МЕДИЦИНСКАЯ БЕЗОПАСНОСТЬ В ПЕРИОД ПАНДЕМИИ COVID-19. ОБЗОР ЛИТЕРАТУРЫ.
Authors: О.П. Цигенгагель , Н.Е. Глушкова , З.А. Хисметова , Э. Жакупбаева , Г.Ж. Сарсенбаева , У.С. Самарова , А.К. Атабаева , М.Н. Жанабаева , Ж.М. Уразалина , Д.К. Кусаинова 
Published: October 2024

Актуальность. Пандемия коронавирусной болезни-2019 (COVID-19) представляет собой постоянную разрушительную угрозу для жизни людей во всем мире. Медицинские работники находятся на передовой в борьбе с пандемией и тем самым являются наиболее уязвимой профессиональной группой в отношении риска развития COVID-19. По данным Всемирной организации здравоохранения многие медицинские работники были инфицированы коронавирусом 2 тяжелого острого респираторного синдрома (SARS-CoV-2) и более 3600 медицинских работников погибло, большинство из которых умерли в возрасте до 60 лет в период пандемии. В Республике Казахстан с начала пандемии скончалось более 182 медицинских работников. В этой связи, поскольку рост числа инфицированных среди медработников продолжает увеличиваться, необходимо дальнейшее изучение проблем, с которыми сталкиваются медработники в период COVID-19. Цель: Провести анализ данных литературы по обеспечению медицинской безопасности среди медработников при оказании специализированной помощи в период COVID-19. Стратегия поиска: Проведен поиск научных работ в поисковых системах Scopus, Web of Science Core Collection, MedLine, PubMed, Cochrane Library, Google Scholarв электронной научной библиотеке e-Library.ru, CyberLeninka. Критерии включения: глубина поиска литературы составила 3 года (2019-2021 гг.), оригинальные статьи, обзоры литературы, мета-анализы, нормативно-правовые документы на английском и русском языках. Критерии исключения: публикации низкого методологического качества, которые не отражали основной значимости, с неясными и неоднозначными выводами, повторно встречающиеся публикации, материалы конференций и клинические случаи. В результате поиска нами было идентифицировано всего 210 зарубежных и отечественных публикаций, из них в данный обзор вошли 78 публикаций. Результаты и выводы: Анализ данных литературы показал, что отсутствие готовности к пандемии, набор средств индивидуальной защиты (СИЗ) и развитие рекомендаций по СИЗ, беспокойство и страх среди медработников, проблемы в обеспечении социальной – экономической поддержке и защиты, и нехватка медперсонала, это те проблемы, с которыми сталкиваются медработники, которые находятся на передовой линии во время COVID-19. Результаты текущего исследования указывают на необходимость адекватной готовности к пандемии в секторе здравоохранения и социально-экономической помощи для защиты медработников.

Introduction. The Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) pandemic is an ongoing and devastating threat to the lives of people around the world. Healthcare professionals are at the forefront of the fight against the pandemic, making them the most vulnerable occupational group in terms of the risk of developing COVID-19. According to the World Health Organization, many healthcare professionals have been infected with severe acute respiratory syndrome coronavirus 2 (SARS-CoV-2) and more than 3,600 healthcare professionals have died, most of whom died before age 60 during the pandemic. Additionally, more than 182 healthcare professionals have died in the Republic of Kazakhstan since the beginning of the pandemic. In this regard, as the escalation in the number of infected among healthcare professionals continues to increase, further study is needed on the challenges faced by healthcare professionals during the COVID-19 period. Objective: To analyze the literature data on ensuring health safety among healthcare professionals in the provision of specialized health care during the period of COVID-19. Search strategy: The search for sources was carried out in the following bases: Scopus, Web of Science Core Collection, MedLine, PubMed, Cochrane Library, Google Scholar in the electronic scientific library e-Library.ru, CyberLeninka. Inclusion criteria: the depth of the literature search was 3 years (2019-2021), original articles, literature reviews, meta-analyzes, regulatory documents in English and Russian. Exclusion criteria: publications of low methodological quality, which did not reflect the main importance, with unclear and ambiguous conclusions, repeated publications, conference proceedings and clinical cases. As a result of the search, we identified only 210 foreign and domestic publications, of which 78 publications were included in this review. Results and conclusions:Following data analysis the research study found that lack of pandemic preparedness, shortage of Personal Protective Equipment (PPE) and challenges evolving PPE guidance, anxiety and fear amongst professionals, challenges in fulfilling social -economic shielding responsibility and shortage of staff were challenges faced by frontline healthcare professionals during COVID-19 pandemic. The results of the current study point to a need for adequate pandemic preparedness within the healthcare sector to protect frontline professionals.

Кіріспе. Коронавирус 2019 (COVID-19) ауруының пандемиясы дүниежүзі халқы үшін тұрақты қиратушы қауіп төндіріп тұр. Медициналық қызметкерлер пандемиямен күресте алдыңғы шепте тұр және сол себепті COVID-19 даму қаупіне қатысты ең осал кәсіби топқа жатады. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының деректері бойынша көптеген медициналық қызметкерлер коронавирустың 2 ауыр жіті респираторлы синдромын (SARS-CoV-2) жұқтырған және 3600 астам медициналық қызметкерлер қайтыс болды, олардың көбі пандемия кезеңінде 60 жасқа дейінгі адамдар қайтыс болған. Қазақстан Республикасында пандемия басталғаннан бері 182 астам медициналық қызметкер қайтыс болды. Медициналық қызметкерлер арасында ауру жұқтырғандар саны өсіп жатқандықтан, COVID-19 кезеңінде медициналық қызметкерлер бетпе-бет келетін мәселелерді ары қарай зерттеу қажет. Мақсаты: COVID-19 кезеңінде мамандандырылған көмек көрсету кезінде медициналық қызметкерлер арасында медициналық қауіпсіздікті қамтамасыз ету бойынша әдебиеттердің деректеріне талдау жүргізу. Іздеу стратегиясы: e-Library.ru, CyberLeninka электрондық ғылыми кітапханада Scopus, Web of Science Core Collection, MedLine, PubMed, Cochrane Library, Google Scholar іздеу жүйелеріндегі ғылыми жұмыстарға іздеу жүргізілді. Іздеу критерийлері әдебиетті іздеу тереңдігі 3 жылды (2019-2021 жж.) қамтыды, әдебиетті шолу, мета-талдаулар, ағылшын және орыс тілдеріндегі нормативтік-құқықтық құжаттар. Іздеуде мына критерийлер алып тасталды: анық емес және бір мәнді емес тұжырымдары бар, негізгі маңыздылық көрініс таппаған төмен методологиялық сападағы жарияланымдар, қайталама кездесетін жарияланымдар, конференция материалдары және клиникалық жағдайлар. Іздеу нәтижесінде барлығы 210 шетелдік және отандық жарияланымдарды біріздендірдік, оларың ішінде 78 жарияланым аталған шолуға енді. Нәтижелер және қорытындылар: Әдебиеттер деректерін талдау пандемияға дайындықтың болмауы, жеке қорғану құралдары (ЖҚҚ) жиынтығының және ЖҚҚ бойынша ұсынымдарды дамытудың толық дайын болмауы, медициналық қызметкерлер арасында алаңдау және қорқыныш, әлеуметтік-экономикалық қолдауды қамтамасыз етудегі мәселелер және медициналық қызметкерлердің жетіспеушілігі - COVID-19 уақытында алдыңғы шептегі медициналық қызметкерлердің соқтығысатын мәселелері екенін көрсетті. Ағымдағы зерттеу нәтижелері медициналық қызметкерлерді қорғау үшін әлеуметтік-экономикалық көмек және денсаулық сақтау секторында пандемияға адекватты дайындалу қажеттігін көрсетеді.