i najważniejsze kwestie zawarte w tej inspirującej publikacji. Wśród tych zagadnień są m.in.: status filmu i elektronicznego dzieła sztuki, ich współczesna rekonstrukcja, tworzenie przestrzeni wystawowej, a także rozmaite dylematy dotyczące wyboru właściwych sposobów odrestaurowywania i przechowywania audiowizualnych obiektów sztuki ruchomego obrazu.
Medium tańca w ujęciu Arnolda Berleanta
Authors: Bieszczad Lilianna
Published: December 2023

Artykuł jest poświęcony wizji tańca w estetyce środowiskowej Arnolda Berleanta. Autorka przywołuje historyczne koncepcje estetyczne podkreślające znaczenie medium dla tożsamości poszczególnych sztuk (Gottholda E. Lessinga i Clementa Greenberga). Charakteryzuje problemy, które wynikają z uznania ludzkiego ciała za specyficzne medium tańca. Na tym tle przedstawia sposób ujmowania tańca jako performance’u w pismach Berleanta i stawia tezę, że pojęcie medium, którym Berleant się niekiedy posługuje, nie ma u niego ontologicznego zaplecza. Berleant bowiem nie opisuje świata w kategoriach substancji czy materii, lecz w kategoriach procesów i interakcji, a zamiast separowania sztuk czy odrywania sztuki od życia akcentuje ciągłość i holistyczny charakter doświadczenia. Taniec jest w jego koncepcji integralnym doświadczeniem, podczas którego ruch kreuje obszar przedstawienia, zespala tancerza i widza, ciało i świadomość, percepcję i myśl. Ważnym kontekstem tej teorii, w której doświadczenia estetycznego nie oddziela się od doświadczenia środowiskowego, jest ekologia.
Kościół – Partia – teatr: Cenzura rozproszona w PRL
Authors: Kościelniak Marcin
Published: December 2023

Tekst jest analizą wydarzeń związanych z podjętą przez hierarchów Kościoła katolickiego próbą zablokowania premiery spektaklu Odpocznij po biegu w reż. Zygmunta Hübnera (prem. 11 listopada 1976 w Teatrze Powszechnym w Warszawie). Autor ukazuje mechanizmy działania cenzury w PRL na podstawie częściowo nieznanej korespondencji na linii Kościół – rząd – teatr oraz zestawienia medialnych przekazów na temat spektaklu z instrukcjami i raportami państwowej cenzury. Stawia tezę, że obowiązujące w narracjach dotyczących Polski Ludowej utożsamienie cenzury z instytucją GUKPPiW jest niewystarczające i błędne. W zamian proponuje ujęcie zgodne z koncepcją cenzury rozproszonej, rozumianej jako praktyka wynikająca z powiązań i zależności pomiędzy Kościołem, Partią i teatrem, w których urząd państwowej cenzury nie był jedyną instancją. Powiązania te miały szczególne znaczenie w przypadkach dotyczących ochrony uczuć religijnych.
Features of the formation of corporate culture in the organization: principles and mechanisms
Authors: Potapiuk Iryna , Kalenichenko Alyona , Omelych Ivan
Published: December 2023

Every business has a specific type of corporate culture, each different from the other. Workplace culture consists of shared company values, characteristics, and beliefs. Every employee contributes to this, while culture shapes and guides employee behavior and actions. Corporate culture is the source of company differentiation. It not only defines how employees see the company but also makes the company visible in the eyes of customers and stakeholders. It can make or break a company, so it must be handled delicately in all areas and levels of management. Culture plays a vital role in ensuring that employees can fully understand each other, collaborate effectively, and build a sense of belonging among their team members. The desired types of corporate culture can do wonders for a business. The CEO and business leaders should consider the company's values and work environment, including any issues and concerns. Leaders, business goals, stakeholders, and HR teams must align to create a healthy corporate culture. This requires a certain level of adaptability and may involve adjusting or refining some of the company's fundamental values and visions. Corporate culture is formed by understanding business philosophy and promotes the emergence of communications between strategic bodies and operational management bodies. Studying corporate culture (CCL) is essential for business owners of any size. Identifying the principles of formation and development of effective QC will help increase performance and employee loyalty and improve brand reputation. The practical application of the principles of culture formation allows to minimize of economic losses in all private potentials of the enterprise and thereby increase the competitiveness of these economic entities on the market. The formed corporate culture helps the enterprise survive in competitive conditions, conquer new markets, and thrive. Employees clearly understand the goals and ideals of the company and adhere to all established norms and rules.
Keywords: corporate culture, company, personnel, manager, values.
Nysa ad Maeandrum’da Ele Geçen Roma Eyalet Sikkeleri (1992-2023)
Authors: ÖZBİL Canan
Published: December 2023

20. yüzyılın başından itibaren Nysa ad Maeandrum’da aralıklarla yapılan çalışmalar, 1990’dan bu yana Ankara Üniversitesi ekiplerince sistematik olarak sürdürülmektedir. Kazı çalışmalarında ele geçen sikkeler ile kent ve çevresinde bulunan yüzey buluntuları, Nysa tarihine katkı sağlamanın yanı sıra bölgesel veya dönemsel olarak da sikke kullanımı ve dolaşımı hakkında fikir vermektedir. 1992 ile 2023 yılları arasında ele geçen 693 adet sikkeden 111’i Roma İmparatorluğu’na bağlı kentlerin darp ettiği Roma eyalet sikkeleridir. Tanımlanabilen sikkeler arasında çoğunluk Nysa’nın kendi darplarıdır. Yabancı sikkelerin çoğunluğunun Maiandros Vadisi ve çevresindeki kentlere ait olması dikkat çekicidir. Bu sikkeler bölgedeki önemli yol güzergâhlarının kullanımının nümismatik kanıtlarındandır. Ayrıca, Batı Anadolu’nun hem kıyı hem de iç bölgelerindeki kentlere ait sikkeler de ele geçmiştir. Romanya kıyısındaki Kallatis’in bir sikkesi ise yabancı sikkeler arasında en uzaktan geleni temsil etmektedir.
Дослідження технології розпізнавання номерних знаків за допомогою мобільних додатків
Authors: Pekh P. , Melnyk K. , Shepelyuk D. , Shepelyuk L.
Published: December 2023

В статті досліджуються технології розпізнавання номерних знаків засобами сучасних смартфонів.
Застосування технологій інтернету речей для оптимізації логістики в сільському господарстві
Authors: Akimov D.
Published: December 2023

У роботі досліджено застосування технологій Інтернету речей для оптимізації логістики в сільському господарстві. Підкреслено, що Інтернет речей, це концепція числової мережі фізичних предметів оснащених вбудованими технологіями для взаємодії з іншими або із зовнішнім середовищем. Наголошується, що впровадження нових і розвиток існуючих цифрових технологій дає можливість оптимізувати існуючі процеси в міжнародній економіці. Тому впровадження технологічних рішень в агропромисловий комплекс необхідно розглядати в якості важливого методу підвищення ефективності моделей управління, а також основою для подальшого розвитку та модернізації сільськогосподарської галузі. Описано важливість та актуальність електронної комерції в умовах функціонування Інтернет-споживання. Наголошується на проблемах підвищення своєчасності логістики холодового ланцюга, проблемах транспортування та регуляції холодового режиму для сільськогосподарської продукції, яка цього потребує. Підкреслено, що електронна торгівля свіжими продуктами оптимізує ланцюг поставок, забезпечує логістику холодного ланцюга, підвищує прозорість інформації та доставляє свіжі продукти споживачам ефективно та прозоро. Графічно представлено логістику холодового ланцюга та процес розподілу сільськогосподарської продукції на основі Інтернету речей, описано етапи проходження продукції від виробника до кінцевого споживача. Наголошується, що прискорення розвитку логістики холодового ланцюга може подовжити термін придатності та термін реалізації сільськогосподарської продукції та зменшити рівень втрат при транспортуванні сільськогосподарської продукції, забезпечуючи при цьому якість продукції, тим самим зменшуючи витрати на логістику та забезпечення економічної вигоди від електронної торгівлі свіжими продуктами харчування.
Дослідження можливостей геоінформаційних технологій для автоматизованого створення і оновлення цифрових топографічних планів
Authors: Likhva N. , Stadnikov V. , Kolosyuk A. , Konstantinova O.
Published: December 2023

Мета цієї роботи – проаналізувати можливості ГІС-інструментарію для автоматизації процесів створення та оновлення цифрових топографічних планів. Методика дослідження базується на комплексному аналізі можливостей застосування ГІС та націлена на визначення найбільш ефективних рішень щодо автоматизації роботи з цифровими топографічними планами. Задіяні загальнонаукові та спеціальні методи дослідження, обумовлені загальною метою та локальними завданнями. Результати. Був проаналізований досвід використання ГІС для автоматизації процесів створення та оновлення цифрових топографічних планів. Визначені характеристики та особливості застосування інструментарію ГІС. Розроблені питання комплексного підходу до роботи з цифровими топографічними планами з метою уніфікації всіх процесів та отримання якісних результатів. Розглянута система ArcGIS як одна з найбільш поширених у професійній сфері, оскільки вона відповідає сучасним вимогам ведення робіт у цифровій картографії.. Запропонований алгоритм застосування актуальних ГІС для роботи з цифровими топографічними планами, продемонстровані можливості використання різних джерел даних для створення, подальшої деталізації та оновлення топографічних планів.  Наукова новизна та практична значущість. В роботі систематизовані можливості ГІС стосовно їх використання для автоматичного створення та оновлення цифрових топографічних планів. Висновки. З метою підвищення якості та економічності процесів оновлення топографічних карт було запропоновано використання ГІС-технологій. В даному випадку вони є універсальними щодо опрацювання різних наборів інформації, що спрощує подальшу роботу, дозволяючи вносити нові дані на регулярній основі навіть у процесі користування картою. Для швидкого отримання нових даних використовуються методи аерофото- та космічної зйомки. Їх обробка та інтеграція в існуючу цифрову карту виконується за допомогою інструментів ГІС. Базова цифрова карта готується на основі векторизації карт попередніх років. Актуальним в цьому процесі є створення еталонної моделі бази топографічних даних (у відповідності до міжнародних стандартів ІSO 19100). Інструменти ГІС дозволяють працювати з цифровою основою, вносити в неї корективи за даними актуальної зйомки. Було визначено максимальну ефективність середовища ArcGIS для оновлення топографічних карт.
Результати роботи можуть бути використані в практичній діяльності землеустрою та міського управління,  кадастровому обліку, туристичній діяльності, у транспортній, аграрній, видобувній та інших галузях виробництва.
Ручне та автоматизоване тестування блокчейну за допомогою Postman
Authors: Miskevych O. , Omelchuk D.
Published: December 2023

Людство створило дуже велику кількість різноманітних винаходів для облегшення та покращення життя. З часом, винаходи стають все більш складними, так само і з їх тестуванням. Блокчейн – це важлива частина світу сьогодення. Ця технологія застосовується в логістиці, охороні здоров’я, фінансових транзакція та багатьох інших сферах. І щоб забезпечити високу відмовостійкість, продуктивність та інші важливі аспекти програмного забезпечення кожен блокчейн потребує ретельного тестування на кожному етапі циклу його розробки. Дякуючи багатьом розробникам, які зробили вклад в блокчейн та програмне забезпечення, яке відноситься до нього, сьогодні ми маємо багато методів для створення тестових випадків для блокчейну. Зараз велика кількість компаній та організацій досліджують та впроваджують технологію блокчейну. Також, це створює попит на тестувальників, які забезпечують якість та надійність розподіленої системи. В цій статті ми розглянемо процес автоматизованого тестування блокчейну, його важливість та виклики, які виникають під час розробки блокчейн-продуктів. Ми будемо використовувати Postman для проведення потрібного тестування. Також, ми будемо використовувати автоматизоване тестування для виключення людського фактору з процесу.
Overcoming challenges in artificial intelligence training: data limitations, computational costs and model robustness
Authors: Bortnyk K. , Yaroshchuk B. , Bahnіuk N. , Pekh P.
Published: December 2023

This paper explores challenges in AI training, focusing on data limitations, computational costs, and the need for robust models. It discusses innovative solutions like synthetic data generation, efficient neural architectures, and robustness techniques, highlighting the importance of AI model interpretability.
Application of Fast Fourier Transform to the Speech Signals Scrambling
Authors: Dymova H.
Published: December 2023

The article is devoted to the closure of speech signals by implementing a fast Fourier transform in a bandpass scrambler. The most radical measure to prevent the interception of speech signals is the use of cryptographic security methods. The first technical security systems began to be developed immediately after the invention of the telephone. The main goal when developing speech transmission systems is to preserve those characteristics that are most important for the listener to perceive. Communication security in the transmission of voice messages is based on the use of a large number of different methods of blocking signals that change the characteristics of speech in such a way that it becomes illegible and unrecognizable to attackers who listen to or intercept the closed voice message. The choice of closure methods depends on the specific application and the technical characteristics of the transmission channel. That is, technical channels of information leakage are a source of information for technical intelligence, which extracts information using technical means. Therefore, the problem of protecting information from technical intelligence is of particular relevance. The object of the study is the transmission of voice messages. The subject of the research is real-time speech closing systems. The purpose of the paper is to use fast Fourier transform to close speech signals in a bandpass scrambler. To do this, it is necessary to assess the capabilities of technical intelligence to intercept information of limited distribution; analyze types of speech signal closing systems.
The paper presents a block diagram of a combined scrambler, an algorithm for rearranging input signal values using the fast Fourier transform, and hashing functions that are used to obtain a speech signal from a combined scrambler. It has been determined that "through-window" scramblers are the most reliable, and for greater levels of closure, combination scramblers should be used. The task set for further development of the topic is the development of a software application for the operation of streaming data encryption methods in real time.
Simulation of two-stage temperature regulation system
Authors: Pekh P. , Khrystynets N. , Gubysh R. , Shulgach V.
Published: December 2023

The article presents the results of the development of the PID controller setting technology using Matlab Simulink tools and the study of the operation process of a closed two-cascade temperature control system based on such controllers. The structural diagrams of the model and the simulation results of the two-cascade system are given.
Research of Cryptographic Information Protection Technology in Health and Medical Care Field of China
Authors: Radchenko К. , Bai Li , Potapova K.
Published: December 2023

Cryptography technology based on domestic algorithms for the use of informatization in the health and medical care field of China is classified and researched in the paper. In the trend of medical services gradually transitioning from "closed" to "open", the medical information security environment is not optimistic. It is emphasized that with the correct settings and selection of the necessary cryptographic stability of the encryption algorithm, the technology is safe and independent, ensures the safety of medical data and facilitates the circulation of medical services.  Cryptography technology service realizes the identity authenticity of medical data access subjects, the confidentiality and integrity protection of medical health information in the process of sharing and storage, the protection of sensitive information in the process of access, query and use, and the secure data cochain in the whole process, and ensures that the cryptographic application is secure, independent and controllable, truly achieves the security of medical health data and promotes the open sharing of health services