Μελέτη της κλινικής και προγνωστικής σημασίας της έκφρασης των υποδοχέων του αυξητικού παράγοντα EGF και συσχέτιση αυτού με ανοσοϊστοχημικά και μορφολογικά χαρακτηριστικά στον πορογενή καρκίνο του μαστού
Authors: Κορωνάκης Νικόλαος 
Published: August 2021

Εισαγωγή: Ο βασικός υπότυπος του πορογενούς διηθητικού καρκίνου του μαστού αποτελεί το 20% περίπου του συνόλου και χαρακτηρίζεται από δυσμενή βιολογική συμπεριφορά. Ο βασικός υπότυπος χαρακτηρίζεται από χαμηλή έκφραση των HER2 και των ενδοκρινικών υποδοχέων. και από την υψηλή έκφραση του υποδοχέα του επιδερμικού αυξητικού παράγοντα (EGFR), καθώς και από ένα μοναδικό σύμπλεγμα γονιδίων που ονομάζονται βασική συστάδα, η οποία περιλαμβάνει τις κυτοκερατίνες CK 5/6, 17. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι να μελετηθεί η συσχέτιση του βασικού υπότυπου του καρκίνου του μαστού με την έκφραση των μοριακών δεικτών του καρκίνου του μαστού καθώς και η συσχέτιση της έκφρασης του EGFR με την πρόγνωση των ασθενών της μελέτης.Υλικό και Μέθοδος: Στην μελέτη συμμετείχαν 306 ασθενείς με πρωτοπαθές πορογενές καρκίνωμα του μαστού. Για κάθε ασθενή ελήφθησαν υπ' όψη οι εξής κλινικές και παθολογοανατομικές παράμετροι: φύλο, ηλικία, εντόπιση, o βαθμός διαφοροποίησης η έκφραση των ορμονικών υποδοχέων και στάδιο του όγκου σύμφωνα με τα κριτήρια κατά ΤΝΜ. Ο χρόνος επιβίωσης υπολογίστηκε από τη στιγμή της αρχικής ιστοπαθολογικής διάγνωσης μέχρι το θάνατο ή μέχρι τα 5 χρόνια που ήταν η συνολική διάρκεια παρακολούθησής των ασθενών. Επίσης μελετήθηκαν ανοσοιστοχημικά η έκφρασης του υποδοχέα του EGF, η έκφραση του HER-2. Η στατιστική ανάλυση πραγματοποιήθηκε με το στατιστικό πακέτο Statistical Package for Social Sciences 13.0 Αποτελέσματα: Μελετήσαμε 306 ασθενείς με διηθητικό πορογενές καρκίνωμα του μαστού, με διάμεση ηλικία τα 56 έτη. Το 17% των ασθενών παρουσίασε θετική χρώση για τον δείκτη EGFR ενώ το 8,2% των όγκων ήταν τριπλά αρνητικοί. Η υπερέκφραση της πρωτεΐνης EGFR συσχετίσθηκε σημαντικά με την παρουσία νεοπλασιών με υψηλό βαθμό κακοήθειας (p<0,01), προχωρημένου σταδίου (p<0,01) με διήθηση των αγγείων της περιφέρειας του όγκου(p<0,01) και υψηλότερο δείκτη κυτταρικού πολλαπλασιασμού. Επίσης συσχετίστηκε με αρνητική έκφραση των ενδοκρινικών υποδοχέων και τον τριπλά αρνητικό φαινότυπο. Η στατιστική ανάλυση δεν έδειξε παρουσία συσχέτισης του δείκτη EGFR με τις πρωτεΐνες p53 και c-erbB-2. Η έκφραση του EGFR συσχτίστηκε με μικρότερη ελεύθερη νόσου επιβίωση αλλά και συνολική επιβίωση . Η δυσμενή έκβαση ήταν ανεξάρτητη από την επίδραση του σταδίου της νόσου και του βαθμού κακοήθειας (grade) ενώ η έκφραση του EGFR στην υποομάδα των ασθενών χωρίς εξάπλωση της νόσου στους επιχώριους λεμφαδένες, συσχετίστηκε με αυξημένη υποτροπή χωρίς όμως διαφορά στην συνολική επιβίωση. Τέλος ι ασθενείς με τριπλά αρνητικούς όγκους και θετικότητα στον δείκτη EGFR (βασικός υπότυπος) είχα χειρότερη συνολική και ελεύθερης νόσου επιβίωση από τους αρνητικούς στον δείκτη EGFR τριπλά αρνητικούς καρκίνου του μαστού.Συμπέρασμα: Ο βασικός υπότυπος όπως προκύπτει από την θετικότητα στον δείκτη EGFR συσχετίζεται με καρκίνους του μαστού με κακοήθη βιολογικά χαρακτηριστικά και αποτελεί προγνωστικό παράγοντα δυσμενούς έκβασης. Επίσης η τεκμηρίωση της αδυναμίας ταυτοποίησης του βασικού υπότυπου από τον τριπλά αρνητικό φαινότυπο καθιστά συμαντική την τεκμηρίωση της έκφρασης του EGFR σε όλα τα ιστολογικά παρασκευάσματα διηθητικού πορογενή καρκίνου του μαστού ώστε να καθορίζεται με μεγαλύτερη ευαισθησία η βιολογική συμπεριφορά του όγκου και πιθανών να τροποποιείται αντίστοιχα και η θεραπευτική παρέμβαση.