FORMATION OF PROFESSIONAL COMPETENCE OF STUDENTS ON THE BASIS OF PEDAGOGICAL PRACTICE
Authors: Жусупова Л.А. 
Published: August 2023

В статье рассматривается теоретико-практическое значение формирования профессио-нальной компетентности будущих учителей на основе педагогической практики. Описаны Вестник КазНПУ им. Абая, серия «Естественно-географические науки», No4(74), 2022 г.46компетентностные способности педагогов, проведен анализ научно-теоретической литературы, дана характеристика основных профессиональных компетенций специалиста. Дается определение понятий компетентность, профессиональная компетентность, обозна-чаются ее важнейшие компоненты и составляющие ее области знаний. Статья является актуальной на основе высокой востребованности образовательных организаций педагогами профессиональной компетентности и противоречий между малым количеством мероприятий в данном направлении в вузах, а также необходимостью профессиональной подготовки будущих учителейв соответствии с требованиями времени и неопределенностью эффективных подходов в этой связи. В исследовании использовались следующие методы: теоретический метод, т. е. теоретический анализ и сравнение научной литературы по исследованию, формулировка; эмпирический метод, включающий опрос и педагогический контроль; статистический метод и, следовательно, методы математико-статистической обработки полученных результатов по исследованию. В ходе педагогической практики представлены этапы процесса формирования профес-сиональной компетентности студентов, определены цели и задачи. Проанализированы результаты анкетирования, полученные в ходе выявления сформированности профессио-нальных компетенций обучающихся 1-4 курсов образовательной программы химия на основе педагогической практики, проводимой в вузе. По результатам проведенного анке-тирования обучающиеся осознали важность своей профессии, ее требований, профес-сиональной компетентности и практического применения теории, овладения профес-сиональными способностями.Полученный результат исследования может быть использован в целях повышения уровня сформированности профессиональной компетентности студентов организации высшего образования и использован в практике высших учебных заведений, а также в системе повышения квалификации.

The article discusses the theoretical and practical significance of the formation of professional competence of future teachers on the basis of pedagogical practice. The competence abilities of teachers are described, the analysis of scientific and theoretical literature is carried out, the characteristics of the main professional competencies of a specialist are given. The definition of the concepts of competence, professional competence is given, its most important components and its constituent areas of knowledge are designated.The article is relevant on the basis of the high demand of educational organizations for teachers of professional competence and the contradictions between the small number of activities in this direction in universities, as well as the need for professional training of future teachers in accordance with the requirements of the time and the uncertainty of effective approaches in this regard. The following methods were used in the study: theoretical method, i.e. theoretical analysis and comparison of scientific literature on the study, formulation; empirical method, including a survey and pedagogical control; statistical method and, consequently, methods of mathematical and statistical processing of the obtained research results.In the course of pedagogical practice, the stages of the process of forming students' professional competence are presented, goals and objectives are defined. The results of the survey obtained during the identification of the formation of professional competencies of students of the 1-4 courses of the chemistry educational program on the basis of pedagogical practice conducted at the university are analyzed.According to the results of the survey, students realized the importance of their profession, its requirements, professional competence and practical application of theory, mastering professional abilities. The obtained research result can be used in order to increase the level of formation of professional competence of students of the organization of higher education and used in the practice of higher educational institutions, as well as in the system of professional development.

Мақаладаболашақ мұғалімдердің кәсіби құзіреттілігінің педагогикалық практика негізінде қалыптасуының теориялық-практикалық маңызы қарастырылған. Педагогтердің құзіреттілік қабілеттері сипатталып,ғылыми-теориялық әдебиеттерге талдау жасалып, маманның негізгі кәсіби құзіреттерінің сипаттамасы берілген. Құзіреттілік, кәсіби құзірет-тілік ұғымдарына анықтама беріліп, оның маңызды компоненттері және оны құрайтын білім салалары көрсетілген. Білім беру ұйымдарының кәсіби құзіретті педагогтарға жоғары сұранысы мен жоғары оқу орындарында осы бағыттағы шаралардың аз жүргізілуі, сондай-ақ заман талабына сай болашақ мұғалімдердің кәсіби дайындығының қажеттілігі және осы орайда тиімді тәсілдер-дің айқындалмауы арасындағы қарама-қайшылықтары негізінде мақала өзекті болып табылады.Зерттеуде келесі әдістер қолданылды: теориялық әдіс, яғни зерттеу бойынша ғылыми әдебиет-терге теориялық талдау жасаужәне салыстыру, тұжырымдау; эмпирикалық әдіс, соның ішінде сауалнама және педагогикалық бақылау; статистикалық әдіс, демек зерттеу бойынша алынғаннәтижелердіматематикалық-статистикалықтұрғыданөңдеуәдістері.Педагогикалық практика барысында студенттердің кәсіби құзіреттілігін қалыптастыру Абай атындағы ҚазҰПУ-нің Хабаршысы,«Жаратылыстану-география ғылымдары» сериясы, No4(74), 2022 ж.47процесінің кезеңдері ұсынылып, мақсат-міндеттері айқындалған. Жоғары оқу орнында жүргізілетін педагогикалық практика негізінде химия білім беру бағдарламасы 1-4 курс білім алушыларынан кәсіби құзіреттіліктерінің қалыптасуын анықтау барысында алынған сауалнама нәтижелері талданған. Жүргізілген сауалнама нәтижесі бойынша білім алушылар өз мамандықтарымен, оның талаптарымен, кәсіби құзіреттіліктің және теорияны практикада қолданудың, кәсіби қабілеттерді игерудің маңыздылығын түсінгендігін айта аламыз. Алынған зерттеу нәтижесін жоғары білім беру ұйымы студенттерінің кәсіби құзыреттілігінің қалыптасу деңгейін арттыру мақсатында қолдануға және жоғары оқу орындарының практикасында,сондай-ақ біліктілікті арттыру жүйесінде қолдануға болады.