Εκτίμηση συσχέτισης χρόνιας αποφρακτικής πνευμονοπάθειας (ΧΑΠ) και εργασίας σε εκκοκιστήρια βάμβακος - κλωστοϋφαντουργεία
Authors: Ανυφαντής Ιωάννης 
Published: September 2021

Επιστημονικό υπόβαθρο: Οι εργαζόμενοι της βιομηχανίας βάμβακος εκτίθενται σε έναν αριθμό παραγόντων που υπάρχουν στον εργασιακό τους χώρο. Ο χειρισμός και οι διαδικασίες επεξεργασίας του βαμβακιού μπορούν να προκαλέσουν την αύξηση της συγκέντρωσης σκόνης και ίνας βάμβακος με παράλληλα αύξηση της συγκέντρωσης αιωρούμενης ενδοτοξίνης λόγω των Gram (-) βακτηριδίων που ενδεχομένως προϋπάρχουν στη σκόνη. Αυτού του είδους η έκθεση μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα του αναπνευστικού και να επηρεάσει την πνευμονική λειτουργία. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η εκτίμηση ύπαρξης συσχέτισης μεταξύ Χρόνιας Αναπνευστικής Πνευμονοπάθειας (ΧΑΠ) και έκθεσης σε σκόνη βάμβακος και ενδοτοξίνη κατά την εργασία σε εκκοκκιστήρια βάμβακος / κλωστοϋφαντουργεία. Μέθοδοι: Σε 256 εργαζόμενους του ευρύτερου κλάδου της κλωστοϋφαντουργίας και 148 εργαζόμενους γραφείου αντίστοιχων χαρακτηριστικών, διανεμήθηκε και συμπληρώθηκε ερωτηματολόγιο για καταγραφή δημογραφικών χαρακτηριστικών, αναπνευστικών συμπτωμάτων, χρήσης καπνού και χαρακτηριστικών του εργασιακού περιβάλλοντος. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκαν σπιρομετρήσεις στους εργαζόμενους και μετρήσεις συγκέντρωσης αιωρούμενης εισπνεύσιμης σκόνης, αναπνεύσιμης σκόνης / ίνας βάμβακος και ενδοτοξίνης σε θέσεις εργασίας των εργασιακών χώρων. Αποτελέσματα: Οι εργαζόμενοι στη βιομηχανία βάμβακος ανέφεραν περισσότερα συμπτώματα δύσπνοιας (p=0.002) και συριγμού (p=0.004) σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Επίσης στην ομάδα μελέτης διαπιστώθηκαν χαμηλότερες τιμές των βασικών σπιρομετρικών δεικτών FEV1 (p<0.029) και FEV1/FVC (p<0.001). Η συχνότητα εμφάνισης εργαζομένων στη βιομηχανία βάμβακος με τιμές FEV1 < 80% pred (p<0.001) και FEV1/FVC < 70% (p=0.041) βρέθηκε να είναι μεγαλύτερη, σε βαθμό στατιστικά σημαντικό. Οι συγκεντρώσεις εισπνεύσιμης και αναπνεύσιμης σκόνης / ίνας βάμβακος δεν βρέθηκαν να ξεπερνούν τις ανώτατες οριακές τιμές έκθεσης, όπως αυτές ορίζονται από την εθνική νομοθεσία (ΠΔ77/1993). Ωστόσο, τα επίπεδα αιωρούμενης ενδοτοξίνης που μετρήθηκαν βρέθηκαν να ξεπερνούν κατά αρκετές φορές τα προτεινόμενα διεθνώς όρια αφού μέχρι σήμερα δεν έχει θεσπιστεί επίσημα ανώτατη οριακή τιμή έκθεσης. Η εισπνοή ενδοτοξίνης σε υψηλές συγκεντρώσεις έχει κατά το παρελθόν συσχετισθεί με διαταραχές της πνευμονικής λειτουργίας. Σε αντίστοιχα αποτελέσματα κατέληξε η παρούσα έρευνα κατά τη σύγκριση μη-καπνιστών εργαζομένων.Συμπεράσματα: Σε πολλές θέσεις εργασίας της βιομηχανίας βάμβακος από τις οποίες ελήφθησαν δείγματα, εντοπίστηκαν υψηλές συγκεντρώσεις αιωρούμενης ενδοτοξίνης, ακόμα και σε θέσεις που δεν μετρήθηκαν αντίστοιχα υψηλές συγκεντρώσεις σκόνης. Η υψηλή συγκέντρωση ενδοτοξίνης βρέθηκε να σχετίζεται με αυξημένα συμπτώματα του αναπνευστικού και διαταραχές της πνευμονικής λειτουργίας με χαρακτηριστικά Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας (ΧΑΠ). Ανάγκη προκύπτει για θέσπιση ανώτατης οριακής τιμής έκθεσης σε ενδοτοξίνη στους συγκεκριμένους εργασιακούς κλάδους. Λέξεις κλειδιά: Σκόνη βάμβακος, Ενδοτοξίνη Gram- βακτήρια, Βιομηχανία βάμβακος, ασθένειες του αναπνευστικού, Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), Σπιρομέτρηση, έκθεση σε εισπνεόμενους παράγοντες, Επαγγελματική Υγεία