Η υγεία και η φροντίδα υγείας φυλακισμένων γυναικών στην Ελλάδα
Authors: Μηλιώνη Στέλλα-Όλγα 
Published: September 2021

Στόχος: Σκοπός της έρευνας ήταν να διερευνηθούν και να αναδειχθούν το επίπεδο υγείας των γυναικών κρατουμένων και αν αυτό επηρεάστηκε από τη φυλάκιση, η δυνατότητα πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας κατά τη διάρκεια της κράτησης, η ποιότητα της παρεχόμενης φροντίδας υγείας εντός των φυλακών, η ικανοποίηση των φυλακισμένων γυναικών σε σχέση με τις συνθήκες κράτησης που βιώνουν και τυχόν διαφορές που υπάρχουν ανάμεσα στα δύο γυναικεία καταστήματα κράτησης της χώρας. Μεθοδολογία: Μια συγχρονική μελέτη πραγματοποιήθηκε στα δύο καταστήματα κράτησης γυναικών που υπάρχουν στην Ελλάδα, συγκεκριμένα στα καταστήματα Κράτησης Κορυδαλλού και Ελεώνα Θηβών, κατά τα έτη 2014 και 2015. Η έρευνα διεξήχθη έπειτα από χορήγηση αδείας εισόδου από το Υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και έγκρισης από την Επιτροπή Ερευνητικής Δεοντολογίας της Σχολής Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Η συμμετοχή των γυναικών κρατουμένων ήταν εθελοντική παρέχοντας προφορικά τη συγκατάθεσή τους. Τα δεδομένα συλλέχθηκαν με τη χρήση ερωτηματολογίου και οι πληροφορίες που συγκεντρώθηκαν ήταν ανώνυμες ώστε να διασφαλίζεται το απόρρητο. Η στατιστική επεξεργασία για την εξαγωγή των αποτελεσμάτων πραγματοποιήθηκε με το στατιστικό πακέτο SPSS 21 μέσω περιγραφικής και επαγωγικής στατιστικής ανάλυσης.Αποτελέσματα: Από το σύνολο των 524 γυναικών κρατουμένων, 397 πληρούσαν τα κριτήρια και δέχτηκαν να συμμετάσχουν στη μελέτη (ποσοστό ανταπόκρισης 75,8%). Ως κυριότεροι λόγοι φυλάκισης παρουσιάστηκαν οι οικονομικοί λόγοι και η διακίνηση/ εμπορία ναρκωτικών ουσιών σε ποσοστό 33,3% και 31,7% αντίστοιχα. Το 66,3% δήλωσε μέτρια ή φτωχή κατάσταση υγείας ενώ το αντίστοιχο ποσοστό πριν την κράτηση ήταν 23,4%. Περισσότερες από τις μισές ερωτηθείσες ανέφεραν επιδείνωση της υγείας τους και κακή ψυχική υγεία. Σχετικά με τους παράγοντες κινδύνου, η καπνιστική συνήθεια (21 και άνω τσιγάρα την ημέρα) αυξήθηκε κατά 20,8% εντός της φυλακής. H πρόσβαση και η ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας κατά τη διάρκεια της κράτησης περιγράφηκαν ως κακές/ πολύ κακές από το 44,8% και το 46,1% των ερωτηθέντων αντίστοιχα. Σχεδόν οι μισές γυναίκες δήλωσαν άσχημες εντυπώσεις με τις συνθήκες διαμονής και διατροφής, την καθαριότητα και την γενική εικόνα των συνθηκών κράτησης, ωστόσο υψηλότερα ποσοστά δυσαρέσκειας εντοπίστηκαν στο κατάστημα κράτησης του Κορυδαλλού. Τέλος παρατηρήθηκαν συσχετίσεις μεταξύ της πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας, της ποιότητας της παρεχόμενης φροντίδας, της συμπεριφοράς υψηλού κινδύνου και των συνθηκών κράτησης με την κατάσταση γενικής και ψυχικής υγείας των γυναικών κρατουμένων. Συμπέρασμα: Η παροχή κατάλληλης φροντίδας κατά τη διάρκεια της κράτησης δεν είναι ικανοποιητική. Η φυλάκιση και οι συνθήκες κράτησης επηρεάζουν το επίπεδο υγείας των γυναικών κρατουμένων. Τα ευρήματα θα πρέπει να αποτελέσουν αφετηρία για περαιτέρω έρευνα και να αξιοποιηθούν από τους λήπτες αποφάσεων προκειμένου να υπάρξουν αποτελεσματικές παρεμβάσεις με στόχο την κάλυψη των αναγκών υγείας, τη βελτίωση της καθημερινότητας εντός της φυλακής αλλά και της ζωής μετά την αποφυλάκιση.