Εκτίμηση του επιπολασμού και των παραγόντων κινδύνου της βρουκέλλωσης των βοοειδών από Brucella spp. σε αγελάδες και βουβάλια γαλακτοπαραγωγής καθώς και σε αγελαία βοοειδή στην ηπειρωτική Ελλάδα
Authors: Παπαποστόλου Αικατερίνη 
Published: April 2023

Η βρουκέλλωση των βοοειδών είναι μια ζωονόσος, με μεγάλη σημασία για τη δημόσια υγεία και τον κτηνοτροφικό τομέα λόγω των άμεσων οικονομικών απωλειών που προκαλεί σ΄αυτόν. Στην Ελλάδα, πληροφορίες σχετικά με τον επιπολασμό και τους πιθανούς παράγοντες κινδύνου αυτής της νόσου σε μεγάλα μηρυκαστικά, και ειδικότερα σε βουβάλια, είναι άγνωστες και δεν υπάρχουν διαθέσιμα βιβλιογραφικά δεδομένα. Η γνώση της επιζωοτιολογικής κατάστασης της νόσου και των παραγόντων που επηρεάζουν την παρουσία της έχουν μεγάλη σημασία για την εφαρμογή κατάλληλων υγειονομικών μέτρων σε μια χώρα. Υπό αυτή την προσέγγιση, οργανώθηκε η μελέτη μας για την εκπλήρωση των στόχων της, που ήταν η διερεύνηση του επιπολασμού της Brucella spp. στις αγελάδες και βουβάλια γαλακτοπαραγωγής, σε αγελαία βοοειδή στην ηπειρωτική Ελλάδα και η διερεύνηση των πιθανών παραγόντων κινδύνου για την ανάπτυξη της νόσου. Μια συγχρονική μελέτη διεξήχθη από τον Ιανουάριο του 2018 έως τον Σεπτέμβριο του 2019 για τον προσδιορισμό του επιπολασμού και την εντόπιση των παραγόντων κινδύνου που σχετίζονται με τη μόλυνση από Brucella spp.στα βοοειδή, στην ηπειρωτική Ελλάδα. Συνολικά στη μελέτη μας εξετάσθηκαν ορολογικά 15827 βοοειδή με τις δοκιμές της Rose Bengal και της Σύνδεσης Συμπληρώματος από 405 εκμεταλλεύσεις αγελάδων και βουβαλιών γαλακτοπαραγωγής καθώς και αγελαίων βοοειδών, που επιμερίζονται γεωγραφικά σε 7 από τις 9 Περιφέρειες της ηπειρωτικής Ελλάδας μετά από τυχαία δειγματοληψία. Ο συνολικός επιπολασμός της βρουκέλλωσης σε επίπεδο ζώων στη μελέτη μας βρέθηκε 4,31% (682/15827, 95% CI 4,00-4,64%) και σε επίπεδο εκμεταλλεύσεων βρέθηκε 10,62% (43/405, 95% CI7,98-14,00%). Ειδικότερα στις εκμεταλλεύσεις αγελάδων γαλακτοπαραγωγής ο επιπολασμός στο επίπεδο των ζώων βρέθηκε στο 5,69% (630/11075, 95% CI5,27-6,14%) και στο επίπεδο των εκτροφών στο 12,78% (34/266, 95%CI 9,29-17,33%). Στις εκμεταλλεύσεις αγελαίων βοοειδών ο επιπολασμός στο επίπεδο των ζώων βρέθηκε στο 1.22% (43/3527, 95%CI 0.91-1.64%) και σε επίπεδο εκτροφής βρέθηκε 4.42% (5/113, 95%CI 1,90-9,94%) ενώ στις εκμεταλλεύσεις βουβαλιών γαλακτοπαραγωγής ο επιπολασμός σε επίπεδο ζώων βρέθηκε στο 0,72% (9/1255, 95%CI 0,32-1,36%) και σε επίπεδο εκτροφής βρέθηκε 15,38% (4/26, 95% CI 6,15-33,53%). Προκειμένου να ανιχνευτούν οι πιθανοί παράγοντες κινδύνου, συμπληρώθηκε ένα ερωτηματολόγιο σε κάθε εκτροφή, το οποίο περιείχε ερωτήσεις σχετικά με την τοποθεσία και το μέγεθος της εκτροφής, τα δημογραφικά χαρακτηριστικά των κτηνοτρόφων, το υγειονομικό καθεστώς εκτροφής, το σύστημα εκτροφής, την παραγωγική κατεύθυνση, τη μέθοδο αναπαραγωγής, τη διαχείριση των αποβλήτων, τη διαχείριση των αποβληθέντων εμβρύων και πλακούντων, τα μέτρα βιοασφάλειας, την συνέπεια των τοπικών κτηνιατρικών αρχών στις διαδικασίες για την εξυγίανση των θετικών εκτροφών, την αναφορά πρόσφατων προβλημάτων στην υγεία των ζώων και το ιστορικό της εκτροφής ως προς τη βρουκέλλωση. Τα αποτελέσματα από το τελικό μοντέλο λογιστικής παλινδρόμησης κατέδειξαν τους παράγοντες κινδύνου που συσχετίσθηκαν σημαντικά και θετικά με την οροθετικότητα της βρουκέλλωσης στα βοοειδή και στις εκτροφές της μελέτης μας, οι οποίοι είναι το υγειονομικό καθεστώς της εκτροφής, η ταφή ως μέθοδος της διαχείρισης των αποβληθέντων εμβρύων στις αγελαίες εκτροφές βοοειδών, το ιστορικό της βρουκέλλωσης, η συνύπαρξη σκύλων και η απόσταση από γειτονικές μολυσμένες εκτροφές. Τα ευρήματα αυτής της μελέτης παρέχουν σημαντικές επιδημιολογικές πληροφορίες για την ανάπτυξη συστημάτων επιτήρησης βάσει κινδύνου και ελέγχου της νόσου.