ЗАКОННОЕ ФУНКЦИОНИРОВАНИЕ ПРАВ ЧЕЛОВЕКА В ЗАЩИТЕ ЧЕСТИ И ДОСТОИНСТВА В КЫРГЫЗСТАНЕ
Authors: Асанова Г.А. , Конурбекова Г.Н. 
Published: February 2025

В статье описывается функционирование закон и пра­в в Кыргызстане в области защиты чести и достоинства, а так­же применение опытом международной правозащитной ор­га­ни­зации ООН и Конвенции ПКК. В Кыргызстане предлагается использование в функционировании решения спорных моментов гражданских и уголовных кодексов Кыргызской Республики, на наш взгляд, правомерно говорить о существовании всеобщего права, основанного на всеобщей обязанности уважать не при­кос­­новенность человеческого достоинства, а точнее, о су­ще­ст­­вовании «всеобщего права на честь и достоинство» как об­ще­ственного интереса, а также адекватная оценка личности (защита чести) нуждается в обширных исследованиях. В пред­ло­жении, созданном магистрантом, рекомендуется учесть ряд положений, имеющих теоретическое и практическое зна­че­­ние и раскрыть новизну работы: 1. Изучить философские мыс­ли и традиции кыргызского народа, честь и достоинство применять и рекомендовать их в гражданском и уголовном ко­дексах. 2. Считаем, что в качестве объекта защиты чести об­ществу будет выгодно помогать гражданину в обще­ст­вен­ных работах де­сять дней бесплатно, подметать улицы и посещать дом пре­ста­релых в интересах государства, давая социальную оценку той же организации, власти, достоинству.

Бул макалада Кыргызстанда жашаган инсандардын ар-на­мысын жана кадыр баркын коргоодо мыйзам укуктарынын иш­те­ши жана камсыз кылынуусу жана дүйнөлүк адам укук­тар Би­рик­кен Улуттар Уюмунда жана ПАК Конвенциясы адам укукта­рын камсыздоонун көп багыттуулугу макалада ча­гыл­­ды­рыл­ган. Конституционалдык берененин иштешине кыр­гыз жа­ран­дардын колдонушу жана көйгөйлөр белгиленген жана та­лаш­ка түшкөн ойлорду алдын ала чечүү жолдору су­нуш­талган. Биздин оюбузча, инсандын кадыр-баркынын кол тий­бестигин урматтоого жалпыга бирдей милдеттенмеге негизделген уни­вер­салдуу укук, тагыраак айтканда, анын ке­ңи­ри маанисинде коомдук кызыкчылык катары «ар-намыска жана кадыр-барк­ка универсалдуу укуктун» бар экендиги жө­нүн­дө сөз кылуу мый­­замдуу, ошондой эле инсанга адекваттуу баа берүү (на­мыс­ты коргоо) кеңири изилдөө керек. Маги­странт тарабынан түзүлгөн сунуштоо, теориялык жана прак­тикалык мааниге ээ болгон жана диссертациялык иштин актуалдуулугун көр­сөт­көн бир катар жоболор кароого су­нуш­та­лат: 1. Ар-намысты жана кадыр-баркты, кыргыз элинин философиялык ойлорун каа­да-салттарды изилдөө жана мый­зам­дарга сунуштоо. 2. Ар-намысты жана укукту коргоо объек­­тиси катары жаранга, ошол эле уюмга, бийликке, кадыр-баркына социалдык баа бе­рип, ар намыска шек келтирген жаран мамлекеттин кызык­чы­лы­гына коомдук иштерге он күн бекер иштөө, көчө шыпыруу жана карылар үйүнө барып жар­дам берүү коомго пайдалуу бо­лот деп эсептейбиз.

The article describes the functioning of legal rights in Kyr­gyz­stan in the protection of human dignity and dignity, as well as the international human rights organization of the United Nations and the PAC Convention. The use of Kyrgyz citizens in the functioning of the constitutional article and the ways of pre-decision of disputed points are suggested. In our opinion, it is legitimate to talk about the existence of a universal right based on the universal obligation to respect the inviolability of human dignity, or rather, the existence of a "universal right to honor and dignity" as a public interest in its broadest sense, as well as an adequate assessment of the individual. (protection of honor) needs extensive research. The proposal crea­ted by the master's student is recommended to consider a number of provisions that have theoretical and practical significance and dis­co­ver the novelty of the dissertation work: 1. To study the honor and dignity of the Kyrgyz people's philosophical thoughts and traditions and propose them to the laws. 2. As an object of protection of the right to honor, we believe that it will be beneficial for the society for citizens who question the dignity of the same organization, power, and dignity to work for free for public works for ten days for the benefit of the state.