Σημασία της τριμεταζιδίνης στη μείωση της μυοκαρδιακής νέκρωσης και στην πρόγνωση μετά από επεμβάσεις αορτοστεφανιαίας παράκαμψης και αγγειοπλαστικής
Authors: Λάμπρου Αλεξάνδρα 
Published: January 2014

Αντικείμενο της παρούσας διδακτορικής διατριβής αποτελεί η θέση του μεταβολικού παράγοντα τριμεταζιδίνη στη θεραπευτική αντιμετώπιση των ασθενών που υποβάλλονται σε επέμβαση επαναιμάτωσης. Ειδικότερα, εξετάστηκε η συμβολή της τριμεταζιδίνης στη μείωση της μυοκαρδιακής νέκρωσης που προκαλείται κατά τη διάρκεια αορτοστεφανιαίας παράκαμψης και αγγειοπλαστικής. Μελετήθηκαν 100 ασθενείς που υποβλήθηκαν σε επέμβαση επαναιμάτωσης, 51 ασθενείς που υποβλήθηκαν σε αγγειοπλαστική και 49 ασθενείς που υποβλήθηκαν σε αορτοστεφανιαία παράκαμψη στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ. Οι 51 ασθενείς που υποβλήθηκαν σε αγγειοπλαστική διαχωρίστηκαν σε δύο επιμέρους ομάδες: την ομάδα Α (n=27) οι οποίοι έλαβαν τριμεταζιδίνη, πέραν της συμβατικής αντιστηθαγχικής αγωγής και την ομάδα Β (n=24) οι οποίοι έλαβαν αποκλειστικά την συμβατική αντιστηθαγχική αγωγή. Κατά αναλογία, οι 49 ασθενείς που υποβλήθηκαν σε αορτοστεφανιαία παράκαμψη σχημάτισαν τις ομάδες Γ (n=23) και Δ (n=26). Οι ασθενείς των ομάδων Α και Γ έλαβαν τριμεταζιδίνη σε δοσολογία 20mg τρεις φορές ημερησίως, για διάστημα 15 τουλάχιστον, ημερών προ της επέμβασης επαναιμάτωσης και για 3 μήνες μετά. Στο σύνολο των ασθενών λήφθηκε λεπτομερές ιστορικό (καταγραφή προδιαθεσικών παραγόντων στεφανιαίας νόσου, προηγούμενο καρδιολογικό ιστορικό, παρούσα νόσος που οδήγησε στη διενέργεια στεφανιογραφικού ελέγχου και επακόλουθη επέμβαση επαναιμάτωσης), καταγραφή των ευρημάτων του στεφανιογραφικού ελέγχου και των θέσεων διενέργειας αγγειοπλαστικής ή τοποθέτησης αορτοστεφανιαίας παρακάμψης κατά την επέμβαση επαναιμάτωσης. Η έκταση της προκαλούμενης μυοκαρδιακής νέκρωσης εκτιμήθηκε με την καταγραφή των επιπέδων τροπονίνης Ι και CK-MB προ της επέμβασης επαναιμάτωσης, 6 ώρες, 24 ώρες και 48 ώρες μετά. Για την λήψη ολοκληρωμένης εικόνας καταγράφηκαν οι τιμές του πλήρους εργαστηριακού ελέγχου σε κάθε ασθενή, 24 ώρες μετά την επέμβαση επαναιμάτωσης, με εξαίρεση το λιπιδαιμικό προφίλ που προσδιορίστηκε κατά την εισαγωγή του ασθενούς. Οι ασθενείς, στο σύνολό τους, υποβλήθηκαν σε υπερηχογραφικό έλεγχο λειτουργικότητας της αριστερής κοιλίας, με καθορισμό κλάσματος εξώθησης και προσδιορισμό των υποκινητικών, δυσκινητικών ή ακινητικών περιοχών στα χρονικά σημεία προ της επέμβασης επαναιμάτωσης, ένα μήνα και τρεις μήνες μετά. Επίσης, καταγράφηκε η φαρμακευτική αγωγή προ και μετά τις επεμβάσεις επαναιμάτωσης, καθώς και η έκβαση του ασθενούς σε χρονικό ορίζοντα ενός και τριών μηνών. Στο σύνολο των 51 ασθενών που υποβλήθηκαν σε αγγειοπλαστική (40 άνδρες-78,4%, 11 γυναίκες), οι προδιαθεσικοί παράγοντες ΣΝ στις ομάδες Α και Β παρουσίασαν την εξής συχνότητα εμφάνισης: Αρτηριακή υπέρταση 66% και 60% αντίστοιχα, σακχαρώδης διαβήτης 15% και 12%, κάπνισμα 52% και 56%, υπερχοληστερολαιμία 52% και 60%, θετικό καρδιολογικό οικογενειακό ιστορικό 30% και 32%, έλλειψη συστηματικής άσκησης 77% και 76%, ΒΜΙ 26,6 και 27,2. Η ηλικία των ασθενών των δύο ομάδων ήταν 63,2 και 61,7 έτη αντίστοιχα, ενώ ιστορικό προηγούμενης ΣΝ παρουσίαζε το 55,5% και 62,5% των ασθενών των δύο ομάδων. Η στατιστική μελέτη των εξειδικευμένων δεικτών της τροπονίνης Ι και της CK-MB απέδειξε ότι η ομάδα ασθενών που έλαβε τριμεταζιδίνη παρουσιάζει μειωμένα επίπεδα αυτών, γεγονός που συνεπάγεται μικρότερης έκτασης προκαλούμενη μυοκαρδιακή νέκρωση. Η στατιστική επεξεργασία των μετρήσεων των υπόλοιπων παραμέτρων του εργαστηριακού ελέγχου έδειξε ότι δεν υπάρχει στατιστικά σημαντική επίδραση της τριμεταζιδίνης. Στατιστικά σημαντική βελτίωση του κλάσματος εξώθησης και των υποκινητικών, δυσκινητικών και ακινητικών περιοχών της αριστερής κοιλίας παρατηρήθηκε στους ασθενείς της ομάδας Α της τριμεταζιδίνης. Ειδικότερα, οι 11 ασθενείς με EF<50% προ της αγγειοπλαστικής περιορίστηκαν σε 3, ένα μήνα μετά και σε έναν τρεις μήνες μετά, στην ομάδα της τριμεταζιδίνης. Στην ομάδα Β (ομάδα ελέγχου) οι 8 ασθενείς με EF<50% προ αγγειοπλαστικής περιορίζονται σε 4 έναν και τρεις μήνες μετά. Στατιστικά σημαντική βελτίωση παρατηρείται στην τμηματική κινητικότητα της αριστερής κοιλίας των ασθενών της ομάδας Α της τριμεταζιδίνης, όσον αφορά στο πρόσθιο, όσο και στο κάτω τοίχωμα της αριστερής κοιλίας. Τέλος, στο σκέλος της χορηγούμενης φαρμακευτικής αγωγής όσο και της έκβασης ένα και τρεις μήνες μετά, δεν παρατηρείται στατιστικά σημαντική διαφοροποίηση μεταξύ των ασθενών των δύο ομάδων. Παρόμοια μελέτη και επεξεργασία δεδομένων πραγματοποιήθηκε και για τους 49 ασθενείς (36 άνδρες-73,5% και 13 γυναίκες) που υποβλήθηκαν σε αορτοστεφανιαία παράκαμψη. Ειδικότερα, η συχνότητα εμφάνισης των προδιαθεσικών παραγόντων στις ομάδες Γ και Δ είναι: Αρτηριακή υπέρταση 78% και 77% αντίστοιχα, σακχαρώδης διαβήτης 48% και 38%, κάπνισμα 52% και 65%, υπερχοληστερολαιμία 57% και 65%, θετικό καρδιολογικό οικογενειακό ιστορικό 26% και 31%, έλλειψη συστηματικής άσκησης 87% και 85%, ΒΜΙ 27,3 και 27,6. Η ηλικία των ασθενών των δύο ομάδων ήταν 65,7 και 65,1 έτη αντίστοιχα, ενώ ιστορικό προηγούμενης ΣΝ παρουσίαζε το 39% και 50% των ασθενών των δύο ομάδων. Η επεξεργασία των τιμών τροπονίνης Ι και CK-MB των ασθενών της ομάδας Γ που έλαβαν τριμεταζιδίνη οδήγησε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει στατιστικά σημαντική μείωση των επιπέδων τους συγκριτικά με τους ασθενείς της ομάδας Δ. Δεν αποδείχθηκε στατιστικά σημαντική επίδραση της τριμεταζιδίνης στις υπόλοιπες παραμέτρους του εργαστηριακού ελέγχου. Όσον αφορά στην επίδραση της τριμεταζιδίνης στο κλάσμα εξώθησης και την τμηματική κινητικότητα της αριστερής κοιλίας, εμφανίζεται στατιστικά σημαντική. Έτσι, οι 10 ασθενείς με EF<50% προ της αορτοστεφανιαίας παράκαμψης, περιορίζονται σε 5, ένα μήνα μετά και 4 τρεις μήνες μετά, στην ομάδα Γ. Στην ομάδα Δ (ομάδα ελέγχου) οι 8 ασθενείς με EF<50% προ CABG παραμένουν 8 ένα μήνα μετά και ελαττώνονται σε 4 τρεις μήνες μετά. Στατιστικά σημαντική βελτίωση παρατηρείται στην τμηματική κινητικότητα της αριστερής κοιλίας των ασθενών της ομάδας Γ, ιδίως όσον αφορά την κινητικότητα του κατωτέρου τοιχώματος. Τέλος, στο σκέλος της χορηγούμενης φαρμακευτικής αγωγής όσο και της έκβασης ένα και τρεις μήνες μετά, δεν παρατηρείται στατιστικά σημαντική διαφοροποίηση μεταξύ των ασθενών των δύο ομάδων.